Frans Timmermans is de grote Satan en Pieter Omtzigt is de kleine Satan
In eerste instantie denk je: nu hebben bij Geert Wilders hysterie en paranoia de overhand genomen. Anders kan zijn voornemen aangifte te doen tegen Frans Timmermans niet worden geduid. Dit psychische element speelt zeker een rol maar er is méér, veel méer. Met één brede zwaai zijn alle politieke plannen van de PvdA-GroenLinks-combinatie uit de aandacht van het publiek weg geveegd. Niemand heeft het nog over het alternatief voor het pacteren met de duivel, die volgens zijn medeonderhandelaars aan de formatietafel nog steeds "onze duivel" is.
Tegelijkertijd oefent Geert Wilders vast voor de dictatuur: hij bestrijdt zijn belangrijkste tegenstander immers niet met argumenten. Hij dreigt met de rechter. Hij noemt de afsluitende speech van Timmermans op het congres "levensgevaarlijke linkse ophitserij". Het is de echo van het "Denk erom, er komen tribunalen", dat de concurrentie van FvD in de Kamer liet weerklinken. In een moeite door roept Wilders zijn volgelingen op óók aangifte te doen. Hij tweet: "Ga de komende dagen allemaal aafgifte doen tegen @F_Timmermans bij de politie in je eigen gemeente om de haat van links te stoppen". Over haat gesproken.
Dit alles is gebaseerd op één uit zijn verband gerukte zin: "Wij zullen niets nalaten om te voorkomen dat Wilders in dit land aan de macht komt". Die maakt deel uit van een rustige afgewogen, speech met een korte samenvatting van wat PvdA en GroenLinks met Nederland willen. Het is volkomen van de pot gerukt als je in die toespraak een oproep tot geweld ziet tegen Geert Wilders. Het staat buiten kijf dat PvdA-GroenLinks de strijd slechts met democratische middelen en met argumenten wenst te voeren. Wilders wil dat niet. Zijn stijl is de verbale intimidatie: schelden, het uitmaken van tegenstanders voor heks, het doen van ongefundeerde beschuldigingen, de integriteit van anderen in twijfel trekken. In sommige kringen gaat hij door voor een briljante debater. Wilders is niet meer dan een bully, die de meelopers op zijn hand krijgt als hij een klasgenoot kapot probeert te maken.
Vaak lukt het Wilders op deze manier zijn politieke tegenstanders te intimideren. Wie tracht een geregeld debat met hem te voeren, krijgt te maken met verdachtmakingen, sneren en leugens. Timmermans merkte dat tijdens de verkiezingsstrijd toen Wilders hem op hoge toon verweet niet onmiddellijk iets te doen voor een PVV-sympathisante die beweerde geen geld te hebben om haar eigen risico te betalen. Let wel: hij eiste dit van een oppositielid en niet van een minister. Maakt niet uit: de intimidatie slaagde en alle politieke wijsneuzen van het moment spraken de volgende dag van een game changer. Mevrouw wordt nog steeds financieel gemangeld door de zorgkosten maar dat is niet zo erg, verklaarde zij vrijdag bij Op1 tegenover Thomas van Groningen. Een asielstop was veel belangrijker en Pieter Omtzigt hield dat allemaal tegen. We mogen hopen dat deze in zijn Enschedese woonkamer naar de televisie keek. Dan weet hij vast wat Wilders voor hem in petto heeft: Timmermans is de grote Satan. Omtzigt is de kleine Satan.
Op het eerste gezicht slaagt Wilders ook nu weer in zijn opzet. PvdA-GroenLinks lijkt geschrokken in de schulp te kruipen. Een of andere woordvoerder verklaarde dat er op de autocue iets anders stond: "Wij zullen niet nalaten om te voorkomen dat Wilders in dit land aan de macht komt". De arme Timmermans had per ongeluk een letter "s" te veel uitgesproken.
Dit is precies de verkeerde reactie. Timmermans had Wilders moeten uitdagen zijn dreigement waar te maken. En om zijn horde vooral met zich mee te nemen. Hij had moeten vragen: waar komt bij jou het gore lef vandaan na meer dan twintig jaar leugens, verdachtmakingen en scheldpartijen? Hoe haal je het in je hersens als je een programma uitvent dat rechtstreeks in strijd is met de mensenrechten? Hoe durf je als je net boos van de formatietafel bent weg gebeend omdat je gesprekspartners het asielbeleid binnen de grenzen van de wet willen houden? En wanneer verander je dat politieke eenmansbedrijf met trommelende laven eens in een echte partij met een leider die de moed heeft het kritisch debat aan te gaan met de leden? Doe dat eerst maar eens voor je met vervolging dreigt. En ga nou in Hongarije die speech maar houden voor je kritiekloze vriendjes.
In tegenstelling tot de woordvoerder reageerde Timmermans niet defensief Hij zei: "Mijn middelen zijn altijd parlementair en niets anders. Iedere andere suggestie werp ik verre van me". En: "Dit doet Wilders altijd als hij kritiek krijgt. Dan slaat hij om zich heen". Dat is gezien de ernst van de beschuldiging niet scherp genoeg.
Wilders bewijst dit weekend tenslotte opnieuw dat hij een gevaar is voor de democratie. Aangezien deze politieke rattenvanger steeds meer naïevelingen achter zich aan krijgt, wordt het tijd dat democraten van alle gezindten zich verenigen, niet alleen in de politiek maar ook in het maatschappelijk middenveld. Het wordt tijd een breed front te vormen ter bescherming van de Nederlandse normen en waarden. Anders leggen wij het af tegen de Poetin van de lage landen.
Voor het overige ben ik van mening dat het toeslagenschandaal niet uit de publieke aandacht mag verdwijnen en de affaire rond het Groninger aardgas evenmin ook al zijn de putten nu gesloten.
Beluister het Geheugenpaleis, de wekelijkse podcast van Han van der Horst en John Knieriem over politiek en geschiedenis. Nu: de verstrakking binnen de islam.