Gói giấy nhưng đựng tiền tỷ
Cơ quan Cảnh sát điều tra - Bộ Công an vừa ra Kết luận điều tra vụ án xảy ra tại Công ty Cổ phần Tiến bộ Quốc tế (AIC), Trung tâm Công nghệ sinh học TP Hồ Chí Minh và các đơn vị liên quan, đề nghị truy tố 14 bị can.
Cựu Chủ tịch AIC - Nguyễn Thị Thanh Nhàn bị đề nghị truy tố về tội "Đưa hối lộ", "Vi phạm quy định về đấu thầu gây hậu quả nghiêm trọng".
Bị can Dương Hoa Xô, cựu Giám đốc Trung tâm Công nghệ sinh học TP.HCM bị đề nghị truy tố tội "Nhận hối lộ" với số tiền cáo buộc nhận hối lộ 14,4 tỷ đồng.
Theo Kết luận điều tra, bị can Dương Hoa Xô khai biết Trần Mạnh Hà, Trần Đăng Tấn (cấp dưới của bà Nguyễn Thị Thanh Nhàn) đưa 14,4 tỷ đồng cho Xô theo chỉ đạo của Nhàn vì trước đó, Nhàn có gặp Xô đề nghị tạo điều kiện cho công ty AIC được thực hiện dự án 12 PTN và công ty sẽ cảm ơn Xô.
Khi đưa tiền, cả Hà và Tấn đều nói rõ việc Nhàn gửi quà cảm ơn Xô và giao Hà, Tấn trực tiếp thay Nhàn gửi quà.
Với số tiền 14,4 tỷ đồng, Dương Hoa Xô khai không "cầm cả" mà đã đưa cho Trần Thị Bình Minh (cựu Phó Giám đốc Sở Kế hoạch và Đầu tư TP.HCM) 1 tỷ đồng, chi cho Nguyễn Đăng Quân (cựu Phó giám đốc Trung tâm Công nghệ sinh học) 950 triệu đồng; chi cho ông Nguyễn Viết Thạch (cựu trưởng ban quản lý đầu tư xây dựng công trình, thuộc Trung tâm công nghệ sinh học) 1,1 tỉ đồng.
Theo kết luận điều tra, số tiền còn lại là 11,35 tỷ đồng, Xô đã sử dụng cá nhân. Sau khi bị khởi tố, Xô nhận thức được sai phạm nên đã chuyển toàn bộ 11,35 tỷ đồng vào tài khoản tạm giữ của Cơ quan điều tra.
Về những lần Dương Hoa Xô nhận tiền "cảm ơn" của AIC, kết luận điều tra xác định có 6 lần. Cụ thể, lần đầu tiên là vào khoảng tháng 11/2016, sau khi AIC nhận được tiền tạm ứng, thanh toán các gói thầu giai đoạn 1. Hà và Tấn đại diện cho AIC đến phòng làm việc của Xô tại Trung tâm Công nghệ sinh học.
Khi Hà và Tấn đến, chỉ có mình Xô ngồi trong phòng. Hà nói với Xô: "Chị Nhàn gửi lời cảm ơn anh đã quan tâm, tạo điều kiện cho công ty AIC và chị Nhàn thay mặt công ty gửi anh chút quà cảm ơn". Nói rồi Hà đưa túi giấy đựng quà màu nâu cho Xô rồi nói: "Công ty gửi anh tiền cảm ơn". Sau khi Hà và Tấn ra về, Xô kiểm tra thấy trong túi có 2,5 tỷ đồng.
Lần 2 vào khoảng tháng 1/2017, Hà và Tấn tiếp tục đến phòng làm việc riêng của Xô tại Trung tâm công nghệ sinh học và đưa cho Xô một túi vải, trong đó có 3,9 tỷ đồng. Hà nói: "Công ty cảm ơn anh".
Lần 3 vào khoảng tháng 4/2017, Trần Đăng Tấn đến gặp trực tiếp ông Xô tại phòng làm việc và nói chuyện: "Chị Nhàn và anh Hà đều bận nên cử em đến gửi anh chút quà cảm ơn". Sau khi nói chuyện, ông Tấn gửi cho ông Xô túi quà, trong túi có 2 tỷ đồng và nói: "Công ty gửi anh tiền cảm ơn, mong anh tạo điều kiện công ty tiếp tục thực hiện các gói thầu giai đoạn 2".
Lần 4, khoảng tháng 2/2019, Tấn đến gặp Xô tại phòng làm việc riêng ở Trung tâm công nghệ sinh học. Sau khi nói chuyện, hỏi thăm xã giao, ông Tấn đưa cho ông Xô một túi giấy đựng quà có 2 tỷ đồng và nói: "Cảm ơn anh đã tạo điều kiện cho công ty trúng thầu giai đoạn 2. Công ty gửi anh tiền cảm ơn".
Lần 5, khoảng tháng 7/2019, Tấn đến phòng làm việc riêng đưa cho ông Xô một túi giấy đựng quà có 2 tỷ đồng và nói: "Công ty gửi anh tiền cảm ơn đã tạo giai đoạn 3".
Lần 6, khoảng tháng 9/2019, Trần Đăng Tấn đến phòng làm việc riêng đưa cho ông Xô một túi giấy đựng quà màu nâu và nói: "Công ty gửi anh tiền cảm ơn". Xô kiểm tra thấy trong túi có 2 tỷ đồng.
Gây thiệt hại hơn 83 tỷ đồng
Theo Kết luận điều tra, năm 2014 Trung tâm Công nghệ sinh học TP.HCM được phê duyệt kế hoạch chọn nhà thầu cung cấp thiết bị dự án với giai đoạn 1 trị giá 149 tỉ đồng; giai đoạn 2 trị giá khoảng 200 tỉ đồng và giai đoạn 3 trị giá hơn 75 tỉ đồng.
Nắm được việc này, Nguyễn Thị Thanh Nhàn đề nghị và được lãnh đạo Trung tâm Công nghệ sinh học là Dương Hoa Xô đồng ý cho Công ty AIC tham gia, tạo điều kiện để trúng thầu. Bị can Trần Mạnh Hà thì đề nghị để AIC đạt lợi nhuận 40% giá trị các gói thầu và cũng được Dương Hoa Xô đồng ý.
Tại giai đoạn 1 năm 2015, bị can Nhàn đồng ý cho Công ty Việt Á của Phan Quốc Việt và Công ty Vimedimex đứng tên thầu liên danh. Nhóm này thống nhất danh mục thiết bị và lập nhóm "quân xanh" tham gia đấu thầu.
Cùng với đó, bị can Dương Hoa Xô do thông đồng với Công ty AIC nên thuê công ty định giá, yêu cầu ra chứng thư định định giá các thiết bị cần mua với 169 tỉ đồng (cao hơn dự kiến ban đầu là 149 tỉ đồng như đã nói ở trên). Kết quả, liên danh AIC - Việt Á trúng 2 gói thầu còn Vimedimex trúng 1 gói thầu của giai đoạn 1.
Với 6 gói thầu của giai đoạn 2 và 3 tiến hành trong các năm 2017-2018, các bị can lại tiếp tục thông thầu, nâng khống giá để đảm bảo nhóm doanh nghiệp liên quan AIC trúng thầu với lợi nhuận 40%.
Hiện nay, Nguyễn Thị Thanh Nhàn đang bỏ trốn và bị truy nã. Nhưng cơ quan điều tra cho rằng, từ những tài liệu thu thập được, cùng với lời khai của người liên quan, trong đó có lời khai của bị can Dương Hoa Xô và cựu Chủ tịch Việt Á Phan Quốc Việt, đủ cơ sở xác định hành vi phạm tội của Nguyễn Thị Thanh Nhàn cùng cấp dưới, gây thiệt hại số tiền hơn 83 tỷ đồng.