Proef biologische lelieteelt ligt stil door Boterveen
Een belangrijk deel van de proef Duurzame Bollenteelt Drenthe (DBD) ligt stil: die van de biologische lelieteelt. Oorzaak: de rechtszaak over gewasbeschermingsmiddelen in Boterveen van afgelopen jaar. De biologische proef moet daarom opnieuw.
Maar het goede nieuws is: de proef DBD wordt verlengd en krijgt ook extra geld.
Ja, de bollen en de lelieteelt kan veel groener. Met veel minder chemische of zelfs biologische gewasbeschermingsmiddelen. Maar daarvoor moet de hele bollensector en de consument mee willen. Want groener telen is ook flink duurder. Negen bollen- en lelietelers in Drenthe en het Hilbrands Laboratorium Wijster zoeken momenteel uit hoe ver je kunt gaan in vergroenen. En tegen welke prijs.
Het hele proefproject is nog niet klaar, maar de voorlopige resultaten zijn positief. Volgens HLB-directeur Janny Peltjes wijzen de proeven uit dat het in 2025 al mogelijk is bollen en lelies te telen met de helft minder milieubelasting dan nu.
Wrange bijvangst uitspraak Boterveen
"2024 had het jaar moeten worden waar de proefnemingen zich vooral zouden gaan focussen op biologische lelieteelt. Dus het was even flink schrikken toen de uitspraak kwam in de rechtszaak over gewasbeschermingsmiddelen in Boterveen." Omwonenden spanden een zaak aan tegen lelieteler Joling. Uitkomst: Joling mag niks meer spuiten in 2024. Hoger beroep resulteerde in een compromis: Joling mag vier middelen nog wel blijven gebruiken.
Terug naar de biologische proef van HLB. Biologisch is toch zonder chemische gewasbeschermingsmiddelen? Peltjes: "Ja, maar niet zonder biologische gewasbeschermingsmiddelen, en die mochten ook niet meer. Een deel van de proef was helemaal onbespoten en een deel was bio-bespoten."
Helemaal opnieuw
De bio-lelieproef bij Boterveen kan als mislukt worden beschouwd en moet op een andere plek helemaal opnieuw. Maar omdat het proefprogramma van Duurzame Bollenteelt Drenthe op z'n einde loopt moet er tijd en geld bij om langer door te gaan. Landbouwgedeputeerde Jisse Otter van de provincie heeft 89.000 euro extra beschikbaar gesteld.
Volgens Peltjes zijn ook andere partners zoals de telers, veredelaars en leveranciers van gewasbeschermingsmiddelen akkoord met het verlengen van de proef en een extra bijdrage in geld of in natura. De gezamenlijke andere partners dragen ook extra bij, vooral in middelen en diensten en deels in geld. De nieuwe locatie voor de proef is nog niet bekend.
Kan het ooit helemaal biologisch?
Volgens deelnemer aan de proef en lelieteler Dion Veninga wel. "Wij waren voordat het onderzoek van start ging ook al een paar jaar bezig met een biologische bol en wij kunnen hem telen. Want de resultaten waren best heel goed. Maar dan moeten de markt en de consument er wel om vragen." Vader Gert Veninga vult aan: "En misschien is de bloem van zo'n biologische lelie of één die uit zichzelf beter weerbaar is tegen ziekten een halve centimeter kleiner. Maar dan heb je nog steeds een hele mooie en goed verkoopbare sierlelie."
Maar: hoe groener en biologischer, hoe duurder blijkt ook uit de proeven, waarschuwt Janny Peltjes. "De groene gewasbeschermingsmiddelen zijn duurder, en als je echt biologisch wil dan moet het hele proces biologisch zijn. Daarom onderzoeken HLB en de telers ook de bijna-bio variant. Volgen Peltjes niet biologisch, maar wel heel groen en milieuvriendelijk. Maar ook daarvoor geldt: die teelt is duurder en alle groenere teelten zijn bewerkelijker. Met een groen middel moet je vaker spuiten.
Eerder vandaag maakte RTV Drenthe een stand-van-zaken verhaal over de hele proef duurzame bollenteelt. Bekijk de video hieronder voor het hele verhaal.
Het Programma Duurzame Bollenteelt Drenthe is onderdeel van het landelijke Uitvoeringsprogramma Toekomstvisie Gewasbescherming 2030 van het ministerie van Landbouw Natuur en Voedselkwaliteit (LNV) en wordt uitgevoerd door het Hilbrands Laboratorium en negen telers van lelies, tulpen, gladiolen en pioenrozen. Andere partners: de Koninklijke Algemeene Vereeniging voor Bloembollencultuur (KAVB), gemeente Westerveld, provincie Drenthe, Waterschap Drents Overijsselse Delta (WDODelta), Agrifirm, CAV Agrotheek, WPA-Robertus en Albertus Groot BV.