Reikhalzend kijkt Oekraïne uit naar het gisteravond toegezegde Amerikaanse steunpakket van 57 miljard euro uit de VS. De munitie, wapensystemen en onderdelen zijn hard nodig aan het front. Maar het duurt nog wel nog even voordat deze voorraden echt invloed hebben op het verloop van de strijd. Het Russische leger zal daarvan proberen te profiteren.
Experts verwachten dat de Verenigde Staten snel de eerste ladingen de grens over krijgen in Oekraïne. Vooral munitie is makkelijk geleverd via het logistieke netwerk van de NAVO, zegt defensieanalist Peter Wijninga. "De VS heeft allemaal opslagplaatsen verspreid over Europa en daarom kunnen er binnen een week al leveranties zijn."
Maar met de eerste batch artilleriegranaten en luchtafweerraketten is Oekraïne er nog lang niet. Rusland verovert gestaag terrein. Kyiv kampt met een nijpend tekort aan munitie, materieel en manschappen.
"Het is niet zo dat de wereld er morgen heel anders uitziet", zegt Mart de Kruif, voormalig-Commandant Landstrijdkrachten. Het is volgens hem een kwestie van langzaam opbouwen voor het Oekraïense leger. De Kruif denkt daarom dat het weken duurt voordat de bevoorrading effect heeft op het slagveld.
De grootste uitgaveposten van het pakket:
- Van de omgerekende 57 miljard euro is 21,5 miljard bestemd voor het aanvullen van Amerikaanse militaire voorraden. Uit de bestaande voorraden van de VS krijgt Oekraïne munitie, onderdelen en wapensystemen geleverd.
- Ruim 13 miljard euro gaat naar het zogenoemde Security Assistance Initiative van Oekraïne. Dat geld is bedoeld voor de ontwikkeling van nieuwe soorten wapensystemen - en wordt allemaal besteed bij Amerikaanse defensiebedrijven.
- Ruim 10 miljard euro is voor financiering van Amerikaanse militaire operaties in Europa ter ondersteuning van Oekraïne. Denk aan inlichtingenoperaties waarbij Kyiv wordt voorzien van strategische informatie. Ook dit geld gaat volledig naar de VS.
- Zo'n 7,5 miljard euro is bestemd voor niet-militaire hulp aan Oekraïne. Bijvoorbeeld voor het betalen van het loon van Oekraïense ambtenaren.
De extra munitie en materieel zijn eerst en vooral bedoeld om de Russische opmars tegen te houden. Pas als dat lukt en Oekraïne voldoende middelen en menskracht opspaart kan Kyiv weer denken aan een groot tegenoffensief. "Actieve verdediging", zo noemde een Oekraïense commandant aan het begin van dit jaar de huidige tactiek.
Het land voert met drones en raketten aanvallen uit op doelwitten in Rusland, zoals olieraffinaderijen. Ook de bezette Krim wordt op die manier regelmatig onder vuur genomen. De Russische vloot lijdt daarbij zware verliezen.
Tot de hulp uit Amerika arriveert, kan Rusland het artilleriemunitietekort aan Oekraïense zijde uitbuiten. "De verwachting is dat de Russen een doorbraak proberen te forceren, zodra het terrein en de weersomstandigheden het toelaten", zegt Wijninga.
Oekraïne zal daarop voorbereid zijn, zegt De Kruif. "Ze vechten al een tijd op de handrem en houden veel achter de hand." Ook zijn er volgens hem nog geen signalen dat Rusland op korte termijn een gecentreerd offensief lanceert. "De Russen zullen wel meer tempo willen maken, maar een groot offensief start je niet zomaar op." Aangezien verdedigen makkelijker is dan aanvallen, verwacht hij niet snel een Russische doorbraak.
Oekraïense artillerie meer gebruiken
Omdat Oekraïne nu weet dat er meer munitie komt, kan het op de korte termijn al meer afvuren op het Russische leger. Vanwege de tekorten konden de afgelopen tijd lang niet alle Russische doelwitten worden beschoten, tot grote frustratie van Oekraïense militairen. In die zin kan het Amerikaanse steunpakket ook op de korte termijn helpen. Ook kan het steunpakket een boost geven aan het moraal van de Oekraïense strijdkrachten.
Desondanks verwacht denktank ISW dat de situatie aan het front voor Oekraïne voorlopig verder verslechtert. "De Oekraïense strijdkrachten kunnen extra tegenslag krijgen terwijl ze de komende weken wachten op Amerikaanse hulp", staat in de dagelijkse ISW-update over de oorlog. De analisten gaan ervan uit dat Russische aanvallen op de korte termijn kunnen worden afgeslagen, als de bevoorrading uit de VS spoedig aankomt.
Daarvoor moeten eerst in Washington een aantal formaliteiten worden afgehandeld. Zo zal de Senaat op z'n vroegst dinsdag het militaire pakket goedkeuren. Vervolgens moet president Biden het ondertekenen. Vanaf dat moment kan volgens het Pentagon binnen enkele dagen de levering beginnen.