Bầy quạ chao lượn, cất những tiếng kêu rờn rợn cùng mùi hôi thối nồng nặc tỏa ra từ vườn cà phê đã dẫn người dân tìm đến căn chòi nhỏ canh rẫy đang khóa ngoài. Nhìn qua khe cửa sổ, cảnh tượng kinh hoàng đập vào mắt mọi người: trên mặt sàn loang lổ những vũng máu khô, thi thể một người đàn ông đang phân hủy mạnh, giữa những ngổn ngang bát đĩa.
Đi vào cuộc truy xét giữa bạt ngàn cây lá, lực lượng CSHS Đắk Lắk đã bắt đầu từ những manh mối để lại trong cuộc nhậu bí hiểm ấy.
Cái chết thảm thương
Tin báo về vụ án mạng xảy ra trong chòi canh rẫy café, tiêu ở thôn Buôr, xã Hòa Xuân, TP Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk đến với trực ban hình sự Công an thành phố vào chiều muộn ngày 17/10/2022.
Hung thủ Y Wiêt Kbuôr.
Xác định tính chất nghiêm trọng của sự việc, Thượng tá Bùi Trọng Tuấn - (Trưởng Công an thành phố) đã chỉ đạo lực lượng CSHS, Công an xã Hòa Xuân khẩn trương triển khai bảo vệ hiện trường, nắm tình hình vụ án, đồng thời báo cáo lên Ban Giám đốc Công an tỉnh và các phòng nghiệp vụ để tiến hành các hoạt động điều tra.
Lúc này nạn nhân được xác định là ông Y Kiêm Byă - (thường gọi là ông Ma Tét, sinh năm 1972, ở thôn Buôr).
Thiếu tá Trịnh Hùng Chiến - (Phòng Kĩ thuật hình sự) kể: "Hiện trường vụ án mạng là rẫy trông cà phê, tiêu, cách xa khu dân cư, xung quanh cũng không có người sinh sống. Khi chúng tôi đến hiện trường thì các cửa căn chòi đều đóng kín, cửa ra vào được khóa trái từ phía ngoài. Lực lượng khám nghiệm tiến hành kiểm tra, soi chiếu, lấy dấu vết trên ổ khóa rồi mở cửa tiến vào bên trong. Nạn nhân được phát hiện nằm chết ngay khu vực gần cửa ra vào, trên người có 20 vết chém chí mạng vào vùng cổ, vùng đầu. Điểm đáng chú ý là trong tay nạn nhân vẫn nắm một sợi dây chuyền bị đứt. Trên nền nhà bát đĩa ngổn ngang, trong đó vẫn còn sót lại một ít đồ ăn đang trong quá trình phân hủy.
Từ mức độ ôi thiu của đồ ăn thừa ở trên bát đĩa, chúng tôi đánh giá có thể nạn nhân đã bị sát hại khoảng 1-2 ngày trước đó. Kiểm tra kỹ lưỡng các bình rượu, chén rượu… tại hiện trường, phát hiện những dấu vết đường vân lạ, cho phép xác định sự xuất hiện của người thứ hai tại đây. Chúng tôi đã thu giữ các dấu vết này phục vụ công tác truy nguyên thủ phạm".
Gia đình nạn nhân cho biết ông Y Kiêm Byă đã bị mất một chiếc điện thoại đi động và một chiếc xe máy màu đỏ.
Căn cứ vào các dấu vết để lại hiện trường, tử thi, lực lượng điều tra nhận định đây là một vụ án giết người, cướp tài sản mà kẻ thủ ác rất có thể là người địa phương và quen biết với nạn nhân, nên mới đến chòi ăn cơm, uống rượu. Bản thân ông Y Kiêm Byă là người chăm chỉ làm lụng, quanh năm suốt tháng bám rẫy trồng cây, nên quan hệ xã hội có thể chỉ giới hạn trong phạm vi thôn buôn, cũng không có mâu thuẫn, thù tức với ai.
Với hiện trường tồn tại những vật dụng của một bữa ăn, như bát đĩa, chén rượu, đồ ăn thức uống… có cơ sở để đánh giá tội ác này mang tính nhất thời bột phát. Chẳng hạn như trong quá trình ăn uống, rượu vào lời ra, dẫn đến xích mích rồi xô xát giữa chủ và khách. Trong lúc bực tức, do thiếu kiềm chế nên khách đã dùng dao chém chết chủ nhà. Sau đó, thấy nạn nhân có tài sản (xe máy, điện thoại) nên đối tượng nảy sinh ý định chiếm đoạt để làm phương tiện tẩu thoát khỏi hiện trường.
Manh mối xuất hiện
Bước vào cuộc điều tra, bên cạnh thuận lợi trong việc khoanh vùng đối tượng, nạn nhân còn bị mất tài sản nên hoạt động truy xét có thể được triển khai trên tất cả các hướng, từ con người, tài sản đến kỹ thuật nghiệp vụ.
Tuy nhiên, do hiện trường là khu vực rẫy của nạn nhân ở xa khu dân cư, giữa bạt ngàn cây cối nên việc tìm được nhân chứng biết được những tình tiết nào đó có ý nghĩa trong hoạt động điều tra trở nên rất khó khăn.
Với quyết tâm cao độ phải làm rõ kẻ thủ ác trong thời gian sớm nhất, lực lượng CSHS Đắk Lắk, Công an TP Buôn Mê Thuột đã tập trung quân lực, tỏa xuống các thôn, buôn dọc tuyến đường ra vào hiện trường để nắm tình hình, thu thập thông tin về các hiện tượng bất thường xảy ra xung quanh thời điểm tội ác được thực hiện. Đồng thời, Ban chỉ đạo điều tra đã đẩy mạnh công tác phát động quần chúng tố giác tội phạm, động viên bà con cung cấp cho cơ quan điều tra những thông tin nghi vấn có liên quan đến vụ án.
Thượng tá Phan Thanh Cường - (Trưởng phòng CSHS Đắk Lắk) cho biết: "Từ những nhận định ban đầu về vụ án, chúng tôi đã chỉ đạo lực lượng CSHS phối hợp cùng với Công an TP Buôn Mê Thuột tiến hành rà soát tất cả các đối tượng hình sự, ma túy, tiền án tiền sự, tù tha, hoạt động hiện hành… trên địa bàn để phát hiện nghi vấn. Đồng thời cử các mũi trinh sát gặp gỡ người dân nắm thông tin và tiến hành rà soát, kiểm tra toàn bộ hệ thống camera dọc đường ra vào hiện trường để phát hiện thông tin, đối tượng nghi vấn".
Quá trình xác minh, nhờ bám sát địa bàn, tích cực phát động quần chúng tố giác tội phạm, nên rất nhanh Ban chỉ đạo điều tra đã có những thông tin, manh mối đầu tiên về kẻ nghi vấn đã gây ra tội ác.
Trung tá Linh Đức Tuấn- (Phó đội trưởng Đội Phòng ngừa, điều tra tội phạm xâm phạm nhân thân, Phòng CSHS) nhớ lại: "Rà soát xung quanh khu vực hiện trường, người dân đã kể với chúng tôi rằng vào một buổi chiều trước khi phát hiện ông Y Kiêm Byă bị giết, có một nam thanh niên tay cầm dao, đi vào cửa hàng tạp hóa mua một ít vật dụng. Thông tin này đã mở ra một hướng truy tìm mới để trả lời cho các câu hỏi: hiệu tạp hóa nào trên địa bàn xã Hòa Xuân đã bán hàng hóa cho người này? Anh ta là ai? Ở đâu? Liên quan gì đến vụ án mạng?
Thực hiện chỉ đạo của Ban chuyên án, các mũi trinh sát đã tỏa xuống từng thôn buôn, tiếp xúc, động viên người dân trình bày rõ mọi thông tin mà họ biết. Rất nhanh, có một chủ quán đã xác nhận vào chiều hôm trước có một nam thanh niên khoảng 20 tuổi, dáng người cao gầy, cởi trần, trên cổ có đeo một sợi dây chuyền, đã vào quán mua 2 lít rượu. Anh ta cầm theo 1 con dao, trong lúc mua hàng có nói với chủ quán rằng mình mới đi tù về được 2 tháng".
Đặc điểm nhận dạng của kẻ tình nghi theo mô tả của người dân đã khiến các trinh sát liên tưởng đến một đối tượng có tên đầy đủ là Y Wiêt Kbuôr - (sinh năm 2006, trú tại buôn Niêng 3, xã Ea Nuôi, huyện Buôn Đôn), bởi vì anh ta có đặc điểm ngoại hình khá tương đồng.
Hỏi lại gia đình nạn nhân, họ xác nhận Y Wiêt Kbuôr đúng là người quen của ông Y Kiêm Byă và thường xuyên qua lại căn chòi canh rẫy chơi, ăn uống nhậu nhẹt với chủ nhà. Ông Y Kiêm Byă còn nhận Y Wiêt Kbuôr là cậu cháu kết nghĩa, thỉnh thoảng ông còn chủ động gọi điện cho anh ta rủ sang chòi uống rượu.
Dấu vết nói thật
Việc xác minh về Y Wiêt Kbuôr được triển khai ngay, kết quả cho thấy có những dấu hiệu rất khả nghi. Đặc biệt, khi so sánh dấu vân tay của Y Wiêt Kbuôr trong tàng thư căn cước công dân, với dấu vân tay thu được trên chén rượu, bát ăn tại hiện trường vụ án, phát hiện sự trùng khớp về đặc điểm. Nói cách khác, dấu vân tay để lại tại hiện trường vụ án, chính là của Y Wiêt Kbuôr.
Trong truy xét thủ phạm gây trọng án, một trong những điều kiện tiên quyết để đưa một đối tượng có vai trò thực hành vào diện hiềm nghi để tổ chức xác minh, đó là phải có những căn cứ xác định nghi can có mặt tại hiện trường vụ án vào thời điểm tội ác được thực hiện. Do đó, cơ sở khoa học để xác định Y Wiêt Kbuôr chính là kẻ tình nghi gây ra vụ án mạng này, chính là những dấu vết đường vân tay mà anh ta đã để lại hiện trường trong lúc nhậu nhẹt cùng với chủ nhà.
Bên cạnh đó, công tác nắm tình hình về hoạt động của Y Wiêt Kbuôr cũng cho những thông tin rất đáng chú ý, rằng anh ta là người thiểu số, tính tình hung hãn, manh động, càn quấy, thường xuyên tụ tập với đám vô công rồi nghề, đánh nhau gây rối tại nơi công cộng. Tin trinh sát cũng cho biết, Y Wiêt Kbuôr đi đâu cũng đều mang theo một con dao phay sắc lẹm, dài khoảng 40cm, chuôi gỗ. Kiểm tra trang cá nhân của anh ta, thấy Y Wiêt Kbuôr thường đăng những bức ảnh cầm dao như một cách để thể hiện mình. Chính hành động này đã lý giải cho việc khi đi vào đại lý mua rượu tại xã Hòa Xuân, Y Wiêt Kbuôr vẫn cầm lăm lăm con dao trên tay.
Tiếp tục xác minh về Y Wiêt Kbuôr, có thông tin vào buổi chiều hôm xảy ra án mạng có người trông thấy anh ta đi xe máy từ phía chòi rẫy cà phê của nạn nhân hướng về phía huyện Buôn Đôn. Xác minh tại xã Ea Nuol (huyện Buôn Đôn), được biết vào sáng ngày 16/10, Y Wiêt Kbuôr có đi một chiếc xe máy về nhà thay áo, rồi đi tiếp theo hướng vào khu vực nương rẫy giáp biên giới Việt Nam - Campuchia thuộc huyện Buôn Đôn, nơi bố anh ta đang làm việc.
Dẫn giải Y Wiêt Kbuôr đến hiện trường thực nghiệm điều tra.
Truy bắt
Lúc này, tất cả thông tin về Y Wiêt Kbuôr đều rất "chụm", cho phép xác định anh ta chính là nghi can của vụ án, lực lượng CSHS cùng Công an huyện Buôn Đôn đã huy động tối đa quân số cho nhiệm vụ xác minh, truy bắt bằng được đối tượng trong thời gian sớm nhất, để phục vụ công tác điều tra, ngăn chặn anh ta bỏ trốn qua biên giới.
Khu vực đối tượng lẩn trốn có địa hình rừng núi rất xa xôi, nằm trong khu vực rừng Quốc gia Zóoc Đôn, đóng trên địa bàn xã Krong Na, huyện Buôn Đôn, tỉnh Đắk Lắk. Xã này rất rộng và có đường biên giới giáp Campuchia khoảng 30km.
Dù đường đi rất khó khăn, hiểm trở nhưng không thể cản bước chân truy lùng của những người lính điều tra hình sự. Hơn 100 cán bộ, chiến sĩ đã hành quân liên tục truy theo dấu vết tên tội phạm. Được sự giúp đỡ của người dân, họ dần rút ngắn khoảng cách với kẻ thủ ác bỏ trốn.
Đến một dòng suối nhỏ, tổ công tác phát hiện chiếc xe máy của nạn nhân bị bỏ lại. Khẩn trương truy đuổi, cuối cùng Y Wiêt Kbuôr đã bị tóm gọn khi đang ẩn náu ở một chòi canh rẫy trong đêm 18/10, tức 3 ngày sau khi gây ra tội ác man rợ.
Quá trình đấu tranh với Y Wiêt Kbuôr tại cơ quan điều tra cũng đầy căng thẳng. Trong hơn 10 tiếng đồng hồ, nghi phạm kiên quyết chối tội, phủ nhận mọi dính líu, liên quan tới cái chết của ông Y Kiêm Byă, nhưng anh ta không thể giải thích được việc để lại dấu vân tay trên chén rượu, bát cơm trong căn chòi của nạn nhân. Đặc biệt, khi các điều tra viên trưng ra sợi dây chuyền và khẳng định đó chính là đồ vật của anh ta thì Y Wiêt Kbuôr vã mồ hôi rồi đành phải khai thật mình là hung thủ đã giết hại ông Y Kiêm Byă.
Theo đó, vào buổi chiều muộn ngày 15/10/2022 khi đang ở nhà thì Y Wiêt Kbuôr nhận được điện thoại của ông Y Kiêm Byă, bảo lên chòi canh rẫy để ông trả món nợ 200 nghìn đồng đã vay từ trước. Tại đây hai người có uống rượu với nhau rồi ông Y Kiêm Byă bảo Y Wiêt Kbuôr về đi mà không trả tiền. Hai người lời qua tiếng lại rồi xông vào đánh nhau. Ông Y Kiêm Byă giật đứt sợi dây chuyền trên cổ của thằng cháu nhận. Tức giận, Y Wiêt Kbuôr đã dùng dao chém liên tiếp 20 nhát lên người cậu kết nghĩa khiến ông chết tại chỗ. Gây án xong, Y Wiêt Kbuôr lấy xe máy, điện thoại của nạn nhân rồi bỏ trốn.