Kwetsbare jongeren grepen de afgelopen jaren vaker naar designerdrug 3-MMC, ondanks het verbod dat sinds 2021 geldt. Lachgas, dat in dezelfde tijd verboden werd, is minder populair geworden. Dat blijkt uit de Antenne Regiomonitor 2022-2023.
Onderzoekers van de Hogeschool van Amsterdam stelden de monitor samen in opdracht van expertisecentrum Verslavingskunde Nederland.
Ten opzichte van de vorige meting in 2020 is het gebruik van 3-MMC flink gestegen. Kwetsbare jongeren gebruiken de drug niet alleen vaker, maar ze gebruiken ook méér van het poeder per keer. Het gebruik van lachgas nam met de helft af.
Een onbereikbare groep
Voor het onderzoek spraken de onderzoekers met buurt- en jongerenwerkers uit 29 verschillende gebieden. Zij hebben zicht op kwetsbare jongeren met uiteenlopende problemen: van jongeren zonder vast huisadres tot jongeren die overlast veroorzaken of zich afzetten tegen hun religieuze omgeving. De helft van de jongeren die zijn onderzocht, is minderjarig.
Deze jongeren zijn niet altijd goed bereikbaar. "Ze vullen niet snel survey's in en laten hun drugs niet testen", vertelt onderzoeker Ton Nabben aan de NOS. Daarom worden ze vaak gemist in ander onderzoek en zijn theoretisch opgeleide gebruikers oververtegenwoordigd.
Goedkope partydrug
Uit eerder onderzoek bleek dat 3-MMC populair is in het algemeen. In februari meldde het Trimbos-instituut dat de drug drie keer vaker voorkomt in het uitgaansleven dan in 2020. Nu blijkt dat ook kwetsbare jongeren vaker 3-MMC gebruiken: een groep die minder uitgaat en nog thuis woont.
3-MMC komt vaak in poedervorm en heeft een effect dat lijkt op een combinatie van xtc en cocaïne. Het is een afgeleide van 4-MMC, een drug die na spraakmakende incidenten illegaal werd. De effecten van de twee drugs zijn vergelijkbaar, maar omdat het officieel een andere stof is, duurde het even voordat ook 3-MMC onder de Opiumwet viel.
Dat jongeren, ondanks het verbod, veel grijpen naar 3-MMC is voor Nabben geen verrassing. "Het is voor veel jongeren een goedkoop alternatief voor bijvoorbeeld cocaïne, waar je zo'n vijftig of zestig euro voor betaalt." Hij vertelt dat er ook jongeren zijn die specifiek voor de drug kiezen, omdat het zo'n euforisch gevoel geeft.
"En zo'n poedertje kun je gewoon bij je hebben", zegt hij. Het is moeilijk om een verbod dan te handhaven.
Lachgas
Dat is anders bij lachgas, dat in dezelfde tijd verboden werd. "Een verbod op lachgas is wat effectiever, omdat de tank die mensen daarvoor gebruiken veel meer opvalt dan zo'n zakje 3-MMC." Het is daardoor een stuk makkelijker te handhaven.
Nabben voegt toe dat drugstrends altijd een golfbeweging maken en de vraag naar lachgas langzaam is gaan verdampen.