Wg ostatnich badań CBOS, trzech na czterech Polaków identyfikuje się jako członkowie klasy średniej. Co to jednak tak naprawdę znaczy?
Fot. Shutterstock
Różnorodność metod i kryteriów ekonomicznych powoduje, że ustalenie jednoznacznej granicy dla klasy średniej jest trudne. Niektórzy zaczęli żartować, że do klasy średniej należy osoba, która ma dom lub mieszkanie, samochód i jest w stanie utrzymać rodzinę. Szybko zaczęto jednak zdawać sobie sprawę, że taka klasyfikacja nic nie daje, bo ruchomości nieruchomości można równie dobrze odziedziczyć, wygrać lub dostać. Dzisiaj za miarę tego czy ktoś należy do klasy średniej czy nie, przyjmuje się dochód, przy czym i to kryterium nie jest stałe i podlega pewnym ograniczeniom.
Analizując dane GUS, można zauważyć, że średnie wynagrodzenie w Polsce wynosiło w 2023 roku 7155,48 zł brutto, jednak ta średnia uwzględnia tylko większe przedsiębiorstwa. Wynagrodzenia w mniejszych firmach, sektorze edukacji czy zdrowia mogą znacząco różnić się od tej średniej, wprowadzając dodatkowe skomplikowanie w ocenie przynależności do klasy średniej.
Polski Instytut Ekonomiczny używa metody EHDI (Equivalised Household Disposable Income) do określenia, czy dana osoba należy do klasy średniej. Dla czteroosobowej rodziny, dochody są sumowane i dzielone przez dwa, a w przypadku trzyosobowej rodziny – przez 1,7. W 2019 roku gospodarstwa, które uzyskiwały dochód na członka domowego od 2564 zł do 5774 zł miesięcznie, klasyfikowano jako średnią klasę. Pięć lat temu, ponad połowa Polaków w wieku od 24 do 64 lat należała do klasy średniej.
Jeszcze inaczej klasyfikuje te dane OECD. Wynika z nich, że do klasy średniej należą te gospodarstwa domowe, których dochód na osobę mieści się w przedziale od 75 do 200 procent mediany zarobków krajowych. Biorąc pod uwagę wzrost średnich zarobków, kryteria te mogą się zmieniać, co sugeruje, że osoby zarabiające powyżej 6 tys. zł brutto mogą być obecnie uznawane za członków klasy średniej.
Redaktor naczelny portalu. Absolwent Dziennikarstwa i Nauk Politycznych Uniwersytetu Warszawskiego.
Capital Media S.C. ul. Grzybowska 87, 00-844 Warszawa