د الماني ژبې گرامر
د الماني ژبې گرامر يا ژبښود گراماتيک بلل کېږي. پخپله همدا لغت د لاتیني ژبې ویی دی او د لیکلو او لوستلو هنر يې مانا ده. دالماني ژبې د گرامر پېښليک دنوې الماني ژبېسټندرد الماني، معیاري الماني ژبېپېښلیک په څلورو برخو ویشل کېږي: ۱.تقریباً له۷۵۰-۱۰۵۰ز. زړه الماني چې په الماني ژبه کې ورته وايي. ۲.تقریباً له ۱۰۵۰-۱۳۵۰ز. منځنۍ الماني دمنځنیو پېړیو الماني یا . ۳.تقریباً له ۱۳۵۰-۱۶۵۰ز. پورې پخوانۍ نوې الماني یا. ۴. او له ۱۶۵۰ ز. څخه تر اوسه نوې الماني سټندرد الماني ژبه او یاپه لنډ ډول . الماني ابېڅې دالماني ژبې الفبأابیڅي ۲۶ دي برسېره پر دې درې املاوټونه. او بل یوخاص توری داسڅټ په نوم لري. همدارنگې ۵ دیفتونگونهغبرگغږونه او نور ډېر ترکیبي توري لري چې، له دوه، دري او څلورو ابیڅې څخه یو نوی توری دنوي آواز سره منځ ته راځي.چې دغه ډول تورو ته په گرامر کې دوه توري یا درې توري یا او څلور توري یا وايي. الفبأ: .........................-. املاوټونه:املاوټونه دالماني ژبې خاص توري دي دغه توري په ټولو جرمني ژبو کې غیر له گوتیکي ژبې څخه پیدا کېږي، دا توري د نوي الماني ژبې سټندرد الماني دځینو فونیمونوآوازونو، غږیزو توکو گرافیم یا لیکلې بڼه ده.املاوټونه په اي املاوټ -هم پېژندل کېږي. په الماني ژبه کې درې املاوټونه او یو بل غبرگغږ چې په هغې کې هم یو املاوټ راځي شته او په لاندې ډول دي: اِ او اوو اوۍ. په ځینو رسمي لیکنو کې دپورتنیو املاوټونو پرځاۍ لاندې ابیڅي لیکل کېږي: دوییتوکو ډولونهدکلام ډولونه په الماني ژبه کې وییتوکي په لاندې ډول دي: ۱.کړ فعل ؛ ۲.نوماسم؛ ۳.ستاینومصفت؛۴.آرتیکلجنس ځرگندونکی؛ ۵.نومځریضمیر؛ ۶.کړول قید؛ ۷.وییکي ادات؛ ۸.سربل اضافه توری،نسبتي توری؛ ۹. اړیکوییکیربطي یا وصلونکي توری یا ټکی ؛ ۱۰. شمېر نومعدد. تړ اوړونکي کلمات ناتړ اوړونکي کلمات کړ فعل نوم يا نوم هغه کلمې ته ویل کېږي چې یو ژوندی موجودساکښ، څیزشی، مفهموم او یا پېښه پرې وښودل شي. په الماني ژبه کې نومونه په مختلفو نومونو یادېږي لکه: او یا . او په دوه عمده یا لویو گروپونو ویشل کېږي:۱. ذاتي نومونه . . ۲.معني نومونه. چې دوۍ خپله بیا په نورو گروپونو ویشل شوي دي: ۱. ذاتي نومونه :ذاتي نومونه هغه نومونو ته ویل کېږي چې، خارجي وجود ولري یا هغه شیان چې په حقیقي توگه شتون ولري او حس کړاۍ شي، لکه: انسان ، موټر ، کور ، گل ، بوټان ، سیند ، باز او داسې نور. ذاتي نومونه په څلورو گروپونو ویشل کېږي: ۱.ځانگړي نومونهخاص نومونه ؛ ۲.جنس نومونه عام نومونه ؛ ۳.ډله اییزنومونهجمع نومونه ؛ ۴.موادو نومونه مادي نومونه . ۱. ځانگړي نومونه: ځانگړي نومونه هغه نومونه دي چې یو خاص شخص یا شی معرفي کړي ، ځانگړي نومونه په ژونديو موجوداتو، جغرافیوي واحدونوځمکپوهنې واحدونواو داسې نورو څیزونو چې یواځې او خاص وي دلالت کوي. لکه: هاینریش هاینِ ، احمد ، زمری ، پړانگ ، فرانکفورت، کابل ، مصر ، هندوکش ، مریخ . دیادونې وړ ده چې ډېر خلک د احمد په نوم یادېږي خو د ویونکي مطلب یواځې همغه احمد وي دکوم په اړه چې غږېږي او دا اکثراً د ویلو په وخت کې له محاورې څخه او د لوستلو په وخت کې له متن څخه مالومېږي. ستاینوم صفت آرټیکل جنس څرگندونکی نومځری ضمیر کړول قید وییکی ادات آلماني ژبه