Het bestuur en de twee rabbijnen van de Liberaal Joodse Gemeente Amsterdam (LJG-A) laten weten het handelen van de gemeente tijdens demonstratie bij de opening van het Nationaal Holocaustmuseum niet te begrijpen. In een brief aan burgemeester Femke Halsema vragen zij zich ook af hoe de Dodenherdenking eruit moet gaan zien.
In de brief beginnen Tom de Swaan, voorzitter van de gemeente, en de rabbijnen Menno ten Brink en Joram Rookmaaker dat zij het demonstratierecht 'volledig erkennen' en dat er 'uiterste terughoudendheid' moet zijn om dat recht in te perken.
Herinneringen aan jaren dertig
Wel noemen de brievenschrijvers het 'onbegrijpelijk' dat de gemeente de demonstratie zo dicht bij zowel de Portugese Synagoge als het Nationaal Holocaustmuseum liet komen. De burgemeester liet eerder in een reactie weten dat Amsterdam zich aan de wet voor demonstraties houdt en dat 'tegendemonstraties binnen zicht- en gehoorsafstand gehouden worden'.
Maar volgens de brievenschrijvers heeft dat ervoor gezorgd dat bij de vele Joodse aanwezigen er herinneringen werden opgeroepen aan de leuzen die in de jaren dertig in Duitsland door de straten klonken. De LJG-A wijst ook op het punt dat demonstranten zich niet aan de gemeentelijke verordening hebben gehouden om alleen bij het Waterlooplein te demonstreren.
De brievenschrijvers begrijpen dat Amsterdam zich aan de wet houdt, maar zijn van mening dat de keerzijde van dat uitgangspunt is dat de politie wel streng moet optreden als er strafbare leuzen worden geroepen en er agressie plaatsvindt. Iets wat de politie volgens de LJG-A liet afweten. "Zij stonden met hun handen over elkaar toe te kijken." Er wordt dan ook door de brievenschrijvers geopperd dat er een 'diepgaande evaluatie en een aanpassing van het beleid van de politie' nodig is.
Het is nog niet duidelijk of er bij de politie aangiftes binnen zijn gekomen over de geroepen leuzen, het Openbaar Ministerie doet dan ook nog een onderzoek.
Vragen over Dodenherdenking
De Liberaal Joodse Gemeente vraagt zich daarnaast af wat de plannen zijn van Amsterdam tijdens de Dodenherdenking. "Moeten wij ervan uitgaan, dat gezien uw standpunt ten aanzien van het recht van demonstreren op gehoorsafstand, herdenkingen verstoord mogen worden door demonstraties waar antisemitische leuzen worden gescandeerd?" Het kabinet heeft al aangegeven om te kijken of er extra maatregelen nodig zijn rondom de herdenkingen.
Volgende week vindt er een debat in de gemeenteraad plaats over de demonstraties rond de opening van het Nationaal Holocaustmuseum. Burgemeester Halsema komt binnenkort met een brief aan de gemeenteraad waarop zij hier ook op ingaat.