Reklama
Wszyscy pasażerowie oraz prezydent Iranu Ebrahim Raisi zginęli w katastrofie śmigłowca - poinformowano w poniedziałek rano, co potwierdziły irańskie władze. Kim był polityczny przywódca Iranu nazywany przez ekspertów "twardogłowym zwolennikiem porządku"? Karierę zaczynał jako 20-latek.
Raisi urodził się w świętym szyickim mieście Meszhed Raisi w 1960 roku. Był uczonym szyickim - ajatollahem. Po zwycięstwie rewolucji islamskiej w 1979 roku, mając zaledwie 20 lat, został mianowany przez ówczesne władze prokuratorem generalnym w Karadżu koło Teheranu. Kilkadziesiąt lat później, w 2004 roku został powołany na funkcję prokuratora generalnego kraju, a w 2019 roku został szefem irańskiej władzy sądowniczej.
Stanowisko prokuratorskie nie przeszkadzało mu w aktywnym angażowaniu się w politykę. Raisi postrzegany był jako protegowany najwyższego przywódcy Iranu Alego Chameneia i jego potencjalny następca.
W 2017 roku zdecydował się na start w wyborach prezydenckich przeciwko Hasanowi Rouhaniemu, które przegrał. Cztery lata później ponownie starał się o fotel prezydenta. Wówczas jednak wszyscy zagrażający mu przeciwnicy zostali wykluczeni z kandydowania w ramach tzw. irańskiego systemu weryfikacji.
Decyzją 61,95 procent obywateli wygrał wybory w pierwszej turze. Urząd objął 3 sierpnia 2021 roku.
Sukces w wyborach prezydenckich był dla Raisiego początkiem rozszerzania wpływów w irańskiej polityce. W kolejnych miesiącach popierające go ultrakonserwatywne ugrupowania wygrały wybory parlamentarne.
Były to pierwsze ogólnokrajowe wybory od czasów masowych protestów, które odbywały się w Iranie pod koniec 2022 roku. Manifestanci wyszli na ulice po śmierci Mahsy Amini, młodej kobiety aresztowanej przez policję moralności za noszenie hidżabu.
Wówczas to Raisi dał się poznać jako bezpardonowy zwolennik siłowych rozwiązań. Prezydent wspierał służby bezpieczeństwa, które krwawo tłumiły protesty. W ich trakcie zginęło ponad 500 osób, a blisko 22 tysiące aresztowano.
Prezydent był zwolennikiem ataku przeprowadzonego przez irańskie wojsko z 13 kwietnia, kiedy to w kierunku Izraela wystrzelonych zostało 350 dronów i kilkadziesiąt rakiet. Była to odpowiedź kraju na wcześniejszy ostrzał ambasady Iranu w stolicy Syrii Damaszku.
Działalność polityczna i prokuratorska Ebrahima Raisiego była przez lata krytykowana przez organizacje pozarządowe zajmujące się prawami człowieka. Politykowi zarzucano między innymi łamanie podstawowych praw obywatelskich w 1988 roku, gdy jako prokurator skazywał na śmierć więźniów politycznych.
Zdaniem ekspertów, powstałe w Iranie tzw. komisje śmierci, w których pracował Raisi, doprowadziły do śmierci około 5 tysięcy osób.
W 2019 roku resort finansów USA nałożył sankcje na Raisiego. Powodem były przemocowe działania Iranu uderzające na wielu płaszczyznach w prawa obywateli.
-----