پاني پت
پاني پت هند په هریانا کې یو تاریخي ښار دی. دا ښار د ډيلي له شمال څخه کيلومتره او د چندیګړ د سویل څخه کیلومتره لرې پروت دی. درې لوی جنګونه په ، او کې ښار ته نږدې شوي. دا ښار په هند کې د اوبدلو ښار او د ټوکر ښار په توګه مشهور دی. دا د د کارېدلې پانګې په نوم هم پېژندل کیږي ځکه چې د ټوکرونو د ریسایکل کولو نړیوال مرکز دی. . پاني پت په هند کې د ککړې شوې صنعتي سیمې په لست کې شامل دی. د ښار د چاپېریال د ککړتیا جامع شاخص د انکلیشور ګوجرات د . په پرتله . دی. د پاني پت وژونکی میدان د دریوو جګړو ځای دی چې د هند تاریخ یې بدل کړ، په پایله کې یې د پښتنو د واکمنۍ پرځای مغل امپراتورۍ رامنځته کول او تایید کړل، او همدارنګه په شمالي هند کې د مراټي کنفدرېشن پرېکړه کونکې ماتې . تاریخ د پاني پت ولسوالي د ۱۹۸۹ کال د نومبر په لومړۍ نېټه له پخواني کرنال ولسوالۍ څخه جلا شوه. په جولای دا یو ځل بیا د کرنال ولسوالۍ سره یوځای شو. د ۱۹۹۲ کال د جنورۍ په لومړۍ نېټه دا یو ځل بیا جلا ولسوالۍ شوه. پاني پت د هند په تاریخ کې د دریوو مهمو جګړو صحنه وه. د پاني پت لومړۍ جګړه د ۱۵۲۶ کال د اپریل په ۲۱ مه د ډیلي د پښتون سلطان ابراهیم لودي او د ترکانو-مغول جنګسالار بابر تر منځ، چې وروسته یې د هند په شمالي برصغیر کې د مغولو واکمني جوړه کړه، جګړه وشوه. د بابر ځواک د ابراهیم د یو لک یو لک څخه ډېر لوی ځواک ته ماتې ورکړه. د پاني پت دا لومړۍ جګړه په ډيلي کې د بهلول لودي لخوا د لودي واکمنۍ پای ته ورسېده. دا جګړې په هند کې د مغولو د واکمنۍ پیل بلل کيږي. د پاني پت دوهمه جګړه د ۱۵۵۶ کال د نومبر په ۵ مه د ډیلي د وروستي هندو امپراتور هیم چندرا ویکرمادیتیا او مغولي واکمن اکبر د ځواکونو تر منځ وشوه. هیم چندرا چې د اکبر لښکر ته په ماتې ورکولو سره د اګرا او ډیلي په څیر ایالتونه ونیول او د کال د اکتوبر په د ډیلي په پرانا قلعه کې د تاجپوښتنې وروسته ځان خپلواک پاچا اعلان کړ، یو لوی لښکر يې درلود او په پیل کې د هغه پوځونه بريالي ول، مګر ناڅاپه هغه وویشتل شو او په سترګه د ټپ له کبله بې هوښه شو. کله چې د هغه لښکر د هغه فیل ونه لید، د هغه لښکر وتښتېد. بې هوښه هیمو د اکبر کمپ ته یوړل شو چیرې چې بیرم خان د هغه سر پرې کړ. د هغه سر کابل ته واستول شو تر څو د ډيلي له دروازې بهر وځړول شي او توره یې د ډیلي د پرانه قلعه بهر ځړول شوې ده. د راجا هیمو د شهادت ځای اوس په پاني پت کې یو مشهور زیارت دی. پاني پت په عین اکبري کې د ډیلي سرکار لاندې د پرګنې په توګه لېست شوی ، د امپراتورۍ خزانې لپاره د بندونو عاید تولیدوي او د پیاده او سپرو ځواکونو ځواک چمتو کوي. په هغه وخت کې د خښتو یوه کلا وه چې یادونه یې هم شوې ده. د پاني پت درېيمه جګړه د ۱۷۶۱ کال د جنورۍ په ۱۴ مه نېټه د مرهټه امپراتورۍ او افغان ځواکونو تر منځ وشوه. د مراټي امپراتورۍ ځواکونه د سداشیوراو باو په مشرۍ او د افغانانو مشري احمدشاه ابدالي کوله. افغانانو په ټولیزه توګه د افغانانو د تاریخ په وینا د احمدشاه بابا د پوځ شمېر پنځوس زره ۵۰۰۰۰ او د مرهټیانو د پوځ شمېر لس ۱۰۰۰۰۰۰لکه ؤ او د ځینو نورو تاریخونو په وینا د افغانانو شمېر شپېته زره۶۰۰۰۰ او د مرهټیانو شمېر دری لکه۳۰۰۰۰۰ ؤ، خو په هر صورت جګړه وشوه چي په نتیجه کښی یې سوبه د احمدشاه بابا په برخه شوه. په دی جګړه کښې دوه لکه۲۰۰۰۰۰ مرهټیان مړه او دوویشت زره ۲۲۰۰۰یې بندیان شول.. د هند د نورو امپراتوریو د نه همکارۍ له امله مراټي پوځیانو ته خواړه نه رسېدل. افغانانو سره د نجيب الدوله او شجاع الدوله لخوا د خوراکي توکو د برابرولو په برخه کې مرسته کېده. د جنورۍ په ۱۴مه تر ۱۰۰۰۰۰ ډېر پوځیان ووژل شول چې په پایله کې یې افغانان بريالي شول. په هرصورت، له بریا وروسته، افغانان چې د شمالي هند له دښمن سره مخامخ وو، د تلفاتو د مخنیوي لپاره افغانستان ته په شا شول. دا جګړه د ختیځ هند شرکت لپاره په هند کې د شرکت واکمنۍ رامینځته کولو لپاره د زمينه سازۍ سبب وګرځېده، ځکه چې د هند ډیری شمال او شمال لویدیز شاهي دولتونه کمزوري شوي وو. خو البته له دې سترګې نشي پټېدای چې که چېرته افغانانو د مراټيانو ځواک نه وای مات کړای، نو مراټيانو به په هندې کې داسې ټولوژنې کړې وای چې د ختيځ هند کمپنۍ ظلمونه به د هنديانو له هېره وتلي وای جغرافيه د پاني پت موقعيت : دا د اوسط لوړوالي سره متره پښې . ډیموګرافیک د سرشمېرنې سره سم، ښار د نفوس درلود. د پاني پت ښاري مجموعه نفوس لري. د سواد کچه پکې شاوخوا ٪ وه. د ځمکې نښې د هیمو د سماډي ځای ټپي هیمو د پاني پت په دوهمه جګړه کې د شاه قلي خان له خوا ونیول شو او د پاني پت په جند روډ باندې د شوداپور په نوم د مغلو کمپ ته یووړل شو. د بدایونی په وینا، بیرم خان له اکبر څخه وغوښتل چې د هیمو سر پرې کړي ترڅو هغه د غازي لقب ترلاسه کړي. اکبر ځواب ورکړ: هغه لا دمخه مړ شوی دی، که په هغه کې د مقابلې ځواک هم وای، ما به وژلی نه وای. د اکبر له انکار وروسته د مغلو د جګړې د دود له مخې د هیمو جسد د عزت څخه انکار وکړ او د بیرام خان له خوا په غیر رسمي توګه د هغه سر پرې شو. د هیمو سر کابل ته ولېږدول شو او د ډيلي له دروازې بهر وځړول شو او جسد یې په ډیلي کې د پرانه قلعه بهر په یوه جبت کې کېښودل شو تر څو د هغه ملاتړي چې په عمده توګه د هغه تابعین وو، مسلمانان او هندوان پرې ووېروي. د ابراهیم لودي مقبره دا د شېرشاه سوري د مړینې له غمونو څخه یوه وه چې هیڅکله یې د پاچا ابراهیم لودي د قبر د جوړولو اراده پوره نشوه. ډېر وروسته، په کې، انګرېزانو هغه قبر چې د لوی ټرانک سړک د جوړولو په وخت کې یوازې یو ساده قبر و، ځای په ځای کړ او په هغې کې یې یو پلیټ فارم اضافه کړ چې د پاني پت په جګړه کې د ابراهیم لودي مړینه په ګوته کوي. بابر د کابلي باغ جومات د کابلي باغ د کابلي باغ جومات سره او یو ټانک د بابر له خوا د پاني پت له لومړۍ جګړې وروسته د ابراهیم لودي پر وړاندې د بریا د یادولو لپاره جوړ شوی و. څو کاله وروسته کله چې همایون شېرشاه سوري ته پاني پت ته نژدې ماتې ورکړه، نو په هغه کې یې د معمارۍ یوه تخته جوړه کړه او هغه ته یې د چبوتره فتح مبارک نوم ورکړ، چې د ۹۳۴ هجري ۱۵۵۷ م په لیکلو لیکل شوی و. دا ودانۍ او باغ لا تر اوسه د کابلي باغ تر نامه لاندې شتون لري چې د بابر د مېرمنې مسمات کابلي بېګم په نوم یادېږي. کلا امب د دود له مخې، سایټ کيلومتره له پاني پت او ۴۲ کیلومتره له کرنال څخه لرې، چېرې چې سداشیو راو باو د پاني پت د درېمې جګړې په جریان کې د خپلو مراټي ځواکونو قومانده کوله د تور آم ونې کلا امب نښه شوې وه چې وروسته ورکه شوې ده. د هغې د پاڼو تور رنګ شاید د د دې نوم سبب و. دا سایټ د خښتو ستنه لري چې د اوسپنې راډ لري او جوړښت یې د اوسپنې دېوال سره محاصره دی. دا سایټ د یوې ټولنې له خوا رامنځته کیږي او د هریانا والي له خوا یې مشري کیږي. د پاني پت سنډروم د پانی پت سنډروم اصطلاح د هندي مشرانو له خوا د ستراتیژیک فکر ، چمتووالي او پرېکړه کوونکي عمل نشتوالي په توګه په لغت کې داخل شوې چې په دې توګه یو یرغلګر اردو ته اجازه ورکوي چې د دوی خاورې ته دننه شي. دا د دې حقیقت پر بنسټ دی چې دلته په دریوو جګړو کې، دفاعي لښکرو هر ځل په کلکه ماتې وخوړه. دا د ایر کموډور جسجیت سینګ له خوا جوړ شوی و. اړيکې د هوا له لارې ترټولو نږدې هوایی ډګر د اندرا ګاندي نړیوال هوایی ډګر دی او د کیلومتره په واټن کې دی. د نښلولو بله لاره د چندیګړ نړیوال هوایی ډګر له لارې ده له دې څخه فاصله . کیلو متره ده. وروسته تاسو کولی شئ د ټکسي، بس یا اورګاډي له لارې په اسانۍ سره پاني پت ته ورسیږئ. د اورګاډي له لارې د پاني پت جنکشن د اورګاډي پټلۍ د ښه شبکې لخوا وصل دی. اونچهار ایکسپریس، مسوري ایکسپریس، جهلم ایکسپریس، شتابدي هغه اورګاډي دي چې په دې جنکشن کې ودریږي. د ریل پټلۍ پوښتنې لپاره ډایل کړئ. د بس له لارې پاني پت د ملي لویې لارې په نمبر کې دی او د ګاونډیو ایالتونو ټولو ښارونو او ښارګوټو ته عالي بس اړیکې لري. د هریانا روډ ویز وولوو بسونه د پاني پت له لارې تیریږي. د هریانا بس پوښتنې لپاره : - ډایل کړئ. د چندیګډ یا ډیلي څخه د هریانا وولوو بکینګ لپاره ، ته ننوځئ سرچينې بېرونۍ تړنې پاني پت جګ پاني پ احمدشاه بابا احمد ابراهيم لو پښتون واکمن ابراهيم لودي باب انډيا پورې تړلي لړونه