Het Openbaar Ministerie (OM) past vanaf komende woensdag zijn regels aan voor het afluisteren van verdachten, als blijkt dat er ook journalisten deelnemen aan de gesprekken die zij voeren. Vanaf 1 mei moet in dat geval altijd een rechter-commissaris vooraf toestemming geven voor het afluisteren en opnemen van de vertrouwelijke gesprekken. Een rechter-commissaris is een rechter die in de gaten houdt of het onderzoek van het OM rechtmatig verloopt.
Aanleiding voor het gewijzigde beleid is een gesprek dat verslaggevers van online magazine De Correspondent in 2022 voerden met de drie voormalige bestuurders van de Stichting Hulptroepen Alliantie, over de omstreden 'mondkapjesdeal'. Vorig jaar bleek dat dat gesprek door het OM was afgeluisterd, omdat er toen al een strafrechtelijk onderzoek liep naar Sywert van Lienden en zijn zakenpartners. Hoofdredacteur Rob Wijnberg van De Correspondent vond dat een schending van de journalistieke bronbescherming, en zei naar de rechter te stappen.
Het OM liet destijds in een reactie weten dat het afluisteren niet tegen de journalisten was gericht, maar alleen tegen de verdachten, en dat de officieren van justitie pas kort van te voren wisten dat er ook journalisten zouden deelnemen aan het gesprek.
'Vragen opgeroepen'
Maar, zo zegt het OM nu, "de gang van zaken heeft onder meer bij journalisten vragen opgeroepen", en dus worden de regels verscherpt: niet alleen moet de rechter-commissaris nu toestemming geven voor het afluisteren, ook de hoofdofficier van justitie en het College van procureurs-generaal, de leiding van het OM, moeten van te voren akkoord gaan als er journalisten betrokken zijn bij afgeluisterde gesprekken.
Wijnberg zegt in een reactie tegenover persbureau ANP blij te zijn met de veranderde regels, maar zijn rechtszaak tegen het OM wel voort te zetten. "Het beleid mag dan worden aangepast, het is nog steeds niet uitgesloten dat journalisten in gesprek met bronnen worden afgeluisterd." Wanneer de zaak dient, is niet bekend.