‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 681 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 681 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ .... ‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 688 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د


The study aimed at identifying the obstacles that impede the application of electronic management in education offices in the governorate of Abyan, and to identify the most prominent mechanisms to overcome these obstacles. The researchers used the descriptive approach, which is appropriate method for the study. The questionnaire was used as a research tool that consisted of (34) items distributed between three areas. The research population consists of (120) employees, workers, and technicians in the education offices (the main office and two offices of Zanzibar and Khan far). The research reached the following results: 1-The degree of impact of obstacles on the application of electronic management in the education offices of Abyan Governorate were high ranging between 3.95 -3.78 with percentage weights ranging from % 79 -75.6%. The average degree of impact of the obstacles that were perceived to prevent the application of electronic management in the education offices of Abyan Governorate was (M = 3.88, SD = 0.467) and percentage average of (77.6%), which indicates a slight difference in the estimates of the study. 2-The arrangement of the degree of severity of the obstacles perceived to prevent the application of electronic management in education offices in Abyan governorate according to the mean score received, came as follows: A. Financial constraints domain came first as it received the highest mean score, (M = 3.95, SD = 0.521), which indicates a small difference in the estimates of the study sample. B. The domain of administrative and human obstacles ranked second in terms of its perceived impact on the application of electronic management with mean score (m = 3.92, SD = 0556), indicating a small difference in the estimates of the study sample. C. Technical obstacles came third in rank with mean score (M =3.78, SD = 0.517), which shows a small difference in the estimates of the study sample. D. There were statistically significant differences in mean scores at p ≤ 0.05 of the subjects' responses to the obstacles could be related to "place of work" variable in favor of the main education office in the governorate. E. There were no statistically significant differences at p ≤ 0.05 in mean scores of the subjects' responses to the obstacles stated could be related to the variable of "scientific qualification". ‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 681 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ .... ‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 611 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ .... ‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 611 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ .... 

-‫االىٜ.‬ ‫اىؽاعة‬ ‫أظٖضج‬ ‫ذؾغٞو‬ ‫فٜ‬ ‫اىَرخققِٞ‬ ‫اىَ٘يفِٞ‬ ‫ػذد‬ ‫صٝادج‬

F. There were no statistically significant differences at p ≤ 0.05 in mean scores of the subjects' responses to the obstacles could be related to the variable of "years of experiences". G. The level of mechanisms for overcoming obstacles to the application of electronic management in the Education Office of Abyan Governorate was average except for two items it was high. 
The study recommended the following to be considered. 
1-Improving the necessary infrastructure to implement electronic management. 



  ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞثثق‬ ‫دُٗ‬ ‫ذؽثث٘ه‬ ‫اىرثثٜ‬ ‫اىَؼ٘قثثاخ‬ ‫ؼثثذج‬ ‫ثح‬ ‫دسظث‬ ‫ٍر٘عثثو‬ ‫تيثثد‬ ‫فقثثذ‬ ‫اظَاىٞثثح‬ ‫ثح‬ ‫ٗمْرٞعث‬ ‫االىن‬ ‫أ‬ ‫ثثح‬ ‫ٍؽافظث‬ ‫ثثح‬ ‫اىرشتٞث‬ ‫ثثة‬ ‫ٍناذث‬ ‫ثثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثثح‬ ‫رشّٗٞث‬ ‫ثر٘ٙ‬ ‫ٍغث‬ ‫ثذ‬ ‫ػْث‬ ‫ثائٞح‬ ‫ئؼقث‬ ‫ثح‬ ‫دالىث‬ ‫راخ‬ ‫ثشٗت‬ ‫فث‬ ‫ث٘د‬ ‫ٗظث‬ 0.05 ‫ثذٝشاذٌٖ‬ ‫ذقث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثس‬ ‫اىثؽث‬ ‫ثح‬ ‫ػْٞث‬ ‫ثِٞ‬ ‫تث‬ ) 


									‫انذراطخ:‬	‫يهخض‬
	‫ٍناذة‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬	‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬ ‫دُٗ‬ ‫ذؽ٘ه‬ ‫اىرٜ‬ ‫قاخ‬	‫اىَؼ٘‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىرؼشف‬	‫اىذساعح‬ ‫ٕذفد‬
						‫اىَؼ٘قاخ.‬ ‫ٕزٓ‬ ‫ػيٚ‬ ‫ىيرغية‬ ‫االىٞاخ‬	‫أ‬ ‫ػيٚ‬ ‫ٗاىرؼشف‬ ‫تشص‬	،	‫اتِٞ‬ ‫تَؽافظح‬ ‫يٌٞ‬	‫ٗاىرؼ‬ ‫اىرشتٞح‬
	‫ٍثِ‬ ‫ذنّ٘ثد‬ ‫اىرثٜ‬ ‫ىيثؽثس‬ ‫مأداج‬ ‫االعرثاّح‬	‫اعرخذٍد‬ ‫ٗمزىل‬	‫اى٘ففٜ،‬ ‫اىَْٖط‬ ‫اىثاؼصُ٘‬ ‫ذً‬	‫اعرخ‬
	‫ٗػثاٍيِٞ‬	‫ٍث٘يفِٞ‬ ‫ٍثِ‬ )	( 120	‫ٍثِ‬ ‫اىثؽثس‬ ‫ٍعرَثغ‬ ‫ٗذنُ٘‬	‫ٍعاالخ‬ ‫شالشح‬ .	‫تِٞ‬ ‫ٍ٘صػح‬ ‫فقشج‬ )	34	(
									‫ش‬ ) .	‫ص‬ ٗ ‫ّعثاس‬ ‫خْف‬	(	‫ٍٗنرثٜ‬ ‫اىشئٞظ‬ ‫(اىَنرة‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍناذة‬ ‫فٜ‬ ‫ٗفِْٞٞ‬
									‫االذٜ:‬ ‫اىٚ‬ ‫اىثؽس‬ ‫ّرائط‬ ‫ذ٘فيد‬ ‫ٗقذخ‬
	،	‫أ‬ ‫ٍؽافظثثح‬ ‫اىرشتٞثثح‬ ‫ة‬ ‫ثثِٞ‬ ‫تث‬	‫ٍناذثث‬ ‫فثثٜ‬ ‫ثثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ىرطثٞثثق‬ ‫اىَؼ٘قثثاخ‬ ‫ؼثثذج‬ ‫دسظثثح‬ ‫اُ‬	-	1
	( ‫ثثد‬ ‫تيغث‬ %77.6 ،)	‫ثثح‬ ‫ٍة٘ٝث‬ ‫ثثثح‬ ‫ٗتْغث‬ )	( ‫ثثِٞ‬ ‫تث‬ 3.88
									( ‫تيد‬ ‫فغٞش‬ ‫ٍؼٞاسٛ‬ 0.467 ) .	‫ٗتاّؽشاف‬
	‫اىرشتٞح‬ ‫ٍناذة‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬ ‫دُٗ‬ ‫ذؽ٘ه‬ ‫اىرٜ‬ ‫اىَؼ٘قاخ‬ ‫ؼذج‬ ‫دسظح‬ ‫ذشذٞة‬ ُ	‫ا‬	-	2
	:	‫ا‬ ‫ٟذٜ‬	‫اىْؽ٘‬ ‫ػيٚ‬ ‫ظاءخ‬	،	‫ؼذذٖا‬ ‫ىذسظح‬ ‫اىذساعح‬ ‫ػْٞح‬ ‫ذقذٝشاخ‬ ‫ىَر٘عطاخ‬ ‫ٗفقا‬ ‫اتِٞ‬ ‫ٍؽافظح‬
									‫األٗىٚ‬ ‫تاىَشذثح‬ ‫اىَاىٞح‬ ‫اىَؼ٘قاخ‬ ‫ظاءخ‬ .	-	‫أ‬
									‫اىصاّٞح‬ ‫تاىَشذثح‬ ‫شٝح‬ .	‫ٗاىثؾ‬ ‫اإلداسٝح‬ ‫اىَؼ٘قاخ‬ ‫ءخ‬	‫ظا‬	-	‫ب‬
									‫اىصاىصح‬ ‫اىَشذثح‬ ‫فٜ‬ ‫ح‬ .	‫اىرقْٞ‬ ‫اىَؼ٘قاخ‬ ‫ظاءخ‬	-	‫ض‬
	‫ش‬	‫ىَر‬ ‫ذؼثضٙ‬ ‫ػثاً‬ ‫تؾثنو‬ ‫غٞث‬	( ‫اىَؼ٘قاخ‬ ‫ؼذج‬ ‫ىذسظح‬ ‫اإلىنرشّٗٞثح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬ ‫دُٗ‬ ‫ذؽ٘ه‬ ‫اىرٜ‬	-	‫د‬
									‫اىؼيَٜ‬ ‫اىَإٕو‬ .
	‫فثٜ‬ ‫اىثؽثس‬ ‫ػْٞثح‬ ‫تثِٞ‬ ‫ذثاْٝثاخ‬ ‫ذ٘ظثذ‬ ‫ال‬ ‫ىثزا‬	،	‫عْ٘اخ‬ ‫ػؾش‬ ‫خثشذٌٖ‬ ‫عْ٘اخ‬ ‫اىؼْٞح‬ ‫افشاد‬ ‫ظَٞغ‬	-	ٗ
	‫ثثذج‬ ‫ؼث‬ ‫ثثح‬ ‫ىذسظث‬ ‫ثثذٝشاذٌٖ‬ ‫ذقث‬ ‫ثثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثثشٗت‬ ‫فث‬	‫ثثش‬ ‫ذظٖث‬ ُ	‫أ‬ ‫ثثِ‬ ‫َٝنث‬ ‫ال‬ ‫ثثاىٜ‬ ‫ٗتاىرث‬ ‫ثثشج‬ ‫اىخثث‬	‫ثثْ٘اخ‬ ‫غث‬	‫ى‬	‫ثثش‬ ‫ٍرغٞث‬
									‫اىَؼ٘قاخ.‬
	‫ٍؽافظثح‬	‫اىرشتٞح‬	‫ٍنرة‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬ ‫ٍؼ٘قاخ‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىرغية‬ ‫اىٞاخ‬	‫ٍغر٘ٙ‬ ُ	‫ا‬	-	‫ص‬
	‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞثق‬ ‫ٍؼ٘قثاخ‬ ‫ػيثٚ‬ ‫يرغيثة‬	‫ى‬ ‫األىٞثاخ‬ ‫ٍغثر٘ٙ‬ ‫ٍر٘عثو‬	‫تيد‬ ‫فقذ‬ ‫ظَاىٞح‬	‫ا‬ ‫ٗمْرٞعح‬	‫أ‬ ‫تِٞ‬
	%67.8 ‫ٗتثثاّؽشاف‬ )	( ‫تيثثد‬ ‫ٍةثث٘ٛ‬ ‫ٗتثث٘صُ‬ )	( ‫اتثثِٞ‬ ‫اىرشتٞثثح‬ ‫ٍناذثثة‬ ‫فثثٜ‬ ‫االىنرشّٗٞثثح‬ 3.39
									( ‫تيد‬ ‫ٍؼٞاسٛ‬ 0.635 ) .
									‫اىٚ:‬ ‫اىذساعح‬ ‫اٗفد‬ ‫ٗقذ‬
									‫اىال‬ ‫اىرؽرٞح‬ ‫اىثْٞح‬ ‫ذؽغِٞ‬ ٗ ‫ىيَ٘يفِٞ‬ ‫اىرذسٝثٞح‬ ‫اىذٗساخ‬ ‫ذنصٞف‬ ‫االىنرشٗ‬ ‫اإلداسج‬ ‫ىرطثٞق‬ ‫صٍح‬ ‫ّٞح‬ . ‫اىرشتٞح‬ ‫ئداساخ‬ ‫فٜ‬ ‫اىفِْٞٞ‬ .	--	1 2

‫ثاً‬ ‫ػث‬ ‫ثنو‬ ‫تؾث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَؼ٘قث‬ ‫ثذج‬ ‫ؼث‬ ‫ثح‬ ‫ىذسظث‬ ‫ثح‬ ‫اإلىنرشّٗٞث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثق‬ ‫ذطثٞث‬ ‫دُٗ‬ ‫ث٘ه‬ ‫ذؽث‬ ‫ثٜ‬ ‫اىرث‬ ‫ثة‬ ‫ٍناذث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫اىرشتٞث‬ ‫أ‬ ‫ثح‬ ‫ٍؽافظث‬ ‫ا‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَؼ٘قث‬ ‫ثر٘ٙ‬ ‫ٍغث‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثِٞ‬ ‫تث‬ ‫ثاىػ‬ ‫ٗىقث‬ ‫ثو‬ ‫اىؼَث‬ ‫ثاُ‬ ‫ٍنث‬ ‫ثش‬ ‫ىَرغٞث‬ ‫ثضٙ‬ ‫ذؼث‬ ‫ثاال‬ ‫ظَث‬ ‫اىرشت‬ ‫(ٍنرة‬ ‫اىشئٞغٜ‬ ‫اىَنرة‬ ‫اىَؽافظح).‬ ‫فٜ‬ ‫ٞح‬ ٓ -( ‫ٍغر٘ٙ‬ ‫ػْذ‬ ‫ئؼقائٞح‬ ‫دالىح‬ ‫راخ‬ ‫فشٗت‬ ‫ٗظ٘د‬ ‫ػذً‬ 0.05 ‫ذقثذٝشاذٌٖ‬ ‫فثٜ‬ ‫اىثؽثس‬ ‫ػْٞثح‬ ‫تثِٞ‬ ) 
13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 616 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ .... ‫أٔال:‬ ‫انذراطخ:‬ ‫يشكهخ‬

  2-Intensifying training courses for employees and technicians in the education departments 3-Increasing the financial allocations for organizing the lectures, seminars, and workshops. ‫ٗاىْفغث‬ ‫ثح‬ ‫اإلداسٝث‬ ‫ثش‬ ‫اىؼْافث‬ ‫ثح‬ ‫ىذساعث‬ ‫ثشك‬ ‫اىرؼث‬ ‫ثشٗسٛ‬ ‫اىنث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثثػ‬ ‫أفث‬ ‫ثٌ‬ ‫شث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍٗث‬ ‫اىرنْ٘ى٘ظٞا.‬ ‫تريل‬ ‫ٗاىَرأششج‬ ‫اإل‬ ‫ٍفٖثً٘‬ ‫ذثْٜ‬ ‫فٜ‬ ‫اىَْظَاخ‬ ٍِ ‫اىنصٞش‬ ‫تذأخ‬ ‫اىؾثثناخ‬ ‫ٕثزٓ‬ ‫أذاؼثد‬ ‫شثٌ‬ ‫ٍٗثِ‬ ‫ٗى‬ ‫ثذدج‬ ‫اىَرؼث‬ ‫ثح‬ ‫اىثٞشٗقشاهٞث‬ ‫ثشاءاخ‬ ‫اإلظث‬ ‫ثِ‬ ‫ػث‬ ‫ثذا‬ ‫تؼٞث‬ ‫ثو‬ ‫ىير٘افث‬ ‫ثا‬ ‫فشمث‬ ‫ثا‬ ‫ٗػَالئٖث‬ ‫ثح‬ ‫ىيَْظَث‬ ‫ثشخ‬ ‫غٞث‬ ‫ثذ‬ ‫قث‬ ‫اإلداسٝثح‬ ‫ٗاالعثظ‬ ‫اىَفثإٌٞ‬ ٍِ ‫اىنصٞش‬ ‫ٗاالذقاه‬ ‫ىيَؼيٍ٘اخ‬ ‫اىؽذٝصح‬ ‫اىرنْ٘ى٘ظٞاخ‬ ، ‫أدٙ‬ ‫ٍثا‬ ‫ٕٗث٘‬ ‫ثو‬ ‫اىٖٞامث‬ ‫ثية‬ ‫فث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫اإلداسٛ‬ ‫ثو‬ ‫اىؼَث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىٞث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫اىؽذٝصث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىرقْٞث‬ ‫ثزٓ‬ ‫ٕث‬ ‫ثاه‬ ‫أدخث‬ ‫ثٚ‬ ‫اىث‬ ‫ثذٗه‬ ‫اىث‬ ‫ثٌ‬ ‫تَؼظث‬ 


	‫ؽٖذ‬ ‫دا‬ ‫راخ‬ ‫فشٗت‬ ‫ْٕاك‬ ‫ٕو‬ ‫ذط٘سا‬ ‫اىَامٞح‬ ‫اىغْ٘اخ‬ ‫فٜ‬ ‫اىؼاىٌ‬ ‫ػْذ‬ ‫ئؼقائٞح‬ ‫ىح‬ ( ‫اىذالىح‬ ‫ٍغر٘ٙ‬ ‫فٜ‬ ‫ٕائال‬ 0.05 ‫اىَؼيٍ٘ث‬ ‫ذنْ٘ى٘ظٞا‬ ‫تِٞ‬ ) ‫ّظش‬ ‫ٗظٖاخ‬ ‫ا‬ ‫خ‬	‫اىصاىس:‬ ‫اىغإاه‬
	‫ثشخ‬ ‫يٖث‬ ‫ٗاالذقاالخ‬ ‫ٍؼ٘قاخ‬ ‫ؼ٘ه‬ ‫اىذساعح‬ ‫ػْٞح‬ ‫ثح‬ ‫اىؽاظث‬ ‫ثٜ‬ ‫ذثْث‬ ‫ثٚ‬ ‫اىث‬ ‫ػذٝثذج‬ ‫ٍغثر٘ٝاخ‬ ‫ػيٚ‬ ‫االىنرشٗ‬ ‫ثح‬ ‫تاىؽنٍ٘ث‬ ‫ثشف‬ ‫ٝؼث‬ ‫ثا‬ ‫ٍث‬ ‫ثح‬ ‫ّٞث‬ ‫ٗمثاُ‬ ‫االّغثاُ‬ ‫فثٜ‬ ‫مثٞثش‬ ‫أشثش‬ ‫ىثزىل‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثذ‬ ‫ٝؼرَث‬ ‫ثذ‬ ‫ظذٝث‬ ‫ثً٘‬ ‫ٍفٖث‬ ‫ثٜ‬ ‫ٕٗث‬ ‫فثٜ‬ ‫ٍْٖٗعثٔ‬ ‫أعثي٘تٔ‬ ‫ٗفثٜ‬ ‫أتثِٞ‬ ‫ٍؽافظثح‬ ‫اىرشتٞثح‬ ‫ٍناذة‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬ ‫ذؼثضٙ‬ ، :
	‫ٗذ‬ ‫االذقثاالخ‬ ‫ثا‬ ‫ذنْ٘ى٘ظٞث‬ ‫اعثرؼَاه‬ ‫اىؽنٍ٘ٞثثح‬ ‫ىيَثث٘ا‬ ‫ٍَٞثثضج‬ ‫ؼنٍ٘ٞثثح‬ ‫خذٍثثٔ‬ ‫ذثث٘فٞش‬ ‫ىنثثَاُ‬ ‫ٗمثثزىل‬ ‫األٍصثو‬ ‫ثاه‬ ‫االذقث‬ ‫اىثٚ‬ ‫ث٘ه‬ ‫ىي٘فث‬ ‫اىَؼيٍ٘ثاخ‬ ‫ثا‬ ‫نْ٘ى٘ظٞث‬ ‫هِْٞ‬ ‫ٗاىؾثثشماخ‬ ‫ٗاىَغثثرصَشِٝ‬ ‫ث٘اسد‬ ‫ىيَث‬ ‫ٗاألظاّة.‬ ( ‫اىؼاه‬ ‫ػثذ‬ ، 2006 ، 97 .) ‫ىٖزا‬ ‫ّٗرٞعح‬ ‫فثٜ‬ ‫االىنرشّٗٞثح‬ ‫اإلداسج‬ ‫أفثثؽد‬ ‫اىرقْثٜ‬ ‫اىرقذً‬ ‫أعاع‬ ‫سمٞضج‬ ‫اىؼقش‬ ‫ٕزا‬ ‫ٗاىَإعغثاخ،‬ ‫اىثذٗه‬ ‫ىرطث٘ٝش‬ ‫ٞح‬ ‫أ‬ ‫ؼٞثس‬ ‫فثٜ‬ ‫ٝغثٌٖ‬ ‫ذطثٞقٖثا‬ ‫ػيثٚ‬ ‫اىؼَثو‬ ُ ‫اىرناىٞف‬ ‫ٗخفل‬ ‫األداء‬ ‫ٍغر٘ٙ‬ ‫سفغ‬ ، ‫اإلّراظٞح‬ ‫ٗصٝادج‬ ، ‫اإلظشاءاخ‬ ‫ٗذغٖٞو‬ ، ‫ٝغٖ‬ ‫مَا‬ ‫فثٜ‬ ‫أٝنأ‬ ٌ ‫ٗاىَناُ‬ ‫اىضٍاُ‬ ‫قٞ٘د‬ ٍِ ‫اىرؽشٝش‬ ، ‫مثشٗسج‬ ‫ٝؼثذ‬ ‫ٍؼٖثا‬ ‫ٗاىرنٞثف‬ ‫اىَرغٞثشاخ‬ ‫ٕثزٓ‬ ‫اعثرصَاس‬ ‫فاُ‬ ‫ىزا‬ ‫اإلداسج،‬ ‫(اىعْظ‬ ، ‫اىَذٝشٝح‬ ، ‫اىخثشج)‬ ‫عْ٘اخ‬ ‫؟‬ ‫ثإششج‬ ‫اىَث‬ ‫ثٞح‬ ‫اإلىنرشّٗٞثح‬ ‫داسج‬ ‫ظَٞثغ‬ ‫فثٜ‬ ‫فثٜ‬ ‫عث٘اء‬ ‫اىؼثاىٌ‬ ‫أّؽثاء‬ ‫أٗ‬ ‫ثح‬ ‫اىَرقذٍث‬ ‫ثذاُ‬ ‫اىثيث‬ ‫ثح‬ ‫اىْاٍٞث‬ ، ‫ثل‬ ‫ٗرىث‬ ‫ثشك‬ ‫ػث‬ ‫ثاله‬ ‫خث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ٍؼيٍ٘ا‬ ‫ثد‬ ‫االّرشّث‬ ‫ثثناخ‬ ‫ؽث‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثا‬ ‫ذٖث‬ ، ‫ثا‬ ‫مَث‬ ‫االّرشّثد‬ ‫ؽثثنح‬ ‫ػثثش‬ ‫ذثرٌ‬ ‫اىذاخيٞثح‬ ‫اىَؼثاٍالخ‬ ‫ٍثِ‬ ‫مصٞثش‬ ‫أفثؽد‬ ، ‫صبنضب:‬ ‫أْ‬ ‫انج‬ ‫ذاف‬ ‫ؾش‬ : 1 ‫ػ‬ ‫اىرؼشف‬ ‫يٚ‬ ‫أتِٞ.‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬ ‫دُٗ‬ ‫ذؽ٘ه‬ ‫اىرٜ‬ ‫اىَؼ٘قاخ‬ -2 ‫فشٗت‬ ‫ػِ‬ ‫اىنؾف‬ ‫ئؼقائٞح‬ ‫دالىح‬ ‫راخ‬ ‫اىثؽثس‬ ‫ػْٞح‬ ‫اعرعاتاخ‬ ‫تِٞ‬ ‫أ‬ ‫ػثِ‬ ‫ساء‬ ٍ ‫ذطثٞثق‬ ‫ؼ٘قثاخ‬ -‫اإلىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫أتِٞ.‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍناذة‬ ‫فٜ‬
	‫اىَشعٍ٘ح‬ ‫األٕذاف‬ ‫ذؽقٞق‬ ‫أظو‬ ٍِ ‫ٍيؽح‬ ‫األداء‬ ‫فثٜ‬ ‫ٗاالذقثاُ‬ ‫ٗاىذقثح‬ ‫اىغشػح‬ ‫ػْافش‬ ‫ٝغر٘ظة‬ ‫اىرَْ٘ٛ‬ ، ‫ئتثشإٌٞ‬ ‫ٗٝؾثٞش‬ ( 2010 ، ‫ٗأفثثؽد‬ ً ، ‫ؿ‬ 153 ) ‫ٍيؽثح‬ ‫اىؽاظثح‬ ، ‫اىرؽث٘ه‬ ‫أُ‬ ‫اىثٚ‬ ‫ىظٖث٘س‬ ‫إل‬ ‫االىنرشّٗٞح.‬ ‫داسج‬ ‫خافح‬ ‫اإلداسٝح‬ ، ‫ىيَ٘اهِْٞ(ٍؽَ٘د‬ ‫اىخذٍاخ‬ ‫ذقذٌٝ‬ ‫ذر٘ىٚ‬ ‫اىرٜ‬ ‫ذيل‬ ‫ٍْٖا‬ ، 2009 ، ‫ؿ‬ 1 .) 3 ‫اىٞاخ‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىرؼشف‬ ‫ٍ٘اظٖح‬ ‫االى‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞثق‬ ‫ٍؼ٘قاخ‬ ‫ن‬ ‫ٍؽافظثح‬ ‫اىرشتٞثح‬ ‫ٍناذثة‬ ‫فثٜ‬ ‫رشّٗٞثح‬ -‫أ‬ ‫تِٞ.‬
	‫اىؼشتٞح‬ ‫اىذٗه‬ ‫تؼل‬ ‫قاٍد‬ ‫(ٍؽَ٘د‬ ‫دساعح‬ ‫ٍصو‬ ‫اىذساعاخ‬ ‫تؼل‬ ‫أيٖشخ‬ ٍ ‫ىرثْٜ‬ ‫ٍٗثِ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ىَْظٍ٘ح‬ ‫ذؽرٞح‬ ‫تْٞح‬ ‫أّؾاء‬ ‫ؾاسٝغ‬ ، 2004 ، ‫ؿ‬ 37 ) ، ‫ٗاى‬ ‫اىَْظَاخ‬ ‫أُ‬ ‫َإعغثاخ‬ ‫راثؼب:‬ ‫انجؾش:‬ ‫أًْٛخ‬ ‫ؼ‬ ‫اىثثاؼصِٞ‬ ‫ػيثٌ‬ ‫غة‬ ‫اىثؽثس‬ ‫ٕثزا‬ ‫تثاُ‬ ‫ذطثٞثق‬ ‫ىَؼ٘قثاخ‬ ‫ٝرطثشت‬ ‫تؽثس‬ ‫اٗه‬
	‫ذعاسب‬ ‫اىَؼشٗفح:‬ ‫اىؼشتٞح‬ ‫اىرعاسب‬ ‫تِٞ‬ ‫اىؽنٍ٘ٞح‬ ‫ٍْٖٗا‬ ‫اىرشت٘ٝح‬ ‫اىرقيٞذٝح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ػٞ٘ب‬ ٍِ ‫ذؼاّٜ‬ ‫أ‬ ‫دتٜ‬ ‫ٍاسج‬ ، ‫ٍقثش‬ ‫أتثِٞ‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ، ‫مثٞثشج‬ ‫تفائثذج‬ ‫ٝؼث٘د‬ ‫عث٘ف‬ ، ‫األسدُ‬ ‫اىَؾثنالخ‬ ‫ٍثِ‬ ‫ٍعَ٘ػثح‬ ‫ذ٘اظثٔ‬ ‫ٗاّٖا‬ ، ‫اىن٘ٝثد‬ ، ‫اىغثؼ٘دٝح‬ ، ‫ٗدٗىثح‬ ‫اىَؼْٞثِٞ‬ ‫ػيثٚ‬ ‫تث‬ ‫األٍش‬ ‫ٗفثاّؼٜ‬
	‫ػَاُ.‬ ‫ثح‬ ‫ٍاعث‬ ‫ثا‬ ‫اىٖٞث‬ ‫ثح‬ ‫اىؽاظث‬ ‫ثثؽد‬ ‫أفث‬ ‫ثٜ‬ ‫اىرث‬ ‫ثح‬ ‫اىرنْ٘ى٘ظٞث‬ ‫ثاىٞة‬ ‫األعث‬ ‫ثذز‬ ‫تأؼث‬ ‫ثرؼاّح‬ ‫االعث‬ ‫ثح‬ ‫ٗقيث‬ ‫اىقشاس‬ ‫االىنرشّٗٞثح،‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذ٘يٞف‬ ‫ّؽ٘‬ ‫ٗى‬ ‫ٗاىثٚ‬ ‫يثثاؼصِٞ‬ ‫ٍؽافظثح‬ ‫فثٜ‬ ‫اىؽنٍ٘ٞثح‬ ‫اىَشافثق‬ ‫ظَٞثغ‬ ‫ثو‬ ‫اىؼَث‬ ‫ثشػح‬ ‫ىغث‬
	‫ا‬ ‫ثذأخ‬ ‫تث‬ ‫ثذ‬ ‫ٗقث‬ ‫ثٔ‬ ‫ٗاذقاّث‬ . ‫ٗأُ‬ ‫ػ‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثاد‬ ‫ٗاػرَث‬ ‫ثذ‬ ‫ٗاىرعذٝث‬ ‫ثش‬ ‫اىرغٞٞث‬ ‫ثِ‬ ‫ػث‬ ‫ثح‬ ‫اإلداسٝث‬ ‫ثو‬ ‫اىٖٞامث‬ ‫ثض‬ ‫ػعث‬ ‫ثٞح‬ ‫ٗاىغٞاعث‬ ‫ثح‬ ‫اىٖاٍث‬ ‫ثق‬ ‫اىَشافث‬ ‫ثل‬ ‫تؼث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثَِٞ‬ ‫ىث‬ ، ‫ثرخذ‬ ‫تاعث‬ ‫ثح‬ ‫اىؽذٝصث‬ ‫ثا‬ ‫اىرنْ٘ى٘ظٞث‬ ‫اً‬ ‫ثح‬ ‫َّطٞث‬ ‫ثة‬ ‫ق٘اىث‬ ‫ثٚ‬ ‫يث‬ ، ‫ثو‬ ‫ٍصث‬ ‫أتِٞ.‬ ‫االذٜ:‬ ‫فٜ‬ ‫ذَصو‬ ‫اىذساعح‬ ‫ٕزٓ‬ ٍِ ‫ٗىالعرفادج‬
	‫االّرشّد‬ ‫ىطفثٜ‬ ‫أؽثاس‬ ‫ٗقذ‬ ‫ٗذنْ٘ى٘ظٞا‬ ( ‫إلدخاه‬ ‫ا‬ ‫اىؽنٍ٘ح‬ ‫ّظاً‬ ‫اىَؼيٍ٘اخ،‬ 2010 ً ، ‫ؿ‬ ‫االىنرشّٗٞح.‬ ‫اإلداسج‬ ‫اىٚ‬ ‫اىرقيٞذٝح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ٗذغٞٞش‬ 4 ) ‫اىثذٗه‬ ‫ٍثِ‬ ‫مصٞثش‬ ‫تشمثة‬ ‫اىيؽثات‬ ‫ػيثٚ‬ ‫ػَيثد‬ ‫اىثَِٞ‬ ‫أُ‬ ‫اىثٚ‬ ‫اىٍٜٞ٘‬ ‫ػَيٖا‬ ‫اهاس‬ ‫فٜ‬ ‫الىنرشّٗٞح‬ ‫ىيَث٘‬ ‫خثذٍرٖا‬ ‫تٖثذف‬ ‫ٗاىَْظَثاخ‬ ‫اهِْٞ‬ ‫فٜ‬ ‫ٍغرْذج‬ ‫ٗغٞشٕا‬ ‫ٗاىَإعغاخ‬ ‫ػْٖا‬ ‫اىخشٗض‬ ‫ٝقؼة‬ ‫ػاد‬ ٍِ ‫ٗسشرٔ‬ ‫ىَا‬ ‫اىغٞاعاخ.‬ ‫فاّؼٜ‬ ‫ٍنش‬ ‫فٜ‬ ‫أششخ‬ ‫اخ‬ ( ‫قؾاػ‬ ‫دساعح‬ ‫أمذخ‬ 2013 )ً ، ‫ىرطثٞق‬ ‫ٍؼ٘قاخ‬ ‫ٗظ٘د‬ ‫ػيٚ‬ ‫اإلداسج،‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫إٔ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ىرطثٞق‬ ‫ٗاُ‬ ‫ٗاىرؼيثٌٞ.‬ ‫ىيرشتٞثح‬ ‫اىؼاٍثح‬ ‫اإلداسج‬ ‫فثٜ‬ ‫َٞثح‬ 1 ‫ٝر٘قغ‬ ‫ٕذ‬ ‫ّرائط‬ ‫ذؼ٘د‬ ‫أُ‬ ٓ ‫اى‬ ‫ذساعح‬ ‫اىَؼ٘قثاخ‬ ‫ٍ٘اظٖثح‬ ‫ّؽ٘‬ ‫اىقشاس‬ ‫فاّؼٜ‬ ‫ػيٚ‬ ، ‫ػثِ‬ ‫ٗاىثؽثس‬ -‫إلسعٚ‬ ‫اىٞح‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍناذة‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ٍثادٙ‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫اتِٞ.‬ ‫ذطثٞثق‬ ‫أُ‬ ‫ٝثثِٞ‬ ‫ٕٗثزا‬ ‫اىؼاً‬ ‫اىرؼيٌٞ‬ ‫ٍذاسط‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثثد‬ ‫تْٞث‬ ‫ثثح‬ ‫دساعث‬ ( ‫ثث٘س‬ ‫ٍْقث‬ 2010 )ً ، 2 ‫اىذساعح‬ ‫ٕزٓ‬ ‫عرغٌٖ‬ ‫ٍنرثث‬ ‫سفذ‬ ‫فٜ‬ ‫ٍٗنرثثح‬ ‫أتثِٞ‬ ‫ظاٍؼثح‬ ‫ح‬ ‫اىر‬ ‫ئداساخ‬ ‫ىؾثؽح‬ ‫اىَؽافظثح‬ ‫فثٜ‬ ‫شتٞثح‬ -‫اىذساعاخ.‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثثق‬ ‫ىرطثٞث‬ ‫ثثح‬ ‫ٗاىَاىٞث‬ ‫ثثح‬ ‫اإلداسٝث‬ ‫ثثاخ‬ ‫اىَرطيثث‬ ‫ثثح‬ ‫دسظث‬ ‫ثث٘افش‬ ‫ذث‬ ‫ثٌٞ‬ ‫اىرؼيث‬ ‫ثذاسط‬ ‫ٍث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫االىنرشّٗٞثح‬ ‫ثطح،‬ ‫ٍر٘عث‬ ‫ثح‬ ‫تذسظث‬ ‫اال‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثق‬ ‫ذطثٞث‬ ‫أُ‬ ‫ثِٞ‬ ‫ٝثث‬ ‫ثزا‬ ‫ٕٗث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫ىنرشّٗٞث‬ 3 -‫اإلداسج‬ ‫اىٚ‬ ‫اىرؽ٘ه‬ ‫ذؼٞق‬ ‫اىرٜ‬ ‫اىؼ٘ائق‬ ‫تخط٘سج‬ ‫ٗذ٘ػٞرٌٖ‬ ‫اىرشت٘ٝح‬ ‫اىقٞاداخ‬ ‫افادج‬ ‫االىنرشّٗٞح‬
	‫ىرطثٞقٖثا‬ ‫اىالصٍح‬ ‫اىَرطيثاخ‬ ‫ذ٘افش‬ ‫تؽس‬ ‫ذغرذػٜ‬ ‫ػذُ‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫فٜ‬ ‫ٗاىخاؿ‬ ‫اىؼاً‬ ‫اىرؼيٌٞ‬ ‫ٍذاسط‬
		‫اىؽذٝس.‬ ‫اإلداسٛ‬ ‫اىَذخو‬ ‫ٕزا‬ ٍِ ‫االعرفادج‬ ٍِ ‫ذؽذ‬ ‫اىرٜ‬ ‫اىَؼ٘قاخ‬ ‫ذؾخٞـ‬ ‫ػيٚ‬ ‫ٗاىؼَو‬
	‫اإلداسٝثثح‬ ‫االذقثثاالخ‬ ‫ذْفٞثثز‬ ‫دُٗ‬ ‫ٍؼ٘قثثاخ‬ ‫ٗظثث٘د‬ ‫ػيثثٚ‬	،	)ً	( 2014	‫اىقثث٘ٛ‬ ‫ػثثثذ‬	‫دساعثثح‬ ‫ٗأمثثذخ‬
	‫ٍثِ‬ ‫ٍضٝثذ‬ ‫ٗٝرثٞػ‬	،				‫ػذُ.‬ ‫ظاٍؼح‬ ‫فٜ‬ ‫نرشّٗٞح‬	‫ٗاالى‬
	‫اىؾفافٞح.‬ ‫خثش‬ ‫شثٌ‬ ‫ٍٗثِ‬ ‫اىقاػثذج‬ ‫مذ‬ ‫خامرٖا‬ ‫اىرٜ‬ ‫اىؽشب‬ ‫ٗتؼذ‬ ‫أتِٞ‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫اُ‬ ‫ّعذ‬ ‫عثق‬ ‫ٍا‬ ‫مو‬ ‫تؼذ‬ ‫ب‬
	‫ٗاىرؼيٞ‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍناذة‬ ‫ذنرغة‬ ‫اى‬ ‫ثثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫مثٞثثش‬ ‫تؾثثنو‬ ‫ثثشخ‬ ‫أشث‬ ‫اىرثثٜ‬ ‫االّقالتثثِٞ‬ ‫ؼيقح‬ ‫ذَصو‬ ‫مّٖ٘ا‬ ‫اىٚ‬ ‫تاىْظش‬ ‫إَٔٞرٖا‬ ٌ ‫اىر‬ ‫ثْٞثثح‬ ‫اىؽن٘‬ ‫اىَشافثثق‬ ‫ٗػيثثٚ‬ ‫ثثح‬ ‫ىيَؽافظث‬ ‫ؽرٞثثح‬ ‫ٗفو‬ ‫ٍثِ‬ ‫اىَثذاسط‬ ‫تثِٞ‬ ‫ثثح‬ ‫ٍٞث‬
	‫ظَٞثغ‬ ‫ػيثٚ‬ ‫ؽثش‬ ‫َٝنثِ‬ ‫ذطثثق‬ ‫اُ‬	‫ٍثا‬ ‫ال‬	‫ذؾثشف‬ ‫اىثثاؼصُ٘‬ ‫أؽثشافا‬ ، ‫تأّثٔ‬	‫ظٖح‬ ‫اىَْطيثق‬ ‫ٕثزا‬ ٍِٗ ‫ٗاىرؼيٌٞ.‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍعاه‬ ‫فٜ‬ ‫ٗخق٘فا‬ ‫ٍثِ‬ ‫ٗاىرؼيثٌٞ‬ ‫ىيرشتٞثح‬ ‫اىؼاٍح‬ ‫ٗاإلداسج‬ ‫ظٖثح‬ ‫أخثشٙ‬ ، ‫ؼٞثس‬ ‫اسذثأ‬
	‫ث٘ٝش‬ ‫ىرطث‬ ‫اىشإْح‬ ‫اىظشٗف‬ ‫فٜ‬ ‫ٗخق٘فا‬ ، ‫ٗاّثٔ‬ ‫ثح‬ ‫اىرشتٞث‬ ‫ثة‬ ‫ٍناذث‬ ‫ذ٘اظثٔ‬ ‫عث٘ف‬	،	‫أتِٞ‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ّظاً‬
	‫اىَغر٘ٙ‬ ‫دُٗ‬ ‫الذضاه‬ ‫أّٖا‬ ‫اال‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ ‫اىْظاً،‬ ‫ٕزا‬ ‫ىرطثٞق‬ ‫مثٞشج‬ ‫ٍؼ٘قاخ‬ ‫قاً‬ ‫ٗػيٞٔ‬ ‫اىَأٍ٘ه‬ ‫اى‬ ، ‫ػْث٘اُ‬ ‫ؽثنو‬ ‫فثٜ‬ ‫اىذساعثح‬ ‫ٍؾنيح‬ ‫تقٞاغح‬ ‫ثاؼصُ٘‬ ‫ؼٞس‬ ‫ّرائط‬ ‫أٗمؽد‬ ‫ٗمذساعثح‬ ‫اىذساعاخ‬ ‫اىؽَثاد‬
	‫ثح‬ ‫اعث‬	‫دس‬ ‫أمثذخ‬	( ‫أتِٞ))‬ ‫تَؽافظح‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍنرة‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬ ‫((ٍؼ٘قاخ‬ 1431 ‫ٕث))‬ ، ‫اىَؾثشف‬ ‫ػَثو‬ ‫ٍؼ٘قثاخ‬ ‫إٔثٌ‬ ‫ٍثِ‬ ‫اإلداسٝثح‬ ‫األػثثاء‬ ‫أُ‬ ‫اىرشتث٘ٛ‬ ، ‫مَثا‬ .
	‫اىقؽطاّٜ‬ ‫ٍرطيثاخ‬ ‫تؼل‬ ‫ذيثٞح‬ ‫فٜ‬ ‫ػعضٕا‬ ( 1427 ))ٕ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍناذة‬ ‫فٜ‬ ‫اإلداسٝح‬ ‫اإلظشاءاخ‬ ‫فٜ‬ ‫توء‬ ‫ٗظ٘د‬ ‫ٗمَا‬ ‫اىَذاسط.‬ ‫اىثذؼٞاّٜ‬ ‫دساعثح‬ ‫أمثذخ‬ ( 2010 ‫ٗاىرؼيثٌٞ‬ )ً ، ، ‫صبَٛب:‬ ‫انذراطخ:‬ ‫أطئهخ‬ ‫االذٜ:‬ ‫اىشئٞغٜ‬ ‫اىغإاه‬ ‫فٜ‬ ‫اىثؽس‬ ‫ٍؾنيح‬ ‫فٞاغح‬ ‫ذٌ‬ ‫ّرائعٖثا‬ ‫فثٜ‬ ‫مَثا‬ ‫أمثذخ‬ ‫االىنرشّٗٞثح‬ ‫اإلداسج‬ ‫يثو‬ ‫فثٜ‬ ‫األداء‬ ‫ػيثٚ‬ ‫اىَث٘يفِٞ‬ ‫ذثذسٝة‬ ‫مثشٗسج‬ ‫ػيٚ‬ ، ‫مفثاءذٌٖ‬ ‫ٗسفثغ‬ ‫ٍناذة‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬ ‫ٍؼ٘قاخ‬ ‫(ٍا‬ ‫أتِٞ‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫فٜ‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫)؟‬ ‫ػيَٞثا‬ ‫ٗػَي‬ ‫ٞا‬ ‫ٗذؽَو‬ ‫ٍغإٗىٞح‬ ‫تٖا،‬ ‫اىقٞاً‬ ‫االسذقثاء‬ ‫ىٖثٌ‬ ‫ٝنفثو‬ ‫تَا‬ ‫ٍَٗاسعرٖا‬ ‫ٗدساعثح‬ ‫األفنثو.‬ ‫ٗذر‬ ‫االذٞح‬ ‫اىفشػٞح‬ ‫األعةيح‬ ٍْٔ ‫فشع‬ : ‫تشقؼثاُ‬ ٗ ‫اىَؽَذٛ‬ ( 2013 )ً ، ‫ٍناذث‬ ‫فثٜ‬ ‫االىنرشّٗٞثح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞثق‬ ٍِ ‫ذؽذ‬ ‫اىرٜ‬ ‫اىَؼ٘قاخ‬ ‫ٍا‬ ‫األٗه:‬ ‫اىغإاه‬ ‫ٗاىرؼيثٌٞ‬ ‫اىرشتٞثح‬ ‫ة‬ ‫فثٜ‬ ‫ٍرقذٍثح‬ ‫ذذسٝثثح‬ ‫ٗدٗساخ‬ ‫تثشاٍط‬ ‫ذث٘فٞش‬ ‫ػيثٚ‬ ‫ّرائعٖثا‬ ‫فٜ‬ ‫أيٖشخ‬ ‫اىرٜ‬ ‫االىنرشّٗٞثح‬ ‫تاىخثذٍاخ‬ ‫ٝرؼيثق‬ ‫فَٞثا‬ ‫اىؽذٝصثح‬ ‫اىرطثٞقاخ‬ ‫ىإلداسٝثِٞ‬ . ٗ ‫اتِٞ‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫فٜ‬ ‫االذٞح:‬ ‫اىَعاالخ‬ ‫فٜ‬ ‫اىثؼثذاّٜ‬ ‫دساعثح‬ ‫ذ٘فثيد‬ ‫مَثا‬ ( 2015 ً ) ، ‫أ‬ -‫ب‬ ‫اىثؾشٝح.‬ ‫اىَؼ٘قاخ‬ ‫ٍعاه‬ -‫اىَؼ٘‬ ‫ٍعاه‬ ‫قاخ‬ ‫اإلداسٝح‬ . ‫ض‬ -‫اىَاىٞثح‬ ‫اىَؼ٘قثاخ‬ ‫ٍعاه‬ . ‫د‬ -‫االىنرشّٗٞح.‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬ ‫ذؼٞق‬ ‫ٍؼ٘قاخ‬ ‫ٗظ٘د‬ ‫اىٚ‬ ‫اىرقْٞح‬ ‫اىَؼ٘قاخ‬ ‫ٍعاه‬ ‫؟‬
	‫اإلداسج‬ ‫ثق‬ ‫ذطثٞث‬	‫ثاخ‬ ‫٘قث‬	‫ٍؼ‬	‫ثٚ‬ ‫ػيث‬	‫ثة‬ ‫اىرغيث‬ ‫ثِ‬ ‫َٝنث‬	‫ثا‬ ‫خالىٖث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثٜ‬ ‫اىرث‬ ‫ثاخ‬ ‫االىٞث‬ ‫ثشص‬ ‫اتث‬	‫ثا‬ ‫ٍث‬	:	‫ثاّٜ‬ ‫اىصث‬ ‫ثإاه‬ ‫اىغث‬
										‫أتِٞ؟‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍناذة‬ ‫فٜ‬ ‫رشّٗٞح‬	‫االىن‬

‫انًقذيخ‬ : ‫عثثقرٖا.‬ ‫اىرثٜ‬ ‫اىثذٗه‬ ‫ذعثاسب‬ ‫اىٚ‬ ‫رىل‬ ‫اىؽنٍ٘ثح‬ ‫ّظثاً‬ ‫ذطثٞثق‬ ‫تثذأ‬ ‫ثح‬ ‫اإلىنرشّٗٞث‬ ‫ثذ‬ ‫ساتث‬ ‫ثشمح‬ ‫ؽث‬ ‫ثغ‬ ‫ٍث‬ ‫ثذ‬ ‫اىرؼاقث‬ ‫ثاله‬ ‫خث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَؼيٍ٘ث‬ ‫ثح‬ ‫ىيرقْٞث‬ ‫ث٘هْٜ‬ ‫اىث‬ ‫ثاٍط‬ ‫تاىثشّث‬ ‫ثشٗف‬ ‫اىَؼث‬ ‫ػاً‬ ‫أمر٘تش‬ ‫فٜ‬ ‫ىيْؾش‬ 2002 ً ، ‫اىؽنٍ٘ثح‬ ‫ّظثاً‬ ‫ٍثِ‬ ‫األٗىثٚ‬ ‫اىَشؼيثح‬ ‫ذْفٞثز‬ ‫فثٜ‬ ‫ٗاىثذء‬ ‫االىنرشّٗٞثح‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَإعغث‬ ‫تقٞثثاً‬ ‫ثو‬ ‫ٗاىَرَصث‬ ‫ث٘صساخ‬ ‫ٗاىث‬ ‫ثح‬ ‫اىؽنٍ٘ٞث‬ ، ‫اىؼشتٞثث‬ ‫تاىيغثثح‬ ‫ثاخ‬ ‫ٗاىثٞاّث‬ ‫اىَؼيٍ٘ثثاخ‬ ‫ثغ‬ ‫تعَث‬ ‫ح‬ ‫أستثذ‬ ‫ّظثاً‬ ‫هشٝق‬ ‫ػِ‬ ‫ٗاالّعيٞضٝح‬ ‫ٗاىَشذثطثح‬ ‫اىَإعغثح‬ ‫اٗ‬ ‫ىيث٘صاسج‬ ‫اىخثاؿ‬ ‫اىَ٘قثغ‬ ‫ػيثٚ‬ ‫ٗتصٖثا‬ ‫ثثنح‬ ‫تؾث‬ ‫ثح‬ ‫ؼنٍ٘ٞث‬ ‫ثذج‬ ‫ٍ٘ؼث‬ ، ‫اىرْ‬ ‫ث٘د‬ ‫ظٖث‬ ‫ثض‬ ‫ذؼضٝث‬ ‫ثٚ‬ ‫اىث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَؼيٍ٘ث‬ ‫ثح‬ ‫ىرقْٞث‬ ‫ث٘هْٜ‬ ‫اىث‬ ‫ثاٍط‬ ‫اىثشّث‬ ‫ثذف‬ ‫ٖٗٝث‬ ‫ثح‬ ‫َٞث‬ ‫اىثٞشٗقشاهثٜ‬ ‫اىثشٗذِٞ‬ ‫ٍثِ‬ ‫ٝؽثذ‬ ‫تَا‬ ‫اىذٗىح‬ ‫أظٖضج‬ ‫أداء‬ ‫ٗسفغ‬ ‫ٍعاالذٖا‬ ‫تَخريف‬ ‫ثح)‬ ‫(اىَؽافظث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثاً‬ ‫اىؼث‬ ‫ثٌٞ‬ ‫اىرؼيث‬ ‫ثذاسط‬ ‫ٍث‬ ، ‫ثح‬ ‫اىَثزٗىث‬ ‫ث٘د‬ ‫اىعٖث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثاىشغٌ‬ ‫ٗتث‬ ‫ٝغثٌٖ‬ ‫ع٘ف‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍناذة‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬ ‫أُ‬ ‫ٝشٙ‬ ‫اىَْطيق‬ ‫ٕزا‬ ٍِٗ ‫إٔذافٖ‬ ‫ٗذؽقٞق‬ ‫مفاءذٖا‬ ‫سفغ‬ ‫فٜ‬ ‫ا‬ . ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 
‫خبيظب:‬ ‫انذراطخ:‬ ‫ؽذٔد‬ ‫أ‬ - ‫دٕػٛخ‬ ‫انًٕػد‬ ‫دذٔد‬ ‫انؾد‬

  
	‫ثق‬ ‫ذطثٞث‬ ‫دُٗ‬ ‫ث٘ه‬ ‫ذؽث‬ ‫ثٜ‬ ‫اىرث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَؼ٘قث‬ ‫ثح‬ ‫ٍؼشفث‬	‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثح‬ ‫اىذساعث‬ ‫ثش‬ ‫ذقرقث‬	:
	‫اىرغيثة‬	‫آىٞاخ‬	‫ٍؼشفح‬ ‫ٗػيٚ‬	،	‫أتِٞ‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫فٜ‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬	‫اىرشتٞح‬ ‫ٍنرة‬ ‫فٜ‬ ‫ىنرشّٗٞح‬	‫اال‬ ‫اإلداسج‬
											‫اىَؼ٘قاخ‬ ‫ٕزٓ‬ ‫ػيٚ‬ .
	‫ٗاىرؼيثٌٞ‬ ‫ىيرشتٞثح‬	‫اىشئٞغثٜ‬ ‫اىَنرثة‬	،	‫اتثِٞ‬ ‫ٍؽافظثح‬ ‫ٗاىرؼيثٌٞ‬ ‫ىرشتٞثح‬	‫ا‬ ‫ٍناذة‬	:	‫انًكبَٛخ‬ ‫انؾذٔد‬	-	‫ب‬
											‫ىيَؽافظح‬ ‫األخشٙ‬ .	‫اىَذٝشٝاخ‬	ٗ ‫فٜ‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍناذة‬
						‫األ‬ ‫اىفقو‬ ‫ٗه‬ .	،	ً	2020	-	2019	‫اىذساعٜ‬ ‫اىؼاً‬	‫انشيبَٛخ:‬ ‫انؾذٔد‬	-	‫ض‬
	‫ىيرشتٞثثح‬	‫اىشئٞغثثٜ‬ ‫اىَشمثثض‬	‫فثثٜ‬ ‫اىؼثثاٍيِٞ‬ ‫ظَٞثثغ‬ ‫ػيثثٚ‬ ‫اىذساعثثح‬	‫اظشٝثثد‬	‫انجشددزٚخ:‬ ‫انؾددذٔد‬	-	‫د‬
											‫يَؽافظح‬ .	‫ى‬ ‫األخشٙ‬ ‫اىَذٝشٝاخ‬ ‫ٍٗناذة‬	،	‫ٗاىرؼيٌٞ‬
	‫اىثؽث٘ز‬ ‫ٕثزٓ‬ ‫صثو‬	‫ىَ‬	‫األّغثة‬ ‫ٕٗث٘‬	،	‫اى٘فثفٜ‬ ‫اىَثْٖط‬ ‫اىثثاؼصُ٘‬ ‫عرخذً‬	‫أ‬	‫انذراطخ:‬ ‫يُٓظ‬	‫طبدطب:‬
											‫تاىؼ‬ ‫اىَرؼيقح‬
											:	‫انذراطخ‬	‫يظطهؾبد‬	‫طبثؼب:‬
	‫ثثٜ‬ ‫اىرث‬ ‫ثثٞيح‬ ‫عث‬	‫اى٘‬ ‫ثثا‬ ‫تأّٖث‬ ‫ثثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫اإلداسج‬	،	( 2006 )	‫ثثٞشفٜ‬ ‫اىقث‬ ‫ثثشف‬ ‫ػث‬	‫ددخ:‬ ‫االنكززَٔٛد‬ ‫اإلدارح‬	-	1
											‫األدا‬ ‫ثثر٘ٙ‬ ‫ٍغث‬ ‫ثثغ‬ ‫ىشفث‬ ‫ثثرؼَو‬ ‫ذغث‬ ‫ثثاءج‬ ‫ٗاىنفث‬ ‫ء‬

ٍ ‫ٕٗزا‬ ‫االظرَاػٞح‬ ‫يً٘‬ ٍِ ‫مو‬ ‫أمذٓ‬ ‫ا‬ Verma and Mallick (1999) ‫اىثؽث٘ز‬ ‫تثاُ‬ ‫أفنو.‬ ‫تق٘سج‬ ‫ٗٗففٖا‬ ‫اىظإشج‬ ‫فٌٖ‬ ‫تٖذف‬ ‫ٗذؽيٞيٖا‬ ‫اىَؼيٍ٘اخ‬ ‫ظَغ‬ ‫ػيٚ‬ ‫ٍثْٞح‬ ‫االظرَاػٞح‬ ، ‫ثثٞف‬ ‫األسؽث‬ ‫ثثرؼَو‬ ‫ذغث‬ ‫ثثا‬ ‫ّٟٖث‬ ‫ٗست‬ ‫ثثال‬ ‫تث‬ ‫ئداسج‬ ‫ثثٜ‬ ‫ٕٗث‬ ‫اىقث٘ذٞح‬ ‫ٗاىشعثائو‬ ‫االىنرشّٗٞثح‬ ‫ٗاىَفنثشاخ‬ ‫ٗاألدىثح‬ ‫االىنرشّٜٗ‬ ، ‫ٍرطيثثاخ‬ ‫ذيثثٜ‬ ‫ئداسج‬ ‫ٕٗثٜ‬ ‫ثح‬ ‫اىَؼشفث‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثا‬ ‫أعاعث‬ ‫ثذ‬ ‫ٗذؼرَث‬ ‫ثذج‬ ‫ظاٍث‬ ‫ثِٞ‬ ‫(ٝاعث‬ ‫ثا‬ ‫ٝؼشفٖث‬ ، 2005 ً ، ‫ؿ‬ 22 ) ، ‫ثاص‬ ‫اّعث‬ ‫ثح‬ ‫ٗيٞفث‬ ‫ثا‬ ‫تأّٖث‬ ‫االىنرشّٗٞح.‬ ‫ٗاى٘عائو‬ ‫اىْظٌ‬ ‫تاعرخذاً‬ ‫االػَاه‬ ‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 
13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 611 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ ....

  ‫االظرَاػٞح‬ ‫االؽناه‬ ‫أٗ‬ ‫األؽخاؿ‬ ‫أٗ‬ ‫األؽٞاء‬ ‫مو‬ ٜٕ ‫أ‬ ‫ٝؽ٘ه‬ ‫ػائقا‬ ‫ذنُ٘‬ ‫أُ‬ ‫َٝنِ‬ ‫اىرٜ‬ ‫إٔذافٔ‬ ‫االّغاُ‬ ‫ٝؽقق‬ ُ . ‫دٙ‬ ‫االعزائد‬ ‫دف‬ ‫انزؼزٚد‬ ‫دُٗ‬ ‫ث٘ه‬ ‫ذؽث‬ ‫ثٜ‬ ‫اىرث‬ ‫ثؼ٘تاخ‬ ‫اىقث‬ ‫ثو‬ ‫مث‬ ‫ثٜ‬ ‫ٕث‬ : ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثق‬ ‫ذطثٞث‬ ‫ثِٞ‬ ‫أتث‬ ‫ثح‬ ‫ٍؽافظث‬ ‫ثح‬ ‫اىرشتٞث‬ ‫ثة‬ ‫ٍناذث‬ ، ‫ثشٝح‬ ‫اىثؾث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَؼ٘قث‬ ‫ثٜ‬ ‫ٕٗث‬ إَٔٞثح‬ ‫ىيرشتٞثح‬ ‫اىؼاٍثح‬ ‫اإلداسج‬ ‫فثٜ‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثثق‬ ‫ذطثٞث‬ ‫ثثح‬ ‫إَٔٞث‬ ‫ثثٚ‬ ‫اىث‬ ‫ثثشف‬ ‫اىرؼث‬ ‫ثثٚ‬ ‫اىث‬ ‫ثثح‬ ‫اىذساعث‬ ‫ثثذفد‬ ‫ٕث‬ ‫ثثذُ".‬ ‫ػث‬ ‫ثثح‬ ‫ٍؽافظث‬ ‫ثثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثثٌٞ‬ ‫ٗاىرؼيث‬ ‫ثاػذج‬ ‫اىَغث‬ ‫ثو‬ ‫اىؼ٘اٍث‬ ‫ثح‬ ‫ٍٗؼشفث‬ ‫ثذُ‬ ‫ػث‬ ‫ثح‬ ‫ٍؽافظث‬ ‫ثٌٞ‬ ‫ٗاىرؼيث‬ ‫ثح‬ ‫ىيرشتٞث‬ ‫ثح‬ ‫اىؼاٍث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫اإل‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثق‬ ‫ذطثٞث‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثق‬ ‫ذطثٞث‬ ‫ثاخ‬ ‫ٍؼ٘قث‬ ‫ثشص‬ ‫أتث‬ ‫ثذ‬ ‫ٗذؽذٝث‬ ‫ثح‬ ‫اىؼاٍث‬ ‫داسج‬ ‫ثح.‬ ‫اىَؽافظث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫اىؼاٍث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫ثٜ‬ ‫اىرؽيٞيث‬ ‫ثفٜ‬ ‫اى٘فث‬ ‫ثْٖط‬ ‫اىَث‬ ‫ثس‬ ‫اىثاؼث‬ ‫ثرخذً‬ ‫اعث‬ 


	‫اإلداسٝثح‬ ‫ٗاى٘يثائف‬ ‫اىَٖثاً‬ ‫ٗئّعثاص‬ ‫اىَؼيٍ٘ثاخ‬ ‫ىعَثغ‬ ‫ٝثح‬	‫اداس‬ ‫ػَيٞح‬ ‫تأّٖا‬	:	‫االعزائٙ‬ ‫نزؼزٚف‬	‫ا‬
	‫ثة‬ ‫ؼغث‬	‫ثو‬ ‫ٗذؼَث‬ ‫ثٌْٖ.‬ ‫تٞث‬	‫اى‬ ‫ثح‬ ‫َرثادىث‬	‫ثح‬ ‫اىؼالقث‬	‫ر‬ ٗ	‫ثشٙ‬ ‫األخث‬	‫ثاخ‬ ‫ٗاىَإعغث‬ ‫ثا‬ ‫شٗػٖث‬	‫تف‬ ‫ثح‬ ‫اىَإعغث‬ ‫ثو‬ ‫ٗستث‬
	‫ثو‬ ‫ٗاىرؼاٍث‬	،	‫ثح‬ ‫ٗاى٘سقٞث‬ ‫ثح‬ ‫اىرقيٞذٝث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثِ‬ ‫ػث‬	‫ثرغْاء‬ ‫االعث‬	،	‫ث٘سج‬ ‫ٍرطث‬	‫ثح‬ ‫ذنْ٘ى٘ظٞث‬ ‫ثاخ‬ ‫ٗذقْٞث‬ ‫ثشٗه‬ ‫ؽث‬
	‫اىشئٞغثثٜ‬ ‫ثح‬ ‫اىرشتٞث‬ ‫ثة‬ ‫ٍنرث‬ ‫ثِٞ‬ ‫تث‬	‫ثو‬ ‫ىير٘افث‬ ‫ثح‬ ‫اىَإعغث‬ ‫ثذً‬ ‫ذخث‬	‫ثٜ‬ ‫اىرث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَؼيٍ٘ث‬	‫ثح‬ ‫ٗذقْٞث‬ ‫ثد‬ ‫تاألّرشّث‬
												‫اتِٞ.‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫ٍذٝشٝاخ‬ ‫فٜ‬	‫ٗفشٗػٔ‬
	‫ٍْؼثٔ‬ ‫ػ٘قثا‬	،	‫ؽٜء‬ ‫ػِ‬ ‫ٗػاقح‬ ‫ؼاظرٔ‬ ‫ػِ‬ ‫أٍش‬ ‫ٝؼ٘قٔ‬ ‫الٝضاه‬ ٍِٗ ‫اىؼائق‬ ‫اىؼ٘ت‬ ‫ىغح:‬	:	‫يؼٕقبد‬	-	2
	‫ثاخ‬ ‫ىؼقثث‬	‫ا‬ ‫ثا‬ ‫تأّٖث‬	،	25 )	‫ؿ‬	،	2006	،	‫ثْاخ‬ ‫(اىؽغث‬	‫ثا‬ ‫ٗٝؼشفٖث‬	‫ثٞو).‬ ‫اى٘عث‬ ‫ثٌ‬ ‫(اىَؼعث‬ ‫ثٔ‬ ‫ػْث‬ ‫ثغئ‬ ‫ٗؽث‬ ‫ثٔ‬ ‫ٍْث‬
	‫اىَإعغثح.‬ ‫فثٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ػشقيح‬ ‫اىٚ‬ ‫ذإدٛ‬ ‫اىرٜ‬ ‫ٗاىَاىٞح‬ ‫ٗاىثؾشٝح‬ ‫ٗاىرقْٞح‬ ‫ح‬	‫اىرْظَٞٞ‬
												،	‫ؿ‬ 508 )	،	2005	،	( ‫ٗٝؼشفٖا‬ ‫ظشظظ‬
	‫ثح‬ ‫اىصقافث‬ ‫ثاخ‬ ‫ٍٗؼ٘قث‬ ‫ثح‬ ‫اىرقْٞث‬	،	‫ثح‬ ‫ٗاىَاىٞث‬	،
												‫االىنرشّٗٞح.‬
	‫ٍثِ‬ ‫ٗذرنثُ٘‬	،	‫اىَْٞٞثح‬ ‫اىعَٖ٘سٝثح‬ ‫ٍثِ‬ ‫اىؾثشقٜ‬ ‫اىعْث٘ب‬ ‫فثٜ‬ ‫اتثِٞ‬ ‫ٍؽافظثح‬ ‫ذقثغ‬ :	‫اثٍٛ‬ ‫يؾبفظخ‬	-	3
	‫ماّثد‬ ‫عثثق‬ ‫ٗفَٞثا‬	،	‫صساػٞثح‬	‫ٍْطقثح‬ ‫ٕٗثٜ‬ ‫ٗظثيٞثح‬	،	‫عثٖيٞح‬ ‫عثاؼيٞح‬ ‫ٍْٖثا‬	،	‫ٍذٝشٝثح‬	‫ػؾش‬ ‫اؼذٙ‬
						‫اىثٞاّاخ.‬ ‫ىعَغ‬ ‫ئٞح‬	‫اىؼؾ٘ا‬ ‫اىؼْٞح‬ ‫اىثاؼس‬ ‫ٗاػرَذ‬	،	‫االعرثاّح‬ ‫اىذساعح‬ ‫أداج‬ ‫ٗماّد‬
	‫ٗاىرؼيثٌٞ‬ ‫ىيرشتٞح‬ ‫اىؼاٍح‬ ‫اإلداسج‬ ‫فٜ‬	‫إَٔٞح‬	‫ىٔ‬	‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬	:	‫انٗ‬ ‫انُزبئظ‬ ‫رٕطهذ‬
	‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ىرطثٞق‬ ‫ٍؼ٘قاخ‬ ‫ٗظ٘د‬	‫اىذساعح.‬ ‫ػْٞح‬ ‫أفشاد‬ ‫ٝشٙ‬ ‫مَا‬ ‫ػذُ‬ ‫تَؽافظح‬

‫ث‬ ‫اىذَٝقشاهٞث‬ ‫ثَِٞ‬ ‫اىث‬ ‫ثح‬ ‫ىعَٖ٘سٝث‬ ‫ثح‬ ‫اىغزائٞث‬ ‫ثيح‬ ‫اىغث‬ ‫ثَٚ‬ ‫ذغث‬ ‫ثاتقا‬ ‫عث‬ ‫ح‬ ‫ثٌ‬ ‫سقث‬ ‫ثح‬ ‫اىَؽافظث‬ ‫ثش‬ ‫ذؼرثث‬ ‫ثا‬ ‫ؼاىٞث‬ ‫ثٜ‬ ‫ٕٗث‬ ( 11 ‫اىَْٞٞح.‬ ‫اىعَٖ٘سٝح‬ ‫ٍؽافظاخ‬ ٍِ ) 4 -‫ددخ:‬ ‫انززثٛد‬ ‫ددت‬ ‫يكزد‬ ‫ثثأخ‬ ‫ّؾث‬ ‫ثثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثثح‬ ‫فشػٞث‬ ‫ئداسج‬ ‫ثثُ٘‬ ‫ذنث‬ ‫ثثأُ‬ ‫ٗتث‬ ‫ثثٌٞ‬ ‫ٗاىرؼيث‬ ‫ثثح‬ ‫اىرشتٞث‬ ‫ٗصاسج‬ ‫ثثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثثشاس‬ ‫تقث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَؽافظث‬ ‫ث٘صاسج‬ ‫اىث‬ ‫ثغ‬ ‫ذرثث‬ ‫ثذٝشٝاخ‬ ‫ٗاىَث‬ ، ‫ث‬ ‫ٗذؼَث‬ ‫ٗصاسج‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثح‬ ‫اىَرثؼث‬ ‫ث٘اِّٞ‬ ‫ٗاىقث‬ ‫ث٘ائػ‬ ‫اىيث‬ ‫ثة‬ ‫ؼغث‬ ‫و‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ ‫اىرشتٞح‬ ، ‫ٗاىرؼيَٞٞح‬ ‫اىفْٞح‬ ‫تاىْ٘اؼٜ‬ ‫ذٖرٌ‬ ٜٕٗ ، ‫اىرؼيَٞثٜ‬ ‫اىَ٘قثف‬ ‫ذطث٘ٝش‬ ‫اىثٚ‬ ‫ٗذٖذف‬ ‫ٗاىَذٝشٝاخ.‬ ‫اىَؽافظح‬ ‫فٜ‬ ‫تاىَذاسط‬ ‫طبثقخ:‬ ‫دراطبد‬ ‫صبيُب:‬ ‫أ‬ -‫درا‬ ‫يؾهٛ‬ ‫طبد‬ ‫خ‬ : 1 -‫دخ:‬ ‫دراطد‬ ‫دذؽٛبَٙ‬ ‫(اند‬ ، 2010 ‫و)‬ " ، ‫ٗصاس‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫اإلداسٝث‬ ‫ثادج‬ ‫اىقٞث‬ ‫ثاخ‬ ‫اذعإث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثٌٞ‬ ‫ٗاىرؼيث‬ ‫ثح‬ ‫اىرشتٞث‬ ‫ج‬ ‫ثح"‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثق‬ ‫ذطثٞث‬ ‫ث٘‬ ‫ّؽث‬ ‫ثح‬ ‫اىَْٞٞث‬ ‫ثح‬ ‫اىعَٖ٘سٝث‬ ، ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثشف‬ ‫اىرؼث‬ ‫ثٚ‬ ‫اىث‬ ‫ثح‬ ‫اىذساعث‬ ‫ثذفد‬ ‫ٕث‬ ‫ثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثق‬ ‫ذطثٞث‬ ‫ث٘‬ ‫ّؽث‬ ‫ثٌٞ‬ ‫ٗاىرؼيث‬ ‫ثح‬ ‫اىرشتٞث‬ ‫ٗصاسج‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫االمادَٝٞث‬ ‫ثادج‬ ‫اىقٞث‬ ‫ثاخ‬ ‫اذعإث‬ ، ٗ ‫اىَغيقح‬ ‫االعرثاّح‬ ‫ػيٚ‬ ‫اػرَذ‬ ‫اىزٛ‬ ‫اىرؽيٞيٜ‬ ‫اى٘ففٜ‬ ‫اىَْٖط‬ ‫اىثاؼس‬ ‫ٗاعرخذً‬ ‫ٍعرَغ‬ ‫ذاىف‬ ‫ثاءذٌٖ‬ ‫مفث‬ ‫ثغ‬ ‫ٗسفث‬ ‫ثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثو‬ ‫يث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ألداء‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ث٘يفِٞ‬ ‫اىَث‬ ‫ثذسٝة‬ ‫ذث‬ ‫ثا:‬ ‫إَٖٔث‬ ‫ثس‬ ‫اىثؽث‬ ‫ٗػَيٞا‬ ‫ػيَٞا‬ ‫ٍَٗاسعرٖا‬ ‫تٖا‬ ‫اىقٞاً‬ ‫ٍغإٗىٞح‬ ‫ٗذؽَو‬ ، ‫ٍثِ‬ ‫ٗاالعثرفادج‬ ‫السذقثاء‬ ‫ىٖثٌ‬ ‫ٝنفثو‬ ‫تَثا‬ ‫ا‬ ‫اىقادج.‬ ‫ٕإالء‬ ‫دػٌ‬ ‫خاله‬ ٍِ ‫ٗرىل‬ ‫اإلداسٝح‬ ‫ىيقٞاداخ‬ ‫اإلٝعاتٞح‬ ‫الذعإاخ‬ 2 -‫(قشبع‬ ‫دراطخ:‬ ، 2013 ‫و)‬ ، ‫اإلىنرشّٗٞثح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞثق‬ ‫"‫ػذُ‬ ‫تَؽافظح‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ ‫ىيرشتٞح‬ ‫اىؼاٍح‬ ‫اإلداسج‬ 3 -‫ددٙ‬ ‫د‬ ‫انط‬ ‫ددخ‬ ‫(دراطد‬ ‫ددخ:‬ ‫دراطد‬ ، 2010 ‫و)‬ ، ‫ثثح‬ ‫اىؽنٍ٘ث‬ ‫دٗس‬ ‫ثثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثثشف‬ ‫اىرؼث‬ ‫ثثٚ‬ ‫اىث‬ ‫ثثح‬ ‫اىذساعث‬ ‫ثثذفد‬ ‫ٕث‬ ‫اإلد‬ ‫ث٘ٝش‬ ‫ذطث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫اىرؼيَٞٞث‬ ‫اسج‬ ‫ثح‬ ‫اىعَٖ٘سٝث‬ ‫ثح.‬ ‫اىَْٞٞث‬ ‫ث٘س‬ ‫ذقث‬ ‫ثٚ‬ ‫اىث‬ ‫ثو‬ ‫ٗاىر٘فث‬ 
‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 611 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ ....

  
	‫ػؾثث٘ائٞح‬ ‫ػْٞثثح‬ ‫اىثاؼثثس‬ ‫اخثثز‬ ‫اىَْٞٞثثح.‬ ‫سٝثثح‬	‫تاىعَٖ٘‬ ‫االىنرشّٗٞثثح‬ ‫اىؽنٍ٘ثثح‬ ‫رطثٞثثق‬	‫ى‬	‫ٍقرثثشغ‬
				‫االعرثاّح.‬ ‫اىذساعح‬ ‫أداج‬ ‫ٗماّد‬	‫اىرؽيٞيٜ،‬ ‫اى٘ففٜ‬ ‫اىَْٖط‬ ‫ٗاعرخذً‬
	‫اىؼيٞثا‬ ‫ىقٞثاداخ‬	‫ا‬ ‫ٍثِ‬ ‫ٝرطيثة‬ ‫االىنرشّٗٞثح‬ ‫اىؽنٍ٘ثح‬ ‫ٍؾشٗع‬ ‫ذطثٞق‬ ‫أُ‬	‫انٗ‬ ‫انذراطخ‬ ‫رٕطهذ‬ :
	‫اىذساعثح‬ ‫ػْٞثح‬ ‫ذقثذٝشاخ‬ ‫أُ‬	‫تٔ.‬ ‫االخز‬ ‫ّؽ٘‬ ‫اىغٞاعٜ‬ ‫ٗاىقشاس‬ ‫اىر٘ظٔ‬ ‫فٜ‬ ‫ٗم٘غ‬ ‫اى٘صاسج‬ ‫فٜ‬
	‫ثٜ‬ ‫اإلىنرشّٗث‬	‫ثو‬ ‫اىؼَث‬ ‫ثاخ‬ ‫ىرطثٞقث‬ ‫اإلداسٛ‬ ‫ثش‬ ‫ٗاىرغٞٞث‬ ‫ث٘ٝش‬ ‫اىرطث‬	‫ثح‬ ‫ىشٗٝث‬	‫ثادج‬ ‫اىقٞث‬ ‫ثرالك‬ ‫اٍث‬ ‫ثاىح‬ ‫ٍغث‬ ‫ث٘‬ ‫ّؽث‬
	‫ٍث‬ ‫ٍثغ‬ ‫اىذساعح‬ ‫ػْٞح‬ ‫اذفقد‬ ‫ٗسد‬ ‫ا‬	‫ٍرذّٞح.‬ ‫ماّد‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اىؽنٍ٘ح‬ ‫تْظٌ‬ ‫االخز‬ ‫أٗ‬ ‫تاى٘صاسج‬
	‫اىرؼيَٞٞثح.‬ ‫اإلداسج‬ ‫فثٜ‬ ‫االىنرشّٗٞثح‬ ‫اىؽنٍ٘ثح‬ ‫ذطثٞثق‬ ‫أٍثاً‬ ‫ذقثف‬ ‫ٍؼ٘قاخ‬ ٍِ ‫اىذاسعح‬ ‫أداج‬ ‫فٜ‬
	‫تثاى٘صاسج‬ ‫االىنرشّٗٞثح‬ ‫اىرؽرٞح‬ ‫اىثْٞح‬ ‫ىذػٌ‬	‫ػَو"‬ ‫"خطح‬ ‫ٍقرشغ‬ ‫ذق٘س‬ ‫اىٚ‬ ‫اىذساعح‬ ‫ذ٘فيد‬
										‫االىنرشّٗٞح.‬ ‫تاىرطثٞقاخ‬ ‫ٗىألخز‬
										‫ػزثٛخ:‬ ‫دراطبد‬	-	‫ة‬
	‫ثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثق‬ ‫ىرطثٞث‬ ‫ثح‬ ‫ٗاألٍْٞث‬ ‫ثح‬ ‫ٝث‬	‫اإلداس‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَرطيثث‬	"	2002 ‫و):‬	،	‫دز٘‬ ‫انؼًد‬ (: ‫دخ‬ ‫دراطد‬	-	1
	‫ٗاألٍْٞثح‬ ‫اإلداسٝثح‬ ‫اىَرطيثثاخ‬ ‫ػيثٚ‬ ‫اىرؼثشف‬ ‫اىذساعثح‬ ‫ٕثذفد‬	،	‫ىيَ٘اّئ‬ "	‫اىؼاٍح‬ ‫اىَإعغح‬ ‫فٜ‬
	‫اىرقثذً‬ ‫ٍ٘امثثح‬ ‫مثشٗسج‬ ٍِ	‫ٗاىرأمذ‬	‫ىيَ٘اّئ‬	‫اىؼاٍح‬ ‫اىَإعغح‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ىرطثٞق‬
	‫اىثٞاّثاخ.‬ ‫ذؽيٞثو‬ ‫ٗهشٝقثح‬ ‫٘فثفٜ‬	‫اى‬ ‫اىَْٖط‬ ‫اىثاؼس‬ ً	‫ٗاعرخذ‬ ‫اىَرقذٍح‬ ‫اىذٗه‬ ‫فٜ‬ ‫ْ٘ى٘ظٜ‬	‫اىرن‬
	‫ٗاىَؼثاٍالخ‬ ‫اإلداسٛ‬ ‫اىرْظثٌٞ‬ ‫ذطث٘ٝش‬ ‫إَٖٔثا‬ ‫اىْرثائط‬ ٍِ ‫ٍعَ٘ػح‬ ‫اىٚ‬ ‫اىذساعح‬ ‫ذ٘فيد‬ ‫ٗقذ‬
										‫اىؽنٍ٘ٞح.‬
	‫اىالصٍثح‬ ‫ٗاإلداسٝثح‬ ‫ٗاىَادٝثح‬ ‫اىثؾثشٝح‬ ‫اىَرطيثاخ‬	‫ذ٘افش‬	‫"دسظح‬	،	2014 )	،	‫(يُظٕر‬ ‫دراطخ:‬	-	2
										‫انُزبئظ‬ ‫انٗ‬ ‫ٔرٕطهذ‬ :
	‫اىرؼيثٌٞ‬ ‫ٍثذاسط‬ ‫فثٜ‬	‫اإلىنرشّٗٞثح‬	‫اإلداسج‬ ‫ىرطثٞق‬ ‫ٗاإلداسٝح‬ ‫ٗاىَادٝح‬ ‫اىثؾشٝح‬ ‫اىَرطيثاخ‬ ‫ذ٘افش‬	-	1
										‫ٍر٘عطح.‬ ‫تذسظح‬ ‫اىققٌٞ‬ ‫ٍْطقح‬ ‫فٜ‬ ‫االترذائٜ‬
	‫اىَذٝشِٝ.‬ ‫ذقذٝشاخ‬ ‫تِٞ‬	( 0.05 )	‫اىذالىح‬ ‫ٍغر٘ٙ‬ ‫ػْذ‬ ‫ئؼقائٞح‬ ‫دالىح‬ ‫راخ‬ ‫فشٗت‬ ‫ذ٘ظذ‬ ‫ال‬	-	2
										‫انذٔطز٘‬	-	3

‫ٗظٖث‬ ٍِ ‫االترذائٜ‬ ‫اىرؼيٌٞ‬ ‫ٍذاسط‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ىرطثٞق‬ ‫اىَثذستِٞ"‬ ‫ّظثش‬ ٔ ، ‫ٕثذفد‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثق‬ ‫ىرطثٞث‬ ‫ثح‬ ‫اىالصٍث‬ ‫ثح‬ ‫ٗاإلداسٝث‬ ‫ثشٝح‬ ‫اىثؾث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَرطيثث‬ ‫ث٘افش‬ ‫ذث‬ ‫ثح‬ ‫دسظث‬ ‫ثاط‬ ‫قٞث‬ ‫ثٚ‬ ‫اىث‬ ‫ثح‬ ‫اىذساعث‬ ‫االىنرش‬ ‫ّٗٞح‬ ‫اىَذاسط‬ ‫ٕزٓ‬ ‫فٜ‬ ، ‫اى٘فثفٜ‬ ‫اىَثْٖط‬ ‫اىثاؼثس‬ ‫اعثرخذً‬ ‫اىٖذف‬ ‫ٗىرؽقٞق‬ ‫اىرؽيٞيثٜ‬ ، ‫ٗهثقد‬ ‫ٍؽاٗس‬ ‫شالشح‬ ٍِ ‫ذنّ٘د‬ ‫اعرثاّح‬ ‫ٗاػرَذ‬ ‫ػؾ٘ائٞح‬ ‫ػْٞح‬ . 
‫دراطخ:(‬ ، 2002 " ‫و):‬ ‫اإلدا‬ ‫رطجٛق‬ ‫ئيكبَٛخ‬ ‫يذٖ‬ ‫انجُبد‬ ‫كهٛبد‬ ‫فٙ‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫رح‬ ‫فٛظم".‬ ‫انًهك‬ ‫ثغبيؼخ‬ ‫انذيبو‬ ‫فٙ‬ ‫اإلداسج‬

  
	‫االعثرثاّح‬ ‫ٗماّثد‬	،					
								‫اّاخ.‬	‫اىثٞ‬ ‫ظَغ‬ ‫أداج‬
	‫ىإلداسج‬ ‫اإلداسٝح‬ ‫اىَرطيثاخ‬ ‫ّؽ٘‬	،	‫ئٝعاتٞح‬ ‫ػاً‬ ‫ت٘ظٔ‬	‫اىؼْٞح‬ ‫افشاد‬ ‫ساء‬	‫أ‬	:	‫انٗ‬ ‫انذراطخ‬ ‫رٕطهذ‬
	‫تثِٞ‬ ‫ػثاً‬ ‫اذفثات‬ ‫ْٕثاك‬	‫االى‬ ‫اإلداسج‬ ‫ىرطثٞق‬ ‫ذٝذ‬ ‫نرشّٗٞثح.‬	‫اىؾ‬ ‫االىؽاغ‬ ‫ى٘ؼظ‬ ‫ؼٞس‬	،	‫االىنرشّٗٞح‬
	‫ذطثٞثق‬ ‫دُٗ‬ ‫ذؽث٘ه‬ ‫رثٜ‬	‫اى‬ ‫ٗاىَؼ٘قثاخ‬	،	‫االىنرشّٗٞح‬ ‫ىإلداسج‬ ‫اإلٝعاتٞح‬ ‫االشاس‬ ‫ؼ٘ه‬ ‫اىؼْٞح‬ ‫افشاد‬
								‫االىنرشّٗٞح.‬ ‫اإلداسج‬
								‫أ‬ ‫دراطبد‬ ‫عُجٛخ:‬	-	‫ط‬
	‫ثف‬ ‫ٗفث‬ ‫ثٚ‬ ‫اىث‬ ‫ثح‬ ‫اىذساعث‬ ‫ثذفد‬ ‫ٕث‬	:	Bonnie Lee Esson, 1999, Katona )	( ‫دخ‬ ‫دراطد‬	-	1
	‫ػْٞثح‬ ‫ٍثِ‬ ‫اىثٞاّاخ‬ ‫ظَؼد‬ ‫ٞس‬	‫ؼ‬	،	‫اإلداسٝح‬	‫اىَناذة‬ ‫فٜ‬ ‫اإلداسٝح‬ ‫االذقاالخ‬ ‫اعرخذاً‬ ‫ٍغر٘ٙ‬
	‫مثأداج‬ ‫االعثرثاّح‬ ‫خذً‬	‫ٗاعثر‬	،	‫اى٘فثفٜ‬ ‫اىَْٖط‬ ‫اىثاؼس‬ ‫ٗاعرخذً‬	،	‫ذساعح‬	‫اى‬ ‫ٍعرَغ‬ ٍِ ‫ػؾ٘ائٞح‬
								‫ثذ‬ ‫ٗقث‬ ‫ثح‬ ‫ىيذساعث‬

‫ذطثٞثق‬ ‫ئٍناّٞثح‬ ‫ٍثذٙ‬ ‫ٍؼشفثح‬ ‫اىثٚ‬ ‫اىذساعثح‬ ‫ٕثذفد‬ ‫فٞقو‬ ‫اىَيل‬ ‫تعاٍؼح‬ ‫اىذٍاً‬ ‫فٜ‬ ‫اىثْاخ‬ ‫ميٞاخ‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ، ‫ذؽث٘ه‬ ‫اىرثٜ‬ ‫ٍؼ٘قثاخ‬ ‫ٍٗؼشفح‬ ‫ثٜ‬ ‫ىنيٞرث‬ ‫ثح‬ ‫اىؼاٍث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثا‬ ‫ذطثٞقٖث‬ ‫دُٗ‬ ‫اٟداب‬ ‫ثذ‬ ‫اىث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثاخ‬ ‫ىيثْث‬ ‫ثً٘‬ ‫ٗاىؼيث‬ ‫ٍاً‬ ، ‫ثد‬ ‫ظَؼث‬ ‫ثس‬ ‫ؼٞث‬ ‫ػؾ٘ائٞح‬ ‫ػْٞح‬ ٍِ ‫اىثٞاّاخ‬ ، ‫اىرؽيٞيثٜ‬ ‫اى٘فثفٜ‬ ‫اىَثْٖط‬ ‫اىثاؼثس‬ ‫ٗاعرخذً‬ ‫ثح:‬ ‫االذٞث‬ ‫ثائط‬ ‫اىْرث‬ ‫ثٚ‬ ‫اىث‬ ‫ثح‬ ‫اىذساعث‬ ‫ثيد‬ ‫ذ٘فث‬ %90 ‫ثرخذً‬ ‫ذغث‬ ‫ثح‬ ‫اإلداسٝث‬ ‫ثة‬ ‫اىَناذث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثو‬ ‫اىؼَث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫اإلداسٝث‬ ‫ثاالخ‬ ‫االذقث‬ ، ‫ثاءج‬ ‫اىنفث‬ ‫ثذٌٖٝ‬ ‫ىث‬ ‫ثا‬ ‫فٖٞث‬ ‫ثاٍيِٞ‬ ‫اىؼث‬ ‫ثٌ‬ ‫ٍٗؼظث‬ ‫ثد.‬ ‫االّرشّث‬ ‫ثرخذاً‬ ‫العث‬ 
‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 611 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ ....

  ‫اىرنْ٘ى٘ظٞثا‬ ‫ٍرطيثثاخ‬ ‫ٗتثِٞ‬ ‫اىرؼيثٌٞ‬ ‫ذقْٞثاخ‬ ‫ذطثٞثق‬ ‫فٜ‬ ‫اىؼقثاخ‬ ‫تِٞ‬ ‫اسذثاهٞح‬ ‫ػالقح‬ ‫ٗظ٘د‬ ‫اىرؼيٌٞ.‬ ‫فٜ‬ ‫ة‬ -‫اى‬ ‫ثٌ‬ ‫ٍؼظث‬ ‫ث٘ه‬ ‫ؼث‬ ‫ثائٞح‬ ‫ئؼقث‬ ‫ثح‬ ‫دالىث‬ ‫راخ‬ ‫ثشٗت‬ ‫فث‬ ‫ث٘د‬ ‫ٗظث‬ ‫ثْظ‬ ‫(اىعث‬ ‫ثشاخ‬ ‫ىَرغٞث‬ ‫ثضٙ‬ ‫ذؼث‬ ‫ثاخ‬ ‫ؼقثث‬ ‫ثِٞ‬ ‫ترؽغث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَْظَث‬ ‫أداء‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثا‬ ‫ٕاٍث‬ ‫ث٘ال‬ ‫ذؽث‬ ‫ثذز‬ ‫أؼث‬ ‫ثزٛ‬ ‫اىث‬ ‫ثا‬ ‫اّراظٞرٖث‬ ‫خذٍرٖا.‬ ‫ٗظ٘دج‬ ‫أدائٖا‬ ‫ٗعشػح‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫اىثاؼصِٞ‬ ٍِ ‫اىنصٞش‬ ‫ػشف‬ ‫ثٜ‬ ‫االىنرشّٗث‬ ‫ثة‬ ‫اىَنرث‬ ‫ثاله‬ ‫ٗاؼث‬ ‫ثح‬ ‫اى٘سقٞث‬ ‫ثاٍالخ‬ ‫اىَؼث‬ ‫ثِ‬ ‫ػث‬ ‫ثرغْاء‬ ‫"االعث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَؼيٍ٘ث‬ ‫ثا‬ ‫ىرنْ٘ى٘ظٞث‬ ‫ثغ‬ ‫اى٘اعث‬ ‫ثرخذاً‬ ‫االعث‬ ‫ثق‬ ‫هشٝث‬ ‫ثِ‬ ‫ػث‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثح‬ ‫اىؼاٍث‬ ‫ثؽٞح‬ ‫اىقث‬ ‫ثذٍاخ‬ ‫اىخث‬ ‫ثو‬ ‫ٗذؽ٘ٝث‬ ‫عيفا".‬ ‫ٍْفزج‬ ‫ٍرغيغيح‬ ‫خط٘اخ‬ ‫ؼغة‬ ‫ٍؼاىعرٖا‬ ‫ذرٌ‬ ‫ٍنرثٞح‬ ‫ئظشاءاخ‬ 


	‫االذقثاالخ‬ ‫اعثرخذاً‬ ‫تنثشٗسج‬ ‫مافٞثا‬ ‫ٗػٞثا‬ ‫اإلداسٝثح‬ ‫اىَناذثة‬ ‫فٜ‬ ‫اىَرخققِٞ‬ ‫ىذٙ‬ ‫أفثػ‬
													‫اىؼَو.‬ ‫فٜ‬ ‫اإلداسٝح‬
	‫اىثٚ‬	‫انذراطدخ‬ ‫ْدذفذ‬	2005) :)	Minaidi & Hlapanis	‫ثدُض‬ ‫ْٔدس‬ ‫ٚدذ٘‬ ‫يُٛدب‬ ‫دراطدخ‬	-	2
	‫ىؼقثثاخ‬	‫ا‬ ‫اىثٚ‬	‫ٗاىرؼثشف‬	،	‫اىرؼيثٌٞ‬	‫فثٜ‬ ‫اىرنْ٘ى٘ظٞثا‬ ‫ٍرطيثثاخ‬ ‫ٗقف‬ ‫ػيٚ‬ ‫ىيَؼيٌ‬ ‫اىشئٞغٜ‬ ‫اىذٗس‬
	‫ذطثٞثق‬ ‫ذثٌ‬	‫اىَؼيَثِٞ.‬ ‫قثو‬ ٍِ ‫اىرنْ٘ى٘ظٜ‬	‫االذقاه‬ ‫ٍٖٗاساخ‬ ‫اىَؼيٍ٘اخ‬ ‫رغاب‬	‫ام‬ ‫ذؼٞق‬ ‫اىرٜ‬
	‫ٗذثٌ‬	،	‫اىثثشاٍط‬ ‫ٍثِ‬ ‫األٗىثٚ‬ ‫اىَشؼيثح‬ ‫فثٜ‬ ‫ؽثاسم٘ا‬ ‫اىثزِٝ‬ ‫اىَؼيَثِٞ‬ ‫ٍثِ‬ ‫ٍعَ٘ػثح‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىثؽس‬
	‫ذٌ‬	‫مَا‬	،	‫اىرنْ٘ى٘ظٜ‬	‫ٗاالذقاه‬ ‫اىَؼيٍ٘اخ‬ ‫اعرخذاً‬ ‫فٜ‬ ‫األعاعٞح‬ ‫اىَٖاساخ‬ ‫تامرغاتٌٖ‬ ‫اىر٘قغ‬
	‫اىَٖثثاساخ‬ ‫ٝنرغثثثُ٘‬ ‫عثث٘ف‬ ‫اىثشّثثاٍط‬ ‫فثثٜ‬ ‫ثح‬ ‫اىَرقذٍث‬ ‫اىَشاؼثثو‬ ‫فثثٜ‬ ‫اىَؾثثاسمِٞ‬ ُ	‫تثثأ‬ ‫ثغ‬ ‫اىر٘قث‬
	‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثذسج‬ ‫اىقث‬ ‫ثذٌٖٝ‬ ‫ىث‬ ‫ثُ٘‬ ‫ٝنث‬	‫ثا‬ ‫مَث‬	،	‫ث٘ظٜ‬ ‫اىرنْ٘ىث‬	‫ثاه‬ ‫ٗاالذقث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَؼيٍ٘ث‬ ‫ثرخذاً‬ ‫اعث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثثح‬ ‫اىَْاعث‬
	‫ٍؼيَثٜ‬ ‫ٍثِ‬ ‫اىثشّاٍط‬ ‫ّٖٗاٝح‬ ‫تذاٝح‬ ‫ٍؼيٍ٘اخ‬ ‫ظَغ‬ ‫ذٌ‬ ‫ذؼيَٞٞح.‬ ‫ألغشاك‬ ‫اىرنْ٘ى٘ظٞا‬ ‫اعرخذاً‬
													‫االرٙ:‬ ‫انُزبئظ‬ ‫أصجزذ‬	‫اىصاّ٘ٝح.‬	ٗ ‫األعاعٞح‬ ‫ىيَشاؼو‬ ‫دٗدٝناّٞظ‬ ‫ظضس‬
													-	‫أ‬
	،										
													‫اىؼَش).‬	،	‫اىرؼيَٞٞح‬ ‫اىَشؼيح‬	،	‫اىرخقـ‬
													‫انظبثقخ‬ ‫انذراطبد‬ ‫يٍ‬ ‫بدح‬ ‫الطز‬ :	‫ا‬
													‫اىؽاىٞح‬ ‫ىيذساعح‬ ‫اىْظشٛ‬ ‫االهاس‬ ‫تْاء‬ .	-	1
													‫اىذساعح‬ ‫ٍقطيؽاخ‬ ‫ذؼشٝف‬ .	-	2
													‫اىغاتقح.‬ ‫اىذساعاخ‬ ‫فٜ‬ ‫ٗسدخ‬ ‫اىرٜ‬ ‫ٗاىَقادس‬ ‫اىَشاظغ‬ ِ	ٍ ‫اإلفادج‬	-	3
												‫ٗذط٘ٝشٕا.‬ ‫اىفقشاخ‬ ‫ٗفٞاغح‬ ‫االعرثاّح‬ ٜٕٗ	،	‫اىَْاعثح‬ ‫اىذساعح‬ ‫أداج‬ ‫تْاء‬	-	4
													‫ٗذفغٞشٕا.‬ ‫اىْرائط‬ ‫ٍْٗاقؾح‬ ‫ػشك‬ ‫مٞفٞح‬	-	5
													‫اإلؼقائٞح‬ ‫اىَؼاىعاخ‬ ‫ّ٘ع‬ .	‫ػيٚ‬ ‫اىرؼشف‬	-	6
													‫انضبَٙ‬ ‫ظم‬ ‫ان‬
													:	‫نهذراطخ‬ ‫انُظز٘‬	‫االؽبر‬
	‫ا‬	‫تأّٖث‬ ‫ػشفثد‬ ‫ؼٞثس‬	،
	‫مفاٝرٖثا‬ ‫ٗسفثغ‬ ‫اىَإعغاخ‬ ‫اء‬	‫أد‬ ‫ٍغر٘ٝاخ‬ ‫ذؽغِٞ‬ ‫فٜ‬ ‫اىرنْ٘ى٘ظٞح‬	‫اىص٘سج‬ ‫ّراض‬ ‫اعرخذاً‬ ‫ػِ‬ ‫"ػثاسج‬
	‫اىغثاىَٜ‬	‫ٗٝؼشفٖثا‬	‫ؿ‬ 263 .)	،	2003	،	‫(اىؼ٘اىَثح‬	‫اىَشظ٘ج"‬ ‫األٕذاف‬ ‫ذؽقٞق‬ ٜ .	‫ف‬	‫فؼاىٞرٖا‬ ‫ٗذؼضٝض‬
													32 )	‫ؿ‬	،	( 2008	،	‫ثيٞطٜ‬ ‫ٗاىغث‬
	‫اترنثشخ‬		‫ػْثذٍا‬	،	ً	1960	‫ٍْثز‬	‫اإلىنرشّٗٞثح‬ ‫اإلداسج‬ ‫تثذأخ‬	:	‫كززَٔٛدخ‬	‫االن‬ ‫ح‬	‫ندددارح‬	‫انزبرٚخٙ‬ ‫انزطٕر‬
													‫ثشمح‬ ‫ؽث‬

‫ثثثنح‬ ‫ٗؽث‬ ‫ثثاخ‬ ‫اىَؼيٍ٘ث‬ ‫ثثح‬ ‫ٗذقْٞث‬ ‫ثثا‬ ‫اىرنْ٘ى٘ظٞث‬ ‫ثثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثث٘ي‬ ‫اىَيؽث‬ ‫ثثاىرط٘س‬ ‫تث‬ ‫ثثش‬ ‫اىؽامث‬ ‫ثثشّا‬ ‫ػقث‬ ‫ثثٌ‬ ‫ٝرغث‬ ‫ٗاالّرشّد‬ ‫االذقاالخ‬ ٗ ‫اىرطث٘س‬ ‫ٕثزا‬ ‫ٍثِ‬ ‫االعثرفادج‬ ‫اىَإعغثاخ‬ ‫ظَٞغ‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىنشٗسٛ‬ ٍِ ‫أفثػ‬ ‫ث٘ي‬ ‫اىَيؽث‬ ، ‫ثذاف‬ ‫األٕث‬ ‫ثق‬ ‫ىرؽقٞث‬ ‫ثو‬ ‫اىؼَث‬ ‫ثاىٞة‬ ‫ٗأعث‬ ‫ثاض‬ ‫ٗاإلّرث‬ ‫األداء‬ ‫ث٘دج‬ ‫ظث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫ػاىٞث‬ ‫ثاءج‬ ‫تنفث‬ ، ‫ثا‬ ‫تاػرثاسٕث‬ ‫اىؼاىَٜ.‬ ‫اىَغر٘ٙ‬ ‫ػيٚ‬ ‫ٗاىغٞاعٞح‬ ‫ٗاالظرَاػٞح‬ ‫االقرقادٝح‬ ‫ىيرؽ٘الخ‬ ‫اىذافؼح‬ ‫اىق٘ج‬ ‫اإلنكززَٔٛددخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫ٓددٕو‬ ‫ي‬ : ‫ٗاالذقثثاالخ‬ ‫اىَؼيٍ٘ثثاخ‬ ‫ؽثثثنح‬ ‫فثثٜ‬ ‫اىٖائيثثح‬ ‫ىيصثث٘سج‬ ‫ّرٞعثثح‬ ، ‫يٖثثش‬ ‫ثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثطيػ‬ ‫ٍقث‬ ، IBM ‫ثح‬ ‫اىنٖشتائٞث‬ ‫ثا‬ ‫هاتؼرٖث‬ ‫ثاخ‬ ‫فؼاىٞث‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىنيَث‬ ‫ثاىط‬ ‫ٍؼث‬ ‫ثطيػ‬ ‫ٍقث‬ ، ‫ثزا‬ ‫ٕث‬ ‫ثالت‬ ‫اهث‬ ‫ثثة‬ ‫ٗعث‬ ‫ىفد‬ ٕ٘ ‫اىَقطيػ‬ ‫اىؽاعث٘ب‬ ‫ٍثغ‬ ‫ستطٖثا‬ ‫ػْثذ‬ ‫اىطاتؼثاخ‬ ‫ٕثزٓ‬ ‫اّرثاض‬ ‫اىثٚ‬ ‫اىَناذة‬ ‫فٜ‬ ‫اإلداسج‬ ‫ّظش‬ ‫ثاخ‬ ‫اىنيَث‬ ‫ثاىط‬ ‫ٍؼث‬ ‫ثرخذاً‬ ‫ٗاعث‬ ‫ٗأ‬ ‫ث‬ ‫ػيث‬ ‫ثاُ‬ ‫تشٕث‬ ‫أٗه‬ ُ ‫ثشمح‬ ‫اىؾث‬ ‫ثزٓ‬ ‫ٕث‬ ‫ثٔ‬ ‫هشؼرث‬ ‫ثا‬ ‫ٍث‬ ‫ثح‬ ‫إَٔٞث‬ ٚ ، ‫ثاً‬ ‫ػث‬ ‫ثش‬ ‫يٖث‬ 
‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 611 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ ....

  اىؾث‬ ‫ثٌ‬ ‫اعث‬ ‫ثٔ‬ ‫ػيٞث‬ ‫ثق‬ ‫أهيث‬ ‫ث٘ات‬ ‫األعث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثٔ‬ ‫هشؼرث‬ ‫ثاصا‬ ‫ظٖث‬ ‫ثشمح‬ ‫اىؾث‬ ‫ثزٓ‬ ‫ٕث‬ ‫ثد‬ ‫اّرعث‬ ‫ثا‬ ‫ٍث‬ ‫اىََغْو‬ / ‫اىَخرثاس)‬ ‫اىطاتؼثح‬ ‫ظٖثاص‬ ، ‫ٍَغثْو‬ ‫ؽثشٝو‬ ‫ٍثغ‬ ‫اىطاتؼثح‬ ‫ٕثزٓ‬ ‫ماّثد‬ ‫ؼٞثس‬ ، ‫أٛ‬ ‫مراتثح‬ ‫فؼْثذ‬ ‫سعاىح‬ ‫اىََغْو‬ ‫اىؾشٝو‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىنيَاخ‬ ‫خضُ‬ ‫ٝرٌ‬ ‫اىطاتؼح‬ ‫ٕزٓ‬ ‫تاعرخذاً‬ ، ‫ٕثزٓ‬ ‫هثاػح‬ ‫تاإلٍناُ‬ ‫ؼٞس‬ ‫اىَشعثو‬ ‫اىؾثخـ‬ ‫ٗػْث٘اُ‬ ‫اعثٌ‬ ‫ّطثثغ‬ ‫أُ‬ ‫تؼثذ‬ ‫اىطاتؼثح‬ ‫ػيثٚ‬ ‫اىؾشٝو‬ ٍِ ‫اعرشظاػٖا‬ ‫تؼذ‬ ‫اىشعاىح‬ ‫اىٞٔ.‬ ‫مثٞثش‬ ‫ػثذد‬ ‫اىثٚ‬ ‫اىشعثاىح‬ ‫ّفثظ‬ ‫اسعاه‬ ‫ٝرطية‬ ‫ػْذٍا‬ ‫ٗخافح‬ ‫مثٞشا‬ ‫ظٖذا‬ ‫ٗفشخ‬ ‫اىؼَيٞح‬ ‫ٕٗزٓ‬ ‫ٍٗغثثاػذج‬ ‫ٗاىَؼي‬ ‫ثاخ‬ ‫اىثٞاّث‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ث٘ه‬ ‫اىؽقث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫اىؽنٍ٘ٞث‬ ‫ثضج‬ ‫األظٖث‬ ، ‫ثح‬ ‫اىَطي٘تث‬ ‫ثاخ‬ ‫ٍ٘ث‬ ‫ث٘يفِٞ‬ ‫اىَث‬ ‫ثِ‬ ‫ذَنث‬ ‫ثا‬ ‫مَث‬ ‫ثاس‬ ‫ٗاألفنث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَيفث‬ ‫ثاسمح‬ ‫ٍؾث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثا‬ ‫ظغشافٞث‬ ‫ثذج‬ ‫اىَرثاػث‬ ‫ثح‬ ‫اىرشت٘ٝث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَإعغث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثو‬ ‫اىؼَث‬ ‫ثاخ‬ ‫ٍٗعَ٘ػث‬ 


	1964 ‫ثشٝو‬ ‫(‫اىٌٖٞ‬ ‫اىَشعو‬ ٍِ ً ، ‫ثِ‬ ‫ػث‬ ، ‫ىر‬ ‫اإلداسٛ‬ ‫اىَعاه‬ ‫فٜ‬ ‫اىرقْٞاخ‬ ٍِ ‫اىؼذٝذ‬ ‫يٖ٘س‬ ‫ٗذ٘اىٚ‬ ‫اىَإعغثاخ‬ ‫فٜ‬ ‫طثٞقٖا‬
	،	‫(اىغثاىَٜ‬	‫األداء.‬ ‫فثٜ‬ ‫ػاىٞثح‬	‫ٗظث٘دج‬ ‫اىرنثاىٞف‬ ‫تأقثو‬ ‫اىَْؾ٘دج‬ ‫األٕذاف‬ ‫اىٚ‬ ‫ف٘ال‬	ٗ	‫اخرالف‬ ‫ػيٚ‬ ‫ٖا‬
										-235 .)	‫ؿ‬ 234	،	2005
										‫االنكززَٔٛخ:‬ ‫اإلدارح‬ ‫أْذاف‬
	‫ٍْٖثا:‬ ‫ّثزمش‬ ‫اىؼَٞثو‬ ‫ٍغ‬ ‫ذؼاٍيٖا‬ ‫اهاس‬ ‫فٜ‬ ‫ذؽقٞقٖا‬ ‫اىٚ‬ ‫ذغؼٚ‬ ‫مصٞشج‬ ‫إٔذاف‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫ىإلداسج‬
										39 :)	‫ؿ‬	،	2008	،	‫مشٌٝ‬ ‫(فاسط‬
										‫ػَيٞاخ.‬ ٍِ ‫تٖا‬ ‫ٝرؼيق‬ ‫ٍٗا‬ ‫إلداسٝح‬	‫ا‬ ‫االظشاءاخ‬ ‫ميفح‬ ‫ذقيٞو‬	-	1
					‫ٗاىَإعغاخ.‬ ‫ٗاىؾشماخ‬ ‫اىَ٘اهِْٞ‬ ‫ٍغ‬ ‫ذؼاٍيٖا‬ ‫خاله‬ ٍِ ‫اإلداسج‬ ‫ػَو‬ ‫مفاءج‬ ‫صٝادج‬	-	2
						‫تٔ‬ ‫ٗاىرخقـ‬ .	‫اىؼَو‬ ‫ذقغٌٞ‬ ‫ٗذغٖٞو‬ ‫اىعاٍذ‬ ‫تَفٍٖٖ٘ا‬ ‫اىثٞشٗقشاهٞح‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىقناء‬	-	3
										‫اىؽي٘ه.‬ ‫اعرؼَاه‬ ‫دج‬	‫ٗئػا‬	،	‫اى٘سقٞح‬ ‫االػَاه‬ ‫خفل‬ ‫اىؼاٍح:‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذط٘ٝش‬	-	4
	‫ث٘ه‬ ‫اى٘فث‬ ‫ٗعثٖ٘ىح‬	،	‫ٍنثاُ‬ ‫أٛ‬ ‫ٗفثٜ‬ ‫ٗقثد‬ ‫أٛ‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫اىر٘فثٞو‬	،	‫اىرْقثو‬ ‫خفثل‬ ‫اىخثذٍاخ:‬ ‫ذؽغثِٞ‬	-	5
										‫ىيَؼيٍ٘اخ‬ .
	‫ىيؾثشماخ‬ ‫اىفشفثح‬ ‫ٗئذاؼثح‬	،	‫اىؼاىَٞثح‬ ‫ىيرعثاسج‬ ‫ّثد‬	‫االّرش‬ ‫اعثرخذاً‬ ‫االقرقادٛ:‬ ‫رْافظ‬	‫اى‬ ‫ذؽغِٞ‬	-	6
	‫فثٜ‬ ‫ٍرفاٗذثح‬ ‫تثذسظاخ‬ ‫اإلىنرشّٗٞثح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذثإشش‬ ‫مَثا‬	،
	‫ذيثل‬ ‫ذَاسعٖا‬ ‫ىرٜ‬	‫ا‬ ‫ٗاألّؾطح‬ ‫اى٘يائف‬ ‫مو‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىرأشٞش‬ ‫ه‬	‫خال‬ ٍِ ‫ٗرىل‬	،	‫اىرشت٘ٝح‬ ‫اىَإعغاخ‬ ‫أداء‬
					،	‫اىؽغثثاتاخ‬ ‫ٗػَيٞثثاخ‬	،	‫اىقثثٞاّح‬ ‫ٗخثثذٍاخ‬	،	‫اىرطثث٘ٝش‬	‫ٗاّؾثثطح‬ ‫م٘يثثائف‬ ‫اىَإعغثثاخ‬
	‫ٍثغ‬ ‫ذنٞفثا‬ ‫ٗامصش‬ ‫ٍشّٗح‬ ‫امصش‬ ‫اىرشت٘ٝح‬ ‫غح‬	‫اىَإع‬ ‫ٗذعؼو‬	،	‫فشت‬ ‫مَِ‬ ‫اىؼَو‬ ‫ػيٚ‬ ‫ٗذؾعغ‬	،	‫ٗاٟساء‬
	‫مَثا‬	Truban, Efraim and ) .	Others, 2003: 178)	‫االػَثاه.‬ ‫تٞةثح‬ ‫فٜ‬ ‫اىغشٝؼح‬ ‫اىَرغٞشاخ‬
	‫اىرشت٘ٝثح‬ ‫ٗاىَإعغثاخ‬ ‫اىَْظَثاخ‬ ‫فٜ‬	‫ٗفاػيح‬ ‫ظٞذج‬ ‫ذؽغْٞاخ‬ ‫اظشاء‬ ‫اىٚ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذغؼٚ‬
							44 :)	‫ؿ‬	،	2004	،	‫ٝأذٜ‬ ‫(غْ‬ ٌٞ	‫مَا‬ ٜٕٗ	،	‫ىٌٖ‬ ‫ذ٘فشٕا‬ ‫اىرٜ‬ ‫ٗاىَضاٝا‬ ‫اىفشؿ‬ ‫ٗذؽذد‬
	‫خثاله‬ ‫ٍثِ‬ ‫رىثل‬ ‫ذؽقٞثق‬ ‫االىنرشّٗٞثح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذغثرطٞغ‬	‫اىرشت٘ٝثح:‬ ‫اىَخشظثاخ‬ ‫ذنثاىٞف‬ ‫ذخفٞل‬	‫أٔال‬ :
	‫تثذال‬	،	‫اىؽذٝصثح‬ ‫اىرشت٘ٝثح‬	‫ٗاى٘عثائو‬ ‫ٗاىفقث٘ه‬ ‫اىَؼاٍثو‬	‫تأّؾثاء‬	،	‫اىخافح‬ ‫اىرناىٞف‬ ‫ٗذخفٞل‬ ‫ذعٖٞض‬
	‫اىرثٜ‬ ‫اىؽذٝصثح‬	‫اٟ‬ ‫الخ‬	‫تاعثرخذاً‬ ‫ذقثً٘‬ ‫أخثشٙ‬ ‫ظٖثح‬ ٍِٗ	،	‫اىثإظح‬ ‫اىرنيٞف‬ ‫ذرطية‬ ‫اىرٜ‬ ‫اىرقيٞذٝح‬ ٍِ

‫اىَْافغح‬ ‫ىذخ٘ه‬ ‫ٗاىقغٞش‬ ‫اىَر٘عو‬ ‫اىَقاط‬ ‫راخ‬ . 7 -‫ىذ‬ ‫اىْظٌ‬ ‫ذناٍو‬ ‫اىَقاسٝف:‬ ‫خفل‬ ‫ٗاىخاسظٞح.‬ ‫اىذاخيٞح‬ ‫اإلظشاءاخ‬ ‫ػٌ‬ 8 -‫ىّٞ٘ح‬ ٍِ ‫ٝؽَئ‬ ‫ٍا‬ ‫ٍغ‬ ‫اىنرشّٜٗ‬ ‫أسؽفح‬ ‫تْظاً‬ ‫ٗاعرثذاىٔ‬ ‫اى٘سقٜ‬ ‫اى٘هْٜ‬ ‫األسؽٞف‬ ‫ّظاً‬ ‫اىغاء‬ ‫اى٘شثائق‬ ‫ّٗؾثش‬ ‫تغثشػح‬ ‫اىؽافثيح‬ ‫األخطثاء‬ ‫ذقثؽٞػ‬ ‫ػيثٚ‬ ‫ٗاىَقثذسج‬ ‫اى٘شائق‬ ‫ٍغ‬ ‫اىرؼاٍو‬ ‫فٜ‬ ‫ال‬ ‫مصش‬ ‫ٗقد‬ ‫اقو‬ ‫فٜ‬ ‫ظٖح‬ ٍِ ‫ٗقد.‬ ‫أٛ‬ ‫فٜ‬ ‫ٍْٖا‬ ‫ٗاالعرفادج‬ ‫ٍَنِ‬ ‫أًْٛ‬ ‫اإلنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫خ‬ ‫انززثٕٚخ:‬ ‫انًإطظبد‬ ‫فٙ‬ ‫اىَإعغثاخ‬ ‫ػَثو‬ ‫االىنرشّٗٞثح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذغثٖو‬ ‫االػَثثاه‬ ‫ٍخريثثف‬ ‫فثثٜ‬ ‫ٍرطثث٘سج‬ ‫ظذٝثثذج‬ ‫أّظَثثح‬ ‫خثثاله‬ ‫ٍثثِ‬ ‫اىرشت٘ٝثثح‬ ، ‫قثثذسج‬ ‫صٝثثادج‬ ‫ػيثثٚ‬ ‫ٗذؼَثثو‬ ‫اىؼثاىٌ‬ ‫اىثٚ‬ ‫اىْفار‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىَإعغاخ‬ ‫اىَرطث٘س‬ ، ‫عث٘ت‬ ‫ىَرطيثثاخ‬ ‫االعثرعاتح‬ ‫عثشػح‬ ‫ػيثٚ‬ ‫ذغثاػذ‬ ‫مَثا‬ ‫اىؼَثو‬ ، ‫ث‬ ‫اٍث‬ ‫ث٘فش‬ ‫ذث‬ ‫ار‬ ‫ثاخ‬ ‫هيثث‬ ‫ثِ‬ ‫ػث‬ ‫اىَطي٘تثح‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَؼيٍ٘ث‬ ‫ثو‬ ‫مث‬ ‫اىَإعغثاخ‬ ‫ثزٓ‬ ‫ٕث‬ ‫ئداسج‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫اىقثائَِٞ‬ ‫اً‬ ‫اىَشغ٘تثح‬ ‫اىرخققثاخ‬ ‫ؽثرٚ‬ ‫فثٜ‬ ‫األع٘ات‬ ‫تاىَإعغثح‬ ‫اىؼثاٍيِٞ‬ ‫االفثشاد‬ ‫ػثذد‬ ‫خفثل‬ ‫ػيٚ‬ ‫ذغاػذ‬ ، ‫تغثٞطح‬ ‫ظغشافٞثح‬ ‫ٍٗ٘اقثغ‬ ‫ٍثثاّٜ‬ ‫ٗاعثرخذاً‬ ‫ثخَح‬ ‫اىنث‬ ‫ثاّٜ‬ ‫اىَثث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثذال‬ ‫تث‬ ، ‫ثح‬ ‫اىرقيٞذٝث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثٞغ‬ ‫ذؾث‬ ‫ثد‬ ‫ماّث‬ ‫ثٜ‬ ‫اىرث‬ ‫ثضج‬ ‫اىََٞث‬ ‫ثح‬ ‫اىعغشافٞث‬ ‫ثغ‬ ‫ٗاىَ٘اقث‬ 
‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 611 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ ....

  ‫ثو‬ ‫مث‬ ‫ثذ‬ ‫ذر٘ؼث‬ ‫اُ‬ ‫ثٜ‬ ‫اىطثٞؼث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍٗث‬ ‫ثا‬ ‫ٗظْ٘تث‬ ‫ثَاال‬ ‫ؽث‬ ‫ثَِٞ‬ ‫اىث‬ ‫ثذخ‬ ‫ذ٘ؼث‬ ‫اىؾثطشِٝ‬ ‫فثٜ‬ ‫ٗاىرؼيثٌٞ‬ ‫اىرشتٞثح‬ ‫ٗصاسذٜ‬ ‫اى٘ؼذاخ‬ ‫ٕزٓ‬ ‫مَِ‬ ٍِٗ ‫اإلداسٝح‬ ‫اى٘ؼذاخ‬ ، ‫دٍعَٖثا‬ ‫ذثٌ‬ ‫ثذج‬ ‫ٗاؼث‬ ‫ٗصاسج‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثَِٞ.‬ ‫ىيث‬ ‫ثذ‬ ‫اىعذٝث‬ ‫ثغ‬ ‫اى٘مث‬ ‫ثغ‬ ‫ٍث‬ ‫ثة‬ ‫ذْاعث‬ ‫ثٜ‬ ‫ذْظَٞث‬ ‫ثو‬ ‫ٕٗٞنث‬ ‫ثح‬ ‫اىرشت٘ٝث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثش‬ ‫ٗذؼرثث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثٌٞ‬ ‫ٗاىرؼيث‬ ‫ىيرشتٞثح‬ ‫ثح‬ ‫اىرشتٞث‬ ‫ٗصاسج‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثطٚ‬ ‫اى٘عث‬ ‫ثح‬ ‫اىرشت٘ٝث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثح‬ ‫تَصاتث‬ ‫ٕثٜ‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَؽافظث‬ ‫ثً٘‬ ‫ػَث‬ 


	‫اىَخثاهش‬ ‫ٍثِ‬ ‫ىرقيٞو‬	‫اىرشت٘‬ ‫اىَإعغاخ‬ ‫ذغاػذ‬ ‫ىنرشّٗٞح‬ ‫ا‬ ‫ػيٚ‬ ‫ٝح‬	‫اال‬ ‫اإلداسج‬ ‫فاُ‬ ‫رىل‬ ‫اىٚ‬ ‫تاإلمافح‬
											‫اى٘سقٜ.‬ ‫اىَخضُٗ‬ ‫ذشامٌ‬ ‫ػِ‬ ‫اىْاظَح‬
	‫االىنرشّٗٞثح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذَنثِ‬	:	‫اىرشت٘ٝثح‬ ‫اىَإعغثاخ‬ ‫ٍؼٖثا‬ ‫ذرؼاٍثو‬ ٜ	‫اىرث‬ ‫اىَْظَاخ‬ ‫ّطات‬ ‫اذغاع‬	‫صبَٛب:‬
	‫ّرٞعثح‬ ‫ٗرىثل‬	‫اإلىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬ ٍِ ‫ٗاىَؽيٜ‬ ‫ىَٜ‬	‫اىؼا‬ ‫اىَغرِ٘ٝٞ‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىرشت٘ٝح‬ ‫اىَإعغاخ‬
	‫ثو‬ ‫ّٗقث‬ ‫اىر٘افثو‬ ‫خثاله‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ىيَث٘يفِٞ‬	‫أمثثش‬	‫ثح‬ ‫فشفث‬ ‫ٝرثٞػ‬ ‫ٍَثا‬	،	‫ثح‬ ‫فٞث‬	‫اىعغشا‬ ‫ٗاىقٞث٘د‬ ‫اىؽث٘اظض‬ ‫ئصاىثح‬
											‫اىخثشاخ.‬
											‫اى٘سقٜ:‬ ‫اىرؼاٍو‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىقناء‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذغٌٖ‬	‫صبنضب:‬
	‫فثٜ‬ ‫تٖثا‬ ‫اىَرؼيقثح‬ ‫اىَؼيٍ٘اخ‬ ‫فظ‬	ٗ ‫ؼ‬	‫ذخضِٝ‬ ٍِ	‫اىرشت٘ٝح‬ ‫اىَإعغاخ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذَنِ‬	-	‫أ‬
											‫اىَطي٘ب‬ ‫اى٘قد‬ ‫فٜ‬ ‫اعرذػاؤٕا‬ ‫ٝرٌ‬ ‫تغٞطح‬ ‫أظٖضج‬ .
	‫اىَثْٞثح‬ ‫اىقثؽٞؽح‬ ‫اىقثشاساخ‬ ‫اذخثار‬ ‫فثٜ‬ ‫ذغثٌٖ‬ ‫اى٘سقٞثح‬ ‫ٗاىَؼثاٍالخ‬ ‫اإلظثشاءاخ‬ ‫فثٜ‬ ‫ػح‬	‫اىغش‬	-	‫ب‬
											‫ٍٗ٘شقح‬ ‫دقٞقح‬ ‫ٍؼيٍ٘اخ‬ ‫قاػذج‬ ‫ػيٚ‬ .
	‫ظٖثاخ‬ ‫تثِٞ‬ ‫ٗاىَؼيٍ٘ثاخ‬ ‫اىثٞاّثاخ‬ ‫ّقثو‬ ‫اٗ‬ ‫األٗاٍثش‬ ‫افذاس‬ ‫ػْذ‬ ‫ٗاىَناُ‬ ‫اىضٍاُ‬ ‫ؼذٗد‬ ‫ذعاٗص‬	-	‫ض‬
											‫ٍخريفح‬ ‫ئداسٝح‬ .
											‫انًُٛٛخ‬ ‫انغًٕٓرٚخ‬ :	‫فٙ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫اإلدارح‬	‫ػٍ‬ ‫َجذح‬
											،	ً	1990	‫ثاً‬ ‫ػث‬ ‫ثاٝ٘‬ ‫ٍث‬	22	‫ثً٘‬ ‫ٝث‬	‫ثٜ‬ ‫فث‬
	‫ثثثثاً‬ ‫اىَٖث‬	،	ً	1995	‫ثثثثْح‬ ‫ىغث‬ )	( 709	‫ثثثث٘صاسٛ‬ ‫اىث‬ ‫ثثثثشاس‬ ‫اىقث‬ ‫ثثثثِ‬ ‫ٍث‬ )	( ‫ثثثثادج‬ ‫اىَث‬ ‫ثثثثذدخ‬ ‫ؼث‬ ‫ثثثثذ‬ ‫ٗقث‬ 3	،	‫ٗاىرؼيثثثثٌٞ‬
	‫ثثشاٍط‬ ‫ٗتث‬ ‫ثثو‬ ‫خطث‬ ‫ثثغ‬ ‫ٍث‬
											‫ى٘صاسج.‬	‫ا‬	‫ٗذ٘ظٖاخ‬
	‫ٍثِ‬	‫ٗاى‬ ‫رأمثذ‬	‫اىث٘صاسج‬ ‫ٍثِ‬ ‫اىَقثشسج‬ ‫اىذساعثٞح‬ ‫ٗاىخطثو‬ ‫ٗاىثشاٍط‬ ‫اىَْإط‬ ‫ذْفٞز‬ ‫ػيٚ‬ ‫االؽشاف‬	-	3
		‫اىَؽافظح‬ ‫فٜ‬ ‫تٖا‬ ‫اىَؼْٞح‬ ‫ؼيَٞٞح‬ .	‫اىر‬ ‫اىَإعغاخ‬ ‫قثو‬ ٍِ	‫تٖا‬ ‫اىرقٞذ‬ ‫ٍٗراتؼح‬ ‫ذطثٞقٖا‬ ‫عالٍح‬
	‫اىرعذٝذٝثح‬	‫ٍٗؾثاسٝؼٔ‬	‫اىثؽصٞح‬	‫تشاٍعٔ‬	‫ذْفٞز‬ ‫فٜ‬ ‫اىرشت٘ٛ‬ ‫ٗاىرط٘ٝش‬ ‫اىثؽ٘ز‬ ‫ٍشمض‬ ‫ٍغ‬ ‫اىرؼاُٗ‬	-	4
											‫ٗاىرط٘ٝشٝح.‬
	‫ثثٚ‬ ‫ػيث‬	‫ثثشف‬ ‫اىرؼث‬ ‫ثثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثثرفادج‬ ‫االعث‬ ‫ثثذف‬ ‫تٖث‬ ‫ثثٞح‬ ‫اىَذسعث‬ ‫ٗاإلداساخ‬ ‫ثثض‬ ‫اىَشامث‬ ‫ثثِٞ‬ ‫تث‬ ‫ثثشاخ‬ ‫اىخثث‬ ‫ثثٌٞ‬ ‫ذؼَث‬	-	5
											‫اىرشت٘ٝح.‬ ‫ٗاىَغرعذاخ‬ ‫اىعاسٝح‬	‫اىْؾاهاخ‬
	‫فثٜ‬ ‫تٖثا‬ ‫اىَؼْٞثح‬ ‫اىرؼيَٞٞثح‬ ‫اىَإعغثاخ‬ ‫فثٜ‬ ‫اىرشتث٘ٛ‬ ‫ٗاىرقثٌ٘ٝ‬ ‫اىر٘ظٞثٔ‬ ‫ػَيٞرٜ‬ ‫ػيٚ‬ ‫االؽشاف‬	-	6
											‫عٞشٕا.‬	‫اّرظاً‬ ‫ؼغِ‬ ٍِ ‫ٗاىرأمذ‬	،	‫اىَؽافظح‬
	‫اىالصٍثح‬ ‫اىرشذٞثثاخ‬ ‫ػثذاد‬	‫ٗا‬ ‫اىث٘صاسج‬ ‫ذؽثذدٕا‬ ‫اىرثٜ‬ ‫اىرؼيثٌٞ‬ ‫و‬	‫ىَشاؼث‬ ‫اىؼاٍثح‬ ‫االخرثثاساخ‬ ‫ٗمغ‬	-	7
											‫ىزىل.‬ ‫اىَْظَح‬ ‫ىي٘ائػ‬ ‫ٗفقا‬ ‫ئعٖا‬	‫ّرا‬ ‫ػالُ‬	‫ٗئ‬	‫إلظشائٖا‬
		‫األخشٙ‬ ‫االظرَاػٞح‬ ‫ٗاىَإعغاخ‬ ‫ٗاالعشج‬ ‫اىَذسعح‬ ‫تِٞ‬ ‫ٗهٞذج‬ ‫ػالقح‬ ‫ئٝعاد‬ .	‫ػيٚ‬ ‫اىؼَو‬	-	8
	‫ٕثذاف‬	‫ٗاأل‬ ‫االذعإثاخ‬ ‫مث٘ء‬	‫فٜ‬ ‫اىنثاس‬ ‫ٗذؼيٌٞ‬ ‫االٍٞح‬ ‫ىَؽ٘‬ ‫اىغْ٘ٝح‬ ‫ٗاىثشاٍط‬ ‫اىخطو‬ ‫اقرشاغ‬	-	9
											‫اىؼاٍح.‬

‫ثٌٞ‬ ‫ٗاىرؼيث‬ ‫ثح‬ ‫ىيرشتٞث‬ ‫ثح‬ ‫اىؼاٍث‬ ‫ثإلداساخ‬ ‫ىث‬ ‫ثح‬ ‫اىؼاٍث‬ ‫ثاخ‬ ‫ٗاالخرقافث‬ ، ‫ثو‬ ‫اىخطث‬ ‫ثز‬ ‫ذْفٞث‬ ‫ثِ‬ ‫ػث‬ ‫ثإٗىح‬ ‫ٍغث‬ ‫ثا‬ ‫مّٖ٘ث‬ ‫ٗاىرؼيَٞٞح‬ ‫اىرشت٘ٝح‬ ‫ٗاىثشاٍط‬ ، ‫تَ٘ظة‬ ‫اىرشت٘ٝثح‬ ‫ٗاىرؾثشٝؼاخ‬ ‫ٗاىق٘اِّٞ‬ ‫ٗتشاٍعٖا‬ ‫اى٘صاسج‬ ‫عٞاعح‬ ‫اإلداساخ‬ ‫ذَاسعٖا‬ ‫اىرٜ‬ ‫اىَٖاً‬ ‫تِٞ‬ ٍِٗ ‫ٗاىرؼيَٞٞح‬ ‫االذٞح‬ ‫اىَٖاً‬ ‫اىؼاٍح‬ : 1 -‫ثشاغ‬ ‫اقرث‬ ‫ثح‬ ‫اىرؼيَٞٞث‬ ‫ث٘ٙ‬ ‫اىقث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثاض‬ ‫االؼرٞث‬ ‫ثو‬ ‫خطث‬ ‫ثاػذج‬ ‫اىَغث‬ ‫ثاه‬ ‫تاألػَث‬ ‫ثح‬ ‫ٗاىقائَث‬ ‫ثح‬ ‫ٗاإلداسٝث‬ ‫ثا‬ ‫ٍْٖث‬ ، ‫اىؼالق‬ ‫راخ‬ ‫اىعٖاخ‬ ٍِ ‫ئقشاسٕا‬ ‫تؼذ‬ ‫ذْفٞزٕا‬ ‫ػيٚ‬ ‫ٗاىؼَو‬ ‫قاّّ٘ا.‬ ‫ح‬ 2 -‫ٗذؽقٞثق‬ ‫اىرؼيَٞٞثح‬ ‫اىفةثاخ‬ ٍِ ‫اىَؽافظح‬ ‫فٜ‬ ‫اىرؼيَٞٞح‬ ‫اىَإعغاخ‬ ‫اؼرٞاظاخ‬ ‫ذ٘فٞش‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىؼَو‬ ‫ثثعٌ‬ ‫ْٝغث‬ ‫ثثا‬ ‫تَث‬ ‫ثثا‬ ‫ذط٘ٝشٕث‬ ‫ثثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثثو‬ ‫ٗاىؼَث‬ ‫ثثا‬ ‫ٗسػاٝرٖث‬ ‫ثثا‬ ‫ٍْٖث‬ ‫ثثزاذٜ‬ ‫اىث‬ ‫ثثاء‬ ‫االمرفث‬ ‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ 
‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 618 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ ....

  ‫ثإلداسج‬ ‫ىث‬ ‫ثح‬ ‫اىَخ٘ىث‬ ‫ثالؼٞاخ‬ ‫اىقث‬ ‫ثذٗد‬ ‫ؼث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثا‬ ‫ىٖث‬ ‫ثاىفِٞ‬ ‫اىَخث‬ ‫ثاه‬ ‫ؼٞث‬ ‫ثح‬ ‫اىقاّّ٘ٞث‬ ‫ثشاءاخ‬ ‫اإلظث‬ ‫ثار‬ ‫ٗاذخث‬ ‫اىرشتٞثح‬ ‫ٗصاسج‬ ‫ػثِ‬ ‫اىقثادسج‬ ‫اىرفث٘ٝل‬ ‫قثشاساخ‬ ‫ػيٞثح‬ ‫ّقثد‬ ‫ٍثا‬ ‫اىثٚ‬ ‫ٗتاإلمافح‬ ‫ٗاالقغاً.‬ ‫اإلداساخ‬ ‫ٕزٓ‬ ‫دٍط‬ ‫اٗ‬ ‫اىر٘عغ‬ ‫فٜ‬ ‫اىَؽافظح‬ ‫فٜ‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫إلداساخ‬ ‫ٗاىََْ٘ؼح‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ 


	‫فثٜ‬ ‫ذْفٞثزٕا‬ ‫ؽثإُٗ‬ ‫غثٖٞو‬	‫ٗذ‬	،	‫ىٖثا‬ ‫ح‬	‫اىراتؼث‬ ‫ٗاىَإعغثاخ‬ ‫اىث٘صاسج‬ ‫ذْفثزٕا‬ ‫اىرٜ‬ ‫األّؾطح‬ ‫سػاٝح‬	-	10
													‫اىَؽافظح‬ .
	‫ٍثِ‬	‫اىعذٝثذ‬ ‫ىْؾثش‬ ‫ػْٖا‬ ‫االػالً‬ ‫ػيٚ‬ ‫َو‬	‫ٗاىؼ‬	‫اىَؼْٞح‬ ‫ٗاىرؼيَٞٞح‬ ‫اىرشت٘ٝح‬ ‫هاخ‬	‫تاىْؾا‬ ‫االٕرَاً‬	-	11
													‫اى٘صاسج‬ ‫فٜ‬ ‫اىرشت٘ٛ‬ ‫ٗاىْؾش‬ .	‫ىألػالً‬	‫اىؼاٍح‬ ‫اإلداسج‬ ٍِ ‫تاىرْغٞق‬ ‫االتذاػاخ‬
	‫ٗذقثذٌٝ‬	،	‫تٖثا‬ ‫اىَنيفثح‬ ‫اىَٖثاً‬	‫ت‬ ‫اىَشمثضٛ‬	‫اىرشت٘ٛ‬ ‫ٗاىر٘ظٞٔ‬ ‫ٗاىرفرٞؼ‬ ‫اىشقاتح‬ ‫فشت‬ ‫قٞاً‬ ‫ذغٖٞو‬	-	12
	‫ٍثا‬ ‫تؽغثة‬ ‫اىَؽافظثح‬ ‫ّطثات‬ ‫فثٜ‬ ‫ذؽشمٖثا‬	‫أٍث٘س‬ ‫ٗذغثٞٞش‬	،	‫ذرطيثٖثا‬ ‫اىرٜ‬ ‫ٗاىَؼيٍ٘اخ‬ ‫خ‬	‫اىثٞاّا‬
	‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫اىقثادسج‬	‫ٗاىر٘ظٖٞثاخ‬ ‫اىقثشاساخ‬ ‫فثٜ‬ ‫اىيث٘ائػ‬ ‫ذْفٞثز‬ ‫ٝنفثو‬ ‫ٗتَثا‬	،	‫اىؼَثو‬ ‫ٍقثيؽح‬ ‫ذقنثٞح‬
													‫اى٘صاسج.‬
	،	‫تاىَؽافظثح‬ ‫يَٞٞثح‬	‫اىرؼ‬ ‫اىَإعغثح‬ ‫فثٜ‬ ‫ٗاىقثشاساخ‬ ‫ٗاىيث٘ائػ‬ ‫اىقث٘اِّٞ‬ ‫ذْفٞثز‬ ‫ؼغثِ‬ ‫ػيثٚ‬ ‫اىشقاتح‬	-	13
													‫اى٘صاسج.‬ ‫اىٚ‬ ‫ٍْٖا‬ ‫اىَغرؼقٜ‬ ‫سفغ‬	ٗ	،	‫اىؼاٍح‬
	‫ثذاسط‬ ‫اىَث‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬	‫ث٘صٝ‬ ‫ذث‬ ‫ثشػح‬ ‫عث‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثو‬ ‫ٗاىؼَث‬ ‫ؼٌٖ‬	،	‫ث٘صاسج‬ ‫اىث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثيِٞ‬ ‫اىَشعث‬ ‫ثِٞ‬ ‫اىَؼيَث‬ ‫ثرقثاه‬ ‫اعث‬	-	14
													‫ذ‬ ‫ٝنَِ‬ ‫ٗتَا‬ ‫اىرؼيٌٞ‬ ‫خطح‬ ‫ْفٞز‬ .	،	‫االؼرٞاظاخ‬ ‫تؽغة‬ ‫اىَذٝشٝاخ‬ ‫ٍٗشامض‬
	‫ٍثثِ‬	‫ترنيٞثثف‬	،	‫اىؼاٍثثح‬ ‫اإلداسج‬	‫ثإٗىٞاخ‬ ‫ٍٗغث‬	‫ثاخ‬ ‫تاخرقافث‬ ‫ذرقثثو‬ ‫ثشٙ‬ ‫أخث‬ ‫ث٘س‬ ‫أٍث‬	‫ثح‬ ‫تأٝث‬	‫ثاً‬ ‫اىقٞث‬	-	15
													‫ٝخقٔ.‬ ‫فَٞا‬ ‫مو‬ ‫اىقطاػاخ‬ ‫ٗمالء‬ ‫اٗ‬ ‫ّائثٔ‬ ‫اٗ‬ ‫اى٘صٝش‬
	‫اىَؽافظثاخ‬ ‫فثٜ‬ ‫اىرؼيثٌٞ‬	ٗ ‫اىرشتٞثح‬ ‫ىَناذثة‬ ‫اىؼاٍثح‬ ‫ىثإلداسج‬ ‫اىرْظَٞثٜ‬ ‫اىٖٞنو‬	‫أُ‬ )	( ‫اىَادج‬ ‫ٗؼذدخ‬ 4
													:	ٍِ ‫ٝرنُ٘‬
									‫األقغاً.‬	-	ٓ ‫اإلداساخ‬	-	‫د‬ ‫اىؾؼة.‬	-	‫ض‬ ‫اىؼاً.‬ ‫اىَذٝش‬ ‫ّائة‬	-	‫ب‬	‫اىؼاً.‬ ‫اىَذٝش‬	-	‫أ‬
	،	2008	،	‫(األسمثثٜ‬	:	‫ثٚ‬ ‫اىث‬ ‫ثٌٞ‬ ‫ٗاىرؼيث‬ ‫ثح‬ ‫اىرشتٞث‬ ‫ثة‬ ‫ٍنرث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫اىؼاٍث‬ ‫اإلداساخ‬ ‫ثٌ‬ ‫ذْقغث‬ )	( 6	‫اىَثثادج‬ ‫ثٜ‬ ‫ٗفث‬
													‫ؿ‬ 55 ) :
													‫اىؼاً.‬ ‫اىرؼيٌٞ‬ ‫ئداسج‬	-	1
													‫ٗاىرإٔٞو.‬ ‫اىرذسٝة‬ ‫ئداسج‬	-	2
													‫اىرشت٘ٛ.‬ ‫اىر٘ظٞٔ‬ ‫ئداسج‬	-	3
													‫اىَاىٞح.‬ ‫اىؾإُٗ‬ ‫ئداسج‬	-	4
													‫ٗاى‬ ‫اىْظٌ‬ ‫ئداسج‬ ‫َؼيٍ٘اخ‬	-	5
													‫ٗاالؼقاء‬ ‫اىرخطٞو‬ ‫ئداسج‬	-	-	6
													‫اىقاّّ٘ٞح‬ ‫اىؾإُٗ‬ ‫ئداسج‬	-	7
													‫اىرشت٘ٛ‬ ‫ٗاالػالً‬ ‫اىؼاٍح‬ ‫اىؼالقاخ‬ ‫ئداسج‬	-	8
													‫اىؼاً‬ ‫اىَذٝش‬ ‫ٍنرة‬ ‫عنشذاسٝح‬	-	9
													‫ٗاىرفرٞؼ‬ ‫اىشقاتح‬ ‫ئداسج‬	-	10
													‫اىنثاس‬ ‫ٗذؼيٌٞ‬ ‫االٍٞح‬ ‫ٍؽ٘‬ ‫ئداسج‬	-	11
	‫ٍثا‬	‫تؽغثة‬ ‫االقغثاً‬ ٍِ ‫ػذد‬ ٍِ ‫ٗذرنُ٘‬	،	‫ٗاخرقافاذٖا‬ ‫ٍٖاٍٖا‬ ‫اىغاتقح‬ ‫اإلداساخ‬ ٍِ ‫ئداسج‬ ‫ٗىنو‬
													،	‫اىقشاس‬ ‫فٜ‬ ‫ظاء‬
													‫اثٍٛ‬ ‫يؾبفظخ‬ ‫فٙ‬ ‫انزؼهًٛٛخ‬ ‫دارح‬	‫ٔاإل‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫ٔاقغ‬
	‫مصٞثش‬ ‫رىثل‬ ‫ذؽقٞثق‬	‫عثثٞو‬ ٜ	‫ف‬ ‫ٗتزىد‬ ‫اىرقذً‬ ٍِ ‫اىنصٞش‬	‫أتِٞ‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫فٜ‬	‫اىرؼيَٞٞح‬ ‫اىؼَيٞح‬ ‫ؽٖذخ‬
	‫ىيؼذٝذ‬	‫اىََْٖط‬ ‫اىرذٍٞش‬ ‫سغٌ‬ ‫ٗىنِ‬	،	‫أتِٞ‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىظاىَح‬ ‫اىؽشب‬ ‫تؼذ‬ ‫خق٘فا‬	،	‫اىعٖ٘د‬ ٍِ
	‫ثاك‬ ‫ْٕث‬ ‫أُ‬ ‫اال‬	،	‫ثٞح‬ ‫اىَذسعث‬ ‫ثريضٍاخ‬ ‫ٗاىَغث‬ ‫ثذاسط‬ ‫ىيَث‬ ‫ثة‬ ‫اىْٖث‬ ‫ثاخ‬ ‫ٗػَيٞث‬ ‫ثٌٞ‬ ‫ٗاىرؼيث‬ ‫ثح‬ ‫اىرشتٞث‬ ‫ثق‬ ‫ٍشافث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬
	‫ٍغثر٘ٙ‬ ‫ٗسفثغ‬ ‫اىرؼيَٞٞثح‬ ‫اىؼَيٞثح‬ ‫العثرقشاس‬ ‫ٗرىثل‬ ‫تاىَؽافظثح.‬ ‫اىرؼيثٌٞ‬	ٗ ‫اىرشتٞثح‬ ‫قٞادج‬ ‫ذثزىٖا‬	‫ا‬	‫ظٖ٘د‬
	‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ماّثد‬ ‫مَثا‬	‫هثٞؼرٖثا،‬ ‫اىثٚ‬ ‫اىرؼيَٞٞثح‬ ‫ٗاىؼَيٞثح‬	‫ثاج‬ ‫اىؽٞث‬ ‫تؼث٘دج‬ ‫ذفثاؤه‬ ‫ْٕثاك‬	‫اىطثالب.‬ ‫ىثذٙ‬ ‫اىرؼيثٌٞ‬
	‫اىرؼيَٞٞثح‬ ‫تاىؼَيٞثح‬	‫ىالسذقثاء‬	‫اىرؼيثٌٞ‬ ‫اىرشتٞثح‬ ‫أداسج‬ ‫ىٖا‬	‫ذثثز‬ ‫اىرثٜ‬ ‫اىؽصٞصثح‬ ‫اىعٖث٘د‬ ‫خثاله‬ ٍِٗ	،	‫اىغاتق‬

‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 611 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ ....

  ‫اىنصٞش‬ ‫سغٌ‬ ‫اىَؽافظح.‬ ‫فٜ‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍنرة‬ ‫ذ٘اظٔ‬ ‫اىرٜ‬ ‫اىقؼ٘تاخ‬ ِ ‫فثٜ‬ ‫اىرؼيَٞٞثح‬ ‫اىؼَيٞح‬ ‫ٗاقغ‬ ‫أُ‬ ‫ثِٞ‬ ‫اتث‬ ‫ثح‬ ‫ٍؽافظث‬ ، ‫ثذّٜ‬ ‫ذث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثثة‬ ‫اىغث‬ ‫ثد‬ ‫ماّث‬ ‫ثٜ‬ ‫اىرث‬ ‫ثؼ٘تاخ‬ ‫اىقث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثش‬ ‫اىنصٞث‬ ‫ثٔ‬ ‫ٗاظث‬ ‫ثح‬ ‫ه٘ٝيث‬ ‫ثشاخ‬ ‫فرث‬ ‫ثز‬ ‫ٍْٗث‬ ‫تاىَؽافظثثح‬ ‫اىرؼيثثٌٞ‬ ‫ٍغثثر٘ٙ‬ ، ‫اىثثضٍِ‬ ‫ٍثثِ‬ ‫ه٘ٝيثثح‬ ‫ىؼقثث٘د‬ ‫ىإلَٕثثاه‬ ‫ذؼشمثثد‬ ‫أتثثِٞ‬ ‫ٍؽافظثثح‬ ‫ٗأُ‬ ، ‫ثح‬ ‫اىرؼيَٞٞث‬ ‫ثح‬ ‫اىؼَيٞث‬ ‫ثثؽد‬ ‫ٗأفث‬ ‫ثاع‬ ‫ٗاألٗمث‬ ‫ثح‬ ‫ٍذسٗعث‬ ‫ثش‬ ‫اىغٞث‬ ‫ثشاساخ‬ ‫ٗاىقث‬ ‫ثو‬ ‫اىعٖث‬ ‫ثغ‬ ‫ٍث‬ ‫ثٌ‬ ‫دائث‬ ‫ثشاع‬ ‫فث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ذؼ‬ ‫اىرٜ‬ ‫ٗاىغٞاعٞح‬ ‫االقرقادٝح‬ ‫تؾثنو‬ ‫اىَْٞٞثح‬ ‫اىَؽافظثاخ‬ ‫ٗمافثٔ‬ ‫خثاؿ‬ ‫تؾثنو‬ ‫أتثِٞ‬ ‫ٍؽافظثح‬ ‫ٞؾثٖا‬ 


	‫ٍثاؽثشج‬ ‫فثٜ‬ ‫ٗاىرؼيثٌٞ‬ ‫اىرشتٞثح‬ ‫نرثة‬	ٍ ‫تثذأ‬ ‫صّعثثاس‬ ‫اىؼافَح‬	‫فٜ‬	‫ٗتاىرؽذٝذ‬	،	ً	2016	ٍ ‫ػاً.‬ ‫اى‬ ‫ٗفٜ‬ ‫ؼاً‬
	،	‫اىَثْثٚ‬ ‫ٕٞنو‬ ‫ع٘ٙ‬ ‫اإلداسٛ‬ ‫اىؼَو‬ ‫ٍقٍ٘اخ‬ ‫ذ٘ظذ‬ ‫ٗال‬ ‫ذّٜ‬	‫اىَر‬ ‫ٗاىَغر٘ٙ‬ ‫اىقؼ٘تاخ‬ ‫سغٌ‬ ‫اىؼَو‬
	‫ٍذْٝثح‬ ‫إٔثاىٜ‬ ‫ٗخق٘فثا‬ ‫اىَؽافظح‬ ‫أتْاء‬	ٍِ ‫اىَثزٗىح‬ ‫اىعٖ٘د‬ ‫ٗشٌ‬ ‫ٗذؼاىٚ‬ ‫عثؽأّ‬ ‫هللا‬ ‫تفنو‬ ‫ٗىنِ‬
	‫ذ٘اظثٔ‬ ‫ماّثد‬ ‫اىرثٜ‬ ‫اىَؾثنالخ‬ ‫ٍثِ‬ ‫اىنصٞثش‬ ‫ٗؼثو‬ ‫اىرؼيَٞثٜ‬ ‫اى٘مثغ‬ ‫ؼيؽيثح‬ ‫ذثٌ‬	،	‫(اىؼافَح)‬ ‫صّعثاس‬
									‫ىيَؼيَِٞ.‬ ‫دٗساخ‬ ‫ٗػَو‬ ‫اىطالب‬ ‫ذٙ‬	‫ى‬ ‫اىرؼيٌٞ‬ ‫ٍغر٘ٙ‬ ‫ٗسفغ‬ ‫اىرؼيَٞٞح‬ ‫اىؼَيٞح‬
									‫انًؾبفظخ‬ ‫فٙ‬ ‫انزؼهًٛٛخ‬ ‫انؼًهٛخ‬	‫رٕاعّ‬ ‫نزٙ‬	‫ا‬	‫انًؼٕقبد‬	‫أثزس‬
	‫ػيثٚ‬	،	‫ٍْٖثا‬ ‫اىَعاٗسج‬ ‫ٗاىَؽافظاخ‬ ‫اىَؽافظح‬ ‫فٜ‬ ‫اىرؼيَٞٞح‬ ‫اىؼَيٞح‬ ‫ذ٘اظٔ‬ ‫مصٞشج‬ ‫ٍؼ٘قاخ‬	‫ْٕاك‬
	‫ذث‬ ‫ػثذً‬ ‫٘فٞش‬	،	‫هالتٞثح‬ ‫خثذٍاخ‬ ‫ذث٘فٞش‬ ‫ػثذً‬	،	‫اىطالتٞثح‬ ‫اىنصافح‬	،	‫اىَذسعٜ‬ ‫اىنراب‬ ‫ّقـ‬	‫اىَصاه:‬ ‫عثٞو‬
	‫دُٗ‬ ‫ػاىقثح‬ ‫ح‬	‫ػَاىث‬ ‫ٗظث٘د‬	‫اىَذسعثٞح‬ ‫(اىقثؽح‬ ‫فثؽح‬ )	‫ٍؾثشفِٞ‬ ‫ٗظث٘د‬ ‫ػثذً‬	،	‫مافٞثح‬ ‫ٍذسعثٞح‬ ‫أشاز‬
	،	‫فثٞاّرٖا‬ ‫أٗ‬		‫ذشٍَٖٞثا‬ ‫ٝثرٌ‬ ‫ٗىٌ‬ ‫اىؽشب‬ ‫ؼشاء‬ ‫ٍرٖاىنح‬ ‫ٍذاسط‬ ‫ْٕاك‬	‫ٗفشاؽِٞ.‬ ‫ؼشاعح‬ ٍِ ‫ٍشذثاخ‬
	‫اىرؼيَٞثٜ‬ ‫ى٘مثغ‬	‫ا‬ ‫ذغٞٞثش‬ ‫اىثٚ‬ ‫ذغثؼٚ‬ ‫اىَؽافظثح‬ ‫فثٜ‬ ‫رشت٘ٝثح‬	‫اى‬ ‫اىقٞثادج‬ ‫أُ‬ ‫اال‬ ‫اىَؼ٘قاخ‬ ‫ذيل‬ ‫مو‬ ‫سغٌ‬
	‫ثح‬ ‫اىذٗىٞث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَْظَث‬	‫ثغ‬ ‫ٍث‬ ‫ثٞق‬ ‫اىرْغث‬ ‫ثش‬ ‫ػثث‬ ‫ثِٞ‬ ‫اىالصٍث‬ ‫ثذػٌ‬ ‫ٗاىث‬ ‫ث٘ه‬ ‫اىؽيث‬ ‫ثاد‬ ‫ٗئٝعث‬	‫ثؼ٘تاخ‬ ‫اىقث‬ ‫ثو‬ ‫مث‬ ‫ص‬	‫ثاٗ‬ ‫ٗذعث‬
									‫ٗاىرؼيٌٞ.‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٗصاسج‬	ٗ
									‫دخ:‬

‫انذٔنٛد‬ ‫دبد‬ ‫ٔانًُظًد‬ ‫دٛى‬ ‫ٔانزؼهد‬ ‫دخ‬ ‫انززثٛد‬ ‫دت‬ ‫يكزد‬ ‫دٍٛ‬ ‫ثد‬ ‫دٛق‬ ‫انزُظد‬ ‫ثح‬

  
	‫ٗىنِ‬	،	‫اىَؽافظح‬ ‫اهاس‬	‫فٜ‬ ‫تٖا‬ ‫ّغَغ‬ ‫ٍا‬	‫اال‬	،
	‫ثح‬ ‫ٍْظَث‬ ‫ثو‬ ‫قثث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىؽَاٍث‬ ‫ثشٌٍٞ‬ ‫ٗذث‬ ‫ثٞح‬ ‫ىَذسعث‬	‫ا‬	‫ثة‬ ‫اىؽقائث‬	‫م‬ ‫ثٌ‬ ‫دػث‬ ‫أٛ‬	ٕ ‫ثٞظ‬ ‫ىث‬ ‫ثغ‬ ‫اى٘اقث‬ ‫أسك‬ ‫ثاك‬ ‫ْث‬	‫ثٚ‬ ‫ػيث‬
							‫اىّٞ٘ٞغف.‬
	‫فثٜ‬ ‫ٗخق٘فثا‬ ‫اىَثذاسط‬ ‫ٍثِ‬ ‫اىفرٞاخ‬ ‫ذغشب‬ ‫يإشج‬ ‫ذؼرثش‬	‫انًذارص‬ ‫يٍ‬ ‫زٛبد‬ ‫ان‬ ‫رظزة‬ ‫ظبْزح‬ :
	‫ثذاسط‬ ‫ٍث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثذ‬ ‫ظث‬	‫ذ٘‬	‫ال‬ ‫ثإشج‬ ‫اىظث‬ ‫ثزٓ‬ ‫ٕث‬ ‫ثِ‬ ‫ٗىنث‬	،	‫ثح‬ ‫اىرؼيَٞٞث‬ ‫ثح‬ ‫اىؼَيٞث‬	‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثإشش‬ ‫ذث‬ ‫ثيثٞح‬ ‫عث‬ ‫ثإشج‬ ‫يث‬ ‫ثاف‬ ‫األسٝث‬
	‫فثٜ‬ ‫ٗاىرؼيثٌٞ‬ ‫اىرشتٞثح‬ ‫قٞثادج‬ ‫ٗذغثؼٚ‬	،	‫ظؼاس‬ ‫ٍذْٝح‬	ٗ ‫صّعثاس‬ ‫ٍذْٝح‬ ‫ٍصو‬ ‫اىشئٞغٞح‬	‫اىَذٝشٝاخ‬ ‫ػ٘افٌ‬
							.	‫ىيطالب‬ ‫ٗاىَالئٌ‬ ‫اىَْاعة‬ ‫اىع٘‬ ‫ذ٘فٞش‬ ‫اىٚ‬ ‫اىَؽافظح‬
							‫انًؾبفظخ‬ ‫فٙ‬ ‫نهزؼهٛى‬ ‫يظزقجهٛخ‬ ‫رؤٚخ‬
	‫اىؼثاً‬ ‫ٍثِ‬	‫عْ٘ا‬ ‫خَظ‬ ‫ٍذذٖا‬ ‫ذثذأ‬ ‫خ‬	‫اعرشاذٞعٞح‬	‫خطح‬ ‫اىَؽافظح‬ ‫فٜ‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍنرة‬ ‫ىذٙ‬
	‫خَثظ‬ ‫خثاله‬ ‫اىخطثح‬ ‫ٕثزٓ‬ ‫ىْعثاغ‬ ‫صّعثثاس‬ ‫اىؼافَح‬ ‫فٜ‬ ‫ٗخافح‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٗذغؼٚ‬	،	ً	2022
	‫ٍشٍَثح‬ ‫ظَٞؼٖثا‬ ‫اىَثذاسط‬ ‫ذنثُ٘‬ ‫ٗأُ‬ ‫و‬	‫اىَخطث‬ ‫ترْفٞثز‬ ‫صّعثثاس‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍذٝشٝح‬ ‫ذأٍو‬ ‫ٗمَا‬	،	‫عْ٘اخ‬
	‫اى‬ ‫األشثاز‬ ‫مافثح‬ ‫ٗذث٘فٞش‬ ‫ٍٞثآ‬ ‫ٗخضّثاخ‬ ‫خ‬ ‫َذسعثٞح‬	‫ٗتثشادا‬ ‫مافٞثح‬ ‫ٗؼَاٍاخ‬ ‫ٗاع٘اس‬ ‫ؽرٞح‬	‫ذ‬	‫تْٞح‬ ‫ٗىٖا‬
	‫أُ‬ ‫ّٗأٍو‬	‫ٍذسعح‬ ‫مو‬ ‫فٜ‬ ‫ٍنرثح‬ .	‫االخ‬ ‫ٗذ٘فٞش‬ ‫اىذساعٞح‬ ‫اىفق٘ه‬ ‫ػذد‬ ‫فٜ‬ ‫ٗصٝادج‬ ‫ؼاع٘ب‬ ‫ٗأظٖضج‬
	‫ٗاىرإٔٞثو‬ ‫اىرثذسٝة‬ ‫اعثرشاذٞعٞح‬ ‫اىثٚ‬ ‫ٗفقا‬	،	‫هاىة‬	30	‫اىٚ‬ ‫دساعٜ‬ ‫فقو‬ ‫مو‬ ‫فٜ‬ ‫اىطالب‬ ‫ػذد‬ ‫ٝقو‬
	‫ىث٘يٞفٜ‬	‫ا‬ ‫اىنثادس‬ ‫ٍغثر٘ٙ‬ ‫ٍثِ‬ ‫ىيشفثغ‬	‫اىخذٍثح‬ ‫أشْثاء‬ ‫ذثذسٝة‬ ‫ٍؼٖثذ‬ ‫ٗذث٘فٞش‬ ‫َّ٘رظٞح‬ ‫ٍذسعح‬ ‫ىرنِ٘ٝ‬
							‫ٗاىرشت٘ٝح.‬ ‫اىرؼيَٞٞح‬ ‫ىيؼَيٞح‬ ‫اىضاٗٝح‬ ‫ؼعش‬ ٕ٘ ‫ٝؼرثش‬ ‫اىزٛ‬ ‫َؼيٌ‬	‫ٗاى‬
							‫انضبنش‬ ‫ظم‬ ‫ان‬
							‫انذراطخ:‬ ‫ئعزاءاد‬
	‫ذطثٞق‬ ‫دُٗ‬ ‫ذؽ٘ه‬ ‫اىرٜ‬ ‫اىَؼ٘قاخ‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىرؼشف‬ ‫اىذساعح‬ ٍِ ‫اىٖذف‬ ‫ماُ‬ ‫ىَا‬	:	‫انذراطخ‬ ‫يُٓظ‬	‫أال‬ :
	‫زٓ‬	‫ث‬ ‫ىٖث‬ ‫ثة‬ ‫األّغث‬ ‫ث٘‬ ‫ٕث‬	،	‫ثؽٜ‬ ‫اىَغث‬ ‫ثفٜ‬ ‫اى٘فث‬ ‫ثْٖط‬ ‫اىَث‬	‫ثرخذً‬ ‫اعث‬ ‫ثٌ‬ ‫ذث‬	‫ثِٞ.‬ ‫أتث‬ ‫ثح‬ ‫ٍؽافظث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫اإلداسج‬
							2104 ) .	،	، 1991	‫ٗفادت‬ ‫ؼطة‬ ‫(أت٘‬ ‫اىذساعح‬
							(	‫انًغهذ(‬ 6	‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬	‫ا‬

‫اىرشتٞث‬ ‫ثة‬ ‫ٍنرث‬ ‫ثِٞ‬ ‫تث‬ ‫ثٞق‬ ‫ذْغث‬ ‫ثذ‬ ‫ٝ٘ظث‬ ‫ال‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍعاه‬ ‫فٜ‬ ‫اىذٗىٞح‬ ‫ٗاىَْظَاخ‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ 
‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 111 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ ....

  
									‫االذٞح:‬ ‫اىَرغٞشاخ‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىذساعح‬ ‫خ‬	‫اػرَذ‬ :	‫اىذساعح‬ ‫ٍرغٞشاخ‬
	‫ٍٗالؼظثح‬	،	‫اى٘اقثغ‬ ‫فثٜ‬ ‫ٍثا‬ ‫غٞثش‬	‫اؼثذاز‬ ‫ػيثٚ‬ ‫ٝؼَثو‬ ‫اىثزٛ‬ ‫اىَرغٞثش‬ ‫ٕٗث٘‬	:	‫انًظزقهخ‬ ‫انًزغٛزاد‬	-	1
	‫اىَرغٞثشا‬ ‫اىذساعثح‬ ‫ٕثزٓ‬ ‫فثٜ‬ ‫اىَغثرقيح‬ ‫اىَرغٞثشاخ‬ ‫ٗذَصثو‬ ‫اىرثاتغ‬ ‫اىَرغٞش‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىرغٞش‬ ‫ٕزا‬ ‫ّرائط‬ ‫خ‬
								‫اىرؼيَٞٞح).‬ ‫اىَْطقح‬	،	‫اىخثشج‬ ‫عْ٘اخ‬	،	‫اىذساعٜ‬ ‫ىَإٕو‬	‫(ا‬ ‫اىراىٞح:‬
	‫ثو‬ ‫ٗذرَصث‬	‫ثٔ‬ ‫ػيٞث‬ ‫ثرقو‬ ‫اىَغث‬ ‫ثش‬ ‫اىَرغٞث‬ ‫ثق‬ ‫ذطثٞث‬ ‫ثش‬ ‫اشث‬ ‫ط‬ .	‫ثا‬ ‫ٝقث‬ ‫ثزٛ‬ ‫اىث‬ ‫ثش‬ ‫اىَرغٞث‬ ‫ث٘‬ ‫ٕٗث‬	‫دخ:‬ ‫انزبثؼد‬ ‫دزاد‬ ‫انًزغٛد‬	-	2
											‫اىذساعح:‬ ‫ٖزٓ‬	‫ى‬	‫اىرا‬ ‫اىَرغٞشاخ‬ ‫تؼح‬
					‫اتِٞ‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ذة‬ .	‫ٍنا‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬ ‫ٍؼ٘قاخ‬	-	‫أ‬
			‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬ ‫ٍؼ٘قاخ‬ ‫ػيٚ‬ ‫اىرغية‬ ‫خالىٖا‬ ٍِ ‫َٝنِ‬ ‫رٜ‬ .	‫اى‬	‫االىٞاخ‬	-	‫ة‬
	‫ثثح‬ ‫اىَؽافظث‬ ‫فثثٜ‬ ‫ٗاىرؼيثثٌٞ‬ ‫ثثح‬ ‫اىرشتٞث‬ ‫ٍناذثثة‬ ‫فثثٜ‬ ‫ثث٘يفِٞ‬ ‫اىَث‬ ‫ظَٞثثغ‬ ‫ٝؾثثَو‬	‫ددخ:‬ ‫انذراطد‬	‫يغزًددغ‬	‫صبَٛددب:‬
	‫اىرثٜ‬ ‫اىؽشب‬ ‫ّرٞعح‬ ‫امٞذج‬ ‫ئؼقائٞح‬	‫ذ٘ظذ‬ ‫ال‬	ٔ	‫اّ‬ ‫ٗمَا‬	،	ٗ ‫ذشتِ٘ٝٞ‬	ٍِْٖٞٞٗ ِ	‫اداسٝ‬ ٍِ ٞ	،	‫ٍٗذٝشٝاذٖا‬
	،	‫اىَؽافظثح‬ ‫ػيثٚ‬ ‫اىظاىَثح‬ ‫اىؽثشب‬ ‫ىٖثزٓ‬ ‫ّٗرٞعثح‬	،	‫اىَامثٞح‬ ‫ىغثْ٘اخ‬	‫ا‬ ‫خثاله‬ ‫أتثِٞ‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫خامرٖا‬
	‫ٍْٖٗثا‬ ‫اىؽنٍ٘ٞثح‬ ‫اىَشافثق‬ ‫ٍثِ‬ ‫اىشعثَٞح‬ ‫ٗاى٘شائق‬ ‫اىَغرْذاخ‬ ‫ٗؼشت‬ ‫اىََريناخ‬ ‫ّٖة‬ ‫اىٚ‬ ‫رىل‬	‫أدٙ‬
											‫اىَؽافظح.‬ ‫فٜ‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍناذة‬
	‫ٍٗذٝش‬ ‫ثح‬ ‫اىَؽافظث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثٜ‬ ‫اىشئٞغث‬ ‫ثة‬ ‫اىَنرث‬ ‫ثح‬ ‫ٝث‬	‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ث٘ائٞح‬ ‫ػؾث‬ ‫ثح‬ ‫ػْٞث‬	‫ثاس‬ ‫اخرٞث‬ ‫ثٌ‬ ‫ذث‬	‫دخ:‬ ‫انذراطد‬ ‫دخ‬ ‫ػُٛد‬	‫دب‬ ‫صبنضد‬ :
								113 ‫ٍ٘يف‬ ) .	( ‫اىثؽس‬ ‫ػْٞح‬ ‫ػذد‬ ‫تيد‬	ٗ	،	‫خْفش‬ ‫ٍٗذٝشٝح‬ )	،	‫صّعثاس‬	(
								‫انذراطخ‬ ‫ػُٛخ‬ ‫ٚجٍ‬ )	( ‫رقى‬ ‫عذٔل‬ 1-3
				‫انًئٕٚخ‬ ‫انُظجخ‬			‫انؼُٛخ‬ ‫أفزاد‬ ‫ػذد‬	‫انًغًٕػخ‬ ‫اطى‬
					% 59.3			67	‫انًؾبفظخ‬ ‫فٙ‬ ‫نهززثٛخ‬ ‫انزئٛظٙ‬ ‫انًكزت‬
					%	40.7			46	‫ز‬ ‫خُ‬ ‫ٔيذٚزٚخ‬ ‫سَغجبر‬ ‫يذٚزٚخ‬ ‫يكزت،‬
					100 %			113	‫ــــٙ‬	‫نـــــــــــــــــ‬ ‫عــًــب‬	‫اال‬
											‫انؼُٛخ:‬ ‫أفزاد‬ ‫نخظبئض‬ ٙ ‫انٕط‬ ‫هٛم‬	‫انزؾ‬
	‫خثاله‬ ‫ٍثِ‬	‫ػْٞثح‬ ‫افثشاد‬ ‫ٝثغ‬	‫ذ٘ص‬ ‫ذ٘مثٞػ‬ ‫َٝنثِ‬ :	‫ؼًدم‬	‫ان‬ ٌ	‫ًكدب‬	‫ن‬	‫ٔفقب‬ ‫انذراطخ‬ ‫ػُٛخ‬ ‫أفزاد‬ ‫رٕسٚغ‬	-	1
											‫االذٜ:‬ ‫اىعذٗه‬

( ‫رقى‬ ‫عذٔل‬ 2 -3 ‫ٔفقب‬ ‫انذراطخ‬ ‫ػُٛخ‬ ‫رٕسٚغ‬ ‫ٕٚػؼ‬ ) ‫انؼًم‬ ‫نًكبٌ‬ ‫انؼًم‬ ‫يكبٌ‬ ‫انؼُٛخ‬ ‫افزاد‬ ‫ػذد‬ ‫انًئٕٚخ‬ ‫انُظجخ‬ ‫ا‬ ‫انًكزت‬ ‫نهًؾبفظخ‬ ‫نزئٛظٙ‬ 67 59.3 % ‫انًذٚزٚبد‬ ‫يكزت‬ / ‫سَغجبر‬ ، ‫ز‬ ‫خُ‬ 46 40.7 % ‫اإلعًبنٙ‬ 113 100 %

  
	‫ثة‬ ‫ٍنرث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬	‫ثٌ‬ ‫ٕث‬ ‫ثح‬ ‫اىذساعث‬ ‫ثح‬ ‫ػْٞث‬ ‫ثاىٜ‬ ‫ئظَث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ )	( ‫ثثح‬ ‫ّغث‬ ‫أُ‬ ) %40.7	2-3	( ‫ثٌ‬ ‫سقث‬ ‫ثذٗه‬ ‫اىعث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثػ‬ ‫ٝرنث‬
	‫اىشئٞغثٜ‬ ‫اىَنرثة‬ ‫ٍثِ‬	‫ٕثٌ‬	‫اىذساعثح‬ ‫ػْٞثح‬ ‫ئظَثاىٜ‬ ‫ٍثِ‬ )	( ‫ّٗغثثح‬ ، %59.3	‫ٗخْفثش‬ ‫صّعثثاس‬ ‫ٍذٝشٝح‬
							‫ىيَؽافظح.‬
						:	‫اىذساعٜ‬ ‫ىيَإٕو‬ ‫فقا‬	ٗ ‫اىذساعح‬ ‫ػْٞح‬ ‫أفشاد‬	‫ذ٘صٝغ‬	-	2
	:	‫اٟذٜ‬ ‫اىعذٗه‬	‫خاله‬ ٍِ ‫اىذساعٜ‬ ‫ىيَغر٘ٙ‬ ‫ٗفقا‬ ‫اىذساعح‬ ‫ػْٞح‬ ‫افشاد‬ ‫ذ٘صٝغ‬ ‫ذ٘مٞػ‬ ‫َٝنِ‬

( 
‫رقى‬ ‫عذٔل‬ 3-3 ‫انذراطٙ‬ ‫نهًظزٕٖ‬ ‫ٔفقب‬ ‫انذراطخ‬ ‫ػُٛخ‬ ‫رٕسٚغ‬ ‫ٕٚػؼ‬ ) ‫انؼهًٙ‬ ‫انًإْم‬ ‫انؼذد‬ ‫انًئٕٚخ‬ ‫انُظجخ‬ ‫دثهٕو‬ 3 2.7% ‫ثكبنٕرٕٚص‬ 95 84.1% ‫ي‬ ‫بعظزٛز‬ 15 13.3% ‫اإلعًبنٙ‬ 113 100% ‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 116 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ ....

  
	‫ثثرٌٖ‬ ‫ّغث‬ ‫ثد‬ ‫تيغث‬ ‫ثس‬ ‫ؼٞث‬ ‫ثاى٘سٝ٘ط‬ ‫اىثنث‬ ‫ثح‬ ‫يث‬	‫ؼ‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثش‬ ‫األمثث‬ ‫ثثح‬ ‫اىْغث‬ ‫أُ‬ َ	3 )	-3	( ‫ثٌ‬ ‫سقث‬ ‫ثذٗه‬ ‫اىعث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثػ‬ ‫ٝرنث‬
	‫ثذتيً٘‬ ‫اىث‬ ‫ثح‬ ‫ؼَيث‬ ‫ثا‬ ‫تَْٞث‬	،	( ‫ثثرٔ‬ ‫ّغث‬ ‫ثا‬ ‫ٍث‬ ‫ثنيُ٘‬ ‫ٗٝؾث‬ ‫ثرٞش‬ ‫اىَاظغث‬ %13.3 )	‫ثح‬ ‫ؼَيث‬ ‫ثذٌٕ‬ ‫تؼث‬	‫ثأذٜ‬ ‫ٗٝث‬	%84.1 ،)	(
	‫ػيَٞا.‬ ‫ٍإٕئ‬ ‫ساعح‬	‫اىذ‬ ‫ػْٞح‬ ُ	‫أ‬ ‫اىٚ‬ ‫ٝؾٞش‬ ‫ٕٗزا‬ .)	( 2.7 %	‫ّغث‬ ‫رٔ‬	‫ا‬	ٍ ‫ٗٝؾنيُ٘‬	‫قيح‬ ٌٕ	ٗ
						‫دزح‬				-	3

‫نخجد‬ ‫دُٕاد‬ ‫نظد‬ ‫دب‬ ‫ٔفقد‬ ‫دخ‬ ‫انؼُٛد‬ ‫دزاد‬ ‫أفد‬ ‫دغ‬ ‫رٕسٚد‬ :

  ‫ثا‬ ‫ٗفقث‬ ‫ثح‬ ‫اىذساعث‬ ‫ثح‬ ‫ػْٞث‬ ‫ثشاد‬ ‫افث‬ ‫ثغ‬ ‫ذ٘صٝث‬ ‫ثٞػ‬ ‫ذ٘مث‬ ‫ثِ‬ ‫َٝنث‬ ‫ىغْ٘‬ ‫االذٜ:‬ ‫اىعذٗه‬ ‫خاله‬ ٍِ ‫اىخثشج‬ ‫اخ‬ 


								‫انخجزح‬ ‫نظُٕاد‬ ‫ٔفقب‬ ‫انذراطخ‬ ‫ػُٛخ‬ ‫رٕسٚغ‬ ‫ٕٚػؼ‬ )	( ‫رقى‬ ‫عذٔل‬ 4-3
					‫انًئٕٚخ‬ ‫انُظجخ‬		‫انؼذد‬	‫انخجزح‬ ‫طُٕاد‬
							‫الشٙ‬									‫الشٙ‬	‫طُٕاد‬	5	‫ئنٗ‬ ‫طُخ‬	1	‫يٍ‬
							‫الشٙ‬									‫الشٙ‬	‫طُخ‬	‫ئنٗ‬ ‫طُٕاد‬ 10	‫يٍ‬ 6
						%100							113	‫فبكضز‬ ‫طُخ‬	11	‫يٍ‬
						%100							113	‫اإلعًبنٙ‬
	‫ّغثثرٔ‬ ‫ٍثا‬ ‫ٗٝؾثنيُ٘‬ ‫فثامصش)‬	( ‫ه٘ٝيثح‬ ‫خثثشذٌٖ‬ ‫اىذساعثح‬ ‫ػْٞح‬ ‫ظَٞغ‬ 11	‫أُ‬ ‫أػالٓ‬ ‫اىعذٗه‬ ٍِ ‫ٝرنػ‬
								‫ٗاىرؼيٌٞ‬ ‫اىرشتٞح‬	‫عيل‬ ‫فٜ‬ ‫ظذٝذج‬ ‫ٗيائف‬ ‫ذ٘ظذ‬ ‫ال‬	‫أّ‬ ‫ػيٚ‬ ‫ٝذه‬ ‫ٕٗزا‬ .)	100 %	(
	‫ثثاخ‬ ‫ٗتٞاّث‬ ‫ثثاخ‬ ‫ٍؼيٍ٘ث‬ ‫ثثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثث٘ه‬ ‫ىيؽقث‬ ‫ثثح‬ ‫اىَالئَث‬	‫األدٗاخ‬	‫ثثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثثرثاّح‬ ‫العث‬	‫ا‬	ُ	‫ا‬	‫ددخ:‬ ‫انذراطد‬ ‫أداح‬	‫ددب:‬ ‫راثؼد‬
	،	‫تاىفؼثو‬ ‫اىقائَثح‬ ‫ٗاألعثاىٞة‬ ‫اىظثشٗف‬ ‫ػثِ‬ ‫ؼقثائق‬ ‫ػيثٚ‬ ‫ىيؽقث٘ه‬ ‫ٗذغثرخذً‬	،	‫ٍؼِٞ‬ ‫ت٘اقغ‬ ‫ٍشذثطح‬
				145 .)	،	2003	،	‫ٗاخشُٗ‬ ‫(ػثٞذاخ‬ ‫اىالصٍح.‬ ‫اىثٞاّاخ‬ ‫ىعَغ‬ ‫ٍٞغشج‬ ‫ٗعٞيح‬ ‫اّٖا‬ ‫ػِ‬ ‫فنال‬
	‫ثح‬ ‫ٍٗشاظؼث‬ ‫ثالع‬ ‫االهث‬ ‫ثٌ‬ ‫ذث‬	،	‫ثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫اإلداسج‬	‫ثق‬ ‫ذطثٞث‬ ‫ثاخ‬ ‫ٍؼ٘قث‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثشف‬ ‫اىرؼث‬ ‫ثح‬ ‫اىذساعث‬ ‫ثد‬ ‫ماّث‬ ‫ثا‬ ‫ىَث‬
	‫ذطث٘ٝش‬ ‫ػيثٚ‬ ‫ٗػَيْثا‬ ،	‫االىنرشّٗٞثح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞثق‬ ‫ٍؼ٘قثاخ‬ ‫ٍ٘مث٘ع‬ ‫ؼ٘ه‬ ‫اإلداسٛ‬ ‫اىؼَو‬ ‫ادتٞاخ‬
	‫دساعثاخ‬ ‫فثٜ‬ ‫اعرخذٍد‬ ‫اىرٜ‬ ‫االعرثٞاّاخ‬ ٍِ ‫تاالعرفادج‬	،	‫اىثؽصٞح‬ ‫اىؼَيٞح‬ ‫اعرنَاه‬	‫أظو‬ ٍِ ‫اعرثاّح‬
	‫د‬	‫اػثذا‬ ‫ذثٌ‬ .)	2015	،	‫(اىَغؼ٘دٛ‬	،	2016 )	،	‫اىٖاظشٛ‬	،	‫(اىغْث٘فٜ‬	،	)ً	2018	،	‫(ظؼثو‬	،	‫ٍصو‬ ‫عاتقح‬
																			:	‫االذٞح‬ ‫اىَقادس‬ ‫يٚ‬	‫ػ‬ ‫ٍؼرَذِٝ‬ ‫ػثاساذٖا‬ ‫ٗفٞاغح‬	‫اع‬ ‫رثاّح‬
	‫االداسج‬	‫ذطثٞثق‬ ‫دُٗ‬ ‫ذؽث٘ه‬ ‫اىرثٜ‬ ‫تاىَؼ٘قثاخ‬ ‫ىَرقثيح‬	‫ا‬	‫االدتٞثاخ‬ ‫ذنَْد‬ ‫اىرٜ‬ ‫اىؼيَٞح‬ ‫اىَشاظغ‬	-	1
																			‫اتِٞ.‬ ‫ٍؽافظح‬ ‫رشتٞح‬	‫اى‬ ‫ٍناذة‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬
	‫اإلداسج‬ ‫ثثثق‬ ‫ذطثٞث‬ ‫دُٗ‬ ‫ثثث٘ه‬ ‫ذؽث‬ ‫ثثثٜ‬ ‫اىرث‬	‫ثثثاخ‬ ‫تاىَؼ٘قث‬ ‫ثثثيح‬ ‫اىقث‬ ‫راخ‬ ‫ثثثح‬ ‫اىَؽنَث‬ ‫ثثثح‬ ‫اىؼيَٞث‬ ‫ثثثاخ‬ ‫اىذساعث‬	-	2
																			‫االىنرشّٗٞح.‬
																			‫اىذساعح.‬	‫تَ٘م٘‬ ‫اىقيح‬ ‫راخ‬ ‫ٗاىي٘ائػ‬ ‫اىق٘اِّٞ‬ ‫ع‬	-	3
																			‫اىرشت٘ٝح.‬ ‫اإلداسج‬	‫ٍعاه‬ ‫فٜ‬	‫اىثاؼصِٞ‬ ‫خثشج‬	-	4
																			:	‫قغَِٞ‬ ‫فٜ‬ ‫(االعرثاّح)‬ ‫اىذساعح‬ ‫أداج‬ ‫ظاءخ‬
	‫ثاُ‬ ‫(ٍنث‬ ‫ثاذٜ:‬ ‫ٍاٝث‬ ‫ثَِ‬ ‫ذرنث‬ ‫ثس‬ ‫ؼٞث‬	،	‫ثرعٞة‬ ‫ىيَغث‬ ‫ثح‬ ‫ٗاىَْٖٞث‬ ‫ثٞح‬ ‫ىؾخقث‬	‫ا‬ ‫ثاخ‬ ‫تاىَؼيٍ٘ث‬ ‫ثق‬ ‫ٝرؼيث‬ ‫األٗه:‬ ‫ثٌ‬ ‫اىقغث‬
																			‫اىخثشج).‬ ‫عْ٘اخ‬	،	‫اىؼيَٜ‬ ‫اىَإٕو‬	،	‫اىؼَو‬
	‫ثح‬ ‫اىرشتٞث‬ ‫ئداسج‬ ‫ثة‬ ‫ٍناذث‬ ٜ	‫ث‬ ‫فث‬ ‫ثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثق‬ ‫ذطثٞث‬ ‫دُٗ‬ ‫ث٘ه‬ ‫ذؽث‬ ‫ثٜ‬ ‫اىرث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَؼ٘قث‬ ‫ثاّٜ:‬ ‫اىصث‬ ‫ثٌ‬ ‫اىقغث‬
																			‫أتِٞ‬ ‫ٍؽافظح‬ .
																			‫نألداح‬ :	‫انظبْز٘‬ ‫انظذق‬
	‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ٍعَ٘ػثح‬ ‫ػيثٚ‬ ‫ػشمثٖا‬ ‫ثٌ‬ ‫ذث‬	،	‫األٗىٞثح‬ ‫فث٘سذٖا‬ ‫فثٜ‬ ‫ثرثاّح‬ ‫االعث‬ ‫ثثاساخ‬	‫ىؼ‬ ‫اىثثاؼصِٞ‬	‫تْثاء‬ ‫ذ‬	‫تؼث‬	-	‫أ‬
	،	‫ػثذُ‬ ‫اىرشتٞثح‬ ‫ميٞثح‬	/	‫ػثذُ‬ ‫ح‬	‫تعاٍ‬ ‫اىرثذسٝظ‬ ‫ٕٞةثح‬ ‫أػناء‬ ٍِ ‫اىخثشج‬ ‫ؼث‬	‫أفؽاب‬ ٍِ ‫اىَؽنَِٞ‬
							15 .)	( ‫ػذدٌٕ‬ ‫اىثاىد‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍعاه‬ ‫فٜ‬ ‫االخرقاؿ‬ ‫رٗٛ‬ ٍِ ‫ٗمزىل‬
	‫ث٘سذٖا‬ ‫فث‬ ‫ثٜ‬ ‫فث‬ ‫ثا‬ ‫ٗاخشاظٖث‬		،	‫ثِٞ‬ ‫اىَؽنَث‬ ‫ثاخ‬ ‫الؼظث‬	ٍٗ ‫أساء‬	‫ثق‬ ‫ٗفث‬ ‫ثذٝيٖا‬ ‫ذؼث‬ ‫ثٌ‬ ‫ذث‬ ‫ثح‬ ‫اىذساعث‬ ‫أداج‬ ‫ثٌٞ‬ ‫نث‬	‫ذؽ‬ ‫ثذ‬ ‫تؼث‬
	‫ىيرؼثذٝالخ‬ ‫مَؼٞثاس‬	‫ٗأمصثش‬	‫ىَؽنَثِٞ‬	( ‫اذفات‬ ‫ّغثح‬ ‫ٍؼٞاس‬ ‫اىثاؼصُ٘‬ ‫اػرَذ‬ ‫ٗقذ‬ %80 ‫ا‬ ‫ٍثِ‬ )	،	‫اىْٖائٞح‬
																			‫اىَطي٘تح.‬

‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ 
‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 111 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ ....

  ‫ئ‬ ‫ثٞطح‬ ‫تغث‬ ‫ثح‬ ‫ىغ٘ٝث‬ ‫ثذٝالخ‬ ‫ذؼث‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ث٘خ‬ ‫اؼرث‬ ‫ثِٞ‬ ‫اىَؽنَث‬ ‫ثاخ‬ ‫ٍالؼظث‬ ُ ، ‫ثش‬ ‫ذغٞٞث‬ ‫ثاك‬ ‫ْٕث‬ ‫ثِ‬ ‫ٝنث‬ ‫ثٌ‬ ‫ىث‬ ‫ثزا‬ ‫ٗتٖث‬ ‫ظزسٛ‬ ‫االعثرثاّح‬ ‫فقشاخ‬ ‫ٗٗم٘غ‬ ‫فٞاغح‬ ‫فٜ‬ 


	‫فقثشاخ‬ ‫ػيثٚ‬ ‫اىيغ٘ٝثح‬ ‫ىرؼثذٝالخ‬	‫ا‬	‫اظثشاء‬ ‫ذثٌ‬ ‫ٗػيٞثح‬	،
										‫اى٘اسدج.‬ ‫اىَالؼظاخ‬ ‫تؽغة‬ ‫االعرثاّح‬
										‫اال‬ ‫انظذق‬ ‫أٔال:‬ ‫ؽظبئٙ‬ :
	‫ثاه‬ ‫اسذثث‬ ‫ثو‬ ‫ٍؼاٍث‬ ‫ثرخذاً‬ ‫تاعث‬ ‫ثائٞا‬ ‫اؼقث‬ ‫ثرثاّح‬ ‫االعث‬ ‫ثذت‬ ‫فث‬ ‫ثاط‬ ‫قٞث‬	‫ثٌ‬ ‫ذث‬	‫ثذ‬ ‫ىقث‬ ‫ثذاخيٜ:‬ ‫اىث‬ ‫ثات‬ ‫االذغث‬ ‫ثذت‬ ‫فث‬	-	‫ب‬
	‫تَذٙ‬ ‫فقشج‬ ‫ىنو‬ ‫اىذاخيٜ‬ ‫االذغات‬ ‫فذت‬ ‫ىقٞاط‬ ‫االسذثاه‬ ‫ٍؼاٍالخ‬ ‫ٗؼغاب‬	،	‫ىيشذة‬ ‫عٞثشٍاُ‬
	‫ىنثو‬ )	R	( ‫االسذثثاه‬	‫ٍؼثاٍال‬ ‫ٝثثِٞ‬ ‫خ‬	،	( ‫سقثٌ‬ ‫عذٗه‬ 5-3 )	‫ٗاى‬	،	‫ىيَعاه‬ ‫اىنيٞح‬ ‫تاىذسظح‬ ‫اسذثاهٖا‬
										‫فقشج.‬
						‫نهًغبل‬ ‫انكهٛخ‬ ‫ثبنذرعخ‬ ‫فقزح‬ ‫كم‬ ‫اررجبؽ‬ ‫ثًؼبيم‬ ‫انذاخهٙ‬ ‫االرظبق‬ ‫طذق‬ ‫ٚجٍٛ‬ )	( ‫رقى‬ ‫عذٔل‬ 5-3
							‫اثٍٛ‬ ‫يؾبفظخ‬ ‫انززثٛخ‬ ‫يكبرت‬ ‫فٙ‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫رطجٛق‬ ‫دٌٔ‬ ‫رؾٕل‬ ‫انزٙ‬ ‫انًؼٕقبد‬
			‫ثبنغٕاَت‬ ‫يزظهخ‬ ‫يؼٕقبد‬	‫ثبنغٕاَت‬ ‫يزظهخ‬ ‫ؼٕقبد‬	‫ي‬	‫ثبنغٕاَت‬ ‫يزظهخ‬ ‫يؼٕقبد‬
								‫انزقُٛخ‬	‫انًبنٛخ‬	‫ٔانجشزٚخ‬ ‫اإلدارٚخ‬
							0.548	**	** 0.704	0.496	**	1
							** 0.581	** 0.616	0.547	**	2
							** 0.695	** 0.660	0.555	**	3
							0.424**	** 0.641	0.585	**	4
							** 0.581	** 0.639	0.394**	5
							** 0.637	** 0.583	0.543	**	6
							** 0.711	** 0.516	0.521	**	7
							** 0.608	** 0.495	0.572	**	8
							** 0.493	0.417	**	9
							** 0.582	0.395	**	10
							** 0.643	0.424	**	11
							** 0.673	0.397	**	12
							** 0.634	0.463	**	13
	‫اىفقثشاخ‬ ‫اُ‬	،	( ‫سقٌ‬ ‫ظذٗه‬ ٍِ ‫ٗٝالؼظ‬ 5-3 )	.	( ‫ٍؼْ٘ٝح‬ ‫ٍغر٘ٙ‬ ‫ػْذ‬ ‫داه‬ ‫اسذثاه‬ ‫ٍؼاٍو‬ ** 0.01 )
	‫اىرثٜ‬ ‫تاىَعثاالخ‬ )	0.01	‫ٍؼْ٘‬ ‫داال‬ ‫اسذثاها‬ ‫اسذثطد‬ ‫االعرثاّح‬ ‫اؼر٘ذٖا‬ ‫اىرٜ‬ ( ‫ٍؼْ٘ٝح‬ ‫ٍغر٘ٙ‬ ‫ػْذ‬ ‫ٝا‬
	‫اه‬	‫ىَعث‬ ‫اىنيٞثح‬ ‫تاىذسظثح‬ )	0.393 ( ‫سقٌ‬ ‫ىيفقشج‬ ) 10	( ‫تيد‬ ‫اسذثاه‬	‫ٍؼاٍو‬ ‫اقو‬ ‫اُ‬ ‫ؼٞس‬	،	‫ذؽرٔ‬ ‫أدسظد‬
	‫ثٔ‬ ‫ذؽرث‬ ‫ثد‬ ‫أدسظث‬ ‫ثٜ‬ ‫اىرث‬ ‫ثح‬ ‫االىنرشّٗٞث‬ ‫اإلداسج‬ ‫ثق‬ ‫ذطثٞث‬ ‫دُٗ‬ ‫ث٘ه‬ ‫ذؽث‬ ‫ثٜ‬ ‫اىرث‬ ‫ثشٝح‬ ‫ٗاىثؾث‬ ‫ثح‬ ‫اإلداسٝث‬	‫ثاخ‬ ‫اىَؼ٘قث‬
	‫اسذثطثد‬ ‫قثذ‬ ‫األداج‬ ‫فقثشاخ‬ ‫ٍثِ‬ ‫فقثشج‬ ‫مثو‬ ُ	‫أ‬	‫رىثل‬ ‫ٍٗؼْٚ‬	( ‫ٍغر٘ٙ‬ ‫ػْذ‬ ‫ٍؼْ٘ٝا‬ ‫داه‬ ‫اسذثاه‬ 0.01 .)
	‫ثا‬ ‫اؼر٘ذٖث‬ ‫ثٜ‬ ‫اىرث‬ ‫ثشاخ‬ ‫اىفقث‬ ‫ثغ‬ ‫ظَٞث‬ ‫اُ‬ ‫ثٚ‬ ‫ػيث‬ ‫ثذه‬ ‫ٝث‬ ‫ثزا‬ ‫ٕٗث‬	،	‫ثٔ‬ ‫ذؽرث‬ ‫ثؼد‬ ‫ٗمث‬ ‫ثزٛ‬ ‫اىث‬ ‫ثاه‬ ‫ىيَعث‬ ‫ثح‬ ‫اىنيٞث‬ ‫ثح‬ ‫تاىذسظث‬
										‫ألظئ‬ .	‫ٗمؼد‬ ‫اىزٛ‬	‫ىيٖذف‬ ‫ٗفاىؽح‬ ‫اىٖٞا‬ ‫ذْرَٜ‬ ‫اىَؼ٘قاخ‬ ‫ٍعاالخ‬
	،	‫يشذثة‬	‫ى‬ ‫عثٞثشٍاُ‬ ‫اسذثثاه‬ ‫ٍؼاٍثو‬ ‫تاعرخذاً‬ ‫ىالعرثاّح‬ ‫اىثْاء‬ ‫فذت‬ ‫قٞاط‬ ‫ذٌ‬ ‫قذ‬	‫اىثْائٜ:‬	‫اىقذت‬	-	‫ض‬
										‫ىالعرثاّح.‬ ‫اىنيٞح‬ ‫تاىذسظح‬ ‫ىيَعاه‬	‫اىنيٞح‬ ‫اىذسظح‬ ‫تِٞ‬ ‫االسذثاه‬ ‫ٍؼاٍو‬ ‫ٗؼغاب‬

( ‫رقى‬ ‫عذٔل‬ 6-3 ‫انجُبئٙ‬ ‫انظذق‬ ) ‫ألداح‬ ‫نسطزجبَخ‬ ‫انكهٛخ‬ ‫ثبنذرعخ‬ ‫يغبل‬ ‫كم‬ ‫اررجبؽ‬ ‫ثًؼبيم‬ ‫االطزجبَخ‬ ‫و‬ ‫انًغبالد‬ ‫قزاد‬ ‫ان‬ ‫ػذد‬ ‫االررجبؽ‬ ‫يؼبيم‬ 1 ‫انجشزٚخ‬ ٔ ‫اإلدارٚخ‬ ‫انًؼٕقبد‬

  
	** 0.816	13			
	** 0.879	8	‫انًبنٛخ‬	‫ا‬ ‫نًؼٕقبد‬	2
	** 0.872	13	‫انزقُٛخ‬ ‫انًؼٕقبد‬	3

( ‫ثح‬ ‫ٍؼْ٘ٝث‬ ‫ثر٘ٙ‬ ‫ٍغث‬ ‫ثذ‬ ‫ػْث‬ ‫داه‬ ‫ثاه‬ ‫اسذثث‬ ‫ثو‬ ‫ٍؼاٍث‬ ** 0.01 .) ( ‫ثٌ‬ ‫سقث‬ ‫ثذٗه‬ ‫اىعث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ 6-3 ‫ثاك‬ ‫ْٕث‬ ‫اُ‬ ‫ثِٞ‬ ‫ٝرثث‬ ) ( ‫ٍغر٘ٙ‬ ‫ػْذ‬ ‫ٍؼْ٘ٝح‬ ‫دالىٔ‬ ‫رٗ‬ ‫اسذثاه‬ 0.01 ‫اىذساعثح.‬ ‫أداج‬ ‫ٍعاالخ‬ ٍِ ‫ٍعاه‬ ‫مو‬ ‫تِٞ‬ ) ‫اػيثٚ‬ ‫تيثد‬ 
‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 111 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ ....

  ‫اىذساعح‬ ‫ػْٞح‬ ‫ذقذٝشاخ‬ ‫فٜ‬ ‫فغٞشج‬ ، ‫ٗاىثؾثشٝح‬ ‫اإلداسٝثح‬ ‫اىَؼ٘قثاخ‬ ‫ؼثذج‬ ‫دسظثح‬ ‫اُ‬ ‫ٝؼْٜ‬ ‫ٍَا‬ ‫ثح‬ ‫ٍؽافظث‬ ‫فثٜ‬ ‫ٗاىرؼيثٌٞ‬ ‫اىرشتٞثح‬ ‫ئداسج‬ ‫ٍناذثة‬ ‫ذطث٘ٝش‬ ‫ثو‬ ‫اظث‬ ‫ٍثِ‬ ‫ٍثاىٜ‬ ‫اػرَثاد‬ ٗ ‫اتِٞ.‬ ‫ٗاىرؽثذ‬ ‫ٗاىرطث٘ٝش‬ ‫اىرغٞٞثش‬ ‫فثٜ‬ ‫سغثثح‬ ‫ٗال‬ ‫فنثشج‬ ‫ذر٘اظثذ‬ ‫ال‬ ‫أّ‬ ‫اٛ‬ 


									%78.4 .)	( ‫تْغثح‬ ‫مثٞشج‬
	‫ٍر٘عثو‬ ‫ػيثٚ‬ ‫ؼقثو‬ ‫ؼٞثس‬	،	‫مثٞثشج‬ ‫ؼثذج‬ ‫ٗتذسظح‬ ‫اىصاىصح‬ ‫اىَشذثح‬ ‫فٜ‬ ‫اىرقْٞح‬ ‫اىَؼ٘قاخ‬ ‫ظاءخ‬	-	‫ض‬
	‫اخثثرالف‬ ‫ّغثثثح‬ ‫ػيثثٚ‬ ‫ٗٝثثذه‬	،	( ‫تيثثد‬ 0.517 )	‫فثثغٞش‬ ‫ٍؼٞثثاسٛ‬ ‫ٗاّؽثثشاف‬	،	( ‫ؼغثثاتٜ‬ 3.78 )
	‫ٗتْغثثح‬ ‫مثٞثشج‬ ‫اىرقْٞثح‬ ‫اىَؼ٘قثاخ‬ ‫ؼثذج‬ ‫دسظثح‬ ‫اُ‬ ‫ؼْثٜ‬	ٝ	،	‫اىذساعثح‬ ‫ػْٞثح‬ ‫ذقثذٝشاخ‬ ‫فثٜ‬ ‫فغٞشج‬
	ٔ	‫ٗاّث‬ ‫اىَؼ٘قثاخ‬ ‫ٕثٌ‬	‫أ‬ ‫ٕثٜ‬ ‫اىَاىٞثح‬ ‫اىَؼ٘قاخ‬	‫أُ‬	‫اىٚ‬ ‫اىْرٞعح‬	‫ٕزٓ‬	‫اىثاؼصُ٘‬ ‫ٗٝؼضٗ‬	( %75.6 .)
									‫أ‬ ‫دػثٌ‬ ‫ٝ٘ظثذ‬	‫ال‬
	‫ىَغثر٘ٙ‬ ‫ٗاىشقثٜ‬ ‫ٝس‬			
	‫ؼثذٓ‬ ‫ػيثٚ‬ ‫اىَؼ٘قثاخ‬ ‫ٍعثاالخ‬ ‫ٍثِ‬ ‫ٍعاه‬	‫ى‬ ‫نو‬	‫اىذساعح‬	‫ّرائط‬ ‫ػشك‬ ‫َٗٝنِ‬ :	‫اىؾاٍيح‬ ‫اىع٘دج‬
									‫ٝأذٜ:‬ ‫مَا‬
									‫ٔانجشزٚخ‬ :	‫اإلدارٚخ‬ ‫انًؼٕقبد‬ ‫ٔال:‬	‫أ‬
		‫دٌٔ‬ ‫رؾٕل‬ ‫انزٙ‬	‫ٔانجشزٚخ‬ ‫اإلدارٚخ‬ ‫انًؼٕقبد‬ ‫نذرعخ‬ ‫انجؾش‬ ‫ػُٛخ‬ ‫رقذٚزاد‬ ‫يزٕططبد‬ ‫ٚجٍٛ‬ )	( ‫رقى‬ ‫عذٔل‬ 4-2
						‫اثٍٛ‬ ‫يؾبفظخ‬ ‫انززثٛخ‬ ‫يكبرت‬ ‫فٙ‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫رطجٛق‬
	‫ا‬ ‫درعخ‬ ‫إلػبقخ‬	‫انُظجخ‬ ‫انًئٕٚخ‬	‫االَؾزاف‬ ‫انًؼٛبر٘‬	‫انًزٕطؾ‬ ‫انؾظبثٙ‬	‫انززرٛت‬ ‫انزُبسنٙ‬	‫ـــقــــــــزاد‬ ‫انـــ‬	‫و‬
		‫عذا‬ ‫كجٛزح‬		%	93	0.844	4.65	1	‫نؼًهٛخ‬ ‫انظهٛى‬ ‫انزخطٛؾ‬ ‫انٗ‬ ‫االفزقبر‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫َؾٕ‬ ‫انزؾٕل‬	4
		‫عذا‬ ‫كجٛزح‬		%	92	0.912	4.60	2	ٍٛ ‫نهًٕظ‬ ‫انزذرٚجٛخ‬ ‫انذٔراد‬ ‫َقض‬ ‫االنكززَٔٙ‬ ‫اإلدارح‬ ‫يغبل‬ ‫فٙ‬	3
									ٍٛ ‫نهًٕظ‬ ‫انًزبؽخ‬ ‫زص‬ ‫ان‬ ‫قهخ‬	13
		‫عذا‬ ‫كجٛزح‬	88.8 %	0.876	4.44	3	‫انًزؼهق‬ ‫ٔانًإرًزاد‬ ‫انُذٔاد‬ ‫نؾؼٕر‬ ‫خ‬
									‫االنكززَٔٛخ‬ ‫ثبإلدارح‬
		‫كجٛزح‬	%82.4	0.961	4.12	4	‫انؾبطت‬ ‫ثزقُٛبد‬ ‫انكبفٛخ‬ ‫انًؼزفخ‬ ‫قهخ‬ ‫االنٙ‬	12
		‫كجٛزح‬	%78.6	0.884	3.93	5	‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫نًشزٔع‬ ‫انزخطٛؾ‬ ‫فٙ‬ ‫انؼهٛب‬ ‫اإلدارح‬ ‫يشبركخ‬ ‫قهخ‬	8
				76.2	0.990	3.81	6	‫نزطجٛق‬ ‫انًظزقجهٛخ‬ ‫انزؤٚخ‬ ‫غًٕع‬ ‫اإلد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫ارح‬	9

‫كجٛزح‬ 11 ‫انًٓبو‬ ‫سٚبدح‬ ‫يٍ‬ ٍٛ ‫انًٕظ‬ ‫خٕف‬ ‫اإلدارٚخ.‬ ‫ٔاالػجبء‬ 7 3.79 1.039 %75.8 ‫كجٛزح‬ 10 ‫رزٕافق‬ ‫ال‬ ‫انؾبنٛخ‬ ‫انزُظًٛٛخ‬ ‫انٓٛبكم‬ ‫االنكززَٔٙ‬ ‫اإلدارح‬ ‫رطجٛقبد‬ ‫يغ‬ 8 3.67 1.114 %73.4 ‫كجٛزح‬ 1 ‫كبفخ‬ ‫فٙ‬ ٍٛ ‫انًٕظ‬ ‫نذٖ‬ ‫انضقخ‬ ‫قهخ‬ ‫انزؼبيس‬

  
	‫كجٛزح‬	72.4 %	1.012	3.67	9	‫االنكززَٔٛخ‬ ‫د‬
		72.4 %	1.020	3.62	10	‫االيٍ‬ ‫ثأًْٛخ‬ ‫انٕػٙ‬ ‫َقض‬ ٍٛ ‫انًٕظ‬ ‫ثؼغ‬ ‫نذ٘‬ ‫انًؼهٕيبرٙ‬	6

‫كجٛزح‬ 5 ٍٛ ‫انًٕظ‬ ‫ػذد‬ ‫فٙ‬ ‫انُقض‬ ‫ٔطٛبَخ‬ ‫رشغٛم‬ ‫فٙ‬ ‫انًزخظظٍٛ‬ ‫االنٙ‬ ‫انؾبطت‬ ‫أعٓشح‬ 11 3.63 1.29 8 72.4 ‫كجٛزح‬ 7 ‫يزاكشْى‬ ‫فقذاٌ‬ ‫فٙ‬ ٍٛ ‫انًٕظ‬ ‫خٕف‬ ‫انٕظٛ‬ ‫ٛخ‬ 12 3.58 1.033 71.4 % ‫كجٛزح‬ 2 ‫ػًهٛخ‬ ‫رٕفز‬ ‫انزٔرُٛٛخ‬ ‫اإلعزاءاد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫َؾٕ‬ ‫انزؾٕل‬ 13 3.57 1.109 %71.4 ‫كجٛزح‬ ‫االعـــــــــــًــــب‬ ‫نــــــــــــٙ‬ 3.92 0.556 %78.4 ‫كجٛزح‬

  

( ‫ثٌ‬ ‫سقث‬ ‫ثذٗه‬ ‫اىعث‬ ‫ثِ‬ ‫ٍث‬ ‫ثػ‬ ‫ٝرنث‬ 4-2 ) ، ‫ث٘ه‬ ‫ذؽث‬ ‫ثٜ‬ ‫اىرث‬ ‫ثشٝح‬ ‫ٗاىثؾث‬ ‫ثح‬ ‫اإلداسٝث‬ ‫ثاخ‬ ‫اىَؼ٘قث‬ ‫ثذج‬ ‫ؼث‬ ‫ثح‬ ‫دسظث‬ ‫اُ‬ ‫دُٗ‬ ‫اتثِٞ‬ ‫ٍؽافظثح‬ ‫فثٜ‬ ‫ٗاىرؼيٌٞ‬ ‫اىرشتٞح‬ ‫ٍناذة‬ ‫فٜ‬ ‫االىنرشّٗٞح‬ ‫اإلداسج‬ ‫ذطثٞق‬ ، ‫مثٞثشج‬ ‫اىثٚ‬ ‫مثٞثشج‬ ‫ماّثد‬ 
  Das Gapta, probal (2011). "e-leadership" Emerging L leadership journeys, 4(2) pp. 1-36.  Jessup, Leonard & Valacich, Joseph (2006). Information systems today: managing in the digital world. 35(1) pp. 17 -29. 
‫االّرشّد:‬ ‫ٍ٘اقغ‬  www.sudaress. Com / akhirlahza.  www. Ennaharonline.co  https: // ar-ar.facebook.com/AdenNety.  https: //www.monesr-portal. online.
‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 681 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 681 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د/طبنؼ‬ .... ‫ٔانذ‬ ‫انززثٕٚخ‬ ‫انؼهٕو‬ ‫يغهخ‬ ‫ر‬ ‫ا‬ ‫اإلَظبَٛخ‬ ‫طبد‬ ‫انًغهذ(‬ 6 ( ‫انؼذد‬ ،) 13 ) ‫َٕفًجز‬ 2020 ‫و‬ 688 ‫رطجٛق‬ ‫يؼٕقبد‬ ‫االنكززَٔٛخ‬ ‫اإلدارح‬ ‫انؾٛذر٘‬ ‫ؽظٍٛ‬ ‫هللا‬ ‫د/ػجذ‬ ‫خهٛم،‬ ‫أؽًذ‬ ‫د/طبنؼ‬ ‫انشذاد٘،‬ ‫يؾظٍ‬ ‫د