Pierwszego dnia wizyty prezydenta Rosji w Pekinie chiński przywódca Xi Jinping i Władimir Putin podpisali oświadczenie o pogłębieniu partnerstwa strategicznego między obydwoma krajami.
W oświadczeniu poruszono wiele spraw dotyczących gospodarki, obrony, Ukrainy, Tajwanu i kosmosu. Uwagę obserwatorów zwróciło przede wszystkim „zaniepokojenie” polityką USA.
Zaniepokojenie Stanami Zjednoczonymi
„Strony ponownie wyrażają poważne zaniepokojenie próbami naruszenia przez Stany Zjednoczone równowagi w sferze bezpieczeństwa” – napisano w dokumencie. Z głębokim zaniepokojeniem zawrócono też uwagę na obecność w różnych miejscach świata amerykańskich rakiet zagrażających Rosji i Chinom.
Poszerzenie pola współpracy
W oświadczeniu zapowiedziano, że Rosja i Chiny pogłębią współpracę w sferze militarnej i poszerzą skalę wspólnych ćwiczeń wojskowych. Wyrażono przy tym przekonanie, że rozwój ich współpracy dwustronnej w sferze obronnej zwiększa regionalne i globalne bezpieczeństwo.
W 2022 roku, tuż przed rozpoczęciem przez Rosję pełnowymiarowej wojny przeciw Ukrainie, Moskwa i Pekin zobowiązały się do współpracy „bez granic”. Rosja stała się od tego czasu coraz bardziej zależna od Chin w związku z odcięciem od międzynarodowego systemu handlu z powodu sankcji.
Rosja i Chiny przeprowadziły też w ostatnich latach serię wspólnych manewrów wojskowych.
Jaką rolę odegrają Chiny na Ukrainie?
Xi wyraził nadzieję, że do Europy wkrótce powróci pokój i stabilność oraz że Chiny odegrają w tym konstruktywną rolę.
W przeddzień wizyty Putin powiedział w wywiadzie dla chińskich mediów, że Kreml jest gotowy do negocjacji na temat konfliktu w Ukrainie.
„Jesteśmy otwarci na dialog na temat Ukrainy, ale takie negocjacje muszą uwzględniać interesy wszystkich zaangażowanych krajów, w tym naszego” – mówił rosyjski gość.
Z uznaniem wypowiedział się o chińskim planie pokojowym dla Ukrainy, który pozwoliłby Moskwie zachować zdobycze terytorialne. Plan ten został odrzucony przez Kijów i stolice państw Zachód.
Kontakty gospodarcze coraz bliższe
W miarę przeciągania się wojny na Ukrainie Moskwa zacieśniała więzi z Pekinem, zwiększając eksport surowców energetycznych do Chin i importując z chińskich firm zaawansowane technologicznie części dla przemysłu zbrojeniowego.
Rosyjskie MSZ zapowiadało we wtorek, że rozmowy przywódców będą dotyczyć także współpracy energetycznej.
Według dr. hab. Michała Lubiny politologa z UJ, tematem może być zapowiadana budowa gazociągu Siła Syberii 2, który przechodząc przez Mongolię, ma dostarczać Chinom rosyjski gaz.
„To może być dla Rosji częściowa rekompensata za utracony rynek europejski” - przypuszcza ekspert.
Dodaje, że Chiny nie spieszą się jednak z realizacją tego projektu, gdyż sprowadzają one gaz z Turkmenistanu, Birmy, a także z Rosji przez gazociąg Siła Syberii 1.
Podczas wizyty mogą także być prowadzone negocjacje dotyczące dostaw rosyjskiej ropy, gazu LNG i węgla.
„Chiny są teraz najważniejszym państwem dla Rosji, gdyż to dzięki nim Kreml ma szansę na wygranie wojny w Ukrainie oraz przetrwanie izolacji i sankcji Zachodu” – komentuje Lubina.
Prezydent Rosji został dziś rano z honorami przyjęty w Pekinie, będzie przebywał w Chinach do piątku. To pierwsza wizyta zagraniczna Władimira Putina od rozpoczęcia przez niego piątej kadencji na stanowisku prezydenta Rosji.
Marta Zabłocka(PAP)/bz
»» O bieżących wydarzeniach w gospodarce i finansach czytaj tutaj: