Geen brief, cv of sollicitatiegesprek, maar de baan krijgen omdat je je als eerste hebt gemeld voor de vacature. Dat wordt open hiring genoemd. Het UWV ziet dat de belangstelling voor deze methode groeit onder werkgevers.
Op dit moment zijn er meer dan 150 locaties waar mensen via de 'open hiring'-methode worden aangenomen, zegt Jos van Delft van Start Foundation. Die organisatie ondersteunt werkgevers bij het inzetten van open hiring. Zeven jaar geleden zijn ze begonnen in Nederland.
"Het concept komt uit Amerika", vertelt Van Delft. In de jaren 80 werd in de New Yorkse wijk Yonkers de Greyston Bakery opgericht. Die nam mensen aan zonder te vragen naar hun achtergrond, 'no questions asked'.
Nu ook kantoorbanen
In de puurste vorm vraagt een werkgever niets. Er komt een vacature en wie zich als eerste meldt, krijgt de baan. Onafhankelijk van leeftijd, ervaring of motivatie. "Er wordt ook niet gekeken of er een klik is."
Werkgevers doen dit ook vanwege de personeelstekorten, zegt Van Delft. Al twee jaar zijn er meer vacatures dan werkzoekenden. Personeel vinden is voor veel werkgevers een grote uitdaging.
"Het gaat vaak om opstartbanen", zegt Van Delft, "waarvan werkgevers zeggen: ben je fysiek in staat om het uit te voeren en wil je werken, dan heb ik werk. Bijvoorbeeld in de logistiek, productie, detailhandel, horeca en schoonmaak."
Maar de wervingsmethode wordt nu ook ingezet voor kantoorbanen bij de gemeente Zoetermeer. Daar werken nu twee mensen die op deze manier zijn aangenomen. Eerst hadden ze een maand proeftijd, die is net afgelopen.
Het was wel een beetje gek dat het zo ging, zonder gesprek.
"Mijn moeder stuurde een artikel door waarin stond dat de gemeente op deze manier mensen zocht", vertelt Milou. Ze had gewerkt in de kinderopvang maar dat werk paste fysiek niet meer bij haar. "Ik moest me erbij neerleggen dat het niet meer ging, met pijn in mijn hart want ik wilde dit al mijn hele leven doen."
Ze stuurde een mailtje naar de gemeente met daarin haar naam, adres, de functie waarvoor ze solliciteerde en haar telefoonnummer. "En toen werd ik aan het eind van de dag gemaild dat ik het geworden was." Ze was een van de drie die het snelst hadden gereageerd. In totaal reageerden zo'n 500 mensen.
"Het was wel een beetje gek dat het zo ging, zonder gesprek. Daarna kon ik langskomen en kon ik wel mijn oprechte interesse tonen. Ik wilde me wel bewijzen." Ze werkt nu als klantadviseur bij het gemeentelijk informatiepunt. Daarmee is ze het eerste aanspreekpunt voor mensen die de gemeente bellen over allerlei onderwerpen, van het maken van een afspraak voor een paspoort tot meldingen van loszittende stoeptegels.
Alle drempels weg
"Het zijn vaak gemotiveerde mensen die op open hiring afkomen", zegt Rob Witjes, arbeidsmarktspecialist bij het UWV. "Mensen die het eerder niet lukte. Op deze manier bereik je hen wel."
Hij vindt het uniek dat Zoetermeer dit inzet. "Ik volg deze wervingsmethode al langer, voor zover ik weet is dit de eerste keer dat het ook voor inhoudelijk administratieve functies wordt ingezet." Volgens hem kan het een inspiratie zijn voor andere werkgevers.
Open hiring kan een manier zijn om mensen aan het werk te krijgen die er via traditionele procedures moeilijk tussenkomen, zegt ook Van Delft. "Iemand die wat ouder is en het in sollicitatieprocedures steevast aflegt tegen jongere mensen. Of mensen die het moeilijk vinden om een sollicitatiebrief te schrijven. Maar het kan ook zijn dat mensen al zo vaak afgewezen zijn dat ze zich afsluiten voor werk en denken: het heeft toch geen zin. Die kun je wel bereiken als je alle drempels wegneemt."
Juiste vaardigheden
Milou had vaak vacatures gezien die haar leuk leken maar waar ze toch niet op gesolliciteerd had omdat ze niet precies voldeed aan de functie-eisen, zoals een bepaald opleidingsniveau of werkervaring. Daarom sprak het haar aan dat hier geen specifieke voorwaarden waren. "Ik heb een mbo-diploma richting kinderopvang, wat kan je daar verder mee? Niks. Dus dit was de ultieme kans om dit wel aan te gaan."
Dat ze de juiste vaardigheden had om dit werk te doen wist ze wel. Ervaring uit haar tijd in de kinderopvang komt hier ook van pas. "Sowieso klantcontact. Ouders waren mijn klanten", vertelt ze. "En als je even doordenkt dan zorg je ook voor deze mensen. Je wil ze graag goed te woord staan en het doel behalen dat je ze goed hebt geholpen."
Van de drie mensen die zijn aangenomen heeft één persoon in Zoetermeer de proeftijd niet afgemaakt. "Die heeft zelf gezegd: het past uiteindelijk toch niet zo goed bij me", zegt wethouder Jan Iedema. Het was zijn initiatief om met deze methode te gaan werven. "Dat is precies waar die maand proeftijd voor is."
Iedema is blij met het resultaat. "We zijn zeer tevreden, zij zijn ook blij dus wat mij betreft is de proef geslaagd."