De wietproef lijkt 4 maanden na de start in ieder geval in Tilburg en Breda een succes. Voor een verdere, succesvolle, uitrol naar 8 andere gemeentes zijn meer telers en vooral meer wiet nodig. Dat is er (nu) nog niet.
"Klanten willen de legale wiet graag hebben", zegt Rick Brand van coffeeshop De Baron in Breda. In zijn zaak gingen afgelopen december de eerste joints over de toonbank, gemaakt van wiet door telers die door de overheid zijn geselecteerd.
'Niet voldoende aanbod'
4 maanden na die dag verkoopt hij het veel, zegt Brand. "Het is schoon en vrij van pesticiden", legt hij uit. Van zaadje tot plant tot het product in zijn zaak, al die stappen worden vastgelegd en zijn te traceren voor de klant. Telers worden gecontroleerd, onder andere door de Nederlandse Voedsel- en Warenautoriteit (NVWA).
Naast de gereguleerde wiet, verkoopt hij ook nog zijn andere niet-gereguleerde producten. Het idee van de wietproef is dat coffeeshops uiteindelijk alleen nog maar het gereguleerde aanbod verkopen. Maar zover is het nog niet. "Er is nog niet voldoende aanbod om 100 procent over te gaan op het legale aanbod, dat is jammer." Het blijft nu steken op een derde van zijn totale producten.
'Niet van een op andere dag'
Breda is samen met Tilburg onderdeel van de 'aanloopfase' waarin shops door 3 telers worden bevoorraad. Uitbreiding van de proef, de overgangsfase, is gepland voor half juni. Dan starten ook 8 andere gemeenten met het experiment.
De burgemeester van Tilburg, Theo Weterings, zegt dat dit gewoon door moet gaan, ook als er niet genoeg wiet is. Er is jaren over gesproken. Dat niet alles soepel gaat, noemt Nicole Maalsté, expert cannabisbeleid, 'logisch' en spreekt van 'kinderziektes'. "Je kan niet van de ene op de andere dag een markt volledig omzetten", legt ze uit.
Uitdagend
"Mensen hebben tot nu toe producten gekocht waarvan ze niet zeker wisten wat er precies in zat, wat het precies was, onder welke omstandigheden het geproduceerd was", zegt ze. Telers worden heel streng gecontroleerd door de overheid. "Er staan overal camera's".
"We hebben 30 jaar of langer gewerkt met deze illegale aanvoer van producten", zegt ze. "Je bent echt met een enorme ingreep bezig en je probeert dus een markt volledig anders in te richten en dat kost gewoon tijd", zegt ze. Uiteindelijk moeten 10 telers alle shops - zo'n 80 - gaan bevoorraden. En die werken daar hard aan.
Verlenging
"Het is een groeiproces en langzaam maar zeker worden de producten die ze voorheen verkochten verdrongen door legale producten", legt ze uit. De verdere uitrol naar al die shops wordt uitdagend. "Maar gelukkig mogen ook zij voorlopig nog naast de legale producten hun assortiment aanvullen met de producten die ze nu al verkopen."
De 80 coffeeshops in die 8 gemeenten krijgen na juni 3 maanden de tijd voor die fase. Maar de vraag is of ze in het najaar klaar zijn om alleen de legale wiet te verkopen. Maalsté verwacht dat die periode nog eens verlengd zal worden: "Misschien dat dit na 3 maanden blijkt dat er nog niet genoeg is"