Klasa średnia to kluczowy segment społeczeństwa, odgrywający istotną rolę w gospodarce. Definicja klasy średniej opiera się nie tylko na zarobkach, ale również na zatrudnieniu, wykształceniu oraz stylu życia. W Polsce, podobnie jak na całym świecie, określenie tej grupy społecznej jest złożone i może różnić się w zależności od przyjętych kryteriów.
Fot. Shutterstock
Polski Instytut Ekonomiczny (PIE) w 2019 roku określił, że klasa średnia obejmuje osoby zarabiające od 67% do 200% mediany zarobków, która wtedy wynosiła 3827 zł. Oznaczało to, że przynależność do klasy średniej zaczynała się od zarobków w przedziale od 2564 zł do 5774 zł miesięcznie.
Z kolei Organizacja Współpracy Gospodarczej i Rozwoju (OECD) definiuje klasę średnią jako osoby zarabiające od 75% do 200% mediany dochodów. W 2022 roku mediana zarobków w Polsce wynosiła 5701,62 zł, co przekładało się na przynależność do klasy średniej przy zarobkach od 4276 zł do 11 402 zł na jedną osobę w gospodarstwie domowym.
Według portalu INNPoland.pl, zarobki w Polsce wzrosły o 40% w ciągu ostatnich 4 lat. Jeśli przyjmiemy, że mediana zarobków obecnie wynosi 7967 zł, to przynależność do klasy średniej zaczyna się od zarobków 5975 zł do 15 934 zł na jedną osobę.
Badania społeczne pokazują jednak, że postrzeganie klasy średniej przez Polaków jest bardziej zróżnicowane. Sondaż Centrum Badania Opinii Społecznej (CBOS) wskazuje, że aż 77% Polaków uważa się za członków klasy średniej, choć ich zarobki mogą być znacznie niższe niż sugerują to wyliczenia OECD. Dla wielu osób kluczowe są również wykształcenie i rodzaj wykonywanej pracy. Osoby z wyższym wykształceniem, pracownicy międzynarodowych korporacji czy przedsiębiorcy często zaliczają się do klasy średniej, nawet jeśli ich zarobki nie przekraczają progu określonego przez instytucje badawcze.
Przedstawiciele klasy średniej to zazwyczaj specjaliści, menedżerowie średniego szczebla, pracownicy administracji oraz osoby prowadzące własne biznesy. Ważnymi wskaźnikami przynależności do klasy średniej są również wykształcenie, posiadanie określonego poziomu majątku oraz standard życia.
Przynależność do klasy średniej w Polsce zależy od wielu czynników, wśród których zarobki odgrywają kluczową rolę. Według różnych metodologii, progi dochodowe klasy średniej wahają się od około 4000 zł do nawet 16 000 zł na osobę. Jednak w społecznym postrzeganiu, wykształcenie i charakter pracy również mają istotne znaczenie w definiowaniu tej grupy społecznej.
Redaktor naczelny portalu. Absolwent Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego.
Capital Media S.C. ul. Grzybowska 87, 00-844 Warszawa