‫جُ٘ٞػ٤س‬ ‫جُطشذ٤س‬ ‫ذٌِ٤س‬ ‫جُطشذٞ١‬ ‫جإلػالّ‬ ‫ذوغْ‬ ‫ٓغحػذ‬ ‫أعطحر‬ -‫جُٔ٘ٞك٤س.‬ ‫ؾحٓؼس‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ -‫انؼذد‬ 28 ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ 8282 208


The current study aimed to identify the Arab youth's (Egyptian and Saudi) uses of digital books (written and audio) and their gratifications. It reached 400 items, 200 from Egypt, 200 from Saudi Arabia, and the most important results were as follows: 
The intensity of use of the written digital book is more than the audio book in both Egypt and Saudi Arabia. 
-There are statistically significant differences between the motives of Arab youth (ritualism and utilitarianism) and the type of digital books (written and audio) used, where ritualism came in favor of written digital books and utilitarianism was in favor of audio books. 
-There are statistically significant differences between the intensity of Arab youth's use of digital written and audio books and demographic variables in terms of the type of education (theoretical-practical) and it has not been proven in terms of (gender, country( . 

‫ٔانظٕرٛخ)‬ ‫(انًكزٕثخ،‬ ‫انشلًٛخ‬ ‫نهكزت‬

، ‫جُٞفـٍٞ‬ ‫كـ٢‬ ‫ٓؾـٌالش‬ ‫ٓـٖ‬ ‫٣ؼـحٕٗٞ‬ ‫كٜـْ‬ ، ‫ٗطـحتؽ‬ ‫كـ٢‬ ‫جٌُـحك٢‬ ‫ؿ٤ـش‬ ‫ٝجُغـ٤حم‬ ‫جُركـع‬ ، ‫جُٔالتٔـس‬ ‫ؿ٤ـش‬ ‫جُطقـلف‬ ‫ٝأدٝجش‬ ، ‫جُغـحسز‬ ‫ؿ٤ـش‬ ‫جُوـشجءز‬ ‫ٝضؿشذـس‬ ، ‫جُرذ٣ٜ٤ـس‬ ‫ؿ٤ـش‬ ‫ٝجُٞجؾٜـحش‬ ‫ُالعـطخذجّ‬ ، ‫ٓكطِٔس.‬ ‫ه٤ٔس‬ ‫ر١‬ ‫ضؼِ٤ٔ٢‬ ‫ٓٞسد‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ضؼطرش‬ ‫رُي‬ ‫ٓـٖ‬ ‫جُـشؿْ‬ ‫ٝػِـ٠‬ - ‫لٛفٕػ‬ ‫دساعخ:‬ ، ‫سثٛغ(‬ 2014 ) ( 24 ) ، ‫كـ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫أٛٔ٤س‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُؼشف‬ ‫ٛذكص‬ ‫جُٔـطؼِْ‬ ‫ػ٘ذ‬ ‫جُِـٞ٣س‬ ‫جُكق٤ِس‬ ‫ض٘ٔ٤ـس‬ ، ٝ ‫أ‬ ‫جُكقـ٤ِس‬ ‫ض٘ٔ٤ـس‬ ‫كـ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫ٛٔ٤ـس‬ ‫جُِـٞ٣ـس‬ ، ‫ٓغطورِٚ‬ ‫ٝئعطؾشجف‬ ‫جُطؼِ٤ٔ٤س‬ ‫ذحُٔإعغحش‬ ‫ٝدٝسٙ‬ ، ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جُوشجءز‬ ‫ٝٓٔ٤ضجش‬ ، ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫خز‬ ٓ ‫ٝٓح‬ ، ‫جإلػـالّ‬ ‫ُٞعـحتَ‬ ‫جُٔذسعـس‬ ‫جعـطخذجّ‬ ‫ٓـذٟ‬ ‫ذ٤ـحٕ‬ ‫ج٣نـح‬ ‫ٝقـحٍٝ‬ ‫أٛـذجكٜح‬ ‫ُطكو٤ـن‬ ‫جُؼقـش‬ ‫ٝضٌُ٘ٞٞؾ٤ـح‬ ‫جُكذ٣ػـس‬ ‫ٝجالضقـحٍ‬ ، ‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫إٔ‬ ‫جُٔ‬ ‫جُطكـذ١‬ ‫ٌُِطـحخ‬ ‫جالٓػـَ‬ ‫جالعـطػٔحس‬ ‫ئُـ٠‬ ‫جُٞفـٍٞ‬ ‫كـ٢‬ ‫ٗـ٘ؿف‬ ‫جٕ‬ ‫ٛـٞ‬ ‫جُ٤ـّٞ‬ ‫طـشٝـ‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ، ‫ٝجُرقـش٣س‬ ‫جُغـٔؼ٤س‬ ‫ٝجُٞعـحتَ‬ ، ‫ػِـ٠‬ ‫ضغـحػذ‬ ‫أخـشٟ‬ ‫قغـ٤س‬ ‫ٝعـ٤ِس‬ ‫ًٝـَ‬ ‫ٝجالكٌـحس‬ ‫جُٔؼـحٗ٢‬ ‫جعـط٤ؼحخ‬ ، ‫ذؾـٌَ‬ ‫جُِـٞ٣ـس‬ ‫جُٔلـشدجش‬ ‫ٝض٘ـحٍٝ‬ ‫جُِــس‬ ‫جعـطخذجّ‬ ‫ٝضؿغـذ‬ ‫ِٓٔـٞط‬ ‫ق٤ـٞ١‬ ، ‫ض٘‬ ‫ذٜـذف‬ ‫جُِـٞ٣ـس‬ ‫جُكقـ٤ِس‬ ‫ٔ٤ـس‬ ، ‫جُطؼِـ٤ْ‬ ‫ذ٘ٞػ٤ـس‬ ‫ٝجالسضوـحء‬ ، ‫ضؼٔ٤ْ‬ ‫ٝضكو٤ـن‬ ‫جُٔؼشكس‬ ، ‫جُطؼِ٤ْ.‬ ‫ٗٞػ٤س‬ ‫قغحخ‬ ‫ػِ٠‬ ‫رُي‬ ٌٕٞ٣ ‫إٔ‬ ‫دٕٝ‬ - ‫دساعخ‬ Min, Huang & Ho, Liang,2015) ) ) 25 ) ، ‫ضو٘٤ــس‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُطؼشف‬ ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬ ‫جعــط٤ؼحخ‬ ‫ٝٗطــحتؽ‬ ‫جإلٌُطشٝٗــ٢‬ ‫جٌُطــحخ‬ ‫هــشجءز‬ ‫عــًِٞ٤حش‬ ‫ُطكذ٣ــذ‬ ‫جُوــشجءز‬ ‫ٓؼــذٍ‬ ‫ُططرــغ‬ ‫جالذطذجت٤‬ ‫جُٔذجسط‬ ‫هــالخ‬ ‫س‬ ، ‫ٝرُـ‬ ‫ي‬ ‫جُطؼِْ‬ ‫ٗظحّ‬ ‫ذحعطخذجّ‬ ‫جُوشجءز‬ ‫ٓؼذٍ‬ ‫ضطرغ‬ ‫ضو٘٤ـس‬ ‫ذططـٞ٣ش‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫جُطلحػِ٢‬ ، ‫ٓؿٔٞػــٚ‬ ‫ٓــح‬ ‫ؾٔــغ‬ ‫ضــْ‬ ‫ق٤ــع‬ 500 ‫ٓــٖ‬ ‫ًٔــ٢‬ ‫عــؿَ‬ ‫ُـــ‬ ‫جُوــشجءز‬ ‫ِٓلــحش‬ 43 ‫جالذطذجت٢‬ ‫جُخحٓظ‬ ‫جُقـق‬ ‫كــ٢‬ ‫ضِٔ٤ــزج‬ ، ‫ٓؿٔـٞػط٤ٖ‬ ‫ئُـ٠‬ ‫ضوغـ٤ْٜٔ‬ ‫ضْ‬ ‫ٝجُقـحٓطس‬ ‫جُؾـلٜ٤س‬ ‫جُوـشجءز‬ ‫ُغـًِٞ٤حش‬ ، ‫جُوـشجءز‬ ‫ٓؼـذالش‬ ‫ػـٖ‬ ‫ٌُِؾق‬ ‫ضكِ٤ِٜـح‬ ‫ضـْ‬ ‫غـْ‬ ‫عـًِٞ٤ح‬ ‫ػالهـس‬ ‫ٝذكـع‬ ‫جُٔكغـٞذس‬ ‫جُٔركٞغ٤ٖ‬ ‫ُذٟ‬ ‫جُلٜـْ‬ ‫ػِٔ٤ـس‬ ‫ذ٘طـحتؽ‬ ‫جُٔكـذدز‬ ‫جُوـشجءز‬ ‫ش‬ ، ‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫٣ؼٌـ‬ ‫إٔ‬ ٌٖٔ٣ ‫جُوشجءز‬ ‫ٓؼذٍ‬ ‫إٔ‬ ‫ظ‬ ‫كـ٢‬ ‫جُطـالخ‬ ‫عـًِٞ٤حش‬ ‫ذذهـس‬ ‫جُوـشجءز‬ ، ‫كـ٢‬ ‫كوو‬ ‫جُلْٜ‬ ‫ٝٗطحتؽ‬ ‫جُوشجءز‬ ‫ٓؼذالش‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫ٓح‬ ‫قذ‬ ‫ئُ٠‬ ‫ئ٣ؿحذ٤س‬ ‫ػالهس‬ ‫ٝؾٞد‬ ‫ضر٤ٖ‬ ‫ًٔح‬ ‫جُقــحٓطس‬ ‫جُوـشجءز‬ ‫ٓؿٔٞػـس‬ ، ‫جُذسجعــس‬ ‫ٛــزٙ‬ ‫كــ٢‬ ‫جُٔوذٓــس‬ ‫جُطو٘٤ــس‬ ‫جعــطخذجّ‬ ‫خــالٍ‬ ‫ٝٓــٖ‬ ، ‫٣ٌٔــٖ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ - ‫انؼذد‬ 28 ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ 8282 216 ‫ذٔـشٝس‬ ‫جُوـشجءز‬ ‫ٓؼـذٍ‬ ‫ئُـ٠‬ ‫جعـط٘حدج‬ ‫ذغـُٜٞس‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫ذحٌُطـد‬ ‫جُٔشضرطس‬ ‫جُوــشجءز‬ ‫عــًِٞ٤حش‬ ‫ضلغــ٤ش‬ ‫جُوـشجءز‬ ‫ػِٔ٤ـس‬ ‫خـالٍ‬ ‫جُٞهـص‬ ، ‫جُٔطرٞػس.‬ ‫جٌُطد‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ػ٘ذ‬ ‫فؼٞذس‬ ‫أًػش‬ ‫أٓش‬ ٞٛٝ - ‫دس‬ ‫دمحم‬ ‫اعخ:‬ ، ‫أحًذ‬ ‫حبصو‬ ، ‫حبفظ‬ ، ‫عًبل(‬ ‫إًٚبٌ‬ 2016 ) ( 26 ) ، ‫ٛذكص‬ ‫ئُ٢‬ ‫كحػِ٤ـس‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُطؼشف‬ ‫ًطحذـس‬ ‫ػِـ٠‬ ‫جألذؼـحد‬ ‫غالغ٤ـس‬ ‫جُٔطكشًـس‬ ‫ذحُشعـّٞ‬ ‫جُٔـذػّٞ‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫جعـطخذجّ‬ ‫جُش٣حم٤س‬ ‫جُطشذ٤س‬ ‫ذٌِ٤س‬ ‫جُٔؼِْ‬ ‫جُطحُد‬ ‫ُـذٟ‬ ‫ػِ٤ٜـح‬ ‫ٝجُ٘ـذجء‬ ‫جُطٔش٣٘ـحش‬ ، ‫جُٔـٜ٘ؽ‬ ‫جعـطخذّ‬ ‫ضْ‬ ‫جُطؿش٣ر٢‬ ، ‫جُؼ٤٘ـس‬ ‫قؿـْ‬ ‫ذِـؾ‬ ‫ٝهذ‬ 14 ‫جُطشذ٤س‬ ‫ذٌِ٤س‬ ‫ٝجُشجذؼس‬ ‫جُػحُػس‬ ‫جُلشهط٤ٖ‬ ‫هالخ‬ ‫ٓـٖ‬ ‫هحُرـح‬ ‫جُش٣حم٤س‬ ‫ذ‬ ‫دٓ٤حه‬ ‫ؿحٓؼس‬ ، ‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫جُٔـذػْ‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫إٔ‬ ‫ضكغٖ‬ ‫ك٢‬ ‫ئ٣ؿحذ٤س‬ ‫ذطش٣وس‬ ‫أعـْٜ‬ ‫جألذؼـحد‬ ‫غالغ٤ـس‬ ‫جُٔطكشًـس‬ ‫ذحُشعـّٞ‬ ‫جُطٔش٣٘حش‬ ‫ًطحذس‬ ‫ٓغطٟٞ‬ ‫جُطؿش٣ر٤ـس‬ ‫جُٔؿٔٞػس‬ ‫أكشجد‬ ‫ُذٟ‬ ‫ػِ٤ٜح‬ ‫ٝجُ٘ذجء‬ ، ‫إٔ‬ ‫جُطكغــٖ‬ ‫ٗغــد‬ ‫كــشٝم‬ ‫أظٜــشش‬ ‫ًٔـح‬ ٖٓ ‫أكنَ‬ ‫ضأغ٤ش‬ ‫ُــٚ‬ ‫جألذؼــحد‬ ‫غالغ٤ــس‬ ‫جُٔطكشًــس‬ ‫ذحُشعــّٞ‬ ‫جُٔــذػْ‬ ‫جإلٌُطشٝٗــ٢‬ ‫جٌُطــحخ‬ ‫جُ٘ٔـٞرؼ‬ ‫ٝأدجء‬ ‫جُؾشـ‬ ‫جُطِو٤ٖ‬ ‫هش٣وس‬ ، ‫ًطحذـس‬ ‫ٓغـطٟٞ‬ ‫ضكغـٖ‬ ‫كـ٢‬ ‫ػِ٤ٜح‬ ‫ٝجُ٘ـذجء‬ ‫جُطٔش٣٘ـحش‬ ‫جُٔؼِْ.‬ ‫جُطحُد‬ ‫ُذٟ‬ - ‫دساعخ:‬ ‫يظبثحٛخ‬ ، ‫فٛشٔص‬ ، ‫ٔغٕل‬ ، ‫َغٕد(‬ 2017 ) ( 27 ) ، ٛ ‫ذ‬ ‫جُطؼشف‬ ‫ئُ٢‬ ‫كص‬ ‫ضأغ٤ش‬ ‫ٓذٟ‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُؿحٓؼ٢‬ ‫جُطحُد‬ ‫ُذٟ‬ ‫جُٔطحُؼس‬ ‫جًطغحخ‬ ‫ك٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ، ‫ٝفل٤س‬ ‫دسجعس‬ ‫ٝضؼذ‬ ، ‫جُ‬ ‫ؼ٤٘س‬ ‫ذِـص‬ 150 ‫ؾٔ٤غ‬ ٖٓ ‫جُؿضجتش٣س‬ ‫ضرغس‬ ‫ؾحٓؼس‬ ‫هالخ‬ ٖٓ ‫جُطخققحش‬ ، ‫جعطخذجّ‬ ‫ٝضْ‬ ‫جعطٔحسز‬ ‫جالعطوقحء‬ ، ‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫إٔ‬ ‫جالٌُطشٝٗ٢‬ ‫ك٢‬ ‫ٝ٣ؼ٤ْٜ٘‬ ‫جُطِرس‬ ‫٣ل٤ذ‬ ‫جُؼِٔ٤س‬ ‫ٝجُركٞظ‬ ‫جُذسجعس‬ ، ‫جُٔؼِٞٓحش‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُكقٍٞ‬ ُْٜ ‫ٝٝكش‬ ‫عَٜ‬ ًٚٗٞ ، ٝ ‫جٌُطحخ‬ ‫إٔ‬ ‫جُٔطرـٞع‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫ػـٖ‬ ‫ٗغـخس‬ ‫ٛـٞ‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ، ‫ٝٗٞع‬ ‫جُكؿْ‬ ٞٛ ‫ذ٤ٜ٘ٔح‬ ‫جُكحفـَ‬ ‫ٝجالخـطالط‬ ‫جُوحستس‬ ‫ٝجألؾٜضز‬ ‫جُوشجءز‬ ، ‫ضـٞك٤ش‬ ‫أؾـَ‬ ‫ٓـٖ‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫٣طـحُغ‬ ‫جُؿحٓؼ٢‬ ‫جُطحُد‬ ‫ٝإٔ‬ ‫ؾٜـذ‬ ‫أ١‬ ‫دٕٝ‬ ‫جُٔؼِٞٓـحش‬ ‫ػِـ٠‬ ‫ٝجُكقـٍٞ‬ ‫جُٞهـص‬ ، ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫ضٌِلـس‬ ‫ٗوــ‬ ‫ٝإٔ‬ ‫ضكٔ٤ِـٚ‬ ‫ٝعـشػس‬ ، ‫ٛـ٢‬ .ُْٜ ‫ذحُ٘غرس‬ ‫جُٔ٤ضجش‬ ‫أْٛ‬ - ‫دساعخ:‬ ‫أٔشٍ‬ ، ‫عًٛهخ‬ ، ‫ٔثغجبط‬ ، ‫عبسح‬ ، ‫ٔثٕطبنح‬ ، ‫حغٍٛ(‬ 2018 ) ( 28 ) ، ‫ئُ٠‬ ‫ٛذكص‬ ‫هر٤ؼس‬ ‫ػٖ‬ ‫جٌُؾق‬ ٖٓ ‫جُٔكووس‬ ‫ٝجالؽرحػحش‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫جُؿحٓؼ٤٤ٖ‬ ‫جُطِرس‬ ‫جعطخذجٓحش‬ ‫جالعطخذجّ‬ ‫ٛزج‬ ، ‫ٝفل٤س‬ ‫دسجعس‬ ‫ضؼذ‬ ، ‫جُٔغف‬ ‫ٜٓ٘ؽ‬ ‫ػِ٠‬ ‫جػطٔذش‬ ، ٝ ‫ػٔذ٣س‬ ‫جُؼ٤٘س‬ ‫ذِـص‬ 109 ‫ٝجالضقحٍ‬ ‫جالػالّ‬ ‫ػِّٞ‬ ‫هِرس‬ ٖٓ ‫جُٔحؾغط٤ش‬ ‫هِرس‬ ٖٓ ‫ٓلشدز‬ ‫ذؿحٓؼس‬ ‫جُرٞ٣شز‬ ‫ذحُؿضجتش‬ ، ‫ٝضْ‬ ‫جالعطر٤حٕ‬ ‫أدجز‬ ‫جعطخذجّ‬ ، ‫ذحُٔؾحسًس‬ ‫ٝجُٔالقظس‬ ‫جُٔوحذِس‬ ‫ذطش٣وس‬ ‫ضطر٤وٚ‬ ‫ٝضْ‬ ، ‫ٝؾحءش‬ ‫أْٛ‬ ‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫إٔ‬ ‫جُركٞظ‬ ‫جٗؿحص‬ ٞٛ ‫جُطِرس‬ ‫ُذٟ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ٖٓ ‫جُـشك‬ ‫ٝجُطضٝد‬ ‫جُؼِٔ٤س‬ ‫جُؼحٓس‬ ‫ٝجُػوحكس‬ ‫ذحُٔؼِٞٓحش‬ ، ٝ ‫جٌُطحخ‬ ‫ػٖ‬ ‫جالعطـ٘حء‬ ‫ُِطِرس‬ ٌٖٔ٣ ‫ال‬ ‫ٝجُٔؼحسف‬ ‫جُٔؼِٞٓحش‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُكقٍٞ‬ ‫ك٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ، , ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫٣شضرو‬ ‫ٝجُط‬ ‫جُطِد‬ ٖٓ ‫٣ٞكشٛح‬ ‫جُط٢‬ ‫جُخذٓحش‬ ‫ذ٘ٞػ٤س‬ ‫غ‬ ‫جُلٞس١‬ ْ٤ِ . - ‫انشبفٙ‬ ‫ػجذ‬ ‫دساعخ:‬ ، ‫عجش(‬ ‫يؤيٍ‬ 2018 ) ( 29 ) ، ‫جعطخذجّ‬ ‫دٝجكغ‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُطؼشف‬ ‫جُ٢‬ ‫ٛذكص‬ ‫جُٔقش٣س‬ ‫جُؿحٓؼحش‬ ‫هِرس‬ ‫ُذٟ‬ ‫ٜٓ٘ح‬ ‫جُٔطكووس‬ ‫ٝجإلؽرحػحش‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ، ‫دسجعس‬ ‫ضؼذ‬ ‫ٝفل٤س‬ ، ‫جُٔ٤ذجٗ٢‬ ‫جإلػالٓ٢‬ ‫جُٔغف‬ ‫ٜٓ٘ؽ‬ ‫ػِ٠‬ ‫ضؼطٔذ‬ ، ‫جالعطر٤حٕ‬ ‫جعطٔحسز‬ ‫ضطر٤ن‬ ‫ضْ‬ ، ‫ٝذِـص‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ٓغطخذٓ٢‬ ٖٓ ‫جُؼٔذ٣س‬ ‫جُؼ٤٘س‬ 378 ‫ؾح‬ ‫خٔظ‬ ‫هالخ‬ ٖٓ ‫ٓح‬ ‫ٓقش٣س‬ ‫ٓؼحش‬ ‫ٝخحفس‬ ‫قٌٞٓ٤س‬ ‫ذ٤ٖ‬ ، ‫ًحُطحُ٢‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬ : ‫ك٢‬ ‫جُٔطرٞع‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جعطٔشجس‬ ‫ضر٤ٖ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ - ‫انؼذد‬ 28 ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ 8282 217 ‫ٝجُخحفس‬ ‫جُكٌٞٓ٤س‬ ‫جُؿحٓؼحش‬ ‫هِرس‬ ٖٓ ‫جُٔركٞغ٤ٖ‬ ‫ٝضلن٤َ‬ ‫جٛطٔحّ‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُغ٤طشز‬ ، ‫ٓوحسٗس‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫ذحٌُطحخ‬ ، ‫(أق٤حٗح‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ٌُِطد‬ ‫جُٔ٘طظْ‬ ‫ؿ٤ش‬ ‫جالعطخذجّ‬ ‫ٗغرس‬ ‫جسضلحع‬ ‫ضر٤ٖ‬ ‫ًٔح‬ ‫ٝٗحدس)‬ ، ‫جالعطخ‬ ‫جٗخلحك‬ ‫ٓوحذَ‬ ‫جُٔ٘طظْ‬ ‫ذجّ‬ ، ‫جٌُطد‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ٝكحتذز‬ ‫ذأٛٔ٤س‬ ‫جُٔركٞغٕٞ‬ ‫أهش‬ ‫ًٔح‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ، ‫ٝعُٜٞس‬ ‫ذغشػس‬ ‫جقط٤حؾحضْٜ‬ ‫٣ِر٠‬ ‫ػقش١‬ ‫ًٔقذس‬ ، ‫ٗغرس‬ ‫جسضلحع‬ ‫أ٣ذٙ‬ ‫ٓح‬ ٞٛٝ ‫ٝجُٔؼِٞٓحش‬ ‫ُِٔؼشكس‬ ‫ًٔقذس‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ػِ٠‬ ‫جالػطٔحد‬ ، ‫جُذٝجكغ‬ ‫جسضرحه‬ ‫ٝجضنف‬ ‫ذحإلؽ‬ ‫جُ٘لؼ٤س‬ ‫ذٜزٙ‬ ‫جُطوٞع٤س‬ ‫جُذٝجكغ‬ ‫جسضرحه‬ ٖٓ ‫ٝهٞز‬ ‫ٝمٞقح‬ ‫أًػش‬ ‫ذقٞسز‬ ‫جُٔخطِلس‬ ‫رحػحش‬ ‫جإلؽرحػحش‬ . - ‫دساعخ:‬ ‫أػجبثٕ‬ ، ‫ػجذانًُؼى‬ ، ‫دمحم‬ ، ‫أثغٙ‬ ، ‫انجشعبٔ٘‬ ، ‫انًظطفٗ‬ ‫يٕال٘‬ ( 2019 ) ( 30 ) ‫ٛذكص‬ ‫جُٞسهـس‬ ‫ٛزٙ‬ ‫ٓؼشكس‬ ‫ئُ٢‬ ‫ك٢‬ ‫جُطلحػِ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جُٔذسع٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫جُر٤ذجؿٞؾ٤س‬ ‫جُٞظحتق‬ ‫جُٔٞجد‬ ‫ذحُٔـشخ‬ ‫جالؾطٔحػ٤س‬ ، ‫جُٔذسط‬ ‫ُذٟ‬ ‫ذحُـس‬ ‫ضشذٞ٣س‬ ‫أٛٔ٤س‬ ‫جُٔذسع٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫٣ٌطغ٢‬ ‫ٝجُٔطؼِْ‬ ، ‫جُٞظحتق‬ ‫ُطؼذد‬ ‫جُطؼِ٤ٔ٤س‬ ‫جُغ٤شٝسز‬ ‫خالٍ‬ ‫٣إد٣ٜح‬ ‫جُط٢‬ ‫جُر٤ذجؿٞؾ٤س‬ - ‫ٗوَ‬ ( ‫جُطؼِٔ٤س‬ ‫جُٔؼِٞٓحش‬ ، ‫ض٘ظ٤ْ‬ ‫جُطؼِْ....‬ ) ‫ك٢‬ ‫ٝئدٓحؾٜح‬ ‫جُكذ٣ػس‬ ‫ٝجُطٌُ٘ٞٞؾ٤حش‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جُػٞسز‬ ‫ضطٞس‬ ٌُٖ ‫جُطش‬ ‫جُٔؿحٍ‬ ‫ذٞ١‬ ‫٣طٔ٤ض‬ ‫جُز١‬ ‫جُطلحػِ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جُٔذسع٢‬ ‫ذحٌُطحخ‬ ‫٣غٔ٠‬ ‫ٓح‬ ‫ظٜٞس‬ ‫ئُ٠‬ ‫أدٟ‬ ٖٓ ‫ذٔؿٔٞػس‬ ‫ال‬ ‫جُخقحتـ‬ ‫جُٞسه٢‬ ‫جُٔذسع٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫٣ط٤كٜح‬ ، ‫جُٔٔ٤ضجش‬ ‫أذشص‬ ٖٓ ‫ُٝؼَ‬ ‫جُر٤ذجؿٞؾ٤س‬ - ٣ ‫جُط٢‬ ‫جُذ٣ذجًط٤ٌ٤س‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جُٔذسع٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ٔ٘كٜح‬ ، ‫ضشً٤ض‬ ‫ك٢‬ ‫٣غحْٛ‬ ‫أٗٚ‬ ‫جُٔطؼِٔ٤ٖ‬ ‫ُذٟ‬ ‫جالٗطرحٙ‬ ، ‫ٝض٘ٔ٤س‬ ‫جُطٌُ٘ٞٞؾ٤س‬ ‫جُلٌش٣س‬ ‫جُٜٔحسجش‬ ، ‫جُر٤ذجؿٞؾ٤س‬ ‫جُٔٞجسد‬ ‫ٝٝكشز‬ ‫ٝض٘ٞػٜح‬ ، ‫جالعطؼٔحٍ‬ ‫ٝعُٜٞس‬ ‫ٝجالعطخذجّ‬ ، ‫ٝضق٘٤لٜح‬ ‫ٝضشض٤رٜح‬ ‫جُٔؼِٞٓحش‬ ‫ٝض٘ظ٤ْ‬ ، ‫ٛزج‬ ‫ٝك٢‬ ‫جالؾطٔحػ٤س‬ ‫جُٔٞجد‬ ‫ضؼذ‬ ‫جُغ٤حم؛‬ ( ‫ُطحس٣خ‬ ، ‫جُؿـشجك٤ح...‬ ) ‫ك٤ٜح‬ ‫٣ط٤ف‬ ‫جُط٢‬ ‫جُذسجع٤س‬ ‫جُٔٞجد‬ ٖٓ ‫جُٔذسع٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ضٞظ٤ق‬ ‫جإل‬ ‫جُوذسجش‬ ٝ ‫جُٜٔحسجش‬ ٖٓ ‫ٓؿٔٞػس‬ ‫ض٘ٔ٤س‬ ‫جُطلحػِ٢‬ ‫ٌُطشٝٗ٢‬ ٖٓ ‫جُطلٌ٤ش‬ ‫ٜٓحسجش‬ ‫ٝضطٞ٣ش‬ ‫جُٔشًد‬ ‫ئُ٠‬ ‫جُرغ٤و‬ ، ٝ ‫جُطكِ٤َ‬ ‫غْ‬ ‫جُٔوحسٗس‬ ٝ ‫ذحُٔالقظس‬ ‫ذذءج‬ ‫ٝجُطشً٤د‬ ‫كحُشذو‬ ‫جُطلغ٤ش‬ ، ‫ُٔح‬ ‫٣طكٚ‬ ‫(فٞس‬ ‫جُطلحػِ٤س‬ ‫جُٞغحتن‬ ‫ٝكشز‬ ٖٓ ، ‫أؽشهس‬ ‫عٔؼ٤س‬ ‫ذقش٣س‬ ، ‫ضلحػِ٤س‬ ‫خشجتو‬ ، ‫سعّٞ‬ ‫ضلحػِ٤س‬ ، ‫ًحس٣ٌحضٞس‬ ، ٝ ‫ضطٞ٣ش‬ ‫ك٢‬ ‫ضغحْٛ‬ ‫جُط٢‬ )... ‫ضؿٞ٣ذ‬ ‫جُطؼِ٤ٔ٤س.‬ ‫جُؼِٔ٤س‬ - ‫دساعخ:‬ ‫عؼذ٘‬ ، ‫أحًذ(‬ 2019 ) ( 31 ) ، ‫ٛذكص‬ ‫جُؼِٔ٤س‬ ‫جُٞسهس‬ ‫سفذ‬ ‫ئُ٢‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جُؼشذ٤س‬ ‫جُطؼِ٤ٔ٤س‬ ‫جألٝعحه‬ ‫ك٢‬ ‫ٝجالقط٤حٍ‬ ‫جالقط٤حؼ‬ ‫جُؿضجتش‬ ‫ك٢‬ ‫ٝخحفس‬ ، ‫ئٕ‬ ‫جُٔطوذٓس‬ ‫جُذٍٝ‬ ‫ض٘لؼٜح‬ ‫جُط٢‬ ‫جُٞعحتَ‬ ‫ذٌَ‬ ‫ضطزسع‬ ‫جُغرن‬ ‫ُك٤حصز‬ ‫ٌٓٔ٘س‬ ‫عشػس‬ ‫ٝذأهق٠‬ ‫جألٓحّ‬ ‫ئُ٠‬ ‫ٝضذكؼٜح‬ ‫ٝجُطٔ٤ض‬ ، ‫جُكٞجع٤د‬ ‫ٝجألعحضزز‬ ‫جُطِرس‬ ‫ك٤ٜح‬ ‫٣غطؼَٔ‬ ‫ٝؾحٓؼحش‬ ‫ٝٓؼحٛذ‬ ‫ٓذجسط‬ ‫جُؼحُْ‬ ‫ك٢‬ ‫ٝضٞؾذ‬ ‫جُٔكُٔٞس‬ ‫جُؾخق٤س‬ ، ‫٣لشمٜح‬ ‫جُطؼِ٤ٔ٢‬ ‫جُ٘ظحّ‬ ‫ئٕ‬ ‫ذَ‬ ‫ذحخط٤حسٙ‬ ‫ُ٤ظ‬ ، ‫جُطؼِ٤ٔ٢‬ ‫جُٔٞهق‬ ‫ٝأفرف‬ ‫ٝجُ‬ ‫جُطشذٞ١‬ ‫ذحُطٞجفَ‬ ‫أ٣نح‬ ‫فل٤ح‬ ‫ٝال‬ ‫فل٤ح‬ ‫جُرش٣ذ‬ ‫ػرش‬ ‫ٝجُطِرس‬ ‫جألعطحر‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫طؼِ٤ٔ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ، ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جالؾطٔحػ٢‬ ‫جُطٞجفَ‬ ‫ٝعحتَ‬ ٖٓ ‫ٝؿ٤شٙ‬ ‫جُٔذسع٢‬ ‫جإلػالّ‬ ‫٣ٞؾذ‬ ‫ًٔح‬ ، ‫ٝجإلػالّ‬ ‫جُٔٞجهغ‬ ‫ػرش‬ ‫جُؿحٓؼ٢‬ ‫ذحإلدجسز‬ ‫ٝجُطحُد‬ ‫جألعطحر‬ ‫ذٞجعططٜح‬ ‫٣طقَ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ، ‫ك٤ٜح‬ ‫ضٞؾذ‬ ‫إٔ‬ ٌٖٔ٣ٝ ‫جُٔوشس‬ ‫ذحُٔو٤حط‬ ‫جُٔطؼِوس‬ ‫ٝجُٔشجؾغ‬ ‫ٝجُذسٝط‬ ‫جُٔكحمشجش‬ ، ‫جعطؼٔحٍ‬ ‫هش٣ن‬ ‫ك٢‬ ‫كؾ٤ثح‬ ‫ؽ٤ثح‬ ‫ٗطذسؼ‬ ‫ئٗ٘ح‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ٝجُٔكلظس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ، ‫ٝع٤أض٢‬ ‫ًطحذس‬ ‫ٝجُطالٓ٤ز‬ ‫جُطِرس‬ ‫ػِ٠‬ ‫ك٤ٚ‬ ‫٣لشك‬ ‫جُز١‬ ‫جُٞهص‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٝأذكحغْٜ‬ ‫أؾٞذطْٜ‬ ‫جألٝسجم‬ ‫ًٔ٤س‬ ٖٓ ‫ٗطخِـ‬ ‫قط٠‬ ‫جُكٞجع٤د‬ ‫جُٔغطٌِٜس‬ ، ‫ؿ٤ش‬ ‫جُخو‬
- ‫دجخَ‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫ُٝ٤ظ‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُطذس٣غ٢‬ ‫جالٌُطشٝٗ٢‬ ‫ذحٌُطحخ‬ ‫جُذسجعحش‬ ‫ٓؼظْ‬ ‫أٛطٔص‬ ‫ُذ١‬ ‫جُؿٞجٗد‬ ‫ذؼل‬ ‫ض٘ٔ٤س‬ ‫ك٢‬ ‫أغشٙ‬ ‫ٝه٤حط‬ ‫ذحُؿحٓؼحش‬ ‫أٝ‬ ‫ذحُٔذجسط‬ ‫عٞجء‬ ‫جُطؼِ٤ٔ٤س‬ ‫جُٔإعغحش‬ ‫جُٔطِ‬ ‫جُطذس٣غ٢‬ ‫ُٝ٤ظ‬ ‫ػحّ‬ ‫ذؾٌَ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ذحٌُطحخ‬ ‫أٛطٔص‬ ‫جُكحُ٤س‬ ‫جُذسجعس‬ ‫إٔ‬ ‫ق٤ٖ‬ ‫ك٢‬ ‫و٢،‬ ‫كوو‬ ٝ ‫جُقٞض٢‬ ‫أٝ‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جالغ٘٤ٖ‬ ‫ذؾو٤ٚ‬ ‫ٛزج‬ ٖٓ ‫جُٔطكووس‬ ‫ٝجالؽرحػص‬ ‫جعطخذجٓٚ‬ ‫دٝجكغ‬ ‫ق٤ع‬ ٖٓ ، ‫جالعطخذجّ.‬ - ‫جػطٔذش‬ ‫ٓؼظْ‬ ‫جُذسجعحش‬ ‫ٝجألؾ٘ر٤س‬ ‫جُؼشذ٤س‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُطؿش٣ر٢‬ ‫جُٜٔ٘ؽ‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫أغش‬ ‫ُو٤حط‬ ‫ذحألخـ‬ ‫جُطؼِ٤ٔ٤س‬ ‫جُؼِٔ٤س‬ ‫ك٢‬ ‫جالٌُطشٝٗ٢‬ ، ‫ػِ‬ ‫جُكحُ٤س‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ضؼطٔذ‬ ‫ق٤ٖ‬ ‫ك٢‬ ٠ ‫جُٜٔ٘ؽ‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ٖٓ ‫ٝجالؽرحػحش‬ ‫جالعطخذجٓحش‬ ‫ُٔؼشكس‬ ‫ذحُؼ٤٘س‬ ‫جُٔغف‬ ‫ٝأعِٞخ‬ ‫جُٞفل٢‬ ‫ذ٤ٜ٘ٔح.‬ ‫ٝجُٔوحسٗس‬ ‫ٝجُقٞض٢‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ - ‫أًذش‬ ‫جُذسجعحش‬ ‫ضحتؽ‬ ‫جُغحذوس‬ ‫جُذسجعحش‬ ‫ٓؼظْ‬ ‫ػِ٠‬ ‫ػِٔ٤س‬ ‫ك٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫أٛٔ٤س‬ ‫ٜٓ٘ح‬ ‫ٝجُذسجع٤س‬ ‫جُؼِٔ٤س‬ ‫ٝخحفس‬ ‫جُٔطحُؼس‬ ، ‫جُٔغطخذٓ٤ٖ‬ ‫هرَ‬ ٖٓ ‫ٝضلن٤ِٚ‬ ، ‫ٓٔ٤ضجضٚ‬ ‫ُطؼذد‬ ، ‫ك٢‬ ‫جُٞسه٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ٝضلن٤َ‬ ‫ػِ٤ٚ‬ ‫جُٔطِٔ٤ٖ‬ ‫جهرحٍ‬ ‫ػذّ‬ ‫جُذسجعحش‬ ‫ذؼل‬ ‫أظٜشش‬ ‫ق٤ٖ‬ ‫جُطوِ٤ذ١‬ ‫ُذ١‬ ‫جٌُػ٤ش٣ٖ‬ . - ‫جُذسجعحش‬ ٖٓ ‫جُٔٞمٞع‬ ‫أٛٔ٤ٚ‬ ‫جضنكص‬ ‫جُ‬ ‫جُغحذوس‬ ‫ًٔح‬ ‫ٓخطِلس‬ ‫غوحك٤س‬ ‫ع٤حهحش‬ ‫ك٢‬ ‫أؾش٣ص‬ ‫ط٢‬ ‫ٓق‬ ‫ك٢‬ ‫جُكحٍ‬ ٞٛ ‫ش‬ ، ‫جُؿضجتش‬ ، ‫جُ٤ٖٔ‬ ، ‫جُٔـشخ‬ ، ‫جُغؼٞد٣س،‬ ‫ً٘ذج،‬ ‫جُٔطكذز‬ ‫جٌُِٔٔس‬ ، ‫ٝٓحُ٤ض٣ح‬ ، ‫جالٓش٣ٌ٤س‬ ‫جُٔطكذز‬ ‫ٝجُٞال٣حش‬ ، ‫ٝؿ٤شٛح‬ ‫أٝمكص‬ ‫أٛٔ٤س‬ ‫جالٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫دسجعس‬ ، ‫٣إًذ‬ ‫ٓٔح‬ ‫ك‬ ‫جُكحُ٤س‬ ‫جُذسجعس‬ ‫أٛٔ٤س‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ِط٘حُٜٝح‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫ذؾو٤ٚ‬ - ‫ٝجالعطخذجٓحش‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫ٝجُغؼٞد٣س.‬ ‫ذٔقش‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ُذ١‬ ٚ٘ٓ ‫جُٔطكووس‬ ‫ٝجالؽرحػحش‬ ‫انزبنٙ:‬ ‫فٙ‬ ‫انغبثمخ‬ ‫انذساعبد‬ ‫يٍ‬ ‫انجبحضخ‬ ‫اعزفبدد‬  ‫ٝأظٜشش‬ ‫ًٔح‬ ‫جُقٞض٢،‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫دسجعس‬ ‫٣خـ‬ ‫ك٤ٔح‬ ‫ٗوـ‬ ‫ٝؾٞد‬ ‫جُغحذوس‬ ‫جُذسجعحش‬ ‫أظٜشش‬ ‫إلؾشجء‬ ‫٣ذكغ‬ ‫قحكضج‬ ‫جُغحذوس‬ ‫جُذسجعحش‬ ‫ٗطحتؽ‬ ‫جُكحُ٤س‬ ‫جُذسجعس‬ ، ‫جُٞهٞف‬ ‫خالٍ‬ ٖٓ ‫ٝرُي‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫ضٞفَ‬ ‫جُط٢‬ ‫ئُ٤ٜح‬ ‫جُذجسع٤ٖ‬ ‫جُغحذو٤ٖ‬ ‫جُكحُس.‬ ‫جُشجعس‬ ‫ك٢‬ ‫ٜٓ٘ح‬ ‫ٝجالٗطالم‬  ‫عحػذش‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٝف٤حؿس‬ ‫ذِٞسز‬ ‫جُركػ٤س‬ ‫جُٔؾٌِس‬ ، ‫جُذسجعس‬ ‫ٜٝٓ٘ؽ‬ ‫ٗٞع‬ ‫ٝضكذ٣ذ‬ ، ‫ٝجخط٤حس‬ ‫ػ٤٘س‬
‫انذساعخ:‬ ‫ْذف‬ ‫ئُ٢‬ ‫جُكحُ٤س‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ٛذكص‬ ‫ج‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُطؼشف‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫عطخذجٓحش‬ ‫(جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫ٌُِطد‬ ‫ٝجُغؼٞد١)‬ ‫جُؼشذ٢(جُٔقش١‬ ، ‫جُٔطكووس‬ ‫ٝجالؽرحػحش‬ ‫ٝجُقٞض٤س)‬ ‫ٜٓ٘ح‬ ، ‫ػِ٢‬ ‫جُطؼشف‬ ‫خالٍ‬ ٖٓ : 1 . ‫ػٖ‬ ‫جٌُؾق‬ ‫ٓؼذٍ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫ٝجُغؼٞد١)‬ ‫جُٔقش١‬ ( ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫(جٌُٔطٞخ‬ ٝ ‫جُقٞض٢).‬ 2 . ‫(جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫دٝجكغ‬ ‫سفذ‬ - ‫جُقٞض٤س)‬ 3 . ‫ػِ٠‬ ‫جُطؼشف‬ ‫(جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫٣كووٜح‬ ‫جُط٢‬ ‫جالؽرحػحش‬ ٝ ‫جُقٞض٤س)‬ ‫انذساعخ:‬ ‫رغبؤالد‬ ‫خ‬ ٖٓ ‫ال‬ ‫جإلؾحذس‬ ‫٣طْ‬ ‫جُكحُ٤س‬ ‫جُذسجعس‬ ٍ ‫ػِ٠‬ ‫جُطحُ٤س:‬ ‫جُطغحؤالش‬ 1 . ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ًػحكس‬ ‫ٓح‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫(جُٔقش١‬ ‫ٝجُغؼٞد١)‬ ‫(جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫ٝج‬ ‫ُقٞض٢)؟‬ 2 . ‫ٌُِطحخ‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ػحدجش‬ ‫ٓح‬ ‫جُشهٔ٢‬ ( ‫جٌُٔطٞخ‬ ٝ ‫جُقٞض٢)؟‬ 3 . ‫جٌُطحخ‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ضؼشف‬ ‫ً٤ق‬ ‫جُشهٔ٢‬ ( ‫جٌُٔطٞخ‬ ٝ ‫جُقٞض٢)؟‬ 4 . ‫جٌُطد‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫دٝجكغ‬ ‫ٓح‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ( ‫جٌُٔطٞذ‬ ‫س‬ ٝ ‫جُقٞض٤س)؟‬ 5 . ‫جٌُطد‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫٣كووٜح‬ ‫جُط٢‬ ‫جالؽرحػحش‬ ‫ٓح‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ( ‫جٌُٔطٞذ‬ ‫س‬ ٝ ‫جُقٞض٤س)؟‬ 6 . ‫جٌُطد‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ك٢‬ ‫ضإغش‬ ‫جُط٢‬ ‫جُؼٞجَٓ‬ ‫ٓح‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ( ‫جٌُٔطٞذ‬ ‫س‬ ٝ ‫جُقٞض٤س)؟‬ 7 . ٣ ‫جُط٢‬ ‫جُٔؿحالش‬ ‫ٓح‬ ‫جٌُطد‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫كشؿ‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ( ‫جٌُٔطٞذ‬ ‫س‬ ٝ ‫جُقٞض٤س)‬ ‫ك٤ٜح‬ ‫؟‬ 8 . ‫ػِ٠‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫٣كشؿ‬ ‫جُط٢‬ ‫جُِـحش‬ ‫ٓح‬ ‫جُطؼشك‬ ُ ‫ٌِطد‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ( ‫جٌُٔطٞذ‬ ‫س‬ ٝ ‫جُقٞض٤س)‬ ‫ذٜح‬ ‫؟‬ 9 . ‫جٌُطد‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ك٢‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫٣شجٛح‬ ‫جُط٢‬ ‫جُٔضج٣ح‬ ‫ٓح‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ( ‫جٌُٔطٞذ‬ ٝ ‫س‬ ‫جُقٞض٤س)؟‬
‫عئهٕا‬ ‫يٍ‬ ‫عًهخ‬ = ٌ ، ‫كب‬ ‫لًٛخ‬ 2 = 1.250 = ‫انحشٚخ‬ ‫دسعخ‬ 3 = ‫انزٕافك‬ ‫يؼبيم‬ 0.330 ‫ػُذ‬ ‫دانخ‬ = ‫انذالنخ‬ ‫يغزٕ٘‬ 0.01 - ‫جُغحذن‬ ‫ذحُؿذٍٝ‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫ضؾ٤ش‬ ‫ئُ٠‬ ‫إٔ:‬ ‫ؾحء‬ ًَ ‫ك٢‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ٗغرس‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ٖٓ ‫"ذحٗطظحّ"‬ ‫ػٔٞٓح‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫٣غطخذٕٓٞ‬ ٖٔٓ ‫جُرِذ٣ٖ‬ ٖٓ ‫ػ٤٘س‬ ‫ٓلشدجش‬ ‫ئؾٔحُ٢‬ ‫ذِـص‬ ‫جُذسجعس‬ 47.1 % ، ‫ذ٘غرس‬ ‫ٓٞصػس‬ 66.2 ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫ٌُِطد‬ % ، ‫ٝٗغرس‬ 28.0 % ، ‫جُقٞض٤س‬ ‫ٌُِطد‬ ، ‫ذ٘غرس‬ ‫جُػحٗ٤س‬ ‫جُٔشضرس‬ ‫ك٢‬ " ‫ف‬ ‫"أق٤حٗح‬ ‫ٓ٘طظٔس‬ ‫ؿ٤ش‬ ‫ذقلس‬ ‫٣غطخذٜٓٞٗح‬ ٖٓ ‫ٝؾحء‬ 29.9 % ، ‫ذ٘غرس‬ ‫جألخ٤شز‬ ‫جُٔشضرس‬ ‫ك٢‬ ‫ؾحءش‬ ‫"ٗحدسج"‬ ‫٣غطخذٜٓٞٗح‬ ٖٓ ‫ذ٤٘ٔح‬ 23.0 .% ٖٓٝ ‫خ‬ ‫ًح‬ ‫ه٤ٔس‬ ‫الٍ‬ 2 ‫جُطٞجكن‬ ‫ٝٓؼحَٓ‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫دجُس‬
- ‫جُ٢‬ ‫جُغحذن‬ ‫ذحُؿذٍٝ‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫ضؾ٤ش‬ : ‫٣غطخذٕٓٞ‬ ٖٔٓ ‫جُرِذ٣ٖ‬ ‫ك٢‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ٗغرس‬ ‫إٔ‬ ٖٓ ‫"أهَ‬ ‫جألعرٞع‬ ‫ك٢‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ 3 ‫ذِـص‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ػ٤٘س‬ ‫ٓلشدجش‬ ‫ئؾٔحُ٢‬ ٖٓ ‫ٓشجش"‬ 56.6 ‫جألٍٝ‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ‫ٝؾحءش‬ % ، ‫ذ٘غرس‬ ‫ٓٞصػس‬ 29.5 ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ % ، ‫ٝٗغرس‬ 83.7 ‫جُقٞض٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ % ، ٖٓ " ‫٣غطخذٜٓٞٗح‬ ٖٓ ‫ٝؾحء‬ 3 - 4 ‫ك‬ " ‫ٓشجش‬ ‫جُػحٗ٤س‬ ‫جُٔشضرس‬ ٢ ‫ذ٘غرس‬ 32.4 % ، ٖٓ " ‫٣غطخذٜٓٞٗح‬ ٖٓ ‫ذ٤٘ٔح‬ 5 - 6 ‫جُػحُع‬ ‫جُٔشضرس‬ ‫ك٢‬ ‫ؾحءش‬ ‫ٓشجش"‬ ‫ذ٘غرس‬ 6.1 % ، ‫ذ٘غرس‬ ‫جالخ٤شز‬ ‫جُٔشضرس‬ ‫ك٢‬ ‫٣ٞٓ٤ح"‬ " ‫٣غطخذٜٓٞٗح‬ ٖٓ ‫ٝؾحء‬ 4.9 .% ‫ٝٝؾذش‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ُقحُف‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫ٝجٌُطحخ‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ٓشجش‬ ‫ػذد‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫دجُس‬ ‫كشٝم‬ ‫جٌُٔ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫طٞخ‬ ، ‫دسجعس‬ ‫ٓغ‬ ‫جُ٘ط٤ؿس‬ ‫ٛزٙ‬ ‫ٝضطلن‬ ‫ؾرش‬ ‫ٓإٖٓ‬ ‫جُؾحك٢،‬ ‫(ػرذ‬ ، 2018 ) ( 67 ) ، ‫جُط٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫٣غطخذٕٓٞ‬ ٖٓ ‫إٔ‬ ‫أٝمكص‬ ‫ذٔؼذٍ‬ ‫جُٔقش١‬ ‫جُؾرحخ‬ ٖٓ ‫كوو‬ ‫ٝجقذز‬ ‫ٓشز‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ‫ؾحءش‬ ‫أعرٞػ٤ح‬ ‫ًح‬ ‫ه٤ٔس‬ ‫خالٍ‬ ٖٓٝ ، 2 ‫دجُس‬ ‫كشٝم‬ ‫ٝؾذش‬ ‫جُطٞجكن‬ ‫ٝٓؼحَٓ‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫ٓشجش‬ ‫ػذد‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ُقحُف‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫ٝجٌُطحخ‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫جٌُٔطٞخ.‬ - ‫ذ٤حٗحش‬ ‫ٓالقظس‬ ‫خالٍ‬ ٖٓٝ ‫جُؿذٍٝ‬ ‫جعطخ‬ ‫إٔ‬ ‫ٗؿذ‬ ‫جُغحذن‬ ُِ ‫جُؾرحخ‬ ‫ذجّ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ٌطحخ‬ ٖٓ( ‫جٌُٔطٞخ‬ 3 - 4 ‫ذ٘غرس‬ ‫ذٔقش‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ‫ؾحء‬ ‫ٓشجش)‬ 60.0 % ، ‫أػِ٢‬ ‫ٗغرس‬ ٢ٛٝ ‫ذ٘غرس‬ ‫ؾحء‬ ‫ق٤ع‬ ‫ذحُغؼٞد٣س‬ ‫ػِ٤ٜح‬ ‫ققَ‬ ‫جُط٢‬ ٖٓ 50.5 ‫ك‬ ‫ٝؾحءش‬ % ٢ ‫أ٣نح‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُطشض٤د‬ ، ٖٓ ‫"أهَ‬ ‫ٓقش‬ ‫ك٢‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫أٓح‬ 3 ‫ذ٘غرطٚ‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُٔشًض‬ ‫ك٢‬ ‫ٓشجش"‬ 79.0 % ‫ذ٘غرس‬ ‫ؾحءش‬ ‫ٝجُط٢‬ ‫جُغؼٞد٣س‬ ‫ك٢‬ ‫ػِ٤ٜح‬ ‫ققَ‬ ‫جُط٢‬ ‫جُ٘غرس‬ ٖٓ ‫أهَ‬ ٢ٛٝ 88.5 % ، ‫٣ٞمف‬ ‫ٓٔح‬ ‫جال‬ ‫ػذد‬ ‫إٔ‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ػِ٢‬ ‫ضلٞم‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫جألعرٞع‬ ‫ك٢‬ ‫جُٔطٌشس‬ ‫عطخذجّ‬ ‫ٓقش.‬ ‫ُقحُف‬ ‫ذ٤ٜ٘ٔح‬ ‫كحسم‬ ‫ٝؾٞد‬ ‫ٓغ‬ ‫ٝجُغؼٞد٣س‬ ‫ٓقش‬ ٖٓ ًَ ‫ك٢‬  ‫جُؿذٍٝ‬ ‫ٗط٤ؿس‬ ‫ٓغ‬ ‫جُ٘ط٤ؿس‬ ‫ٛزٙ‬ ‫ٝضطلن‬ ( 2 ) ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬

‫انؼشثٙ‬ ‫انشجبة‬ ‫اعزخذايبد‬ ‫يُٓب‬ ‫انًزحممخ‬ ‫ٔاالشجبػبد‬ ‫د‬ . ‫أثٕعُّ‬ ‫دمحم‬ ‫حًذ٘‬ ‫َٕسِ‬

  
	8282 8282 8282 8282 8282	‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬	28 28 28 28 28	‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬	-----	‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬
	‫ي‬ ‫ـ‬ 321 ‫م‬ ‫ـ‬ ‫ذي‬ ‫ــ‬ ‫جٌُ‬ ‫ٛ٘حى‬ ‫ٛزج‬ ‫صٓحٗ٘ح‬ ‫ٝك٢‬ ‫خ‬ : ‫ٝجُٔطرٞػـس‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ٓـٖ‬ ‫ػ٘ٞجٗـح‬ ‫جٌُطحخ‬ ٖٓ ‫عٞجء‬ ‫ُِوشجءز‬ ‫جٌُحك٢‬ ‫جُٞهص‬ ‫٣ؿذ‬ ‫ال‬ ‫جُ٘حط‬ ٖٓ ‫ػ٤ش‬ ، ‫جعـطخذجّ‬ ‫٣ٌٔـٖ‬ ‫ًـحٕ‬ ‫ئرج‬ ‫ٓـح‬ ‫ػِـ٠‬ ‫ُِطؼشف‬ ‫جٌُٔطرحش‬ ‫ٓؿٔٞػحش‬ ٖٓ ‫ٝجقذز‬ ًَ ، ‫جُؼ٤٘س‬ ‫ٝضنٔ٘ص‬ 12 ‫ٓركٞغح‬ ، ‫إٔ‬ ‫جُططرؼ٤س‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ٝؾذش‬ ‫جألًحد٣ٔ٤ـــس‬ ‫ذحٌُٔطرـــحش‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـــس‬ ، ‫ٓؾـــشٝػٜح‬ ‫ًحُ٤لٞسٗ٤ـــح‬ ‫ؾحٓؼـــس‬ ‫ٌٓطرـــحش‬ ‫ذـــذأش‬
	* ‫ٝجُغؼٞد١)‬ ‫جُؼشذ٢(جُٔقش١‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطخذجٓحش‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُطؼشف‬ ‫ٝجالؽرحػحش‬ ‫ٝجُقٞض٤س)‬ ‫(جٌُٔطٞذس،‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫ٌُِطد‬ ‫انذساعخ‬ ‫يهخض‬ : ‫ئُ٢‬ ‫جُكحُ٤س‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ٛذكص‬ ‫ٜٓ٘ح‬ ‫جُٔطكووس‬ ‫ٝفل٤س،‬ ‫دسجعس‬ ٢ٛٝ ، ٖٔٓ ‫ػٔذ٣س‬ ‫ػ٤٘س‬ ‫ػِ٢‬ ‫ُِذسجعس‬ ‫ًأدجز‬ ‫جالعطر٤حٕ‬ ‫ضطر٤ن‬ ‫ٝضْ‬ ‫جإلػالٓ٢،‬ ‫جُٔغف‬ ‫ٜٓ٘ؽ‬ ‫جعطخذٓص‬ ‫ذِـص‬ ‫ٝجُغؼٞد٣س‬ ‫جُٔقش٣س‬ ‫جُؿحٓؼحش‬ ‫هالخ‬ ٖٓ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫٣غطخذٕٓٞ‬ 400 ‫ذٞجهغ‬ ‫ٓلشدز‬ 200 ، ‫ٓقش‬ ٖٓ 200 ‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫جُغؼٞد٣س،‬ ٖٓ ‫ئ‬ ٕ ‫جٌُطد‬ ‫جُلٌش‬ ‫ٝٝػحء‬ ‫جُشٝـ‬ ‫ؿزجء‬ ، ‫جإلٗغحٗ٤س‬ ‫جُٔؼشكس‬ ‫ٝٓخضٕ‬ ، ‫ئُ٠‬ ‫ذحالعطٔحع‬ ‫رُي‬ ‫ػٖ‬ ‫ٝجالعطؼحمس‬ ‫جُؼ٤ٖ‬ ‫سجقس‬ ‫ٝ٣لنِٕٞ‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫أٝ‬ ‫جُٞسه٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ٌُِطد‬ ‫جعطخذجْٜٓ‬ ‫ذطر٤ؼس‬ ‫ُِط٘رإ‬ ‫جُطالخ‬ ‫أٓحّ‬ ‫جُٔطحقس‬ ‫جالخط٤حس‬ ‫هٞجتْ‬ ، ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫عــَٜ‬ ‫ًــحٕ‬ ‫جٌُٔطرــس‬ ‫ٓؿٔٞػـس‬ ‫كـ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ٓـغ‬ ‫جُطلحػـَ‬ ‫ػحٓ‬ ‫خالٍ‬ ‫ح‬ ، ‫ٝأًذ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ػِـ٠‬ ‫جُكقـٍٞ‬ ‫أؾَ‬ ٖٓ ‫جُٔ٘حعرس‬ ‫جُؼِٔ٤حش‬ ‫ضطٞ٣ش‬ ‫ُذسجعس‬ ‫جُطؿش٣رـــ٢‬ ‫ٝك٢‬ ‫جُٔؿحالش‬ ‫ؽط٢‬ ‫ك٢‬ ‫جُطخققحش‬ ‫ٓخطِق‬ ، ‫جُؼُٞٔس‬ ‫ٝظٜٞس‬ ‫جُؼحُْ‬ ‫ػِ٠‬ ‫هشأش‬ ‫جُط٢‬ ‫جُطـ٤شجش‬ ‫خالٍ‬ ٖٓٝ ‫ٝجألٕ‬ ‫أخش١‬ ‫ٜٓحٓح‬ ‫٣إدٕٝ‬ ْٛٝ ‫جٌُطد‬ ‫ٛزٙ‬ ‫ٓكطٞ١‬ ، ‫ئُ٠‬ ‫أد١‬ ‫ٓٔح‬ ‫جإلهرحٍ‬ ‫جٌُر٤ش‬ ٖٓ ‫ؾذ٣ذ‬ ‫ٗٞع‬ ‫ػِ٢‬ ‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫جُٞفـٍٞ‬ ‫ػِـ٠‬ ‫جُطرحػـس‬ ‫ضلنـ٤َ‬ ‫كـ٢‬ ‫جُؿحٓؼـس‬ ‫قـشّ‬ ‫كـ٢‬ ‫جُطـالخ‬ ‫جعـطٔشجس‬ ‫ُــذ٣ْٜ‬ ‫جُٔلنـِس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫إٔ‬ ‫ئُــ٠‬ ‫جُطــالخ‬ ‫ضخطِق‬ ‫جُٔؼِٞٓحش‬ ٖٓ ‫جقط٤حؾحضْٜ‬ ‫قغــد‬ ، ‫ًٔح‬ ‫ٝجدجسضٜـح‬ ، ‫ػـحّ‬ ‫كـ٢‬ ‫جألًـحد٣ٔ٢‬ ‫جُٔؿطٔـغ‬ ‫ضؿشذـس‬ ‫ٝضو٤ـ٤ْ‬ 2010 ، ‫ٓغـكح‬ ‫جٌُٔطرـحش‬ ‫ٝأهِوـص‬ ، ‫ٝجُػٞسز‬ ‫جُٔؼِٞٓحش‬ ‫ٝغٞسز‬ ‫جُكذ٣ػس‬ ‫جُطو٘٤حش‬ ٖٓ ‫جُٜحتَ‬ ‫جٌُْ‬ ‫ٛزج‬ ‫ٝٝؾٞد‬ ‫جُطٌُ٘ٞٞؾ٤س‬ ‫ضوذّ‬ ‫جُط٢‬ ‫جُقٞض٤س)‬ ‫(جٌُطد‬ ٢ٛٝ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫جُٔؿحالش.‬ ‫ؽط٢‬ ‫ك٢‬ ‫جُٔؼشكس‬ ‫جُغ٤حعــ٤س‬ ‫جُؼِــّٞ‬ ‫ٓؿــحٍ‬ ‫كــ٢‬ ‫جٌُطــد‬ ‫ئُــ٠‬ ‫جإلٌُطشٝٗــ٢‬ ، ‫جٌُٔطرــس‬ ‫ٓــذ٣ش‬ ‫هــشس‬ ‫ُــزج‬ ‫ضكطح‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫إٔ‬ ‫أؽحسٝج‬ ‫ؼ‬ ‫ئُـ‬ ‫أًرـش.‬ ‫ذوـٞز‬ ‫ُٜـح‬ ‫جُطـشٝ٣ؽ‬ ٠ ‫ضؿ‬ ‫ضو٤ـ٤ْ‬ ‫ذــشك‬ ‫جُؿحٓؼـس‬ ‫ٓغـطٟٞ‬ ‫ػِـ٠‬ ‫جُٔغطخذٓ٤ٖ‬ ‫شذس‬ ، ‫جالعــططالع‬ ‫ضِوــ٠‬ ‫ٝهـذ‬ 2569 ‫جُط٢‬ ‫جُطؼِ٤ْ‬ ‫ضطٞ٣ش‬ ‫ك٢‬ ‫ضغحْٛ‬ ‫ػحّ‬ ‫ذؾٌَ‬ ‫ٝجُٔؼشكس‬ ، ‫أفركص‬ ‫جُطو٘٤حش‬ ‫ٛزٙ‬ ‫ػِ٤ٚ‬ ‫ضؼٞدٗح‬ ‫ػٔح‬ ‫ضـ٘٤٘ح‬ ‫هرِ٘ح‬ ‫ًحٕ‬ ٖٔٓ ‫ٝضٞجسغ٘حٙ‬ ، ‫جُطوِ٤ذ١‬ ‫جُطؼِْ‬ ٖٓ ‫ػِ٢‬ ‫ًحٕ‬ ‫ٝجُط٢‬ ‫جُطوِ٤ذ٣س‬ ‫ٝٓقحدسٛح‬ ‫ٝجُٔؼشكس‬ ‫جُٞسه٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫سأعٜح‬ ، ‫جٌُطحخ‬ ‫ضطٞس‬ ‫ٝظٜشش‬ ‫ػِ٢‬ ‫ٝجٌُطد‬ ‫جُرشٓؿ٤حش‬ ٖٓ ‫ؾذ٣ذز‬ ‫أؽٌحٍ‬ ‫ج‬ ‫ؿشجس‬ ‫ئهرحال‬ ‫الهص‬ ‫جُط٢‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫ٌُطد‬ ‫ك٢‬ ‫ٝجعؼح‬ ‫ج٥‬ ‫ٝٗس‬ ‫جألخ٤شز‬ ، ‫ذذٝسٛح‬ ‫ٝأدش‬ ‫أ١‬ ‫ضـ٤٤ش‬ ‫جُطوِ٤ذ٣س‬ ‫ٝجُطِو٢‬ ‫ٝجُوشجءز‬ ‫جُطؼر٤ش‬ ‫ٓلحٛ٤ْ‬ ، ‫ئُ٠‬ ‫ٓطرٞع‬ ٖٓ ‫ضطٞس‬ ‫جُز١‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫كٔػال:‬ ‫سهٔ٢‬ ‫ذٞجعطس‬ ‫ٝٗطحُؼٚ‬ ‫ٗوشأٙ‬ ‫جُزً٤س‬ ‫ٝجُٜٞجضق‬ ‫ج٥ُ٢‬ ‫ًحُكحعٞخ‬ ‫جُكذ٣ػس‬ ‫جُطٌُ٘ٞٞؾ٤س‬ ‫جألؾٜضز‬ ‫ٛزٙ‬ ‫جُِٞق٤س‬ ‫ٝجألؾٜضز‬ ‫ٝؿ٤شٛح‬ ... ‫جُٔؼِٞٓحش‬ ‫ػِ٢‬ ‫ٝجُكقٍٞ‬ ‫جُٔؼشكس‬ ‫ك٢‬ ‫أعحط‬ ‫ضؾٌَ‬ ‫أفركص‬ ، ‫جُقٞض٢‬ ‫جُؾٌَ‬ ‫أٝ‬ ‫جُٔوشٝء‬ ‫ذحُؾٌَ‬ ‫ًحٕ‬ ‫عٞجء‬ . ‫عرن‬ ‫ٓح‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٝذ٘حء‬ ، ‫ٌُِطد‬ ‫جُٔطضج٣ذ‬ ‫ٝجالٗطؾحس‬ ‫جُٔطقحػذز‬ ‫ُألٛٔ٤س‬ ‫ٝٗط٤ؿس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ، ‫ًحٕ‬ ‫دسجعس‬ ‫جُْٜٔ‬ ٖٓ ‫جٌُطحخ‬ ٝ ‫ٝجُقٞض٢)‬ ‫(جٌُٔطٞخ‬ ‫ذؾو٤س‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جعطخذجٓٚ‬ ‫دٝجكغ‬ ، ‫ٝجإلؽرحػحش‬ ‫ُذٟ‬ ‫جالعطخذجّ‬ ‫ٛزج‬ ‫٣كووٜح‬ ‫جُط٢‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ك٢‬ ‫ؾٜٔٞس٣س‬ ٖٓ ًَ ‫ٓقش‬ ‫جُؼشذ٤س‬ ٝ ‫جٌُِٔٔس‬ ‫جُؼشذ٤س‬ ‫جُغؼٞد٣س‬ . ‫عٕف‬ ‫انغبثمخ:‬ ‫انذساعبد‬ ‫ٚزى‬ ‫ر‬ ً ‫رشرٛجب‬ ‫انذساعخ‬ ‫ثًزغٛشاد‬ ‫انًشرجطخ‬ ‫انغبثمخ‬ ‫انذساعبد‬ ‫ُبٔل‬ ‫رظبػذٚب‬ ‫يٍ‬ ‫األلذو‬ ‫إنٗ‬ ‫األحذس‬ ‫كبنزبنٙ‬ ‫انضيُٗ‬ ‫نهزشرٛت‬ ً ‫ؽجمب‬ ‫ٝجُط٢‬ ‫ٓؼ٤٘س‬ ‫ضخققحش‬ ‫ك٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطــد‬ ‫ق٤ــحصز‬ ‫ققــش‬ ‫أظٜش‬ ‫ئُ٠‬ ‫جُركع‬ ‫جسضلحع‬ ‫ٗغـ‬ ‫رس‬ ‫ج‬ ‫ك٤ٜـح‬ ‫العـطخذجّ‬ . -‫دسجعس:‬ ,2007) (Landoni ,Monica, Hanlon, Gillian ( 9 ) ، ‫جُطؼشف‬ ‫جُ٢‬ ‫ٛذكص‬ ‫جإلٌُطشٝٗــــ٢‬ ‫جٌُطــــحخ‬ ‫هــــشجءز‬ ‫ٓؿٔٞػــــحش‬ ‫ػِ٢‬ ، ٝ ‫جٌُطــــد‬ ‫ٓــــغ‬ ‫جُطلحػــــَ‬ ‫جُؼحٓــس‬ ‫جٌُٔطرــحش‬ ‫كــ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ، ‫جؾش٣ص‬ ‫جُخ٤حُ٤ــس‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫ُطوــذ٣ْ‬ ‫ضؿشذــس‬ ‫ئُــ٠‬ 22 ‫ذٔذ٣٘ـس‬ ‫جُؼحٓـس‬ ‫جٌُٔطرـس‬ ‫ئؽـشجف‬ ‫ضكـص‬ ‫ُِوـشجءز‬ ‫ٓؿٔـٞػط٤ٖ‬ ‫ئُـ٠‬ ‫هغـٔٞج‬ ‫ٓركٞغـح‬ -‫دساعخ:‬ Armstrong, Chris,2008) ) ( 12 ) ، ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬ ‫جُوحء‬ ‫ػِـ٠‬ ‫جُنـٞء‬ ‫جال‬ ‫سدج‬ ، ‫ك٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطــد‬ ‫جعــطخذجّ‬ ‫ئُــ٠‬ ‫أؽــحسٝج‬ ‫جُــز٣ٖ‬ ‫جُٔركـٞغ٤ٖ‬ ‫ػــذد‬ ‫ٝٝفــَ‬ ‫سضرحى‬ ‫جُ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢"‬ ‫"جٌُطحخ‬ ‫ٓقطِف‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫قٍٞ‬ ‫ٌر٤ش‬ ، ‫ق٤ع‬ ‫دسعص‬ ‫جألًحد٣ٔ٢‬ ‫ػِْٜٔ‬ 58 % ، ٝ ‫خـالٍ‬ ‫ٓـٖ‬ ‫٣أض٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ٓـغ‬ ‫جُٔركـٞغ٤ٖ‬ ‫ضؼحٓـَ‬ ‫إٔ‬ ٖٓ ‫ٓط٘ٞػـس‬ ‫ٓؿٔٞػـس‬ ‫جُٔغطخذٓس‬ ‫جُطؼش٣لحش‬ ، ‫ًٔح‬ ‫جهطشقص‬ ‫ضؼش٣‬ ‫ذ٘حء‬ ‫ق‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫ٜٗحت٢‬ ، ‫ٝجٗطوِص‬ ‫ٝجُطٞهؼــــحش‬ ‫جالقط٤حؾـــحش‬ ‫ٓـٖ‬ ‫ٓؿٔٞػـس‬ ، ًٔ ‫أذـــذجٛح‬ ‫جُطــــ٢‬ ‫جُطؼِ٤وـــحش‬ ‫ضظٜــــش‬ ‫ـــح‬ ‫ُِ٘ظـش‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫ٓكطـٟٞ‬ ‫ٛـٞ‬ ‫أعحعـ٢‬ ‫ػ٘قـش‬ ‫كـ٢‬ ، ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ٝ٣لنـِٕٞ‬ ‫٣غـطخذٕٓٞ‬ ‫جُــــز٣ٖ‬ ‫جالعــــططالع‬ ‫كـــ٢‬ ‫جُٔؾــــحسًٕٞ‬ ‫ٌُِطـد‬ ‫جُٜ٤ٌِ٤ـس‬ ‫ٝجُ٘ـٞجق٢‬ ‫جُ٘ؾـش‬ ‫ٝدسجعـس‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ، ‫ًٝـزُ‬ ‫ي‬ ‫جٌُٔطرـحش‬ ‫كـ٢‬ ‫ٌٓحٜٗـح‬ ، ‫جُطؼش٣ـ‬ ‫ئُـ٠‬ ‫جُٞفـٍٞ‬ ‫هرـَ‬ ‫ق‬ ‫جُٜ٘ـحت٢‬ ، ‫ُـ٤‬ ‫جُٔطرٞػـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ئُـ٠‬ ‫جالٗطوـحٍ‬ ‫إٔ‬ ‫جألًحد٣ٔ٤ـس‬ ‫ظ‬ ‫عـٜال‬ ، ‫٣كطــح‬ ‫ًٔــح‬ ‫ؼ‬ ‫ئُــ٠‬ ‫جُٔغــطخذٕٓٞ‬ ‫ق٤ـع‬ ‫جُطؼش٣ـ‬ ‫ٛـزج‬ ‫٣طنـٖٔ‬ ‫إٔ‬ ‫٣ؿـد‬ ‫ق‬ ‫جُونـح٣ح‬ ‫ؾٔ٤ـغ‬ ‫ٝجؽـطوحهٚ‬ ‫ضطغــْ‬ ‫جُطــ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫جالعــطخذجّ‬ ‫ذغــُٜٞس‬ ، ‫جُؿٞدز.‬ ‫ػــحُ٢‬ ‫ٝٓكطــٟٞ‬ ‫٣طْ‬ ‫جُط٢‬ ‫جُطش٣وس‬ ‫ػِ٠‬ ‫ضإغش‬ ‫جُط٢‬ : -‫ػجٕد‬ ‫دساعخ:‬ ، ‫سايٙ‬ ( ‫دمحم‬ 2005 ) ( 6 ‫ؾالعـٌٞ‬ ، ‫ٝهــشجءز‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ‫جٌُٔطرــحش‬ ‫ٓــغ‬ ‫جُٔؿٔــٞػط٤ٖ‬ ‫ٛــحض٤ٖ‬ ‫ضلحػــَ‬ ‫ُذسجعـس‬ ‫ٝجعطخذجٜٓح‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫كْٜ‬ ‫ذٜح‬ ، ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ٗؾـأز‬ ‫ٓـٖ‬ ًَ ‫ض٘حُٝـص‬ ‫ًٔـح‬ ، -‫دساعخ:‬ ) ,2011 Shin Dong , Hee ( ( 16 ) ، ‫جٌُطــحخ‬ ‫ٓغـطخذٓ٢‬ ‫كْٜ‬ ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬ ) ، ‫ٛذكص‬ ‫ئُ٢‬ ‫جُٔؼشكـس‬ ‫قؿـْ‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُطؼشف‬ ‫ذٞؾـٞد‬ ‫غال‬ ‫ٓــذٟ‬ ‫ػِــ٠‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫أؽٜش‬ ‫غــس‬ ، ‫جُؼ٘حٝ٣ٖ‬ ٖٓ ‫ئٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ٗغخ‬ ‫ضوذ٣ْ‬ ‫ضْ‬ ‫ق٤ع‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ئُ٤ٜـح‬ ‫ٝفـِص‬ ‫جُطـ٢‬ ‫ٝجُطر٘ـ٢‬ ‫جُورـٍٞ‬ ‫ٝٓشقِـس‬ ، ‫ئُـ٠‬ ‫ٓخطقـشز‬ ‫ئؽـحسز‬ ‫ٓـغ‬ ‫جُٔطٞهؼــس‬ ‫ٝجإلؽــرحػحش‬ ‫جالعــطخذجٓحش‬ ‫ٗٔــٞرؼ‬ ‫جإلٌُطشٝٗــ٢:‬ ، ‫كـ٢‬ ‫جُذسجعـس‬ ‫ٛـزٙ‬ ‫ٝضركـع‬
	----‫جُٔ٘ٞك٤س‬ ‫ؾحٓؼـس‬ ‫ٓـٖ‬ ‫ذٌـَ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ًػحكس‬ ‫ٓقش‬ ٖٓ ًَ ‫ك٢‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ٖٓ ‫أًػش‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫جالعطخذجّ‬ ‫ٝجُغؼٞد٣س.‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫دٝجكغ‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫ئققحت٤س‬ ‫دالُس‬ ‫رجش‬ ‫كشٝم‬ ‫ضٞؾذ‬ ‫ٝٗٞع‬ ‫ٝجُ٘لؼ٤س)‬ ‫(جُطوٞع٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ُقحُف‬ ‫جُطوٞع٤س‬ ‫ؾحءش‬ ‫ق٤ع‬ ‫جُٔغطخذٓس،‬ ‫ٝجُقٞض٤س)‬ ‫(جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ٝجُ٘لؼ٤س‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جُقٞض٤س.‬ ‫جٌُطد‬ ‫ُقِف‬ ‫ًػحكس‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫ئققحت٤س‬ ‫دالُس‬ ‫رجش‬ ‫كشٝم‬ ‫ضٞؾذ‬ ‫ٌُِطد‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫ٝجُقٞض٤س‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫(ٗظش١‬ ‫جُطؼِ٤ْ‬ ‫ٗٞع‬ ‫ق٤ع‬ ٖٓ ‫جُذ٣ٔٞؿشجك٤س‬ ‫ٝجُٔطـ٤شجش‬ -ُْٝ ‫ػِٔ٢)‬ ‫جُذُٝس).‬ ‫(جُ٘ٞع،‬ ‫ق٤ع‬ ٖٓ ‫٣ػرص‬ ‫جالؽرحػحش‬ ‫ٓغطٞ١‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫ئققحت٤س‬ ‫دالُس‬ ‫رجش‬ ‫كشٝم‬ ‫ضٞؾذ‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫ُِؾرحخ‬ ‫جُٔطكووس‬ ‫ٝٗٞع‬ ‫(جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ -‫جُقٞض٤س.‬ ‫جٌُطد‬ ‫ُقحُف‬ ‫جُٔغطخذٓس‬ ‫ٝجُقٞض٤س)‬ ، ‫ذحُوـحٛشز‬ ‫جألٓش٣ٌ٤ـس‬ ‫ٝجُؿحٓؼس‬ ، ‫ٝجُٜـــذف‬ ‫ٓؿٔٞػـس‬ ‫ًـَ‬ ‫ضٜـْ‬ ‫جُط٢‬ ، ‫غـْ‬ ‫هرن‬ ‫ٓؿٔٞػطْٜ‬ ‫ذو٤س‬ ‫ٓغ‬ ‫ضؿشذطْٜ‬ ‫ٝٓ٘حهؾس‬ ‫جُشمح‬ ‫جعطر٤حٕ‬ ، ‫جُٔطـٞكشز‬ ‫جُػحُـع‬ ‫جُؿ٤ـَ‬ ‫ٓـٖ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫هـشجءز‬ ‫أؾٜـضز‬ . ‫ٝجإلؽرحػحش‬ ‫جالعـطخذجٓحش‬ ‫ٗظش٣ـس‬ ‫مـٞء‬ ‫كـ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫ٌُِطـد‬ ‫جُٔغـطخذٓ٤ٖ‬ ‫ضؿشذـس‬ ، ‫خالٍ‬ ‫ٝضطٞسٛح‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ئُ٠‬ ‫جُكحؾس‬ ‫ػِ٠‬ ‫أغشش‬ ‫جُط٢‬ ‫جُؼٞجَٓ‬ ٖٓ ‫جٌُػ٤ش‬ ‫ٝٛ٘حى‬ ‫جألخ٤ش٣ٖ‬ ‫جُؼوذ٣ٖ‬ ، ‫جٌُٔ‬ ‫جُ٘ؾش‬ ‫ئدخحٍ‬ ‫جُؼٞجَٓ‬ ‫ٛزٙ‬ ‫ذ٤ٖ‬ ٖٓ ‫طر٢‬ ، ‫جُٔطضج٣ذ‬ ‫جُورٍٞ‬ ُ ‫ِ٘ؾش‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ، ‫ٝضكذ٣ػٜح‬ ‫ئٗؾحؤٛح‬ ‫ق٤ع‬ ٖٓ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جُٔؼِٞٓحش‬ ‫ٓغ‬ ‫ٝجُطؼحَٓ‬ ‫جُطذجٍٝ‬ ‫عُٜٞس‬ ‫ك٤ٜح‬ ‫ٝجُركع‬ ‫ٝضٞص٣ؼٜح‬ ‫ٝجعط٘غحخٜح‬ ، ‫جُكحعد‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُٔؼطٔذز‬ ‫جالضقحٍ‬ ‫ؽرٌحش‬ ‫ٝجضحقس‬ ‫جٗطؾحس‬ ‫ٝجُذُٝ٢‬ ‫جُٔكِ٢‬ ‫جُٔغطٞ٣٤ٖ‬ ‫ػِ٠‬ ‫ج٥ُ٢‬ ، ‫ضطٞس‬ ‫ػِ٠‬ ‫جػطٔحدج‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جُ٘ؾش‬ ‫ضطٞس‬ ‫ًٔح‬ ‫ج٥ُ٤س‬ ‫جُكحعرحش‬ ‫ك٢‬ ‫ٝجُرشجٓؽ‬ ‫جألؾٜضز‬ ، ‫ٝجُر٤حٗحش‬ ‫جُ٘قٞؿ‬ ‫ضرحدٍ‬ ‫ذط٤غ٤ش‬ ‫جإلٗطشٗص‬ ‫ٝضطـٞس‬ ‫جُ‬ ‫جُ٘ـ‬ ‫ضٌٞ٣ذ‬ ‫ُـس‬ ‫ٝجعطخذجّ‬ ‫ل‬ ‫حتن‬ ، ‫جُٔكُٔٞس.‬ ‫جُٞغ٤وس‬ ‫ٝف٤ـس‬ ‫جُٔٔطذز‬ ‫جُطٌٞ٣ذ‬ ‫ُٝـس‬ ( 1 ) ٝ ‫جُ٘ؾش‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ٞٛ ‫إلٗط‬ ‫جُطٌُ٘ٞٞؾ٤ح‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ػٖ‬ ‫رُي‬ ‫ًحٕ‬ ‫عٞجء‬ ‫ئٌُطشٝٗ٢‬ ‫ٝع٤و‬ ‫حؼ‬ ‫هش٣ن‬ ‫ٗظْ‬ ‫ٓغطٞ٣حض‬ ‫جخطالف‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُؾرٌحش‬ ‫هش٣ن‬ ‫ػٖ‬ ‫أٝ‬ ‫ًحُكغحذحش‬ ‫ٓغطوِس‬ ‫ٜح‬ ، ‫ًحٕ‬ ‫ٝعٞجء‬ ‫جُٔ٘ؾٞس‬ ‫ػٖ‬ ‫ٗحضؿح‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫ذحُؾٌَ‬ ‫أٝ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫ئُ٠‬ ‫جُٔطرٞع‬ ‫جُؾٌَ‬ ٖٓ ‫جُطكٞ٣َ‬ ‫ٝجُقٞسز‬ ‫جُقٞش‬ ‫ئمحكس‬ ‫ٓغ‬ ‫جألعحط‬ ‫ك٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫أٌٖٓ‬ ‫ئٕ‬ . ( 2 ) ‫ذٌٔ٤حش‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ضر٤ـغ‬ ‫ذأٜٗـح‬ ‫جالٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫ُِطؿحسز‬ ‫أٓـحصٕٝ‬ ‫ؽشًس‬ ‫ٝفشقص‬ ‫جعـــطخذجٜٓح‬ ‫ٓـــٖ‬ ، ‫جُٔخطِلـس‬ ‫ذحُِــحش‬ ‫هـــشجءضٜح‬ ‫ٝقؿـــْ‬ ، ‫ٝفل٤س‬ ‫دسجعس‬ ‫ضؼذ‬ ، ‫ػِ٢‬ ‫جػطٔذش‬ ‫ٜٓ٘ؽ‬ ‫جُٔ٤ذجٗ٢‬ ‫جُٔغـف‬ ، ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫ًحُطحُ٢‬ : ‫دس‬ ‫ك٢‬ ‫ذغـ٤و‬ ‫كــحسم‬ ‫ٝؾــٞد‬ ‫ج٣ـس‬ ‫ذحُؿحٓؼــس‬ ‫جُذسجعــس‬ ‫ػ٤ـ٘س‬ ‫ُـقحُف‬ ‫جإلٌُطـشٝٗ٤س‬ ‫جٌُــطد‬ ‫ذٞؾــٞد‬ ‫جُؼ٤ــ٘س‬ ‫أكـشجد‬ ‫ٝٓؼشكـس‬ ‫جألٓــش٣ٌ٤س‬ ، ‫جألدٝجش‬ ‫سأط‬ ‫ػِـــ٠‬ ‫ؾـــحءش‬ ‫هـــذ‬ ‫جإلٗطـــشٗص‬ ‫إٔ‬ ‫ػـــٖ‬ ‫ًـــؾلص‬ ‫ًٔـح‬ ‫ذٌـال‬ ‫جُؼ٤٘ـس‬ ‫أكـشجد‬ ‫ٓـٖ‬ ‫جُؼظٔــ٠‬ ‫جُـحُرــ٤س‬ ‫عــحػذش‬ ‫جُــط٢‬ ‫ٝجُطـــشم‬ ‫ػِ‬ ‫جُؿـحٓؼط٤ٖ‬ ‫ـ٠‬ ‫جإلٌُطـــــــشٝٗ٤س‬ ‫جٌُــــــطد‬ ‫ذٞؾـــــــٞد‬ ‫جُٔؼــــــشكس‬ ، ‫ٝإٔ‬ ‫جُؼظٔــــ٠‬ ‫جُـحُرــــ٤س‬ ‫ذٌـــال‬ ‫٣ـغطخذٓــــٕٞ‬ ‫جُؿـــحٓؼط٤ٖ‬ ‫جٌُــــطد‬ ‫ذٔؼ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ــــس‬ ‫ؽٜش٣ــــح‬ ‫ٝجقـــذز‬ ‫ٓـــشز‬ ‫ـــذٍ‬ ، ‫ٝجُ‬ ‫جٌُٔطرــ٤س‬ ‫جإلٌٓحٗــحش‬ ‫كـــ٢‬ ‫جُــــطلٞم‬ ‫ٓــــٖ‬ ‫جُــــشؿْ‬ ‫ٝػِــــ٠‬ ‫طٌ٘ٞٓؼِٞٓحضــ٤‬ ‫ُــقحُف‬ ‫س‬ ‫جألٓــش٣ٌ٤س‬ ‫جُؿحٓؼــس‬ ‫جُــــؾٜش١‬ ‫جالعــــطخذجّ‬ ‫ٓطٞعــــو‬ ‫جسضلــحع‬ ‫أظٜــشش‬ ‫جُ٘ــطحتؽ‬ ‫إٔ‬ ‫ئال‬ ‫؛‬ ُ ‫جُٔ٘ٞكــ٤س‬ ‫ؾحٓؼــــس‬ ‫كـــ٢‬ ‫جإلٌُطــــشٝٗ٤س‬ ‫جٌُــــطد‬ ‫ٔــــغطخذٓ٢‬ ، ‫كوو‬ ‫جالعطشؾحػ٤س‬ ‫جُوــشجءز‬ ‫ذـــشك‬ ‫جإلٌُطـــشٝٗ٤س‬ ‫جٌُــطد‬ ‫٣ــغطخذٕٓٞ‬ ‫جُؿحٓؼـــط٤ٖ‬ ‫ذٌــال‬ -‫دساعخ:(‬ ,2005 Zainab , and A.N , Roesnita Ismail , ) ( 7 ، ‫جُطؼشف‬ ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬ ‫أكؼـحٍ‬ ‫سدٝد‬ ‫قــٍٞ‬ ‫جٌُِ٤ـس‬ ‫كــ٢‬ ‫جٌُٔطرـحش‬ ‫أٓ٘ــحء‬ ‫ػِـ٠‬ ‫هرــن‬ ‫جعـطر٤حٕ‬ ‫ػِـ٠‬ ‫جُذسجعـس‬ ‫جُؼٞجتن.‬ ‫ػِ٠‬ ‫ضطلٞم‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ) ‫جإلٌُطشٝٗــ٢‬ ‫ذحُرش٣ــذ‬ ، ‫ٝجُ‬ ‫ذِـــص‬ ‫ؼ٤٘ــس‬ 100 ‫هحُد‬ ‫ػؾــٞجت٤ح‬ ‫جخط٤ــحسْٛ‬ ‫ضــْ‬ ، ‫جػطٔـذش‬ ‫ًٔـح‬ ‫ٝجُطؼِـ٤ْ‬ ‫جُـطؼِْ‬ ‫كـ٢‬ ‫ذلحػِ٤ـس‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ، ‫جٌُطـد‬ ‫العـطخذجّ‬ ‫جُٔكشًـس‬ ‫جُـذٝجكغ‬ ‫ٝإٔ‬ . ‫ؾٞص٣ـــ‬ ‫عـــحٗص‬ ‫"ٓحٝٗـــص‬ ‫ق‬ " ، ‫أسعــَ‬ ‫جعــطر٤حٕ‬ ‫ذحعـــطخذجّ‬ ‫جعطوقـــحت٤س‬ ‫دسجعـــس‬ ‫ٝٛــ٠‬ ‫جُؼٔـَ‬ ‫ئُـ٠‬ ‫جٌُٔطرـحش‬ ‫أٓ٘ـحء‬ ‫عٞ٣‬ ‫ح‬ ‫جعـطخذجّ‬ ‫دٓـؽ‬ ‫أؾـَ‬ ‫ٓـٖ‬ ‫جُطذس٣ظ‬ ‫ٛ٤ثـس‬ ‫أػنـحء‬ ‫ٓـغ‬ ‫جُؼ٤ــ٘س‬ ‫أكـــشجد‬ ‫ٓؼظـْ‬ ‫ٝإٔ‬ ‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫ؾذ٣ـذز‬ ‫أدجز‬ ‫جعـطخذجّ‬ ‫قـٍٞ‬ ‫ُِـح٣ـس‬ ‫عـِر٤٤ٖ‬ ‫جُوـشجء‬ ‫٣ٌـٖ‬ ‫ُـْ‬ ‫أٗـٚ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جُؾخق٢‬ ‫جُٔغـحػذ‬ ‫ٓػـَ‬ ، ٌُْٜ٘ٝ ‫ٌُِطحخ‬ ‫ئٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ٗغخس‬ ‫هشجءز‬ ‫ك٢‬ ‫ٓ٤ضز‬ ‫أ١‬ ‫٣شٝج‬ ُْ ‫جُٔلنـَ‬ ، ‫إٔ‬ ‫ضرـ٤ٖ‬ ‫ًٔـح‬ ‫جُٞسه٤ـس‬ ‫ذحٌُطـد‬ ‫ػحهل٤ـح‬ ‫ٓـشضرط٤ٖ‬ ‫ًـحٗٞج‬ ‫جُٔغـطٜذك٤ٖ‬ ‫جُوـشجء‬ ، ‫ئٌُطشٝٗ٤ــح‬ ‫٣وشؤٜٝٗــح‬ ‫ػ٘ــذٓح‬ ‫٣خٜٞٗٞٗـح‬ ‫ًـحٗٞج‬ ‫ُـٞ‬ ‫ًٔـح‬ ‫٣ؾـؼشٕٝ‬ ‫ٝأٜٗـْ‬ ، ‫ٛ٘ــح‬ ‫ٗؿــذ‬ ‫ذ٤٘ٔــح‬ ‫جُٔغــطخذ‬ ‫ٓــٖ‬ ‫ٓخطِلــس‬ ‫ػ٤٘ــس‬ ‫ٝأًػـش‬ ‫جُطٌُ٘ٞٞؾ٤ـح‬ ‫العـطخذجّ‬ ‫أًػــش‬ ‫٣ٔ٤ِــٕٞ‬ ‫جُــز٣ٖ‬ ٖ٤ٓ ‫جٌُطد‬ ‫ضر٘ـ٠‬ ‫قـٍٞ‬ ‫أكنـَ‬ ‫سؤ٣ـس‬ ‫هـذٓص‬ ‫ٝجُطـ٢‬ ‫ٓخطِلـس‬ ‫ٗؾـش‬ ‫ٗٔـحرؼ‬ ‫ػِـ٠‬ ‫جٗلطحقـح‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ . -( ‫دساعخ:‬ Cynthia, L. Gregory,2008 ) ( 10 ) ، ‫جُطـالخ‬ ‫جعـطخذجّ‬ ‫سفذ‬ ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ٗكـٞ‬ ‫ٝجضؿحٛـحضْٜ‬ ‫جُؿـحٓؼ٤٤ٖ‬ ، ‫ًِ٤ــس‬ ‫كـــ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـــس‬ ‫جُٔـــٞجسد‬ ‫ذوغــْ‬ -‫دساعخ:‬ Jason, Briddon& others,2009) ) ( 13 ) ‫جُٔغـطكذغحش‬ ‫جٗطؾحس‬ ‫ٝٗظش٣س‬ ‫جُطٞهؼحش‬ ‫ضأً٤ذ‬ ‫ٝٗظش٣س‬ ، ‫جُ٘ظش٣ـحش‬ ‫ٛـزٙ‬ ‫دٓـؽ‬ ‫٣ؾـٌَ‬ ‫ق٤ـع‬ ‫العـطخذجّ‬ ‫ٓغـكح‬ ‫ػَٔ‬ ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬ ‫ئٗؿِطــشج‬ ‫ؿـشخ‬ ‫ؾحٓؼـس‬ ‫ٌٓطرـس‬ ‫خـذٓحش‬ ‫كـ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬ ، ‫أٝعـــغ‬ ‫ُٔلٜـــّٞ‬ ‫أعحعـــح‬ ‫جُـــػالظ‬ ، ‫جعـــطؿح‬ ‫ٝضكِ٤ـــَ‬ ‫ؾٔـــغ‬ ‫ٝضـــْ‬ ‫جُٔغـــطخذٓ٤ٖ‬ ‫ذحش‬ ‫ٝجُٔــٞظل٤ٖ‬ ‫جُطــالخ‬ ‫ٓــغ‬ ‫ٝجُركع‬ ‫جُطؼِــ٤ْ‬ ‫كــ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫جعــطخذجّ‬ ‫ً٤ل٤ــس‬ ‫قــٍٞ‬ ‫جألًــحد٣ٔ٤٤ٖ‬ ، ‫جإلدسجى‬ ‫قـــٍٞ‬ ‫ألعـــثِس‬ ٖٓ ‫ٓغطٔذز‬ ‫ٓخطِلس‬ ‫ػٞجَٓ‬ ‫ٓشجػحز‬ ‫ٓغ‬ ‫جُٔغطٔش‬ ‫ٝجالعطخذجّ‬ ‫جُٔؼشك٢‬ ‫جُؼ٤٘س‬ ‫ذِـص‬ 846 ‫ٓــٖ‬ ‫هحُرــح‬ ‫جُؿحٓؼــس‬ ‫ًِ٤ــحش‬ ‫ؾٔ٤ــغ‬ ، ‫ٝأعطخذّ‬ ‫جال‬ ‫جإلٗطشٗــص‬ ‫ػرــش‬ ‫عــططالع‬ ‫جُػالظ‬ ‫جُ٘ظش٣حش‬ ، ‫جإلٗطشٗـص‬ ‫ؽـرٌس‬ ‫ػرـش‬ ‫جُٜ٘ـحت٢‬ ‫جالعـطر٤حٕ‬ ‫ٝهرـن‬ ، ‫ػـذد‬ ‫ذِـؾ‬ ‫ق٤ـع‬ ، ‫ٓغ‬ ‫جُٔ٘ظٔس‬ ‫ؽرٚ‬ ‫جُٔوحذالش‬ ‫ٝجعطخذٓص‬ 12 ‫ذـحُشد‬ ‫ؽـحسًٞج‬ ‫جُـز٣ٖ‬ ‫جُٔركـٞغ٤ٖ‬ 303 ‫ٓركٞغح‬ ، ‫إٔ‬ ‫جُ٘طحتؽ:‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫أْٛ‬ ٖٓ ‫جألدٝجس‬ ٢ٛ ‫ػِـ٠‬ ‫ُِكقـٍٞ‬ ‫جُطذس٣ظ‬ ‫ٛ٤ثس‬ ‫أػنحء‬ ٖٓ ‫ػنٞج‬ ‫جإلُ٤ٌطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ػٞجتن‬ ‫قٍٞ‬ ‫جُشؤٟ‬ ٖٓ ‫ٓض٣ـذ‬ ، ‫جُٔغـطخذٓ٤ٖ‬ ‫ُـذٟ‬ ‫جإلدسجى‬ ‫٣ِؼرٜـح‬ ‫جُطـ٢‬ ، ‫جُؼحهل٤س‬ ‫جُؼٞجَٓ‬ ‫أٛٔ٤س‬ ‫ئُ٠‬ ‫أ٣نح‬ ‫ٝضؾـ٤ش‬ ، ‫ٝك٢‬ ‫جُٔالقظـس‬ ‫جعـطخذجّ‬ ‫ضـْ‬ ‫ًٔـح‬ ‫ٓـغ‬ 6 ‫هالخ‬ ‫ًأدجز‬ ‫ذكع‬ ، ‫ُِطؼشف‬ ‫ػِ‬ ‫جُٔوطشـ‬ ‫جُٔٞعغ‬ ‫جُ٘ٔٞرؼ‬ ، ‫ج‬ ‫ذٞمـٞـ‬ ‫جُ٘طـحتؽ‬ ‫أظٜشش‬ ‫جُٔؼطذُــس‬ ‫ُطـأغ٤شجش‬ ُ( ‫إلؽــرحع‬ ، ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ػـٖ‬ ‫ذحُركع‬ ‫جُطالخ‬ ‫ه٤حّ‬ ‫ً٤ل٤س‬ ٠ ‫جُؼِٔ٢‬ ‫جُٔغطٟٞ‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٝجعـطخذجٜٓح‬ ، ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫جُ٘طـحتؽ‬ ‫ًحُطحُ٢:‬ ‫ًر٤ــ‬ ‫ضٌــٕٞ‬ ‫جُٔطـ٤ــشجش‬ ‫ذــ٤ٖ‬ ‫جُؼالهــحش‬ ‫ٝإٔ‬ ‫جُذ٣ٔٞؿشجك٤ــس)‬ ‫ٝجُٔطـ٤ــشجش‬ ‫ٝدجُس‬ ‫شز‬ ، ‫ًٔح‬ ‫ضِرـ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫إٔ‬ ‫جُٔغـطخذٓ٤ٖ‬ ‫جقط٤حؾـحش‬ ‫ٓـٖ‬ ‫جُؼذ٣ـذ‬ ، ‫ٝخحفس‬ ‫ذ‬ ‫٣طؼِـن‬ ‫ك٤ٔـح‬ ‫ا‬ ‫جُٞفـٍٞ‬ ‫ٌٓحٗ٤ـس‬ ، ٝ ‫٣كطـح‬ ‫ؼ‬ ‫٣وطشـ‬ ‫جُركع‬ ‫جُطٌُ٘ٞٞؾ٤ح.‬ ‫ذورٍٞ‬ ‫جُٔطؼِوس‬ ‫جُطٞف٤حش‬ ٖٓ ‫ٓؿٔٞػس‬
	‫جُٔطرٞػس‬ ٖٓ ‫أًرش‬ ‫ٝأػذجد‬ ، ‫جُغحقس‬ ‫ػِ٠‬ ‫ضٜ٤ٖٔ‬ ‫ذذأش‬ ‫جُط٢‬ ‫جالٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٝئهرحُْٜ‬ ‫جُ٘حط‬ ‫جٛطٔحٓحش‬ ‫ك٢‬ ‫ؾزس١‬ ‫ضكٍٞ‬ ‫قذٝظ‬ ‫ئُ٠‬ ‫ئؽحسز‬ ‫ك٢‬ ‫ٝرُي‬ ( 3 ) ، ‫جُؿٔس‬ ‫جُٔٔ٤ضجش‬ ‫ٝسؿْ‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؼحُْ‬ ‫ك٢‬ ‫جالعطخذجّ‬ ‫هِ٤َ‬ ‫٣ضجٍ‬ ‫ٓح‬ ‫أٗٚ‬ ‫ئال‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ، ‫جٌُطد‬ ‫ٓر٤ؼحش‬ ‫إٔ‬ ‫ئال‬ ‫قٞجُ٢‬ ‫صجدش‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ 500 ‫ٝجقذز‬ ‫ع٘س‬ ‫ك٢‬ % ، ‫جُط٢‬ ‫جألؾٜضز‬ ‫جٗطؾحس‬ ‫ئُ٠‬ ‫رُي‬ ‫ٝ٣شؾغ‬ ‫جُِٞق٤س‬ ‫ٝجألؾٜضز‬ ‫جُزً٤س‬ ‫جُٜٞجضق‬ ‫ٓػَ‬ ‫ػِ٤ٜح‬ ‫ضوشأ‬ ‫إٔ‬ ٌٖٔ٣ ‫جٌُٔر٤ٞضشجش‬ ‫جُٔكُٔٞس.‬ ( 4 ) ‫ذ٤ٖ‬ ‫جُقشجع‬ ‫ُٝؼَ‬ ‫جُز١‬ ‫ذحُقشجع‬ ‫٣زًشٗح‬ ‫جالٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ٝجُٔؼِٞٓحش‬ ‫جُٞسه٤س‬ ‫جُٔؼِٞٓحش‬ ‫جُٔطرٞع‬ ‫ئُ٠‬ ‫جُٔخطٞه‬ ٖٓ ‫جالٗطوحٍ‬ ‫ٓشقِس‬ ‫ك٢‬ ‫قذظ‬ ، ‫ػقش‬ ٞٛ ‫ُ٤ظ‬ ‫جُٔغطورَ‬ ‫ذإٔ‬ ‫ُ٘ح‬ ‫ٝ٣إًذ‬ ‫جُطوِ٤ذ١‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫كوو‬ ‫ٝٓشجؾؼس‬ ‫ٝهشجءز‬ ‫ضقٞ٣شج‬ ‫جالٌُطشٝٗ٢‬ ‫جعطخذجٓٚ‬ ‫ػقش‬ ‫أ٣نح‬ ٌُٚ٘ٝ ‫ٝقلظح.‬ ( 5 ) ‫ػِ٢‬ ‫كـ٢‬ ‫جُؿحٓؼـس‬ ‫هـالخ‬ ‫ذـ٤ٖ‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫جعـطخذجّ‬ ‫أعـِٞخ‬ ‫ٓحُ٤ض٣ـح‬ ، ‫ػِـ٠‬ ‫سًـضش‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫جعـطخذجّ‬ ‫جٗٔـحه‬ ‫ضكذ٣ـذ‬ ، ‫هٞجٜٓح‬ ‫ػ٤٘س‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٝجػطٔذش‬ 206 ‫ٓلشدز‬ ، ‫أدجز‬ ‫ٝجعطخذٓص‬ ‫جال‬ ‫عطر٤حٕ‬ ، ‫ًحُطحُ٢‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫إٔ‬ : ‫جُؼ٤٘س‬ ‫غِع‬ ٖٓ ‫أًػش‬ ‫جُطـالخ‬ ‫ٓـٖ‬ ‫ُإلٗطشٗـص‬ ‫جالعـطخذجّ‬ ‫ًػ٤لـ٢‬ ‫ٛـْ‬ ، ‫ٝ٣إًذٕٝ‬ ‫أْٜٗ‬ ‫جإلٗطشٗـص‬ ‫جعـطخذجّ‬ ‫كـ٢‬ ‫ٜٓشز‬ ، ٝ ‫جُطـالخ‬ ‫إٔ‬ ‫ع٘ٞجش‬ ‫أسذغ‬ ‫ٓذٟ‬ ‫ػِ٠‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ذحٌُطــد‬ ‫ٝػالهـطْٜ‬ ‫جُطــالخ‬ ، ٝ ‫أْٛ‬ ‫ؾحءش‬ ‫جُ٘طـحتؽ‬ ‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جع‬ ‫قـٍٞ‬ ‫ٓخطِطـس‬ ‫ٓؾـحػش‬ ‫ُـذ٣ْٜ‬ ‫جُطـالخ‬ ‫إٔ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫ـطخذجّ‬ ، -‫دساعخ‬ : y Davis,2010) , Croft, Core , Rosie ) ( 14 ) ‫ٓغـك٤ٖ‬ ‫ٗطـحتؽ‬ ‫ٝٓوحسٗس‬ ‫سفذ‬ ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬ ‫ٝإٔ‬ ‫ػحٓ٢‬ ‫أؾش٣ـح‬ 2003 ٝ 2006 ‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ٗكــٞ‬ ‫ٝجضؿحٛــحضْٜ‬ ‫جُطـالخ‬ ‫جعــطخذجّ‬ ‫قٍٞ‬ ّ ‫جُطوِ٤ذ٣ــس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫جعــطخذجّ‬ ‫٣لنــِٕٞ‬ ‫ٌُٝــْٜ٘‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫٣غــطخذٕٓٞ‬ ‫جُطــالخ‬ ‫جُرش٣طحٗ٤ـس‬ ‫ًُٞٞٓر٤ـح‬ ‫كٌطٞس٣ـح‬ ‫ذٔوحهؼـس‬ ‫سٝدص‬ ‫سٝ٣ـحٍ‬ ‫ؾحٓؼـس‬ ‫ٌٓطرـس‬ ‫كــ٢‬ ‫جُطٌُ٘ٞٞؾ٤ــس‬ ‫ٝجُٔغـطكذغحش‬ ، ‫جُٔطرٞػــس.‬ ‫أٓحّ‬ ‫ٓطحقـح‬ ‫جالعـططالع‬ ‫جعـطٔش‬ ‫ٝهـذ‬ ‫ٓذٟ‬ ‫ػِ٠‬ ‫ُِٔؾحسًس‬ ‫جُطالخ‬ 29 ‫٣ٞٓح‬ ، ‫ك٤ٚ‬ ‫ؽحسًٞج‬ ‫جُز٣ٖ‬ ‫ػذد‬ ‫ٝذِؾ‬ ‫ذؿحٓؼـس‬ ‫جٌُٔطرـس‬ ‫ُٔٞهغ‬ ‫ص٣حسضٚ‬ ‫أغ٘حء‬ ‫ست٤غ٢‬ ‫ذؾـٌَ‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫خذٓـس‬ ‫٣غـطخذٕٓٞ‬ ‫ٓحال٣ـح‬ ، ‫ُذٟ‬ ‫ًٝحٕ‬ ‫ضوش٣رح‬ ‫جُؼ٤٘س‬ ‫غِػ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫خذٓـس‬ ‫ٗكـٞ‬ ‫ئ٣ؿحذ٢‬ ‫جضؿحٙ‬ ، -‫دساعخ:‬ ,2008) Noorhidawati, Abdullah, Forbes, Gibb ) ( 11 ) ، ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬ 779 ‫ٓركٞغح‬ ، ‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫٣غـطخذٕٓٞ‬ ‫جُـز٣ٖ‬ ‫جُطـالخ‬ ‫ٗغـرس‬ ‫إٔ‬ ‫ٝإٔ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـــس‬ ‫جٌُطـــد‬ ‫٣غـــطخذٕٓٞ‬ ‫جُـــز٣ٖ‬ ‫٣لنـــِٞٗ‬ ‫ٜح‬ ُ ‫غـــٜ‬ ٞ ‫جالعـــطخذجّ‬ ‫ُس‬ ، ‫جضؿحٛحش‬ ‫سفذ‬ ‫كـ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ٗكـٞ‬ ‫جُطـالخ‬ ‫جالعٌطِ٘ذ١‬ ‫جُؼحُ٢‬ ‫جُٔؼٜـذ‬ ، ٝ ‫جُؿضء‬ ‫ػـــحّ‬ ‫جعـــططالع‬ ‫ئؾـــشجء‬ ‫ٓ٘ـز‬ ‫جسضلؼـص‬ ‫هـذ‬ ‫ذحٌُٔطرـس‬ ، 2003 ‫٣ض٣ـــذ‬ ‫ٓـــح‬ ‫إٔ‬ ‫ٓـــٖ‬ ‫جُـــشؿْ‬ ‫ػِـــ٠‬ ّ ‫ٝضغطخذّ‬ ‫جُػحٗ٢‬ ، ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ضكِ٤َ‬ ، ٝ ‫ٓطذجخِـس‬ ‫دسجعـحش‬ ‫غـالظ‬ ‫ٓـٖ‬ ‫جُػـحٗ٢‬ ‫جُؿضء‬ ‫ضوذ٣ْ‬ ‫جُؿحٓؼـس‬ ‫ذٌٔطرـس‬ ‫جُخحفـس‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫٣غطخذٕٓٞ‬ ‫جُطـــالخ‬ ‫ٗقـــق‬ ‫ػـــٖ‬ ‫هِـــ٤ال‬ ، ‫فـ٘ق‬ ‫ًٔـح‬ ‫جُذسجع٤س.‬ ‫جُٔؾشٝػحش‬ ‫أٝ‬ ‫جُٜٔحّ‬ ‫ٌُطحذس‬ ‫أعحع٢‬ ‫ذؾٌَ‬ -‫دساعخ:‬ Williams, Karen, Carter and Rickey, Best,2006) ) ( 8 ‫جُط٢‬ ‫جُطؿـحسخ‬ ‫ئُـ٠‬ ‫جعـط٘حدج‬ ‫جُؼـحُ٢‬ ‫جُطؼِـ٤ْ‬ ‫كـ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫ٌُِطـد‬ ‫جالعـطخذجّ‬ ‫هحذِ٤ـس‬ ‫قـٍٞ‬ ‫جُٜٔــْ‬ ‫ذـ٤ــش‬ ‫ذحُ٤ــذ‬ ‫ٓكٔــٍٞ‬ ‫ؾٜــحص‬ ‫ئُــ٠‬ ‫ئٌُطشٝٗــ٢‬ ‫ًطــحخ‬ ‫ضكٔ٤ــَ‬ ‫ػِـ٠‬ ‫جُوـذسز‬ ‫جُطـالخ‬ ‫ؿحُر٤ـس‬ ، ) ، ‫ٛذكص‬ ‫عطشجغٌال٣ذ‬ ‫ؾحٓؼس‬ ‫ك٢‬ ‫أؾش٣ص‬ ، ‫جٌُطــد‬ ‫ٓــٖ‬ ‫ُٔؿٔــٞػط٤ٖ‬ ‫ضكِــ٤ال‬ ‫جُذسجعــس‬ ‫ٝضنــٔ٘ص‬ ‫ٛ٘ــح‬ ‫ًٝحٗــص‬ ‫ى‬ ‫جإلٌُطشٝ‬ ‫جٌُطد‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫كــ٢‬ ‫ِٓكٞظــس‬ ‫ص٣ــحدز‬ ٖٓ ‫جُلطشز‬ ‫خالٍ‬ ‫ٗ٤س‬ 2003 ‫ئُ٠‬ 2009 .
	‫ػِ٢‬ ‫جُطؼشف‬ ‫ئُ٢‬ ‫ضـذجٍٝ‬ ‫أٗٔـحه‬ ‫ذطكِ٤ـَ‬ ‫ٓٞٗطؿـٞٓش١‬ ‫ذٞال٣ـس‬ ‫أٝذـٞسٕ‬ ‫ؾحٓؼـس‬ ‫كـ٢‬ ‫جٌُٔطرـس‬ ‫ٓٞظلـٞ‬ ‫هـحّ‬ ‫جُٔطٔ٤ـضز‬ ‫جألًحد٣ٔ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫هحتٔـس‬ ‫ٝجخط٤ـحس‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫جعـطخذجّ‬ ، ‫ؿالعــٌٞ‬ ‫ٝؾحٓؼــس‬ ‫عــطشجغٌال٣ذ‬ ‫ؾحٓؼــس‬ ‫ٌٓطرــحش‬ ‫كــ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ، ‫دسجعــس‬ ‫ٝجؾــشجء‬ ‫ك٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ٓــغ‬ ‫جُٔغــطخذّ‬ ‫ضلــحػالش‬ ‫قــٍٞ‬ ‫جإلٗطشٗــص‬ ‫ػرــش‬ ‫جعطوقــحت٤س‬ ‫ضطرؼ٤ٚ‬ -‫دساعخ‬ (Chan Li&Others,2011): ( 15 ) ، ‫جٌُطـــد‬ ‫جعـطخذجّ‬ ‫ٓغـف‬ ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬
				209 210 211 212 213

- ‫ػٕٚظ‬ ‫دساعخ:‬ ، ‫إثشاْٛى(‬ ‫كًبل‬ ‫ػجٛش‬ 2011 )

  
	‫ضقـٔ٤ْ‬ ‫كحػِ٤ـس‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُطؼشف‬ ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬	) ،	17	(
	‫ٝضكش٣ــش‬ ‫ضقــٔ٤ْ‬ ‫ٜٓــحسجش‬ ‫ذؼــل‬ ‫ُط٘ٔ٤ــس‬ ‫جُؿــٞدز‬ ‫ٓؼــح٣٤ش‬ ‫مـٞء‬	‫كـ٢‬ ‫ئٌُطشٝٗ٢‬ ‫ًطـحخ‬
	‫ؽـرٚ‬ ‫جُٔـٜ٘ؽ‬	‫جعطخذجّ‬ ‫ضْ‬	،	‫جُطؼِـ٤ْ‬ ‫ضٌُ٘ٞٞؾ٤ـح‬ ‫ُطــالخ‬ ‫جُلٞضٞؽــٞخ‬	‫ذرشٗــحٓؽ‬ ‫جُقــٞس‬
	‫جُ٘ٞػ٤ـس‬ ‫جُطشذ٤ـس‬ ‫ذٌِ٤ـس‬ ‫جُطؼِـ٤ْ‬ ‫ضٌُ٘ٞٞؾ٤ـح‬ ‫ؽـؼرس‬ ‫جُػحٗ٤ـس‬ ‫جُلشهـس‬ ‫هـالخ‬ ‫ٓـٖ‬ ‫ُؼ٤٘ـس‬	‫جُطؿش٣ر٢‬
	‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬	،	‫ُِذسجعس‬ ‫ست٤غس‬ ‫ًأدجز‬ ‫جُٔالقظس‬ ‫ذطحهس‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٝجػطٔـذش‬	،	‫جُل٤ـّٞ‬ ‫ؾحٓؼـس‬
	‫جُٔؿٔٞػــس‬ ‫هــالخ‬ ‫دسؾــحش‬ ‫ٓطٞعط٢‬ ‫ذــ٤ٖ‬ ‫ئققــحت٤ح‬ ‫دجُــس‬ ‫كــشٝم‬ ‫د‬	‫ٝؾــٞ‬	‫ًحُطحُ٢:‬
	‫جُٜٔــــحسٟ‬ ‫جألدجء‬ ‫ٓالقظــــس‬ ‫ُرطحهــــس‬ ‫جُرؼذ١‬ ‫جُططر٤ــــن‬ ‫كــــ٢‬ ‫ٝجُنــــحذطس‬ ‫جُطؿش٣ر٤ــــس‬
	‫جُطؼحٓـَ‬ ‫ٜٓـحسجش‬	‫جُطقـٔ٤ْ‬ ‫ِٓلـحش‬ ‫ٓـغ‬ ‫جُطؼحٓـَ‬ ‫ٜٓحسجش‬ ،	‫جُلٞضٞؽٞخ‬ ‫ضؾـــــ٤َ‬ ‫(ٜٓــــحسجش‬ ،
						‫جُطؿش٣ر٤س.‬ ‫جُٔؿٔٞػـس‬ ‫ُقـحُف‬ )	‫جُقـٞس‬ ‫ٓـغ‬

- ‫دساعخ:‬ ‫انًحًذ٘‬ ، ( ‫انذٍٚ‬ ‫عًبل‬ ‫دمحم‬ ‫يشٔح‬ 2012 )

  
	‫جعـطخذجّ‬ ‫أغـش‬ ‫جخطرـحس‬ ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬	) ،	18	(
	‫ُطـالخ‬ ‫جُٜٔحسٟ‬ ‫ٝجألدجء‬ ‫جُٔؼشكـ٢‬ ‫جُطكقـ٤َ‬ ‫ض٘ٔ٤ـس‬ ‫كـ٢‬ ‫ٓوطـشـ‬ ‫ضلحػِ٢‬ ‫ئٌُطشٝٗ٢‬ ‫ًطـحخ‬
	‫جعـطخذجّ‬ ‫ضْ‬	،	‫ٝجُطقـٔ٤ْ‬ ‫جُـ٘ظْ‬ ‫ضكِ٤ـَ‬ ‫ٓوـشس‬ ‫كـ٢‬ ‫جُطؼِ٤ٔ٢‬ ‫جٌُٔر٤ٞضش‬ ‫ؽـؼرس‬ ‫جُؼحٓـس‬ ‫جُـذذِّٞ‬
	‫هـــالخ‬ ‫ٓــٖ‬ ‫ػؾـٞجت٤ح‬ ‫ـشش‬	‫جخط٤‬ ‫ػ٤٘ـس‬ ‫ػِـ٠‬ ‫جُذسجعـس‬ ‫ٝهروـص‬	‫جُطؿش٣ر٢‬ ‫ؽـرٚ‬ ‫جُٔـٜ٘ؽ‬ ،
	‫ؾحٓؼـــس‬ ‫جُطشذٞ٣ـــس‬ ‫جُذسجعــحش‬ ‫ذٔؼٜـــذ‬ ‫جُطؼِ٤ٔ٢‬ ‫جٌُٔر٤ـــٞضش‬ ‫ؽــؼرس‬ ‫جُؼحٓـــس‬ ‫جُـــذذِّٞ‬

‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ - ‫انؼذد‬ 28 ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ 8282 214

  
	‫دجُـس‬ ‫كشٝم‬ ‫ٝؾٞد‬	‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬	‫هحُرـــح‬ ،	‫ذِـص‬ ‫جُؼ٤٘ـــس‬ 14	ٝ	‫جُوـــحٛشز‬ ،
	‫جُورِ٢‬ ‫جُططر٤و٤ٖ‬ ‫ك٢‬ ‫جُطؿش٣ر٤ـس‬	‫جُٔؿٔٞػـس‬ ‫هـالخ‬ ‫دسؾـحش‬ ‫ٓطٞعـطحش‬ ‫ذـ٤ٖ‬ ‫ئققـحت٤ح‬
	‫جُ‬ ‫رؼذ١.‬	‫جُططر٤ـن‬ ‫ُقـحُف‬ ‫جُٜٔحسجش‬ ‫ٓالقظس‬ ‫ٝذطحهس‬ ‫جُٔؼشك٢‬ ‫جُطكق٤َ‬ ‫الخطرحس‬ ‫ٝجُرؼذ١‬
							‫دساعخ:‬	-

Lotta, C. Larson,2012) )

  
	‫قلــحظ‬ ‫ٓذ١‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُطؼشف‬ ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬	19 )	(
	‫ضؿشذس‬ ‫ك٢‬ ‫ٓطخققح‬ ‫ٓؼِٔح‬	49	‫ذِـص‬ ‫جُؼ٤٘س‬	‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫هــشجءز‬ ‫ػِــ٠‬ ‫جُٔؼِٔــ٤ٖ‬ ،
	‫ك٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطـد‬ ‫هش٣ـن‬ ‫ػـٖ‬ ‫ُِطـذس٣ظ‬ ‫ئػـذجدْٛ‬ ‫أؾـَ‬ ‫ٓـٖ‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫هشجءز‬
	‫ٝهٞجػـذ‬	‫ُِٔؼِٔـ٤ٖ‬ ‫جُشهٔ٤ـس‬ ‫جُوشجءز‬ ‫عًِٞ٤حش‬ ‫ذكع‬ ‫ئُ٠‬ ‫ذحإلمحكس‬	،	‫جُذسجع٤س‬ ‫جُقلٞف‬
	‫ذحُ٘قٞؿ‬ ‫طؼِوس‬	‫جُٔ‬ ‫ٝجُؼٞجٓـَ‬	‫جُوـشجءز‬ ‫كـ٢‬ ‫جُٔـإغشز‬ ‫جُؼٞجٓـَ‬ ،	ٝ	‫ذٜـح‬ ‫جُخحفـس‬ ‫جُطقـشف‬ ،
	‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬	‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ضو٘٤حش‬ ‫ٗكٞ‬ ‫ٝجالضؿحٛحش‬ ،	‫جُلْٜ‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٝضأغ٤شٛح‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ،
	‫ضأغ٤شٛـح‬ ‫ُٜـح‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬ ‫هـشجءز‬ ‫ذـإٔ‬ ‫أهـشٝج‬ ‫جُٔؼِٔـ٤ٖ‬ ‫ٓـٖ‬ %	53	‫إٔ‬	‫ًحُطحُ٢:‬
	‫دٓؽ‬	‫ك٢‬ ‫جُرذء‬	‫مشٝسز‬ ‫أًذٝج‬	،	‫جُٔطرٞع‬ ‫جُ٘ـ‬ ‫ذوشجءز‬ ‫ٓوحسٗس‬ ‫جُوشجءز‬ ‫كْٜ‬ ‫ك٢‬ ‫جإل٣ؿحذ٢‬
						‫جُطوِ٤ذ٣ـس‬ ‫جألٓ٤ـس‬ ‫ٓكـٞ‬ ‫ذـشجٓؽ‬ ‫كـ٢‬ ‫جُشهٔ٤ـس‬ ‫جُوـشجءز‬ ‫ضؿـحسخ‬ .
						‫دساعخ:	-

‬ Andy, Revelle & Others,2012) )

  
	‫ػِ٢‬ ‫جُطؼشف‬ ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬	) ،	20	(
	ٖٓ	‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫ٗكــٞ‬ ‫جُٔغــطخذٓ٤ٖ‬ ‫الضؿحٛـحش‬ ‫ٝجُـذ٣ٔـشجك٢‬ ‫جالؾطٔـحػ٢‬ ‫جُطشً٤ـد‬ ،
	‫ق٤ع‬	‫ٓ٤حٓ٢‬ ‫ؾحٓؼس‬ ‫كــ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫قــٍٞ‬ ‫ج٥سجء‬ ‫ٓــٖ‬ ‫ٓؿٔٞػــحش‬ ‫سفــذ‬ ‫خالٍ‬ ،
	‫جٌُطد‬ ‫ٓكرـٞ‬ : ،	٢ٛ	‫جُٔركـٞغ٤ٖ‬ ‫ذـ٤ٖ‬ ‫ج٥سجء‬ ‫ٓـٖ‬ ‫ٓخطِلـس‬ ‫أٗـٞجع‬ ‫أسذؼـس‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُرحقػٕٞ‬ ‫سًض‬
	‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫ذحُرش٣ـذ‬ ‫أسعـَ‬	ٝ	‫جعططالع‬	‫ٝجعـطخذٓص‬	،	‫جُٔطحذغ‬ ‫ٝأفكحخ‬	‫جُٞجهؼ٤٤ٖ‬ ،	،	‫جُل٘٤٤ٖ‬
	‫جُطذس٣ظ‬ ‫ٛ٤ثـس‬ ‫ٝأػنـحء‬	‫جُؼِ٤ـح‬ ‫جُذسجعـحش‬ ‫ٝهـالخ‬ ‫جُؿـحٓؼ٤٤ٖ‬ ‫جُطـالخ‬ ‫ٓـٖ‬ ‫ًر٤ـش‬ ‫ػـذد‬ ‫ـ٠‬	‫ئُ‬
	،	‫جالعططالع‬ ‫ػِ٠‬ ‫ذحُشد‬ ْٜ٘ٓ ‫ٓركٞغح‬	1471	‫ٝؽحسى‬ ‫ػؾٞجت٤ح‬ ‫جخط٤حسْٛ‬ ‫ضـْ‬	ٝ	‫ٓ٤حٓ٢‬ ،	‫ذؿحٓؼـس‬
	‫جُٔطـ٤شز‬ ‫جُطر٤ؼس‬ ‫ضؼٌظ‬ ‫ٝجٌُٔ٤س‬ ‫جُ٘ٞػ٤س‬ ‫جُر٤حٗحش‬ ٖٓ ًَ ‫إٔ‬	‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬
	‫ذحٌُطد‬ ‫جُورٍٞ‬ ‫أٝ‬ ‫جُشجقس‬ ٖٓ ‫ذٔغطٟٞ‬ ‫ضطٔطغ‬ ‫ذأٜٗح‬ %	66	‫ٝأًذش‬	‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ،	‫العطخذجّ‬
	‫٣شضرو‬ ‫ًٔح‬	‫جُٔركٞغ٤ٖ‬ ‫آسجء‬ ‫ذأٗٞجع‬ ‫هٞ٣ح‬ ‫جسضرحهح‬ ‫٣شضرو‬ ‫جألًحد٣ٔ٢‬ ‫جالٗنرحه‬ ‫ٝإٔ‬ ،	‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ،
										.	‫ج٥سجء‬ ‫ٛزٙ‬ ‫ذأٗٞجع‬ ‫أ٣نح‬ ‫جُطؼِ٤ٔ٤س‬ ‫ٝجُكحُس‬ ‫جالؾطٔحػ٢‬ ‫جُ٘ٞع‬
										-

‫حغٍ‬ ‫دساعخ:‬ ، ‫انشاصق(‬ ‫ػجذ‬ ‫غُذٔس‬ 2013 )

  
	‫جعـطخذجّ‬ ‫أغـش‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُطؼشف‬ ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬	) ،	21	(
	‫ُِٜٔـحسجش‬ ‫جُؼِٔـ٢‬ ‫جألدجء‬ ‫ٝٓغـطٟٞ‬	‫جُٔؼشكـ٢‬ ‫جُطكقـ٤َ‬ ‫ٓـٖ‬ ‫ًـَ‬ ‫ػِـ٠‬ ،	‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحخ‬
	‫جُقق‬ ‫ضالٓ٤ـز‬ ‫ٓـٖ‬ ‫ػؾـٞجت٤س‬ ‫ػ٤٘ـس‬ ‫ُـذٟ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جُؿـذجٍٝ‬ ‫ٓوـشس‬ ‫٣طنـٜٔ٘ح‬ ‫جُطـ٢‬ ‫جُؼِٔ٤ـس‬
	‫جُٔالقظـس‬ ‫ٝذطحهـس‬ ‫ضكقـ٤ِ٢‬ ‫جخطرـحس‬ ‫جعـطخذّ‬	‫ضْ‬	ٝ	‫ضؿش٣ر٤ـس‬ ‫دسجعس‬ ‫ضؼذ‬ ،	‫جإلػذجد١‬ ‫جُػـحٗ٢‬ ،
	‫ُقــحُف‬ ‫ئققــحت٤ح‬ ‫دجُــس‬ ‫كــشٝم‬ ‫ٝؾــٞد‬	‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬	‫ُِذسجعس‬ ‫ًأدٝجش‬ ،
	،	‫جُٔؼشكـ٢‬ ‫جُطكقـ٤َ‬ ‫جخطرـحس‬ ‫ٓـٖ‬ َ	‫ٌُـ‬ ‫جُرؼذ١‬ ‫جُو٤ــحط‬ ‫كــ٢‬ ‫جُطؿش٣ر٤ــس‬ ‫جُٔؿٔٞػــس‬ ‫هــالخ‬
		‫جإلٌُطشٝٗ٤س.‬ ‫جُؿذجٍٝ‬ ‫ٓوشس‬ ‫٣طنٜٔ٘ح‬ ‫ُط٢‬	‫ج‬ ‫جُؼِٔ٤س‬ ‫ُِٜٔـحسجش‬ ‫جُؼِٔـ٢‬ ‫جألدجء‬ ‫ٝٓغـطٟٞ‬
	‫جُٔـإغشز‬ ‫جُؼٞجٓـَ‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُطؼشف‬ ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬	) ،	( 22	, (Alain	R. Lamothe,2013)	:	-‫دساعخ‬
	‫جُطــالخ‬ ‫ٓؿطٔــغ‬ ‫ذـ٤ٖ‬	‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫قؿــْ‬ ،	ٝ	‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫جعــطخذجّ‬ ‫كــ٢‬
	‫جُٔشًض٣س‬ ‫جٌُٔطرس‬ ‫ذٞجعطس‬ ‫جإلٗطشٗص‬ ‫ػرش‬ ‫أؾشٟ‬ ‫ٓغف‬ ‫خـالٍ‬ ‫ٓـٖ‬	‫جُطذس٣ظ‬ ‫ٛ٤ثس‬ ‫ٝأػنــحء‬ ،
	‫ٓغطٟٞ‬ ‫قٍٞ‬	ّ	2010	2001 ‫قط٠‬	ٖٓ ‫عـ٘ٞجش‬ ‫ضغغ‬ ‫ٓذٟ‬ ‫ػِ٠‬ ‫ذٌ٘ذج‬ ‫ُٞسجٗط٤ٖ‬ ‫ُؿحٓؼس‬
	‫ؾٔ٤ـغ‬ ‫ذـ٤ٖ‬ ‫ٓـٖ‬ ‫أٗٚ‬	‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬	‫جُخرشجء‬ ‫ُذٟ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫جعطخذجّ‬ ،

‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ - ‫انؼذد‬ 28 ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ 8282 215

  
	‫جُـز١‬ ‫ٛـٞ‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ٝػـذد‬ ‫جُطقـلف‬ ‫قؿـْ‬ ‫ًـحٕ‬	،	‫جُذسجعـس‬ ‫ٛـزٙ‬ ‫خـالٍ‬ ‫ذكػٜـح‬ ‫ضـْ‬ ‫جُطـ٢‬ ‫جُؼٞجٓـَ‬
	‫ٓـٖ‬ ‫ًـَ‬ ‫ٝدٝس‬ ‫أٛٔ٤ـس‬ ‫ذٔـذٟ‬ ‫٣ـٞق٢‬ ‫ٓٔـح‬	‫جالعـطخذجّ‬ ‫ذٔغـطٞ٣حش‬ ‫هـٟٞ‬ ،	‫أ‬	‫ح‬	‫جسضرحهـ‬ ‫أظٜـش‬
	ٝ ‫أظٜش‬	‫ٝجعــطخذجْٜٓ‬ ‫جُٔغــطل٤ذ٣ٖ‬ ‫هرــٍٞ‬ ‫كــ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ــس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫ٝٓكطــٟٞ‬ ‫قؿــْ‬ ،
	‫أظٜــش‬ ‫قـ٤ٖ‬ ‫كـ٢‬	،	‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫خ‬	‫جٌُطـح‬ ‫جعـطخذجّ‬ ‫ٓـغ‬ ‫أهـٟٞ‬ ‫ػالهـس‬ ‫جُـذًطٞسجٙ‬ ‫هـالخ‬
	‫ذحُؿحٓؼــس‬ ‫جُطــذس٣ظ‬ ‫ٛ٤ثــس‬ ‫أػنــحء‬ ‫أظٜــش‬ ‫ًٔــح‬	‫أمــؼق‬ ‫ػالهــحش‬ ‫جُؿــحٓؼ٤٤ٖ‬ ‫جُطــالخ‬ ،
					‫جإلٌُطشٝٗ٢.‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ٓغ‬ ‫ػٔٞٓح‬ ‫أمؼق‬ ‫ػالهــس‬

- ‫دساعخ:‬ Muir ,Laura and Graeme, Hawes,2013) )

  
	‫أؾشجء‬ ‫ئُ٢‬ ‫ٛذكص‬	) ،	23	(
	‫جُٜٔـــحّ‬ ‫كـــ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـــس‬ ‫جٌُطــد‬ ‫ٓـغ‬ ‫جُؿحٓؼ٤ـس‬ ‫جُٔشقِـس‬ ‫هـالخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫سفذ‬
	٠ٛٝ	،	‫جُؼِٔ٢‬ ‫ِ٘ؾـــحه‬	ُ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـــس‬ ‫جٌُطـــد‬ ‫جعــطخذجّ‬ ‫ً٤ل٤ـــس‬ ‫كـــ٢‬ ‫جُركـــع‬	‫جُذسجعــ٤س‬ ،
	،	‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ٖ	‫ٓـ‬ ‫جُـطؼِْ‬ ‫ٝٓـذٟ‬ ‫جُذجسعـ٤ٖ‬ ‫جعـطخذجّ‬ ‫ً٤ل٤ـس‬ ‫ضكذ٣ـذ‬ ‫ذٜـذف‬	،	‫قحُس‬ ‫دسجعس‬
	‫هالخ‬ ‫ٓـٖ‬	‫ػٔذ٣س‬ ‫جُؼ٤٘س‬ ‫ؾحءش‬	‫جألًحد٣ٔ٤س‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤ـس‬ ‫جٌُطـد‬ ‫ػِـ٠‬ ‫جُٔلشٝمـس‬ ‫ٝجُو٤ـٞد‬ ،
	‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬	‫أٗـذسٝص‬ ‫عـحٗص‬ ‫ؾحٓؼـس‬ ‫كـ٢‬ ‫جُؿحٓؼ٤ـس‬ ‫جُٔشقِـس‬ ‫كـ٢‬ ‫جُػحُع‬ ‫جُٔغطٟٞ‬ ،
	‫ُِٔ٘ـحٛؽ‬ ‫طشٝٗ٤س‬	‫جإلٌُ‬ ‫جٌُطد‬ ‫٣غطخذٕٓٞ‬ ‫جُز٣ٖ‬ ‫جُطالخ‬ ‫ُذٟ‬ ‫ػذ٣ذز‬ ‫ٓؾٌالش‬ ‫ٛ٘ـحى‬ ‫إٔ‬	‫ًحُطحُ٢:‬
						‫جألًحد٣ٔ٤ـس‬ ‫جُذسجعـ٤س‬

‫ػجذانؼضٚض(‬ ‫خبنذ‬ ‫انؼظفٕس،‬ ٔ ‫هللا،‬ ‫ػجذ‬ ‫عؼٕد‬ ‫ػهٙ‬ ‫انغجٛؼٙ،‬ 2021 )

  
									8282 8282	‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬	28 28	‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬	--	‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬
	-‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫دساعخ:‬ ‫طجش٘‬ ، ) ‫جضؿحٛحش‬ ( ‫جُػحُع‬ ‫جُٔكٞس‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٓشضلؼس‬ ‫ذقٞسز‬ ‫ئ٣ؿحذ٤س‬ ‫ؾحءش‬ ‫ذ٤٘ٔح‬ ، ‫إعًبػٛم‬ ‫يبْش‬ ، ‫ثحٛشٖ‬ ، ‫ػجذانؼضٚض‬ ‫ػجذانشاصق‬ ‫يشٖٔ‬ ، ‫انغٕٚذ٘‬ ، ‫َغشٍٚ‬ ‫أحًذ‬ ‫ػهٗ‬ ‫احًذ‬ ، ‫ػجذانؼضٚض‬ ، ‫ػجذانحًٛذ‬ ‫غبدح‬ ( 2019 ) ( 32 ) ، ‫أغش‬ ‫ه٤حط‬ ‫ئُ٠‬ ‫ٛذكص‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ضكذ٣حش‬ ‫ٗكٞ‬ ‫جُطالخ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ .)
	‫جُطؼر٤ش‬ ‫ٜٓحسجش‬ ‫ض٘ٔ٤س‬ ‫ك٢‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جُػحٗٞ٣س‬ ‫ذحُٔشقِس‬ ‫جٌُٔلٞك٤ٖ‬ ، ‫ضطر٤ن‬ ‫ٝضْ‬ ‫جُطؿش٣ر٢‬ ‫جُٜٔ٘ؽ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ضْ‬ ‫جُؾلٞ١‬ ‫جُطالخ‬ ‫ُذٟ‬ ‫جإلٗؿِ٤ض٣س‬ ‫ذحُِـس‬ ‫جُطؿشذس‬ ‫ػ٤٘س‬ ‫ػِ٠‬ ‫انزؼمٛت‬ ‫ػهٗ‬ ‫انغبثمخ:‬ ‫انذساعبد‬
	‫هٞجٜٓح‬ ‫جُؿحٓؼحش‬ ‫هِرس‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُطشً٤ض‬ ‫ٓغ‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ذلثس‬ ‫ٜٓطٔس‬ ‫ٝجألؾ٘ر٤س‬ ‫جُؼشذ٤س‬ ‫جُذسجعحش‬ ‫أؿِد‬ ‫ؾحءش‬ 14 ‫جٌُٔ‬ ‫جُطالخ‬ ٖٓ ‫ٝهحُرس‬ ‫هحُرح‬ ‫ذٔذجسط‬ ‫جُػحٗٞ١‬ ‫جألٍٝ‬ ‫ذحُقق‬ ‫لٞك٤ٖ‬ ‫ك٢‬ ‫جٌُٔلٞك٤ٖ‬	-
	‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫ذحُٔؿطٔغ‬ ، ‫ٝفُْٜٞ‬ ‫ٗط٤ؿس‬ ‫جُٔطحُؼس‬ ‫ألٛٔ٤س‬ ‫ٝإلدسجًْٜ‬ ‫كشم‬ ‫ٝؾـٞد‬ ‫رجش‬ ‫دالُس‬	ٖٓ ًَ ‫ذحألخـ‬ ‫جُوِ٤ٞذ٤س‬ ‫ٓكحكظس‬ ‫ألٛٔ٤طْٜ‬ ‫ػحّ‬ ‫ذؾٌَ‬ ‫جُوقٟٞ‬ ٝ ‫جُؾشه٤س‬ ،
	‫ذحٌُطحخ‬ ‫جُطوِ٤ذ٣س‬ ‫جُطش٣وس‬ ‫ضغطخذّ‬ ‫جُط٢‬ ‫جُنحذطس‬ ‫جُٔؿٔٞػس‬ ‫دسؾحش‬ ‫ٓطٞعط٢‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫ئققحت٤س‬ ‫ٝجُٔغإُ٤س‬ ‫جُ٘نؽ‬ ٖٓ ‫ٓورُٞس‬ ‫ُٔشقِس‬ ‫جُؿحٓؼ٢‬ ‫جُؾحخ‬ ‫ذلثس‬ ‫ضٜطْ‬ ‫جُكحُ٤س‬ ‫ٝجُذسجعس‬ ‫أ٣نح‬ .
	‫جُرؼذ١‬ ‫جُططر٤ـن‬ ‫كـ٢‬ ‫جُشهٔـ٢‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ضغطخذّ‬ ‫جُط٢‬ ‫جُطؿش٣ر٤س‬ ‫ٝجُٔؿٔٞػس‬ ‫جُٔذسع٢‬ ‫عؼص‬ ‫ٓؼظْ‬ ‫ُط٘حٍٝ‬ ‫جُذسجعحش‬ ‫عٞ١‬ ‫ضطؼشك‬ ُْ ‫ق٤ٖ‬ ‫ك٢‬ ‫كوو‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬	-
	‫جُطؿش٣ر٤س.‬ ‫جُٔؿٔٞػـس‬ ‫ُقحُف‬ ‫جُطكـذظ‬ ‫ٓـٜـحسجش‬ ‫الخطرـحس‬ ‫خالٍ‬ ٖٓ ‫ض٘ظ٤ش٣س‬ ‫دسجعس‬ ‫ٝجألخشٟ‬ ‫جٌُٔلٞك٤ٖ‬ ‫ٓغ‬ ‫جقذجٛٔح‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫كوو‬ ‫دسجعط٤ٖ‬
	) ‫ج‬ ٖٓ ‫جُ٘ٞػ٤ٖ‬ ‫ض٘حُٝص‬ ‫كوذ‬ ( 33 ) ، ‫ذـ٤ٖ‬ ‫جُطِوـ٢‬ ‫أذؼـحد‬ ‫جعطٌؾـحف‬ ‫ئُ٠‬ ‫جُٞسهـس‬ ‫ٛزٙ‬ ‫ٛذكص‬ ٖٓ ‫ذ٤ْٜ٘‬ ‫ٝجُٔوحسٗس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫ٌُطد‬	-‫ػِٔ٤س‬ ‫ٝسهٚ‬ ‫نمذس‬ ‫ثٍ‬ ‫دساعخ:‬ ، ، ‫جُكحُ٤س‬ ‫جُذسجعس‬ ‫أٓح‬ ( ‫يشٚى‬ 2020
	‫جُٔخطِل‬ ‫ٝخقحتقٜٔح‬ ‫ٝجُـقـٞضـ٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جٌُطـحذ٤ٖ‬ ‫ذحُؿحٓؼحش.‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ٖٓ ‫جُٔطكووس‬ ‫ٝجالؽرحػحش‬ ‫جالعطخذجٓحش‬ ‫ق٤ع‬ ‫س‬ ، ‫ٓـٖ‬ ‫ًـَ‬ ‫ٓـلـحٛ٤ْ‬ ‫ٓ٘حهؾـس‬ ‫ٝذؼـذ‬
	‫ًٝزج‬	‫جُغٔحػ٤س‬ ‫ٝجُوشجءز‬ ‫ٝجُقٞض٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫ٝجٌُطحذ٤ٖ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫ٝجُــ٘ؾش‬ ‫جُشهٔ٘س‬ ،
	‫جُطِو٢‬ ٖٓ ‫ًال‬ ‫إٔ‬ ‫ُ٘ح‬ ‫ضر٤ٖ‬ ‫جُطِو٢‬ ‫ذ٘ظش٣س‬ ‫جُخحفس‬ ‫جإلؾشجت٤س‬ ‫جألدٝجش‬ ٖٓ ‫ٓؿٔٞػس‬ ‫ضكـِـ٤ـَ‬
	‫ٝجُطلحػَ‬ ‫جالٗطظحس‬ ‫أكـن‬	‫٣خــ‬ ‫ك٤ٔـح‬ ‫جُؼـحد١‬ ‫جُطِوـ٢‬ ‫ػـٖ‬ ‫٣خطِلـحٕ‬ ‫ٝجُقٞض٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬
	‫ئُ٠‬ ‫ئمحكس‬	‫جُ٘قٞؿ‬ ‫ك٢‬ ‫جُٔٞؾٞدز‬ ‫جُلشجؿحش‬ ‫ًٝزج‬ ،	‫جُنٔ٘٢‬ ‫ٝجُوحسب‬ ‫جُطِو٢‬ ‫ٝضحس٣خ٤س‬ ،
										.	‫جُٔطشجذو‬ ‫جُ٘ـ‬ ‫ٓلّٜٞ‬ ‫ئؿلحٍ‬ ‫ػذّ‬ ‫مشٝسز‬
	‫ضْ‬ ‫ٝهذ‬	)	( 34	)	Lust ; Tammets ; Laanpere & Laanpere	،	2020)	‫دساعخ:‬	-
	‫جُؾٌَ‬ ‫ك٢‬ ‫دسجع٤٤ٖ‬	‫ًطحذ٤ٖ‬ ‫ٝضؿش٣د‬ ‫ٝضطٞ٣ش‬ ‫ضقٔ٤ْ‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ٛزٙ‬ ‫ك٢‬ ‫جُطشً٤ض‬
	‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ئُ٠‬ ‫جُٔطرٞػس‬ ‫جٌُطد‬ ٖٓ ‫جالٗطوحٍ‬ ‫ض٘ل٤ز‬ ‫٣طْ‬ ‫ٓح‬ ‫ؿحُرح‬ ٕ	‫أل‬ ‫جُطلحػِ٢،‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬
	‫جُطلحػِ٢‬ ‫جُذسجع٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ٞٛ ‫جألػِ٠‬ ‫جُٔغطٟٞ‬ ‫إٔ‬ ‫ق٤ٖ‬ ‫ك٢‬ ‫ٓخطِلس،‬ ‫ٓغطٞ٣حش‬ ‫غالغس‬ ‫ػِ٠‬
	‫كٞس٣س‬ ‫وحس٣ش‬	‫ٝض‬ ‫ٓالقظحش‬ ‫ٝئػطحء‬ ‫جُطؼِْ،‬ ‫ُٜٔحّ‬ ‫جُٔطؼِٔ٤ٖ‬ ‫جعطؿحذحش‬ ٖٓ ‫جُطكون‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُوحدس‬
	‫كؼَ‬ ‫سدٝد‬	‫ًحُطحُ٢:‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬	‫جُ٘ؿحـ،‬ ‫ٓؼذٍ‬ ‫ٝضكِ٤َ‬ ‫جإلؾحذحش،‬ ‫قلع‬ ‫ئٌٓحٗ٤س‬ ‫ٓغ‬ ‫ُِٔغطخذّ،‬
	‫ً٤ل٤س‬ ‫قٍٞ‬ ‫جُٔوطشقحش‬ ‫ذؼل‬ ‫ػٖ‬ ‫أعلشش‬ ‫ًٔح‬ ‫ػحّ،‬ ‫ذؾٌَ‬ ‫جُطذس٣ظ‬ ‫ٛ٤ثس‬ ‫ٝأػنحء‬ ‫جُطالخ‬ ٖٓ ‫ئ٣ؿحذ٤س‬
										.	‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جُذسجع٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ُٔكطٟٞ‬ ‫ٝجُٔنٕٔٞ‬ ‫جُؾٌَ‬ ‫ٝضطٞ٣ش‬ ‫ضكغ٤ٖ‬
	‫ٛذكص‬		) ،	( 35		‫خ:‬	-‫دساع‬
	‫جعطخذجّ‬ ‫ٗكٞ‬ ‫جألَٓ‬ ‫ٝكقٍٞ‬ ‫ٓؼحٛذ‬	‫جُغٔغ‬ ‫ٝمؼحف‬ ‫جُقْ‬ ‫ٓؼِٔ٢‬ ‫جضؿحٛحش‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُطؼشف‬ ‫ئُ٢‬
	‫جُٞفل٢‬ ‫جُٜٔ٘ؽ‬ ‫ٝجعطخذٓص‬ ‫جالذطذجت٤س،‬ ‫ذحُٔشقِس‬	‫جُقْ‬ ‫جُطالخ‬ ‫ضذس٣ظ‬ ‫ك٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬
	‫جُقْ‬ ‫ٓؼِٔ٢‬ ‫إٔ‬ ‫ئُ٠‬ ‫ػحّ‬ ٍَ ‫ذؾٌ‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫ٝخِقص‬	‫ٓؼِٔح،‬	71	ٖٓ ‫جُؼ٤٘س‬	‫ٝضٌٞٗص‬ ‫جُٔغك٢،‬
	‫ضذس٣ظ‬ ‫ك٢‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ئٌٓحٗ٤س‬ ‫ٗكٞ‬ ‫ٓطٞعو‬ ‫جضؿحٙ‬ ‫ُذ٣ْٜ‬ ‫جُغٔغ‬	‫ٝمؼحف‬
							‫جعطخذجٓٚ‬ .	ٖٓ ‫جُطؼِ٤ٔ٤س‬ ‫جُلحتذز‬ ‫ٗكٞ‬ ‫ئ٣ؿحذ٤س‬ ‫جضؿحٛحضْٜ‬ ‫ًحٗص‬ ‫ق٤ٖ‬ ‫ك٢‬ ‫جُقْ،‬ ‫جُطالخ‬
	‫ػٖ‬ ‫جٌُؾق‬ ‫ئُ٠‬ ‫جُركع‬ ‫ٛذف‬	36 )	(	)	2022	( ‫دمحم‬ ‫سعت‬ ‫عًبل‬	‫انحغٛت‬ ‫ػجذ‬ ،	‫دساعخ:‬	-
	‫جُذسجعس‬		‫ضؼذ‬	‫جإلٌُطشٝٗ٢،‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ضطر٤ن‬ ‫ٗكٞ‬ ‫جألصٛش‬ ‫ذؿحٓؼس‬ ‫جُطشذ٤س‬ ‫ًِ٤حش‬ ‫هالخ‬ ‫جضؿحٛحش‬
	‫سدجءز‬ ْ٘ٓٝ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫أْٛ‬ ‫ٝؾحءش‬	‫ٝهحُرس،‬ ‫هحُرح‬	٥٥١١	‫هٞجٜٓح‬ ‫ػ٤٘س‬ ‫ػِ٠‬ ‫جعطرحٗس‬ ‫ضطر٤ن‬ ‫ٝضْ‬	‫ٝفل٤س‬ ،
	‫أٗلغْٜ‬ ‫جُطِرس‬ ‫ٝقط٠‬ ‫جُٔؼِٕٔٞ‬ ‫ٜٓ٘ح‬ ‫٣ؼحٗ٢‬ ‫جُط٢‬ ‫جُٔوشٝء‬ ‫ًحُطحُ٢:‬ ‫ٓطٞعطس‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ٗكٞ‬ ‫جألصٛش‬ ‫ذؿحٓؼس‬ ‫جُطشذ٤س‬ ‫ًِ٤حش‬ ‫هالخ‬ ‫جضؿحٛحش‬ ‫إٔ‬ .
	‫ح‬	‫ٝٓضج٣‬	‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫أٛٔ٤س‬ ‫ٗكٞ‬ ‫جُطالخ‬ ‫(جضؿحٛحش‬ ‫ٝجُػحٗ٢‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُٔكٞس٣ٖ‬ ‫ػِ٠‬ ،
										218 219

75 ‫إَبس‬ 205 51.25 ‫انذساعخ‬ ‫َٕع‬ ‫َظشٚخ‬ 221 55.25 ‫ػًهٛخ‬ 179 44.75 ‫انذٔنخ‬ ‫انؼشثٛخ‬ ‫يظش‬ ‫عًٕٓسٚخ‬ 200 50.0 ‫انغؼٕدٚخ‬ ‫انؼشثٛخ‬ ‫انًًهكخ‬ 200 50.0 ‫اإلعًبنٙ‬ 400 100 % ‫أداح‬ ‫انذساعخ:‬

  
	8282 8282 8282 8282 8282 8282 8282 8282	‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬	28 28 28 28 28 28 28 28	‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬	--------	‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬
	‫انذساعخ:‬ ‫ٔيُٓظ‬ ‫َٕع‬ ‫انظذق‬ ‫اعشاءاد‬ ‫نألداح:‬ ‫ٔانضجبد‬ ‫ذحػطرحسٙ‬ ‫جإلػالٓ٢‬ ‫جُٔغف‬ ‫ٜٓ٘ؽ‬ ‫ٝجعطخذٓص‬ ‫ٝفل٤س‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ضؼذ‬ 4 -‫االشاجبػبد:‬ Gratifications ‫فغ‬ ‫دٝجكف‬ ‫إٔ‬ ‫فش)‬ ‫(ؾ٤شذ٘ف‬ ‫فش‬ ‫ٝرًف‬ ‫فطخذجّ‬ ‫جعف‬ ‫فَ‬ ‫ضطٔػف‬ ‫فالّ‬ ‫جالػف‬ ‫فحتَ‬ ‫ُٞعف‬ ‫فٞس‬ ‫جُؿٜٔف‬ ‫ف٢‬ ‫كف‬ ‫فحدز‬ ‫جُؼف‬ ‫فطشخحء‬ ‫ٝجالعف‬ ‫٣لنفِٕٞ‬ ‫ٝٓح‬ ‫جٛطٔحٓحضْٜ‬ ‫ٓغ‬ ‫٣طلن‬ ‫ٓح‬ ‫ٝسعحتِٜح‬ ، ‫دٝس‬ ‫ُفٚ‬ ‫ضؼ٘ف٢‬ ‫جُطف٢‬ ‫ذحُطلحػِ٤فس‬ ‫ٗؾفحهٚ‬ ‫٣طٔ٤فض‬ ‫ئر‬ ‫قذ٣ػس...‬ ) ‫ػطَ،‬ ‫أٝ‬ ‫ُؼطد‬ ‫جُٞع٤و‬ ‫ضؼشؿ‬ ‫ٓح‬ ‫ئرج‬ ‫جُن٤حع‬ ، ‫ال‬ ‫ُِوشجءز‬ ‫جُٔشجكن‬ ‫جالعطشخحء‬ ‫جُ٘حط‬ ٖٓ ‫ؾذ٣ذز‬ ‫كثس‬ ‫ضؿزخ‬ ‫ًٜٞٗح‬ ‫ك٢‬ ‫ضٌٖٔ‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫هٞز‬ ‫ٓقذس‬ ‫إٔ‬ ‫جُرؼل‬ ‫٣ؼذ‬ ‫انذساعخ:‬ ‫َزبئظ‬
	10 . ‫أذؼحدٛح‬ ٌَُ ‫جُذه٤ن‬ ‫جُشفذ‬ ‫ق٤ع‬ ٖٓ ‫ألؿشجمٜح‬ ‫ٝٓكووح‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ُطر٤ؼس‬ ‫ٓالتٔس‬ ‫جألًػش‬ ‫جُط٢‬ ‫جُٔؾٌالش‬ ‫ٓح‬ ‫ٝجؾ‬ ‫ٜص‬ ‫جٌُطد‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫أغ٘حء‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ( ‫جٌُٔطٞذ‬ ‫س‬ ٝ ‫جُقٞض٤س)؟‬ ‫ػٔ٤ن‬ ‫كْٜ‬ ‫ئُ٠‬ ‫ُِطٞفَ‬ ‫ٝضكِ٤ِٜح‬ ‫ٝجألدذ٤حش‬ ‫جُر٤حٗحش‬ ‫ٝجعطوشجء‬ ‫ُِظحٛشز‬ ، ‫أعِٞخ‬ ‫جعطخذٓص‬ ‫ًٔح‬ ‫ٓقش‬ ٖٓ ًَ ‫ك٢‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫ُِؾرحخ‬ ‫ٝجإلؽرحػحش‬ ‫جالعطخذجٓحش‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫ٓوحسٗس‬ ‫ك٢‬ ‫جُٔوحسٗس‬ ‫ٝجُغؼٞد٣س‬ ، ‫جُقٞض٤س.‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫ٝجٌُطد‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ٖٓ ًَ ‫ٝضؿحٙ‬ ‫حذٔد‬ ‫انذساعخ‬ : ‫جُطحُ٢:‬ ‫ك٢‬ ‫جُكحُ٤س‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ك٢‬ ‫جُكذٝد‬ ‫ضٔػِص‬ -‫انًٕػٕػٙ:‬ ‫انحذ‬ ‫ج‬ ‫ضوطقــــش‬ ‫جٌُطــــحخ‬ ‫جعــــطخذجّ‬ ‫دٝجكــــغ‬ ‫ذكــــع‬ ‫ػِــــ٠‬ ‫ُذسجعــــس‬ ‫ٝجُغؼٞد١‬ ‫جُٔقش١‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ُذٟ‬ ‫٣كووٜح‬ ‫جُط٢‬ ‫ٝجإلؽرحػحش‬ ‫ٝجُقٞض٢‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫ذؾو٤ٚ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جُؿحٓؼحش.‬ ‫هِرس‬ ٖٓ -‫انحذ‬ ‫انًكبَٙ‬ : ‫جُغحدجش‬ ‫ٝؾحٓؼس‬ ‫جُٔ٘ٞك٤س‬ ‫ؾحٓؼس‬ ‫ذؿٜٔٞس٣س‬ ‫ٓقش‬ ‫جُؼشذ٤س‬ ، ‫جُطحتق‬ ‫ٝؾحٓؼس‬ ‫جُرحقس‬ ‫ٝؾحٓؼس‬ ‫جُغؼٞد٣س‬ ‫جُؼشذ٤س‬ ‫ذحٌُِٔٔس‬ . -‫انحذ‬ ‫انضيبَٙ‬ : ‫ج‬ ‫ؽٜٞس‬ ‫ك٢‬ ‫ُططر٤ن‬ ‫ٓح٣ٞ‬ ٚ٤ٗٞ٣ٝ ‫ُِؼحّ‬ 2021 . ٔ ‫يغزًغ‬ ‫انذساعخ:‬ ‫ػُٛخ‬ ‫ك٢‬ ‫جُؿحٓؼحش‬ ‫هِرس‬ ٖٓ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ؾٜٔٞس‬ ‫ك٢‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ٛزٙ‬ ‫ك٢‬ ‫جُرؾش١‬ ‫جُٔؿطٔغ‬ ‫٣ؼطرش‬ ‫ٝجُقٞض٤س‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ٓغطخذٓ٢‬ ٖٓ ‫ٝجُغؼٞد٣س‬ ‫ٓقش‬ ٖٓ ًَ ، ‫أدجز‬ ‫ضطر٤ن‬ ‫ضْ‬ ‫ٝهذ‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ػِ٠‬ ‫ػ٤٘س‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫٣غطخذٕٓٞ‬ ٖٔٓ ‫ػٔذ٣س‬ ٖٓ ‫هِرس‬ ‫جُطحتق‬ ‫ؾحٓؼس‬ ‫ٝؾحٓؼس‬ ‫جُرحقس‬ ‫ذٞجهغ‬ ‫جُغؼٞد٣س‬ ‫جُؼشذ٤س‬ ‫ذحٌُِٔٔس‬ 200 ‫ٓلشدز‬ ، ‫جُٔ٘ٞك٤س‬ ‫ؾحٓؼس‬ ‫ٝهِرس‬ ‫جُغحدجش‬ ‫ٝؾحٓؼس‬ ‫ذٞجهغ‬ 200 ‫ٓلشدز‬ ، ‫ٝجإلٗحظ‬ ‫ُِزًٞس‬ ‫ٓٔػِس‬ ‫ضٌٕٞ‬ ‫إٔ‬ ‫ٝسٝػ٢‬ ، ٝ ‫ًحُطحُ٢:‬ ‫ٓوغٔ٤ٖ‬ ‫عذ‬ ‫ٔل(‬ 1 ‫انذساعخ‬ ‫ػُٛخ‬ ‫رٕصٚغ‬ ) ‫انًزغٛش‬ ‫انًغًٕػبد‬ ‫انزكشاس‬ % ‫انُغــجخ‬ ‫انُــٕع‬ ‫ركٕس‬ 195 48.(  ) ‫اعزجٛبٌ:‬ ‫اعزًبسح‬ ‫جالعطؼحٗس‬ ‫ضْ‬ ‫جالعطر٤حٕ‬ ‫ذأدجز‬ ُ ‫جُٞففق‬ ‫ئُ٠‬ ‫ِطٞفَ‬ ‫جٌُٔف٢‬ ‫ٝجٌُ٤لف٢‬ ‫ُِظفحٛشز‬ ‫فس"‬ ‫جُرحقػف‬ ‫فذجد‬ ‫ئػف‬ " ‫فع‬ ‫ُِركف‬ ‫فٞػس‬ ‫جُٔٞمف‬ ‫فذجف‬ ‫ُألٛف‬ ‫فَ‬ ‫ٝجُطٞفف‬ ، ‫فطِٔ‬ ‫ٝجؽف‬ ‫ص‬ ‫ف٠‬ ‫ػِف‬ ‫فس‬ ‫جألُٝ٤ف‬ ‫فحش‬ ‫جُر٤حٗف‬ ‫جالعطخذجّ‬ ‫ًػحكس‬ ‫ٝٓو٤حط‬ ، ‫جُذٝجكغ‬ ‫ٝٓو٤حط‬ ، ‫جالؽرحػحش.‬ ‫ٓغطٞ١‬ ‫ٝٓو٤حط‬ ‫انظذق:‬ ‫ػِ٤ٜح‬ ‫جالضلحم‬ ‫ٗغرس‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫جُٔكٌٔ٤ٖ‬ ‫جُغحدز‬ ‫ػِ٠‬ ‫جالعطٔحسز‬ ‫ػشمص‬ 92 % ، ٖٓ ‫جُرحقػس‬ ‫ٝجعطلحدش‬ ‫جألعثِس‬ ‫ذؼل‬ ‫ئُـحء‬ ‫ك٢‬ ‫جُقذم‬ ‫ئؾشجء‬ ، ‫ٝأٛذجف‬ ‫٣طالءّ‬ ‫ذٔح‬ ‫ج٥خش‬ ‫جُرؼل‬ ‫ف٤حؿس‬ ‫ٝئػحدز‬ ‫مٞء‬ ‫ٝك٢‬ ‫جُذسجعس‬ ‫جُٔكٌٔ٤ٖ.‬ ‫جُغحدز‬ ‫ضٞؾ٤ٜحش‬ ‫انضجبد:‬ ‫جالخرحس‬ ‫ئػحدز‬ ‫ذحعطخذجّ‬ ‫ٝرُي‬ ‫جُػرحش‬ ‫ٓؼحَٓ‬ ‫قغحخ‬ ‫ضْ‬ Test-Reset ‫ضطر٤ن‬ ‫ضْ‬ ‫ق٤ع‬ ‫هٞجٜٓح‬ ‫ػؾٞجت٤س‬ ‫ػ٤٘س‬ ‫ػِ٠‬ ‫جالعطر٤حٕ‬ 30 ‫ٓلشدز‬ ، ‫ذؼذ‬ ‫جُططر٤ن‬ ‫ذاػحدز‬ ‫رُي‬ ‫ذؼذ‬ ‫جُرحقػس‬ ‫هحٓص‬ ‫غْ‬ ‫جُؼ٤٘س‬ ‫ٗلظ‬ ‫ػِ٠‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُططر٤ن‬ ٖٓ ‫٣ٞٓح‬ ‫ػؾش‬ ‫خٔغس‬ ، ‫ذحعطخذجّ‬ ‫جالعطر٤حٕ‬ ‫غرحش‬ ‫قغحخ‬ ‫ٝضْ‬ ‫ٝجُػحٗ٢‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُططر٤و٤ٖ‬ ‫دسؾحش‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫ذ٤شعٕٞ‬ ‫جسضرحه‬ ‫ٓؼحَٓ‬ ، ‫جُػرحش‬ ‫ٓؼحَٓ‬ ‫ه٤ْ‬ ‫ضشجٝقص‬ ‫ٝهذ‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫ٓح‬ 0.84 ، 0.94 ‫ٓؼ٘ٞ٣س‬ ‫ٓغطٟٞ‬ ‫ػ٘ذ‬ 0.01 ‫جٌُِ٤س‬ ‫ُِذسؾس‬ ‫جُػرحش‬ ‫ٓؼحَٓ‬ ‫ه٤ٔس‬ ‫ذِـص‬ ‫ًٔح‬ ‫ُالعطر٤حٕ‬ 0.85 ‫ٓؼ٘ٞ٣س‬ ‫ٓغطٟٞ‬ ‫ػ٘ذ‬ 0.01 . ‫اإلحظبئٛخ‬ ‫انًؼبنغخ‬ ‫ان‬ ‫ا‬ ‫فٙ‬ ‫ًغزخذيخ‬ ‫نذساعخ:‬ ‫جُرحقػس‬ ‫هحٓص‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ٗطحتؽ‬ ‫العطخشجؼ‬ ٍ ( ‫جإلققحت٢‬ ‫جُرشٗحٓؽ‬ ‫ذحعطخذجّ‬ Spss ) Statistical package for social science ‫جإلققحت٤س‬ ‫جألعحُ٤د‬ ‫ذؼل‬ ‫جعطخذّ‬ ‫ق٤ع‬ ‫جُط٢‬ ‫جُٔطِٞذس‬ ‫جُر٤حٗحش‬ ‫ٝهر٤ؼس‬ ‫ضطالءّ‬ . ‫يظطهحبد‬ ‫انذساعخ:‬ 1 -‫انًكزٕة:‬ ‫انشلًٙ‬ ‫انكزبة‬ book written Digital ‫جُطحُ٢‬ ‫جػطٔحد‬ ‫ضْ‬ : ‫ئٌُطشٝٗ٤فس‬ ‫سهٔ٤فس‬ ‫ٛ٤ثفس‬ ‫ػِف٠‬ ‫٣ٞؾذ‬ ‫ًطحخ‬ ٞٛ " ، ‫ئٌُطشٝٗ٤فح‬ ‫ضٞص٣ؼفٚ‬ ‫٣ٌٔفٖ‬ ‫جالٗطشٗ٤ص‬ ‫ؽرٌس‬ ‫هش٣ن‬ ‫ػٖ‬ ، ‫جُ٘وَ‬ ‫أٝ‬ ‫جُٔخطِلفس‬ ‫جُطلحػِ٤فس‬ ‫جُٞعحتو‬ ‫هش٣ن‬ ‫ػٖ‬ ، ‫هشجءضفٚ‬ ‫ضفطْ‬ ‫ففس‬ ‫جُشهٔ٤ف‬ ‫ففضز‬ ‫ٝجألؾٜف‬ ‫ففٞخ‬ ‫جُكحعف‬ ‫ففس‬ ‫ؽحؽف‬ ‫فف٠‬ ‫ػِف‬ " . ( 37 ) ٝ ‫ففٞؿ،‬ ‫ٗقف‬ ‫فف٢‬ ‫ػِف‬ ‫ففطَٔ‬ ‫ٝ٣ؾف‬ ‫ففٞس‬ ‫جُقف‬ ‫ففشجتو،‬ ‫ٝجُخف‬ ‫ففحد،‬ ‫جألذؼف‬ ‫ففس‬ ‫ٝغالغ٤ف‬ ‫ففس‬ ‫جُػحذطف‬ ‫ففٞٓحش‬ ‫ٝجُشعف‬ ‫ففٞجٕ،‬ ‫ٝجألُف‬ ‫ففشٝجذو‬ ‫ٝجُف‬ ‫ففذ٣ٞٛحش،‬ ‫ٝجُل٤ف‬ ‫جُطؾؼر٤س،.....جُخ.‬ 2 -‫ااابة‬ ‫انكزا‬ ‫اااٙ‬ ‫انشلًا‬ ‫ااإرٙ:‬ ‫انظا‬ audio Digital book ‫جُطحُ٢‬ ‫جػطٔحد‬ ‫ضْ‬ : " ‫هفشجءز‬ ‫كف٢‬ ‫ٝ٣طؿِف٠‬ ‫جُطٌُ٘ٞٞؾ٤فس‬ ‫جُٞعفحتو‬ ‫ػِف٠‬ ‫٣ؼطٔذ‬ ‫سهٔ٢‬ ‫ًطحخ‬ ‫أٗٚ‬ ‫ًػ٤فش‬ ‫كف٢‬ ‫ٓٞعف٤و٤س‬ ‫ٝخِل٤حش‬ ‫فٞض٤س‬ ‫ٓإغشجش‬ ‫ئمحكس‬ ‫ٓغ‬ ‫ٓغروح‬ ‫ٌٓطٞذس‬ ‫ُٔكطٞ٣حش‬ ‫فٞض٤س‬ ‫جألق٤حٕ‬ ٖٓ " . ( 38 ) 3 -‫االعزخذايبد:‬ Uses ‫جالعفطخذجّ‬ ‫ٛفزج‬ ‫ٝسجء‬ ‫ضٌٔفٖ‬ ‫جُطف٢‬ ‫ٝجُفذٝجكغ‬ ‫جالعفطخذجّ‬ ‫جؾشجت٤ح:‬ ‫ذٜح‬ ‫٣وقذ‬ ، ‫جالعفرحخ‬ ‫ٝٛف٢‬ ‫جُٔركٞغ٤ٖ‬ ‫ضذكغ‬ ‫جُط٢‬ ‫العطخذجّ‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ، ‫جُقٞض٤س‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫(ٗلؼ٤فس‬ -1 -‫فحتَ‬ ‫ٝعف‬ ‫فٞس‬ ‫ؾٜٔف‬ ‫إٔ‬ ‫فحٍ‬ ‫جالضقف‬ ‫فحتَ‬ ‫ٝعف‬ ‫فٖ‬ ‫ٓف‬ ‫ف٢‬ ‫ٝ٣٘طوف‬ ‫فحس‬ ‫٣خطف‬ ‫فحذ٢‬ ‫ئ٣ؿف‬ ‫فو‬ ‫ٗؾف‬ ‫فٞس‬ ‫ؾٜٔف‬ ‫فحٍ‬ ‫جالضقف‬ ‫أؾٜضز‬ ‫ًٜشذحء،‬ ‫ئُ٢(ؽحؽس،‬ ‫جُكحؾس‬ ‫جُٞهص،‬ ‫٣ن٤غ‬ ‫ٓٔح‬ ‫جُؼٌ٘رٞض٤س‬ ‫جُؾرٌس‬ ‫ضٞكشٙ‬ ‫جُز١‬ ‫هوٞع٤س).‬ ‫جعفطخذجّ‬ ‫ٓفٖ‬ ‫جُٔطكووفس‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫جؾشجت٤ح:‬ ‫ذٜح‬ ‫٣وقذ‬ ‫جُؼشذف٢‬ ‫جُؾفرحخ‬ ‫جُشهٔ٤فس‬ ‫جٌُطفد‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ٝ ‫جُقٞض٤س‬ . ‫فن‬ ‫سك٤ف‬ ‫فٖ‬ ‫ػف‬ ‫فع‬ ‫ٝجُركف‬ ‫فشٝخ‬ ‫ٝجُٜف‬ ‫فطؼِْ‬ ‫ٝجُف‬ ‫فشجؽ‬ ‫جُلف‬ ‫فص‬ ‫ٝهف‬ ‫فحء‬ ‫ٝهنف‬ ، ‫فْ‬ ‫ضؼِف‬ ‫ف٠:‬ ‫ئُف‬ ‫فحُٔؿش٣ٖ‬ ‫ذف‬ ‫ف٘لٜح‬ ‫ٝفف‬ ‫جألؽ٤حء‬ ، ‫ٝجالعطشخحء‬ ، ‫جُٔ٘لؼس‬ ‫ٝضكو٤ن‬ ‫جالضقحُ٤س‬ ، ‫ٝجُ٘غ٤حٕ‬ ، ‫ٝجالعطٔطحع‬ . ( 42 ) ‫ٝكشم‬ ( ‫ٝعل٘٤لؽ‬ ‫ؾ٘طش‬ ) ‫جُفذٝجكغ‬ ‫ٝٛٔفح‬ ‫جالػفالّ‬ ‫ٝعفحتَ‬ ‫العفطخذجّ‬ ‫جألكفشجد‬ ‫دٝجكغ‬ ٖٓ ‫ٗٞػ٤ٖ‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫كؼحٍ‬ ‫ذاعوحه‬ ‫جالضقحٍ‬ ‫ٝعحتَ‬ ‫ػرش‬ ‫جضقحُ٤س‬ ‫سٓٞص‬ ٖٓ ‫٣طِوحٙ‬ ‫ٓح‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُٔؼحٗ٢‬ . 2 -‫جُوشجءز‬ ‫ػِٔ٤س‬ ٖٓ ‫جُٔشجد‬ ‫ذطكو٤ن‬ ‫٣رؾش‬ ، ‫جٌُػ٤ش٣ٖ‬ ‫ػ٘ذ‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جُػوحكس‬ ‫جٗطؾحس‬ ‫مؼق‬ ‫مؼق‬ ، ‫ٝجُوحسب،‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫جُكٔ٤ٔس‬ ‫جُؼالهس‬ ٝ ‫ٝجُ٘كٞ٣س.‬ ‫جُِـٞ٣س‬ ‫جألخطحء‬ ‫ًػشز‬ ( 50 ) ‫ًحٕ‬ ‫ٝئرج‬ ‫جٌُطد،‬ ‫ُر٤غ‬ ‫ٓطؿش‬ ‫أذٞجخ‬ ‫هشم‬ ‫ئُ٠‬ ‫أذذ‬ ‫٣نطشٕٝ‬ ‫ٝال‬ ‫هِ٤ال‬ ‫٣وشؤٕٝ‬ ‫جُز٣ٖ‬ ٢ ٖٓ ٪ ‫ئٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ُٞقحش‬ ‫٣ٔطٌِٕٞ‬ ‫جُلشٗغ٤٤ٖ‬ ، ‫كإ‬ 18 ‫نهذساعخ‬ ‫انؼبيخ‬ ‫انُزبئظ‬ :ً ‫أٔال‬ ‫فٞض٢،‬ ‫ًطحخ‬ ‫عٔحع‬ ‫ذحُلؼَ‬ ُْٜ ‫عرن‬ ‫هذ‬ ٪ ‫فشٝم‬ ‫جُلف‬ ‫فذدٛح‬ ‫ضكف‬ ‫فس‬ ‫ئػالٓ٤ف‬ ‫ف٤ِس‬ ‫ٝعف‬ ‫فحس‬ ‫ٝجخط٤ف‬ ‫فس‬ ‫ٓؼ٤٘ف‬ ‫فحش‬ ‫قحؾف‬ ‫فرحع‬ ‫جؽف‬ ‫ف٢‬ ‫كف‬ ‫فس‬ ‫جُشؿرف‬ ‫ف٤ٖ‬ ‫ذف‬ ‫فشذو‬ ‫جُف‬ ‫جُلشد٣س.‬ ‫ٝٗٞػح،‬ ‫ًٔح‬ ‫جالٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جُؼشذ٤س‬ ‫جُؼ٘حٝ٣ٖ‬ ‫ٓكذٝد٣س‬ ‫ٓػَ:‬ ‫أخشٟ‬ ‫عِر٤حش‬ ‫رًش‬ ٖٓ ‫ٝٛ٘حى‬ ‫ػ٘ٚ‬ ‫ًؾلص‬ ‫ٓح‬ ٞٛٝ ‫جُذسجعحش‬ ‫جقذ١‬ . ( 58 ) ( ‫عذٔل‬ 2 ‫(انًكزٕة‬ ‫انشلًٙ‬ ‫نهكزبة‬ ‫انؼشثٙ‬ ‫انشجبة‬ ‫اعزخذاو‬ ‫يذ٘‬ ) -‫ٔانظٕرٙ)‬ ‫انذساعخ:‬ ‫فشٔع‬ 1 -‫جُشهٔ٤س‬ ‫ٌُِطد‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ًػحكس‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫ئققحت٤س‬ ‫دالُس‬ ‫رجش‬ ‫كشٝم‬ ‫ضٞؾذ‬ ‫ٝجُقٞض٤س‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ٝ ‫(جُطوٞع٤س‬ ‫جعطخذجٓحضْٜ‬ ‫دٝجكغ‬ ‫ٝجُ٘لؼ٤س‬ ‫ُٜح.‬ ) 2 -‫ئققحت٤س‬ ‫دالُس‬ ‫رجش‬ ‫كشٝم‬ ‫ضٞؾذ‬ ‫ذ٤ٖ‬ ٖٓ ‫جُٔطكووس‬ ‫جإلؽرحػحش‬ ‫ٓغطٞ١‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جُؼشذ٢‬ ُ ‫ٌِطد‬ ‫ٝجُقٞض٤س‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ٝ ‫جالعطخذجّ‬ ‫ٛزج‬ ‫ًػحكس‬ . 3 -‫ذ٤ٖ‬ ‫ئققحت٤س‬ ‫دالُس‬ ‫رجش‬ ‫كشٝم‬ ‫ضٞؾذ‬ ‫جعطخذجّ‬ ٖٓ ‫جُٔطكووس‬ ‫جإلؽرحػحش‬ ‫ٓغطٞ١‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ٌُِطد‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫ٝجُقٞض٤س‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ٝ ‫ٛزج‬ ‫دٝجكغ‬ ( ‫جالعطخذجّ‬ ‫جُطوٞع٤س‬ ٝ ‫جُ٘لؼ٤س)‬ . 4 -‫ئققحت٤س‬ ‫دالُس‬ ‫رجش‬ ‫كشٝم‬ ‫ضٞؾذ‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫ًػحكس‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ٌُِطد‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫ٝجُقٞض٤س‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ٝ ‫(جُ٘ٞع‬ ‫جُذ٣ٔٞؿشجك٤س‬ ‫جُٔطـ٤شجش‬ -‫جُطؼِ٤ْ‬ ‫ٗٞع‬ -‫جُذُٝس‬ ) . 5 -‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫دٝجكغ‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫ئققحت٤س‬ ‫دالُس‬ ‫رجش‬ ‫كشٝم‬ ‫ضٞؾذ‬ ‫(جُطوٞع٤س‬ ‫ٝجُ٘لؼ٤س‬ ) ‫ٝٗٞع‬ ‫ٝجُقٞض٤س)‬ ‫(جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫جُٔغطخذٓس‬ . 6 -‫ذ٤ٖ‬ ‫ئققحت٤س‬ ‫دالُس‬ ‫رجش‬ ‫كشٝم‬ ‫ضٞؾذ‬ ‫جُٔطكووس‬ ‫جالؽرحػحش‬ ‫ٓغطٞ١‬ ُِ ‫جُؼشذ٢‬ ‫ؾرحخ‬ ‫ٝٗٞع‬ ‫(جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ٝجُقٞض٤س)‬ ‫جُٔغطخذٓس‬ ‫انُظش٘‬ ‫اإلؽبس‬ : ‫ٔاالشجبػبد‬ ‫االعزخذايبد‬ ‫يذخم‬ Uses& Gratifications ‫جالضقحٍ‬ ‫ذذسجعس‬ ‫ٝجإلؽرحػحش"‬ ‫"جالعطخذجٓحش‬ ‫ٓذخَ‬ ‫٣ٜطْ‬ ‫جُؿٔحٛ٤ش١‬ ‫ٝظ٤ل٤س‬ ‫دسجعس‬ ‫ٓ٘ظٔـس‬ ، ‫ٓـٖ‬ ‫ئدسج‬ ‫خــالٍ‬ ‫ى‬ ‫جُغــِٞ‬ ‫ى‬ ‫ؾذ٣ــذ‬ ‫ٓ٘ظــٞس‬ ‫ٓــٖ‬ ‫جإلػــالّ‬ ‫ذٞعــحتَ‬ ‫جُٔــشضرو‬ ‫ٝٝعــحتَ‬ ‫جُؿٔــحٛ٤ش‬ ‫ذــ٤ٖ‬ ‫ُِؼالهــس‬ ‫جإلػالّ‬ ، ‫ئ٣ؿحذ٤ـس‬ ‫أٜٗـح‬ ‫ػِـ٠‬ ‫جُؿٔـحٛ٤ش‬ ‫ُشؤ٣ـس‬ ‫ٝٝكوـح‬ ‫كـ٢‬ ‫جُٔوذٓـس‬ ‫ُِٔنـحٓ٤ٖ‬ ‫أكشجدٛـح‬ ‫جٗطوـحء‬ ‫كـ٢‬ ‫ٝكؼحُـس‬ ‫جُٔخطِلس‬ ‫جإلػالّ‬ ‫ٝعحتَ‬ . ( 39 ) ‫ك٢‬ ‫جُٔذخَ‬ ‫ٛزج‬ ‫ٗؾأ‬ ‫ٝهذ‬ ‫جالػطوحد‬ ‫ع٤حدز‬ ‫كطشز‬ ‫جإلػالّ‬ ‫ُٞعحتَ‬ ‫جُٔطٞعطس‬ ‫جُطأغ٤شجش‬ ‫ك٢‬ ، ‫ٝ٣ؼذ‬ ‫جُٔذخَ‬ ‫ٛزج‬ ‫جإلػالّ‬ ‫ضحس٣خ‬ ‫ك٢‬ ‫ٜٓٔس‬ ‫ضكٍٞ‬ ‫ٗوطس‬ ، ‫جُطغحؤٍ‬ ‫ضكٍٞ‬ ‫ق٤ع‬ ‫ٝعحتَ‬ ‫ضلؼَ‬ ‫ٓحرج‬ :ٖٓ ‫جُشت٤ظ‬ ‫جإلػالّ‬ ‫ٓحرج‬ ‫ئُ٠:‬ ‫ذحُؿٜٔٞس؟‬ ‫ٓوُٞس‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُٔذخَ‬ ‫ٛزج‬ ‫ٝ٣وّٞ‬ ‫جإلػالّ؟‬ ‫ذٞعحتَ‬ ‫جُؿٜٔٞس‬ ‫كؼَ‬ ‫ست٤غس‬ ، ‫ٓؼ٤٘س‬ ‫ئػالٓ٤س‬ ‫ٝع٤ِس‬ ‫٣خطحس‬ ‫جُؿٜٔٞس‬ ‫ئٕ‬ :٢ٛ ، ‫أٝ‬ ‫إلؽرحع‬ ‫ٓؼ٤٘س‬ ‫ئػالٓ٤س‬ ‫سعحتَ‬ ‫ُذ٣ٚ‬ ‫ٓؼ٤٘س‬ ‫قحؾس‬ ( 40 ، ‫رُي‬ ‫ػِ٠‬ ‫ذ٘حء‬ ، ‫جالعطخذجٓحش‬ ‫ُ٘ظـش٣ـس‬ ‫ػـحّ‬ ‫ٓلٜـّٞ‬ ‫ف٤حؿـس‬ ‫٣ٌٔـٖ‬ ‫جُ٘كٞ‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٝجإلؽرحػحش‬ ‫جُطحُ٢‬ ‫ك٢‬ ‫ئؽرحػحش‬ ‫ػٖ‬ ‫ُِركع‬ ‫جإلػالّ‬ ‫ُٞعحتَ‬ ‫جُؿٜٔٞس‬ ‫جعطخذجّ‬ : ‫جإلػالٓ٤س‬ ‫جُشعحُس‬ ، ‫جُؿٜٔٞس‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫جُلشد٣س‬ ‫جُلشٝم‬ ‫ػٞجٓـَ‬ ‫رُـي‬ ‫كـ٢‬ ‫ٝ٣طكٌْ‬ ، ‫جُٔلّٜٞ‬ ‫ٝٛـزج‬ :٢ٛٝ ‫جُ٘ظش٣س‬ ‫ض٘حُٝص‬ ‫جُط٢‬ ‫جإلػالٓ٤س‬ ‫جُذسجعحش‬ ‫ػِ٤ٜح‬ ‫ذ٘٤ص‬ ‫جُط٢‬ ‫جألعحع٤س‬ ‫جُؼ٘حفش‬ ‫٣طنٖٔ‬ ‫جالعطخذجّ‬ ، ‫جُلشد٣ـس‬ ‫ٝجُلشٝم‬ ، ‫ٝجإلؽرحػـحش‬ . ( 41 ) ‫ٝضطأغش‬ ‫جعطخذجٓحش‬ ‫ٝجالؾطٔحػ٤فس‬ ‫جُ٘لغف٤س‬ ‫جُؼٞجٓفَ‬ ‫ٓفٖ‬ ‫ذحُؼذ٣فذ‬ ‫جالػفالّ‬ ‫ُٞعحتَ‬ ‫جألكشجد‬ ، ‫ٝضِؼفد‬ ‫ف‬ ‫دٝسج‬ ‫جألؽخحؿ‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫جُطلحػالش‬ ‫ك٢‬ ‫ٝجُٔنحٓ٤ٖ‬ ‫جالػالّ‬ ‫ٝعحتَ‬ ‫ػٖ‬ ‫ضٞهؼحض٘ح‬ ‫ضؾٌ٤َ‬ ‫جُطف٢‬ ‫٣ٌٔفٖ‬ ‫ٓؼ٤٘س.‬ ‫ئؽرحػحش‬ ‫ُ٘ح‬ ‫ضكون‬ ‫إٔ‬ ‫ٝجال‬ ‫جالعطخذجٓحش‬ ‫ٓذخَ‬ ‫ٝ٣غط٘ذ‬ ‫ؽرحػحش‬ ‫ػِ٠‬ ‫ج٥ض٤س:‬ ‫جالكطشجمحش‬ ( 47 ‫جالكطشجم٢‬ ‫جُؼحُْ‬ ‫دجخَ‬ ‫ُِطؿٍٞ‬ ‫كش٣غس‬ ‫ٗلغٚ‬ ‫٣ؿذ‬ ‫جُوحسب‬ ‫جُؾحؽس،‬ ‫ػرش‬ ‫ُوشجءضٚ‬ ‫ُِؼ٤ٖ‬ ‫ٓشٛن‬ ‫جُط‬ ‫جُؼالٓس‬ ‫ُؼٔالء‬ ‫جُقٞض٤س‬ ‫ٌُِطد‬ ‫ػشٝك‬ ‫ضوذ٣ْ‬ ‫أؾَ‬ ٖٓ . ‫ؿحس٣س‬ ( 57 ) ) ‫ٝئهرحال‬ ‫ضٞعؼح‬ ‫جألخ٤شز‬ ‫جُغ٘ٞجش‬ ‫ك٢‬ ‫ػشف‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ًر٤شج‬ ، ‫جُشهٔ٢:‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫خقحتـ‬ ٖٓٝ ‫أعشع‬ ‫ك٢‬ ‫جُوشجءز‬ ‫ئٗؿحص‬ ‫جُػٖٔ،‬ ‫سخـ‬ ‫أؽٌحُٚ،‬ ‫ٝضؼذد‬ ‫جُطخض٣ٖ‬ ‫عُٜٞس‬ ‫جُغلش،‬ ‫أؾٞجء‬ ‫ٓٞجتٔس‬ ‫مـطس‬ ‫ػرش‬ ‫ٌُِطد‬ ‫جُُٞٞؼ‬ ‫عُٜٞس‬ ‫ٝأقؿحٜٓح،‬ ‫جُخطٞه‬ ‫أٗٞجع‬ ‫ك٢‬ ‫جُطكٌْ‬ ‫ئٌٓحٗ٤س‬ ،ٌٖٔٓ ‫ٝهص‬ ‫جُغش‬ ‫ئٌٓحٗ٤س‬ ‫٣ط٤ف‬ ‫جٗٚ‬ ‫ك٢،‬ ‫كطؿَٔ‬ ‫ُغِر٤حضٚ‬ ‫ذحُ٘غرس‬ ‫أٓح‬ ‫جُؾحؽس،‬ ‫ػِ٢‬ ‫ذغ٤طس‬ ‫جالٌُطشٝٗ٤س،‬ ‫هس‬ ‫جُطكٔ٤َ‬ ‫ٗغد‬ ‫ضنحػلص‬ ‫ق٤ع‬ ‫جُٔغطخذٓ٤ٖ،‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫جُٔط٘وِس‬ ‫ٝجألؾٜضز‬ ‫جُٔؼذجش‬ ‫ضؼٔ٤ْ‬ ‫ٓغ‬ ‫جُؿٔحٛ٤ش٣س‬ ‫ج٥خش٣ٖ‬ ‫جُ٘حؽش٣ٖ‬ ٖٓ ‫جُؼذ٣ذ‬ ‫ؽؿغ‬ ‫ٓح‬ ، ‫جألخـ‬ ‫جُؿٜس‬ ‫ٝك٢‬ ‫ضضجٍ‬ ‫ال‬ ‫شٟ‬ ‫ؽشًس‬ ( ‫جُط٘ض٣الش‬ ‫ٓ٘قس‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٛ٤ٔ٘طٜح‬ Audible ‫جُ٘وحُس‬ ‫جُٜٞجضق‬ ‫خذٓس‬ ‫ٓؾـِٞ‬ ْٛ ، ‫جٗنْ‬ ‫ئر‬ ‫جُرؼل‬ ‫ؽشًس‬ ‫ئُ٠‬ Orange) ) ‫ُخطٞ‬ ‫ه‬ ‫جُ٘وحُس‬ ‫جُٜٞجضق‬ ‫ِٓخ‬ ‫ق‬ ‫ًحٓال‬ ‫أٝ‬ ‫ح‬ . ( 66 ) ‫ُِٔؿحٍ‬ ‫جُؿذد‬ ‫جُوحدٓ٤ٖ‬ ‫إٔ‬ ‫ضؼِْ‬ ‫إٔ‬ ‫ُالٛطٔحّ‬ ‫جُٔػ٤ش‬ ٖٓ ،) ‫جٌُطحخ‬ ٖٓ ‫أؾضجء‬ ‫هشجءز‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ٝهشجءز‬ ‫ئمحكطٜح‬ ‫ػذّ‬ ‫أٝ‬ ‫ٝٓٞع٤و٠‬ ‫فٞض٤س‬ ‫ٓإغشجش‬ ‫ئمحكس‬ ‫ٓغ‬ ‫ضٞجفَ‬ ‫أٓـحصٕٝ‬ ‫انظٕرٙ:‬ ‫انكزبة‬ ‫اشكبل‬ ‫جُ‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫٣أض٢‬ ‫ق‬ ‫كوو‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫ضوذ٣ْ‬ ‫ٓػَ‬ ‫ٓخطِلس‬ ‫أٝؾٚ‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٞض٢‬ ، ‫أٝ‬ ، ) ‫اخ‬ ‫االعزًبػٛا‬ ‫اذٔافغ‬ ‫انا‬ : ‫فحش‬ ‫ػالهف‬ ‫فس‬ ‫ئهحٓف‬ ‫ف٠‬ ‫ئُف‬ ‫فؼ٢‬ ‫جُغف‬ ‫ف٢‬ ‫كف‬ ‫فَ‬ ‫ٝضطٔػف‬ ‫فذز‬ ‫ؾ٤ف‬ ، ‫فَ‬ ‫جُطلحػف‬ ‫ف٠‬ ‫ػِف‬ ‫فشؿ‬ ‫ٝجُكف‬ ‫ٝجُٔؾحسًس‬ ‫جالؾطٔحػ٢‬ ‫ٝجألفذهحء‬ ‫جألعشز‬ ‫أكشجد‬ ‫ٓغ‬ ‫جالؾطٔحػ٤س‬ ، ‫ػفٖ‬ ‫جُطؼر٤فش‬ ‫ٝجُونح٣ح‬ ‫جُٔٞمٞػحش‬ ‫ك٢‬ ‫جُشأ١‬ ‫جُٔخطِلس‬ . ‫انغذٚذح‬ ‫اإلػالو‬ ‫ٔعبئم‬ ‫ثبعزخذاو‬ ‫انًزؼهمخ‬ ‫انذٔافغ‬ : ‫ٓػَ‬ ‫ػِف٠‬ ‫ٝجُغف٤طشز‬ ‫جالخط٤فحس‬ ‫كف٢‬ ‫جُشؿرس‬ ‫ضشؾغ‬ ‫جُط٢‬ ‫جُٔنٕٔٞ‬ ‫جُٞعحتَ‬ ‫ٛزٙ‬ ‫ذٜح‬ ‫ضطٔ٤ض‬ ‫جُط٢‬ ‫جُطلحػِ٤س‬ ‫خحف٤س‬ ‫ئُ٠‬ . ( 45 ) ‫ٝأؽحس‬ ‫جُرؼل‬ ‫ضطٔػفَ‬ ‫ٝجإلؽفرحػحش‬ ‫جالعفطخذجٓحش‬ ‫ُٔفذخَ‬ ‫جُشت٤غ٤س‬ ‫جألٛذجف‬ ٖٓ ‫ػذد‬ ‫ٝؾٞد‬ ‫ئُ٠‬ ٠ِ٣ ‫ك٤ٔح‬ : ( 46 )  ‫جُ٘ؾفو‬ ‫جُؿٜٔفٞس‬ ‫ئُف٠‬ ‫ذفحُشؾٞع‬ ‫جالضقفحٍ‬ ‫ُٞعفحتَ‬ ‫جألكفشجد‬ ‫جعفطخذجّ‬ ‫ػِف٠‬ ‫جُطؼشف‬ ‫ٓكحُٝس‬ ‫جُز١‬ ‫جُٞعحتَ‬ ‫ٝ٣غطخذّ‬ ‫٣خطحس‬ ‫جُط٢‬ ‫قحؾحضٚ.‬ ‫ضؾرغ‬  ‫ٓؼ٤٘س.‬ ‫ئػالٓ٤س‬ ‫ٝعحتَ‬ ‫أٝ‬ ‫ُٞع٤ِس‬ ‫جُطؼشك‬ ‫دٝجكغ‬ ‫ٓؼشكس‬  ‫ٗطحتؽ‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُطأً٤ذ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ػِٔ٤س‬ ‫كْٜ‬ ‫ذٜذف‬ ‫جالػالٓ٤س‬ ‫جُٞعحتَ‬ ‫جالضقحٍ‬ ‫ًطحخ‬ ‫جالٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫أٝ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫٣٘حكظ‬ ‫جُٞسه٤س‬ ‫جٌُطد‬ ، ‫ٝجُ‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ٓغ‬ ‫طؼحَٓ‬ ‫جالٌُطشٝٗ٢‬ ‫هحػذضٚ‬ ‫ضٞعؼص‬ ٌُٖ ‫جٌُٔلٞك٤ٖ،‬ ‫ػِ٠‬ ‫قٌشج‬ ‫جٌُطد‬ ٖٓ ‫جُ٘ٞع‬ ‫ٛزج‬ ‫ًحٕ‬ ‫هٞ٣ِس‬ ‫ُلطشز‬ ، .ٚ٘ٓ ‫جُٔشؾٞز‬ ‫ٝجُطؼِ٤ٔ٤س‬ ‫جُطشذٞ٣س‬ ‫جألٛـذجف‬ ‫ُطكو٤ن‬ ‫جُطؼِ٤ٔ٢‬ ( 65 ) . ‫جُٔلحض٤ف‬ ‫ُٞقس‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُكـحعـد‬ ‫ئُـ٠‬ ٝ ‫٣ـخـشٕ‬ ‫جُؿٜحص‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫٣طْ‬ ‫أٝ‬ ‫جُكـحعـد)‬ ‫رجًشز‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُٔ‬ ‫ذحعـْ‬ ‫جُٔؼشٝف‬ ‫حعف‬ ‫فـٞس‬ ‫ٛ٤ثس‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٝضخض٣٘ٚ‬ ‫ئٌُطشٝٗ٤ح‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ضـقـٞ٣ـش‬ ‫كـ٢‬ ‫جُنٞت٢‬ ‫جُقٞس‬ ‫ٛزٙ‬ ‫ٓغ‬ ‫جُطؼحَٓ‬ ‫غْ‬ ‫جُكـحعـــــــد‬ ‫رجًـشز‬ ‫كـ٢‬ ‫ذ‬ ‫أٝ‬ ‫ذـطـش٣ـوـس‬ ‫رُي‬ ‫ـؼـذ‬ ‫ذأخشٟ‬ ، ‫ًـحٕ‬ ‫٣طْ‬ ‫ض‬ ‫رُي‬ ‫ك٢‬ ‫جُٔطخققس‬ ‫جُرـــــــشجٓؽ‬ ‫ذحعـــــطخـذجّ‬ ‫ٗقٞؿ‬ ‫ئُ٠‬ ‫كٞ٣ِٜح‬ ، ‫رُي‬ ‫ك٢‬ ‫جُٔطخققس‬ ‫جُكـحعـرـحش‬ ‫ػـِـ٠‬ ‫جإلُـٌـطـشٝٗـ٤ـس‬ ‫جُـوـشجءز‬ ‫أؿشجك‬ ‫ُطالتْ‬ ‫ضخض٣ٜ٘ح‬ ‫جإلٗطشٗص‬ ‫ػِ٠‬ ‫ذــٜح‬ ‫خـحؿ‬ ‫ٓـٞهـغ‬ ‫كـ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ػشك‬ ‫ئُ٠‬ ‫ضِؿأ‬ ، ‫هحذِس‬ ‫ِٓلحش‬ ‫فـٞسز‬ ‫كـ٢‬ ‫أ١‬ ‫ُـذٟ‬ ‫جٌُطد‬ ‫ُـوـشجءز‬ ‫جُٔخقـ‬ ‫جُكحعد‬ ‫أٝ‬ ‫جُؾخق٢‬ ‫جُكحعد‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٝجُطكٔ٤َ‬ ‫ُإلٗضجٍ‬ ‫جُـؾـرـٌـس‬ ‫ٓغ‬ ‫ٓطؼحَٓ‬ ‫أٝ‬ ‫ٓغطخذّ‬ ، ‫ئُـٌـطـشٝٗـ٤ـح‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ه٤ٔس‬ ‫ٝدكغ‬ ‫ذحُؾشجء‬ ‫جُٔغطخذّ‬ ‫ٝ٣وّٞ‬ ‫ٝهذ‬ ‫جُؾرٌس،‬ ‫ػرـش‬ ‫رُي‬ ‫ذـؼـذ‬ ‫جُؾخق٢‬ ‫جُكحعد‬ ‫ئُ٠‬ ‫ٗوِٚ‬ ٌٖٔ٣ ‫ق٤ع‬ ‫ٓطغحسع‬ ‫ذؾٌَ‬ ‫جألخـ٤ـشز‬ ‫جُـغـ٘ـٞجش‬ ‫خــالٍ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ، ‫جُ٘ؾش‬ ‫ٓؿحٍ‬ ‫ك٢‬ ‫ٓطٞهغ‬ ‫ؿ٤ش‬ ‫ٗؿٔح‬ ‫ٝأمكص‬ ‫جُٔكطٟٞ‬ ‫ػـشك‬ ‫ٓـذز‬ ‫هـٞجٍ‬ ‫جُقٞض٤س‬ ‫ٝجُٔإغشجش‬ ‫ذحُٔٞع٤و٠‬ ‫ٝٓـضٝدز‬ ‫جُرغ٤طس‬ ‫ذحألُلحظ‬ . ( 49 ) ‫انظٕرٙ:‬ ‫انكزبة‬ ‫جألعحع‬ ‫جُٔؿحالش‬ ‫أقذ‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫هطحع‬ ‫٣ؼذ‬ ‫٤س‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ػٖ‬ ‫ضطٞسش‬ ‫جُط٢‬ ‫ٝضغٞم‬ ، ( 64 ) ‫س‬ ‫ضؼِ٤ٔ٤س‬ ‫ٝع٤ِس‬ ‫ذأٗٚ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جُرؼل‬ ‫ٝ٣ش١‬ ‫ٓقٔٔس‬ ‫هٔ٤ـس‬ ‫جُؼحد٣س‬ ‫ٝجُطٞص٣غ‬ ‫جُر٤غ‬ ‫ٓ٘حكز‬ ٖٓ ‫ٓؼ٤٘س‬ ‫ضخض٣ٖ‬ ‫ٝعحتو‬ ‫ػِ٠‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ذ٤غ‬ ‫٣طْ‬ ‫انشلًٛخ‬ ‫انكزت‬ ‫ٔرُمغى‬ ‫إنٙ:‬ ‫ًطد‬ ‫ٓوشٝءز‬ ‫(ضؾَٔ‬ ٌٖٔ٣ ‫ٓح‬ ًَ ‫ػِ٢‬ ‫سؤ٣طٚ:‬ ‫ًحُ٘ق٤س،‬ ‫ٜٓ٤رشز‬ ‫ٝفالش‬ ‫جُقٞس،‬ ‫ػِ٢‬ ‫ضؾطَٔ‬ ، ‫ِٓط٤ٔ٤ذ٣ح‬ ، ‫أٝ‬ ٝ ‫مٞت٤ح)‬ ‫ٓٔغٞقس‬ ‫فٞض٤س‬ ‫ًطد‬ ‫جُخِل٤س)‬ ‫جُٔٞع٤و٢‬ ‫جُقٞض٤س،‬ ‫ٝجُٔإغشجش‬ ‫جُوحسب،‬ ‫ًقٞش‬ ‫عٔحػٚ:‬ ٌٖٔ٣ ‫ٓح‬ ًَ ‫غْ‬ ، ‫جقطشجك٢‬ ‫جعطذ٣ٞ‬ ‫دجخَ‬ ‫ٝضغؿَ‬ ، ‫جُشٝجز‬ ٖٓ ‫أًػش‬ ‫أٝ‬ ‫ٝجقذ‬ ‫ذقٞش‬ ‫٣وشأ‬ ‫ًطحخ،‬ ‫ضؼرأ‬ . ( 56 ) ‫ٝع٤و‬ ‫ػِ٠‬ ‫ٝ٣غؿَ‬ ‫جُٔإُق،‬ ‫هرَ‬ ٖٓ ‫أٝ‬ ‫هحسب‬ ‫أٝ‬ ( 63 ) ‫ٝػشكٚ‬ ، Brock ‫ُٔكطٞ٣حش‬ ‫ضغؿ٤َ‬ ‫ذأٗٚ‬ ‫(ضؾَٔ‬ ‫جألق٤حٕ‬ ٖٓ ‫ًػ٤ش‬ ‫ك٢‬ ‫ٓٞع٤و٤س‬ ‫ٝخِل٤حش‬ ، ( 62 ) ‫كٜٞ‬ ‫ٓكطشف‬ ‫ٓٔػَ‬ ‫ذٞجعطس‬ ، ‫ذقٞش‬ ‫٣وشأ‬ ‫ًطحخ‬ ‫ٝجُط٢‬ ‫فٞض٤س‬ ‫ٓإغشجش‬ ‫ئمحكس‬ ‫ٓغ‬ ‫ٓغروح‬ ‫ٌٓطٞذس‬ ‫ُٔكطٞ٣حش‬ ‫فٞض٤س‬ ‫هشجءز‬ ‫ك٢‬ ‫ٝ٣طؿِ٠‬ ‫جُطٌُ٘ٞٞؾ٤س‬ ‫جُ٘ؾـش‬ ‫دٝس‬ ‫ٝأؿِد‬ ‫ئُـٌـطـشٝٗـ٢‬ ‫ذـؾـٌـَ‬ ‫ٝجُـوـشجءز‬ ‫ُـِـطـٞص٣ـغ‬ ‫ؾـحٛـشج‬ ‫جُـٌـطـحخ‬ ٌٕٞ٣ ‫ٝٛ٘ح‬ ‫جُِٞق٤س‬ ‫ٝجألؾٜضز‬ ‫جُزً٤س‬ ‫جُٜٞجضق‬ ‫ٓػَ‬ ‫أخش١‬ ‫جٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ٝعحتو‬ ‫أٝ‬ ‫جُكحعٞخ‬ . ‫جُػوحكحش،‬ ‫جخطالف‬ ٌٕٞ٣ ‫ذزُي‬ ‫جُٔغٔٞع‬ ‫جٌُطحخ‬ ٞٛ ‫جُٞعحتو‬ ‫ػِ٠‬ ‫٣ؼطٔذ‬ ‫سهٔ٢‬ ‫ًطحخ‬ ، ‫سهٔ٤س‬ ‫ٗغخس‬ ُٚ ‫ُٝ٤ظ‬ ، ‫ذٞجعطس‬ ‫ػِ٤ٚ‬ ‫جالهالع‬ ٌٖٔ٣ٝ ، ‫ٝفٞس‬ ‫ٗقٞؿ‬ ٖٓ ‫٣طأُق‬ ‫إٔ‬ ٌٖٔ٣ٝ ‫ضٌٖ‬ ُْٝ ‫ٓغٔٞػس‬ ‫ًحٗص‬ ‫جألدخ‬ ‫ذذج٣حش‬ ‫إٔ‬ ‫ًٔح‬ ‫ٓوشٝءز‬ ، ( 61 ) ‫ج‬ ‫ٝخحفس‬ ‫ػِ٢‬ ‫جُؾؼر٢‬ ‫ألدخ‬ ‫هش٣وـس‬ ‫ضـ٤٤ش‬ ‫أٝ‬ ‫ػِ٢‬ ‫جالٌُطشٝٗ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫ضؼشك‬ ‫جُرؼل‬ ‫ٗؿذ‬ ‫ٝذزُي‬ ‫جالٌُطشٝٗ٢،‬ ‫جُكحعد‬ ‫ؽحؽس‬ ‫ػِ٢‬ ‫ػشمٚ‬ ‫٣طْ‬ ‫سهٔ٢‬ ‫هحُد‬ ‫ؽٌَ‬ ‫ك٢‬ ‫أٗٚ‬ ( 54 ) ‫جُٞسه٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ػٖ‬ ‫جٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ٗغخس‬ ( 55 ) ، ‫كوو‬ ‫جٌُطشٝٗ٢‬ ٌٕٞ٣ ‫إٔ‬ ٌٖٔٓ ‫أٗٚ‬ ‫أمحف‬ ٖٓ ْٜ٘ٓٝ ‫فٞض٤ح.‬ ‫جٌُطد‬ ( 60 ) ‫جُرؼل‬ ‫٣ؼطرشٙ‬ ‫ًٔح‬ ‫جُقٞض٤س،‬ ‫ٝجٌُٔطرس‬ ‫ًطحخ،‬ ‫ٝجعٔغ‬ ‫جُٔغٔٞع،‬ ‫جُقٞض٤س،‬ ‫ٌُِطد‬ ‫ِٓخقحش‬ ‫ُؼشك‬ ‫ٝذًِٞص‬ ‫ؿ٤ش‬ ‫جُٔطرٞع‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫ٓؾحذٜٚ‬ ‫ٗـ‬ ‫أٗٚ‬ ‫ٌٝٓطرط٢‬ ‫ذٞدجٗي،‬ ‫ٝجهشأ‬ ‫فٞض٢،‬ ‫ًٝطحخ‬ ‫جُقٞض٤س،‬ ‫ٌُِطد‬ ‫محد‬ ‫ذٜح‬ ‫ضِكن‬ ‫إٔ‬ ‫هرَ‬ ، ‫ٝجٌُطحخ‬ ‫قش٣س‬ ‫ػٖ‬ ‫ف‬ ‫كنال‬ ‫ٝجُ٘قٞؿ‬ ‫جٌُِٔحش‬ ‫ٓؼحُؿس‬ ‫ذطش٣وس‬ ‫عٞجء‬ ‫ٓح‬ ‫قحعد‬ ‫ػِ٢‬ ‫ٝٓكطٞجٙ‬ ( ‫٣ؿِظ‬ ‫أ١‬ ‫ؽـخـقـ٢‬ ‫ٝجألخاله٤حش‬ ‫جُشهحذس‬ . ( 53 ) ‫جُٔ٘‬ ٢ٛ ‫جإلٓحسجض٤س‬ ‫فٞض٢)‬ ‫(ًطحخ‬ ‫ٝؽشًس‬ ‫جُقٞض٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ٗؾشش‬ ‫جُط٢‬ ‫جألُٝ٢‬ ‫جُؼشذ٤س‬ ‫قس‬ . ‫جُ‬ ‫جُطوٞع٤س‬ ‫جُذٝجكغ‬ ٝ ‫٘لؼ٤س‬ Instumental & ritualistic motives . ( 43 ) ‫اإلػالو‬ ‫نٕعبئم‬ ‫انزؼشع‬ ‫دٔافغ‬ : ‫ضق٘٤ق‬ ‫٣ؼذ‬ ‫جُطق٘٤ق‬ ‫ٛزج‬ ‫دٝجكفغ‬ ‫ضقف٘٤لحش‬ ‫أؽفٜش‬ ٖٓ ‫ٝعفحتَ‬ ‫جعفطخذجّ‬ ‫جإلػفالّ‬ ، ‫فف٘ق‬ ‫ق٤فع‬ ‫ئُ٢:‬ ‫جُذٝجكغ‬ ‫ٛزٙ‬ ‫ا‬ ‫انُفؼٛخ‬ ‫نذٔافغ‬ : ‫ئػالٓ٤س‬ ‫ٝع٤ِس‬ ‫جخط٤حس‬ ‫ذٜح‬ ‫٣وقذ‬ ‫جُكحؾفس‬ ‫إلؽرحع‬ ‫ٓ٘حعرس‬ ‫ئُف٠‬ ‫ففس‬ ‫جُٔؼشكف‬ ، ‫ففٞس‬ ‫جُؿٜٔف‬ ‫ففحس‬ ‫ٝجخط٤ف‬ ‫ففٖ‬ ‫ٓف‬ ‫ففحش‬ ‫قحؾف‬ ‫ففرحع‬ ‫إلؽف‬ ‫فف٤ِس‬ ‫ٝجُٞعف‬ ‫ففٕٔٞ‬ ‫جُٔنف‬ ‫ففٖ‬ ‫ٓف‬ ‫فف٤ٖ‬ ‫ٓؼف‬ ‫ففٞع‬ ‫ُ٘ف‬ ‫ٝجُٔؼشكس‬ ‫جُٔؼِٞٓحش‬ . ‫انطمٕع‬ ‫انذٔافغ‬ ‫ٛخ‬ : ‫جُؿٜٔفٞس‬ ٌٕٞ٣ٝ -‫ػحٓفس‬ ‫ذقفلس‬ -‫أغ٘فحء‬ ‫كف٢‬ ‫ف‬ ‫ٗؾفحهح‬ ‫أهفَ‬ ‫ُٞعفحتَ‬ ‫جُطؼفشك‬ ‫هوٞع٤س‬ ‫ذذٝجكغ‬ ‫جإلػالّ‬ ، ‫ضٌٕٞ‬ ‫أٗٚ‬ ‫ػٖ‬ ‫ف‬ ‫كنال‬ ‫جُطؼشك‬ ‫ٛزج‬ ‫أغ٘حء‬ ‫ك٢‬ ‫أهَ‬ ‫أٛذجف‬ ‫ُذ٣ٚ‬ ، ‫قف٤ٖ‬ ‫ك٢‬ ‫جُذٝجكغ‬ ‫ضٔػَ‬ ‫ذاؽفرحع‬ ‫٣فشضرو‬ ‫جُفز١‬ ‫جُٔوفذّ‬ ‫ُِٔكطٟٞ‬ ‫جُٜحدف‬ ‫جالعطخذجّ‬ ‫جُ٘لؼ٤س‬ ‫ُِٔؼشكفس‬ ‫جُكحؾفس‬ ، ‫جُٔؼِٞٓحش‬ ‫ٝجًطغحخ‬ ، ‫ٝجهؼ٤س‬ ‫ئدسجى‬ ‫ٝجسضلحع‬ ‫جُٔوذٓس‬ ‫جُٔنحٓ٤ٖ‬ ، ( 44 ) ‫ضفذٍ‬ ‫جُطف٢‬ ٢ٛ ‫كحُطوٞع٤س‬ ‫جالعفطخذجّ‬ ‫كف٢‬ ‫جُ٤ٞٓ٤فس‬ ‫جُؼحدجش‬ ‫ػٖ‬ ، ‫جُفذٝجكغ‬ ‫ٓفٖ‬ ‫ٗفٞػ٤ٖ‬ ‫جُرفحقػ٤ٖ‬ ‫ذؼفل‬ ‫أمفحف‬ ‫ٝهفذ‬ ‫٣طؼِوفحٕ‬ ‫جألكشجد‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫ذذٝجكغ‬ ‫جُؿذ٣ذز‬ ‫جإلػالّ‬ ‫ٝعحتَ‬ ، ‫ٛٔح‬ : ‫إٔ‬ ‫جُٜٔفْ‬ ‫ٓفٖ‬ ‫ًفحٕ‬ ‫جُذسجعفس‬ ‫ُٜزٙ‬ ‫جُٔذجخَ‬ ‫أٗغد‬ ٞٛ ‫ٝجالؽرحػحش‬ ‫جالعطخذجٓحش‬ ‫ٓذخَ‬ ‫ًحٕ‬ ‫ُٝٔح‬ ‫فٚ‬ ‫ػِ٤ف‬ ‫فٞء‬ ‫جُنف‬ ‫ف٢‬ ‫ِٗوف‬ ، ‫فس‬ ‫ٝظ٤ل٤ف‬ ‫فس‬ ‫دسجعف‬ ‫فحٛ٤ش١‬ ‫جُؿٔف‬ ‫فحٍ‬ ‫جالضقف‬ ‫فس‬ ‫ذذسجعف‬ ‫فذخَ‬ ‫جُٔف‬ ‫فزج‬ ‫ٛف‬ ‫فطْ‬ ‫٣ٜف‬ ‫فع‬ ‫ق٤ف‬ ‫ٓ٘ظٔفس‬ ، ‫فذخَ‬ ‫جُٔف‬ ‫فشٝك‬ ‫كف‬ ‫ضخطرفش‬ ‫فس‬ ‫جُكحُ٤ف‬ ‫فس‬ ‫جُذسجعف‬ ‫إٔ‬ ‫ٗؿفذ‬ ‫فح‬ ‫ٛ٘ف‬ ‫فٖ‬ ‫ٝٓف‬ ‫جُٔطٔػِفس‬ ‫جقطشجّ‬ ‫ػذّ‬ ‫ُِٔكطٟٞ‬ ‫جُٔ٘حعرس‬ ‫جالٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جُوشجءز‬ ‫أؾٜضز‬ ‫ضٞجكش‬ ‫ػذّ‬ ‫جُلٌش٣س،‬ ‫جٌُِٔ٤س‬ ‫هٞجٗ٤ٖ‬ ‫جٌُحك٢‬ ‫ذحُؾٌَ‬ ‫جُؼشذ٢‬ ( 51 ٝ ‫َٕع‬ ‫انشلًٙ‬ ‫انكزبة‬ ‫انًكزٕة‬ ‫انظٕرٙ‬ ‫انكزبة‬ ‫يغًٕع‬ ‫ضكٍٞ‬ ‫جُط٢‬ ‫جُٔٞجهغ‬ ٖٓ ‫جٌُػ٤ش‬ ‫ٝؾٞد‬ ‫ظَ‬ ‫ك٢‬ ‫خحفس‬ ‫جٗطؾشش‬ ‫ٓح‬ ‫عشػحٕ‬ ‫جُقٞض٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫انكزبة‬ ‫يظش‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ ‫يغًٕع‬ ‫يظش‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ ‫يغًٕع‬ ) ، ُٚ ‫جألخشٟ‬ ‫ٝجُغِر٤حش‬ ‫جإل٣ؿحذ٤حش‬ ٖٓ ‫جٌُػ٤ش‬ ‫ٝٛ٘حى‬ ‫ق٤ع‬ ٖٓ ‫ٝجُٔإُق‬ ‫ٝجُٔ٘طؽ‬ ‫جُٔغطخذّ‬ . ‫جُ٘ق‬ ‫ئُ٠‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫ٞؿ‬ ‫ك٢‬ ‫أفٞجش‬ ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ضؼٔـَ‬ ‫جُط٢‬ ‫ضوش٣رح‬ ‫جُِـحش‬ ًَ ‫ك٢‬ ‫ٓؼذٝدجش‬ ‫دهحتن‬ ‫ؿنٕٞ‬ ‫انشلًٙ‬ ‫ًطحذس‬ ‫كوـو‬ ‫٣طْ‬ ‫ذك٤ع‬ ‫ٓغٔٞػح‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ٝجُٔٞجهغ‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫جُ٘قٞؿ‬ ‫ٓكطٟٞ‬ ‫ؾـؼـَ‬ ‫ػِـ٠‬ ‫يؼذل‬ ‫فذ١‬ ‫ٓف‬ ‫فس‬ ‫ٓؼشكف‬ ‫ف٢‬ ‫كف‬ ‫جُؾفرحخ‬ ‫جالعفطخذجٓحش‬ ‫ذف٤ٖ‬ ‫جُؼالهفس‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫(جُٔقفش١‬ ، ‫ٝجُغفؼٞد١)‬ ‫جُشهٔ٤فس‬ ‫ٌُِطفد‬ ‫(جٌُٔطٞذفس‬ ، ‫ٝجُقٞض٤س)‬ ‫ٝجإلؽرحػحش‬ ‫ٜٓ٘ح.‬ ‫جُٔطكووس‬ ‫انًؼشفٙ:‬ ‫اإلؽبس‬ ‫جٌُط‬ ‫ضشجؾغ‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جُػٞسز‬ ‫جٗؼٌحعحش‬ ‫أذشص‬ ٖٓ ‫ُؼَ‬ ‫ٓلٜٞٓ٢‬ ‫ضـ٤ش‬ ‫ٓغ‬ ‫ذحُطضجٖٓ‬ ‫جُٞسه٢‬ ‫حخ‬ ‫جُػوحك٤س‬ ‫جُزجًشز‬ ‫ك٢‬ ‫جُؼرحسضحٕ‬ ‫ضكِٔٚ‬ ‫ذٔح‬ " ‫جُوشجءز‬ " ٝ " ‫جٌُطحذس‬ " ‫جٌُطحذس‬ " ‫ٓلحٛ٤ْ‬ ‫ضطٞس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ٝ ‫جُوشجءز‬ ٝ ‫جإلذذجع‬ ‫ذذخٍٞ‬ ‫ٓؿِس‬ ‫أٝ‬ ‫ًطحخ‬ ‫ٓؿشد‬ ٖٓ " ‫جُٞغ٤وس‬ " ‫ٓلّٜٞ‬ ‫ضـ٤ش‬ ‫ئُ٠‬ ‫ضنْ‬ ‫ضلحػِ٤س‬ ‫جٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ٝغ٤وس‬ ‫ئُ٠‬ ‫غحذطس‬ ‫جُخط٤س‬ ‫ؽٌحٍ‬ ‫جال‬ ‫ؾحٗد‬ ‫فٞسز‬ ‫(ٗـ،‬ ، )... ‫ئُ٢‬ ‫ٝق٤ٞ٣س‬ ‫قغ٤س‬ ‫أؽٌحال‬ . ( 48 ) ‫انكزبة‬ ‫أٔ‬ ‫انشلًٙ‬ ‫االنكزشَٔٙ‬ : ٞٛ ‫ًِٔحضٚ‬ ‫ئدخحٍ‬ ‫أ١‬ ‫سهٔ٤س،‬ ‫ذطش٣وس‬ ‫جُٔخضٕ‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جُرشٓؿ٤حش‬ ‫ٓؿحٍ‬ ‫ك٢‬ ‫ذذٝسْٛ‬ ‫٣وٞٓٞج‬ ‫أٗلغْٜ‬ ‫٣ؼذٕٝ‬ ًِْٜ ‫٣ٌٞٗٞج‬ Software ، ‫ك٢‬ ‫دٝسٗح‬ ‫جُ‬ ‫ُِؼحُْ‬ ‫ٛٞ٣ط٘ح‬ ٢ٛٝ ‫جٌُطحخ‬ ‫سأعٜح‬ ‫ٝػِ٠‬ ‫جُرشٓؿ٤حش‬ ‫ٝمغ‬ ‫ٔؿحٍ‬ ، ‫ٝئخال‬ ‫ؾٜذ‬ ‫ئُ٠‬ ‫ضكطحؼ‬ ‫جُِـس‬ ‫أٜٛٔح‬ ٖٓ ‫جُلؿٞز‬ ‫ٝعذ‬ ‫ضلٞه٘ح‬ ‫دٕٝ‬ ‫ضكٍٞ‬ ‫ًػ٤شز‬ ‫ٓؾٌالش‬ ‫ؿ‬ ‫كٜ٘ح‬ .. ‫جُلؿٞز‬ ‫ُطوِ٤َ‬ ‫ى‬ ‫ٓؼِٞٓحض٤س‬ ‫ٓؿحػس‬ ، ٝ ‫ذكؿس‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جُ٘ؾش‬ ‫٣ؼحسك‬ ‫جضؿحٙ‬ ‫ٛ٘حى‬ ‫أل١‬ ‫جالعطٔحع‬ ‫ك٤ٜح‬ ‫٣طْ‬ ‫ًطد‬ ‫ضكٞ٣ِٜح‬ ‫غْ‬ ‫ئُ٠‬ ‫ٓحد‬ ‫جؽطشجى‬ ‫جُطؿش٣ر٤س.‬ ‫جُلطشز‬ ‫جٗطٜحء‬ ‫ذؼذ‬ ١ ‫أًػش‬ ‫ضؿش٣ر٤س‬ ‫كطشز‬ ‫ضوذ٣ْ‬ ‫أٝ‬ ‫جُػٖٔ،‬ ‫ٓذكٞع‬ ‫ج٥خش‬ ‫ٝجُرؼل‬ ‫ٓؿحٗ٢‬ ٌٕٞ٣ ‫ذؼنٜح‬ ‫ٝجُط٢‬ ‫جُٔؿحالش،‬ ‫ٛ٘حى‬ ‫جُكحُ٢‬ ‫جُٞهص‬ ‫ك٢‬ ‫ػِ‬ ‫٣ٞؾذ‬ ‫أٗٚ‬ ‫ًٔح‬ ٠ ‫ٓخطِق‬ ‫ك٢‬ ‫جُقٞض٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ضوذّ‬ ‫ػذز‬ ‫ٓ٘قحش‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُٔغطٞ١‬ ‫ٛزج‬ ‫ذؼذ‬ ‫جُؼِٔ٤س‬ ‫ك٢‬ ‫هشكح‬ " ‫جُطلحػَ‬ ‫إٔ‬ ‫جُرؼل‬ ‫ٝ٣ش١‬ ‫ٝجإلعالٓ٤س‬ ‫جُؼشذ٤س‬ ‫جُذٍٝ‬ ‫ٓؿحٍ‬ ‫دخِص‬ ‫ج‬ ‫ُؼ‬ ‫ط‬ ‫حد‬ Hardware ُْ ‫ئٕ‬ ‫ٝذؼنٚ‬ ‫جُٔؿحالش.‬ ‫ؽط٢‬ ( 59 ) ‫جُػٞسز‬ ‫ٓضج٣ح‬ ‫أْٛ‬ ٖٓ ‫ٝئٕ‬ ، ‫ٝذحُ٘غـرس‬ ‫ُِٔضج٣ح‬ ‫إٔ‬ ‫ػِ٤ـٚ‬ ‫٣غـَٜ‬ ‫جإلٌُطشٝٗـ٢‬ ‫جُ٘حؽـش‬ ‫كـإ‬ ‫ُِٔإُق،‬ ‫ذ٘لغـٚ،‬ ‫ًطحذـٚ‬ ‫٣٘ؾـش‬ ‫ٝجُ‬ ‫جُِـس‬ ‫ٝجخط٤حس‬ ‫ُزُي‬ ‫جُٔخقـ‬ ‫جإلهحس‬ ‫ك٢‬ ‫جُ٘ـ‬ ‫ق‬ ‫ٞش‬ ( ‫االعزخذاو‬ ‫ٝكـٞس‬ ‫سؾـحُ٢)‬ ‫أٝ‬ ‫ٗغحت٢‬ ‫جٌُطحذس‬ ‫ٓـٖ‬ ‫جالٗطٜـحء‬ ‫ٝجُ٘‬ ٌٔ٣ ‫جُطكٞ٣ـَ،‬ ‫صس‬ ‫ػِـ٠‬ ‫وـش‬ ‫ثبَزظبو‬ 142 71.0 123 61.5 265 66.2 61 30.5 51 25.5 112 28.0 377 47.1 ‫جٌُٔطـٞخ‬ ‫ُِٔكطـٟٞ‬ ‫جالعطٔحع‬ ‫ذؼـذٛح‬ ‫ـٖ‬ ‫أحٛبَب‬ 45 22.5 58 29.0 103 25.8 69 34.5 67 33.5 136 34.0 239 29.9 ‫أًرـش‬ ‫ٓر٤ؼـحش‬ ‫ضكلـض‬ ْ َ ‫غ‬ ٖٓٝ ‫ضشٝ٣ؿٜح‬ ‫ك٢‬ ‫ضغحػذ‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ضٞص٣غ‬ ‫عـُٜٞس‬ ‫إٔ‬ ‫ًٔـح‬ ‫جٌُطد‬ ‫إٔ‬ ‫ًٔح‬ ‫ذغُٜٞس،‬ ‫ك٤ٚ‬ ‫جألخطحء‬ ‫ضقـك٤ف‬ ٌٖٔ٣ ‫ًٔح‬ ‫جُطرغ،‬ ٖٓ ‫ض٘لذ‬ ‫ضطِق‬ (: audiobooks) (audible (ٝ ) LibriVox ) ، ‫ك٢‬ ‫جٌُطد‬ ٖٓ ‫ٓط٘ٞػٚ‬ ‫ٓؿٔٞػحش‬ ‫ضنْ‬ ‫جُط٢‬ . ( 52 ) ‫جإلٗؿِ٤ض٣س‬ ‫جُِـس‬ ‫خحفس‬ ‫جُِـحش‬ ًَ ‫ك٢‬ ‫جُٔٞؾٞدز‬ ‫جُقٞض٤س‬ ‫ٓٞجهغ‬ ‫ؿشجس‬ ‫ػِ٠‬ ‫ال‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ظحٛشز‬ ‫جٗطؾحس‬ ‫ئُ٠‬ ‫ٓ٘طٞهس‬ ‫ئُ٠‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫جُٔحدز‬ ‫ضكٞ٣َ‬ ‫خذٓحش‬ ‫ضوذّ‬ ‫جُط٢‬ ‫جُٔٞجهغ‬ ‫جٗطؾحس‬ ‫جُط٢‬ ‫جُٞسه٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ػٌظ‬ ‫ػِ٠‬ ‫دجتٔح،‬ ‫ٓطٞكشج‬ ‫جإلٌُطشٝٗ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ٝ٣روـ٠‬ ‫جُٞسه٤ـس،‬ ‫جُ٘غـخ‬ ‫ٓـٖ‬ ‫٣٘طـن‬ ‫ٝٛـٞ‬ ، ‫جُٔخطحسز‬ ‫ذحُق٤ـس‬ ‫خحؿ‬ ‫ِٓق‬ ‫ك٢‬ ‫ضكٔ٤ِٚ‬ ‫ئٌٓحٗ٤س‬ ‫ٓغ‬ ، ‫َبدسا‬ 13 6.5 19 9.5 32 8.0 70 35.0 82 41.0 152 38.0 184 23.0 ‫إٔ‬ ‫ئُ٠‬ ‫جإلؽحسز‬ ‫ٝضؿذس‬ ٌ 200 100 200 100 400 100 200 100 200 100 400 100 400 100
				222 223 224 225 226 227 228 229

‬ ‫انشلًٛخ‬ ‫نهكزت‬ ‫انؼشثٙ‬ ‫انشجبة‬ ‫اعزخذاو‬ ‫ٚحممٓب‬ ‫انزٙ‬ ‫االشجبػبد‬ )

  
	8282 8282 8282 8282 8282 8282 8282	‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬	28 28 28 28 28 28 28	‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬ ‫انؼذد‬	-------	‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬
	( ‫عذٔل‬ 4 ‫جُذسجع٢،‬ ‫ٝجُطكق٤َ‬ ‫جُطؼِْ‬ ‫عبػبد‬ ‫ػذد‬ ) ‫(انًكزٕة‬ ‫انشلًٙ‬ ‫نهكزبة‬ ‫انؼشثٙ‬ ‫انشجبة‬ ‫اعزخذاو‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ٝؾٞد‬ ‫ػٖ‬ ‫ًحك٤س‬ ‫ٓؼِٞٓحش‬ ‫ٗؾش‬ ‫ُؼذّ‬ ‫أ٣نح‬ ‫٣شؾغ‬ ‫ٝهذ‬ -‫فٙ‬ ‫ٔانظٕرٙ)‬ ‫جألَٛ‬ ‫خالٍ‬ ٖٓ ُٚ ‫جُطشٝ٣ؽ‬ ‫٣طْ‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جُطحُ٤س:‬ ‫جألعرحخ‬ ‫ئُ٠‬ ‫رُي‬ ‫٣شؾغ‬ ‫ٝهذ‬ ‫جُٔٞذح٣َ‬ ‫ك٢‬ ‫ضشًضش‬ ، ‫أًػش‬ ‫جُٔٞذح٣َ‬ ٌٕٞ٣ ‫ٝجُز١‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫هر٤ؼس‬ ‫ٓغ‬ ‫ُطط٘حعد‬ ‫أ٣نح‬ ‫ذٔطٞعو‬ ‫جألخ٤ش،‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ " ‫جُٔٞمٞع‬ ‫٣ػشٟ‬ ‫ذٜح‬ ‫سجذو‬ ‫ٝؾٞد‬ " ‫ؾحء‬ ‫ق٤ٖ‬ ‫قغحذ٢‬ ‫ذٔطٞعو‬ ‫جألٍٝ،‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ " ‫ؾزجذس‬ ‫فٞض٤س‬ ‫ٝٓإغشجش‬ ‫ؾ٤ذز‬ ‫فٞض٤س‬ ‫ٗرشجش‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطؿحذحش‬ ‫ئُ٠‬ ‫جُغحذن‬ ‫جُؿذٍٝ‬ ‫ذ٤حٗحش‬ ‫ضؾ٤ش‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫ػٖ‬ ‫ضؼرش‬ ‫جُط٢‬ ‫جُؼرحسجش‬ ‫قٍٞ‬	 
	‫انٕاحذح‬ ‫انًشح‬ ‫ًحك٢‬ ‫ذؾٌَ‬ ‫ػ٘ٚ‬ ‫ٝجالػالٕ‬ ‫جُقٞض٢‬ ، ‫جُٔؿحالش.‬ ‫ًحكس‬ ‫ك٢‬ ‫جُقٞض٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ضٞكش‬ ‫ػذّ‬ ‫أٝ‬ ‫جٌُطد‬ ‫ُذخٍٞ‬ ‫خحؿ‬ ‫ذؾٌَ‬ ‫ٝجُٔؼِٔ٤ٖ‬ ‫ٝجألفذهحء‬ ‫جٌُطد‬ ‫ٗطحم‬ ‫ك٢‬ ‫جُذسجع٤س‬ ‫جالُ٤ٌطشٝٗ٤س‬ ُٚ ‫ٓ٘حعرس‬ ، ‫جألٓش‬ ‫أخش‬ ‫ذؼَٔ‬ ‫جُو٤حّ‬ ‫ئٌٓحٗ٤س‬ ‫ٓغ‬ ‫ذحُٔٞذح٣َ‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ضؾـ٤َ‬ ٌٖٔ٣ ‫أٗٚ‬ ‫ذَ‬ ‫قغحذ٢(‬ 1.732 ‫"ٓٞجكن".‬ ‫جالعطؿحذس‬ ‫ٝجضؿحٙ‬ ،) ( 2.102 ‫ٝؾحء‬ ‫"ٓٞجكن"،‬ ‫جعطؿحذس‬ ‫ٝجضؿحٙ‬ ،) ‫جُطشً٤ض‬ ‫ػِ٠‬ ‫٣غحػذٗ٢‬ ‫جالعطٔحع‬ " ‫دجكغ‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫ٌُِطد‬ ‫جعطخذجْٜٓ‬ ٖٓ ‫جُؾرحخ‬ ‫٣كووٜح‬ ‫جُط٢‬ ‫جالؽرحػحش‬ ، " ‫ػرحسز‬ ‫ؾحءش‬ ‫ق٤ع‬
	‫جعطخذجّ‬ ‫إٔ‬ ‫أٝمكص‬ ‫جُط٢‬ ‫انظٕرٙ‬ ‫انكزبة‬ ‫يظش‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ ‫ػهٙ‬ ‫انؼشثٙ‬ ‫انشجبة‬ ‫رؼشف‬ ‫ؽشق‬ ) ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ٖٓ ‫أًرش‬ ‫ؾحءش‬ . ‫َٕع‬ ‫انكزبة‬ ‫ػذد‬ ‫عبػبد‬ ‫انًكزٕة‬ ‫انشلًٙ‬ ‫انكزبة‬ ‫يظش‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ ‫يغًٕع‬ ( ‫عذٔل‬ 5 ‫انشلًٛخ(انًكزٕثخ‬ ‫انكزت‬ ‫(ًٞك٤ذ‬ ‫ك٤شٝط‬ ‫جٗطؾحس‬ ‫ذؼذ‬ ‫خقٞفح‬ ‫ٝصجدش‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطخذٓح‬ ‫جُط٢‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫يغًٕع‬ -‫ٔانظٕرٛخ)‬ 19 ) ‫جٌُٞسٝٗح‬ ، ‫جُؾرحخ‬ ‫ٓؼشكس‬ ‫هشم‬ ‫سأط‬ ‫ػِ٢‬ ‫جالؾطٔحػ٢‬ ‫جُطٞجفَ‬ ‫ؽرٌحش‬ ‫هش٣ن‬ ‫ػٖ‬ ‫ٝٓؿة‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ٓغ‬ ‫ػِٔٚ‬ ٌٖٔ٣ ‫ال‬ ‫جُز١‬ ، ‫ُألؾٜضز‬ ‫جُطؼشك‬ ‫ٗغرس‬ ‫جسضلحع‬ ‫أ٣نح‬ ‫ُٝٞقع‬ ‫ٓقش‬ ٖٓ ‫أًػش‬ ‫جُغؼٞد٣س‬ ‫ك٢‬ ‫جُِٞق٤س‬ ، ‫جُز١‬ ‫جالهطقحد١‬ ‫جُٔغطٞ١‬ ‫السضلحع‬ ‫رُي‬ ‫٣شؾغ‬ ‫ٝهذ‬  ( ‫عذٔل‬ 8 ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ " ‫جُطؼر٤ش‬ ‫جُٔؿ٤ذ‬ ‫جُوحسب‬ ‫فٞش‬ ‫ٓغ‬ ‫ذحُخ٤حٍ‬ ‫ٝجُطكِ٤ن‬ ‫جُٔكطٞ١‬ ‫ك٢‬ ‫أًػش‬ ٝ ‫ُذ١‬ ‫جالعططالع‬ ‫ٝقد‬ ‫ُِوشجءز‬ ‫قر٢‬ ‫ضؾرغ‬ ‫جقط٤حؾحض٢‬ ‫ضؾرغ‬ ‫ئٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ٌٓطرس‬ ‫ئػذجد‬ ‫عَٜ‬ ‫انظٕرٛخ)‬ ‫(نهكزت‬ ‫انؼشثٙ‬ ‫انشجبة‬ ‫اعزخذاو‬ ‫دٔافغ‬ ) ( ‫قغحذ٢‬ ‫ذٔطٞعو‬ ‫جُػحٗ٢،‬ 1.981 ‫٣ش٣ف‬ " ‫دجكغ‬ ‫ٝؾحء‬ ‫"ٓٞجكن"،‬ ‫جعطؿحذس‬ ‫ٝجضؿحٙ‬ ،) " ‫جُٔؼشك٤س‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ، ( ‫قغحذ٢‬ ‫ذٔطٞعو‬ 2.112 ) ، ‫"ٓٞجكن"‬ ‫جعطؿحذس‬ ‫ٝجضؿحٙ‬ ، ‫ٝؾحء‬ ‫يغًٕع‬ ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫يٍ‬ ‫ألم‬ ‫عبػخ‬ 21 10.5 50 25.0 71 17.8 24 12.0 6 3.0 30 7.5 101 12.6 ‫عبػخ‬ ‫يٍ‬ ‫انٙ‬ ‫عبػزٍٛ‬ 134 67.0 111 55.5 245 61.2 115 57.5 177 88.5 292 73.0 537 67.1 ‫يٍ‬ ‫أكضش‬ ‫عبػ‬ ‫زٍٛ‬ 45 22.5 39 19.5 84 21.0 61 30.5 17 8.5 78 19.5 162 20.3 ٌ 200 100 200 100 400 100 200 100 200 100 400 100 400 100 ‫عئهٕا‬ ‫يٍ‬ ‫عًهخ‬ = ٌ ، ‫كب‬ ‫لًٛخ‬ 2 = 13.5 = ‫انحشٚخ‬ ‫دسعخ‬ 3 = ‫انزٕافك‬ ‫يؼبيم‬ 0.128 ‫ػُذ‬ ‫دانخ‬ = ‫انذالنخ‬ ‫يغزٕ٘‬ 0.01  ‫جُ٢‬ ‫جُغحذن‬ ‫ذحُؿذٍٝ‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫ضؾ٤ش‬ : ‫جٌُطد‬ ‫٣غطخذٕٓٞ‬ ٖٔٓ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ٗغرس‬ ‫إٔ‬ ‫ذِـص‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ػ٤٘س‬ ‫ٓلشدجش‬ ‫ئؾٔحُ٢‬ ٖٓ " ‫عحػط٤ٖ‬ ‫جُ٢‬ ‫عحػس‬ ٖٓ " ‫جُشهٔ٤س‬ 67.1 % ‫جألٍٝ‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ‫ٝؾحءش‬ ، ‫ذ٘غرس‬ ‫ٓٞصػس‬ 61.2 ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ % ، ‫ٝٗغرس‬ 73.0 ‫جُقٞض٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ % ، ‫جُٔشضرس‬ ‫ك٢‬ ‫عحػط٤ٖ"‬ ٖٓ ‫أًػش‬ " ‫٣غطخذٜٓٞٗح‬ ٖٓ ‫ٝؾحء‬ ‫جُػ‬ ‫ذ٘غرس‬ ‫حٗ٤س‬ 20.3 % ، ‫جُػحُع‬ ‫جُٔشضرس‬ ‫ك٢‬ ‫ؾحءش‬ ‫عحػس"‬ ٖٓ ‫"أهَ‬ ‫٣غطخذٜٓٞٗح‬ ٖٓ ‫ذ٤٘ٔح‬ ‫ذ٘غرس‬ 12.6 .% ‫ًح‬ ‫ه٤ٔس‬ ‫خالٍ‬ ٖٓٝ 2 ‫ذ٤ٖ‬ ‫دجُس‬ ‫كشٝم‬ ‫ٝؾذش‬ ‫جُطٞجكن‬ ‫ٝٓؼحَٓ‬ ‫ػذد‬ ‫عحػحش‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ُقحُف‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫ٝجٌُطحخ‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ .  ‫جُغ‬ ‫جُؿذٍٝ‬ ‫ذ٤حٗحش‬ ‫ٓالقظس‬ ‫خالٍ‬ ٖٓٝ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫إٔ‬ ‫ٗؿذ‬ ‫حذن‬ ‫ذ٘غرس‬ ‫ذٔقش‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ‫"ؾحء‬ ‫عحػط٤ٖ‬ ‫ئُ٢‬ ‫عحػس‬ ٖٓ" ‫جٌُٔطٞخ‬ 67.0 % ، ٢ٛٝ ‫ذ٘غرس‬ ‫ؾحء‬ ‫ق٤ع‬ ‫ذحُغؼٞد٣س‬ ‫ػِ٤ٜح‬ ‫ققَ‬ ‫جُط٢‬ ٖٓ ‫أػِ٢‬ ‫ٗغرس‬ 55.5 ‫ك٢‬ ‫ؾحءش‬ ‫ٝجُط٢‬ % ‫أ٣نح‬ ‫ذٜح‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُطشض٤د‬ ، ‫ج‬ ‫عحػس‬ ٖٓ" ‫جُغؼٞد٣س‬ ‫ك٢‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫أٓح‬ ٢ُ ‫ذ٘غرطٚ‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُٔشًض‬ ‫ك٢‬ ‫عحػط٤ٖ"‬ 88.5 ‫ك٢‬ ‫ػِ٤ٜح‬ ‫ققَ‬ ‫جُط٢‬ ‫جُ٘غرس‬ ٖٓ ‫أػِ٢‬ ٢ٛٝ % ‫ذ٘غرس‬ ‫ؾحءش‬ ‫ٝجُط٢‬ ‫ٓقش‬ 57.5 ‫أ٣نح‬ ‫ذٔقش‬ ‫جالُٝ٢‬ ‫جُٔشضرس‬ ‫ك٢‬ ‫ٝؾحءش‬ % ، ‫٣ٞمف‬ ‫ٓٔح‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫عحػحش‬ ‫ضلٞم‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫جالعطخذجّ‬ ‫عحػحش‬ ‫إٔ‬ ‫كحسم‬ ‫ٝؾٞد‬ ‫ٓغ‬ ‫ٝجُغؼٞد٣س‬ ‫ٓقش‬ ٖٓ ًَ ‫ك٢‬ ‫ٓقش.‬ ‫ُقحُف‬ ‫ذ٤ٜ٘ٔح‬  ‫ذحٌُطحخ‬ ‫ضغطؼ٤ٖ‬ ‫أفركص‬ ‫جُٔوشسجش‬ ‫ذؼل‬ ‫إٔ‬ ‫جُطحُ٤س:‬ ‫جألعرحخ‬ ‫أقذ‬ ‫ئُ٠‬ ‫رُي‬ ‫٣ؿغ‬ ‫ٝهذ‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫جعطخذجّ‬ ‫عحػحش‬ ٖٓ ‫أًػش‬ ‫جعطخذجٜٓح‬ ‫ٗغرس‬ ‫ص٣حدز‬ ‫ػِ٢‬ ‫ػَٔ‬ ‫ٓٔح‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جُطِرس‬ ‫هرَ‬ ٖٓ ‫ٝخحفس‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ٌٕٞ٣ ‫جألق٤حٕ‬ ‫ذؼل‬ ‫ك٢‬ ‫ألٗٚ‬ ‫ٝٓق‬ ‫أدٝجش‬ ٖٓ ‫ػِٔ٤س‬ ‫أغ٘حء‬ ‫جُطالخ‬ ‫ُٜح‬ ‫٣طؼشك‬ ‫إٔ‬ ‫جُٞجؾد‬ ‫جُؿحٓؼحش‬ ‫دجخَ‬ ‫جُطؼِْ‬ ‫حدس‬ ‫َٕع‬ ‫انكزبة‬ ‫ؽشق‬ ‫انزؼشف‬ ‫انًكزٕة‬ ‫انشلًٙ‬ ‫انكزبة‬ ‫انظٕرٙ‬ ‫انكزبة‬ ‫يغًٕع‬ ‫لُٛخ‬ z ‫انذالنخ‬ ‫يظش‬ ‫انغؼٕ‬ ‫دٚخ‬ ‫يغًٕع‬ ‫يظش‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ ‫يغًٕع‬ ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ثشجكبد‬ ‫انزٕاطم‬ ‫االعزًبػٙ‬ 53 26.5 48 24.0 101 25.2 93 46.5 100 50.0 193 48.3 294 36.7 0.122 ‫دال‬ ‫غٛش‬ ‫اإلػالَبد‬ ‫ثبنزهٛفضٌٕٚ‬ 18 9.0 13 6.5 31 7.7 38 19.0 28 14.0 66 16.5 97 12.1 0.423 ‫دال‬ ‫غٛش‬ ‫األطذلبء‬ ‫ٔاألْم‬ ‫ٔانًؼهًٍٛ‬ 86 43.0 104 52.0 190 47.5 51 25.5 54 27.0 105 26.3 295 36.9 0.000 ‫دال‬ ‫غٛش‬ ‫انُشش‬ ‫دٔس‬ ‫انًخزهفخ‬ 8 4.0 6 3.0 14 3.5 3 1.5 2 1.0 5 1.2 19 2.4 0.387 ‫دال‬ ‫غٛش‬ ‫انًكزجبد‬ ‫انؼبيخ‬ ‫ٔانغبيؼٛخ‬ 30 15.0 27 13.5 57 14.4 13 6.5 15 7.5 28 7.0 85 10.6 0.091 ‫دال‬ ‫غٛش‬ ‫أخش٘‬ 5 2.5 2 1.0 7 1.7 2 1.0 1 0.5 3 0.75 10 1.2 0.122 ‫دال‬ ‫غٛش‬ ‫يٍ‬ ‫عًهخ‬ ‫عئهٕا‬ 200 100 200 100 400 100 200 100 200 100 400 100 400 100 -‫جٌُطد‬ ‫ػِ٠‬ ‫ضؼشف‬ ٖٔٓ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ٗغرس‬ ‫إٔ:‬ ‫جُ٢‬ ‫جُغحذن‬ ‫ذحُؿذٍٝ‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫ضؾ٤ش‬ ‫جُشهٔ٤س‬ " ‫خالٍ‬ ٖٓ ‫ذِـص‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ػ٤٘س‬ ‫ٓلشدجش‬ ‫ئؾٔحُ٢‬ ٖٓ ‫ٝجُٔؼِٔ٤ٖ"‬ ‫ٝجالَٛ‬ ‫جألفذهحء‬ 36.9 ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ‫ٝؾحءش‬ % ‫جألٍٝ‬ ، ‫ذ٘غرس‬ ‫ٓٞصػس‬ 47.5 ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ % ، ‫ٝٗغرس‬ 26.3 ‫جُقٞض٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ % ، ‫جُطٞجفَ‬ ‫ؽرٌحش‬ " ‫خالٍ‬ ٖٓ ‫ػِ٤ٜح‬ ‫ضؼشف‬ ٖٓ ‫ٝؾحء‬ ‫ذ٘غرس‬ ‫جُػحٗ٤س‬ ‫جُٔشضرس‬ ‫ك٢‬ ‫جالؾطٔحػ٢"‬ 36.7 % ، " ‫جُطِ٤لض٣ٕٞ‬ ‫ئػالٗحش‬ " ٖٓ ‫ضؼشف‬ ٖٓ ‫ذ٤٘ٔح‬ ‫ذ٘غرس‬ ‫جُػحُع‬ ‫جُٔشضرس‬ ‫ك٢‬ ‫ؾحءش‬ 12.1 ‫ذ‬ ‫دجُس‬ ‫كشٝم‬ ‫ضٞؾذ‬ ‫ٝال‬ ، % ‫ٝجُقٞض٤س‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ػِ٢‬ ‫ذٜح‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ضؼشف‬ ‫جخطرحس‬ ‫ه٤ْ‬ ‫ؾحءش‬ ‫ق٤ع‬ ، Z -‫جُشهٔ٢‬ ‫ذحٌُطحخ‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ٓؼشكس‬ ‫إٔ‬ ‫ٗؿذ‬ ‫جُغحذن‬ ‫جُؿذٍٝ‬ ‫ذ٤حٗحش‬ ‫ٓالقظس‬ ‫خالٍ‬ ٖٓٝ ‫ؾحء‬ ‫ٝجُٔؼِٔ٤ٖ"‬ ‫ٝجألَٛ‬ ‫جألفذهحء‬ ‫خالٍ‬ ٖٓ" ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫ذ٘غرس‬ ‫ذحُغؼٞد٣س‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ 52.0 % ، ‫ًحٗص‬ ‫ق٤ع‬ ‫ذٔقش‬ ‫ػِ٤ٜح‬ ‫ققَ‬ ‫جُط٢‬ ٖٓ ‫أػِ٢‬ ‫ٗغرس‬ ٢ٛٝ 43.0 % ، ‫ؽرٌحش‬ " ‫أٓح‬ ‫ذ٘غرطٚ‬ 50.0 ‫ذ٘غرس‬ ‫ؾحءش‬ ‫ٝجُط٢‬ ‫ٓقش‬ ‫ك٢‬ ‫ػِ٤ٜح‬ ‫ققَ‬ ‫جُط٢‬ ‫جُ٘غرس‬ ٖٓ ‫أػِ٢‬ ٢ٛٝ % 46.5 ٝ % ‫أ٣نح‬ ‫جالُٝ٢‬ ‫جُٔشضرس‬ ‫ك٢‬ ‫ؾحءش‬ ، ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ٓؼشكس‬ ‫هشم‬ ‫إٔ‬ ‫٣ٞمف‬ ‫ٓٔح‬ ‫ٝجُغؼٞد٣س.‬ ‫ٓقش‬ ٖٓ ًَ ‫ك٢‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ٓؼشكس‬ ‫هشم‬ ‫ػٖ‬ ‫جخطِلص‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫هشم‬ ‫ػٖ‬ ‫جألُٝٞ٣س‬ ‫ق٤ع‬ ٖٓ ‫جخطِلص‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫جُطؼشك‬ ‫هشم‬ ‫إٔ‬ ‫٣ٞمف‬ ‫ٓٔح‬ ‫ٝجُغؼٞد٣س.‬ ‫ٓقش‬ ٖٓ ًَ ‫ك٢‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫جُطؼشك‬ ‫جأل‬ ‫ئُ٠‬ ‫رُي‬ ‫٣شؾغ‬ ‫ٝهذ‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫هر٤ؼس‬ ‫جُطحُ٤س:‬ ‫عرحخ‬ ‫جُز١‬ ‫جُوشجءز‬ ‫ػِ٢‬ ‫٣ؼطٔذ‬ ‫جٌُٔر٤ٞضش‬ ‫ك٢‬ ُٚ ‫جُطؼشك‬ ‫هش٣وس‬ ‫ضشًضش‬ ‫ُزُي‬ ‫أعحع٢‬ ‫ذؾٌَ‬ ، ‫ُِٔؼِٞٓحش‬ ‫جُػحُع‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ " ، ‫قغحذ٢(‬ ‫ذٔطٞعو‬ 1.882 ) ، ‫"ٓٞجكن"‬ ‫جالعطؿحذس‬ ‫ٝجضؿحٙ‬ ‫ك٢‬ ، ‫ضغطخذّ‬ ‫ألٜٗح‬ " ‫دجكغ‬ ‫ؾحء‬ ‫ق٤ع‬ ‫جُقٞض٤س،‬ ‫ٌُِطد‬ ‫جعطخذجْٜٓ‬ ‫ٝأعرحخ‬ ‫دٝجكغ‬ ‫ػٖ‬ ‫ضؼرش‬ ‫انًغًٕع‬ 182 46.5 133 33.25 58 14.5 ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ق٤ٖ‬ ‫ك٢‬ ‫ؾزجذس‬ ‫ٝجخشجؾ٤س‬ ‫ضكش٣ش٣س‬ ‫ٜٓحسجش‬ ‫ٝجعطخذجّ‬ ‫ُٔكطٞ٣حضٜح‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ " ‫جألٍٝ‬ ، ( ‫قغحذ٢‬ 2.101 ) ، ‫"ٓٞجكن"‬ ‫جالعطؿحذس‬ ‫ٝجضؿحٙ‬ ، " ‫دجكغ‬ ‫ٝؾحء‬ ‫سعّٞ‬ ‫دكغ‬ ‫جُ٢‬ ‫جُػحٗ٢‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ " ، ( ‫قغحذ٢‬ ‫ذٔطٞعو‬ 2.062 ) ، ‫"ٓٞجكن"‬ ‫جالعطؿحذس‬ ‫ٝجضؿحٙ‬ ، " ‫دجكغ‬ ‫ٝؾحء‬ ‫ذٜح‬ ‫جُٔوذٓس‬ ‫جُر٤حٗحش‬ ‫ٓقذجه٤س‬ ٝ ‫ٓط٘ٞػس‬ ‫ٝٓشجؾغ‬ ‫ٓقحدس‬ ‫ػِ٠‬ ‫جػطٔحدٛح‬  -‫جُط٢‬ ‫جُؼرحسجش‬ ‫قٍٞ‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطؿحذحش‬ ‫ئُ٠‬ ‫جُغحذن‬ ‫جُؿذٍٝ‬ ‫ذ٤حٗحش‬ ‫ضؾ٤ش‬ ‫جُٔؾٌالش‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 93 46.5 56 28.0 51 25.5 ‫ٝضٞغ٤وٜح‬ ‫طٕد‬ ‫يغ‬ ‫ثبنخٛبل‬ ٖٓ ‫ٝجُٜشٝخ‬ ‫ذحُوِن‬ ‫جُؾؼٞس‬ ٖٓ ‫جُطخِـ‬ ‫يظش‬ 89 44.5 77 38.5 34 17.0 1.123 ‫يٕافك‬ ‫انزؼجٛش‬ ‫انًغٛذ‬ ‫انمبسئ‬ ‫انًغًٕع‬ 198 49.5 139 34.75 63 15.75 ‫٣كطحؼ‬ ‫ٝال‬ ‫ذحُٔؿحٕ‬ ‫ٓؼظٜٔح‬ ‫ألٕ‬ ‫ٔانزحهٛك‬ ‫انًغًٕع‬ 345 86.25 43 21.5 12 3.0 ‫جُ٘لغ٤س‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 98 49.0 71 35.5 31 15.5 ‫انًحزٕ٘‬ ‫ذٔطٞعو‬ ‫فٙ‬ ‫أكضش‬ ‫انزشكٛض‬ ‫ػهٗ‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 166 83.0 27 13.5 7 ‫جُطغِ٤س‬ ‫ضٔ٘ف‬ ‫ٝجُشجقس‬ ‫ذحُٔطؼس‬ ‫ٝجُؾؼٞس‬ ‫يظش‬ 100 50.0 68 31.0 32 16.0 1.231 ‫يٕافك‬ 3.5 ‫ذحُغؼٞد٣س‬ ‫ًٝحٗص‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫ذحُ٘غرس‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُٔشًض‬ ‫ك٢‬ ‫جالؾطٔحػ٢"‬ ‫جُطٞجفَ‬ -‫ٓالقظس‬ ‫خالٍ‬ ٖٓٝ ‫جُؿذٍٝ‬ ‫ذ٤حٗحش‬ ‫ذ٘غرس‬ ‫ذٔقش‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ‫"جٌُٔر٤ٞضش"‬ ‫ؾحء‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫جُؾرحخ‬ 61.5 % ، ‫ًحٗص‬ ‫ق٤ع‬ ‫ذحُغؼٞد٣س‬ ‫ػِ٤ٜح‬ ‫ققَ‬ ‫جُط٢‬ ٖٓ ‫أػِ٢‬ ‫ٗغرس‬ ٢ٛٝ 49.0 % ، ‫ؾحء‬ ‫جُٔٞذح٣َ"‬ " ‫أٓح‬ ًٝ ‫جُقٞض٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫ذحُ٘غرس‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُٔشًض‬ ‫ك٢‬ ‫ذ٘غرطٚ‬ ‫ذحُغؼٞد٣س‬ ‫حٗص‬ 75.5 ٖٓ ‫أػِ٢‬ ٢ٛٝ % ‫ذ٘غرس‬ ‫ؾحءش‬ ‫ٝجُط٢‬ ‫ٓقش‬ ‫ك٢‬ ‫ػِ٤ٜح‬ ‫ققَ‬ ‫جُط٢‬ ‫جُ٘غرس‬ 20.5 ‫جُػحٗ٤س‬ ‫جُٔشضرس‬ ‫ك٢‬ ‫ٝؾحءش‬ % ، ‫انًٕػٕع‬ ‫ٚضشٖ‬ ‫ثٓب‬ ‫ساثؾ‬ ‫ٔعٕد‬ ‫يظش‬ 21 10.5 97 48.5 82 41.0 1.732 ‫انغؼٕدٚخ‬ 56 28.0 72 36.0 72 ‫انًغًٕع‬ 77 19.2 169 42.3 154 ‫جُؾرحخ‬ ‫جعطؿحذحش‬ ‫ئُ٠‬ ‫جُغحذن‬ ‫جُؿذٍٝ‬ ‫ذ٤حٗحش‬ ‫ضؾ٤ش‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫ٝأعرحخ‬ ‫دٝجكغ‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫ٌُِطد‬ ‫جعطخذجْٜٓ‬ ، " ‫دجكغ‬ ‫ؾحء‬ ‫ق٤ع‬ ‫جُ‬ ‫ط‬ ‫ٚغبػذَٙ‬ ‫االعزًبع‬ ‫يظش‬ 179 89.5 16 8.0 5 2.5 1.981 ‫يٕافك‬ ‫ق٤حض٢‬ ‫انًغًٕع‬ 302 75.5 83 20.75 15 3.75 ‫جُؿ٤ذ‬ ‫ٝجُطرٞ٣د‬ ‫٘ظ٤ْ‬ ‫االعزًبع‬ ‫اصُبء‬ ‫اخش‬ ‫انًغًٕع‬ 281 70.25 108 27.0 13 3.25 ‫ك٢‬ ‫ٝأٝظلٜح‬ ‫جُطوِ٤ذ٣س‬ ‫جُٞعحتَ‬ ‫ضط٘حُٜٝح‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 158 79.0 38 19.0 4 2.0 ‫ػٖ‬ ‫ضؼرش‬ ‫جُط٢‬ ‫جُؼرحسجش‬ ‫قٍٞ‬ ‫ثؼًم‬ ‫نهمٛبو‬ ‫انمشاءح‬ ‫فٙ‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 139 69.5 56 28.0 7 3.5 ‫يظش‬ 144 72.0 45 22.5 11 5.5 1.765 ‫يٕافك‬ ‫ال‬ ‫جُط٢‬ ‫جُؿذ٣ذز‬ ‫جُٔٞمٞػحش‬ ‫ك٤ٜح‬ ‫أهشأ‬ 38.5 ‫انًمؼٙ‬ ‫انٕلذ‬ ‫ٔفشد‬ ‫يظش‬ 142 71.0 52 26.0 6 3.0 1.624 ‫يٕافك‬ ‫انًغًٕع‬ 197 49.25 162 40.5 41 10.25 36.0 ‫ركُٕنٕعٙ.‬ ‫جُلشجؽ‬ ‫ٝهص‬ ‫ٝؽـَ‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 85 42.5 87 43.5 28 14.5 ‫يٕافك‬ ‫خالُٜح‬ ٖٓ ‫٣طؼشك‬ ‫جُط٢‬ ‫جُٞعحتَ‬ ‫إٔ‬ ‫ٗؿذ‬ ‫جُغحذن‬ ‫انًغًٕع‬ 215 53.8 156 39.0 29 7.3 ‫ٚحًهّ‬ ‫يٍ‬ ‫رطٕس‬ ‫ػهٗ‬ ‫ٚغبػذ‬ ‫اعزخذايٓب‬ ‫جَُِٔ‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُطـِد‬ ‫يظش‬ 112 56.0 75 37.5 13 6.5 1.431 ‫يٕافك‬ ‫دجُس.‬ ‫ؿ٤ش‬ ‫ؾٔ٤ؼٜح‬ ‫جُٔكغٞذس‬ ‫ذٜح‬ ‫٣طؼشك‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ُ ‫ٝجُقٞض٤س‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫ٌِطد‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 142 71.0 39 19.5 19 9.5 ‫نًغبٚشح‬ ‫انؼظش‬ ‫ٔيب‬ ‫انًغًٕع‬ 161 40.25 152 38.0 87 21.75 ‫انًغًٕع‬ 267 66.75 102 25.5 31 7.75 . ‫ألَٓب‬ ‫رًذ‬ ‫انًزغذدح‬ ‫ثبنًؼشفخ‬ ‫انمبسئ‬ ‫يظش‬ 73 36.5 117 58.5 10 5.0 1.843 ‫يٕافك‬ ‫ٔعٛهخ‬ ‫عذٚذح‬ ‫اػاليٛخ‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 85 42.5 79 39.5 36 18.0 ‫انًشكالد‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 139 69.5 41 20.5 20 10.0 ‫جُط٢‬ ‫جُٔخطِلس‬ ‫جُطشم‬ ٖ٤ ‫جُقٞض٢‬ ‫ذحٌُطحخ‬ ‫جالؾ‬ ‫جُطٞجفَ‬ ‫ٓ٘قحش‬ ‫ػِ٠‬ ‫ضؼشك‬ ‫جُط٢‬ ‫جٌُٔػلس‬ ‫ُإلػالٗحش‬ ‫٣شؾغ‬ ‫هذ‬ ‫طٔحػ٢‬ ‫جُططر٤وحش‬ ‫ٓطؿش‬ ‫ك٢‬ ‫ذٜح‬ ‫خحفس‬ ‫ضطر٤وحش‬ ‫ٝٝؾٞد‬ ‫جُقٞض٤س‬ ‫جٌُطد‬ ‫ػٖ‬ ‫جُٔخطِلس‬ ‫ذحُٜٞجضق‬ ‫جُزً٤س‬ . ( ‫عذٔل‬ 6 ‫انؼشثٙ‬ ‫انشجبة‬ ‫خالنٓب‬ ‫يٍ‬ ‫ٚزؼشع‬ ‫انزٙ‬ ‫انٕعبئم‬ ) ‫ن‬ ‫انًكزٕثخ‬ ( ‫انشلًٛخ‬ ‫هكزت‬ -‫انظٕرٛخ)‬ ‫َٕع‬ ‫انكزبة‬ ‫انٕعٛهخ‬ ‫انًكزٕة‬ ‫انشلًٙ‬ ‫انكزبة‬ ‫انظٕرٙ‬ ‫انكزبة‬ ‫اإلعًبنٙ‬ ‫يظش‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ ‫يغًٕع‬ ‫يظش‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫انكًجٕٛرش‬ 123 61.5 98 49.0 221 55.3 52 26.0 21 10.5 72 18.3 293 36.6 ‫انًٕثبٚم‬ 41 20.5 44 22.0 85 21.2 107 53.5 157 75.5 264 66.0 349 43.6 ‫انغٓبص‬ ٌ 200 100 200 100 400 100 200 100 200 100 400 100 400 ‫عئهٕا‬ ‫يٍ‬ ‫عًهخ‬ = ٌ ، ‫كب‬ ‫لًٛخ‬ 2 = 0.8505 = ‫انحشٚخ‬ ‫دسعخ‬ 3 = ‫انزٕافك‬ ‫يؼبيم‬ 0.460 ‫دانخ‬ ‫غٛش‬ = ‫انذالنخ‬ ‫يغزٕ٘‬ -‫جُ٢‬ ‫جُغحذن‬ ‫ذحُؿذٍٝ‬ ‫جُ٘طحتؽ‬ ‫ضؾ٤ش‬ : ‫جُشهٔ٤س‬ ‫ٌُِطد‬ ‫ضؼشك‬ ٖٔٓ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ٗغرس‬ ‫إٔ‬ ‫ذِـص‬ ‫جُذسجعس‬ ‫ػ٤٘س‬ ‫ٓلشدجش‬ ‫ئؾٔحُ٢‬ ٖٓ ‫جُٔٞذح٣َ"‬ " ‫خالٍ‬ ٖٓ 43.6 ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ‫ٝؾحءش‬ % ‫جألٍٝ‬ ، ‫ذ٘غرس‬ ‫ٓٞصػس‬ 21.2 ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ % ، ‫ٝٗغرس‬ 66.0 ‫جُقٞض٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ % ، ‫ذ٘‬ ‫جُػحٗ٤س‬ ‫جُٔشضرس‬ ‫ك٢‬ ‫جٌُٔر٤ٞضش"‬ " ‫خالٍ‬ ٖٓ ‫ُٜح‬ ‫ضؼشك‬ ٖٓ ‫ٝؾحء‬ ‫غرس‬ 36.6 % ، ٖٓ ‫ذ٤٘ٔح‬ ‫ذ٘غرس‬ ‫جُػحُػس‬ ‫جُٔشضرس‬ ‫ك٢‬ ‫ؾحءش‬ " ‫جُِٞق٤س‬ ‫جألؾٜضز‬ " ‫خالٍ‬ ٖٓ ‫ُٜح‬ ‫ضؼشك‬ 19.8 % ، ٖٓٝ ‫ًح‬ ‫ه٤ٔس‬ ‫خالٍ‬ 2 ‫جُطٞجكن‬ ‫ٝٓؼحَٓ‬ ٗ ‫أٗٚ‬ ‫ؿذ‬ ‫جُط٢‬ ‫جُٔخطِلس‬ ‫جُطشم‬ ‫ذ٤ٖ‬ ‫دجُس‬ ‫كشٝم‬ ‫ضٞؾذ‬ ‫ال‬ ‫انًغًٕع‬ 178 44.5 144 36.0 78 19.5 ‫سعٕو‬ ‫دفغ‬ ‫انٙ‬ ‫ٚحزبط‬ ‫ٔال‬ ‫ثبنًغبٌ‬ ‫يؼظًٓب‬ ‫ألٌ‬ ‫يظش‬ 135 67.5 48 24.0 17 8.5 2.062 ‫انغؼٕدٚخ‬ 104 52.0 37 18.5 59 ‫انًغًٕع‬ 239 59.7 85 21.3 76 19.0 ‫ثٓب‬ ‫انًمذيخ‬ ‫انجٛبَبد‬ ‫يظذالٛخ‬ ٔ ‫ػهٗ‬ ‫اػزًبدْب‬ ‫نهًؼهٕيبد‬ ‫ٔرٕصٛمٓب‬ ‫يزُٕػخ‬ ‫ٔيشاعغ‬ ‫يظبدس‬ ‫يظش‬ 117 58.5 66 33.0 17 8.5 1.882 ‫يٕافك‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 102 51.0 87 49.5 11 5.5 ‫انًغًٕع‬ 219 54.7 153 38.3 28 7.0 ‫انفؼٕل‬ ‫العزخذاو‬ ‫ٔعٛهخ‬ ‫إػاليٛخ‬ ‫ٔرؼهًٛٛخ‬ ‫نًغبٚشح‬ ‫عذٚذح‬ ‫انؼظش‬ ‫ٔيب‬ ‫ٚحًهّ‬ ‫يٍ‬ ‫رطٕس‬ ‫ركُٕنٕعٙ‬ . ‫يظش‬ 68 34.0 56 28.0 76 38.0 1.821 ‫يٕافك‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 84 42.0 34 17.0 82 41.0 ‫انًغًٕع‬ 152 38.0 90 22.5 158 39.5 ‫ان‬ ‫زُ‬ ‫ٔاعزخذاو‬ ‫نًحزٕٚبرٓب‬ ‫انغٛذ‬ ‫ٔانزجٕٚت‬ ‫ظٛى‬ ‫عزاثخ‬ ‫ٔاخشاعٛخ‬ ‫رحشٚشٚخ‬ ‫يٓبساد‬ ‫يظش‬ 123 61.5 65 32.5 12 6.0 2.101 ‫يٕافك‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 117 58.5 68 34.0 15 ‫انًغًٕع‬ 240 60.0 133 33.2 27 6.8 ‫انفؼٕل‬ ‫العزخذاو‬ ‫يظش‬ 76 38.0 73 10.0 51 24.5 1.001 ‫يٕافك‬ ‫ٔحم‬ ‫انمشاساد‬ ‫ارخبر‬ ‫فٙ‬ ‫رغبػذ‬ ‫يظش‬ 128 64.0 61 30.5 11 5.5 1.511 ‫يٕافك‬ 7.5 ‫انًغًٕع‬ 209 52.25 98 24.5 93 ‫ثبنًغبٌ‬ ‫يؼظًٓب‬ ‫ألٌ‬ ‫يظش‬ 154 77.0 43 21.5 3 1.5 1.786 ‫انغؼٕدٚخ‬ 143 71.5 56 28.0 1 ‫انًغًٕع‬ 297 74.25 99 24.75 4 ‫َجشاد‬ ‫رغزخذو‬ ‫ألَٓب‬ ‫ٔيؤصشاد‬ ‫عٛذح‬ ‫طٕرٛخ‬ ‫عزاثخ‬ ‫طٕرٛخ‬ ‫يظش‬ 194 97.0 ِ 2.5 1 0.25 2.102 ‫انغؼٕدٚخ‬ 178 89.0 20 5.0 2 ‫انًغًٕع‬ 372 93.0 25 6.25 3 ‫انًغًٕع‬ 313 78.25 65 32.5 22 5.5 0.75 ‫ٔرفؼٛالرٙ‬ ‫اْزًبيبرٙ‬ ‫حغت‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 162 81.0 26 13.0 12 6.0 0.5 ‫ألشأْب‬ ‫انزٙ‬ ‫انكزت‬ ‫الخزٛبس‬ ‫انفشطخ‬ ‫رزٛح‬ ‫يظش‬ 151 75.5 39 19.5 10 2.5 1.875 ‫يٕافك‬ ‫يٕافك‬ ‫انًغًٕع‬ 286 71.5 84 21.0 30 15.0 1.0 ‫انًغزمم‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 145 72.5 36 18.0 19 9.5 0.5 ‫انحش‬ ‫ٔانزفكٛش‬ ‫انًُبلشخ‬ ‫ػهٗ‬ ‫انمذسح‬ ‫رًُٙ‬ ‫يظش‬ 141 70.5 48 24.0 11 55.0 1.621 ‫يٕافك‬ ‫يٕافك‬ ‫انًغًٕع‬ 341 85.25 46 11.5 13 3.25 23.25 ‫انمؼبٚب‬ ‫انًًٓخ‬ ‫ٔانًشكالد‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 175 87.5 18 9.0 7 3.5 29.5 ‫انُٕو‬ ‫لجم‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 111 55.5 53 26.5 36 18.0 ‫حٕل‬ ‫انًخزهفخ‬ ‫ٔاألفكبس‬ ‫اٜساء‬ ‫رؼشفُٙ‬ ‫يظش‬ 166 83.0 28 14.0 6 3.0 1.989 ‫يٕافك‬ ‫يٕافك‬ ‫أيبسعٓب‬ ‫ػبدح‬ ‫أطجحذ‬ ‫يظش‬ 98 49.0 45 22.5 57 28.5 1.411 ‫يٕافك‬ ‫جُٔؼشك٤س‬ ‫جقط٤حؾحض٢‬ ‫انًغًٕع‬ 355 88.75 33 8.25 12 3.0 100 ‫انغؼٕدٚخ‬ 75 37.5 89 44.5 36 18.0 ٔ ‫ضؾرغ‬ ‫ئٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ٌٓطرس‬ ‫ئػذجد‬ ‫عَٜ‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 181 90.5 12 6.0 7 3.5 ‫انهٕحٙ‬ 36 18.0 58 29.0 94 23.5 41 20.5 22 11.0 64 15.7 158 ‫انُٕو‬ ‫لجم‬ ‫أيبسعٓب‬ ‫ػشٔسٚخ‬ ‫ػبدح‬ ‫يظش‬ 103 57.8 55 38.2 42 21.0 1.872 ‫يٕافك‬ ‫انًزغذدح‬ ‫انًغًٕع‬ 184 46.0 158 39.5 58 14.5 ‫نذ٘‬ ‫االعزطالع‬ ‫ٔحت‬ ‫نهمشاءح‬ ‫حجٙ‬ ‫رشجغ‬ ‫يظش‬ 174 87.0 21 10.5 5 2.5 2.112 ‫يٕافك‬ 19.8 ‫انشؼٕس‬ ‫ثبن‬ ‫غؼبدح‬ ‫ٔاالعزشخبء‬ ‫ٔرخفٛف‬ ‫اإلحغبط‬ ‫ثبنزٕرش‬ ‫ٔانمهك‬ ‫ػُذ‬ ‫رظفح‬ ‫انكزت‬ ‫ْزِ‬ ‫يظش‬ 58 42.5 110 20.5 32 16.0 1.811 ‫يٕافك‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 24 12.0 150 75.0 26 13.0 ‫انًغًٕع‬ 82 20.5 260 65.0 58 14.5 ‫انكزت‬ ‫َٔبشش٘‬ ‫يؤنفٙ‬ ‫ثٍٛ‬ ‫انًزبحخ‬ ‫انزفبػهٛخ‬ ‫ٔلشاءْب‬ ‫يظش‬ 60 60.0 102 51.0 38 19.0 1.821 ‫يٕافك‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 36 18.0 124 62.0 40 20.0 ‫انًغًٕع‬ 96 24.0 226 56.5 78 19.5 ‫إسْبق‬ ‫يٍ‬ ‫انؼٍٛ‬ ‫ٚشٚح‬ ‫انمشاءح‬ ‫يظش‬ 155 77.5 35 17.5 10 5.0 1.887 ‫يٕافك‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 158 79.0 28 17.0 14 7.0 ‫انًغًٕع‬ 313 78.25 63 15.75 24 6.0 ‫انمبسئ‬ ‫رضٔد‬ ‫ألَٓب‬ ‫ٔانضمبفخ‬ ‫ثبنًؼشفخ‬ ‫يظش‬ 85 42.5 77 38.5 38 19.0 1.201 ‫انغؼٕدٚخ‬ 99 49.5 81 40.5 20 10.0 ‫انؼجبسح‬ ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫يٕافك‬ ( ‫عذٔل‬ 9 ‫انذٔنخ‬ ‫انًكزٕة‬ ‫انشلًٙ‬ ‫انكزبة‬ ‫انًزٕعؾ‬ ‫االرغبِ‬ ‫يٕافك‬ ‫يب‬ ‫حذ‬ ‫انٙ‬ ‫يٕافك‬ ‫غٛش‬ ‫(انًكزٕثخ)‫االعزغبثخ‬ ‫يغًٕع‬ ‫جألؾ‬ ‫ك٢‬ ‫ذحُطؼذد٣س‬ ‫ُِلشد‬ ‫٣غٔف‬ ‫جالٌُطشٝٗ٤س‬ ‫ٜضز‬ ، ‫دسجعس‬ ‫أًذضٚ‬ ‫ٓح‬ ‫ٝٛزج‬ ‫قٔذ١‬ ‫ٗٞسٙ‬ ‫(أذٞع٘س،‬ ‫دمحم،‬ 2014 ) ( 68 ) ‫ؾحء‬ ‫ق٤ع‬ ، ‫ٗغرس‬ 37.0 ‫جُٜٞجضق‬ ٖٓ ‫جغ٘٤ٖ‬ ‫٣ٔطٌِٕٞ‬ ‫جُغؼٞد١‬ ‫جُؾرحخ‬ ٖٓ % ‫جُزً٤س‬ . ( ‫عذٔل‬ 7 ) ‫انًكزٕثخ‬ ( ‫انشلًٛخ‬ ‫انكزت‬ ‫انؼشثٙ‬ ‫انشجبة‬ ‫اعزخذاو‬ ‫دٔافغ‬ ) ‫االعزغبثخ‬ ‫انؼجبسح‬ ‫انذٔنخ‬ ‫انًكزٕة‬ ‫انشلًٙ‬ ‫انكزبة‬ ‫انًزٕعؾ‬ ‫االعزغبثخ‬ ‫انؼجبسح‬ ‫انذٔنخ‬ ‫انًكزٕة‬ ‫انشلًٙ‬ ‫انكزبة‬ ‫انًزٕعؾ‬ ‫االرغبِ‬ ‫يٕافك‬ ‫يب‬ ‫حذ‬ ‫انٙ‬ ‫قغحذ٢(‬ ‫ذٔطٞعو‬ ‫جُػحُع،‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫جُوشجءز"‬ ‫ئسٛحم‬ ٖٓ ‫جُؼ٤ٖ‬ 1.887 ‫ٝجضؿحٙ‬ ،) " ‫جؽرحع‬ ‫جُٜٔٔس‬ ‫ٝجُٔؾٌالش‬ ‫جُونح٣ح‬ ‫قٍٞ‬ ‫جُٔخطِلس‬ ‫ٝجألكٌحس‬ ‫ج٥سجء‬ ‫ضؼشك٘٢‬ " ‫جُػحٗ٢‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ، ‫ذٔطٞعو‬ ‫يٕافك‬ ‫غٛش‬ ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ ‫جعطؿح‬ ‫"ٓٞجكن"،‬ ‫ذس‬ ‫ؾحء‬ ‫ق٤ٖ‬ ‫ك٢‬ ‫جُلنٍٞ‬ " ‫العطخذجّ‬ ‫ٝع٤ِس‬ ‫ُٔغح٣شز‬ ‫ؾذ٣ذز‬ ‫جػالٓ٤س‬ ( ‫قغحذ٢‬ 1.989 ) ، ‫"ٓٞجكن"‬ ‫جعطؿحذس‬ ‫ٝجضؿحٙ‬ ، " ‫جعطؿحذس‬ ‫ٝؾحءش‬ ‫أهشأٛح‬ ‫جُط٢‬ ‫جٌُطد‬ ‫الخط٤حس‬ ‫جُلشفس‬ ‫ضط٤ف‬ % ‫انشؼٕس‬ ‫ثبنغؼبدح‬ ‫ٔاالعزشخبء‬ ‫ٔرخفٛف‬ ‫اإلحغبط‬ ‫ثبنزٕرش‬ ‫يظش‬ 122 61.0 40 20.0 38 19.0 1.501 ‫جُؼقش‬ ‫ٝٓح‬ ‫٣كِٔٚ‬ ٖٓ ‫ضطٞس‬ " ‫ضٌُ٘ٞٞؾ٢‬ ‫ذٔطٞعو‬ ‫جألخ٤ش،‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ‫ٝضلن٤الض٢‬ ‫جٛطٔحٓحض٢‬ ‫قغد‬ ‫جُػحُع‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ " ، ‫قغحذ٢(‬ ‫ذٔطٞعو‬ 1.875 ) ، ‫"ٓٞجكن"‬ ‫جعطؿحذس‬ ‫ٝجضؿحٙ‬ ، ‫يٕافك‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 136 68.0 38 19.0 26 ‫قغحذ٢(‬ 1.001 ‫"ٓٞجكن".‬ ‫جالعطؿحذس‬ ‫ٝجضؿحٙ‬ ،) ‫ؾحء‬ ‫ق٤ٖ‬ ‫ك٢‬ ٖٓ ‫جُطخِـ‬ " ‫جُٔؾٌالش‬ ٖٓ ‫ٝجُٜشٝخ‬ ‫ذحُوِن‬ ‫جُؾؼٞس‬ " ‫ذٔطٞعو‬ ‫جألخ٤ش،‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ 13.0 ‫انًغًٕع‬ 158 64.5 78 19.5 64 16.0 -‫ك٢‬ ‫ؾزجذس"‬ ‫فٞض٤س‬ ‫ٝٓإغشجش‬ ‫ؾ٤ذز‬ ‫فٞض٤س‬ ‫"ٗرشجش‬ ‫ضغطخذّ‬ ‫ألٜٗح‬ ‫ُؼرحسز‬ ‫جالعطؿحذس‬ ‫ٝضأض٢‬ ‫قغحذ٢(‬ 1.123 ‫جالعط‬ ‫ٝجضؿحٙ‬ ،) ‫"ٓٞجكن".‬ ‫ؿحذس‬ ‫االرغبِ‬ ‫يٕافك‬ ‫يب‬ ‫حذ‬ ‫انٙ‬ ‫يٕافك‬ ‫غٛش‬ ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ن‬ % ‫ٔانمهك‬ ‫ػُذ‬ ‫االعزًبع‬ ‫ؾزجذس.‬ ‫فٞض٤س‬ ‫ٝٓإغشجش‬ ‫ٓطٌٖٔ‬ ‫هحسب‬ ٖٓ ‫جُقٞش‬ ‫٣خـ‬ ‫ٓح‬ ًَ ‫ٝٓشجػحش‬ ‫نكزبة‬ ‫ػحُ٤س‬ ‫ذؿٞدز‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫جٌُطحخ‬ ‫ضوذ٣ْ‬ ‫ػَ‬ ‫جُٔ٘طؿس‬ ‫جُؾشًحش‬ ‫قشؿ‬ ‫ػِ٢‬ ‫دُ٤َ‬ ‫جألُٝ٢‬ ‫جُٔشضرس‬ ( ‫عذٔل‬ 10 ‫انظٕرٛخ)‬ ‫(	 
				231 232 233 234 235 236 237

نهكزت‬ ‫انؼشثٙ‬ ‫انشجبة‬ ‫اعزخذاو‬ ‫ٚحممٓب‬ ‫انزٙ‬ ‫االشجبػبد‬ )

  
	‫االرغبِ‬	‫انًزٕعؾ‬				‫انًكزٕة‬ ‫انشلًٙ‬ ‫انكزبة‬	‫انذٔنخ‬	‫االعزغبثخ‬	
						‫يب‬ ‫حذ‬ ‫انٙ‬		‫يٕافك‬			
			‫غٛش‬								‫انؼجبسح‬
				‫يٕافك‬							
			%	‫ن‬	%	‫ن‬	%	‫ن‬			
	‫يٕافك‬	1.823	7.0	14	53.5	58	54.0	128	‫يظش‬	‫فٞض٤س‬ ‫ٌٓطرس‬ ‫ئػذجد‬ ‫ٝعَٜ‬	‫نذ٘‬ ‫االعزطالع‬ ‫حت‬ ‫رشجغ‬
			14.5	29	24.5	49	6110	122	‫انغؼٕدٚخ‬		‫جُٔؼشك٤س‬ ‫جقط٤حؾحض٢‬ ‫ضؾرغ‬
			10.75	43	26.75	107	62.5	250	‫انًغًٕع‬		
	‫يٕافك‬	1.103	29.0	58	32.0	64	39.0	78	‫يظش‬	‫انمؼبٚب‬ ‫حٕل‬ ‫انًخزهفخ‬ ‫ٔاألفكبس‬ ‫اٜساء‬ ‫رؼشفُٙ‬
			17.0	34	30.5	61	36.5	73	‫انغؼٕدٚخ‬		‫انًًٓخ‬ ‫ٔانًشكالد‬
			23.0	92	31.25	125	37.75	151	‫انًغًٕع‬		
	‫يٕافك‬	2.100	1.5	3	24.5	49	74.0	148	‫يظش‬	‫انهغٕٚخ‬ ‫كبنًٓبساد‬ ‫حذٚضخ‬ ‫يٓبساد‬ ‫نذ٘‬ ‫رًُٙ‬
			2.5	5	30.5	61	67.0	134	‫انغؼٕدٚخ‬		‫ٔاإلنمبء‬
			2.0	8	27.5	110	70.5	282	‫انًغًٕع‬		
	‫يٕافك‬	1.612	2.25	9	38.5	77	57.0	114	‫يظش‬	‫انًغزمم‬ ‫انحش‬ ‫ٔانزفكٛش‬ ‫انًُبلشخ‬ ‫ػهٗ‬ ‫انمذسح‬ ‫رًُٙ‬
			6.0	24	37.5	75	50.5	101	‫انغؼٕدٚخ‬		

‫انًغًٕع‬ 215 53.75 152 38.0 33 8.25 ‫حغت‬ ‫أعًؼٓب‬ ‫انزٙ‬ ‫انكزت‬ ‫الخزٛبس‬ ‫انفشطخ‬ ‫رزٛح‬ ‫ٔرفؼٛالرٙ‬ ‫اْزًبيبرٙ‬ ‫يظش‬ 156 78.0 31 15.5 13 6.5 2.201 ‫يٕافك‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ 137 68.5 49 24.5 14 7.0 ‫انًغًٕع‬ 293 73.25 80 27 6.75 ‫انًشكالد‬ ‫ٔحم‬ ‫انمشاساد‬ ‫ارخبر‬ ‫فٙ‬ ‫رغبػذ‬ ‫يظش‬ 98

  
	13.42	862	11.0	44		12.5	50	9.25	37	10.25			
	7.08	455	10.25	41	10.25	41	8.5	34	7.75	31		9.75	39	‫ٔانششائغ‬ ‫انذٚبَبد‬
	4.43	285	3.0	12	10.75	43	9.0	36	7.0	28		3.5	14	‫انغٛبعخ‬
	4.6	296	2.5	10	12.25	49	9.5	38	4.25	17		4.5	18	‫االلزظبد‬
	12.72	817	14.0	56		8.25	33	7.25	29	9.5	38	12.75	51	‫ٔانزشفّٛ‬ ‫انزغهٛخ‬
	15.13	972	12.75	51		6.75	27	10.0	40	14.5	58	15.75	63	‫ٔاألدة‬ ‫انهغخ‬
	4.06	261	4.75	19		7.5	30	5.25	21	4.0	16		2.0	8	‫انشٚبػخ‬
	4.17	268	5.25	21		8.0	32	7.25	29	3.75	15		2.75	11	‫انظحخ‬
	5.9	379	8.0	32		3.25	13	4.5	18	7.25	29		7.0	28	‫ٔانزضمٛف‬ ‫انًؼبسف‬
	4.46	287	4.75	19		3.75	15	3.75	15	4.5	18		3.75	15	‫انغٛبحخ‬
	4.53	291	4.5	18		7.5	30	6.75	27	4.75	19		4.25	17	‫ٔانغغشافٛب‬ ‫انزبسٚخ‬
										7.75	31		3.0	12	‫األعُجٛخ‬	‫انهغبد‬
	‫يٕافك‬	1.424	.	11	23	39.5	79	49.0					
			17.0	34	37.5	75	45.5	91	‫انغؼٕدٚخ‬			
			14.25	57	38.5	154	47.25	189	‫انًغًٕع‬			
	‫يٕافك‬	1.968	7.0	14	25.5	51	67.5	135	‫يظش‬	‫ٝؽـَ‬	‫جَُِٔ‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُطـِد‬	‫ػهٗ‬ ‫ٚغبػذ‬ ‫اعزخذايٓب‬
			5.0	10	29.5	59	65.5	131	‫انغؼٕدٚخ‬	‫فٞض٤س‬ ‫شجش‬	‫إغ‬	ٓ ٖٓ ‫ذٜح‬ ‫ُٔح‬ ‫ٝجُٔطؼس‬ ‫جُلشجؽ‬ ‫ٝهص‬
			6.0	24	27.5	110	66.5	266	‫انًغًٕع‬				‫ؾزجذس‬
	‫يٕافك‬	1.214	13.0	26	42.5	85	44.5	89	‫يظش‬	‫ضط٘حُٜٝح‬	‫ال‬	‫جُط٢‬ ‫جُؿذ٣ذز‬ ‫جُٔٞمٞػحش‬ ‫ػِ٢‬ ‫ك٤ٜح‬ ‫أهِغ‬
			23.5	47	41.0	82	35.5	71	‫انغؼٕدٚخ‬				‫ق٤حض٢‬	‫ك٢‬ ‫ٝأٝظلٜح‬ ‫جُطوِ٤ذ٣س‬ ‫جُٞعحتَ‬
			18.25	73	41.75	167	40.0	160	‫انًغًٕع‬			
	‫يٕافك‬	1.523	6.0	12	40.5	81	53.5	107	‫يظش‬	‫ٝجُشجقس‬ ‫ٝجالعطشخحء‬ ‫ذحُٔطؼس‬	‫ٝجُؾؼٞس‬ ‫جُطغِ٤س‬ ‫ضٔ٘ف‬
			6.5	13	44.5	89	49.5	98	‫انغؼٕدٚخ‬				‫جُ٘لغ٤س‬
			6.25	25	42.5	170	51.25	205	‫انًغًٕع‬			

انًكزٕثخ)‬ ‫انشلًٛخ‬ ‫انكزت‬ ‫فٙ‬ ‫انؼشثٙ‬ ‫انشجبة‬ ‫ٚشاْب‬ ‫انزٙ‬ ‫انًضاٚب‬ )

  
	‫ك٢‬ ‫ُٜح‬ ‫جُطؼشك‬ ‫ػِ٠‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫٣شًض‬ ‫جُط٢‬ ‫جُِـس‬ ‫ئُ٠‬ ‫جُغحذن‬ ‫جُؿذٍٝ‬ ‫ذ٤حٗحش‬ ‫ضؾ٤ش‬	
	‫ذِـص‬ ‫ذ٘غرس‬ ‫جُؼشذ٤س"‬ ‫"جُِـس‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ‫ؾحء‬	‫ٝجُقٞض٤س)‬ ‫جٌُٔطٞذس‬ ( ‫جُشهٔ٤س‬ ‫جٌُطد‬ ،
	‫ٌُِطحخ‬ ‫ذحُ٘غرس‬ ‫أ٣نح‬ ‫جألُٝ٢‬ ‫جُٔشضرس‬ ‫جقطِص‬ ‫ق٤ع‬ ‫ٝجُغؼٞد٣س‬ ‫ٓقش‬ ٖٓ ًَ ‫ك٢‬	% ،	84.63
	‫أ٣نح‬ ‫ٝؾحءش‬	،	%	92.0	‫ذِـص‬ ‫ذ٘غرس‬	‫ٝجُقٞض٢‬	% ،	67.0	‫ذ٘غرس‬ ‫ٓقش‬ ‫ك٢‬ ‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬
	% ،	84.0	‫ذِـص‬ ‫ذ٘غرس‬	‫جٌُٔطٞخ‬ ‫جُشهٔ٢‬ ‫ٌُِطحخ‬ ‫ذحُ٘غرس‬ ‫جُغؼٞد٣س‬ ‫ك٢‬ ‫جألٍٝ‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬
	‫ٓقش‬ ‫ػٖ‬ ‫ُِغؼٞد٣س‬ ‫ذحُ٘غرس‬ ‫ٓشضلؼس‬ ‫جُ٘غرس‬ ‫ٝؾحءش‬	% ،	95.5	‫ذِـص‬ ‫ذ٘غرس‬ ‫جُقٞض٢‬ ‫ٝجٌُطحخ‬
		‫ًر٤ش.‬ ‫ذؾٌَ‬ ‫جُؼشذ٤س‬ ‫ذحُِـس‬ ‫جُغؼٞد٣س‬ ‫جُؼشذ٤س‬ ‫جٌُِٔٔس‬ ‫ك٢‬ ‫جالٛطٔحّ‬ ‫ُض٣حدز‬ ‫رُي‬ ‫٣شؾغ‬ ‫ٝهذ‬
	‫انذالنخ‬	( ‫عذٔل‬ ‫(‫انكزبة‬ ‫َٕع‬ 14 ‫انًكزٕة‬ ‫انشلًٙ‬ ‫انكزبة‬ ‫لُٛخ‬ z ‫يظش‬ ‫انغؼٕدٚخ‬ ‫يغًٕع‬	‫انًًٛضاد‬
					%	‫ن‬	%	‫ن‬	%	‫ن‬

‫انًكزٕة‬ ‫انشلًٙ‬ ‫انكزبة‬ ‫يحزٕٚبد‬ ‫ؽجبػخ‬ ‫يُّ‬ ‫ٔسلٛخ‬ ‫َغخخ‬ ‫ٔػًم‬ 21 10.5 24 12.0 45 11.25 0.123 ‫غٛش‬ ‫دال‬ ‫انحبعخ‬ ‫دٌٔ‬ ‫انكزبة‬ ‫ٔرحذٚش‬ ‫انزؼذٚم‬ ‫إيكبَٛخ‬ ‫انغذٚذح‬ ‫انطجؼبد‬ ‫ششاء‬ ‫إنٗ‬ 18 9.0 20 10.0 38 9.5 0.422 ‫غٛش‬ ‫دال‬ ‫انًؼهٕيبد‬ ‫إنٗ‬ ‫انٕطٕل‬ ‫ٔعشػخ‬ ‫عٕٓنخ‬ ‫انًطهٕثخ‬

  
	78 38 30 6 9 200 24.7 5 12.2 5 8.0 6.5 38.2 5 4.5 5.75 100 ‫"ػ٤٘س‬ ‫جُؼشذ٢‬ ‫جُؾرحخ‬ ‫ضٞجؾٚ‬ ‫جُط٢‬ ‫جُٔؾٌالش‬ ‫أًػش‬ ‫ئُ٠‬ ‫جُغحذن‬ ‫جُؿذٍٝ‬ ‫ذ٤حٗحش‬ ‫ضؾ٤ش‬ 39.0 73 3605 151 37.75 0.001 ‫غٛش‬ ‫دال‬ ‫ػٍ‬ ‫انًكزٕة‬ ‫انشلًٙ‬ ‫انكزبة‬ ‫ركهفخ‬ ‫لهخ‬ ‫انٕسلٙ‬ ‫انكزبة‬ 19.0 35 17.5 73 18.25 0.386 ‫غٛش‬ ‫دال‬ ‫يضم‬ ‫يزؼذدح‬ ‫ٔعبئؾ‬ ‫ػهٗ‬ ‫الحزٕائّ‬ ‫عبرثٛزّ‬ ‫انًزحشكخ‬ ‫انشعٕو‬ ، ‫ٔنمطبد‬ ‫ٔانظٕس‬ ‫انفٛذٕٚ‬ ، ... ‫ٔغٛشْب‬ 15.0 28 14.0 58 14.4 0.092 ‫غٛش‬ ‫دال‬ ‫انكزشَٔٙ‬ ‫كزبة‬ ‫يٍ‬ ‫أكضش‬ ‫ٔرظفح‬ ‫حًم‬ ‫ًٚكٍ‬ ‫ٔاحذ‬ ‫ٔلذ‬ ‫فٙ‬ 3.0 8 4.0 14 3.5 0.105 ‫غٛش‬ ‫دال‬ ‫انذاربشٕ‬ ‫ػهٗ‬ ‫ػشػّ‬ ‫عٕٓنخ‬ ، ‫أٔ‬ ‫انكًجٕٛرش‬ ‫أٔ‬ ‫انؼشع‬ ‫شبشبد‬ ‫أٔ‬ ‫انجٕٛعكزٕس‬ 4.5 12 6.0 21 5.25 0.045 ‫غٛش‬ ‫دال‬ ‫عئهٕا‬ ‫يٍ‬ ‫عًهخ‬ 100 200 100 27. 0 45 22. 5 99 27 13. 5 24 12. 0 51 25. 5 15 0 37.5 0.70 1 ‫دال‬ ‫غٛش‬ ‫جإلٓذجد‬ ‫ذٔؼِٞٓحش‬ ‫ضٔظ‬ ‫ج‬ ‫ُخقٞف‬ ‫٣س‬ 23 11. 5 26 13. 0 49 26 13. 0 21 10. 5 47 23. 5 96 24.0 0.68 9 ‫غٛش‬ ‫دال‬ ‫فٙ‬ ‫ء‬ ْ ‫انجؾ‬ ‫انزحًٛم‬ 21 10. 5 11 5.5 32 25 12. 5 14 7.0 39 19. 5 71 17.7 5 1.03 4 ‫دال‬ ‫اَمطبع‬ ‫االرظبل‬ ‫ثبالَزشَذ‬ ‫أصُبء‬ ‫أٔ‬ ‫انزظفح‬ ‫انزحًٛم‬ 17 8.5 9 4.5 26 24 12. 0 13 6.5 37 18. 5 63 15.7 5 1.32 1 ‫دال‬ ‫رٕفش‬ ‫ػذو‬ ‫انًٕػٕع‬ ‫غٛش‬ ‫انًشاد‬ ‫فمؾ‬ ‫ٔسلٛب‬ 61 30. 5 92 46. 0 15 3 71 35. 5 98 49. 5 16 9 84. 5 32 2 80.5 0.86 7 ‫غٛشدال‬ ‫ػذو‬ ‫اإلػالٌ‬ ‫ػُٓب‬ ‫ثبنمذس‬ ‫فٙ‬ ‫انكبفٙ‬ ‫ٔعبئم‬ ‫االػالو‬ ‫ا‬ ‫نًخزهفخ‬ 11 5.5 7 3.5 18 12 6.0 17 8.5 29 14. 5 47 11.7 5 0.32 4 ‫دال‬ ‫غٛش‬ ‫ػشٔسح‬ ‫عٓبص‬ ‫رٕفش‬ ‫انكزشَٔٙ‬ ‫يُبعت‬ ‫نؼشع‬ ‫انكزبة‬ ‫أٔ‬ ‫انًكزٕة‬ ‫انظٕرٙ‬ 13 6.5 10 5.0 23 15 7.5 13 6.5 28 14. 0 51 12.7 5 0.46 2 ‫دال‬ ‫غٛش‬ ‫يٍ‬ ‫عًهخ‬ ‫عئهٕا‬ 20 0 100 20 0 100 40 0 20 0 100 20 0 100 40 0 100 20 0 100 -‫جُذسجعس‬ " ‫(جٌُٔطٞذس‬ ‫جُشهٔ٤س‬ ‫ٌُِطد‬ ‫جعطخذجْٜٓ‬ ‫أغ٘حء‬ -‫ٝجُقٞض٤س)‬ ، ‫جألٍٝ‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ‫ؾحء‬ ‫ق٤ع‬ ‫ٛزٙ‬ ٖٓ ‫جُٔؾٌالش‬ " ‫ٝسه٤ح‬ ‫ؿ٤ش‬ ‫جُٔشجد‬ ‫جُٔٞمٞع‬ ‫ضٞكش‬ ‫ػذّ‬ ‫ذِـص‬ ‫ذ٘غرس‬ ‫كوو"‬ 80.5 ‫ئؾٔحُ٢‬ ٖٓ % ‫جُذسجعس‬ ‫ػ٤٘س‬ ، ‫ك‬ ‫سعّٞ‬ ‫"دكغ‬ ‫ٓؾٌِس‬ ‫جُػحٗ٢‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ‫ٝؾحء‬ ‫ذِـص‬ ‫ذ٘غرس‬ ‫جألق٤حٕ"‬ ‫ذؼل‬ ٢ 37.5 % ، " ‫ٓؾٌِس‬ ‫جُػحُع‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ‫ٝؾحء‬ ‫جُخقٞف٤س‬ ‫ضٔظ‬ ‫ذٔؼِٞٓحش‬ ‫جإلٓذجد‬ ‫ذ٘غرس‬ " ‫ذِـص‬ 24.0 % ، " ‫جُشجذغ‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬ ‫ٝؾحء‬ ‫جُطكٔ٤َ‬ ‫ك٢‬ ‫جُروء‬ ‫ذِـص‬ ‫ذ٘غرس‬ " 17.75 % ، ‫ٝؾحء‬ 400 54 ‫ذ٘غرس‬ ‫جُطكٔ٤َ"‬ ‫أٝ‬ ‫جُطقلف‬ ‫أغ٘حء‬ ‫ذحإلٗطشٗص‬ ‫جالضقحٍ‬ ‫جٗوطحع‬ " ‫ٓؾٌِس‬ ‫جُخحٓظ‬ ‫جُطشض٤د‬ ‫ك٢‬
‫جُ٘ٞػ٤س‬ ‫جُطشذ٤س‬ ‫ذٌِ٤س‬ ‫جُطشذٞ١‬ ‫جإلػالّ‬ ‫ذوغْ‬ ‫ٓغحػذ‬ ‫أعطحر‬ -‫جُٔ٘ٞك٤س.‬ ‫ؾحٓؼس‬ ‫اإلػالو‬ ‫نجحٕس‬ ‫انًظشٚخ‬ ‫انًغهخ‬ -‫انؼذد‬ 28 ‫يبسط‬ / ‫ُٚبٚش‬ 8282 208