Reklama
Przedsiębiorcy objęci ubezpieczeniem zdrowotnym są zobowiązani do przeprowadzenia rocznego rozliczenia składki zdrowotnej za 2023 rok. Ostateczny termin na to rozliczenie upływa już w maju. Wyjaśniamy, do kiedy należy złożyć dokumenty rozliczeniowe. Co grozi za ich brak? Tu sprawa mocno się rozmywa.
Obowiązek rocznego rozliczenia składki zdrowotnej w ZUS został wprowadzony w 2023 roku przez rząd PiS w odpowiedzi na potrzebę dokładniejszego dostosowania wysokości składki do rzeczywistych dochodów płatników. Ma on umożliwiać sprawiedliwe i precyzyjne naliczanie składek, które są adekwatne do przychodów lub dochodów osiąganych przez płatników składek w danym roku podatkowym.
W komunikacie opublikowanym na portalu X ZUS przypomina: "Zbliża się termin, w którym część płatników musi przekazać rozliczenie składki na ubezpieczenie zdrowotne za rok 2023".
Przedsiębiorcy, którzy w 2023 roku prowadzili działalność gospodarczą i w tym okresie podlegali obowiązkowemu ubezpieczeniu zdrowotnemu, są zobowiązani do rozliczenia składek odprowadzonych na ubezpieczenie zdrowotne w skali roku. Dotyczy to osób, które rozliczały się na podstawie skali podatkowej, podatku liniowego lub ryczałtu ewidencjonowanego.
Roczne rozliczenie składki na ubezpieczenie zdrowotne umożliwia obliczenie kwoty, którą należy zapłacić za dany rok podatkowy, w zależności od wysokości uzyskanych dochodów lub przychodów.
Zakład Ubezpieczeń Społecznych podkreśla, że ostateczny dzień na dokonanie rocznego rozliczenia przypada na 20 maja 2024 roku. Jest to również termin końcowy na złożenie deklaracji za kwiecień 2024 roku. Osoby, które są zobowiązane do uiszczenia dodatkowej opłaty za składki za cały rok, powinny także dokonać płatności do 20 maja.
Rozliczenie roczne składki zdrowotnej należy wykazać w następujących dokumentach, które składane są w kwietniu 2024:
W formularzu ZUS DRA konieczne jest uzupełnienie sekcji XII dotyczącej "Rocznego rozliczenia składki na ubezpieczenie zdrowotne", a w przypadku formularza ZUS RCA - części III.F. Zgodnie z zaleceniami ZUS, przedsiębiorcy są zobowiązani do przedstawienia informacji potrzebnych do obliczenia rocznej składki zdrowotnej osobno dla każdego rodzaju podatku, którym są obciążeni.
Po dokonaniu rocznego rozliczenia może się okazać, że wpłaciliśmy na konto ZUS wyższą kwotę niż ta, która wynikała z obowiązującej stawki składki zdrowotnej. Wówczas nadpłata podlega zwrotowi.
Jeżeli jednak nie uregulowaliśmy należności, takich jak zaległe składki czy niesłusznie otrzymane świadczenia, nadpłacona suma zostanie przeznaczona na ich spłatę.
Z drugiej strony, jeśli zapłaciliśmy za mało, musimy dopłacić brakującą kwotę wraz z bieżącymi zobowiązaniami za kwiecień, najpóźniej do 20 maja 2024 roku.
ZUS opracowuje dokument RZS-R do zwrotu nadpłaconych składek, który można znaleźć w sekcji "Dokumenty i wiadomości", w podsekcji "Dokumenty robocze" w PUE ZUS.
Ubezpieczony powinien zweryfikować swoje dane i wybrać numer konta bankowego, na które ma być zwrócona nadpłacona suma. Dokument ten należy przesłać poprzez serwis PUE ZUS najpóźniej do 3 czerwca 2024 roku. Jeśli nie pojawił się automatycznie na portalu, można wypełnić go ręcznie. Zwrot nadpłaty składki zdrowotnej wpłynie na rachunek bankowy płatnika najpóźniej do 1 sierpnia 2024 roku.
Jeżeli przedsiębiorca nie złoży do ZUS-u wniosku o zwrot nadpłaconych składek, to instytucja dokona zwrotu nadpłaty, przekazując ją na konto płatnika do końca 2024 roku.
Płatnicy, którzy nie złożą rocznego rozliczenia składki zdrowotnej w dokumencie DRA lub RCA do 20 maja 2024 roku mogą mierzyć się z konsekwencjami?
W przepisach brak jednoznacznych regulacji. Z informacją przychodzi jednak serwis Prawo.pl, który wprost zapytał przedstawicieli ZUS o kary za niezłożenie rozliczenia. Zgodnie z wykładnią przedstawioną przez rzecznika prasowego instytucji - ZUS nie nałoży żadnej kary za brak rozliczenia.
Mógłby to zrobić w przypadku uporczywego unikania obowiązku przez płatnika, jednakże jest to droga ostateczna i wymaga nagminnego nieposzanowania zasad. Biorąc pod uwagę, że rozliczenie roczne, o którym mowa, jest nowym obowiązkiem, trudno wykazać taką uporczywość w 2024 roku.