Circulariteit in de zorgsector: repareren, niet weggooien
Wat kapot is, gooi je weg. Vaak zonder na te denken, omdat je het gewend bent. Niet alleen als particulier, maar ook in de zakelijke markt gaat dit nog te vaak zo. Dat wil SPIE Nederland veranderen: "Door niet meer zonder omkijken te vervangen, maar de levensduur van je apparatuur te verlengen en hoger te klimmen op de R-ladder."
Op de foto boven: Marc Kooij en Han-Michiel Verroen
Die overtuiging kreeg drie jaar geleden gestalte bij de aftrap van SPIE Repair, dat zich richt op 'repair, tenzij'. Specifiek voor de zorgsector, cure en care. Han-Michiel Verroen is Business Development Manager bij SPIE Nederland, binnen de business unit Healthcare. Hij legt uit dat er verschillende redenen zijn dat circulariteit in de zorgsector een belangrijke rol verdient. Niet in de laatste plaats door de hoeveelheid apparaten die zorg mogelijk maken. Zo is er zorgdomotica en -media, vertelt Han-Michiel: "Laatstgenoemde betreft bijvoorbeeld over het gebruik van tablets voor info- en entertainment. Je kijkt ermee naar televisie, luistert naar radio. Facilitair zorgmedewerkers maken op hun beurt gebruik van tablets en digitalisering om aan te geven wat patiëntwensen zijn, bijvoorbeeld in de vorm van eten, drinken, of een extra kussen."
Processen vereenvoudigen
In de zorg komen allerlei vraagstukken rondom dienstverlening uit bij facilitair zorgmedewerkers. Maar die zijn schaars en dat tij lijkt niet te keren. Han-Michiel: "Daarom proberen we zoveel mogelijk het werk van deze professionals te vereenvoudigen. En dat lukt, door de inzet van diverse apparaten. Dat is ook meteen waar de schoen knelt, want als je gebruikmaakt van veel verschillende apparatuur, wil je die ook in optimale conditie houden. En wat doe je als er iets stuk gaat?" In ieder geval niet weggooien, vindt Han-Michiel: "Repareren en levensduur verlengen is natuurlijk beter. Tegelijkertijd brengt dat in veel situaties ook gedoe met zich mee. Een van onze klanten in het noorden van het land heeft wel zes verschillende verpleegoproepsystemen. Alle leveranciers hebben eigen reparatieprocessen. Dus als er een apparaat stuk gaat, begint de zoektocht. Naar de juiste leveranciersgegevens, om daarna de reparatie aan te melden. Een gestandaardiseerd proces ontbreekt en dit brengt kopzorgen mee. Het is ook tijdintensief, want de kapotte onderdelen en apparaten worden vaak naar het buitenland gestuurd, om daar onder handen te worden genomen. Dit brengt natuurlijk ook overbodige CO2-uitstoot met zich mee en dit moeten we, in lijn met het Klimaatakkoord van Parijs, juist verminderen."
Dat proces, waarin verspilling van tijd en energie de boventoon voert, kan anders. Han-Michiel legt uit hoe: "We introduceerden SPIE Repair voor verpleeg- en verzorgingshuizen en willen daar slimme technologie voor toekomstbestendige zorg leveren. We leveren één aanspreekpunt dat alle reparaties op zich neemt. Een facilitair beheerder of medewerker heeft geen lijsten met leveranciers meer om apparatuur te laten repareren of vervangen. In plaats daarvan heeft hij één telefoonnummer. Voor één partij, die alles regelt en in goede banen leidt. Om dat te kunnen faciliteren werken wij samen met RS Benelux, dat zich specialiseert in de reparatieservices en de retourafhandeling van voornamelijk ICT, telefonie en zorg-gerelateerde artikelen."
Wisselkoffer
Als een apparaat stuk gaat, is het zaak om dit zo spoedig mogelijk te laten repareren, met een hoge kwaliteit. Daarvoor noemt Han-Michiel een proces met een wisselkoffer, om defecte en gerepareerde apparatuur heen en weer te sturen. Hierin brengen zorgprofessionals eenvoudig het defecte apparaat en een reparatieformulier onder. "Dit zorgt voor snelheid en kwaliteit. Op het moment dat de reparatie voltooid is, gaat de koffer weer terug naar de juiste locatie. Ten opzichte van reguliere reparatieprocessen scheelt dit weken, zo niet maanden. Wij zorgen dat de overgrote meerderheid van de apparatuur die wordt ingeleverd binnen een week weer terug op locatie is, gebruiksklaar. We zetten ook de frequenties van bijvoorbeeld de piepers terug."
Hogerop de R-ladder
Refererend naar de R-ladder, laat Marc Kooij van SPIE Nederland zien hoe wordt ingezet op Refuse, Reduce, Re-use en meer: "Naast de wisselkoffers zorgen we dat we bestaande handsets gebruiken op verschillende verpleegoproepsystemen, hergebruiken we bestaande apparaten bij andere klanten en repareren we apparaten die nog niet aan het einde van hun levenscyclus zijn. Lukt dat niet meer, dan recyclen we door een eerste scheiding te doen, waarna gespecialiseerde bedrijven zorgen voor de verwerking van de materialen."
Kooij geeft daarnaast aan dat circulariteit, dat onder andere onderwerp van gesprek is in de gebouwde omgeving, ook in zorgomgevingen een essentieel gesprekspunt is. "Facilitair managers hebben doelstellingen op deze vlakken en zoeken naar oplossingen die hier een positieve bijdrage aan leveren. Daar dragen wij graag een steentje aan bij, door organisaties hogerop de R-ladder te brengen." Han-Michiel besluit en geeft aan dat er in de zorgsector nog veel te winnen op het vlak van circulariteit: "Dat vraagt om een nieuwe denkrichting, waarin je als organisatie een volgende duurzaamheidsstap neemt. Het mooie is dat diezelfde beweging je meer ademruimte geeft in processen en je ervoor zorgt dat zorgpersoneel de juiste apparatuur in handen heeft om het werk goed te doen."