De uitspraak laat nog op zich wachten, maar de advocaat-generaal heeft de Hoge Raad vandaag geadviseerd de krimp van Schiphol tegen te houden. Meerdere maatschappijen vechten onder leiding van KLM de door demissionair minister Harbers voorgenomen krimp aan. Ze zijn naar de hoogste rechter gestapt om die krimp te dwarsbomen, omdat ze daar te veel onder lijden.
De plannen van Harbers om te krimpen tot 460.000 vluchten, zouden toch niet zijn uitgezonderd van het doorlopen van de Europese toetsing (de zogeheten balanced approach). Harbers wilde dat het aantal vluchten op Schiphol uiteindelijk zou krimpen van 500.000 naar 440.000. Met de zogeheten 'experimenteerregeling' wilde Harbers eerst de situatie met 460.000 vluchten testen. Maar dat kan volgens de advocaat-generaal dus toch niet.
Met 440.000 vluchten zou volgens de minister de overlast afnemen, maar zou tegelijkertijd het economisch belang van Schiphol niet ondermijnd worden. De stap naar 440.000 vluchten kon niet in één keer omdat deze eerst getoetst moest voldoen door de Europese Commissie.
In september vorig jaar besloot het toen al demissionaire kabinet dat de luchthaven minder drastisch zou hoeven te krimpen. In plaats van naar 440.000 zou de luchthaven naar maximaal 452.500 vluchten per jaar moeten.
'Rollercoaster' voor omwonenden
Voor omwonenden van Schiphol die een krimp willen, zijn het spannende tijden geweest. In maart 2023 sleepte de luchtvaartbranche de staat en luchthaven Schiphol voor het eerst voor de rechter. Ze vinden dat het overheidsbesluit dat Schiphol moet krimpen is genomen zonder alternatieven te bestuderen. Volgens de maatschappijen zijn er genoeg alternatieven om de stikstofuitstoot en geluidsoverlast te verminderen zonder Schiphols positie aan te tasten, maar zijn die onvoldoende onderzocht.
De rechter gaf de vliegmaatschappijen gelijk: voorlopig zou er geen krimp van Schiphol komen. Er zouden toch niet de juiste Europese procedures zijn gevolgd om zo'n krimp zomaar toe te staan. De overheid ging vervolgens in hoger beroep en in juli 2023 koos het gerechtshof juist de kant van de minister: Schiphol mocht tóch krimpen van 500.000 naar 460.000 vluchten per jaar. Het zou namelijk om een tijdelijk en kortdurend experiment gaan, dus het kon wel.
Toch besloot de inmiddels demissionair geworden minister Harbers de krimp van Schiphol in november 2023 op te schorten na fel verzet van de Verenigde Staten en de Europese Commissie. Tot verdriet en frustratie van vele omwonenden die veel overlast ervaren van de luchthaven. "Maar van uitstel komt vaak afstel", vreesde Mirella Visser van bewonersgroepering PUSH (Platform Uithoorn Schiphol Hinderbeperking).
Oordeel Hoge Raad
De conclusie van de advocaat-generaal is een onafhankelijk advies aan de Hoge Raad, die vrij is dat advies op te volgen of niet. Het is nog niet bekend wanneer de Hoge Raad met een oordeel zal komen. Het advies wordt in het grootste deel van de gevallen opgevolgd.