هويي وګړي
هوي قوم هوي، خوي يا خويي ژو په چين کې د يو لوی قوم نوم دی. هويي قوم د چين په شمال کې ژوند کوي او زياتره يې مسلمانان دي. دغه قوم په حقيقت کې د چين د اصلي قبيلې هان قوم يوه برخه ده چې له هغوی سره يې توپير دا دی چې دوی مسلمانان دي او په ۲۰۱۸ کال کې يې شمېر ۱۵ ميليونه اټکل شوي دي. هويي قوم د لرغونی چين په بډايه کولتور کې مهم رول لوبولی او اوس هم په چين کې زيات هنرونه له همدې خلکو څخه پيدا شوی دی. تصوف د دې خلکو په منځ کې خورا مشهور دی او د ایراني کلتور اغیز د دې خلکو په ادبیاتو ، ډرامو ، غالۍ اوبدلو او معمارۍ کې هم لیدل کیدی شي. په حقیقت کې اسلام د ایراني مسلمانو سوداګرو له لارې د دغو خلکو په منځ کې خپور شو. تاریخ هويي قوم په چين کې تر ټولو لوی مسلمان توکم دی او اويغوران په چين کې دوهم لوی مسلمان توکم دی. هوي یا هوی د ایرانيی نژاد مسلمان قوم دی چې څه د پاسه پنځه سوه کاله مخکې د اسلام د تبلیغ لپاره چین ته تللی و، د هان هان قوم سره یې واده وکړ او هلته پاتې شول. په عین وخت کې، د چین خلک، د خوزو خلک شخصي حفظ الصحې او د خوړو ډول ته ډېر اهمیت ورکوي چې دوی یې خوري او د اسلام تعلیماتو ته غاړه ایږدي. دغه وګړي زياتره د چين په لويديځ او شمال لويديځ کې ژوند کوي. مشهور شخصیتونه ژینګ هی، د مینګ امپراتورۍ په جریان کې د چین مشهور سالار و چې د حاجي محمود شمس الدوله په نوم پېژندل شوی و. ژونګ ژین، د هاربین ښار پخوانی ښاروال. لي جي، د چين د فو جيان ولايت څخه يو ساينس پوه او رياضي پوه. مي هوان د چين د معاصر يو مشهور ليکوال او شاعر دی. های روی د مینګ امپراتورۍ پر مهال د چین مشهور سیاستوال و. های ليانګ يو، د چين اوسنی اجرائيه رئيس مرستيال دی. جانګ لینپینګ ، چینایي فوټبالر . اړوندې پوښتنې اسلام په چین کې دونګان خلک اویغوریان سرچینې . ، په چین کې توکمیز هویت: د مسلمان اقلیت ملیت جوړول په کلتوري انتروپولوژي کې د قضیې مطالعات، ، --- هويي چينايان په ايران