Financial Times yazarı Simon KUPER
Avrupalıları ve Amerikalıları karşılaştırmak tehlikeli bir alan ama geçen hafta Norveç'in dev petrol fonunun başkanı Nicolai Tangen bu konuya girdi.
Financial Times'a "genel hırs seviyesinde" bir fark olduğunu söyledi: “Biz (Avrupalılar) çok iddialı değiliz. Amerikalılar daha çok çalışıyor." Avrupalılar ve Amerikalılar işleri farklı yapar. Avrupalıların daha fazla zamanı, Amerikalıların ise daha fazla parası vardır.
Hangisini tercih ettiğinizi söylemek ise bir zevk meselesidir. İyi bir toplumun oldukça nesnel üç ölçüsü vardır: İnsanların ne kadar süre yaşadığı, ne kadar mutlu oldukları ve ihtiyaç duydukları şeyleri karşılayıp karşılayamayacakları. Bir toplum aynı zamanda karbon emisyonları, kolektif borç ve yenilik düzeyi ile ölçüldüğü üzere sürdürülebilir olmalı. Peki sizce hangi taraf daha iyi? OECD'ye göre, 2022'de Amerikalı işçi yıllık bin 811 saat çalıştı. Kuzey Avrupa'da bu rakam yaklaşık bin 500, Almanya'da ise bin 341…
Buna karşın Amerikalılar, çoğu Avrupalıya göre çalışılan saat başına daha üretken oldukları için ortalama gelirleri Lüksemburg, İrlanda, Norveç ve İsviçre dışındaki tüm Avrupa ülkelerinden daha yüksektir.
Yine de çoğu Amerikalı muhtemelen Avrupa çalışma saatlerini tercih edecektir. Sadece işverenleri ve sağlık sigortası masrafları buna engel oluyor. ABD, zirveyi görene büyük ödüller, dibe oturanlara ise büyük cezalar sunar. Doğru, ancak büyük ödülleri az sayıda Amerikalı kazanır! Birçoğunun büyük evleri ve arabaları olsa da aşırı çalışıyor ve mutsuz oluyorlar.
En son “Dünya Mutluluk Raporu”nda ABD, kişisel mutluluk raporunda 23’üncü sırada yer aldı. Kuzey ülkeleri ilk sıralardaydı… Ancak bir yandan da Avrupa'da kısa çalışma saatleri ve uzun emeklilikten oluşan iyi yaşamın sürdürülemez olduğuna dair sağcı bir inanç var. Bu iddiaya göre, Avrupa devletleri iflas edecek ve sonrasında Avrupalılar, Amerikalılar gibi çalışmak zorunda kalacak. Hoş, gerçekler aksini gösteriyor.
IMF'nin raporuna göre, ABD'nin devlet borcunun GSYH'ye oranı neredeyse tüm Avrupa ülkelerinden daha yüksek: Yüzde 123. Bu, çalışmaktan çekinen Almanya'nın neredeyse iki katı ve Norveç, İsveç ve Danimarka'nın üç katı. Ve ABD’de en temel anlamda sürdürülemez bir konu var: Karbon emisyonları! Amerikalılar, ekstra zenginliklerini Avrupalılardan daha fazla şey satın almak, daha fazla araba kullanmak, daha fazla klima kullanmak vb. için kullanıyorlar.
Sonuç olarak, Uluslararası Enerji Ajansı'nın tahminlerine göre, ABD'nin emisyonları 2023'te kişi başına 13.3 ton olurken, AB'ninki 5.4 tondu. Doğru, ABD daha fazla yenilik üretiyor ve bunun bir kısmı da faydalı. Bir “Avrupalı Google, Tesla veya Facebook” yok. Belki de küresel ekonominin ABD'ye ya da en azından onun birkaç yaratıcı parçasına ihtiyacı var; tabii orada yaşamak zorunda olmadığınız sürece.