'Pinnen op internet'. Niet iedereen geloofde in 2005 echt in de manier die banken hadden bedacht om online iets af te rekenen. Slechts vijftig webwinkels probeerden toen 'de zoveelste betaaluitvinding van banken' uit.
Dat is nu wel anders. Door succes in eigen land moet het Nederlandse iDeal de Europese standaard worden om online iets af te rekenen. De komende week zet de betaaltechniek een grote stap in zijn bestaan. Onder de naam Wero moet iDeal de komende jaren het Amerikaanse betaalblok van Apple Pay, Google Pay en PayPal doorbreken.
Nederlanders merken voorlopig weinig van het nieuwe iDeal, benadrukt directeur Daniel van Delft van Currence, het bedrijf achter het betaalsysteem: "De grote verandering zit vooral aan de achterkant." Daarmee doelt hij op de bijna twintig jaar oude techniek om online af te rekenen, die is aangepast aan de veranderende tijd.
Want waar tien jaar terug nog niet eens de helft van de Nederlanders regelmatig iets online kocht, doen inmiddels acht op de tien dat. "Sinds 2005 zijn er heel veel nieuwe winkels en technieken bij gekomen", zegt Van Delft. "Daarom moesten we de techniek achter iDeal moderniseren, om anderen makkelijker te kunnen aansluiten."
Vóór iDeal
Met de opkomst van onlinewinkelen probeerden banken lang zelf eigen betaaltechnieken te lanceren. Zo had ING Pay2Pay, was er de E-Wallet van ABN Amro, RaboDirect van Rabobank en Tootz van de Postbank. Geen van al die systemen sloeg echt aan. Online bleven consumenten vooral kiezen voor betalen via acceptgiro of bij aflevering.
Door het succes van het door de gezamenlijke banken gelanceerde pinnen met de bankpas in de winkel, besloten zij in 2005 ook samen een systeem om online te betalen te ontwikkelen.
Een andere reden om de techniek te moderniseren is de nieuwe poging om iDeal over heel Europa uit te rollen. In 2010 mislukte dit nog jammerlijk. Banken in andere landen draaiden niet warm voor de Nederlandse uitvinding. Enerzijds vanwege hun onderlinge strijd, maar ook omdat zij met een gezamenlijke oplossing minder konden verdienen aan betalingen.
Maar door de onrust in de wereld keren de kansen. "In Europa is in het kader van meer soevereiniteit een grote politieke wens om een Europese betaalmanier te ontwikkelen", zegt Van Delft. "Vooral in Duitsland en Frankrijk wordt die druk sterk gevoeld."
Terwijl de Europese Centrale Bank (ECB) werkt aan een digitale euro als wapen tegen online betaalgiganten uit de Verenigde Staten en China, proberen commerciële banken het nu al met iDeal. Grote banken richtten samen het European Payments Initiative op, waar de Nederlandse banken hun iDeal bij onderbrachten.
Europa denkt aan een digitale euro. Econoom Mathijs Bouman legde bij Nieuwsuur uit wat het idee hierachter is:
Krijgen we er nog een betaaloptie bij? De Europese Commissie komt vandaag met een wetsvoorstel over de digitale euro. Onder welke voorwaarden kunnen we zo'n digitale munt invoeren? En wie zit hier op te wachten? - NOS
Onder de naam Wero wordt de komende tijd getest welke functies uit Nederland in welke landen goed werken. Dit gebeurt wel naast iDeal. "Wero en iDeal blijven voorlopig los van elkaar, om de stabiliteit te waarborgen", legt Van Delft uit. "Een betaalschema introduceren kost tijd. Pas wanneer Wero zich in andere landen bewezen heeft, voegen we het stap voor stap samen met iDeal." De kans is dan groot dat iDeal verdwijnt. "Omdat Wero dan een Europees platform is, heeft het meer te bieden dan iDeal."
Sneller
Oplettende betalers ontdekken de komende tijd wel iets nieuws als ze met iDeal betalen. Bij het optiemenu om een bank te selecteren verschijnt er een optie voor 'snel bestellen'. Via de eigen bank kunnen consumenten zich bij iDeal registreren, waardoor de volgende keer adresgegevens niet meer ingevuld hoeven te worden. "Prettig voor de klant. Én voor de winkel, want die weet zo beter met wie hij zaken doet", meent Van Delft.
Berichten over toekomstige mogelijkheden om ook een rekening bij iDeal te openen, wuift Currence weg. Het betaalplatform blijft volgens Van Delft altijd een systeem tussen winkels en bankrekeningen.