Om een probleem met de zorg voor ouderen te vermijden kan het een optie zijn jonge gepensioneerden in te schakelen in de zorg. Zo verdienen ze hun eigen 'zorgpunten'.
Een zorgeloze oude dag, daar hopen we allen op. De voorbije dagen zette Luc Van Gorp, de voorzitter van het christelijke ziekenfonds CM, de uitdaging nog eens op scherp door de vraag te stellen wat we moeten doen met mensen die levensmoe zijn. Het standaardadvies voor een zorgeloze oude dag luidt steevast dat we nu al een financiële buffer moeten opbouwen. Maar neemt die wel de echte zorgen weg?
Een babbeltje kunnen slaan, een uitstapje doen… Sociale contacten zijn nodig om gelukkig oud te worden. In veel gevallen kunnen senioren daarvoor rekenen op familieleden of goede kennissen, die het een evidentie vinden zorg te dragen voor een oud familielid of een oude vriend. Maar dat is niet voor elke senior een vanzelfsprekendheid.
De babyboomers (geboren tussen 1946 en 1964) gaan massaal met pensioen. Dit is het moment om hen extra te motiveren actief te blijven en hen te betrekken bij een vrijwillig aanvullend zorgsysteem.
Belgische 65-plussers behoren tot de eenzaamste van Europa, blijkt uit een onderzoek van UGent-sociologe Katrijn Delaruelle. Helaas valt te verwachten dat dat een almaar nijpender probleem wordt. Kleinere gezinnen betekenen dat het voor toekomstige generaties senioren almaar moeilijker zal worden een beroep te doen op het eigen sociaal netwerk. Bovendien vergrijst onze samenleving in sneltempo, zodat de vraag naar 'sociale' zorg almaar groter zal worden. Een stijgende vraag en een dalend aanbod: dat is problematisch en het is dus hoog tijd voor actie.
Een oplossing kan zijn meer en gekwalificeerder zorgpersoneel in te zetten. Maar door de arbeidskrapte is het voor de zorgsector nu al moeilijk voldoende personeel te vinden. Bovendien wordt dat een dure oplossing. We hebben daarom een alternatief voorstel. De basisidee is dat jonge senioren beloond worden om vrijwillig een stukje van hun tijd te besteden in het zorg dragen voor een andere senior. In ruil sparen ze zorgpunten, die ze later kunnen omzetten in zorg voor henzelf.
Vier tips om een dergelijk systeem op te stellen.
Tip 1: Schrijf pas gepensioneerden automatisch in
Zo wordt de potentiële groep van vrijwilligers duidelijk geïdentificeerd en wordt deelname de defaultkeuze. Dat maakt het makkelijker om alles te organiseren en krijg je aanbod. Iedereen behoudt natuurlijk het recht zich uit te schrijven, maar daardoor bouw je geen zorgpunten op.
Tip 2: Maximumaantal zorgpunten per jaar
Als er niets gebeurt, stevenen we af op een zorginfarct.
Zorgpunten worden verdiend op basis van de gespendeerde tijd aan vrijwillige aanvullende zorg. We maken geen onderscheid in type zorg, scholing of productiviteit. Om het systeem toekomstbestendig te houden, stellen we voor dat het aantal zorgpunten dat je kan verdienen beperkt is tot een maximum. We verwachten dat veel deelnemers zich daardoor niet laten leiden en vanuit een persoonlijke motivatie meer uren aan vrijwillige zorg besteden dan nodig is om het maximum te behalen.
Tip 3: Bouw een buffer op in het systeem
In de opbouwfase zal het aanbod groter zijn dan de vraag. Daarom kunnen we voor een deel van de aangeboden zorg een financiële vergoeding vragen aan de zorgbehoevenden. De opgebouwde middelen kunnen worden gebruikt om in de jaren waarin te weinig vrijwillige zorg beschikbaar is professionele zorg aan te kopen.
Tip 4: Begin meteen
Door de vergrijzing is er een nijpende arbeidskrapte, waardoor de zorgsector nu al moeilijk voldoende personeel vindt. Automatisering kan helpen in het verhogen van de productiviteit, maar om vereenzaming tegen te gaan vervangt een robot het menselijk contact niet. Daarom moeten vrijwillige inspanningen op een andere manier beloond worden. En het is dringend. De babyboomers (geboren tussen 1946 en 1964) gaan massaal met pensioen. Dit is het moment om hen extra te motiveren actief te blijven en hen te betrekken bij een vrijwillig aanvullend zorgsysteem.
'Als er niets gebeurt, stevenen we af op een zorginfarct', zegt Margot Cloet, de topvrouw van Zorgnet-Icuro. 'Om dat te vermijden moeten we voor de zorg een beroep doen op niet alleen de beroepsactieve bevolking, maar ook de gepensioneerden.'
Van de babyboomers van 1946, die dit jaar 78 jaar worden, zijn sommigen vragende partij voor extra zorg om zelfstandig thuis te kunnen blijven wonen. De jongere babyboomers kunnen die zorg geven en op die manier zorgpunten opsparen om zo later ook zorg te krijgen. Mits een goed ontwerp kan dat een nieuwe dynamiek brengen in ons sociaal welvaartsmodel.
Meest gelezen
- 1 'Reddingsspecialist' CIM Capital doet bod op trailerdivisie Van Hool
- 2 Guido Dumarey knokt zich weer in race om Van Hool
- 3 Belgen bouwen aan internationale mediagroep met twee Franse overnames
- 4 Comeback Conner Rousseau staat in de sterren geschreven
- 5 Europees Hof: Zwitserland schendt mensenrechten door gebrekkig klimaatbeleid