Thủ tướng Chính phủ Phạm Minh Chính đã phát lệnh khởi công tuyến Cao tốc Chi Lăng-cửa khẩu Hữu Nghị với chiều dài 60km, tổng mức đầu tư hơn 11.000 tỷ đồng.
Sáu ý nghĩa khi khởi công tuyến cao tốc
Phát biểu tại lễ khởi công, Thủ tướng Phạm Minh Chính cho hay Đại hội XIII xác định đến năm 2030 phải thực hiện xong 5.000km đường cao tốc trong đó có tuyến cao tốc Bắc-Nam phía Đông đồng thời thúc đẩy 3 đột phá chiến lược, trong đó có đột phá về hạ tầng giao thông.
Nhìn nhận Cao tốc Chi Lăng-Hữu Nghị là tuyến cao tốc cuối cùng nối Cao Bằng-Lạng Sơn-Huế-Thành phố Hồ Chí Minh-Cà Mau và cũng là tuyến cuối khởi công của cao tốc Bắc-Nam, Thủ tướng chỉ ra tuyến cao tốc này có đặc điểm giao cho Ủy ban Nhân dân tỉnh Lạng Sơn là cơ quan Nhà nước có thẩm quyền, tổng mức đầu tư hơn 11.000 tỷ đồng bằng hình thức PPP (vốn Nhà nước 45%, doanh nghiệp và nhà đầu tư 55%) góp phần kết nối 2 tuyến Hà Nội-Lạng Sơn và Lạng Sơn-Cao Bằng.
Thủ tướng cũng chỉ ra 6 ý nghĩa trong việc xây dựng tuyến cao tốc này đó là: Góp phần thực hiện mục tiêu Đại hộ Đảng XIII đề ra phát triển hạ tầng giao thông đến 2030; đáp ứng lòng mong mỏi của nhân dân Lạng Sơn và Cao Bằng góp phần thực hiện 3 đột phá chiến lược; kết nối giao thông khu vực ASEAN, Trung Quốc, giữa vùng kinh tế Sông Hồng và miền núi phía Bắc, kết nối hai hành lang một vành đai với vành đai con đường của Trung Quốc, kết nối 4 địa phương Hà Nội-Lạng Sơn-Cao Bằng, Cao Bằng-Lạng Sơn-Quảng Ninh thông qua Quốc lộ 4B; mở rộng không gian phát triển mới của hai tỉnh Cao Bằng và Lạng Sơn, Quảng Ninh và Hải Phòng; góp phần thực hiện chủ trương phân cấp phân quyền, tăng cường giám sát kiểm tra, phát huy tính tự lực tự cường của địa phương; thắng lợi thực hiện chủ trương PPP giữa Nhà nước-nhà đầu tư có sự ủng hộ đồng lòng của nhân dân.
Thủ tướng cũng bày tỏ sự cảm ơn đến người dân đã nhường đất để khởi công dự án đồng thời ghi nhận và đánh giá cao sự nỗ lực cố gắng của bộ, ngành, Ủy ban Nhân dân tỉnh Lạng Sơn và liên danh nhà đầu tư hoàn thành các thủ tục theo đúng quy định để khởi công tuyến cao tốc này.
Nhìn nhận sắp tới công việc nhiều và mục tiêu thông tuyến Cao tốc Chi Lăng-cửa khẩu Hữu Nghị vào năm 2025, Thủ tướng đề nghị các bộ ngành đồng hành cùng Ủy ban Nhân dân tỉnh Lạng Sơn tháo gỡ khó khăn vướng mắc thuộc thẩm quyền chủ động, linh hoạt, vượt thẩm quyền thì báo cáo Chính phủ. Địa phương phát huy tính tự lực tự cường, tinh thần trách nhiệm trong điều kiên hoàn cảnh mới thi công tuyến cao tốc này đúng tiến độ, đảm bảo chất lượng, an toàn vệ sinh, thực hiện quản lý Nhà nước thật tốt tại dự án.
Dự án đầu tư xây dựng tuyến Cao tốc cửa khẩu Hữu Nghị-Chi Lăng theo phương thức đối tác công tư (PPP) loại hợp đồng BOT sẽ sớm khởi công trong tháng Tư này.
Đối với Nhà đầu tư, Thủ tướng đề nghị phải làm đúng Luật, tránh tiêu cực, lợi ích nhóm, đảm bảo thi công đúng tiến độ chất lượng mỹ thuật, an toàn, tiêu chuẩn theo quy định. Địa phương và doanh nghiệp chăm lo đời sống của người dân đã nhường nơi ở cho dự án thì được nâng cao và ít nhất bằng nơi ở cũ. Nhà thầu tư vấn, xây lắp, giám sát thực hiện theo đúng quy định của Nhà nước về tiến độ, chất lượng kỹ mỹ thuật, đảm bảo an toàn lao động, vệ sinh môi trường.
"Thời gian thì ngắn công việc thì nhiều, yêu cầu thì cao, các nhà thầu tư vấn giám sát, thi công phải thực hiện làm việc với tinh thần '3 ca 4 kíp, làm việc xuyên ngày nghỉ, ngày Tết, vượt nắng thắng mưa, ăn tranh thủ nghỉ khẩn trương, chỉ bàm làm không bàn lùi," Thủ tướng Phạm Minh Chính nhấn mạnh.
Mảnh ghép cuối của Cao tốc Bắc-Nam
Ông Hồ Minh Hoàng, Chủ tịch Hội đồng quản trị Tập đoàn Đèo Cả cho hay dự án này là mảnh ghép hoàn chỉnh của tuyến Cao tốc Bắc-Nam.
Theo ông Hoàng, dự án Cao tốc Hữu Nghị-Chi Lăng khi hoàn thành sẽ hỗ trợ giải quyết bài toán lưu lượng, doanh thu thấp của tuyến "cao tốc cụt" Bắc Giang-Lạng Sơn hiện nay, là cơ sở để các bên khi tham gia các dự án PPP ý thức được trách nhiệm của mình để khi gặp khó hãy cùng nhau kiên định đồng hành tháo gỡ.
Ngược dòng thời gian, Chủ tịch Tập đoàn Đèo Cả cũng không quên thời điểm dự án Cao tốc Hữu Nghị-Chi Lăng gần như rơi vào bế tắc, ngay tại buổi làm việc với lãnh đạo tỉnh Cao Bằng ngày 16/1/2023, Thủ tướng Chính phủ đã yêu cầu quay lại làm việc ngay với tỉnh Lạng Sơn để thúc đẩy việc thực hiện dự án cao tốc này.
"Điều đó khẳng định, đối với những dự án đầu tư PPP gặp khó khăn, nếu có sự chỉ đạo quyết liệt của Đảng, Nhà nước, quyết tâm vào cuộc của chính quyền địa phương, sự ủng hộ của nhân dân thì chắc chắn khó khăn nào cũng vượt qua, nhiệm vụ nào cũng hoàn thành," ông Hoàng nói.
Xác định quá trình triển khai dự án sẽ còn nhiều khó khăn chờ đợi phía trước, đại diện liên danh nhà đầu tư, lãnh đạo Tập đoàn Đèo Cả cam kết sẽ thực hiện dự án với tinh thần "vượt nắng, thắng mưa," "chỉ tiến không lùi," đưa dự án về đích đúng tiến độ, bảo đảm chất lượng theo yêu cầu.
Dự án tuyến Cao tốc cửa khẩu Hữu Nghị-Chi Lăng theo hình thức BOT với nguồn vốn hơn 11.000 tỷ đồng đã chính thực lựa chọn được nhà đầu tư thực hiện công trình này.
Ông Nguyễn Quốc Đoàn, Bí thư Tỉnh ủy Lạng Sơn cho biết tuyến đường tạo lợi thế phát triển triển quan trọng hành lang Nam Ninh (Trung Quốc)-Lạng Sơn-Hải Phòng-Quảng Ninh, tạo hành lang kinh tế xuyên Á, cửa ngõ giao lưu thương mại quan trọng giữa Việt Nam với Trung Quốc và khu vực Đông Nam Á, tạo điều kiện cho tỉnh Lạng Sơn phát triển kinh tế-xã hội, trở thành cực tăng trưởng, trung tâm kinh tế cùng trung du, miền núi phía Bắc.
"Địa phương sẽ phối hợp đẩy mạnh công tác tuyên truyền, giải phóng mặt bằng, tạo quỹ đất sạch triển khai dự án, sớm đưa dự án vào khai thác sử dụng," ông Đoàn cam kết./.
Dự án tuyến Cao tốc cửa khẩu Hữu Nghị-Chi Lăng có tổng chiều dài 60km, trong đó đoạn Hữu Nghị-Chi Lăng dài 43km, được thiết kế với quy mô 4 làn xe cơ giới, bề rộng nền đường 17m và đoạn kết nối cửa khẩu Tân Thanh-Cốc Nam dài 17km, với quy mô 2 làn xe cơ giới, bề rộng nền đường 14,5m.
Dự án có tổng mức đầu tư hơn 11.000 tỷ đồng. Trong đó, vốn ngân sách Nhà nước tham gia dự án 5.495 tỷ đồng (gồm 3.500 tỷ đồng ngân sách Trung ương, 2.000 tỷ đồng ngân sách địa phương); vốn nhà đầu tư thu xếp là 5.529 tỷ đồng. Dự án dự kiến hoàn thành trong năm 2026, thời gian thu phí và vận hành khai thác là 25 năm 8 tháng.
Nhà đầu tư trúng thầu là liên danh Công ty cổ phần Xây dựng Đèo Cả-Công ty Cổ phần Tập đoàn Đèo Cả-Công ty Cổ phần Xây dựng công trình 568-Công ty Cổ phần Lizen do Tập đoàn Đèo cả đứng đầu. Đây cũng là nhà đầu tư đã "giải cứu" thành công Cao tốc Bắc Giang-Lạng Sơn bị đình trệ nhiều năm.