Nhiều dự án đầu tư hạ tầng phục vụ dân sinh và tạo sức bật cho Khu Kinh tế Dung Quất và các Khu Công nghiệp tỉnh Quảng Ngãi thuộc huyện Bình Sơn đang bị bỏ dở dang, chắp vá, phải "đắp chiếu" nhiều năm liền do vướng mắc trong khâu giải phóng mặt bằng.
Thực trạng trên đang gây lãng phí nguồn lực đầu tư, cản trở sức hút đầu tư vào Khu kinh tế Dung Quất và các Khu Công nghiệp tỉnh Quảng Ngãi.
Dự án đường giao thông trục chính nối trung tâm phía Bắc và phía Nam đô thị Vạn Tường có tổng vốn đầu tư gần 400 tỷ đồng, chiều dài gần 10km. Công trình được khởi công xây dựng vào năm 2014, phải hoàn thành sau 4 năm.
Thế nhưng, đến nay đã 10 năm công trình mới thi công đạt hơn 83% tổng giá trị xây lắp. Nhiều vướng mắc trong khâu giải phóng mặt bằng tại các xã Bình Trị và Bình Hải, thuộc huyện Bình Sơn nhiều năm liền đã không được giải quyết dứt điểm khiến dự án kéo dài.
Cụ thể, tại gói thầu số 13 đoạn Km3+761,12-Km4+278 và đoạn từ Km4+660-Km4+760; gói thầu số 14 đoạn từ Km1+940-Km3+761,12 còn 16 nhà dân và đất nằm trong phạm của tuyến chính vẫn chưa được di dời, giải tỏa nên tuyến đường này vẫn chưa được hoàn thành.
Hiện tuyến đường được thiết kế có 4 làn xe với dải phân cách cứng, nhưng nhiều năm qua chỉ khai thác được 2 làn đường tạo nút thắt cổ chai gây lãng phí lớn nguồn lực đầu tư và nguy cơ mất an toàn giao thông.
Tại Dự án đầu tư xây dựng các tuyến đường trục vào Khu Công nghiệp phía Đông Dung Quất (tuyến số 6) có tổng mức đầu tư 63 tỷ đồng. Đây là trục giao thông rất quan trọng kết nối Quốc lộ 24C, mở hướng khai phá tiềm năng phía Đông của Khu Kinh tế Dung Quất. Sau 10 năm đầu tư công trình vẫn còn ngổn ngang, dự án dừng hoạt động thi công từ năm 2021 đến nay dẫn đến công trình như bỏ hoang, nhiều hạng mục đầu tư bị xuống cấp nghiêm trọng.
Cụ thể, phần nền đường trên tuyến hiện chỉ mới thi công đắp đất nền đường đạt 80% khối lượng, phải tạm dừng thi công do vướng mặt bằng ở nhiều vị trí tại Km0+00-Km0+135; phần cầu vượt mới chỉ thi công phần mố, trụ cầu và lao dầm đối với hai trụ 1 và 2, riêng nhịp vượt qua đường ống dẫn sản phẩm của Nhà máy lọc dầu Dung Quất chưa thể triển khai thi công do phương án đảm bảo an toàn cho tuyến ống vẫn chưa được thống nhất.
Tương tự, Dự án Kè chống sạt lở kết hợp đường cứu hộ, cứu nạn, di dân, tái định cư, neo đậu tàu thuyền-đập Cà Ninh hạ lưu sông Trà Bồng (giai đoạn 1) được đầu tư từ năm 2014 có tổng vốn đầu tư gần 700 tỷ đồng do Ban Quản lý Khu Kinh tế Dung Quất và các Khu Công nghiệp tỉnh Quảng Ngãi làm chủ đầu tư.
Dự án có quy mô xây dựng mới tuyến đường kết hợp kè chống sạt lở; san lấp mặt bằng 60,7ha; đường giao thông với 5 tuyến chính và 45 tuyến nhánh; hạ tầng kỹ thuật và hơn 1.000 lô tái định cư. Dự án đã được bố trí đủ vốn nhưng chủ đầu tư mới chỉ thực hiện đạt khối lượng hơn 91,9% giá trị hợp đồng. Nhiều hạng mục quan trọng vẫn dở dang, chậm tiến độ đang được xây dựng như tuyến chính giao thông 01 và 03, các tuyến nhánh N1.01, N2, N19, N20, N45, lát đá vỉa hè, hệ thống thoát nước mưa, nước thải.
Còn đối với Dự án đường trục liên cảng Dung Quất 1 thuộc địa phận xã Bình Thạnh, huyện Bình Sơn cả hai giai đoạn 1 và 2 sau nhiều năm thi công vẫn dở dang. Sau nhiều năm triển khai, đến nay giá trị khối lượng xây lắp giai đoạn 1 của dự án thực hiện được khoảng 64,5%; giai đoạn 2 được Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Ngãi giao đất để triển khai thi công 18/8/2021 đến nay mới chỉ thực hiện được hơn 48%. Đường trục liên cảng Dung Quất 1 có ý nghĩa quan trọng trong việc phát huy thế mạnh, tạo sức bật của hệ thống cảng biển Dung Quất.
Giám đốc Ban Quản lý dự án Đầu tư xây dựng thuộc Ban Quản lý Khu Kinh tế Dung Quất và các Khu Công nghiệp tỉnh Quảng Ngãi Nguyễn Phỉ Phương cho biết Khu Kinh tế Dung Quất được quy hoạch với diện tích hơn 45.000ha, là một trong năm Khu Kinh tế ven biển được Chính phủ ưu tiên đầu tư kết cấu hạ tầng.
Ngoài các dự án lớn được Trung ương đầu tư, tỉnh Quảng Ngãi cũng đã dành nhiều nguồn lực đầu tư các dự án hạ tầng, giao thông quan trọng kết nối để tạo thuận lợi trong vận chuyển hàng hóa, thu hút đầu tư, đảm bảo an sinh xã hội.
Mặc dù chủ đầu tư cũng như chính quyền địa phương đã nhiều lần tổ chức đối thoại, tìm cách tháo gỡ các vướng mắc nhưng vẫn còn nhiều dự án hạ tầng, giao thông lớn đang triển khai đầu tư nhiều năm nhưng mãi chưa xong do vướng mặt bằng và cơ chế, chính sách pháp luật, đầu tư thay đổi khiến các dự án kéo dài. Các dự án này cần được rốt ráo xử lý dứt điểm để phát huy hiệu quả vốn đầu tư, thu hút hiệu quả vào Khu Kinh tế Dung Quất.
Tại buổi kiểm tra hiện trường các dự án chậm tiến độ kéo dài trong Khu Kinh tế Dung Quất mới đây, Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Ngãi Trần Phước Hiền cho rằng các vướng mắc về mặt bằng đã tồn tại kéo dài đã cản tiến độ các dự án hạ tầng trọng điểm trong Khu Kinh tế Dung Quất đã làm giảm hiệu quả đầu tư, không phục vụ tốt nhu cầu dân sinh và hoạt động của cộng đồng doanh nghiệp trên địa bàn.
Phó Chủ tịch Ủy ban Nhân dân tỉnh Quảng Ngãi Trần Phước Hiền đề nghị Ban quản lý Khu kinh tế Dung Quất, Ủy ban Nhân dân huyện Bình Sơn và các cơ quan liên quan phải nhìn nhận khâu quan trọng nhất trong tồn tại của các dự án là công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng. Do đó, các đơn vị phải phối hợp và vào cuộc một cách quyết liệt để tháo gỡ từng nút thắt nhằm sớm hoàn thành đưa các công trình vào sử dụng.
"Trong quá trình thực hiện phải căn cứ trên cơ sở các quy định của pháp luật và phối hợp chặt chẽ, nhịp nhàng giữa các đơn vị với tinh thần trách nhiệm, công khai, minh bạch đảm bảo quyền và lợi ích của người dân. Đối với các trường hợp cơ quan thực hiện bồi thường đã vận dụng tối đa cơ chế, quy định của pháp luật để chủ sử dụng đất hưởng lợi cao nhất nhưng vẫn cố tình cản trở thì thực hiện kiểm đếm bắt buộc và triển khai lực lượng bảo vệ thi công. Thậm chí là cưỡng chế," ông Trần Phước Hiền chỉ đạo./.