Cái nắng gay gắt đang bao phủ những vùng dân cư ven sông Kôn khiến một số cánh đồng dần khô khốc. Đứng bên Nhà máy cấp nước sinh hoạt Bình Nghi, bà Nguyễn Thị Đông (63 tuổi, thôn Thủ Thiện Thượng, Bình Nghi) lo lắng: "Mạch nước ngầm của làng lâu nay bị phèn, bà con đều phải mua máy lọc nước rất tốn kém. Mùa khô sắp tới nên cả làng rất lo thiếu nước. Hiện toàn thôn đều dùng nước bình mua giá 10.000 đồng/bình. Có gia đình đông người mỗi tháng chi phí rất lớn để mua nước bình, lọc nước. Trong làng hiện có rất nhiều người bị ung thư, bà con rất lo sợ nguồn nước ngầm có vấn đề. Trong khi đó, nhà máy nước sạch đầu tư 35 tỷ đồng nhưng nhiều tháng qua, dân làng ở đây hầu hết vẫn chưa được hưởng chút nước nào".
Nhiều hộ dân cũng phản ánh, do chờ đợi nước sạch quá lâu, họ đã đầu tư hàng chục triệu đến cả trăm triệu đồng làm giếng khoan sâu từ 30-60m để có nước sử dụng và ứng phó trong đợt hạn sắp tới.
Ông Đặng Văn Mười, Trưởng thôn Thủ Thiện Thượng, cho biết, do nhà máy nước đầu tư nhưng lại thiếu tiền làm đường ống nhánh vào các khu dân cư nên vẫn chưa đáp ứng nhu cầu của toàn xã. Riêng thôn Thủ Thiện Thượng có 520 hộ dân, đa số nằm trong diện khô hạn, chưa được sử dụng nước từ nhà máy. Ngoài ra, trong mùa hạn, hàng ngàn hộ dân ở các khu vực phía Tây Bình Nghi, ở các thôn 1, 2, 3 và thôn Lai Nghi nguy cơ thiếu nước rất cao.
"Bà con ở đây có nguyện vọng muốn nhà nước đầu tư đồng bộ đường ống đến khu vực gần nhà dân. Chứ bây giờ, nhiều vùng người dân ở rất xa mà phải bỏ khoản tiền rất lớn để đầu tư kéo hàng trăm mét đường ống, rồi phải mua đồng hồ, tự đấu nối đường ống nhỏ vào nhà thì các hộ nghèo không có tiền để đầu tư", ông Mười than thở.
Nhà máy cấp nước sinh hoạt xã Bình Nghi do UBND huyện Tây Sơn làm chủ đầu tư, tổng vốn 35 tỷ đồng, giai đoạn 2017-2021. Công trình có trạm xử lý nước công suất 2.500m3/ngày đêm, cung cấp nước cho hàng chục ngàn dân ở vùng hạn Bình Nghi. Tháng 9-2023, công trình mới bắt đầu hoạt động, nhưng chỉ cấp nước rất nhỏ giọt đến vài trăm hộ dân, còn hàng chục ngàn dân thì vẫn đang đợi nước.
Về bất cập trên, ông Phan Chí Hùng, Chủ tịch UBND huyện Tây Sơn (Bình Định), lý giải, trước đây, Nhà máy cấp nước sinh hoạt Bình Nghi được phê duyệt nhưng không có hệ thống đường ống cấp nước đến các khu vực dân cư. Vì vậy, khi đưa vào vận hành nhà máy nước thì phát sinh đường ống, nhưng dự án hết tiền.
"Hiện nay, huyện đã phê duyệt bố trí kinh phí trên 5,5 tỷ đồng để lắp đặt đường ống nhánh phục vụ các hộ dân xa hơn. Chúng tôi sẽ mời thầu, đấu thầu trong khoảng 30 ngày và đầu tư ngay đường ống tuyến nhánh phục vụ người dân. Phương châm là mở đường ống đến đâu thì đấu nối, bắc nước cho người dân đến đó để giảm thiểu tác động khô hạn. Dự kiến, khi hoàn thành nhà máy nước sẽ cơ bản cung cấp cho 90% dân số ở vùng hạn Bình Nghi (toàn dân khoảng 17.000 người)", ông Hùng thông tin.