Aktualizacja: 17.05.2024 04:33 Publikacja: 17.05.2024 04:30
Berlin
Foto: Adobe Stock
Jest to w końcu całkowicie projekt niemiecki. Podobnie jak szereg innych miejsc pamięci już istniejących oraz planowanych. Wśród tych ostatnich jest też Centrum Dokumentacji „II wojna światowa i niemiecka polityka okupacyjna w Europie”. W pewnym sensie jest to projekt konkurencyjny, gdyż zarówno w centrum, jak i w DN-P prezentowana będzie tematyka okupacji. Zresztą sam pomysł centrum został zainspirowany dyskusją wokół polskiego pomnika. Chodziło o to, dlaczego pamięć o okupacji miałaby się koncentrować wyłącznie w odniesieniu do jednego kraju – Polski.
– Niewykluczone, że może to znaleźć odzwierciedlenie w decyzji Bundestagu – mówi anonimowo „Rzeczpospolitej” rozmówca z niemieckich kręgów dyplomatycznych. Rzecz w tym, że oba projekty pochłoną znaczne sumy. Ocenia się, że centrum dokumentacji kosztować może ponad 120 mln euro. Z kolei same budowle DN-P to 70 mln euro. Do tego inne koszty. – W warunkach, gdy w budżecie szuka się gorączkowo pieniędzy nawet na wydatki obronne i mowa jest o ograniczeniu wydatków socjalnych, może być problem z finansowaniem zamierzeń BKM – mówi nasz berliński rozmówca.
Daleki od rozwiązania jest problem lokalizacji DN-P. Preferowane jest miejsce w bezpośrednim sąsiedztwie Urzędu Kanclerskiego. W miejscu, gdzie kiedyś stała Opera Krolla. Tam 1 września 1939 r. Adolf Hitler uzasadniał publicznie konieczność napaści III Rzeszy na Polskę. Druga z możliwych lokalizacji znajduje się w okolicach byłego dworca Anhalter Bahnhof, także w centrum stolicy. Pierwsza z lokalizacji jest parkiem w gestii władz Berlina. Nie jest jasne, czy wyrażą zgodę.
Czytaj więcej
Rządowy projekt kultury pamięci spotkał się z ostrą krytyką w samych Niemczech. Zastrzeżenia mają też polscy historycy.
– Wszystko zależy, jakie będą niemieckie priorytety. Z naszego punktu widzenia byłoby dobrze, gdyby udało się doprowadzić do budowy pomnika jako części całego kompleksu. Zostałaby wtedy zrealizowana propozycja prof. Bartoszewskiego, czyli miejsca pamięci w centrum Berlina o polskich ofiarach III Rzeszy – mówi „Rzeczpospolitej” prof. Krzysztof Ruchniewicz, dyr. Centrum Studiów Niemieckich i Europejskich im. Willy’ego Brandta.
– Jest nadzieja, że stanie do końca obecnej dekady, za jakieś pięć–sześć lat – mówi Robert Parzer z niemieckiego zespołu przygotowującego założenia tego miejsca pamięci. Formalnie to, co kiedyś nazywano polskim pomnikiem (Polendekmal), w nowej koncepcji nosi nazwę Dom Niemiecko-Polski (DN-P). Centralnym elementem ma być nowoczesny pomnik jako część kompleksu obejmującego też dość obszerny budynek, gdzie będzie miejsce na spotkania edukacyjne i stałą wystawę.
– Upamiętnienie wszystkich ofiar niemieckiej okupacji Polski w latach 1939–1945 będzie w ten sposób wyraźnie zakotwiczone w sercu Berlina – czytamy w materiałach zespołu.
Przywódcy Rosji i Chin rozmawiali w Pekinie o wojnie nad Dnieprem. Żaden z pisanych tam scenariuszy nie będzie po myśli Ukrainy.
Prezydent-elekt Słowacji Peter Pellegrini poinformował, że w szpitalu rozmawiał z premierem Robertem Ficą. Pellegrini mówił, że Fico był "o włos" od śmierci.
Nie zaskoczył mnie sam atak. Zaskoczyło mnie, że to atak na premiera - mówi o zamachu na Roberta Ficę Magdaléna Vášáryová, była ambasador Słowacji w Polsce
Wczoraj doszło do postrzelenia premiera Słowacji Roberta Fico. Zamach na jego życie doprowadził do stawiania wielu pytań dotyczących sytuacji politycznej w jego kraju. Jakie są prognozy, i jak wygląda obecnie sytuacja polityczna na Słowacji, tłumaczy dr Krzysztof Dębiec, analityk OSW.
Prezydent Rosji Władimir Putin zrozumiał, że wygra wojnę z Ukrainą tylko na warunkach Xi Jinpinga. Chyba że Waszyngton wcześniej pójdzie z Moskwą na kompromis.
Zawodowy podróżnik opowiada o mieszance kultur, religii i wpływów w Stambule – metropolii sercem i duchem orientalnej, ale dumnej ze swojej bizantyjskiej przeszłości.
Niewiele wiemy o niemieckim postrzeganiu powstania w getcie warszawskim, które wybuchło 19 kwietnia 1943 r. Zdumiewający okazuje się fakt, że w pacyfikacji powstania uczestniczyła kawaleria SS – oczywiście nie na koniach, tylko spieszona.
Przywódcy Rosji i Chin rozmawiali w Pekinie o wojnie nad Dnieprem. Żaden z pisanych tam scenariuszy nie będzie po myśli Ukrainy.
Jeżeli rząd nie zainterweniuje, to w tym roku 14. emeryturę otrzyma mniej osób.
Kolejny sezon Ligi Mistrzów będzie wyjątkowy nie tylko ze względu na nowy format rozgrywek. Wystąpi w niej kilku debiutantów z wielkich lig: Girona, Aston Villa, Bologna, a może także Brest.
Nicki Minaj i 21 Savage, którzy niebawem odwiedzą Polskę, są na szczycie notowania najpopularniejszych koncertujących artystów. W Krakowie zagra Tool.
Nie wiadomo dokładnie, gdzie ani kiedy, lecz miejsce pamięci polskich ofiar III Rzeszy w Berlinie powinno powstać.
W walce o trzecie w karierze zwycięstwo w turnieju WTA 1000 w Rzymie Iga Świątek zmierzy się z Aryną Sabalenką. W nocnym półfinale Białorusinka pokonała Amerykankę Danielle Collins 7:5, 6:2.