تخمه ګزاري
هر تخمدان ۵ ، ۳ طول ۳ ۲ عرض او له ۳ ۱ ضخامت لري خو د مينو پاز څخه وروسته يي اندازه يي دوه يي په دري ته کمیږي . د سره د په واسطه درحم سره د په واسطه او دحوصلي جدار سره د په واسطه وسل کیږي . د په خاریج قسمت کی موقیعت لري چي دفولیکول درلودونکي دي او دمنضم نسج په سټروما کي غر س سویده . دمنضم نسج دي چي دملسا عضلي ، دمویه ، اواعیه ، عصب او لمف درلودونکي ده . د په وسطه چي د یو ه شعبه ده ، ارو اکیږي . سربیره پر دي درحمي شریان په واسیطه چي د یو شعبه ده چي په ترتیب سره د نه منشآ اخلي ، اروا کیږي . دراسته تخمدان ورید مستقیم و ته تویږي او دچپه توخمدان وری وچپه کلیوي ورید ته تویږي . عصمت الله جلالزی : نومبر پورتني عکس تخمدان رحم او دهغه موقیعت ښي عصمت الله جلالزی : نومبر دمونث تنا سلي سیسټم فزیولوژي د هایپوتلاموس ، نخامیه غدي او دتخمدان دهورمونونو ترمینځ یو ارتباط موجود دي چي دتخمدان حادثه يه ګډه کنټرولوي . ددوي دفعالیت څخه حاصله مواد دنسل پرتولید باندي هستولوژیک او بیوشمیک تاثیرات لری ، چي په نتیجه کي دبیضي تکامل ، انتقال او دملحقي بیضي دغرس او انکشاف لپاره مناسب محیط براربروي . عصمت الله جلالزی : نومبر دنخامیي ګونادوتروپین په لاندی ډول دی ۱ :ـ یا :ـ نوموړي هورمون دنخامیه غدي دمخکیني برخي څخه افرازیږي او په مبیض کي دابتدايي فولیکول دتنبیه او پخیدو سبب کیږي ، یا دفولیکول استروجن افرازوي چي یو ګلایکوپروټین دي او په او پو کي منحل دي .عصمت الله جلالزی : نومبر ۲ :ـ یا : ـ نوموړي هورمون د نخامیه غدي دمخکیني برخي څخه افرازیږي چي د دپوخ فولیکول دپري کیدو سبب کیږي د حادثه رامینځته کوي اوفولیکول په ژړ جسم یا تبدیلوي چي یو ګلایکو پروټین ده او په اوبو کی منحل دي .عصمت الله جلالزی : نومبر ۳ : ـ یا : ـ ددغه هورموه رول تر اوسه بوري په انسانانو کي نه دي تثبیت شوي خوپه حیواناتو کی د ژړجسم دنشنما او تکامل سبب عصمت الله جلالزی : نومبر کیږي . دغه ټول ګونادو تروپین هورومون د یا ازادیدونکي فکتورونو چي د هایپوتلاموس څخه افرازیږي تر څو لاندي فعالیت تر سره کړی . په هایبو تلاموس کي نور هورمونونه وجود لری چی دجنسي هورمونونو استروجن اوپریجیسترون دغلظت سره ډیر حساس دۍ یعني کله چي دهغوي سویه په وینه کي کمه سي نور هورمونونه يه میکانیزم سره هایپوتلاموس تحریکوي او دافراز سبب کیږي . په عمومي ډول هر ګونادوټروپین یو مخصوص لري .عصمت الله جلالزی : نومبر نارمل میاشتني عادت سیکل یا میاشتني عادت دوران : عبارت دافرازي دخاریجیدوڅخه ده کوم چي د دمرحلي څخه وروسته په ۱۴ مه ورځ واقیع کیږي ، دمیاشتني عادت دوران دخونریزي داولی ورځي څخه شروع بیا دبل سایکل تر اولی ورځي پوري حسابیږي . او دا سیکل یا دوران چي له ۱۲ څخه تر ۱۵ کلني په عمر کي شروع کیږي کوم چي بیلاغت ورته وايي، او هر نارمل سیکل ۲۸ ورځي وخت نیسي .عصمت الله جلالزی : نومبر دمیاشتنی عادت په جیریان کي به رحم او تخمدان کي به یوه وخت کي تغیرات ښکاره کیږي نو په دي لحاظ هر سایکل مشتمل پر ۲ سګمنټو مبیضي سایکل او رحمي سایکل عصمت الله جلالزی : نومبر کله جي په وینه کي د هورمون سویه لوړه شي نو په یا تخمدان کي له ۱۵ـ۱۰ فولیکولونه رشد کوي او په ۶ مه ورځ ددغو فولیکولونو څخه یو په سریع ډول رشد کوي او استرو جن افرازوي چي استروجن په خپل وار سره د هورمون سویه کموي او د هورمون سویه لوړه وي چي هورمون دوي دندی سرته رسوی: . دپروجیسټرون افراز تنبه کوي. . او بل تخمه ازا دوي د فولیکل څخه. د تخمي دازاد دو څخه وروسته د فولیکل او حجرات په سرعت سره تکثر کوي او دلوتیال دحجراتو سره یو ځاي کیږی چي په نتیجه کي یا زیړ جیسم جوړوی . عصمت الله جلالزی : نومبر یا زیړ جسم :ـ د استروجن سویه لوړوي که چیرته حمل واقیع شي نو زیړ جیسم د ولادت تر اخیره پوري پا ته کیږي او داستروجن افراز ته ادامه ورکوي چي همدا د استروجن افراز ددي باعث کیږي چي هورمون افراز منع شي . عصمت الله جلالزی : نومبر او که چیرته حمل صورت ونه نیسي نو زیړ جیسم د میا شتني عادت په ۲۴ ورځ اتروفي کوي کوچني کیږي چي په سپین جیسم یا باندي بدلیږي چي سپین جیسم نشي کولاي چي استروجن افراز کړي او د د افرار مانع وګرځي نو په همدي ترتیب سره دوهم میاشتني عادت مینځته را ځي . عصمت الله جلالزی : نومبر دا هعه مرحله ده کو م چي د باریز څخه تخمه ازادیږي دبطن په جوف ته د هورمون په واسطه ، چي دغه پروسه دمیاشتني عادت کوم چي ۲۸ ورځي وخت نیسي په ۱۴ مه ورځ واقیع کیږي او ازاده شوي تخمه د په واسطه اخیستله کیږي: نومبر عصمت الله جلالزی : نومبر پورته تصویر دفولیکول مینځتخ راتګ او راښي اخځلیکونه ۱ : ـ ....................................................................................دوکتور بري صدیقي امبریولوژي ۲: ـ ................................دکندهار پوهنتون د طب پوهنځي د نهم سمیسټر داستد نیازي صاحب ولادي ۳: ـ ............................................................دخادم حسین سعیدي دانسان اناتومي او فزیولوژي