Trước đó, phiên tòa được mở vào ngày 9-4, nhưng phải tạm hoãn vì 4 trong 5 luật sư bào chữa cho bị cáo Loan vắng mặt, có đơn xin hoãn xét xử và bị cáo Loan cũng bất ngờ kêu oan.
Tại phiên tòa hôm nay, các bị cáo bắt đầu trả lời hội đồng xét xử trong phần thẩm vấn. Trả lời hội đồng xét xử về câu hỏi trong quá trình điều tra, bị cáo có bị dùng nhục hình, ép cung không? Bị cáo Loan nói "không bị ép cung".
Quá trình thẩm vấn, chủ tọa đề nghị bị cáo Loan cho biết, trong quá trình giam giữ, bị cáo đã khai bao nhiêu bút lục, cựu Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Vimedimex trình bày, luật sư của bị cáo sao chép từ viện kiểm sát có 23 bút lục. Tuy nhiên, bị cáo Loan nói, trong đó có 20 bút lục là giả. Bị cáo sau đó dẫn các bút lục này, kèm theo số bút lục và tên điều tra viên.
"Căn cứ vào đâu bị cáo cho là giả?", hội đồng xét xử truy vấn. Bị cáo Loan khai nhận: "20 bút lục này, chữ ký của tôi là không phải, lời khai không đúng và không phải điều tra viên bị cáo làm việc".
Tại tòa, bị cáo Loan khai nhận, bản thân không có mâu thuẫn gì với các bị cáo khác trong vụ án. Song, khi nghe các bị cáo khai nhận, bà thấy không đúng và gian dối.
Theo lời khai của bị cáo Loan, trong cuộc họp giao ban, Nguyễn Quang Hưng (Phó Tổng Giám đốc Tập đoàn Vimedimex) có trình bày dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật khu đấu giá ở thôn Cổ Dương, xã Tiên Dương (huyện Đông Anh, Hà Nội), có thể đấu giá được. Lúc này, bị cáo Loan nói "nếu được, các em cứ xem xét".
Trước đó, bị cáo Loan kêu oan, sau đó phiên tòa bị hoãn và hôm nay được mở lại. Tại phiên tòa hôm nay, chủ tọa đề nghị báo Loan trình bày oan ở điểm nào?
Bị cáo Loan cho biết, việc đấu giá, đây là Tập đoàn Vimedimex hợp tác để phát triển dự án, cá nhân bị cáo cũng có 20% trong các công ty này (Công ty cổ phần Phát triển nhà ở Bắc Từ Liêm, Công ty cổ phần Đầu tư bất động sản Thanh Trì và Công ty cổ phần Đầu tư bất động sản Mỹ Đình).
Bị cáo Loan trình bày, cáo trạng buộc bị cáo chỉ đạo nộp tiền đặt cọc là không đúng sự thật. Trong cuộc họp, bị cáo chỉ đồng ý chủ trương về việc nộp hồ sơ tham gia đấu giá. Bị cáo không chỉ đạo 3 công ty trên thực hiện quá trình tham gia đấu giá.
Với nguồn tiền đặt cọc, bị cáo Loan cũng nhấn mạnh bản thân không cung cấp nguồn tiền.
Liên quan vụ án trên, tại phiên tòa, luật sư Trương Quốc Hòe, người bào chữa cho bị cáo Nguyễn Thị Loan thông tin, trong thời gian phiên tòa tạm hoãn, luật sư đã giao nộp cho hội đồng xét xử 2 vali đựng hơn 80 bộ tài liệu, hồ sơ liên quan vụ án.
Số tài liệu này gồm: 25 bản tường trình của một số cá nhân có liên quan; 35 bộ vi bằng đã lập; 3 hợp đồng ủy thác; 9 đơn khiếu nại, tố cáo, đề nghị xem xét lại chứng cứ, tài liệu của bị cáo Loan gửi các cấp; 9 tài liệu, chứng cứ là các băng ghi âm, biên bản làm việc, đối chất, báo cáo rà soát...
Theo cáo trạng, năm 2020, Ban Quản lý dự án và đầu tư xây dựng huyện Đông Anh tổ chức đấu giá lô đất 49.000m2 tại thôn Cổ Dương, xã Tiên Dương. Ông Trần Công Tuyên (Trưởng phòng Hành chính kế hoạch Ban Quản lý dự án và đầu tư xây dựng huyện Đông Anh) đã nhờ người liên hệ với Công ty VVAI do Nguyễn Thị Diệu Linh làm tổng giám đốc để thẩm định giá khu đất. Linh cùng với nhóm nhân viên đã khảo sát thực địa, tiếp nhận hồ sơ tài liệu và xác định giá trị khu đất khoảng 504 tỷ đồng (tương đương 31 triệu đồng/m2).
Tuy nhiên, ông Tuyên đã chỉ đạo thuộc cấp yêu cầu phía Công ty VVAI làm lại đơn giá, điều chỉnh, hạ giá trị khu đất xuống còn 300 tỷ đồng. Tháng 8-2020, UBND TP Hà Nội ra quyết định giao 49.000m2 đất tại thôn Cổ Dương cho UBND huyện Đông Anh để thực hiện dự án xây dựng hạ tầng kỹ thuật khu đấu giá quyền sử dụng đất, trong đó hơn 16.000m2 đấu giá làm nhà ở.
Quá trình Sở TN-MT phê duyệt giá khởi điểm, ông Tuyên cùng thuộc cấp đã đề nghị "cài cắm" cho Công ty VVAI được ký kết hợp đồng thẩm định giá. Do đã điều chỉnh, hạ giá trị khu đất theo yêu cầu của ông Tuyên nên Công ty VVAI đã phát hành chứng thư xác định giá trị khu đất là hơn 284 tỷ đồng.
Hậu quả, làm sai lệch giá khởi điểm đưa vào đấu giá, tạo điều kiện cho các công ty tham gia đấu giá của bị cáo Nguyễn Thị Loan thông đồng dìm giá và trúng đấu giá với giá trị thấp, gây thiệt hại cho Nhà nước hơn 135 tỷ đồng.
Cáo trạng xác định bà Loan đã sử dụng 3 công ty để tham gia đấu thầu khu đất trên. Bà Loan thống nhất với Nguyễn Quang Hưng, Tạ Thị Vân, Nguyễn Xuân Đức bỏ giá đấu thầu các vòng với số tiền như nhau để được bốc thăm, công ty nào trúng đấu giá thì dự án vẫn về tay cựu chủ tịch Vimedimex. Theo cơ quan chức năng, bị cáo Loan đã khắc phục toàn bộ hậu quả do hành vi sai phạm gây ra.
Cựu Chủ tịch HĐQT Tập đoàn Vimedimex có thêm các tình tiết giảm nhẹ như gia đình có công với cách mạng. Trước khi phạm tội, bị cáo có thành tích trong quá trình điều hành hoạt động kinh doanh, được các cơ quan, ban ngành tặng nhiều bằng khen, giấy khen.