Nạn nhân bị lừa đảo tiếp tục bị lừa lần 2
Trong khuyến cáo ngày 15/4/2024 Bộ Công an cho biết: Gần đây, tình hình tội phạm lừa đảo, chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng tiếp tục diễn biến phức tạp. Đã có nhiều nạn nhân bị mất tiền do tham gia làm nhiệm vụ hưởng hoa hồng, đầu tư tài chính, bị lừa đảo tình cảm…
Đáng chú ý, lợi dụng tình hình này, các đối tượng tiếp cận người dân đang là nạn nhân bị lừa đảo, để tiếp tục thực hiện hành vi lừa đảo, chiếm đoạt tài sản lần hai đối với họ.
Thủ đoạn của các đối tượng là tiếp tục lập ra các tài khoản, Fanpage, Website trên không gian mạng mạo danh các đơn vị của Bộ Công an, công ty luật, văn phòng luật sư quảng cáo về các dịch vụ, như: "tiếp nhận hồ sơ", "hỗ trợ lấy lại tiền bị treo", "thu hồi tiền lừa đảo", "thu hồi tiền treo trên sàn thương mại điện tử", "thu hồi tiền treo không cần cọc"... với cam kết chỉ thu tiền sau khi người dân đã lấy lại tiền lừa đảo.
Mục đích của các đối tượng nhằm tiếp cận người dân đang là nạn nhân bị lừa đảo, lợi dụng tâm lý tiếc tiền, cần lấy lại tài sản đã mất để tiếp tục thực hiện hành vi lừa đảo, chiếm đoạt tài sản lần hai đối với họ. Theo đó, chúng thường sử dụng hình ảnh, thông tin của các đơn vị Công an, công ty luật, văn phòng luật sư… và đăng tải nhiều video, bài viết có nội dung: Cảnh báo về phương thức, thủ đoạn lừa đảo chiếm đoạt tài sản; cắt ghép các phát biểu của một số luật sư, cán bộ Công an; đưa hình ảnh hoạt động của các công ty luật và nội dung đã được Bộ Công an, Viện Kiểm sát ủy quyền "thu hồi vốn treo", "đòi lại tiền bị lừa đảo" để tạo sự tin tưởng cho người dân.
Đồng thời, chúng sử dụng tính năng chạy quảng cáo để các video, bài viết này thường xuyên xuất hiện khi người dân truy cập mạng xã hội nhằm thu hút người theo dõi, tương tác. Thậm chí, chúng sử dụng nhiều tài khoản giả mạo để bình luận, tương tác với các bài viết; thường xuyên tham gia bình luận vào các bài viết trên các trang Thông tin uy tín, có số lượng lớn người quan tâm tương tác (VD: Trang thông tin Bộ Công an trên nền tảng Facebook) để tăng cường độ tin tưởng, thu hút sự quan tâm của người dân về việc sẽ lấy lại được tiền.
Khi người dân chủ động liên hệ, các đối tượng sẽ yêu cầu người dân cung cấp thông tin cá nhân và thông tin về vụ việc đã bị lừa đảo; cài đặt, tải các ứng dụng khác, như: Zalo, Telegram… để tiện liên hệ và yêu cầu người dân chuyển tiền để làm thủ tục, hồ sơ.
Thậm chí, chúng sẽ sử dụng các phần mềm chỉnh sửa ảnh, văn bản để tạo ra các tài liệu giả để người dân tin tưởng về việc hồ sơ của mình đã được tiếp nhận, xử lý. Sau đó chúng sẽ lấy nhiều lý do, như: Cần thêm tiền để hồ sơ được xét duyệt, hồ sơ thiếu thông tin, lỗi hệ thống để yêu cầu người dân tiếp tục chuyển khoản với số tiền lớn hơn nhằm thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản.
Tại địa bàn Nghệ An, thời gian qua, công tác đấu tranh phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao đã được ngành Công an triển khai toàn diện trên các mặt công tác; chú trọng hơn công tác quản lý nhà nước, góp phần ngăn chặn, xóa bỏ các nguyên nhân, điều kiện hoạt động của tội phạm.
Trong năm 2023, Công an tỉnh Nghệ An đã triệt phá 86 vụ, bắt giữ gần 400 đối tượng vi phạm trên không gian mạng. Trong đó, có các đối tượng sử dụng công nghệ cao để lừa đảo với chiêu trò " giúp các nạn nhân bị lừa đảo trên không gian mạng lấy lại tiền đã mất...".
Điển hình ngày 07/9/2023, Công an huyện Thanh Chương và Phòng An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao Công an Nghệ An đồng chủ trì, phá chuyên án, bắt giữ thành công đối tượng Phan Văn Khải ( SN 2005) trú tại xã Thanh Đức, huyện Thanh Chương về hành vi lừa đảo chiếm đoạt tài sản. Tang vật thu giữ gồm: 1 điện thoại di động, 1 máy Ipad, 2 cây vàng và nhiều vật chứng khác có liên quan.
Qua đấu tranh làm rõ: Từ tháng 7/2023 Phan Văn Khải bắt đầu đăng tải các bài viết trên Facebook với nội dung có thể giúp các nạn nhân bị lừa đảo trên không gian mạng lấy lại tiền đã mất... Khải sử dụng các phần mềm chỉnh sửa ảnh, chế ra các hình ảnh lấy lại thành công số tiền của nhiều nạn nhân bị chiếm đoạt trước đó rồi gửi cho nạn nhân. Sau khi được tin tưởng, tùy số tiền bị hại đã mất Khải yêu cầu chuyển 2-10 triệu đồng để được hoàn trả số tiền đã bị lừa đảo. Khi nạn nhân vừa chuyển tiền xong, Khải cắt đứt mọi liên lạc với nạn nhân.
Tại cơ quan Công an, Khải đã thừa nhận toàn bộ hành vi phạm tội của mình. Theo đó, chỉ trong tháng 8/2023, Phan Văn Khải đã thực hiện hành vi lừa đảo, chiếm đoạt tài sản của 11 bị hại trên cả nước với số tiền 48 triệu đồng.
Nâng cao cảnh giác
Để phòng ngừa, ngăn chặn các đối tượng lừa đảo, Cục An ninh mạng và phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao (Bộ Công an khuyến cáo người dân), đặc biệt là các nạn nhân đã bị lừa đảo, chiếm đoạt tài sản trên không gian mạng:
- Tuyệt đối không nghe theo, không liên hệ với các Website, Fanpage, tài khoản mạng xã hội quảng cáo dịch vụ "tiếp nhận hồ sơ", "hỗ trợ lấy lại tiền bị treo", "thu hồi tiền lừa đảo"... trên không gian mạng.
- Không chuyển tiền cho các đối tượng trên để được hướng dẫn, hoàn thiện hồ sơ. Bộ Công an nhấn mạnh: Hiện nay, Bộ Công an và các đơn vị liên quan không phối hợp, ủy quyền cho bất cứ đơn vị nào để hướng dẫn, nhận hồ sơ của người dân về các vụ việc lừa đảo, chiếm đoạt tài sản qua các mạng xã hội. Người dân cần trực tiếp đến các cơ quan Công an để trình báo hoặc gửi đơn, thư theo đường bưu chính về các vụ việc lừa đảo mà mình là nạn nhân để được tiếp nhận, giải quyết.
Tại Nghệ An, Trước tình hình tội phạm sử dụng công nghệ cao trên địa bàn tỉnh Nghệ An diễn biến phức tạp, có xu hướng gia tăng với phương thức, thủ đoạn ngày càng tinh vi, ngày 19/5/2021, UBND tỉnh Nghệ An cũng đã ban hành Chỉ thị số 17/CT-UBND về tăng cường các giải pháp phòng, chống tội phạm sử dụng công nghệ cao.
Trong đó yêu cầu giám đốc các sở, thủ trưởng các ban, ngành, đoàn thể cấp tỉnh, Chủ tịch UBND các huyện, thành, thị chỉ đạo đẩy mạnh công tác tuyên truyền, phổ biến pháp luật và cảnh báo các phương thức, thủ đoạn hoạt động của tội phạm công nghệ cao để cán bộ, nhân dân biết, cảnh giác, tố giác tội phạm và tuân thủ đúng quy định của pháp luật, phòng ngừa việc sử dụng không gian mạng để hoạt động phạm tội, vi phạm pháp luật.
Đồng thời chủ động có biện pháp nâng cao tính bảo mật, an toàn mạng máy tính và dữ liệu khi kết nối; truy cập không gian mạng. UBND tỉnh cũng yêu cầu Công an tỉnh Nghệ An tăng cường công tác nắm bắt tình hình, chủ động phát hiện, đấu tranh làm rõ, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm pháp luật trên không gian mạng; mở các đợt tấn công trấn áp tội phạm sử dụng công nghệ cao, đặc biệt là các đường dây, ổ nhóm tội phạm sử dụng công nghệ cao để lừa đảo chiếm đoạt tài sản.
Dự kiến trong 6 tháng cuối năm 2024, theo kế hoạch, Thường trực HĐND tỉnh Nghệ An cũng sẽ tiến hành giám sát công tác quản lý, đấu tranh với hoạt động liên quan đến "tín dụng đen", tội phạm sử dụng công nghệ cao để lừa đảo, chiếm đoạt tài sản.
Về phía Công an tỉnh Nghệ An cũng khuyến cáo người dân nêu cao cảnh giác với các thủ đoạn lừa đảo trên không gian mạng, trong đó có thủ đoạn " hỗ trợ" lấy lại tiền bị lừa, bị treo.
Theo đó, người dân tuyệt đối không cung cấp thông tin cá nhân cho bất kỳ tổ chức, cá nhân nào khi chưa biết họ là ai và sử dụng mục đích gì. Không thực hiện yêu cầu chuyển tiền cho các đối tượng không quen biết qua mạng xã hội. Khi phát hiện các vụ việc nghi ngờ có dấu hiệu tội phạm, hãy liên hệ ngay với Công an nơi cư trú để được hướng dẫn, xử lý.