Tờ Haaretz hôm 8/4 dẫn các nguồn tin giấu tên trong quân đội Israel thừa nhận lực lượng Hezbollah đã bắn hạ được máy bay không người lái (UAV) Hermes 900 hiện đại của nước này trên vùng trời Lebanon, nhưng chưa tiết lộ loại vũ khí được sử dụng trong sự việc.
"Đây là lần đầu sự việc này xảy ra. Đó là hồi chuông cảnh báo rằng UAV Israel không phải bất khả xâm phạm", một nguồn tin nói.
Hermes 900 được tập đoàn Elbit Systems của Israel phát triển dựa trên mẫu Hermes 450, tập trung vào cải thiện tầm bay và thời gian hoạt động liên tục trên không. Đây là mẫu UAV lớn thứ hai trong biên chế không quân Israel, chuyên đảm nhận các nhiệm vụ cấp chiến thuật.
UAV Hermes 900 có sải cánh 15 m, khối lượng 970 kg, tải trọng 300 kg, đạt trần bay tối đa 9.100 m và có thể làm nhiệm vụ liên tục trong hơn 30 giờ. Phi cơ có thể đạt tốc độ tối đa 220 km/h, nhưng thường chỉ bay hành trình ở tốc độ 110 km/h. Mỗi chiếc có giá xuất xưởng khoảng 6 triệu USD.
Máy bay có thể mang cảm biến quang - điện và hồng ngoại, radar khẩu độ tổng hợp có khả năng phát hiện mục tiêu đang di chuyển, thiết bị tình báo điện tử và liên lạc, tổ hợp tác chiến điện tử. Tính năng kỹ chiến thuật này khiến Hermes 900 được xếp vào dòng UAV hoạt động ở độ cao trung bình và dự trữ hành trình dài (MALE).
Hermes 900 bắt đầu thực chiến từ năm 2015 và đạt khả năng sẵn sàng chiến đấu toàn diện sau đó một năm, đảm nhận nhiều nhiệm vụ trong biên chế quân đội Israel và nhiều nước khác. UAV có thể mang vũ khí dẫn đường, nhưng chủ yếu thực hiện các chiến dịch do thám và thu thập tin tức tình báo.
Tiến sĩ Yehoshua Kalisky, chuyên gia cấp cao tại Viện Nghiên cứu An ninh Quốc gia Israel, nói rằng Hermes sở hữu nhiều tính năng vượt trội so với phi cơ tiền nhiệm, nhưng vẫn bị giới hạn đáng kể về tốc độ, tải trọng và độ cao vận hành, khiến nó dễ tổn thương trước những hệ thống phòng không hiện đại.
"Hermes 900 bay chậm và không có biện pháp phòng vệ, nên bị bắn hạ là điều không bất ngờ. Trang bị hệ thống phòng thủ tên lửa sẽ khiến khối lượng máy bay tăng đáng kể, giảm thời gian hoạt động trên không. Tuy nhiên, cần xem xét phương án trang bị bộ gây nhiễu radar và mồi bẫy để hạn chế nguy cơ bị bắn hạ", ông nói.
Hezbollah trước đây được cho là chỉ sở hữu năng lực phòng không tầm thấp, trong đó chủ lực là các loại pháo tự động cỡ nòng 23 mm và tên lửa vác vai, vốn không thể vươn tới độ cao hoạt động của Hermes 900.
Tuy nhiên, điều đó đã thay đổi khi lực lượng này bắt đầu triển khai tên lửa phòng không Saqr 358 do Iran phát triển và bắn hạ một chiếc Hermes 450 hồi cuối năm ngoái. Quân đội Israel tuyên bố UAV rơi do trúng mảnh vỡ từ tên lửa đồng đội đang bắn chặn vũ khí Hezbollah, trong khi nhóm dân quân Lebanon công bố hình ảnh cho thấy tên lửa lao thẳng vào phi cơ.
Thông số của tên lửa Saqr 358 chưa bao giờ được công bố, nhưng kết quả thực chiến cho thấy nó đủ khả năng bắn hạ những mục tiêu ngoài tầm với của Hezbollah trước đây.
Fabian Hinz, chuyên gia thuộc Viện Nghiên cứu Chiến lược Quốc tế (IISS), nói rằng Hezbollah cũng có khả năng đã tiếp nhận tên lửa phòng không Buk-M2 cùng Pantsir-S1 từ Iran và Syria.
"Những tổ hợp này có khả năng đánh trúng mục tiêu ở độ cao tới 25 km từ khoảng cách 35-50 km. Hezbollah chưa bao giờ tuyên bố sở hữu những vũ khí như vậy, nhưng nếu điều đó trở thành hiện thực, họ sẽ sở hữu năng lực uy hiếp phần lớn UAV và phi cơ đang được Israel sử dụng", ông cảnh báo.
Vũ Anh (Theo Haaretz)