Hồi đầu tháng 4, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về dự án luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ (sửa đổi).
Trong đó, Ủy ban Thường vụ Quốc hội cơ bản nhất trí với tên gọi, phạm vi điều chỉnh, các chính sách lớn của dự án luật và các quy định của dự thảo luật. Hồ sơ dự án luật này đảm bảo chất lượng, đủ điều kiện để trình Quốc hội xem xét, thảo luận và thông qua tại kỳ họp thứ 7 Quốc hội khóa XV.
Theo Bộ Công an, sau 5 năm thực hiện luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ (viết tắt là luật Quản lý vũ khí) năm 2017, Bộ Công an nhận thấy nhiều tín hiệu hiệu quả, góp phần quan trọng trong bảo vệ an ninh quốc gia, đảm bảo trật tự, an toàn xã hội, phục vụ phát triển kinh tế - xã hội của đất nước. Tuy nhiên, bên cạnh những kết quả đạt được, quá trình triển khai, thực hiện luật này cũng phát sinh một số bất cập, hạn chế, vướng mắc và cần phải sửa đổi, bổ sung.
Cụ thể, luật Quản lý vũ khí hiện hành không quy định dao có tính sát thương cao là vũ khí. Vũ khí thô sơ được trang bị cho lực lượng thi hành công vụ nhưng sử dụng với mục đích xâm phạm tính mạng, sức khỏe con người trái pháp luật cũng không được xác định là vũ khí quân dụng. Trong khi đó, điều 306 bộ luật Hình sự quy định chỉ được xử lý hình sự đối với tội chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, mua bán, sử dụng trái phép hoặc chiếm đoạt vũ khí thô sơ khi đối tượng đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích.
Qua tổng kết 5 năm thi hành luật Quản lý vũ khí năm 2017, Bộ Công an thấy, trong tổng số 28.715 vụ đối tượng sử dụng trái phép vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ gây án giết người, cướp tài sản, cố ý gây thương tích, chống người thi hành công vụ… thì có đến 25.378 vụ (chiếm 88,4%) đối tượng dùng vũ khí thô sơ, dao và phương tiện tương tự dao để gây án. Trong đó, riêng đối tượng sử dụng các loại dao gây án là 16.841/25.378 vụ.
Nhiều vụ, các đối tượng dùng dao nhọn, sắc có tính sát thương rất cao để gây án với tính chất manh động, tàn ác. Đặc biệt, thực tế hiện nay, tình trạng thanh, thiếu niên thành lập các băng nhóm, tự hoán cải các loại dao sắc, nhọn, hàn thêm tuýp sắt dài (dao phóng lợn) để mang đi giải quyết mâu thuẫn, thanh toán lẫn nhau, đe dọa người dân, gây bức xúc dư luận xã hội và hoang mang, lo lắng trong nhân dân. Do đó, cần phải đưa dao có tính sát thương cao vào nhóm vũ khí thô sơ khi dùng với mục đích trái pháp luật.
Cạnh đó, vũ khí thô sơ khi được trang bị cho lực lượng vũ trang để sử dụng đấu tranh với tội phạm nhằm bảo vệ trật tự an ninh quốc gia, trật tự xã hội nôm na đã được coi là vũ khí quân dụng. Nếu các loại vũ khí này khi đối tượng dùng để xâm phạm đến tính mạng, sức khỏe con người thì cũng nguy hiểm như các loại vũ khí quân dụng khác, do đó cần thiết đưa các loại vũ khí thô sơ này vào nhóm vũ khí quân dụng nhằm điều chỉnh nhận thức, hành vi của các đối tượng, giảm nguồn tội phạm.
Theo Bộ Công an, dao có tính sát thương cao là phương tiện lưỡng dụng, được người dân sử dụng phổ biến trong lao động, sản xuất, sinh hoạt hàng ngày, do đó, để không ảnh hưởng, tác động đến đời sống xã hội của nhân dân nên dự thảo luật sửa đổi chỉ quy định dao có tính sát thương cao là vũ khí khi sử dụng vào mục đích trái pháp luật. Chính vì vậy, người dân dùng dao vào mục đích lao động, sản xuất, sinh hoạt thì hoàn toàn hợp pháp.
Trong dự thảo luật Quản lý vũ khí sửa đổi, Bộ Công an quy định vũ khí là thiết bị, phương tiện hoặc tổ hợp những thiết bị, phương tiện được chế tạo, sản xuất, lắp ráp có khả năng gây sát thương, nguy hại cho tính mạng, sức khỏe con người, phá hủy kết cấu vật chất, bao gồm: vũ khí quân dụng, vũ khí thô sơ, vũ khí thể thao và súng săn.
Trong đó, quy định vũ khí thô sơ là vũ khí có cấu tạo, nguyên lý hoạt động đơn giản, gồm: dao kiếm, giáo, mác, thương, đao, mã tấu, côn, cung, nỏ...