روښانه
مېرمن روښانه د آريانا د يو با نفوذه رئيس لور وه چې د دې رئيس نوم اوگزيارتس و، او دا رئيس يا د بدخشان په غرو كي او يا د هندوكش په كمه دره كي اوسېده، او په اصل كي د باختر و. خوپه هر صورت د روښانې پلار يوناني موْرخينو د باختر بللى دى. د ده د حكومت د اسكندر په عصركي و، او بيا يې پاروپاميزاد هم تر لاس لاندي و. او گزيارتس د هغه وطن پرورۍ په اساس چې درلوده يې خپلي لوڼي او عيال يې په يوه ټينگه او مستحكمه جنگي كلا كي پرې ايښي وه او په خپله د وطن د خاوري د مدافعې دپاره وتلى و، او ډېر زيار يې ويوست، څو هغه و چې د باختر پاچا بسوس ماتې وكړه او بندي شو يوناني قوې د كلا په ماتولو كي زيات زحمت و يوست څو په آخر كي په خپله تسليم سول. د كلا تر نيولو وروسته اسكندر پر مېرمن روښانې مين او عاشق سو، د ټولو يوناني موْرخينو په عقيده مېرمن روښانه د آسيا تر ټولو نجونو ښكلې او ښايسته وه. اسكندر كه څه هم استاتير د دريم داريوش لور غوښتې وه، مگر مېرمن روښانې يې داسي زړه وړى و چې دا يې هم په نكاح كړه. ځيني يوناني ليكونكي د آسيا د دې ښكلي او زېبا نجلۍ د واده او عروسۍ صحنه د مركزي هندوكش په درو او د پنجشېر او اندراب په لتو كي تصويروي او ليكي چې د دې ځاى د عرف او اصطلاح سره سم د شپې په ټولو غرو كي اورونه بل وه. اسكندر له بلخي روښانې څخه يو زوى پيدا كړ، مگر دا زوى د پلار تر مرگ وروسته پيدا شو او دى يې: اسكندر انگيس باله. او څنگه چې وړوكى و، نو دا فيصله وسوه چې څو دى لويېږي د ده پر ځاى به پرديكاس د نائب السلطنه په حيث حكومت كوي. دا مېرمن د ژوند په پاى كي د خپل زوى سره د كساندر لاس ته ورغله او دوى يې په امفيپوليس كي بنديان كړه او هلته په ق م كي زوى او مور دواړه د گلوكياس محافظ له لاسه مړه سول. دا مېرمن د افغانستان لمړۍ مېرمن ده چې د اسكندر ماينه سوه، او د دې ژوند ق م پخوا دى. پښتنې مېرمنې