براهمي ليکدود
-- -::: -:-:-:-: : - -: : - براهمي ليکدود د رسم الخطونو یوه ټولګه ده چې په هند او ګاونډیو هېوادونو کې د ژبو لیکلو لپاره کارول کیږي. او دوی یوه کورنۍ جوړوي. دوی په ټوله برصغير ، سوېل ختیځه آسیا او د ختیځې آسیا په ځينو برخو کې کارول کیږي، او حتی په جاپان کې دوی د سيددهام په بڼه کارول کیږي. شاه ليد د براهمي ليکدود نوم د برهما او برهمن څخه اخیستل شوی چې مانا یې دا ده چې دا ليکدود د هندوانو د خدای برهما له خوا رامینځته شوی. لومړنی براهمي ليکدود د آرامي ليکدود څخه اخیستل شوی او له هغه ځایه د فينيقي ليکدود څخه اخیستل شوی. دا ليکدود د دېوناګري ليکدود دی چې د هندي لیکلو لپاره کارول کیږي. د براهمي ليکدود لومړني شواهد په پاکستان کې د سېند د سیند په تمدن کې وموندل شول. ځانګړتياوې براهمي ليکدود د ابوګيدا ليکدود يو ډول دی. ځینې ځانګړتیاوې، چې په ډېری تورو کې شتون لري، مګر په ټولو کې نه، په لاندې ډول دي: هر توری دوه بڼې لري، یوه خپلواکه بڼه، کله چې دا د کنسوننټ برخه نه وي، او یو انحصاري بڼه، کله چې دا د کنسوننټ سره وصل وي. د حروفونو په ډول پورې اړه لري، انحصاري فورمې کیدای شي د کنسوننټ په ښي، ښي، پورتنۍ، ښکته، یا چپ او ښي خوا کې کیښودل شي یا یوه جمله مات شي. کنسوننټونه په لیکچرونو کې یوځای کیدی شي دوه توري چې یو بل سره ودریږي او خراب شوي وي په دیوانګري کې تر پورې. د برهمي خط ر د نورو حروفو په منځ کې هر ځای یو ځانګړی حالت لري - یو ځانګړی لیکچر . د حروفو د پوزې د تلفظ لپاره یا د وهلو سره جلا حروف شتون لري. د الفبا ترتیب دا دی: واولونه ، نرم تالوی کنسوننټونه، د تالوی کنسوننټونه، شاته کنسوننټونه، د غاښونو کنزونټونه، دولبی کنسوننټونه ، د ناک کنزونونه، صفیری او نور . د دې ویشل شوي ګروپونو څخه هر یو څلور خنډ لرونکي کنسوننټونه لري د ټولو څلورو ممکنه تنفس او غږ حالتونو سره او یو صامت تودماغي دی . پرتلنه وينګ سورونه شمېرې د براهمي ليکدودونو نوملړ شمالي براهمي ليکدود ګورمکي ليکدود شاردا ليکدود سیددهام ليکدود دېوناګري ليکدود ګوجراتي ليکدود تهانا ليکدود اسامي بنګالي کیتي تبتي نیپالي جنوبي براهمي جاویاني الفبا سينهالا ليکدود مليالم ليکدود تامیل خمیر تايي تېلوګو سرچینې ژبې ليکدود رسم الخ خطي معادلی ليک سامي ژبې بنګالي ژبه سېنهالي ژ سنهال دېوناګري هندي ژبه