Nói về cuộc phản công mùa hè năm 2023, Tổng thống Ukraine Volodymyr Zelensky cho hay, kết quả của chiến dịch này có thể đã được định đoạt ngay từ đầu.
"Phía Nga biết chúng tôi sẽ tấn công vào đâu. Tôi không thể nói làm sao họ biết được điều đó, làm sao họ có được thông tin này. Lịch sử sẽ trả lời", ông Zelensky nói trong cuộc phỏng vấn với hãng truyền thông Axel Springer ngày 9/4.
Trong một cuộc họp báo vào cuối tháng 2, ông Zelensky từng nói rằng, các kế hoạch của Ukraine đã "được đặt trên bàn của Điện Kremlin từ trước khi cuộc phản công bắt đầu".
Thời điểm đó, Giám đốc Cơ quan tình báo Ukraine, Kyrylo Budanov, cũng nói với CBC News rằng Kiev có bằng chứng cho thấy Nga biết kế hoạch phản công của Ukraine, nhưng ông không nêu thông tin chi tiết.
Hiện vẫn chưa rõ sự rò rỉ đó có thể lan rộng đến mức nào và bao gồm những thông tin nào khác.
Tổng thống Zelensky nói với Axel Springer rằng Ukraine có kế hoạch cho một cuộc phản công vào năm 2024.
"Và cuộc phản công này sẽ phải mang lại cho chúng tôi một số kết quả", nhà lãnh đạo Ukraine nói thêm.
Trở lại thời điểm cuối tháng 2, ông Zelensky cho biết, có rất ít người biết về kế hoạch phản công trong năm 2024.
"Càng ít người biết về kế hoạch của quân đội Ukraine thì chiến thắng cho chúng tôi và kết quả bất ngờ dành cho phía Nga sẽ càng đến nhanh hơn", Tổng thống Ukraine nói.
Lý do Ukraine phản công bất thành trong năm 2023
Trong cuộc phỏng vấn hôm 9/4, ông Zelensky đã bác bỏ kết luận rằng cuộc phản công năm 2023 đã thất bại nhưng thừa nhận những hạn chế của chiến dịch này.
"Cuộc phản công năm ngoái không thành công lắm. Đúng là chúng tôi không đạt được kết quả như mong muốn", ông nói, đồng thời cho biết thêm rằng có "nhiều lý do" dẫn đến điều đó.
Bên cạnh việc Nga đã biết trước về kế hoạch của Ukraine, ông Zelenskyy cho rằng một số vấn đề là lỗi của Ukraine. Ông cũng nói rằng quân đội Ukraine đã không được trang bị phù hợp.
Ukraine phát động cuộc phản công chống lại Nga vào tháng 6/2023, muộn hơn nhiều tháng so với dự kiến ban đầu, một phần do sự chậm trễ trong quá trình huấn luyện và vũ khí do NATO cung cấp.
Trong số các vấn đề dẫn đến cuộc phản công không đạt được tiến triển là Ukraine thiếu binh lính có kinh nghiệm, trong khi nhiều đơn vị đã sa lầy trong trận Bakhmut. Những lý do khác bao gồm việc hệ thống phòng thủ kiên cố của Nga và các bãi mìn mà Moscow bố trí rộng khắp chiến trường làm cản trở quá trình tiến lên của quân Ukraine, khiến Kiev tổn thất nhiều xe tăng và xe thiết giáp hạng nặng do phương Tây cung cấp.
Cuộc phản công của Ukraine khi đó tìm cách đột phá qua Zaporizhzhia ở phía Nam và chia cắt các lực lượng Nga gần Biển Azov, đồng thời chiến đấu về phía Đông tới Donetsk và bờ Đông sông Dnipro, nhưng Kiev không đạt được mục tiêu nào trong số này. Ukraine được cho là chỉ giành lại được khoảng 500km2 lãnh thổ trong năm 2023.
Các báo cáo trước đây chỉ ra rằng giới lãnh đạo quân sự Ukraine muốn một cuộc phản công táo bạo theo hướng Nam từ một năm trước đó, nhưng Kiev không thể thuyết phục các đối tác phương Tây, đặc biệt là Mỹ, hỗ trợ thỏa đáng cho kế hoạch này.
Trong cuộc phỏng vấn hôm 9/4, ông Zelensky nhấn mạnh rằng, cuộc phản công mùa hè 2023 vẫn có những khía cạnh "tích cực".
"Những gì chúng tôi đã làm ở Biển Đen là điều tích cực. Chúng tôi đã tạo ra một hành lang ngũ cốc thay thế ở Biển Đen và gây thiệt hại nhiều hơn cho Hạm đội Biển Đen của Nga", ông Zelensky nói.
"Tất cả những điều này có phải là một thành công lớn không? Một mặt thì không. Nhưng mặt khác, Ukraine đã cầm cự được và đó là một thành công lớn", ông Zelensky bình luận.
Một trong những khía cạnh nổi bật nhất trong cuộc xung đột hiện nay là khả năng Ukraine sử dụng tàu mặt nước không người lái để tấn công các tàu chiến của Nga ở Biển Đen. Các tàu không người lái này thường tiếp cận mục tiêu vào lúc nửa đêm, áp sát tàu chiến và phát nổ, gây thiệt hại lớn cho đối phương.
Không có lực lượng hải quân phù hợp, Ukraine phải phụ thuộc rất nhiều vào đội tàu bay không người lái trên biển. Những chiếc USV giá rẻ này có thể phá hủy tàu chiến đắt tiền của Nga. Các phương tiện không người lái của Ukraine cũng được nâng cấp theo thời gian, một số mang đầu đạn mạnh hơn, mạnh hơn để gây tổn thất lớn hơn cho đối phương.
Cầu Crimea sẽ là một trong các mục tiêu
Nói về một cuộc phản công thành công trong năm 2024, ông Zelensky cho rằng, điều quan trọng là phải tập trung vào các mục tiêu cơ sở hạ tầng, chẳng hạn như cầu và sân bay, cụ thể là Cầu Kerch nối bán đảo Crimea với đất liền Nga.
"Chúng tôi rất muốn điều đó", ông Zelensky nói khi được hỏi về việc phá hủy cây cầu chiến lược trong năm nay.
Cầu Kerch, hay còn gọi là cầu Crimea từ lâu đã trở thành mục tiêu tấn công của Ukraine. Cầu được khánh thành vào năm 2018 và được Tổng thống Nga Vladimir Putin coi là kết nối chiến lược giữa đất liền Nga và bán đảo Crimea. Cây cầu này đóng vai trò là tuyến đường huyết mạch để Nga vận chuyển thiết bị trước khi phát động chiến dịch quân sự đặc biệt ở Ukraine vào tháng 2/2022.
Ukraine đã nhiều lần nhắm mục tiêu vào cầu Kerch. Tháng 10/2022, một chiếc xe tải đã phát nổ trên cầu, gây thiệt hại nghiêm trọng khiến giao thông trên cầu bị đình chỉ cho đến tháng 2/2023 trong khi tuyến đường sắt bị đình chỉ đến tháng 5/2023.
Một cuộc tấn công khác xảy ra vào tháng 7/2023.
Tổng thống Zelensky cho hay sẽ không chỉ có mục tiêu cụ thể là cầu Kerch mà còn nhiều địa điểm khác đóng vai trò quan trọng trong chiến dịch của Nga ở Ukraine.
"Sẽ không chỉ có cầu Kerch mà mọi người đang nói đến. Một số cơ sở hạ tầng khác cũng là mục tiêu quân sự. Đó có thể là cây cầu này hay các sân bay nơi máy bay xuất kích. Có những cây cầu khác mà vũ khí được vận chuyển qua đó. Sân bay nơi máy bay xuất kích và ném bom chúng tôi. Đó đều là những mục tiêu chính đáng", nhà lãnh đạo Ukraine nói.