SÜHEM BEYAZ / KOCAELİ
Genç Yönetici ve İş İnsanları Derneği'nin (GYİAD), Gebze Güzeller Organize Sanayi Bölgesi (GGOSB) ile düzenlediği ‘Sanayi Birliktelikleri Gebze Buluşması’ paneli; Kocaeli İl Sanayi ve Teknoloji Müdürü İlhan Aydın, KOSGEP İstanbul İMES Müdürü Ertuğrul Çetinkaya ve Doğu Marmara Kalkınma Ajansı (MARKA) Genel Sekreteri Mustafa Çöpoğlu gibi isimler konuşmacı olarak yer aldı. Panele; Gebze Güzeller OSB Yönetim Kurulu Başkanı Adem Ceylan, GYİAD Yönetim Kurulu Başkanı Mustafa Özer, Özel Adem Ceylan Final Teknik Koleji Genel Müdürü Oğuzhan Ceylan, sanayiciler ve iş insanları katıldı.
“Kocaeli, üretimin ve ihracatın en yüksek yapıldığı bölgedir”
Kalkınma Ajansları hakkında bilgi veren Doğu Marmara Kalkınma Ajansı (MARKA) Genel Sekreteri Mustafa Çöpoğlu, “Türkiye genelinde 26 Kalkınma Ajansı mevcut. İstanbul, İzmir ve Ankara’da tek ilden sorumlu ajanslar var, bünyesinde en fazla il bulunan ajans; Trabzon, ikinci sırada ise Kocaeli yer almakta. Aynı zamanda Kocaeli, üretimin en yoğun yapıldığı, vergi tahsilatının vergi taahhukunun ve ihracatın en yüksek yapıldığı bölgedir. Kalkınma Ajansımızın görev yaptığı bölgenin nüfusu 4.2 milyondur. Dolayısıyla ihracatta İstanbul’dan sonra ikinci sıradayız” dedi.
Kalkınma Ajansı’nın ‘Kocaeli, Sakarya, Bolu, Düzce ve Yalova’ bölgelerine baktığını belirten Çöpoğlu, “Bölgede 7 Devlet Üniversitesi 1 Özel Üniversite, 3 Ticaret Odası, 7 Sanayi Ticaret Odası, 3 Ticaret Borsası var. Ayrıca, 1 milyon 800 bin TL’ye yakın iş gücümüz var. Nüfus artışı ise bölgeye yapılan yatırımlarla artıyor. Bölgede 27’si faal 37 Organize Sanayi Bölgesi var. İSO İlk 500 Büyük Sanayi Kuruluşu’ndan 139 firma bölgemizde faaliyet gösteriyor. Ayrıca, 5 ilde 26 uzman, 5 destek personeli, güvenlik ile beraber toplamda 50 personelle çalışmalarımızı yürütüyoruz” diye konuştu.
MARKA tüzel kişiliği, kendi bütçesi, kendi karar organı olan bir kurumdur diyen Mustafa Çöpoğlu, “Sanayi Bakanlığı’nın koordine kuruluşuyuz. Yabancı yatırımcılarla olan ilişkilerimizde Cumhurbaşkanlığı yatırım ofisiyle koordineli çalışıyoruz. Aynı zamanda son 7 yılda nitelikli istihdamı arttırmaya yönelik çalışmalar gerçekleştirdik. Bölgede istihdam yok, meslek liselerinden, üniversitelerden mezun gençlerin birçoğu sanayide doğrudan işe girmeye müsait değil. Nitelikli istihdamı arttırmaya yönelik, ara istasyonlar kurduk. Bolu, Düzce ve Kocaeli’de istihdam merkezleri kurduk, çalışmalarımıza devam ediyoruz” ifadesini kullandı.
Kalkınma Ajansı, İstanbul ve Kocaeli’de bilişim uzmanı yetiştiren okul kurdu
Türkiye ‘Açık Kaynak Projesi’, ajanslar tarihinde ilk defa iki ajansın ortak fonladığı bir projedir diyen Çöpoğlu, “İstanbul’da o günün fiyatıyla 25 milyon, Kocaeli’de de 5 milyon bütçe ayrılarak İstanbul ve Kocaeli’de bilişim uzmanı yetiştiren okul kurduk. “İstanbul’daki okulun mevcudu 350 kişilik, Bilişim Vadisi’ndeki okulun mevcudu ise 300 kişilik.” Okul, öğrencilerden 18 yaşını bitirme şartı arıyor ve okul kayıtlarında yetenek sınavı yapılıyor. Fransa’nın modellediği bir eğitim sistemini yürütüyoruz. Ayrıca öğrenciler, okulun sponsoru olduğu firmalarda istihdam ediliyor” dedi. Çöpoğlu, “İMES OSB bünyesindeki Mükemmeliyet Merkezi, Ar-Ge, imalat, danışmanlık ve eğitim hizmetleri ile sanayiye ve istihdama önem veriyor, eğitim verdikleri mühendislik öğrencilerini program sonrasında istihdama kazandırıyor” dedi.
“İkiz dönüşüm konusuna sanayicilerin ayak uydurması gerekiyor”
Odaklandığımız bir diğer konu da sanayide verimlilik dönüşümü diyen Çöpoğlu, “İkiz dönüşüm konusu trend bir konu, sanayicilerimizin de gerçekten bu dönüşüme ayak uydurması lazım. Karbon ayak izi, yeşil dönüşüm, maliyetleri azaltmak, dünyada rekabete ayak uydurabilmek için dijital dönüşümünde yapılması gerekiyor” diye konuştu. Teknik destek programı hakkında bilgi veren Çöpoğlu, “Program dijital dönüşüm ve yeşil dönüşüme açık. OSB’ler, sanayi odaları gibi çatı kuruluşlara destek vermeye devam ediyoruz. Bahsettiğimiz ihracat ve üretim analizi inovasyon yönetimi, dijital dönüşüm, yeşil dönüşüm, aile şirketiyle, korporatif birleşimle kurumsallaşma gibi konularda başvurularını bekliyoruz” ifadesini kullandı.
Pandemiden sonra odaklandığımız konulardan en önemlisi gıda güvensizliği diyen Mustafa Çöpoğlu, “Gıda güvenliği tedariksizliği önemli hale gelince, kırdan kente göçü tersine çevirmek, işlenmeyen toprakları işlemek, orada birtakım üretim kooperatifleri yoluyla coğrafi işaretli ürünler için köylerde yaşayan kadınları üretimin içine sokup tamamen gıda üretimine yönelik projeler geliştirdik. Sakarya Akyazı’da jeotermalle ısınan enerjisini jeotermalden sağlayan 26 bin dönümlük bir Sera kurduk, Sakarya Büyükşehir Belediyesi'yle. Fizibilite raporunu hazırladığımızda Sakarya ve Kocaeli, serada en uygun bölgelerden birisi çıktı” dedi.
KOSGEB destek üst limiti 2 milyon lira
KOSGEB özellikle ülkemizin strateji dökümanlarında, kalkınma planlarında belirtilen hedefler doğrultusunda yeniden desteklerini organize ediyor, gözden geçiriyor ve yeni destek programları kurguluyor diyen KOSGEP İstanbul İMES Müdürü Ertuğrul Çetinkaya, “Türkiye'de 4 milyon civarında KOBİ var. KOBİ'lere destek veren bir kurum olarak yaklaşık 1,5 milyon aktif işletme olduğunu düşünüyoruz. Bunun içerisinde 400 bin sanayi işletmesi var. KOSGEB'in de sınırlı bir bütçesi ve sınırlı personeli var. Dolayısıyla son yıllarda imalata, ihracata, teknolojiye odaklı destekler vermeye başladık. Mevcutta girişimcileri desteklediğimiz yeni destek programımız var. 2000'lerin başından beri girişimcileri destekliyoruz. Girişimci destek programı kapsamında; iş kurma ve geliştirme başlığı altında destek veriyoruz. 3 yaşına kadar olan işletmelerimize, iş kurma giderleri için hibe desteği veriliyor. İşlerini geliştirebilmeleri için iş geliştirme programı kapsamında makine, teçhizat, yazılım, personel hizmet alımı giderlerine destek alabiliyorlar. Toplamda destek üst limitimiz 2 milyon lira” dedi.
“Yeni dönemde nitelikli projelere destek vereceğiz, projeleri yarıştıracağız”
Yeni dönemde 3 yaşından büyük işletmelerimize faiz destekleri, finansman kolaylaştırıcı araçlarla destekler vereceklerini söyleyen Çetinkaya, “Henüz bu program duyurulmadı ama gelecekteki temel ayrımımız şu şekilde olacak; temel olarak imalata, teknolojik üretime odaklanacağız. KOSGEB’in yeni dönemde daha yalın bir destek programı olacak. Daha nitelikli işletmelere, nitelikli projelere destek vereceğiz. Dolayısıyla projeleri yarıştıracağız. Yani bugüne kadar bize başvuran her girişimciye biz destekler veriyorduk. Bundan sonra gelen projeler içerisinde iyileri seçeceğiz” ifadesini kullandı.
Yeşil sanayi destek programı kapsamında Dünya Bankası’ndan kullandığımız fon ile çatı güneş enerji sistemlerinin kurulumu için 14 milyona kadar bir destek veriyoruz diyen Çetinkaya, “Ayrıca, sanayide temiz ve döngüsel ekonomi başlığı altında su verimliği, enerji verimliliği, atık yönetimi gibi konularda hazırlayacağınız projelere de 4 milyon liraya kadar destek veriyoruz” dedi.
“Kocaeli’de 300'e yakın yabancı firma var, bunun 200 tanesi Avrupa Birliği menşeli”
Kocaeli’de 12 sanayi sitesi var, bu 12 sanayi sitesinde 35 bin çalışanımız istihdam ediliyor diyen Kocaeli İl Sanayi ve Teknoloji Müdürü İlhan Aydın, “İlimize baktığımızda 5 bine yakın imalat sanayisi var. OSB’lerdeki firmalara baktığımız zaman 300 bine yakın da çalışanımız var. Sektörel kümelenmenin de büyük avantajları olan ilimizde ihtisas OSB’ler, ana sanayi ve yan sanayinin birlikte oluşturduğu ekosistemler eliyle görülmektedir. Kentin deniz kenarında olması ve 36 liman bulunması da firmalara büyük bir avantaj sağlamaktadır” diye konuştu. Kocaeli’nin 70 il kadar vergi verdiğini söyleyen Aydın, “Kocaeli'de üretilen her yüz araçtan 80'i ihraç ediliyor. İlimizde 300'e yakın yabancı firma var. Bunun 200 tanesi Avrupa Birliği menşeli. 25 Kore firması var” dedi. Aydın, 1900’den bu yana patent sayısına baktığımızda Amerika, Çin, İtalya ve Fransa 1 milyon patent sayısını aştı. Türkiye 14. sırada, patent sayısının ise 500 bin civarında olduğunu söyledi.
Türkiye geneline baktığımızda 102 teknopark var, bu 102 teknoparkın 5 tanesi Kocaeli’de, toplam teknoparkta çalışan sayımız ise 10 binin üzerinde diyen Aydın, “Ar-Ge’ye ayırdığımız pay ilk defa yüzde 1’in üzerinde çıktı” diye konuştu. Türkiye’de bin 600’ün üzerinde Ar-Ge ve tasarım merkezi olduğunu söyleyen Aydın, “İlimizde 153 Ar-Ge ve tasarım merkezi var, İstanbul ve Ankara’dan sonra üçüncü sıradayız. Ayrıca, İlk 500’de 80’e yakın firma, İlk 1000’de 130 firma, ilk 10’da da 3 firmamız var. 2 serbest bölge, Tübitak MAM, TSE, 2 KOSGEB Müdürlüğümü, 2 endüstri bölgemiz ve 14 OSB, odalarla birlikte üniversitemizin içinde kurduğu model fabrikamız var. Model fabrikamızı, makinelerini aldığımızda faaliyete geçireceğiz” dedi. Aydın, ayrıca, Yeşil OSB sertifikasyonu için Güzeller OSB ilk sırada olduğunu ve çalışması devam ettiğini söyledi. Buradaki Yeşil OSB’nin amacının; karbon ayak izi, yaşam döngüsü analizi, su ayak izi, sektör bazlı karbon monoksit ayak izi olduğunu vurguladı.