Hàng loạt tác phẩm báo chí thể hiện sự dấn thân, vượt khó, đi đến tận cùng sự thật của đội ngũ những "người làm báo Thông tấn" đã được vinh danh tại Giải thưởng Báo chí Thông tấn xã Việt Nam, vừa diễn ra chiều nay, ngày 25/4, tại Hà Nội.
Mùa giải năm 2023 đã thu hút 388 tác phẩm dự thi, trong đó Hội đồng chung khảo đã lựa chọn 69 tác phẩm đề nghị trao giải cho các thể loại báo in, báo điện tử, ảnh, truyền hình, đồ họa... (tăng 87 tác phẩm so với mùa giải năm 2022).
Đặc biệt trong số đó, Báo Điện tử VietnamPlus vinh dự giành được 4 giải thưởng: 01 giải A, 01 giải B, 02 giải C.
Sứ mệnh vinh quang của những người làm báo
Phát biểu tại lễ trao giải, Bí thư Đảng ủy, Tổng Giám đốc Thông tấn xã Việt Nam, bà Vũ Việt Trang cho biết năm 2023, Thông tấn xã Việt Nam sản xuất khoảng 370. 000 đơn vị thông tin, tương đương hơn 1.000 tin mỗi ngày. Trong số đó, chỉ 0,02% được lựa chọn và trao giải cho thấy sự chọn lựa hết sức kỹ càng của mỗi hội viên, chi hội cũng như các thành viên ban sơ khảo và chung khảo của Giải thưởng.
Tổng Giám đốc Vũ Việt Trang nhận định: Trong các phóng sự, phỏng vấn, qua những hình ảnh tác nghiệp ở trong hay ngoài nước cũng như những chia sẻ của các đồng nghiệp tại lễ trao giải, chúng ta nhận thấy một điểm chung đó là tác giả của những tác phẩm xuất sắc nhất là những người luôn có mặt kịp thời và ghi lại những sự kiện quan trọng, những điểm nóng về an ninh trật tự; theo đuổi, đi tìm lời giải cho nhiều vấn đề của đời sống xã hội và đặc biệt là phản ánh những nỗ lực vượt bậc của cả hệ thống chính trị trong một năm Việt Nam phải đối mặt với nhiều 'cơn gió ngược'.
"Những thông tin đó đã mang lại những tác động tích cực đến cho xã hội để đời sống người dân được tốt hơn, để lòng tin với Đảng không ngừng được bồi đắp, và để vai trò và vị thế của đất nước không ngừng được nâng cao trên trường quốc tế. Đó cũng chính là sứ mệnh vinh quang của những người làm báo chúng ta", Tổng giám đốc Vũ Việt Trang nhấn mạnh.
Tổng Giám đốc Thông tấn xã Việt Nam đánh giá ở mùa giải năm nay có sự xuất hiện nhiều hơn của các phóng viên đa năng. Một số tác phẩm phản ánh, chính luận và truyền hình đoạt giải là sự kết tinh của quá trình lao động nghề nghiệp nghiêm túc. Một số tác phẩm ảnh báo chí cho thấy các phóng viên đã vượt qua giới hạn của bản thân đến với những chủ đề mới, góc nhìn mới hơn.
Điểm mới của mùa giải năm nay là Thông tấn xã Việt Nam tổ chức thu nhận và chấm tác phẩm hoàn toàn qua trang web. Cách thức đổi mới này được nhận xét thuận tiện, khách quan, minh bạch, phù hợp với xu hướng chuyển đối số báo chí.
Đại diện Hội đồng giải thưởng, bà Nguyễn Hồng Hạnh, Phó Chủ tịch Thường trực Liên Chi hội Nhà báo Thông tấn xã Việt Nam đánh giá các tác phẩm dự thi Giải thưởng Báo chí Thông tấn xã Việt Nam 2923 có hàm lượng thông tin cao, nội dung phong phú, yếu tố tích cực nhiều hơn.
Chủ đề tác phẩm đa dạng, phản ánh đầy đủ các vấn đề chính trị, tình hình kinh tế-xã hội, các sự kiện quan trọng của đất nước, nêu trúng nhiều vấn đề "nóng" được dư luận quan tâm, những vấn đề nổi bật ở mỗi giai đoạn trong chuỗi các sự kiện hay chủ đề mà tác phẩm đề cập và bám sát diễn biến của sự kiện. Có nhiều tác phẩm đấu tranh phản bác với các luận điệu sai trái, thù địch, thể hiện tính định hướng của tin Thông tấn.
Theo đại diện Hội đồng giải thưởng, nhiều tác phẩm dự thi trình bày chỉn chu, chuyên nghiệp, thể hiện sự đầu tư công sức của tác giả/nhóm tác giả, cũng như sự dấn thân, tìm tòi, sáng tạo và sự theo đuổi đề tài qua các bài dài kỳ. Một số tác phẩm đã ứng dụng công nghệ số làm cho những bài báo đề cập các vấn đề lớn, phức tạp trở nên dễ hiểu hơn rất nhiều đối với người đọc, giúp nâng cao hiệu quả lan tỏa thông tin.
Tuy nhiên, một số tác phẩm dự thi vẫn còn có lời giới thiệu khá sơ sài. Có tác phẩm văn phong dài dòng, chủ đề tốt nhưng cách xử lý, tổ chức thông tin hạn chế. Nhiều tác phẩm đề tài hẹp, nhân vật và vấn đề không điển hình, chỉ mang tính chất vụ việc; nhiều chi tiết có yếu tố phát hiện lại chưa được khai thác. Một số tác phẩm đã gợi mở được vấn đề hay, nhưng không triển khai được sâu...
Hiệu ứng từ 4 giải thưởng của VietnamPlus
15 thành viên của Hội đồng chung khảo đã thống nhất Giải báo chí Thông tấn xã Việt Nam được xem xét, đánh giá theo những tiêu chí cụ thể, riêng biệt, có tính đến đặc thù của ngành. Do đó, ngoài tính hấp dẫn, độc đáo, giá trị thông tin của tác phẩm còn được soi chiếu ở góc độ chính trị, hiệu quả thông tin tuyên truyền, phù hợp với chức năng, nhiệm vụ thông tin nguồn thông tấn.
Hội đồng chung khảo đã lựa chọn 69 tác phẩm đề nghị trao giải, bao gồm: 6 giải A, 15 giải B, 20 giải C, 28 giải Khuyến khích và 06 giải thưởng Chuyên đề (Đơn vị xuất sắc trong chuyển đổi số báo chí; Tác phẩm xuất sắc về Thông tin đối ngoại; Tác phẩm xuất sắc về Bảo vệ nền tảng tư tưởng của Đảng; Tác phẩm xuất sắc về TTXVN; Phóng viên đa năng xuất sắc; Phóng viên dấn thân). Trong số đó, Báo điện tử VietnamPlus giành 1 giải A, 1 giải B, 2 giải C.
Đáng chú ý, loạt bài chuyên đề "Thảm họa khốc liệt từ thiên tai, sạt lở đất đá: Còn phá, còn đau!" của phóng viên Võ Mạnh Hùng, Báo Điện tử VietnamPlus đã kịp thời phản ánh những vấn đề "nóng" gây bức xúc trong dư luận trong lĩnh vực môi trường. Tác phẩm giành giải A, thể loại Báo Điện tử.
Đặc biệt, mùa giải năm nay, phóng viên Võ Mạnh Hùng tiếp tục lập "cú đúp" khi giành Giải C (Truyền hình) cho tác phẩm "Tuồn lậu thú rừng vào Việt Nam bất chấp nguy cơ dịch bệnh: mánh khóe, luật ngầm và độc quyền".
Chia sẻ về thành quả này, Võ Mạnh Hùng cho biết đây chính là kết quả sau gần 5 tháng trời mà Hùng và đồng nghiệp đã đi thực tế tại hàng chục "điểm nóng" về thiên tai, sạt lở ở gần 30 tỉnh, thành phố trên cả nước. Cùng với "tư liệu sống" từ thực tế và hàng chục cuộc trao đổi, phỏng vấn với giới chuyên gia, lãnh đạo các bộ, ban, ngành, địa phương, êkíp đã triển khai xây dựng loạt bài này với hy vọng không để ai bị bỏ lại phía sau!
Trước khi thực hiện hành trình lắm chông gai của loạt bài, nhà báo trẻ Võ Mạnh Hùng luôn đau đáu về những nỗi đau, nỗi mất mát mà những người dân vô tội phải gánh chịu từ hậu họa khôn lường của biến đổi khí hậu.
Hùng nhận định trong cuộc đua "phát triển trước - chạy chữa sau", cùng với tác động của biến đổi khí hậu toàn cầu, "nhân tai" đã trở thành một trong những nguyên nhân chính châm ngòi cho một loạt "phát súng" dồn dập từ thiên tai. Để rồi, những thảm họa sạt lở đất đá, lũ quét, dồn dập đổ ập xuống, không chỉ "vùi lấp" rất nhiều tài sản của nhân dân và tiêu tốn ngân sách của Nhà nước, mà còn kéo theo những cái chết đầy oan ức nhiều năm qua…
"Điều đáng nói là có những trường hợp bị tử nạn do lũ quét, sạt lở đất đá rất thương tâm - đã được cảnh báo trước bằng sự bức xúc, tiếng kêu cứu thảm thiết của chính người dân, song vì sự tắc trách của cán bộ quản lý, của lãnh đạo chính quyền địa phương cấp cơ sở, nên hệ quả đau lòng như 'dòng chảy của lũ quét' cứ thế xảy ra", nhà báo Võ Mạnh Hùng chia sẻ.
Có thể nói, loạt bài của phóng viên Báo Điện tử VietnamPlus đã phản ánh toàn diện các vấn đề liên quan đến tác động của thiên tai lũ quét, sạt lở đất ở Việt Nam thời gian qua, phân tích nguyên nhân khách quan, chủ quan, trực tiếp, gián tiếp, qua đó đề cập tới lời "khẩn cầu" trách nhiệm vì tương lai, cũng như đưa ra những giải pháp căn cơ, hiệu quả và an toàn bền lâu nhất, để góp phần giảm thiểu tối đa những rủi ro do thiên tai, sạt lở có thể xảy ra.
Trong khi khi đó, chùm bài: "Khẳng định chủ quyền ở biển Đông: Bản hòa ca hùng cường củng cố thế trận an ninh trên biển" của phóng viên Cao Thùy Giang được xây dựng trong chuyến đi thực tế ra Quần đảo Trường Sa đã giành giải B, thể loại Đối ngoại.
Chùm bài đã bám sát tinh thần của người làm công tác tuyên truyền, phản ánh được thực tế trong việc phát huy tính chủ động, sáng tạo, linh hoạt của các lực lượng làm công tác gìn giữ biển đảo và tranh thủ cao nhất sự đồng tình, ủng hộ của nhân dân trong và ngoài nước, huy động được tối đa các nguồn lực để xây dựng và bảo vệ Tổ quốc. Đây cũng là trọng tâm trong hoạt động truyền thông đối ngoại về bảo vệ chủ quyền biển, đảo Việt Nam theo tinh thần Đại hội XIII của Đảng.
Để tạo được hiệu quả cao với giá trị phản ánh thực tiễn cao nhất, nhà báo Cao Thùy Giang cho biết đã thể hiện chùm bài ở dạng báo chí đa phương tiện, dưới dạng bài Long-form kết hợp nhiều loại hình báo chí khác nhau bao gồm: Bài viết, hình ảnh, video, đồ họa./.
Các tác giả, tác phẩm đạt Giải A Báo chí TTXVN năm 2023:
- Giải A thể loại Phản ánh, phỏng vấn, ghi chép: Tác phẩm "Hậu kiểm giám sát - Thước đo quyền lực của đại biểu dân cử" của tác giả Nguyễn Thị Cúc, Ngô Thị Kim Anh (CQTT tại Hà Nội)
- Giải A thể loại Xã luận, bình luận: Tác phẩm "Xây dựng Đảng từ khâu 'then chốt của then chốt'" của tác giả Nguyễn Hà Ngọc, Phạm Thùy Hương, Lê Trung Sơn, Trần Thị Thùy Dương, Trần Ngọc Tú (Báo Tin tức)
- Giải A thể loại Phóng sự, phóng sự điều tra: Tác phẩm "Sự sống nảy mầm trên những vùng 'đất chết'" của tác giả Dương Anh Tùng (Ban biên tập tin Trong nước)
- Giải A thể loại Ảnh báo chí: Tác phẩm "Vụ khủng bố tại Đắk Lắk: Đoàn kết là cội nguồn sức mạnh" của tác giả Nguyễn Tuấn Anh, Phan Anh Dũng, Tống Thị Hoài Thu, Nguyễn Thị Thùy Dung, Mai Hưng Thịnh, Trần Quang Thái (Cơ quan TTXVN khu vực miền Trung-Tây Nguyên)
- Giải A thể loại Thông tin đối ngoại: Tác phẩm "Việt Nam và nỗ lực bảo đảm quyền con người một cách toàn diện" của tác giả Nguyễn Thanh Nga, Đặng Thị Huế, Cao Thị Hoàng Hoa (Báo Le Courrier du Vietnam)
- Giải A thể loại Điện tử: Tác phẩm "Thảm họa khốc liệt từ thiên tai, sạt lở đất đá: Còn phá, còn đau!" của tác giả Võ Mạnh Hùng, Nguyễn Hoài Nam, Võ Hoàng Long (Báo điện tử VietnamPlus)
Báo Điện tử VietnamPlus giành 4 giải:
- Giải A (Điện tử): Thảm họa khốc liệt từ thiên tai, sạt lở đất đá: Còn phá, còn đau! (Hùng Võ, Võ Long, Hoài Nam)
- Giải B (Đối ngoại): Khẳng định chủ quyền ở biển Đông: Bản hòa ca hùng cường củng cố thế trận an ninh trên biển (Thùy Giang)
- Giải C (Điện tử): Chùm Podcast "Thưởng thức 7 loại hình âm nhạc cổ Việt Nam là Di sản của nhân loại" (Bích Hằng)
- Giải C (Truyền hình): Tuồn lậu thú rừng vào Việt Nam bất chấp nguy cơ dịch bệnh: mánh khóe, luật ngầm và độc quyền (Hùng Võ, Hoài Nam)
Tại Lễ trao Giải báo chí toàn quốc về xây dựng Đảng (Giải Búa Liềm Vàng) lần thứ VIII - năm 2023, Thông tấn xã Việt Nam vinh dự đoạt 5 giải thưởng gồm: 1 Giải A, 2 Giải C và 2 Giải Khuyến khích.