In de provincie Utrecht moet de komende jaren worden teruggevallen op het gebruik van gas om de bouw van nieuwe woningen door te kunnen laten gaan. Demissionair minister Jetten, Stedin, TenneT en de provincie Utrecht komen met maatregelen om het elektriciteitsnetwerk te ontlasten. "Als de maatregelen niet worden ingezet dan is in grote delen van de provincie Utrecht nieuwbouw niet meer mogelijk, vertraagt de energietransitie, wordt de betrouwbaarheid van de energievoorziening geraakt en ontstaan er onderbrekingen van de stroomvoorziening", waarschuwt Stedin.
De aangekondigde maatregelen hebben alles te maken met netcongestie. Dat houdt in het kort in dat het stroomnetwerk vol is en dat zorgt voor problemen. Op piekmomenten is het moeilijk om energie en zonnepanelen of windmolens 'op het net te krijgen', maar er zijn ook problemen met de afname van stroom. Omdat Nederland in ramp tempo wil verduurzamen, wordt de druk op het stroomnet ook groter.
In eerste instantie waren er vooral problemen voor nieuwe bedrijven en bedrijven die willen uitbreiden. Die komen voor hun aansluiting op een wachtlijst, tot het elektriciteitsnetwerk is uitgebreid. Inmiddels zijn er echter ook problemen voor kleinverbruikers. Het gaat onder meer om woningen, individuele warmtepompen, laadpalen en zonnepanelen.
Netbeheerders TenneT en Stedin en de gemeente Utrecht uitten al vaker hun zorgen over het naderen van de grenzen aan de capaciteit van het stroomnetwerk. De overheid en netbeheerders kondigden eerder ook al maatregelen aan om het stroomnet uit te breiden en slimmer te gebruiken, maar in Utrecht blijkt nu meer nodig. Hier loopt het stroomnet snel tegen de grenzen aan.
Stedin omschrijft de situatie als 'nijpend': de situatie waar Utrecht nu in zet, was eigenlijk pas voor 2030 voorspeld. Het tekort aan netcapaciteit loopt de komende jaren op tot het aantal megawatt dat gelijk staat aan de stroomvoorziening voor 80.000 woningen, meldt Stedin.
Terugvallen op gas
Eerder werden al maatregelen aangekondigd. Omdat de druk in Utrecht zo groot is, worden de maatregelen nu versneld ingevoerd en uitgebreid. Voor een aantal van die maatregelen wordt in de provincie Utrecht nu weer teruggevallen op het gebruik van gas. Zo kan het helpen om hybride warmtepompen te gebruiken, die dus deels werken via de cv-ketel, in plaats van volledig elektrische warmtepompen.
Verder wordt tijdelijk extra elektriciteitsproductie gerealiseerd, die ingezet kan worden als er meer vraag is naar elektriciteit dan op het hoogspanningsnet past. De provincie moet hiervoor echter ook terugvallen op het gebruik van gas. "Omdat de pieken in de stroomvraag te lang duren om met batterijen alleen op te vangen, worden hier ook tijdelijk gasgeneratoren voor ingezet."
Verder worden vier hoogspanningsstations in de regio zo snel mogelijk verzwaard en wordt gekeken of het bestaande stroomnet tijdelijk zwaarder belast kan worden. In Utrecht wordt daarnaast een 'tijdelijke schakelstand' ingebouwd, waardoor het stroomnet langere pieken aankan.
Gevolgen
Volgens Stedin ontstaan er grote problemen als deze maatregelen niet genomen zouden worden. In grote delen van de provincie Utrecht zou dan geen nieuwbouw meer mogelijk zijn en zou de energietransitie vertragen. Verder zou de betrouwbaarheid van de energievoorziening geraakt worden en zouden er onderbrekingen van de stroomvoorziening ontstaan.