Pomnik Ofiar Tragedii Smoleńskiej 2010 r. został odsłonięty na placu marszałka Józefa Piłsudskiego w kwietniu 2018 r. Czarny monument w formie schodów zaprojektował Jerzy Kalina. Jak tłumaczył, schody mają symbolizować wejście do samolotu.
Na ścianie czołowej pomnika wyryte są nazwiska 96 ofiar katastrofy smoleńskiej w kolejności alfabetycznej. Tekst na pomniku głosi: "Pamięci ofiar tragedii smoleńskiej 10 kwietnia 2010".
"Rozpoczął procedurę"
2 maja 2024 r. Łukasz Ofiara, naczelnik wydziału w Ministerstwie Rozwoju i Technologii, działając z upoważnienia ministra, wydał decyzję o uchyleniu w całości decyzji wojewody mazowieckiego z 2018 r., na podstawie której zbudowano pomnik ofiar katastrofy smoleńskiej na placu Józefa Piłsudskiego w Warszawie.
Chodzi o tzw. decyzję lokalizacyjną, którą wydał w 2018 r. ówczesny wojewoda mazowiecki Zdzisław Sipiera, późniejszy poseł PiS, a obecnie radny sejmiku województwa mazowieckiego. Przypomnijmy, że w październiku 2017 r. minister infrastruktury w rządzie PiS Andrzej Adamczyk wydał decyzję o wyjęciu placu Piłsudskiego spod kurateli miasta i przekazaniu go do dyspozycji wojewody mazowieckiego. Wcześniej Mariusz Błaszczak jako minister spraw wewnętrznych nadał okolicy placu Piłsudskiego status terenu zamkniętego.
Stołeczny ratusz wskazał wtedy, że nie było podstaw, by nadać miejskiemu placowi status terenu zamkniętego. Teraz "rząd Donalda Tuska rozpoczął procedurę, która ma odwrócić tamte decyzje" – donosi "Gazeta Wyborcza".
"Jeśli okazałoby się, że decyzji lokalizacyjnej nie wolno było w 2018 r. wydać, to znaczyłoby, że pomnik jest samowolą budowlaną. Czy w tej sytuacji należałoby go usunąć? To może być trudne – obowiązująca specustawa o odbudowie Pałacu Saskiego sprawia, że wszystkie elementy w rejonie placu Piłsudskiego – w tym pomnik smoleński oraz pomnik Lecha Kaczyńskiego – są bez zmiany tej ustawy nietykalne" – pisze "GW.
Katastrofa smoleńska
10 kwietnia 2010 r. w Smoleńsku rozbił się rządowy samolot Tu-154M. Zginęło 96 osób, w tym prezydent RP Lech Kaczyński wraz z małżonką Marią Kaczyńską, ostatni prezydent RP na uchodźstwie Ryszard Kaczorowski, a także wielu urzędników państwowych, wojskowych i duchownych. Delegacja leciała na obchody rocznicowe zbrodni katyńskiej.
Sejm RP w uchwale z 2010 r. uznał katastrofę w Smoleńsku za największą tragedię w powojennej historii Polski.