په چين کې واکمنې کورنې
د چین په تاریخ کې واکمنې کورنۍ، يا د چین واکمنې کورنۍ، ميراثي ټولواکمني سلطنتيشاهي دولتونه وو، کومو چې د چين د تاريخ په ډېره برخه کې په دې هېواد واکمنۍ کړي. د مخزېږديز په شا اوخوا کې د لوی يو له خوا د ميراثي واکمنۍ له افسانوي پيل راهيسې، د ز کال د فبرورۍ په دولسمه نېټه د شينهای انقلاب په پاله کې، د سترواک شوانټانګ تر ګوښه کېدو پورې، په چين يو پر بل پسې واکمنو کورنیو حکومت کړی. د چين واکمنې کورنۍ تر هغو نه وې محدودې چې د توکميزو هان کومه چې اغلبه چينايي توکميزه ډله ده او د هغوی د ځای ناستو، د هواشا قبايلي کنفدراسيون اتحاد له خوا جوړې شوې، بلکې هغه هم پکې شاملې دي، چې له هان پرته منورو وګړو له خوا يې بنسټ اېښودل شوی و. د واکمنو کورنيو تر حکومت لاندې پړاونو باندې وېشل، په پړاونو چينايي تاریخ د وېشلو يوه اسانه طريقه ده. په همدې ډول، شونې ده يوه واکمنه کورنۍ د هغه پړاو د محدودولو لپاره وکارول شي، په کوم پړاو کې چې يوې کورنۍ واکمني کړې وي، يا د دې لپاره چې د دې پړاو پېښې، دودونه، شخصيتونه، هنري جوړښتونه او لاسي صنايع تشریح کړای شي. د بېلګې په ډول، شونې ده چې د منګ واکمنې کورنۍ پر مهال د خاورو جوړ شوي لوښو ته د منګ د خاورو لوښو په توګه اشاره وشي. د واکمنې کورنۍ ټکی عموماً د دا ډول صفتي اشارو پر مهال له منځه غورځول شوي دي. د چو واکمنه کورنۍ په چين کې هغه دوديزه واکمنه کورنۍ وه چې تر ټولو اوږدې مودې لپاره يې حکومت کړی، او په ټوليز ډول د کلونو لپاره په واک کې وه، خو دا د چين په تاریخ لیکنه کې په لوېديځ چو او ختيځ چو وېشل شوې وه، او د دې واکمنې کورنۍ واک د واکمنۍ په وروستۍ برخه کې تر ډېره بريده راکم کړای شوی و. د ځمکنۍ پراختيا له اړخه تر ټولو ستره دوديزه چينايي واکمنه کورنۍ يا خو د يوان واکمنه کورنۍ وه يا د چنګ واکمنه کورنۍ وه، چې پرېکړه يې د تاریخي سرچينو پورې اړه لري. چينايي واکمنې کورنۍ عموماً خپل ځانونه د اسماني ملکوتي واکمنه کورنۍ په توګه یادوي. د درناوي او لاس لاندېوالي د یو ډول په توګه، چينايي باج ورکونکو دولتونو، چينايي واکمنو کورنيو ته د د سرلوړي دولت اسماني واکمنه کورنۍ، يا د لوی دولت اسماني واکمنه کورنۍ په نوم اشاره کوله. اصطلاحات په چینايي ژبه کې د ټکي توري په اصل کې د سهار او نن ورځ معنا درلوده. له سياسي پلوه، دا ټکی د حکومت موجوده واکمن ته د اشارې کولو لپاره اخيستل شوی و. په چينايي تاریخ ليکنه کې د واکمنې کورنۍ له تصور سره تړليو اصطلاحاتو لړليک فهرست په لاندې ډول دی: : یوه واکمنه کورنۍ : د يوې واکمنۍ کورنۍ له واکمنۍ سره برابر پړاو : کله چې په تخنيکي ډول يوې شاهي واکمني کورنۍ ته اشاره کېږي، دا اصطلاح په ناکره ډول په ټولو واکمنو کورنیو پلې کېږي، د هغو په ګډون چې واکمنو يې د سترواک په څېر غېر شاهي لقبونه درلودل. : عموماً د شاهي واکمنو کورنيو لپاره کارول کېږي. تاريخ د ميراثي واکمنۍ پيل د چين د لومړۍ دوديزې واکمنې کورنۍ شا د بنسټګر په توګه، په دوديز ډول لوی يو په چين کې د واکمنې کورنۍ د پيلونکي په توګه بلل کېږي. د چين د واکمنې کورنۍ په نظام کې، له نظرياتي اړخه خپلواکو واکمنو مطلق العنان قدرت او د قلمرو خصوصي ملکيت په لاس کې درلود، که څه هم په عملي ډول د دوی اصلي قدرت په ګڼو لاملونو پورې اړه درلوده. د دود تر مخې، د چين تخت ځانګړي ډول نارينه زوزات ته په ميراث کې پاتې کېدو، خو ډېر داسې حالات و، چې تر مخې يې د مېرمنې د ژوند شريک خپلوانو د ټولواکانو په قدرت سره واقعي واک په لاس کې اخيست. دا تصور د ؛ د اسمان لاندې ټول هر څه تر واکمنې کورنۍ پورې اړه لري په نوم پېژندل کېدو، چې له شا څخه مخکې تصور کوم چې د ؛ د اسمان لاندې هر څه تر ولس پورې اړه لري پېژندل کېدونکي تصور په خلاف و، په کوم کې چې د مشرتابه ځایناستيتوب ميراثي نه و، او د ګوښه کېدو د نظام پر بنسټ ولاړ و. د واکمنې کورنې لېږد اوښتل د واکمنو کورنيو واک ته رسېدل او زوال د چينايي تاريخ يوه څرګنده ځانګړتيا ده. ځينو پوهانو د واکمنو کورنيو برياليتوب او ناکامۍ د واکمنو اخلاقياتو ته په منسوبولو سره، د دې ښکارندې د تشريح کولو هڅه کړې، په داسې حال کې چې نورو د ټولواکمن حکومت محسوسو اړخونو ته زياته پاملرنه کړې. د تشريح دا طريقه د واکمنې کورنۍ د جريان په توګه پېژندل شوې ده. د چين په تاريخ کې د واکمنو کورنيو د لېږد پېښې په بنسټيز ډول له دوه لارو منځ ته راغلي دي: پوځي فتحه او نيواک غصبپه زور اخيستل. د جين واکمنې کورنۍ له خوا د ليو واکمنې کورنۍ بدلېدل د یو لړ برياليو پوځي مبارزو په پايله کې منځ ته راغلل، څګه چې وروسته د يوان واکمنې کورنۍ تر واک لاندې د چین مرکزي سيمو يوځای کېدل وو؛ له بلې خوا له ختيځې هان څخه کاو وي ته، او همدا راز له سويلي کي څخه ليانګ واکمنې کورنۍ ته بدلون، د نيواک د لاملونو پايله وه. ډېر ځله به نيونکو له هغوی څځه د مخکې واکمنو په خپله خوښه واک پرېښودلو په انځورولو سره، خپلې واکمنۍ ته د قانوني حيثيت ورکولو هڅه کوله کوم چې د ځای ناستي په توګه پر تخت د کېناستلو څخه د تنازل له نظام سره مترادف و. شونې ده چې تاریخي لړيو ته په کتنې، يو څوک ناسم اټکل وکړي، چې د واکمنو کورنيو تر منځ لېږدېدنې په ناڅاپي او تقريبي ډول منځ ته راغلي دي. خو داسې نه ده، نوې واکمنې کورنۍ عموماً د شته حکومت د بشپړ نسکورېدو څخه مخکې جوړېدې. د بېلګې په ډول، ز کال عموماً د هغه کال په توګه يادېږي، په کوم کې چې منګ واکمنې کورنۍ د اسماني واک په تر لاسه کولو سره د شينګ واکمنې کورنۍ ځای ونيو. په هر حال، د شينګ واکمنې کورنۍ په رسمي ډول اعلان په ز کال کې د شينګ د سترواک تايزونګ له خوا په ز کال کې د رامنځ ته شوې واکمنۍ په توسط شوی و، چې وروسته په جين بدله شوه، په داسې حال کې چې منګ شاهي کورنۍ په سويلي منګ کې تر ز کال پورې واکمني وکړه. په تايوان کې موقعت لرونکې د منګ وفادارې پاچايۍ ټانګنګ تر ز کال پورې د شينګ مخالفت ته دوام ورکړ. په ورته وخت کې، نورو ډلو هم د منګ-شينګ د لېږد پر مهال د مرکزي چين د واک تر لاسه کولو لپاره جګړې وکړې، په ځانګړي ډول د شوان او شي واکمنې کورنۍ چې په ترتيب سره يې د لي وایچانګ او چانګ شيانګ چونګ له خوا اعلان شوی و. د واکمنو کورنيو دا بدلون يوه پېچلې او اوږدمهاله چاره وه، او په ټول چين کې د خپلې واکمنۍ په سم ډول خپرولو له چنګ څخه نږدې دوه لسيزې وخت واخيست. په ورته توګه، د سويي-تانګ د ابتدايي لېږد پر مهال، د باغي قدرتونو له خوا جوړو شويو ګڼو حکمتونو د واکمن سويي واکمنې کورنۍ د ځواک له کمزورۍ وروسته د واک او قانوني حيثيت خپلولو هڅه وکړه. هغه خپلواک حکومتونه چې د بغاوت په دې پړاو کې يې شتون درلود، په هغوی کې دا واکمنۍ شاملې وې، خو تر دوی محدودې نه وي چې هغه، د په مشرۍ، د په مشرۍ، د په مشرۍ، د په مشرۍ، د په مشرۍ، د په مشرۍ، د په مشرۍ، د په مشرۍ، د په مشرۍ، د په مشرۍ، د په مشرۍ، د په مشرۍ، او د په مشرۍ وې. د تانګ کورنۍ چې له سويي څخه وروسته راغله، د چين د مرکزي سیمو د بيا يوځای کولو لپاره د يوې لسيزې اوږدې پوځي مبارزې پر لار واچولې. سرچينې