Het Centrum Informatie en Documentatie Israël (CIDI) registreerde vorig jaar bijna 2,5 keer meer incidenten van Jodenhaat in Nederland dan het jaar ervoor. Vooral na de terreuraanval van Hamas op 7 oktober, waarna de oorlog in Gaza uitbrak, nam het aantal "explosief" toe. Het CIDI spreekt van een "historisch dieptepunt" in de meer dan 40 jaar dat het hierover rapporteert en vreest dat de cijfers over dit jaar nog hoger gaan uitvallen.
Het ging in 2023 om 379 incidenten, waar het er een jaar eerder 155 waren. De Monitor Antisemitische Incidenten maakt melding van zo'n 230 incidenten in oktober (105), november (76) en december (50). Het CIDI benadrukt dat het aantal incidenten vóór oktober al bijna net zo hoog was als in heel 2022.
Ruim de helft van de incidenten betrof schriftelijke uitingen die Joden via bijvoorbeeld mail of post kregen. Ook via WhatsApp kregen Joden meer haat binnen, zoals teksten als "val dood kankerjood", "ze zijn jullie vergeten te vergassen" of complottheorieën. 18 procent ging over gevallen waarbij er een directe confrontatie was tussen slachtoffer en dader. En 9 procent over vandalisme, bijvoorbeeld Joodse gebouwen die zijn beklad. De rest vond plaats in de directe omgeving van Joden of in het maatschappelijk domein, zoals in sport, politiek of media.
Vooral op scholen nam het antisemitisme schrikbarend toe, schrijft het CIDI. Het aantal incidenten, waaronder beledigingen, bedreigingen en geweld door medeleerlingen, steeg van 8 in 2022 naar 40 vorig jaar. "Sommige Joodse leerlingen voelden zich dusdanig onveilig dat zij langdurig thuisbleven of zelfs moesten overstappen naar een andere school."
Overigens telt het CIDI alle openbare uitingen van Jodenhaat op bijvoorbeeld sociale media niet mee in de monitor, want dat is "té omvangrijk om bij te houden". Privéberichten zijn wel meegenomen.
In totaal kreeg het CIDI vorig jaar ongeveer 1550 meldingen binnen. Daarvan haalde ongeveer een kwart de monitor omdat van de rest "niet of slechts deels voldeed aan de definitie van antisemitisme, alleen Israël-kritiek behelsde, of omdat niet onomstotelijk kon worden vastgesteld dat aan het incident een antisemitisch motief ten grondslag lag".
CIDI pleit voor meer aandacht voor antisemitisme in het onderwijs, een betere registratie van haatmisdrijven en dat socialemediabedrijven gedwongen worden daadwerkelijk op te treden tegen antisemitisme. Ook wil de organisatie een zerotolerancebeleid bij strafrechtelijke vervolging.