SINDROM IZGARANJA I UTICAJ NA NAŠ ŽIVOT

Keywords: burnout syndrome, recognition, assessment, recovery

Burnout syndrome is a state of emotional, mental and physical exhaustion caused by excessive and prolonged stress. Burnout, a social and professional problem that the long-term effect on the mental and physical health of the employee, the results of its work and motivation, and life in general. The aims of research: Define and identify the causes of burnout; Recognize the symptoms of burnout; Measure the degree of "burning" of employees in the Health Center; Strategies for overcoming and preventing burout. 

Materials and Methods:

The study was conducted in the Health center Krusevac, in March 2015. The survey instrument is a questionnaire to determine the degree of burnout syndrome by Freudenberger scale of burnout. At 119 questionnaires were answered all the questions. Results: A good result had 19.32% of the respondents, 46.21% are candidates for burnout syndrome, "burned" is 3.36%, or 4 subjects. Discussion: Most "burned" in the General Medicine and Health care service for children. Conclusion: It is necessary to train health workers to timely recognize the signs of global professional combustion. Learn how to say "no" to requests that use "your" time. A proactive rather than passive approach to the issues in your workplace is very important. You'll feel less helpless if you assert and express their needs. 

U

savremenim uslovima poslovanja profesionalni stres, a naročito burn-out sindrom ili sindrom izgaranja na poslu, predstavljaju društvene i profesionalne probleme koji dugoročno gledano utiču na psiho-fizičko zdravlje zaposlenog, na rezultate njegovog rada i motivaciju, i na život uopšte. 

CILJEVI RADA

• Definisati sagorevanje i identifikovati uzroke -Prepoznati simptome sagorevanja i ponašanja ; Izmeriti stepen "sagorevanja" zaposlenih u Domu zdravlja Kruševac -Proceniti da li su "pregoreli"; Strategije za prevazilaženje i sprečavanje sagorevanja. 
Definicije: Sindrom izgaranja je stanje emotivne, mentalne, i fizičke iscrpljenosti uzrokovane prekomernim i produženim stresom. "Raspad psihološke odbrane koju zaposleni koriste da se prilagode i izbore sa intenzivnim stresom izazvanim poslom koji obavljaju." Herbert J. Freudenberger Kako to izgleda? "Zaposleni su ustupili "svoje" vreme. Rade prekovremeno. Oni "nose" posao kući, često nastavljaju van radnog vremena. Posvećuju više vremena zadacima za koje nisu lično nagrađeni,koji nisu ni prijatni, ni uvek primereni, ne bi li opravdali svoje karijere ili postavljenja." Maslach & Leiter , The Truth About Burnout (1997) Dakle, kao posledica... Postajete hronično iscrpljeni i pod stalnim ste ličnim pritiskom da ste na poslu neefikasni. Burnout smanjuje produktivnost i ubija svu energiju, osećate se bespomoćno, beznadežno, cinično i ogorčeno. Proces sagorevanja: Počinje od zahteva, pritisaka i obima posla koji prevazilazi nečije sposobnosti; kroz pojedinačne neuspešne pokušaje zaposlenih da se snađu ;prvi simptom sagorevanja nastaje kada istrajnost pojedinca postaje nedovoljna da pokrije stresna iskustva; to se dešava kad ste preplavljeni stalnim zahtevima koje treba ispuniti. Svaki čovek ako živi sa više profesionalnih zahteva postaje umoran. 
Danas se fenomen sagorevanja sagledava kao individualan i kao sistemski proces propadanja profesionalnih i ličnih sposobnosti zbog neravnopravne i nerealne raspodele odgovornosti na pojedine individue. Potrebno je obučiti zdravstvene radnike da na vreme prepoznaju globalne znake profesionalnog sagorevanja. 

Treba na vreme registrovati:

1) strah od odlaska na posao; 2) razdražljivost; 3) kontinuiranost sum-nje u svoje profesionalne sposobnosti; 4) hronični premor; 5) depresiju; 6) neobjašnjivu ljutnju; 7) povećanje paranoidnosti; 8) konstantni doživljaj krize; 9) česte glavobolje; 10) česti problemi sa varenjem; 11) strah od ustanove; 12) konfuzija; 13) negativni stav prema poslu; 14) negativna slika o samom sebi; 15) gubitak brige i saosećanja prema ljudima -"emocionalna tupost" itd. 

GENERALNI SIMPTOMI SAGOREVANJA

Negativne emocije: osećanja frustracije, anksioznost, ljutnja, depresivnost, nezadovoljstvo ,hronična emocionalna iscrpljenost Psihosomatski ili čak zdravstveni problemi: Hronični umor, povećana osetljivost na bolesti, prehlade, glavobolje, bolovi u leđima,česte i produžene bolesti, problemi sa spavanjem, nesanica . Međuljudski problemi: Povećanje komunikacionih poteškoća sa saradnicima, prijateljima i članovima porodice; porodica u stresu -manje vremena provodite zajedno; tendencija da se povuče i zanemaruju druge oko sebe Stil destruktivne krunice -Zloupotreba supstanci: više alkohola, jedete, više ili manje nego ranije, pijete više kafe, više pu-PROFESSIONAL ARTICLE šite. Razvijanje ili pogoršanje loših navika -umesto da tražite pomoć i olakšanje, smanjujete svoju fizičku otpornost. Merenje stepena "sagorevanja" zaposlenih u Domu zdravlja Kruševac. 
Istraživanje je sprovedeno u službama Doma zdravlja Kruševac,u martu 2015. godine. U istraživanju su učestvovali svi profili zdravstvenih radnika.Ukupan broj ispitanika je 119. Kao instrument istraživanja korišćen je Upitnik za određivanje stepena sindroma izgaranja po Freudenbergerevoj skali sagorevanja.Upitnik je bio anoniman. U ovom istraživanju cilj je bio ispitivanje proširenosti sindroma sagorevanja, i nisu istraživane druge razlike između ispitanika. Podeljeno je 150 upitnika, od kojih je na 119 odgovoreno na sva pitanja. Korišćen je standardizovani "Upitnik za određivanje stepena sindroma izgaranja" . pitnik ima 15 pitanja, gde se svaki odgovor boduje prema jačini osećaja u skali od 1 do 5 bodova. 

Analiza dobijenih rezultata


KOMENTAR

• Najbolji rezultat su imali zaposleni u SHMP. Najviše "sagorelih" je u Opštoj medicini i Službi za zdr.zaš.dece. • Na pitanje "Radite li sve više i više, a imate osećaj da niste ništa učinili?" 54,62% je odgovorilo sa "jačinom osećaja" 4 i 5. • Da li se osećate smeteno ( konfuzno) na kraju radnog vremena? 46,21% ispitanika je odgovorilo potvrdno.Četvrtina ispitanika nije sposobna da se našali na svoj račun. Trećina ispitanika oseća da ima vrlo malo toga što bi rekli ljudima oko sebe. 

Prevencije sagorevanja-saveti

Set granica -Nemojte da preterate. Saznajte kako da kažete "ne" na zahteve koji koriste "vaše" vreme. Ako vam je ovo teško, podsetite sebe da kad kažete "ne" omogućavate sebi da kažete "da" za stvari koje istinski želite da uradite. Negujute svoju kreativnu stranu. Kreativnost je moćan protiv-otrov za sagorevanje. Probajte nešto novo, ili nastavite sa svojim najdražim hobijem. Naučite kako da upravljate stresom. Kada ste na putu gubljenja volje, možda ćete se osećati bespomoćno. Ali imate mnogo više kontrole nad stresom nego što možda mislite. Učenje kako da upravljate stresom može vam povratiti vašu ravnotežu. 

Oporavak od sagorevanja

Ponekad je kasno da se spreči izgaranje kad ste već prošli tačku pucanja. Ako je to vaš slučaj, važno je da svoje sagorevanje shvatite veoma ozbiljno. Pokušavajući da negirate iscrpljenost i nastaviti kao da se ništa nije dogodilo, samo ćete izazvati dodatno emocionalno i fizičko oštećenje. Saveti za sprečavanje sagorevanja su i dalje od pomoći u ovoj fazi, ali oporavak zahteva dodatne korake. 

Sagorevanje-strategija


Literatura:

1. Freudenberger, H. J., Richelson, G. (1980). Burn-Out: The High Cost of High Achievement.Toronto: Bantam Books. 2. Petrović, V. (1997). Sindrom izgaranja. U: Vlajkovic, J., Srna, J., Kondic, K., Popovic, M. (Ur.) Psihologija izbeglistva. Beograd: IP Nauka, 245-251 3. Milavić, G. (1995). Burn-out syndrome -sindromi, prevencija, lečenje, U: Trauma intervencije kod dece i adolescenata, Beograd: Institut za mentalno zdravlje. 4. Maslach, C., Jackson, S. (1981). The Maslach Burnout Inventary. Palo Alto, CA: Consulting Psychologistats Press. 5. Maslach, C., Leiter, M. (1997). Results: Two-thirds of respondents reacted very well to the hospitalization. Asked about their impressions on the first meeting with the medical personnel, 94% of respondents expressed a positive opininon, while 6% of respondents characterized their first meeting as negative. 

Conclusion:

Generally, this study yilded the following results which can be characterized as positive, but we must strive to be better and try to patients satisfaction with the services and attitude of health worker, made at the highest level. 

UVOD

V eoma je teško opisati kako se bolesnik osjeća pri prvom kontaktu sa bolničkim ambijentom, medicinskim personalom i medicinsko-dijagnostičkim i terapeutskim procedurama. Zabrinut zbog zdravstvenog stanja, odvojen od porodice, izbačen iz životnog kolosjeka, bolesnik proživljava psihičku traumu, pogotovo kad dolazi u novu i nepoznatu bolničku sredinu. Činjenica je da je bolestan i da mora da napusti svoju porodicu, radnu i socijalnu sredinu, kao i da mora da boravi u nepoznatom okruženju, da traži pomoć i sarađuje sa nepoznatim ljudima, postavlja bolesnika u težak i neprijatan položaj. 
Zdravstveni problemi kod svakog čovjeka izazivaju strah, osećaj neizvjesnosti pa i panične reakcije. Zbog toga su veoma česte promjene u ponašanju u smislu agresivnosti, anksioznosti, regresije, depresivnosti, a nerjetko se i kombinuju. Prijem u bolnicu je veoma složena i delikatna intervencija kroz koju se medicinska sestra 



  The thruth about burnout: How organizations cause personal stress and what to do about it.San Francisko, CA: Jossey-Bass.6. Dojčinović N. Zdravstvena psihologija , Kako izbjeći sindrom izgaranja (Burnout sindrom), Savetovalište za studente, Beograd 2013.http://www.istrazime.com/zdravstvena-psihologija/kako-izbjeci-sindrom-izgaranja-burnout-sindrom/ 7. Nenadović M.M.,Veština komuniciranja, za studente Fakulteta zdravstvene nege, Univerzitet u Prištini Medicinski fakultet, Beograd 2010.Erickson, R. J., & Grove, W. J. C. (2007).Why emotions matter: age, agitation, an burnout among registered nurses.Online Journal of Issues in Nursing, 13(1), Retrieved February 14, 2009, from www.nursingworld.org/MainMenuCategories/ANAMarketplace/ANAPeriodicals/OJ.8. Segal, J., Smith, A., & Segal, R. (2008).Developing emotional intelligence.Helpguide.org,Retrieved February 25, 2009, from http://www.helpguide.org/mental/eq5_raising_emotional_intelligence.htm.It is very difficult to describe how the patient feels at first contact with the hospital enviroment,medical personnel and medical diaognostic and therapeutic procedures. He was usually upset at first contact since carries with it suspense and feers, due to illnes, but also because of the new situation. Will the first meeting to encourage patients and create confedence and sureness or, derogate and hurt his personality, depends on these first impressions. The aim: The aim is to exemine react to hosptalization, anylize what is to attitude of hospital personnel towards patients, and investigate whioch patients are poposals to improve the conditions and procedure for hospitalization. Methods: The study was conducted at University Hospital in Foca, period October-November, 2014. The study included 50 patients who are being treated at the University Hospital in Foca, in the section of Internal Medicine. The reasersch used an anonymous questionnaire, and the results are graphically presented. 


	REAKCIJE BOLESNIKA NA HOSPITALIZACIJU
	// STRUČNI RAD //
	The response of patients to hospitalization
	kako zbog bolesti, tako i zbog novonastale situacije. Da li će prvi susret ohrabriti bolesnika i stvoriti povjerenje i sigurnost ili pak, omalovažiti i povrjediti njegovu ličnost zavisi od tih prvih utisaka. Cilj rada. Cilj rada je ispitati kako bolesnici reaguju na hospitalizaciju, analizirati kakav je odnos bolnickog osoblja prema pacijentima, i istražiti koji su prijedlozi pacijenata za poboljšanje uslova i postupka hospitalizacije. Mateijal i metode. Istraživanje je sprovedeno u Univezitetskoj bolnici Foča u periodu oktobar-novembar 2014.godine. Studija je obuhva-tila 50 ispitanika koji se liječe u Univerzitetskoj bolnici u Foči na odjeljenju Interne medicine. U istraživanju je korišćen anonimni anketni upitnik, a rezultati su pikazani grafički. Rezultati. Dvije trećine ispitanika reagovalo je staloženo na hospitalizaciju. O utiscima na prvi susret sa medicinskim osobljem 94% ispitanika je iskazala pozitivno mišljenje, dok je 6% anketiranih prvi susret sa medicinskim osobljem okarakterisalo kao negativan. Zaključak. Generalno ovo istraživanje dalo je rezultate koji se mogu okarakterisati kao pozitivni, ali svakako treba težiti ka boljem i truditi se da zadovoljstvo pacijenata uslugama i odnosom zdravstvenih radnika bude na najvišem nivou. Abstarct Introduction:

Rade Đević, Natalija Hadzivuković, Sandra Joković, Jelena Pavlović, Medicinski fakultet Foča Sažetak Uvod. Veoma je teško opisati kako se bolesnik osjeća pri prvom kontaktu sa bolničkim ambijentom, medicinskim personalom i medicinskodijagnostičkim i terapeutskim procedurama. On je naročito uznemiren pri prvom kontaktu jer sa sobom nosi neizvjesnost i strahove,
SINDROM IZGARANJA I UTICAJ NA NAŠ ŽIVOT