نصر الله سوبمن منگل
نصرالله سوبمن منگل زوکړه ۱۳۲۸ لمريز لېږدي کال، پکتیا-مړینه د ۱۳۹۹ ل ل کال د وري ۷، کابل د افغانستان يو پښتو ژبی ليکوال، څېړونکی او ژباړن وو. مخینه څېړنپوه نصرالله سوبمن منگل پر ۱۳۲۸ ل ل کال د هغه وخت سمت جنوبي يانې پکتيا د لژې درې د سيدگي کلي په يوه کورنۍ کې زېږېدلی وو. د هغه خدای بښلی پلار الحاج تازه گل د سروزير شامحمود خان د گارډ يو افسر وو او د هغه په برکت او پاملرنه يې خپلې زده کړې تر ليسانس پورې په کابل کې ترسره کړې. تر فراغت وروسته پر ۱۳۴۹ ل ل کال د کابل پوهنتون د مرکزي کتابتون د ريفرنس د مدير په توگه وگومارل شو. پر ۱۳۵۰ ل ل کال د کادر لپاره په ازاده سيالۍ کې په دويمه پوړۍ بريالی او د ښوونې او روزنې پوهنځي د جغرافيې د څانگې د ښووند استاد په توگه ومنل شو. نصرالله سوبمن منگل پر ۱۳۵۶ ل ل کال له کابل پوهنتونه د پوهنيزې پوړۍ علمي رتبې په ساتنې سره د پښتو څېړنو نړيوال مرکز ته تبديل شو. دا مرکز پر ۱۳۵۷ ل ل کال د افغانستان په علومو اکاډمي کې ويله مدغم شو. په دغه مرکز کې د پوځي خدمت د احتياط دورې ۱۳۶۵-۱۳۶۶ ل ل په تفريق سره نږدې شل کاله د تاليف او ترجمې د څانگې د امر په توگه دنده ترسره کړه. پر ۱۳۸۲ ل ل کال د علومو اکاډمۍ د بشري علومو د مرستيال په توگه وگومارل شو. پر ۱۳۸۳ ل ل کال يې د يو کال په موده د ملگرو ملتونو د يوناما په څانگه کې دنده پر مخ یووړه او بيا پر ۱۳۸۴ ل ل کال علومو اکاډمۍ ته راستون او د يوې لنډې مودې لپاره د ټولنيزو علومو د مرکز د سروال په توگه وگومارل شو. تر دې وروسته پر همدغه کال د علومو اکاډمۍ د بشري علومو د مرستيال په توگه وگومارل شو. خدای بښلی منگل پر ۱۳۹۲ ل ل کال دويم ځل د پښتو څېړنو د نړيوال مرکز د تاليف او ترجمې د څانگې د امر په توگه انتصاب او تر ۱۳۹۶ ل ل کاله همدغلته پاتې شو. د همدغه کال په غبرگولي مياشت کې د نورو مشرانو اساتيدو په شان د کورناستو متقاعدينو په لړ کې راغی. مړینه ليکوال نصرالله سوبمن منگل تر اوږدې ناروغۍ وروسته، د ۱۳۹۹ کال د وري مياشتې پر ۷ نېټه د پېنځنۍ پنجشنبې پر گهيځ له دې خاورينې نړۍ سره مخه ښه وکړه او د کابل په شهدای صالحيونو مړستون کې خاورو ته وسپارل شو. اروا يې ښاده او جنت يې ځای شه. چاپ شوي نښيرونه يې ۱- جغرافيای شرق دور و جنوب شرق آسيا. ۲- درانی احمد شاه، ليکوال گندا سېنگ، له انگريزي څخه ژباړه. ۳- لرغونی افغانستان، د هند له لرغونې جغرافيې څخه په پښتو ژباړه. ۴- د کابل سلطنت بيان، لومړی ټوک، له انگريزي څخه ژباړه. ۵- نطق های اعليحضرت امان الله خان غازي، قسمت اول، تهيه و تدوين. ۶- نطق های اعليحضرت امان الله خان غازي، قسمت دوم، تهيه و تدوين. ۷- د سوات په پښتنو کې سياسي مشرتوب، د فريدريک بارت تاليف، له انگريزي څخه ژباړه. ۸- بيړنۍ لويه جرگه، له دري څخه پښتو ته ژباړه. ۹- بيړنۍ لويې جرګې ته يوه لنډه کتنه، له دري څخه پښتو ته ژباړه. ۱۰- پښتانه په هند کې، تاليف، لاهور. ۱۱- زندگي نامه و جزئيات حضرت سيد بهايي جان. ۱۲- افغانستان د څلور لارې پر سر، له انگريزي څخه ژباړه. ۱۳- افغانستان، ناپېيلتوب او زبرځواکونه، له انگريزي څخه ژباړه. ۱۴- د امريکا متحده ايالتونو منطقوي جغرافيه. ۱۵- د سيد بهايي جان پېژندنه. ۱۶- په سلگونو ژباړې، له انگليسي او پارسي ژبو څخه. ۱۷- د تاريخ، جغرافيې، ادب او نورو ټولنیزو علومو په برخه کې په سلگونو پوهنيزو څېړنيزو مقالو ليکل. اخځليک ۱- د ليکوال لطيف یاد فېسبوک پاڼه. پښتانه ليکوال افغاني ليکوال افغانان