Công tác quản lý thị trường vàng còn bất cập, giá vàng trong nước và thế giới có sự chênh lệch lớn, theo nhận định của Bộ KH-ĐT tại báo cáo gửi đến Ủy ban Kinh tế của Quốc hội phục vụ phiên họp thẩm tra.
Qua thẩm tra, có ý kiến trong Ủy ban Kinh tế phản ánh, một số hạn chế trong quản lý hoạt động kinh doanh vàng, ngoại tệ đã hình thành "thị trường ngầm" về giao dịch vàng, ngoại tệ từ lâu với quy mô giao dịch lớn, phức tạp và khó kiểm soát. Xu hướng "ưa thích" vàng, ngoại tệ ngày càng gia tăng, kéo theo tình hình buôn lậu vàng, ngoại tệ, tội phạm diễn biến phức tạp, nhưng chưa được điều chỉnh phù hợp, có thể ảnh hưởng đến công tác điều hành kinh tế vĩ mô, ổn định thị trường.
Phản ánh diễn biến thị trường vàng, ĐB Phạm Văn Thịnh, ủy viên Ủy ban Kinh tế cho rằng, Chính phủ tổ chức đấu thầu vàng SJC là đúng, kịp thời, song, công tác quản lý thị trường cần được siết chặt.
ĐB nêu yêu cầu: "Tất cả các điểm kinh doanh vàng phải đăng ký và quản lý chặt chẽ khối lượng giao dịch để hạn chế tình trạng thao túng. Với công nghệ hiện nay thì tất cả khối lượng bán ra ở các cửa hàng đều có máy cập nhật, không quá khó".
Theo ông Phạm Văn Thịnh, làm được việc này sẽ triệt tiêu lợi ích, động cơ không trong sáng với thị trường vàng. Khi nào nhu cầu vàng SJC quá lớn, Nhà nước tổ chức đấu thầu. "Lợi ích ở đây không phải yếu tố hàng đầu, mà quan trọng nhất là yêu cầu bình ổn và ngăn trục lợi", ông Thịnh nhấn mạnh.
"Thông tin hiện nay chưa đủ để Nhà nước ra quyết định. Nhưng không nên có tư tưởng đẻ ra thêm tín chỉ vàng, vàng hóa nền kinh tế mà nên thay đổi cách quản lý", ông Thịnh nhấn mạnh.
Lợi ích ở đây không phải yếu tố hàng đầu, mà quan trọng nhất là yêu cầu bình ổn và ngăn trục lợi
ĐB Phạm Văn Thịnh, ủy viên Ủy ban Kinh tế
Ông Thịnh phân tích, việc quản lý khối lượng giao dịch không ảnh hưởng đến quyền tự do kinh doanh, vì vàng là hàng hóa đặc biệt, nếu không quản chặt có thể làm chảy máu ngoại tệ.
Về vấn đề này, báo cáo số 116 ngày 15-4 của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) phục vụ phiên thẩm tra nhận định, NHNN luôn theo dõi sát diễn biến thị trường vàng và đã chuẩn bị sẵn sàng giải pháp can thiệp thị trường vàng để triển khai khi cần thiết. Từ đầu năm 2023 đến nay, do kinh tế thế giới đối mặt với nhiều khó khăn, thách thức, rủi ro gia tăng; bất ổn chính trị, xung đột giữa các quốc gia, đặc biệt là xung đột giữa Nga - Ukraine và Israel - Hamas kéo dài, nhu cầu tìm đến vàng như kênh trú ẩn an toàn khiến giá vàng quốc tế biến động tăng mạnh. Giá vàng miếng SJC trong nước tăng cao theo xu hướng của giá vàng thế giới, nguyên nhân một phần do tâm lý kỳ vọng vào việc giá vàng thế giới có thể tiếp tục tăng.
Qua theo dõi báo cáo của doanh nghiệp, tổ chức tín dụng kinh doanh vàng miếng, doanh số mua bán vàng miếng SJC trong hệ thống thời gian qua vẫn tương đối cân bằng, người dân có xu hướng bán vàng miếng cho hệ thống tổ chức tín dụng và doanh nghiệp.