Przyjechali po lepsze życie. Wybuchł skandal. Pracownicy ujawniają, co się dzieje w miasteczku Orlenu
Skandaliczne warunki zakwaterowania, wyzysk i nieodpowiednie traktowanie. Tego jeszcze do niedawna mieli doświadczyć na własnej skórze ludzie z zagranicy, pracujący przy flagowej inwestycji Orlenu w Płocku. Czy coś w tej sprawie się zmieniło? Reporter "Faktu" pojechał na miejsce, aby dowiedzieć się, jak dziś wygląda sytuacja zagranicznych pracowników oraz sprawdził, jak żyją na co dzień.
Z zatrudnionych przy budowie kompleksu Olefiny III znaczna większość pracowników to obcokrajowcy. Wszyscy przyjechali do Polski w poszukiwaniu lepszej pracy. Niestety, niektórych na miejscu spotkała przykra niespodzianka.
Zatrudnieni przez agencje pracy tymczasowej nie otrzymywali pełnego wynagrodzenia i mieszkali w okropnych warunkach. Sprawa ujrzała światło dzienne po tym, jak zainteresowali się nią dziennikarze "Uwagi!" TVN. To oni jako pierwsi ujawnili ten skandaliczny proceder. Czy po publikacji materiałów coś się zmieniło?
Płock. Przyjechali w poszukiwaniu lepszej pracy
Reporterowi "Faktu" udało się porozmawiać z cudzoziemcami, którzy pracują przy inwestycji Orlenu. — Jestem w Polsce od sześciu miesięcy. Przyjechałem tutaj, żeby zarobić pieniądze, które zapewnią mojej rodzinie godne życie. To, co tu dostaję za pracę, mam na przeżycie, opłaty i żeby wysłać rodzinie. Nie chcę być wykorzystywany. Wszyscy pracujemy tu ciężko cały dzień i chcemy być dobrze traktowani — mówi nam Pablo (imię zmienione — red.), jeden z pracowników.
Młody mężczyzna nie chce wypowiadać się oficjalnie, bo boi się, że straci pracę. Twierdzi jednak, że wszystkie wcześniejsze doniesienia są prawdziwe. — Nasz kolega narodowości hinduskiej mieszka w tych kontenerach w niezbyt dobrych warunkach. Ja bym nie chciał tam spać — dodaje.
Nie wszyscy pracownicy jednak mieszkają w kontenerowym miasteczku. Większość robotników żyje poza miejscem pracy. — Przy tej inwestycji pracują ludzie z różnych krajów, ale w tych kontenerach przebywają ludzie narodowości hinduskiej i filipińskiej. Pozostali śpią po hostelach albo wynajmują pokoje od mieszkańców — dowiadujemy się.
Od czasu, kiedy w mediach zrobiło się głośno o skandalicznym traktowaniu zagranicznych pracowników, sprawą zajęła się inspekcja pracy, a także Orlen. Obecnie prowadzone są rozmowy z poszczególnymi szefami. Podobno zaległe pieniądze zostały wypłacone. — Idziemy na spotkanie z naszym kierownikiem, aby porozmawiać o dalszych warunkach. Jak nie osiągniemy porozumienia, będziemy walczyć — tłumaczą robotnicy.
Flagowa inwestycja Orlenu. Jak wygląda życie tamtejszych robotników?
— Przyjechaliśmy tutaj, żeby zarabiać i pomóc naszym rodzinom mieszkającym za granicą. Musimy żyć oddzielnie. Życie tu z bliskimi nie wchodzi w grę. Nasz pobyt tutaj to tylko praca i dom. Pracujemy ciężko po 10 godzin dziennie od poniedziałku do piątku. W soboty czasami do godziny 12. Wychodzimy rano z domu i wracamy wieczorem. Nasz dzień wygląda bardzo monotonnie: zakupy, praca, jedzenie i spanie. Jak mamy wolne weekendy, to robimy sobie jakiś obiad, ćwiczymy, idziemy na spacer zwiedzać miasto. Nic szczególnego. Miejscowi to dobrzy ludzie i są bardzo mili. Nikt nam tu krzywdy nie robi — opowiadają pracownicy.
A jakie zdanie na ten temat mają sami mieszkańcy Płocka? — Mieszkam obok kwater i bloku, gdzie wynajmują lokale ludzie różnej narodowości. Nie sprawiają problemów. Pracują i są spokojni. Nikomu nie wchodzą w drogę. Ogólnie nie mogę powiedzieć o nich złego słowa — mówi Karol Woroniecki, mieszkaniec Płocka.
— Wynajmuję im mieszkanie i jak na razie nie było z nimi żadnego problemu. Nikt się nie skarżył na nich, wiec wydaje mi się, że są w porządku — dodaje płocczanka. Obecnością obcokrajowców cieszą się natomiast właściciele sklepików. Klienteli w ostatnim czasie im przybyło. Jeszcze nie do końca poznali ich gusta kulinarne. Wiadomo, że kupują bardzo dużo warzyw: ziemniaków, pomidorów, przypraw, a także gotowych zupek z makaronem.
Olefiny III pod Płockiem a afera wizowa. Komisja chce przesłuchać Daniela Obajtka
O inwestycji Orlenu pod Płockiem i losie pracowników stało się głośno w związku z ujawnieniem tzw. afery wizowej. Jeden z jej wątków ma dotyczyć właśnie tego projektu. Jak mówił przewodniczący sejmowej komisji zajmującej się tą sprawą, Michał Szczerba, w lipcu 2022 r. przedstawiciele państwowego giganta mieli pojawić się w siedzibie MSZ i poprosić o wsparcie dotyczące procedury wizowej.
To wtedy były wiceszef MSZ Piotr Wawrzyk miał wydać notatkę decyzyjną ws. uruchomienia priorytetowej ścieżki wizowej dla cudzoziemców, którzy będą pracować przy budowie Olefiny III na terenie PKN Orlen w Płocku. Wnioski wizowe miały być wystawiane zbiorczo przez osoby wyznaczone przez PKN Orlen. Natomiast do odmowy miało dochodzić tylko w przypadku istnienia mocnych przesłanek.
W ten sposób sprowadzono do kraju kilkanaście tysięcy osób. Część z nich miała zrezygnować z pracy, gdy tylko zobaczyła miejsce i warunki. Teraz komisja śledcza chce w tej sprawie przesłuchać Daniela Obajtka, ówczesnego prezesa Orlenu.
We wtorek, 28 maja, były szef paliwowego giganta miał się stawić i odpowiedzieć m.in. na pytanie odnośnie zatrudniania cudzoziemców przy budowie kompleksu Olefiny III oraz inwestycji Polimery Police. Nie pojawił się jednak na posiedzeniu. Stwierdził, że nie został poinformowany. Dodał, że zrobi to, ale dopiero po wyborach do PE.
/19
Mieszkam w pobliżu, gdzie wynajmują obcokrajowcy. To zwyczajni, spokojni ludzie – mówi Karol Woroniecki.
/19
Osoby, które pracują przy inwestycji Orlenu, mają niewiele czasu dla siebie.
/19
W trakcie kilkuminutowego odpoczynku mogą porozmawiać, zjeść i napić się wody.
/19
"Miasteczko orlenowskie".
/19
Każdego dnia 10-12 godzin są w pracy.
/19
Teren miasteczka pracowniczego.
/19
Dużą barierą w kontaktach z Polakami jest jednak język. Obcokrajowcy jednak chętnie korzystają z translatorów w telefonach.
/19
Do pracy przyjechali, by zarobić. Nie mogą tu sprowadzić rodzin.
/19
Kupują podstawowe produkty. To, co potrzebne – kosmetyki, jedzenie.
/19
Po pracy tradycyjnie zaglądają do okolicznych sklepów.
/19
Po pracy wiele osób wraca do domów busikami.
/19
Niektórzy wracają piechotą.
/19
Zaopatrują się w wodę, potrzebne produkty i wracają do wynajmowanych kwater. W weekendy, jak mówią, trochę zwiedzają.
/19
Codzienność pracowników inwestycji Orlenu.
/19
W Płocku już się przyzwyczaili do obcokrajowców.
/19
Obcokrajowcy robią zakupy w polskich sklepach.
/19
Obcokrajowcy chętnie kupują warzywa.
/19
Cudzoziemcy nie sprowadzają rodzin.
/19
Olefiny to ogromna budowa.