Jonge witte haaien zwemmen graag in warm en ondiep water dicht bij de kust en warmen daar op, ontdekken onderzoekers.
Begin dit jaar waren mariene biologen verrukt toen er een filmpje opdook van een mogelijke pasgeboren witte haai nabij de de kust van Santa Barbara (Californië, VS). Dat is bijzonder, want de geboorte van witte haaienpuppy's (zoals ze worden genoemd) is iets wat nog altijd een beetje een mysterie is onder haaienwetenschappers. Vooral over waar het plaatsvindt.
Nu lijkt in ieder geval een ding zeker: jonge witte haaien houden zich graag op dicht bij de kust, waar ze lekker warm kunnen worden en hard groeien. Zo tonen de resultaten van een onderzoek van de California State University, gepubliceerd in het vaktijdschrift Frontiers in Marine Science.
Lees ook:
- Iets meer (dodelijke) haaienbeten, maar 'geen zorgwekkende toename'
- Hamerhaaien houden ook hun adem in onder water
- Gaan de haaien naar de haaien?
Kinderopvang voor haaien
Zodra moederhaai haar jongen (2 tot wel 10) heeft gebaard, is haar taak gedaan. De babyhaaien mogen het nu zelf uitzoeken. De onderzoekers, onder leiding van haaienexpert Christopher Lowe, ontdekten dat die jonkies zich vervolgens massaal ophouden nabij de kust in Centraal-Californië. Als een soort opvang voor haaienkinderen, maar dan zonder toezicht van enige volwassene.
In 2020 en 2021 gebruikten Lowe en collega's dartpijlen om in totaal twintig haaien tussen de 1 en 6 jaar oud in dit gebied te taggen met sensors. Die sensors hielden in real time de watertemperatuur, waterdruk en bewegingen van de dieren bij. Die gegevens werden doorgegeven aan een netwerk van ontvangers over een gebied van 5,5 kilometer langs de kust.
Zonnebaden
De jonge haaien bleken bijna het hele jaar op minder dan 1 kilometer van de kustlijn te zwemmen. Alleen in de wintermaanden zochten ze hun heil wat verderop. Ze jaagden tijdens de ochtend- en avondschemering, waarschijnlijk op roggen, kleinere haaien en schoolvissen.
Alleen tijdens die jachtpartijen zwommen ze diep. In de middag, wanneer de zon op zijn hoogst was, kozen ze voor plekjes dicht bij het wateroppervlak (0 tot 4 meter diep). Daar zwommen ze rustig in horizontale positie, alsof ze aan het zonnebaden waren.
Groeibevorderend
Het lijkt er volgens de onderzoekers sterk op dat de haaien zich op die momenten inderdaad aan het opwarmen waren. Volgens hen heeft een watertemperatuur van tussen de 20 en 22 graden de voorkeur. Wanneer die warme zones door waterstromingen van plek veranderden, bewogen de dieren mee. Lowe en collega's denken dat deze warmte bevorderend kan zijn voor de groei.
Uit de studie blijkt niet waarom de haaien zo graag bij elkaar blijven. Ook andere kustgebieden in het westen van de VS kennen warme en ondiepe wateren. Waarom verspreiden de dieren zich dan niet wat meer? De onderzoekers denken dat het samenzijn bescherming biedt tegen roofdieren. Maar meer onderzoek zal nodig zijn om dit verder vast te stellen.
Kwetsbare dieren
Ook willen Lowe en zijn team nu verder kijken naar de onderlinge relaties van de babyhaaien. Zwemmen ze bijvoorbeeld vaak samen of houden ze afstand van elkaar? De antwoorden op deze en andere vragen zijn belangrijk, want witte haaien staan op de internationale lijst van bedreigde diersoorten te boek als 'kwetsbaar'. De reden is dat ze jarenlang zijn bejaagd voor hun vinnen en tanden en doordat ze vaak eindigen als bijvangst van de visserij.
Beeld: Patrick Rex