Sự Mến Mộ
Tác giả qua Mỹ trong một gia đình H.O. từ tháng Sáu năm 1994, vừa làm vừa học và tốt nghiệp kỹ sư điện tử. Là cư dân Garden Grove, California, lần đầu dự Viết Về Nước Mỹ từ 2018, ông đã nhận giải đặc biệt về Huế Tết Mậu Thân và giải đặc biệt năm 2023. Sau đây là bài viết mới nhất của tác giả.
*
Họ đáp:
Trực giác của tôi không thật sự nhạy bén để cảm nhận ai là người tốt người xấu. Sự mến mộ một người của tôi đến từ yếu tố nhận thức, qua thời gian tiếp xúc, nói chuyện và những cử chỉ hành động của người đó tạo nên.
Tôi không quên anh bạn ấy, có lẽ vì hình ảnh, câu chuyện giữa anh và tôi. Thời gian mới qua Mỹ, tôi quen biết anh trong trường dạy tiếng Anh miễn phí vào ban đêm. Bạn học trong lớp chúng tôi xưng hô gọi anh vì anh lớn tuổi hơn tất cả chúng tôi. Anh hiền lành và đạo đức nên ai cũng quý mến anh.
Tới cổng công viên SeaWorld, anh ấy nói:
Hai đứa tôi chờ hoài không thấy anh ra nên đến quầy bán vé tìm anh. Hai đứa chạy tới chạy lui tìm rất lâu thì thấy anh đã vào công viên rồi. Đứng ở bên trong cổng rào, anh hét lớn hỏi:
Hai đứa tôi gào lên:
Anh chỉ tay về hướng quầy vé rồi đi vào bên trong. Chúng tôi đến quầy vé chờ hoài vẫn không thấy anh nên hai đứa móc tiền ra đếm, gom lại chỉ có thể mua được một vé. Hai đứa tôi quyết định không mua vé mà để tiền mua đồ ăn nước uống. Thời gian đó, chúng tôi chưa có thẻ nhà băng hay thẻ tín dụng.
Hai đứa chúng tôi nghĩ theo kiểu Việt Nam, anh ấy rủ đi chơi thì anh ấy sẽ bao. Còn anh ấy nghĩ kiểu Mỹ, đi chơi chung nhưng tiền ai nấy trả. Hai đứa tôi mua thức ăn và nước uống rồi dắt nhau đi lòng vòng ngoài công viên như đôi tình nhân hết mặn nồng. Đi mãi mỏi chân, chúng tôi ra bãi đậu xe ngồi chờ anh.
Tưởng anh sẽ áy náy vì chúng tôi chờ anh bên ngoài mà về sớm, ai ngờ anh ở chơi trong đó đến sẩm tối mới ra. Nguyên ngày trời nắng nóng như thiêu đốt, ngồi chờ từ sáng cho đến chiều tối, lòng đầy muộn phiền. Trải qua "thảm họa" ở chẳng đặng mà về cũng không được này, tôi mới biết khả năng vượt qua "thảm họa" một cách bình thường của tôi là như thế nào.
Thấy anh ra đến xe, tôi nhẹ nhàng hỏi:
Anh ấy cười đáp:
Nghe câu trả lời của anh, lòng tôi bỗng hết phiền muộn vì vừa hiểu được anh.
Cho dù bạn đang ở lứa tuổi nào thì cũng không thể tránh khỏi phiền muộn khi gặp phải những điều không như ý trong cuộc sống. Để quên đi điều phiền muộn ấy thì phải hiểu vì sao tâm trạng mình phiền muộn và tìm cách làm cho nó vơi đi.
Hồi còn ở Việt Nam tôi có thằng bạn, khi đi ăn uống chung cả đám bạn trai lẫn gái, cứ mỗi lần tính tiền thì nó đứng dậy vỗ ngực nói:
Mọi người cảm ơn thì nó nói:
Lúc về nó tính toán tiền, xong chia đều bắt đám con trai chúng tôi phải trả lại cho nó. Bạn bè mời nhau đi ăn uống là chuyện rất bình thường, tuy nhiên cũng cần phân biệt rủ và mời, rủ đi ăn là tiền ai nấy trả và mời thì người mời trả. Mức độ mập mờ giữa rủ và mời đi ăn của nó ngày càng cao khiến đột nhiên nó trở thành chủ nợ và bọn tôi thành con nợ của nó. Việc tự nguyện trả tiền toàn bộ khi đi ăn uống đó khác với việc cho vay một khoản tiền cụ thể, vậy mà nó đi theo đòi nợ bọn con trai chúng tôi mỗi ngày. Biết nó sĩ gái, bày đặt làm màu gánh chi phí để lấy le nên bọn tôi trả tiền cho nó và bớt đi ăn uống chung với nó.
Vừa qua có một người bạn mời tôi đi ăn tối, bạn qua Mỹ từ lúc còn nhỏ, nói viết tiếng Anh giỏi hơn tiếng Việt. Trước khi đi ăn, bạn ân cần hỏi xem tôi muốn ăn ở nhà hàng nào và có thích một loại thức ăn đặc biệt nào không. Tôi đáp, ăn ở đâu cũng được. Bạn lái xe chở tôi đến một nhà hàng có phong cách vừa Mỹ vừa Mexico mà gia đình vợ con bạn ấy đã đến ăn nhiều lần.
Ăn xong, bạn ấy gọi nhân viên tính tiền, nhân viên phục vụ hỏi cách thanh toán gộp lại hay chia ra. Trong những lần đi ăn với bạn Mỹ hay Việt, tôi thích kiểu thanh toán phần ai nấy trả. Tôi muốn giành trả tiền, nhưng bạn nói, bạn mời thì bạn trả. Tôi không muốn tạo ra cảnh "tranh giành trả tiền khí thế" khiến người phục vụ chẳng biết nhận thẻ tín dụng từ ai nên để bạn ấy trả tiền. Bạn ấy qua Mỹ từ nhỏ, nhưng lại theo kiểu Việt, bạn trả hết cả thức ăn, nước uống và tiền tip.
Chị ấy cầm cái đĩa có những lát thanh long mỏng nhỏ, đi quanh bàn mời từng người một. Đến chỗ anh bạn lạ, chị ấy mời, nhưng bạn ấy lắc đầu từ chối.
Tôi nghĩ chắc bạn này thấy ít nên không ăn. Chị ấy mời tôi, tôi cẩn thận lấy một lát. Khi chị ấy đã đi qua rồi, tôi hỏi người bạn lạ:
Bạn lạ đáp:
Thấy mình bị hớ lời, tôi hỏi tiếp:
Bị hớ thêm lần nữa, người ta đã trồng tất là thích rồi. Đa số nhà người Việt ở California đều trồng một số cây ăn quả mình thích và cũng để làm cảnh đẹp sân vườn. Với vẻ quan tâm, tôi hỏi: