Joxe Azurmendi Otaegi (Zegama, Gipuzkoa, 1941eko martxoaren 19a) euskal idazlea, filosofoa, saiakera egilea eta poeta da. Etikaren, politikaren, hizkuntzaren filosofiaren, teknikaren, euskal literaturaren eta, orokorrean, filosofiaren gaineko liburu eta artikulu asko eta asko plazaratu ditu. "Jakin" kultura-taldeko kide, bertan "Jakin irakurgaiak" saileko arduraduna izan da. Sail horretan, pentsamenduaren dibulgazioa bultzatu asmoz, 40 liburutik gora atera dituzte euskaraz: hala nola, "Klasikoak" editorialaren filosofiako euskarazko itzulpenetan lagundu izan du. Udako Euskal Unibertsitatearen sortzaileetako bat izan zen, halaber. EHUko Filosofia Modernoko katedraduna eta irakaslea izan da. 2010ean euskaltzain ohorezko izendatu zuten. Finean, Joxe Azurmendi Euskal Herriko pentsalari emankorrenetako bat da eta, askoren iritziz, erudituenetakoa ere bai.
Erriberritik Arantzazura itzuli zen 1960ko hamarkadaren hasieran. Garai horretan Joseba Intxaustik zuzentzen zuen "Jakin" aldizkarian laguntzaile hasi zen. Aurreko garaiarekin alderatuta aldizkariak jite berria hartu zuen: Europako filosofia eta kulturari begiratzen hasi zitzaion. Azurmendik hainbat eta hainbat artikulu egin zituen "Jakin" aldizkarirako. Lehena, 1960an bertan, "Bergson’en problema" izan zen. Artikulu horietan guztietan askotariko gaiak landu zituen: marxismoa eta ortodoxia, kultura, erlijioa, poesia, literatura eta identitatea ziren gai zentralak. Aldizkari horretako zuzendaria zen, Francoren Gobernuak hori lehenengo aldiz debekatu zuenean. Aldizkaria berriz sortu zenean lankide izaten segitu zuen eta inoiz ez dio bertako partaide izateari utzi. Artikulu ugari plazaratu izan ditu bertan ordutik. Arantzazun Bitoriano Gandiaga ezagutu zuen eta bien arteko harreman pertsonal zein literaioa 40 urtez luzatu zen. Azurmendik Gandiagaren "Elorri" poema liburua editatu zuen garai hartan. Urte batzuk geroago, 1964an, Foruan (Bizkaia) latin eta euskarazko literatura irakatsi zuen. 1965ean erbestera ihes egin zuen: Frantzia, Alemania, Finlandia, Hungaria eta Italia ibili zituen bere “bohemio bidean” eta urte bereko udazkenean, azkenik, Erroman finkatu zen. Urtebeteko Teologia ikastaldia egin zuen bertan, segidan ikasketak Westfaliako Münsterren (Alemania) jarraituz. Alemanian zela, "Zeruko Argia" astekarira "Zergatik eta zertarako euskaldun?" izeneko artikulua bidali zuen 1967ko urtarrilean. Artikulu horrek eztabaida gogorra sortu zuen eta hainbaten aldetik salaketa gogorrak jaso zituen Azurmendik. Urte bereko "Jakin 27/28" zenbakian erantzun zuen Azurmendik bere ikuspegia azalduz: euskaldun izateko jaio bainoago, ahalegindu egin behar da. Alemanian bertan, 68ko maiatza baino lehen, marxismo berri bat ezagutu zuen eta bere garaiko dogmatismoaren kontrako borrokan, komunismoari gogorarazi zion “Xixtimak hil dir(el)a”. Era berean, darwinismoaren, soziologiaren eta psikologiaren ekarpenak aintzat hartzeko aldarrikatu zuen. Ezkerreko zein eskuineko dogmatismoaren kontrako borrokak bere bizitza eta obra guztia zeharkatuko du, beraz. CANNOTANSWER
Zein liburu argitaratu zuen 60 hamarkadan?
Gandiagaren "Elorri" poema liburua editatu zuen garai hartan
Gandiagaren "Elorri" poema liburua editatu zuen garai hartan
Gandiagaren "Elorri" poema liburua editatu zuen garai hartan