Laatste sigaret uitgedrukt? 'Accijnsverhoging goede trigger om te stoppen'
De verstokte roker is het ongetwijfeld al opgevallen: de prijs van een sigaret of shaggie is sinds deze week verder gestegen. Het is een gevolg van een nieuwe accijnsverhoging. Zo kost een pakje met twintig sigaretten gemiddeld ruim 11 euro, terwijl je voor 50 gram shag al snel 25 euro neertelt.
Zorgt die toenemende pijn in de portemonnee ook voor minder rokers? Twee 'stoppen met roken-coaches' laten hun licht erover schijnen.
Hogere prijs is 'trigger'
Een fors gepeperde rekening van de tabakswinkel is een trigger om geen peuk meer op te steken. Dat is Aarnoud de Vries in de loop der tijd wel duidelijk geworden. "De financiële prikkel is vreselijk belangrijk", zo heeft de Asser 'rookcoach' ondervonden. "Meer dan 90 procent van de rokers stopt uit kostenoverwegingen."
Het kabinetsvoornemen om accijnzen op tabak stelselmatig te verhogen, juicht hij om die reden toe. "Het zet mensen aan het denken. Sommigen worden boos, als het onbetaalbaarder wordt. Dat voelt als gedwongen moeten stoppen. Het gros van de mensen zit niet zo stevig bij kas", brengt hij in herinnering.
'Grootste prijsstijging ooit'
Voor twintig sigaretten betaalde je voorheen nog zo'n 9 euro. De prijs van een pakje shag (50 gram) lag tot voor kort nog rond de 17 euro.
Tabaksfabrikanten noemen dat 'de grootste prijsstijging ooit'. Nog meer rokers zoeken vanwege die verhoging hun heil over de grens. "Sigaretten zijn straks in Duitsland 3,80 euro goedkoper, een pak shag zelfs 15 euro", zegt Jan Hein Sträter van de Vereniging Nederlandse Sigaretten- en Kerftabakfabrikanten (VSK).
De prijzen van sigaretten en shag lijken het plafond nog niet te hebben bereikt. Zo zei staatssecretaris Van Ooijen (ChristenUnie) twee jaar terug de prijs van een pakje sigaretten stapsgewijs te willen verhogen naar rond de 40 euro in 2040. Dat baseerde hij op wetenschappelijk onderzoek, waaruit blijkt dat de helft van de rokers wil stoppen als rookwaar onbetaalbaar wordt.
"Maar ik ben er positief over", vervolgt De Vries. Hij ziet wat verslaafdheid doet, maar ook wat afkicken teweegbrengt. "Ex-rokers zien wat ze besparen en zijn blij. Zeker in deze tijden. Dan merken ze écht wat het oplevert."
Een grotere klantenstroom sinds de nieuwe accijnsverhoging merkt hij nog niet direct. In de komende weken verwacht hij mogelijk een eerste effect. "Het is moeilijk om de eerste stap te zetten, maar een hogere prijs helpt daar wel bij. Een hele goede trigger."
Geld uit de lucht blazen
Coach Hillie Hofma herkent het veelgehoorde motief van de hogere tabaksprijzen. "Mensen kunnen of willen het niet meer betalen. Zo zonde hoeveel geld ik uit de lucht blaas, hoor je dan.
Hofma probeert voor gezondheidsconsulent Rookvrij en Fitter een omslag bij cliënten teweeg te brengen. Belangrijkste is daarbij motivatie, de innerlijke drang om niet toe te geven aan de letterlijke en figuurlijke trek naar een sigaret. "De knop omzetten en omdenken. Waarom wil ik stoppen, en wat levert het mij op? Er is een groep die er klaar mee is, bij hen werkt het goed. Maar als je niet móét van jezelf, gaat het ook niet lukken", geeft ze als winstwaarschuwing mee.
Duitsland als toevluchtsoord
"Geen tussenweg" is ook het mantra van De Vries. Volgens hem is maar een uitweg mogelijk. Als je stopt, is de laatste tabakswalm uitgeblazen. Dus niet van fulltime naar parttime. "De keuze om te stoppen, moet iemand bewust maken. De eerste twee weken zijn moeilijk, daarna gaat het beter en beter", spoort hij stoppers in spe aan.
In Zuidoost-Drenthe vinden rokers in Duitsland een eenvoudige uitwijkmogelijkheid om goedkoper aan rookwaar te komen. Hofma kent de verhalen. "Zelfs van iemand die naar Luxemburg gaat. Drie uur heen en drie uur terug. Ja, wat zeg je dan? Dan ben ik blij dat het duurder wordt. En kom er maar op terug: waarom rook je, en wat levert het je op?"