Handhaving in Utrecht onder druk: steeds meer meldingen, maar een tekort aan personeel
Utrecht - De inzet van handhavers staat onder druk in Utrecht. Er is sprake van personeelstekorten, terwijl het aantal meldingen en overlast-hotspots afgelopen jaar flink toenam. De beoordeling van de handhaving is in het klanttevredenheidsonderzoek gedaald van een 6 naar een 5.
Er moeten vaker prioriteiten gesteld worden bij de inzet van handhavers, stelt de gemeente. Door de krapte op de arbeidsmarkt is het lastig om vacatures te vullen.
Handhavers en inspecteurs worden bovendien op steeds meer terreinen ingezet. Niet alleen voor overlast, (fiets)parkeren en verkeerscontroles, maar bijvoorbeeld ook bij controles op ondermijnende criminaliteit en toezicht op sekswerk. Of bij huurmisstanden, verkeerd aangeboden afval en toezicht op de herplantplicht bij kapvergunningen. Ook moeten ze bijvoorbeeld controleren of kantoren wel aan de Energielabel C-eisen voldoen.
Afgelopen jaar kwamen meer dan 27.600 meldingen binnen over de openbare ruimte, 10 procent meer dan in 2022. Over de bebouwde omgeving kwamen ongeveer 5.000 meldingen binnen. Ze zijn allemaal opgepakt, maar niet altijd goed afgehandeld.
In een raadsbrief schrijft de gemeente: "Na een terugbelronde bleek dat ontevredenheid vaak ontstond omdat het probleem (nog) niet was opgelost, bijvoorbeeld omdat een weesfiets niet onmiddellijk werd opgeruimd of er geen overtreding geconstateerd was."
Meerdere hotspots met ernstige overlast
In 2023 was er sprake van ernstige overlast bij onder andere het Bollendak, Máximapark, winkelcentrum Lunetten en Lucasbolwerk. Hiervoor zijn extra handhavers vanuit de wijken en het Flexteam ingezet. Dit team wordt ingezet op onverwachte overlastsituaties en speelt in op "actualiteiten". "De extra inzet op de overlastlocaties heeft veel gevraagd van de beschikbare capaciteit", aldus de gemeente.
Er is sinds 1 augustus vorig jaar ook een tijdelijk harddrugsverbod ingevoerd. In 2023 zijn sindsdien 27 boetes en 11 waarschuwingen uitgeschreven aan personen die harddrugs gebruikten of gebruiksvoorwerpen in hun bezit hadden.
Ondermijning
Ook werd afgelopen jaar fors ingezet op ondermijning, de vermenging van onder- en bovenwereld. Het Bestuurlijk Utrechts Interventieteam (BUIT) voerde 487 controles uit, het hoogste aantal tot nu. Tijdens de controles zijn onder andere (hard)drugs, lachgas, namaak merkkleding, gestolen voertuigen en illegale werknemers aangetroffen. Ook zijn bij de controle op de vergunningplichtige autobedrijven op bedrijventerrein Nieuw-Overvecht 17 overtredingen vastgesteld.
Extra controles op het verkeerd plaatsen van afval leidden tot 1799 boetes, 33 procent meer dan het jaar ervoor. Ook is er met name in de binnenstad gecontroleerd om bedrijfsafval. Handhavers hebben bij de controles 94 waarschuwingen gegeven en er is 17 keer een last onder dwangsom opgelegd. Eind 2023 zijn zij ook begonnen met handhaven op bedrijfsafval in winkelstraten buiten de binnenstad.
Vorig jaar maart is in het stationsgebied een fietsparkeerverbod ingesteld. In 2023 zijn ruim 8.800 verkeerd gestalde fietsen verwijderd. Het totaal verwijderde verkeerd gestalde fietsen steeg hierdoor (17.810 fietsen vs 15.792 fietsen in 2022).
Cijfers agressie en geweld
Het aantal gemelde gevallen van agressie en geweld tegen handhavers en inspecteurs bleef dit jaar ongeveer gelijk: er zijn 74 meldingen gemaakt van agressie en geweld ten opzichte van 75 in 2022. Het ging daarbij minder vaak om persoonlijke bedreigingen en fysieke agressie. (Non-)verbale agressie steeg daarentegen in 2023 naar 33 gevallen.