Dyktando języka śląskiego w Zabytkowej Kopalni Ignacy w Rybniku-Niewiadomiu
Zabytkowa Kopalnia Ignacy w Rybniku-Niewiadomiu przy ulicy Ignacego Mościckiego 3 znowu była gospodarzem dyktanda z języka śląskiego. W sobotę 25 maja, o godz. 16 za jego pisanie wzięło się 36 śmiałków. Tak, słowo „śmiałek” nie jest tu na wyrost, bo tekst trzeba napisać w Alfabecie ślabikorzowym, który nie jest łatwy nawet dla rodowitych Ślązaków. Te wszystkie kreseczki, daszki nad samogłoskami, obecne w języku np. czeskim, nie funkcjonują w polskim. Trzeba się więc nieźle napocić, by opanować pisownię śląską.
Pierwsze miejsce (ex aequo trzy osoby): Sebastian Reinhold Handÿ-Fischer, Marcin Lisicki, Jakub Ćmiel. Drugiego i trzeciego miejsca nie przyznano. Wyróżnienie - „za dobry plac": Ireneusz Widera, Krzysztof Szymura, Bartłomiej Wieczorek, Natalia Shlikhutka, Teresa Urbańczyk, Ewa Szczodra, Aleksandra Skrobel, Piotr Hink, Paweł Szutow. „Persona z najkrótszym stażem życiowym" - Michał Bosak. „Persona z najsrogszym stażem życiowym" - Bogdan Dzierżawa.
Ukrainka wspiera dążenia Górnoślązaków
Na udział w Diktandzie Gŏdki Ślōnskij decydują się osoby, które nie mają wiele wspólnego z tym regionem. Od lat na zmagania przyjeżdża z małopolskiego Chrzanowa Ukrainka Natalia Shlikhutka.
- Rozumiem po śląsku, nie godom, ucza się. Mom kamratów ze Ślonska. Biorę udział w dyktandzie od początku, nie byłam tylko dwa lata temu, bo coś mi wypadło – mówi świetną polszczyzną, ale z wykształcenia jest językoznawczynią, tłumaczem przysięgłym języków ukraińskiego i słowackiego.
Z edycji na edycję osiąga coraz lepsze wyniki. Była już 14 i 11, a teraz miała nadzieję na miejsce w pierwszej dziesiątce. Tym razem jednak dostała wyróżnienie.
- Bardzo wspieram środowiska śląskie w walce w o status śląskiego jako języka regionalnego. Moja obecność na dyktandzie dowodzi tego – uśmiecha się sympatyczna Ukrainka.
Zasługi nie do przecenienia Józefa Porwoła, prezesa Demokratycznej Unii Regionalistów Śląskich
Człowiekiem – instytucją, który wykonuje tytaniczną pracę, żeby Diktand Gŏdki Ślōnskij był i się rozwijał, jest Józef Porwoł z Niewiadomia, prezes Demokratycznej Unii Regionalistów Śląskich. Trudno przecenić jego zasługi dla ślązczyzny, bo są ogromne.
- Te 10 lat to ogromny sukces ślōnskij gŏdki, ewenement na skalę europejską. Jedynie Katalonia nas prześcignęła i Szkocja. DURŚ się rozszerza, liczy coraz więcej członków. Zależy mi bardzo na tym, bo w końcu będę musiał odejść. Organizowane przez mas dyktanda sprawiły, że coraz więcej ludzi identyfikowało się ze śląskością, śląską mową, kulturą – mówi Józef Porwoł.
Jak zaznacza, jest wielu młodych liderów w DURŚ. Wylicza nazwiska: Marcin Petters, wiceprezes DURŚ Krzysztof Szweda, dr Sebastian Musioł, Grażyna Jarząbek, którzy bardzo dużo robią dla tożsamości Ślaska i Ślązaków. Jest europoseł z Rybnika Łukasz Kohut i senator RP z Rybnika Piotr Masłowski.
Dr Ilona Kanclerz: takie konkursy jak dyktando języka śląskiego w Rybniku doprowadziły nas właśnie do tego miejsca - ustawy o języku śląskim
10. dyktando języka śląskiego odwiedziła także dr Ilona Kanclerz, przewodnicząca Śląskiej Partii Regionalnej (Ślōnskŏ Partyjŏ Regiōnalnŏ).
- Takie konkursy jak dyktando języka śląskiego w Rybniku doprowadziły nas właśnie do tego miejsca (ustawy o języku śląskim-przyp. red). Józef Porwoł od dekady prowadzi i realizuje ze sporym wysiłkiem to duże wydarzenie. Składają się na nie bowiem i wystawy i okolicznościowe koncerty. To wszystko służy temu, by Ślązacy chcieli tego języka, myśleli o nim, walczyli o niego – zaznacza Ilona Kanclerz, która spośród 10. edycji dyktanda była na co najmniej połowie z nich.
- To jedno z fundamentalnych wydarzeń dla naszej społeczności. Tu nie tylko trzeba być, ale jak ktoś potrafi trzeba pisać. Ja sama, choć nie piszę po śląsku, usiadłam i pisałam. W tym roku obowiązują zasady pisowni opracowane przez prof. Henryka Jaroszewicza. Myślę, że z czasem będą dopracowane metody i zasady języka śląskiego. Niedługo wszyscy usiądziemy i będziemy pisać – uśmiecha się szefowa ŚPR.
Jedni uczestniczą w dyktandzie od lat, inni po raz pierwszy
Wśród uczestników widać było wiele znajomych twarzy. Bogdan Dzierżawa, śląski literat z Rybnika, stara się mierzyć z językiem swojego serca niemalże co roku. Ale są też nowi ludzie, bo język śląski, po nowelizacji przez parlament ustawy zyskuje na popularności. Na widowni zauważyliśmy m.in. Grzegorza Buchalika z Żor-Rownia, człowieka, który przełożył na śląski cykl komiksów o Kajko i Kokoszu.
Jury przewodniczyła prof. dr hab. Jolanta Tambor, językoznawczyni, dyrektor Szkoły Języka i Kultury Polskiej Uniwersytetu Śląskiego, wiceprzewodnicząca Rady Języka Śląskiego. Bierze udział w pracach nad kodyfikacją „śląskiej godki”. Diktand czytała Grażyna Bułka - aktorka Teatru Śląskiego w Katowicach, znana ostatnio zwłaszcza z monodramu „Mianujom mie Hanka”. Cenne nagrody ufundowali m.in. europoseł Łukasza Kohut i senator RP Piotr Masłowski.
Tragiczne zdarzenie na Majorce - są zabici i ranni
Dołącz do nas na Facebooku!
Publikujemy najciekawsze artykuły, wydarzenia i konkursy. Jesteśmy tam gdzie nasi czytelnicy!
Kontakt z redakcją
Byłeś świadkiem ważnego zdarzenia? Widziałeś coś interesującego? Zrobiłeś ciekawe zdjęcie lub wideo?