De samenstelling van de soorten zeewier die in de golf van Biskaje leven, verandert. Dat heeft gevolgen voor de rest van het ecosysteem.
De aarde warmt op, dat is geen geheim meer. De hitte die van het land opstijgt, moet ergens heen. Maar liefst 90 procent ervan wordt opgenomen door de oceanen. Die zijn daardoor warmer dan tijdens het pre-industriële tijdperk (1850 – 1900). In 2010 – 2020 waren de oceanen 0,88 graden Celsius warmer dan toen. Welke gevolgen heeft dat?
Lees ook:
Meer soorten zeewier
De organismes die in zee leven, merken uiteraard iets van deze veranderende temperaturen. Zo ook het zeewier. Volgens Spaanse onderzoekers is de samenstelling van zeewiersoorten veranderd. Zij verrichtten hun onderzoek op verschillende dieptes in de Golf van Biskaje, voor de Franse en Spaanse kust.
Hun dataset bestond uit 38 jaar (1982 – 2020). Ze zagen dat er gedurende die tijd steeds meer soorten zeewier bijkwamen, vooral op een diepte van 2 tot 9 meter. Grotere, complexe soorten maakten daar plaats voor meer kleine en simplistisch gevormde soorten. Dieper in de oceaan, waar het ook kouder is, was er minder verschil te vinden.
Nu denk je wellicht, is een toename in soorten niet juist goed? Nee, niet altijd. Het ligt er maar net aan welke soorten je verliest en welke soorten erbij komen. Wereldwijd is te zien dat soorten die gedijen in koude oceanen plaatsmaken voor soorten die het juist goed doen in de warmte.
Ook is er een toename van invasieve exoten in de oceanen waar te nemen. Zulke zeewiersoorten verdrijven de originele, wat weer grote gevolgen heeft voor de rest van het ecosysteem. Alle soorten binnen een ecosysteem zijn immers met elkaar geëvolueerd en op elkaar ingespeeld. Verandert er één onderdeel, dan werkt dat door in de rest van de keten.
Ecosysteem verandert
Dat is ook te merken in de Golf van Biskaje. Daar is een toename van zogeheten turfalgen te zien. Deze algen vormen een dik bedje waar sediment in blijft hangen. Tegelijkertijd is de soort Gelidium corneum volgens de onderzoekers in verval. Deze lijkt een beetje op een kleine boom en vormt een soort bos onder water. Vissen, ongewervelden en andere algen zijn er dol op. Ze gebruiken dit zeewier als voedsel, schuilplaats en kraamkamer. Dat Gelidium corneum zo in verval raakt, is dus problematisch voor het andere leven in de oceaan.
Volgens de onderzoekers verandert de samenstelling in soorten vrij rap. Zo was de warmteliefhebber Codium decorticatum niet aanwezig in 1982, maar was hij in 2014 veelvuldig te zien.
Snelle aanpassingen
De onderzoekers schrijven dat de stijgende temperatuur de voornaamste oorzaak is voor de veranderingen in biodiversiteit in zee, maar niet de enige. Ook overbevissing, vervuiling en eutrofiëring – een toename van nutriënten – dragen eraan bij. Als we de oceanen gezond willen houden, zullen we aan al deze factoren iets moeten doen, zo stellen ze.
Beeld: Marine Benthos Research Group, UPV/EHU