Sinds 1995 is de VBDO een trouwe bezoeker van algemene aandeelhoudersvergaderingen (AVA's). Jaarlijks stellen ze kritische vragen (engagement) aan de bestuurders van zo'n 40 Nederlandse, beursgenoteerde ondernemingen, ter bevordering van een duurzame bedrijfsvoering. Tijdens het engagementproces zullen de meest materiële ESG (milieu-, sociale en bestuurlijke)-kwesties met betrekking tot bedrijven en sectoren aan de orde komen. Naast 'lobbyen' en 'biodiversiteit' wordt 'leefbaar loon' toegevoegd als nieuw prioritair ESG engagement thema.
Leefbaar loon (sociaal thema, SDG 8) – nieuw engagement thema vanaf 2024
Het nieuwe engagementthema van de VBDO in 2024 is leefbaar loon. Dit is de tweede keer dat we het thema introduceren, in 2016 tot en met 2019 kwam het ook aan bod.
Het betalen van een leefbaar loon gaat verder dan het betalen van het wettelijke minimumloon. Inkomen moet voor een werknemer voldoende zijn om een fatsoenlijke levensstandaard voor zichzelf en zijn of haar gezin te behouden. Dit betekent dat het loon essentiële behoeften zoals voedsel, water, huisvesting, onderwijs en gezondheidszorg moet dekken. Leefbaar loon wordt afgestemd op de lokale omstandigheden, omdat de kosten voor essentiële behoeften per gebied verschillen. Volgens de Living Income Community of Practice heeft het concept van een leefbaar loon positieve implicaties voor duurzame ontwikkeling. Ook kan het gekoppeld worden aan een aantal van de Sustainable Development Goals (SDGs) van de Verenigde Naties, zoals SDG 8: waardig werk en economische groei. Over het geheel genomen draagt een leefbaar loon in ieder geval bij aan een duurzamere en rechtvaardigere wereld.
De VBDO verwacht van bedrijven dat zij een leefbaar loon betalen aan hun directe werknemers. De verantwoordelijkheid reikt echter verder dan de eigen directe werknemers van een bedrijf. Van bedrijven wordt verwacht dat ze verantwoorde bedrijfspraktijken handhaven. Dit omvat het respecteren van de rechten en het welzijn van werknemers in de gehele waardeketen. De belangrijkste focus van de VBDO zal liggen op (1) het beleid van de onderneming op het gebied van leefbaar loon in relatie tot de eigen medewerkers en in de waardeketen, (2) het identificeren van risico's en kansen op het onderwerp leefbaar loon, (3) het implementeren van acties die een leefbaar loon in de toeleveringsketen garanderen en (4) transparantie over loonpraktijken.
Lobbyen (bestuurlijk thema, SDG 17) – engagement thema vanaf 2023
Het nieuwe speerpunt van de VBDO in 2023 wordt "advocacy & lobbying". De VBDO verwacht van bedrijven dat zij transparant zijn over hun belangenbehartigings- en lobbydoelstellingen en activiteiten. Bedrijven kunnen wetgevingsprocessen op het gebied van duurzaamheid beïnvloeden, door het rechtstreeks lobbyen bij beleidsmakers of indirect via aangesloten brancheverenigingen.
Hoewel lobbyen kan leiden tot betere regelgeving, kan het ook essentiële wetgeving in de weg staan. Uit onderzoek van InfluenceMap blijkt bijvoorbeeld dat slechts 26% van de bedrijven die zijn opgenomen in de Climate Action 100+ benchmark, programma's voor beleidsbetrokkenheid hebben die in lijn zijn met de doelstellingen van het Akkoord van Parijs. Bovendien heeft maar 11% van hun aangesloten brancheverenigingen standpunten in de klimaatlobby, die in overeenstemming zijn met de doelstellingen van het Akkoord van Parijs.
De VBDO verwacht van bedrijven dat zij transparant zijn over hun belangenbehartigings- en lobbyactiviteiten, zo ook hun aangesloten brancheverenigingen. De belangrijkste focus van de VBDO zal liggen op (1) het publieke standpunt van de onderneming en haar brancheorganisatie over relevante wetgeving, (2) het belangenbehartigings- en lobbybeleid van de onderneming, (3) de implementatie en (4) transparantie.
Biodiversiteit (milieu thema, SDG 14 & 15) – engagement thema vanaf 2022
Het milieuthema van de VBDO voor 2022 en 2023 is 'biodiversiteit'. We zijn bekend met dit thema omdat we ons in onze 27-jarige geschiedenis drie maal eerder op hebben gericht (2003-2005, 2010-2013 en onder "natuurlijk kapitaal" in 2017-2018). We zien een verhoogde interesse in dit onderwerp van financiële markten, bedrijven en regelgevers, maar er moet nog veel meer worden gedaan voor het afvlakken van de curve van natuurverlies. In het Nature's 2020 Living Planet Report van het WWF staat dat de populaties van wilde dieren sinds 1970 met 68% zijn afgenomen.
Er is dus geen tijd te verliezen voor het oplossen van deze crisis.
De VBDO zal een duidelijke visie formuleren voor bedrijfsactiviteit op biodiversiteit. We willen weten in hoeverre bedrijven verantwoordelijkheid nemen en bijdragen aan een netto-nulverlies aan biodiversiteit, of op de lange termijn zelf milieu-positief worden. De VBDO is zich ervan bewust dat biodiversiteit en de biologische diversiteit van soorten niet direct voor alle bedrijven even belangrijk is, maar alle bedrijven vertrouwen op goederen en diensten die op zijn minst zijn gekoppeld aan natuurlijk kapitaal. Daarom wordt van bedrijven verwacht dat ze risico's en kansen identificeren op basis van onderwerpen als landgebruik, luchtkwaliteit, watergebruik en -kwaliteit, klimaat en bodem. Zowel voor hun eigen bedrijfsvoering als in hun toeleveringsketens. Hoewel het rapporteren van impact en externe effecten centraal staat, zal de VBDO zich vooral richten op de natuur- en biodiversiteitsgerelateerde strategie van een bedrijf, relevante KPI's en de uitvoering van mitigerende maatregelen.