Kỳ họp thứ 7 khóa XV tới, Quốc hội sẽ xem xét, thảo luận để thông qua dự án luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ (sửa đổi), thay thế luật hiện hành đã có hiệu lực từ năm 2017.
Trong dự thảo sửa đổi, Bộ Công an đã sửa đổi, bổ sung 55 điều, trong đó sửa đổi các khái niệm; hành vi bị nghiêm cấm; các quy định về nghiên cứu, sản xuất, kinh doanh, xuất khẩu, nhập khẩu, trang bị, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ, tiền chất thuốc nổ, công cụ hỗ trợ; sửa đổi 30 điều về thủ tục hành chính; bổ sung 1 điều quy định về đối tượng, điều kiện, thẩm quyền, thủ tục tiếp nhận và quản lý, sử dụng vũ khí, công cụ hỗ trợ do tổ chức, doanh nghiệp, cá nhân nước ngoài cho, tặng, viện trợ…
Ngoài việc bổ sung dao vào danh mục vũ khí thô sơ, trong dự thảo sửa đổi Bộ Công an cũng bổ sung nhiều loại súng, đạn, linh kiện lắp ráp vào nhóm vũ khí quân dụng để quản lý chặt chẽ hơn.
Bộ Công an đề xuất súng bắn đạn ghém, súng kíp… là vũ khí quân dụng
Đề nghị bổ sung nhiều loại súng vào nhóm vũ khí quân dụng
Theo Bộ Công an, luật Quản lý, sử dụng vũ khí, vật liệu nổ và công cụ hỗ trợ (viết tắt là luật Quản lý vũ khí) năm 2017 chỉ quy định súng kíp, súng hơi là súng săn; súng trường hơi, súng bắn đạn nổ, súng ngắn hơi, súng ngắn bắn đạn nổ, súng thể thao bắn đạn sơn, súng bắn đĩa bay là vũ khí thể thao. Việc quy định này không bao quát đầy đủ các loại súng, do đó thực tế còn nhiều loại súng chưa được quy định trong luật, như súng bắn đạn ghém, súng nén khí, súng nén hơi.
Bất cập nữa là điều 306 bộ luật Hình sự quy định chỉ xử lý hình sự được đối với tội chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, mua bán, sử dụng trái phép hoặc chiếm đoạt súng săn, vũ khí thể thao khi đối tượng đã bị xử phạt vi phạm hành chính về hành vi này hoặc đã bị kết án về tội này, chưa được xóa án tích.
Bộ Công an cho hay, qua tổng kết 5 năm thi hành luật Quản lý vũ khí 2017, nhận thấy trong 2.113 vụ đối tượng sử dụng trái phép các loại súng gây án, giết người, cướp tài sản, cố ý gây thương tích, chống người thi hành công vụ, gây rối trật tự công cộng… thì có 330 vụ đối tượng sử dụng súng quân dụng, còn lại 1.783 vụ (chiếm 84,4%) đối tượng sử dụng súng tự chế (súng bắn đạn ghém, súng nén khí, nén hơi…), nhiều vụ gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng, làm chết nhiều người, nguy hiểm như vũ khí quân dụng.
Do đó, theo dự thảo luật sửa đổi, cần thiết phải bổ sung các loại vũ khí này vào nhóm vũ khí quân dụng, giao Bộ trưởng Bộ Công an ban hành danh mục và các loại vũ khí này khi được trang bị để sử dụng trong hoạt động luyện tập, thi đấu thể thao hoặc để săn bắn thì được xác định là vũ khí thể thao hoặc súng săn.
Bổ sung để siết chặt quản lý
Ngoài ra, dự thảo luật sửa đổi cũng bổ sung quy định khái niệm linh kiện lắp ráp súng quân dụng là vũ khí quân dụng. Bộ Công an cho rằng, việc bổ sung này để siết chặt quản lý là cần thiết vì thực tế hiện nay các đối tượng đang lợi dụng kẽ hở của pháp luật tháo rời súng thành các bộ phận để mua bán, vận chuyển trái phép; sau khi các đối tượng đã mua đủ các bộ phận lắp ráp thành súng sử dụng gây án, nhiều vụ gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng.
Qua tổng kết 5 năm thi hành luật Quản lý vũ khí 2017, các lực lượng chức năng đã phát hiện 743 vụ, bắt giữ 745 đối tượng, thu 601.468 linh kiện vũ khí, nhưng việc xử lý gặp rất nhiều khó khăn, nhất là trong việc xử lý hình sự đối với các hành vi này.
Cạnh đó, qua nghiên cứu, tham khảo luật của một số nước như: Hàn Quốc, Thái Lan, Trung Quốc, Úc… đều quy định vũ khí bao gồm cả linh kiện lắp ráp.