Przeszło 41 tys. zł wynosi dziś średnia kwota kredytu, jaki polski kierowca bierze na zakup samochodu używanego. Co trzeci kredytobiorca decyduje się na zaciągnięcie takiego zobowiązania na okres aż 8 lat. To aż o trzy lata dłużej, niż większość zawieranych przez przedsiębiorców umów leasingowych na zakup nowego samochodu z fabryczną gwarancją.
Takie dane płyną z najnowszego raportu Otomoto Insight, którego autorzy przeanalizowali polski rynek motoryzacyjny w pierwszym kwartale 2024 roku. O ile dane dotyczące średnich cen i dostępności pojazdów w Polsce napawają optymizmem, o tyle informacje z rynku kredytowego dają solidne podstawy, by zapłakać nad kondycją finansową polskich kierowców.
Dobre wiadomości są takie, że na rynku samochodów używanych widać duże ożywienie. Z danych CEPiKu wynika, że w pierwszych trzech miesiącach 2024 roku liczba rejestrowanych (również przerejestrowywanych po zakupie w kraju) w samochodów zwiększyła się aż o 27 proc. - do 994 tys. Aż 64 proc. ogółu rejestracji w tym okresie stanowią samochody używane z polskiego rynku. Kolejne 22 proc. należy do importu aut używanych. W takim ujęciu za zaledwie 14 proc. rejestracji odpowiadają auta fabrycznie nowe.
Dane z pierwszego kwartału nie pozostawiają złudzeń - po okresie stagnacji spowodowanej niepewnością gospodarczą (inflacja) mamy właśnie do czynienia z wyraźnym ociepleniem nastrojów konsumenckich. Te, co pocieszające, idą w parze z zauważalnym obniżeniem cen używanych samochodów.
Jak wynika z analizy Otomoto, w marcu na rynku było aż o 20 proc. więcej samochodów niż przed rokiem. Mimo tego, średni czas w jakim ogłoszenie o sprzedaży pojazdu było aktywne nie uległ zmianie. Znaczy to, że popyt idzie w parze z podażą. W dziennej strukturze ogłoszeń dominują te z przedziału do cenowego do 50 tys. zł. W sumie (do 20 tys. zł - 17 proc. i 20-50 tys. zł - 31,5 proc.) stanowią aż 49 proc. ogółu dziennych ogłoszeń emitowanych przez Otomoto.
Największe spadki mediany ceny oferowanego na sprzedaż samochodu odnotowano w województwach: śląskim (-11 proc.), dolnośląskim (-8 proc.), pomorskim (-8 proc.) i podlaskim (-8 proc.). Wzrost miał miejsce tylko w świętokrzyskim (+2 proc.).
Mimo tego, jedynie w trzech województwach - świętokrzyskim (39 900 zł), lubelskim (39 900 zł) i warmińsko mazurskim (39 990 zł) - mediana ceny wystawianego na Otomoto pojazdu nie przekracza 40 tys. zł. W większości regionów jest to bliżej 45 tys. zł, a na Pomorzu (52 445 zł), Podlasiu (55 450 zł) i Mazowszu (56 500 zł) mediana daleko wykracza powyżej psychologicznej granicy 50 tys. zł
Dobra wiadomość jest taka, że między grudniem 2023 a styczniem 2024 średni spadek cen samochodów oferowanych do sprzedaży przez Otomoto wyniósł 10 proc. W przypadku sprzedawców indywidualnych średnia cena oferowanego do sprzedaży pojazdu wynosi około 36-38 tys. zł (wahania w regionach). W przypadku sprzedawców profesjonalnych - jak np. komisy - średnia cena oscyluje obecnie w okolicach 55 tys. zł.
Mamy też dobrą radę dla osób szukających najtańszych pojazdów w cenie do 20 tys. zł. Wiele z nich w ogóle nie trafia do Otomoto, bo wystawianych jest głównie na serwisie OLX.pl. W jego przypadku średnia cena auta używanego wystawionego na sprzedaż przez klienta indywidualnego oscyluje w okolicach 15 tys. zł. To przeszło dwukrotnie mniej niż na Otomoto.
O ile spadek średnich cen samochodów napawa optymizmem, o tyle dane dotyczące kondycji finansowej wielu polskich nabywców śmiało określić można mianem dramatycznych. Wskazuje na to analiza kredytów zaciąganych przez kupujących w ramach usługi finansowania zakupu OTOMOTO PAY. Z raportu wynika, że w średnia wysokość takiego kredytu w pierwszym kwartale 2024 roku wyniosła 41 146 zł. Dla porównania, w ostatnim kwartale 2023 roku było to jeszcze 38 458 zł. Aż 30 proc. kredytobiorców (najwyższy udział wśród ogółu) rozkłada swoje zobowiązanie na okres między 91 a 96 miesięcy. Oznacza to, że planują oni spłacać swój nowy-używany samochód przez kolejne 7,5-8 lat. To aż o trzy lata więcej, niż najpopularniejszy leasing na nowe auto, które objęte jest przecież fabryczną gwarancją.
Średnia wysokość raty - w zależności od warunków kredytowych - wynosi między 500 a 700 zł. Biorąc pod uwagę, że przeciętna wysokość wpłaty własnej przy kredycie samochodowym oscyluje w okolicach 15 proc, oznacza to, że udając się do komisu po używane auto - wsparci kredytem - dysponujemy kwotą około 45-47 tys. zł. W takiej cenie kupimy obecnie 10-letnie auto segmentu D z przebiegiem około 200 tys. km lub 6-9 letniego kompakta pokroju Toyoty Corolli lub Volkswagena Golfa. Problem w tym, że zaciągany na 8 lat kredy sugeruje przynajmniej równie długi okres eksploatacji.
Oznacza to, że w momencie spłaty kredytu samochody będą miały między 16 a 18 lat. Śmiało można więc prognozować, że w całym okresie eksploatacji, na naprawy wydamy nawet połowę ich początkowej wartości. A to prowadzi do smutnego wniosku, że w przypadku poważniejszych awarii, jak np. usterki dwumasowego koła zamachowego czy wtryskiwaczy, naprawa również wymagać będzie od użytkownika zaciągnięcia kolejnego kredytu.