Twee spoorlijnen in Gelderland en Overijssel worden komende jaren omgebouwd voor het rijden met elektrische treinen. Het demissionaire kabinet maakt daar 98 miljoen euro voor vrij, zo is te lezen in de voorjaarsnota die het kabinet vandaag heeft gepresenteerd.
Het gaat om het traject tussen Zutphen en Oldenzaal en de spoorlijn tussen Almelo en Mariënberg. Met de elektrificatie verdwijnen de dieseltreinen die daar nu over het spoor rijden. Over een paar jaar moeten die zijn vervangen door elektrische treinen.
Demissionair staatssecretaris Heijnen zegt dat ze hiermee een stap wil zetten voor de toekomst. De dieseltreinen die er nu rijden stoten namelijk veel CO2 en stikstof uit. "Daarnaast is elektrisch materieel stiller en zorgt het voor minder overlast door trillingen." Ook trekken elektrische treinen sneller op dan dieseltreinen.
Dat het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat nu geld uit het klimaatfonds vrijmaakt voor de ombouw is het resultaat van jarenlang lobbyen door de provincies Overijssel en Gelderland. Ook zij betalen voor een gedeelte mee aan het elektrificeren van de spoorlijnen.
De meeste spoorlijnen in Nederland werden vlak voor of net na de Tweede Wereldoorlog al voorzien van een bovenleiding, waardoor er elektrische treinen konden gaan rijden. Veel regionale spoorlijnen kregen die bovenleiding niet, waardoor er tot de dag van vandaag nog dieseltreinen rijden.
Hoe elektrificeer je een spoorlijn?
Een spoorlijn ombouwen voor elektrische treinen is een kostbare en tijdrovende klus. Langs het hele traject moeten spoorwerkers namelijk masten plaatsen, ongeveer op een afstand van zeventig meter van elkaar. Aan die masten monteren ze de bovenleiding waar de treinen stroom vandaan halen.
Die elektriciteit is dan weer afkomstig uit zogenoemde transformatorhuisjes langs het traject, die ook aangelegd moeten worden.
De laatste jaren is begonnen met de elektrificatie van deze rustigere lijnen, zoals in 2017 nog bij Kampen en tussen Zwolle en Wierden. Komende jaren elektrificeert spoorbeheerder ProRail ook de Maaslijn tussen Nijmegen en Roermond.
Wanneer de projecten over een paar jaar zijn afgerond, ligt er nog zo'n 400 kilometer spoor waar reizigers met dieseltreinen worden vervoerd. Die trajecten liggen vooral in de provincies Groningen en Friesland en in de Achterhoek. Volgens het ministerie van Infrastructuur en Waterstaat zijn er nog geen plannen om deze lijnen ook te elektrificeren. Wel zijn er al langere tijd tests met treinen die niet op diesel rijden, maar op waterstof of batterijen.