زعفران
زعفران چې علمي نوم یې دی او په اردو اوهندي ژبو یې کیسر بولي یو مشهور او لرغونی بوټی دی چې دغه بوټی له لسو نه تر دیرشو سانتي میترو پورې لوړیږي او د پیاز او هوږې په څیر غوټې لري . ز عفران په عمومي توګه بنفش او ارغواني رنګه ګلان لري چې د ګلانو تر مینځ یې درې وړې وړې نازکې څانګې چې سوربخون او نارنجي رنګ ته ورته وي راټو کیږي چې بیا د زعفرانو د کروندې بزګران له هر بوټي نه همدغه درې نازکې او وړې څانګې راټولوي چې همدا بیا د زعفرانو په نامه یادیږي . د زعفرانو تولید: زعفران نن سبا په ایران، افغانستان ، پاکستان ، ترکیه، هندي کشمیر، اسپانیه سپین ، ایټالیه اټلي او مراکش کې کرل کیږي او د زعفرانو د ۱۵۰ بوټو نه یو ګرام زعفران ترلاسه کیږي . د زعفرانو بوټي د یخې او سړې هوا په وړاندې مقاومت کولی شي . د زعفرانو طبي ګټې: د زعفرانو نه په طبي برخه کې دځینو دواګانو په جوړولو کې هم ګټه اخلي چې په هغو ناروغیو کې چې دزعفرانو نه ګټه اخیستله کیږي هغه د ډیپریشن یا خپګان ناروغي ، دپښتورګو او مثانې سپوخڅه ناروغي، د معدي ناروغي او د سرطانونو ناروغۍ دي . همدا راز زعفران انتي اکسیدڼت خاصیت هم لري . د زعفرانو سوداګري: د زعفرانو نه دخوړو په څیزونو په تېره بیا په وریجو او دخوږو شیانو په جوړولو کې هم ګټه اخیستله کیږي . ددې لپاره چې زعفران ډیرګران بیه دي نوسوداګر غیر خالص یا نقلي زعفران هم بازارونو ته راوړي چې په اصلي بیه یې وپلوري . نن ورځ د نړۍ په بازارونو کې داصلي زعفرانو یوه کیلو د۳۵۰۰ امریکایي ډالرونه نیولې تر ۴۰۰۰ ډالرو پورې بیه لري . له نیکه مرغه نن ورځ دافغانستان بزګرانو هم ددغې بوټې کرلو ته مخه کړې ده او په تیرکال کې افغانستان زیاته اندازه زعفران تو لید کړي او د نړۍ بازارونو ته یې دخر څلاو لپاره وړاندې کړي دي .