Sermaye Piyasası Kurulu ("Kurul") tarafından yayımlanan 16 Şubat 2024 tarihli ve 11/255 sayılı karar uyarınca, Kurul'un i-SPK.52.4 (20 Haziran 2014 tarihli ve 19/614 sayılı kararı) sayılı İlke Kararı ile kabul edilen Yatırım Fonlarına İlişkin Rehber'de çeşitli değişiklikler yapılmıştır. Ayrıca, 1 Mart 2024 tarihli Resmî Gazete'de Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Tebliği (III-52.1)'nde Değişiklik Yapılmasına Dair Tebliğ (III-52.1.e) ("Değişiklik Tebliği") yayımlanarak yürürlüğe girmiştir.
Söz konusu mevzuat değişiklikleri ile getirilen yeni düzenlemeler şu şekildedir:
1. Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Tebliği'ndeki Değişiklikler
Serbest Fonların Başvuru Süreçlerindeki Değişiklikler
Değişiklik Tebliği ile; serbest fonların (i) katılma paylarının sadece nitelikli yatırımcılara satılabilmesi ve (ii) mevzuatta yer alan yoğunlaşma kuralları ile risk limitlerine tabi olmadan yönetilebilmesi nedenleriyle katılma payları halka satılan konvansiyonel fonlardan farklılaştığı dikkate alınarak başvuru süreçlerinin sadeleştirilmesi ve daha etkin şekilde yürütülebilmesi amaçlanmıştır. Bu çerçevede, değişiklikleri takip eden dönemde serbest fon katılma paylarının ihracına ilişkin izahnamenin onaylanması talebi başvurularında Kurul'un internet sitesinde yer alan, serbest fonlar için yayımlanan izahname standardının kullanılması gerekmektedir.
Serbest Fonlara Yönelik Diğer Değişiklikler
- Diğer fon türlerinden farklı olarak, serbest fonlara ilişkin izahnamede, Tebliğ'in ekinde yer verilen izahnamede sayılan asgari unsurlardan sadece (i) fonun unvanı, türü, süresi, (ii) kurucunun, yöneticinin ve portföy saklayıcısının unvanı ve adresleri ile (iii) fon malvarlığından yapılabilecek harcamalara ilişkin esaslara yer verilmesi yeterli kabul edilmiştir. Fon portföy yöneticileri, yatırım stratejisi, yatırım amacı, yatırım sınırlamaları, fonun maruz kalabileceği riskler, risk ölçüm yöntemleri, kaldıraç limiti, fon yönetim ücreti oranı, karşılaştırma ölçütü veya eşik değerin belirlenme esasları, fon katılma paylarının alım satımı, portföyün yönetimi ve saklanması, portföyün değerlenmesi, fon gelir gider farkının katılma payı sahiplerine aktarımı, fona katılma ve fondan ayrılma şartları, fonun tasfiye şekline ilişkin esaslar ve fon finansal raporlarının bağımsız denetimini yapan kuruluşa ilişkin bilgilere ise yayımlanma yeri ve asgari yayım içeriğine dikkat edilerek Kamuyu Aydınlatma Platformu'nda (KAP) bulunan sayfasında yer verilmesi gerekmektedir.
- Yukarıda belirtilen asgari unsurlar dışındaki unsurlara ilişkin bilgilerin, karşılaştırma ölçütü veya eşik değerin belirlenme esasları ile fon yönetim ücreti oranına ilişkin bilgilerin fonun KAP sayfasında ilan edilmesi gerekmekte olup karşılaştırma ölçütü veya eşik değer, fon dönüşümleri haricinde sadece izleyen hesap döneminin başından itibaren geçerli olmak üzere değiştirilebilecektir.
- Ana faaliyet konusu yatırım fonlarının kurulması ve yönetimi olan anonim ortaklık şeklinde kurulan portföy yönetim şirketi ("Kurucu"), KAP'ta ilan edilen bu bilgilerin (i) Kurul düzenlemelerine uyumundan, (ii) şemsiye fon içtüzüğü ve izahname ile tutarlılığından, (iii) içeriğinin doğruluğundan, (iv) güncelliğinin sağlanmasından ve (v) yanlış, yanıltıcı veya eksik bilgilerden kaynaklanan zararlardan sorumlu tutulmuştur.
- Serbest fonları da kapsayacak şekilde yatırımcıların yatırım yapma kararını etkileyebilecek ve önceden bilgi sahibi olunmasını gerektirecek fonun yatırım stratejisi, karşılaştırma ölçütü veya eşik değer, yatırım amacı, yatırım sınırlamaları, riskleri, katılma paylarının alım satımı, fona katılma ve fondan ayrılma şartları ile fon yönetim ücreti oranı ve risk limitlerinin artırılmasına ilişkin olarak KAP'ta ilan edilen bilgilerde değişiklik gerektirecek nitelikteki izahname değişikliklerine ilişkin duyuruların değişikliklerin yürürlüğe giriş tarihinden en az 30 gün önce fonun KAP sayfasında ilan edilmesi gerekmektedir.
- Değişiklik Tebliği ile getirilen diğer düzenlemeler ise aşağıda özetlenmektedir:
-
Değişiklik Tebliği Öncesi Değişiklik Tebliği Sonrası Serbest fonlar, Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Tebliği'nin çeşitli maddelerinde yer alan portföy ve işlem sınırlamalarına tabi olmaksızın fonun bilgilendirme dokümanlarında yer alan yatırım stratejileri ve limitleri dahilinde yatırım yapabilirler. Serbest fonlar, Yatırım Fonlarına İlişkin Esaslar Tebliği'nin çeşitli maddelerinde yer alan portföy ve işlem sınırlamalarına tabi olmaksızın yalnızca KAP sayfasında yer alan yatırım stratejileri ve limitleri dahilinde yatırım yapabilirler. Hangi ülkelerde kurulu fonların portföye alınabileceğine fonun izahname ve yatırımcı bilgi formunda yer verilir. Hangi ülkelerde kurulu fonların portföye alınabileceği yalnızca KAP sayfasında ilan edilen yatırım stratejisinde yer verilen bilgilere göre belirlenir. Serbest fonların portföylerinde yer alan vadeli işlem ve opsiyon sözleşmeleri ile swap sözleşmeleri nedeniyle maruz kalınan risklere ilişkin limitler izahname ve yatırımcı bilgi formlarında belirtilir. Serbest fonların portföylerinde yer alan vadeli işlem ve opsiyon sözleşmeleri ile swap sözleşmeleri nedeniyle maruz kalınan risklere ilişkin limitlere fonun KAP sayfasında yer verilir. Serbest fonların portföylerinde yer alan vadeli işlem ve opsiyon sözleşmeleri ile swap sözleşmeleri nedeniyle maruz kalınan risklere ilişkin limitlerin aşılması halinde Kurucu'nun yönetim kurulu tarafından limitlere uyumun sağlanması amacıyla gerekli tedbirler alınır ve katılma payı sahiplerine en uygun haberleşme vasıtasıyla bildirilir. Serbest fonların portföylerinde yer alan vadeli işlem ve opsiyon sözleşmeleri ile swap sözleşmeleri nedeniyle maruz kalınan risklere ilişkin limitlerin aşılması halinde Kurucu'nun yönetim kurulu tarafından limitlere uyumun sağlanması amacıyla gerekli tedbirler alınır ve katılma payı sahiplerine fonun KAP sayfasında ilan edilir. Serbest fonların izahname ve yatırımcı bilgi formlarında, katılma paylarının fona iadesi için pay fiyatlarının ilan süresinden daha farklı ve uzun süreler belirlenebilir. Serbest fonların izahname ve yatırımcı bilgi formlarında, KAP sayfasında ilan edilen katılma payı alım satım esaslarında katılma paylarının fona iadesi için pay fiyatlarının ilan süresinden daha farklı ve uzun süreler belirlenebilir. Serbest fonlar, diğer madde hükümlerinde fon izahnamesinde yer verilmesi öngörülen bilgilere yatırımcı bilgi formlarında yer verir. Serbest fonlar, diğer madde hükümlerinde fon izahnamesinde yer verilmesi öngörülen bilgileri fonun KAP sayfasında ilan etmesi yeterlidir.
Geçiş Hükmü: İzahnamesi Onaylanmış Serbest Fonlar
- Değişiklik Tebliği'nin yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla izahnamesi onaylanmış serbest fonların yukarıda bahsedilen değişikliklere uyumuna açıklık getirmek üzere bu fonların yeni izahname standardına uyum sağlamasının ihtiyari tutulduğu belirtilmiştir.
- Uyum sağlayacak olan izahnamesi onaylanmış serbest fonlar tarafından ise gerekli değişikliklerin Kurul'un onayı aranmaksızın yapılarak fonun KAP sayfasında ve Kurucu'nun resmi internet sitesinde duyurulması ve yapılan değişikliklerin her takvim yılı sonunu izleyen altı iş günü içinde toplu olarak Kurul'a bildirilmesi gerekmektedir.
- Halihazırda onaylanmış serbest fon izahnamelerinde değişiklik yapılmak istendiğinde yeni izahname standardına uyum sağlanması ve KAP'ta ilan edilen bilgilerle ilgili değişiklikler olması halinde yukarıda açıklanan prosedürün uygulanması hususlarında Kurucu'ya öneri getirilmiştir.
2. Yatırım Fonlarına İlişkin Rehber'in 4.3. Maddesinde Yapılan Değişiklikler
- Yatırımcı sayısının hesaplanmasında, yapılan değişiklikle birlikte, (i) fonun kurucusu/yöneticisi olan şirketin kurucusu/yöneticisi olduğu diğer yatırım fonları, (ii) borsa yatırım fonları, (iii) emeklilik yatırım fonları, (iv) girişim sermayesi yatırım fonları ve (v) gayrimenkul yatırım fonları dikkate alınmayacaktır.
- Serbest fonlar tarafından, VII-128.5 sayılı Bireysel Portföylerin ve Kolektif Yatırım Kuruluşlarının Performans Sunumuna, Performansa Dayalı Ücretlendirilmesine ve Kolektif Yatırım Kuruluşlarını Notlandırma ve Sıralama Faaliyetlerine İlişkin Esaslar Hakkında Tebliğ hükümleri çerçevesinde portföy getirisinin kıyaslanması amacıyla sadece endekslerden oluşan eşik değer belirlenmesi halinde bu değer en fazla 2 bileşenden oluşabilecektir: (i) karşılaştırma ölçütü belirlenmesi halinde endeks ağırlıklandırılmasında asgari %5 oranının kullanılması ve yabancı endekslerin ağırlığının %65'i geçmemesi ve (ii) karşılaştırma ölçütünde yer alan endeksin ağırlığının %80 ve üzeri olması halinde fonun yatırım stratejisinde fon toplam değerinin en az %80'inin endeksin temsil ettiği varlık grubunda değerlendirileceği hususunun belirtilmesi gerekmektedir.
Yukarıda belirtilen değişikliklerin, serbest fonların işleyişine ve yatırım süreçlerine önemli etkileri olacaktır. Yatırımcıların ve fon yöneticilerinin bu değişikliklere yukarıda bahsedilen geçiş hükmü saklı kalmak kaydıyla uyum sağlaması gerekmektedir. Özellikle yeni izahname standartlarına ve KAP bildirimlerine ilişkin gerekliliklerin doğru ve zamanında yerine getirilmesi önem arz etmekte olup güncel düzenlemelerin yakından takip edilmesi ve düzenlemelere uygun olarak hareket edilmesi gerekmektedir.
© Kolcuoğlu Demirkan Koçaklı Attorneys at Law 2020