Het UWV constateerde vorig jaar een stuk minder overtredingen van mensen met een uitkering. In 2022 overtraden nog ruim 10.000 mensen de regels rond de inlichtingenplicht, in 2023 is dat gedaald naar 6600.
De inlichtingenplicht houdt in dat mensen met een uitkering het UWV op de hoogte moeten houden van onder meer vakanties, verhuizingen of vrijwilligerswerk. Als dat niet gebeurt, moeten uitkeringsgerechtigden het te veel ontvangen bedrag terugbetalen.
Bij ernstige overtredingen legt het UWV ook nog een boete op. Ook die werd minder uitgedeeld: in 2022 nog aan 1700 mensen, in 2023 is dat gedaald naar 1100. Het gaat per persoon om een bedrag van zo'n 2000 euro.
Mensen beter op de hoogte
Volgens het UWV komt het lagere aantal overtredingen deels door een nieuwe aanpak, waarbij de dienst uitkeringsgerechtigden beter informeert over hun rechten en plichten. "We zien dat het zich nu uitbetaalt", zegt bestuursvoorzitter Maarten Camps. "Mensen weten veel beter waar ze aan toe zijn. Dat leidt ertoe dat we minder sancties hoeven op te leggen."
Ook benadrukt het UWV dat het meer de menselijke maat toepast. "We maken nadrukkelijk een onderscheid tussen mensen die heel bewust misbruik maken van onze dienstverlening, en mensen die een foutje maken", zegt Camps.
"Die foutjes komen voor, omdat de regels ingewikkeld zijn en mensen niet zo goed snappen welke informatie ze moeten geven. Daar gaan we nu op een hele andere manier mee om: het leidt niet meteen meer tot een sanctie."
Ook minder overtredingen bij inspanningsplicht
Voor uitkeringsgerechtigden die nog wel kunnen werken, is er ook een inspanningsplicht. Dat betekent bijvoorbeeld dat ze verplicht moeten solliciteren op een baan, anders kunnen ze gekort worden op hun uitkering.
Ook hier constateerde het UWV minder overtredingen: in 2022 waren het er nog bijna 80.000, in 2023 ruim 58.000. Wel legde het UWV relatief meer maatregelen op, vooral aan mensen met een WW-uitkering.
Het UWV draaide afgelopen jaar ook honderden boetes terug die waren gegeven op basis van illegaal verkregen gegevens over uitkeringsgerechtigden die in het buitenland verbleven.
Ook bleken 5000 mensen onterecht een boete te hebben gekregen, omdat de informatie over hun extra inkomsten intern al bekend was.