ګرېس هوپر
کنيه نوم يې دی، چې د ۱۹۰۶ ډسمبر له ۹ څخه يې د ۱۹۹۲ جنوري تر ۱ نېټې پورې ژوند وکړ. نوموړې يو امريکايي کمپوټر پوه او د متحده ايالتونو سمندري قوماندانه وه. د کمپيوټر د لومړيو پروګرام جوړونکو له ډلې څخه هوپر لومړنۍ هغه مخکښه مېرمن وه، چې لومړني يې جوړ کړل. نوموړې لومړنۍ مېرمن وه، چې د ماشين خپلواک پروګرامونې ژبې نظريه يې رامنځته کړه او د دې نظريې پر بنسټ يې چې د - پروګرامونې ژبه جوړه کړه؛ وروسته يې د په نوم په لوړه کچه د پروګرامونې ژبې جوړولو ته پراختيا وکړه. مخکې له دې چې هوپر له سمندري ځواکونو سره يو ځای شي، له پوهنتون څخه يې په رياضياتو کې دوکتورا تر لاسه کړه او په کې د رياضياتو پروفيسوره وه. نوموړې د دويم نړيوال جنګ پر مهال په سمندري ځواک کې د ګډون هڅه وکړه، مګر د ۳۴ کلنۍ عمر درلودلو له امله ونه منل شوه او پر ځای يې د سمندرې زېرمو سره يو ځای شوه. هوپر په ۱۹۴۴ کې هغه مهال د کمپيوټر څانګه کې خپل مسلک پيل کړ، چې د . په مشرۍ يې د ډلې سره کار وکړ. نوموړې په ۱۹۴۹ کې د - کمپيوټر شرکت سره يو ځای شوه د هغه ډلې غړې وه چې کمپيوټر يې جوړ کړ. په - کې يې د لومړني اړونکو رامنځته کول تنظيم کړل. هوپر باور درلود چې د انګليسي پر بنسټ د پروګرامونې ژبه شونې وه. د نوموړې اړونکې وسيلې انګليسي اصطلاحګانې ماشيني کودونو ته بدلې کړې چې د کمپيوتر درک کولی شوې. په ۱۹۵۲ کې هوپر خپل پرواګرام اړيکه ورکونی چې په اصل کې ورته يو يا اړونکی ويل کېږي بشپړ کړی و، چې د - سيستم لپاره ليکل شوی و. د جنګ د وخت د خدمت پر مهال هوپر د په اړه د خپل کار پر بنسټ په ګډه درې مقالې وليکلې. په ۱۹۵۴ کې - هوپر د خپل کاري پراګرامونې د څانګې د مشرې په توګه غوره کړه او لکه د - غوندې د ځينو لوموړنيو اړول شويو ژبو د څرګندولو يا خپرولو مشري يې وکړه. په ۱۹۵۹ کې په کنسوسيوم کې ګډون وکړ، چې له هوپر سره يې د يو خپلواک ماشين پروګرامونې ژبې په جوړولو دوی ته د لارښوونکې کولو په اړه سلا وکړه. دې چارې د ژبې ته لاره هواره کړه، چې د انګليسي ويو پر بنسټ ژبې په اړه د هوپر له نظريې څخه انګېزه اخيستې وه. مېرمن هوپر په ۱۹۶۶ کې له سمندري زېرمو دندې څخه تقاعد شوه، مګر په ۱۹۶۷ کې يې بېرته ورڅخه وغوښتل چې ورسره فعاله دنده وکړي. هغه په ۱۹۸۶ کې له يادې دندې څخه بيا ځلې تقاعد شوه او سره يې د سلاکارې په توګه دنده وموندله چې د کمپيوټر برخه کې به يې خپلې تجربې ورسره شريکولې. د ملګرو ملتونو د سمندري ځواک - له لورې د په نوم ويجاړونکې راکټ د هوپر په وياړ نومول شوی و، لکه څرنګه چې په کې د سوپر کمپيوټر د په نوم و. نوموړې د خپل ژوند په موده کې د نړۍ د پوهنتونونو له لوري په ۴۰ افتخاري افتخاري سندونو سره ستايل شوط وه. په پوهنتون کې يو پوهنځی کالج د نوموړې په وياړ بيا ونومول شو. په ۱۹۹۱ کې يې د ټېکنالوژۍ ملي انعام تر لاسه کړ. د ۲۰۱۶ نومبر په ۲۲ نېټه يې له مړينې څخه وروسته د ولسمشر بارک اوباما له لوري د خپلواکۍ په ولسمشريز انعام سره وستايل شوه. د ژوند لومړني وختونه او زده کړې د نيوياک په ښار کې زېږېدلې ده. د درې کوچنيانو له ډلې تر ټولو مشره وه. پلار يې د سکاتلېنډ او مور يې له هالنډي ذات څخه وه او په کليسا کې وپالل شول. د نوموړې د پلار نيکه چې د متحده ايالتونو سمندري قوماندان و؛ د کورني جنګ پر مهال يې د ګرځنده خليج تر سر ليک لاندې جګړه کې جګړه وکړه. په کوچنيوالي کې خورا پلټونکې وه او دا يې د ټول ژوند ځانګړتيا وه. د اوه کلنۍ په عمر کې يې د ګواښ يا خبرتيا زنګ د کار په څرنګوالي د پوهېدولو پرېکړه وکړه او مخکې له دې چې مور يې د کار په اړه خبره شي، د ګواښ يا خبرتيا اوه زنګونه يې ويجاړ کړل. د چمتووالي ښوونځي زده کړو لپاره په کې ښوونځی ولوست. نوموړې د ۱۶ کلنۍ په عمر په کې له وخته مخکې داخلې لپاره ځکه ونه منل شوه، چې په د لاتين نمرې يې خورا ټيټې وې؛ مګر راتلونکی کال يې په کې ګډون وکړ. هوپر په ۱۹۲۸ کې د له څخه د رياضياتو او فزيک برخو کې د لېسانس سند په تر لاسه کولو سره فارغه شوه او په ۱۹۳۰ کې يې له پوهنتون څخه د خپلې ماسټرۍ سند تر لاسه کړ. ګرېس هوپر په ۱۹۳۰ کې د ۱۹۷۶ ۱۹۰۶ په نوم د نيويارک پوهنتون له يو پروفيسور سره واده وکړ او په ۱۹۴۵ کې يو له بله بېل شول. که څه هم بيا ځلې يې واده ونه کړ، مګر خپل کورنی نوم يې وساته. هوپر په ۱۹۳۴ کې له پوهنتون څخه د رياضياتو څانګه کې د تر لارښوونې لاندې د دوکتورا سند تر لاسه کړ. د نوموړې تيزس د تر سرليک لاندې په همغه کال چاپ شو. په ۱۹۳۱ کې يې په کې د رياضياتو تدريس پيل کړک او په ۱۹۴۱ کې يې د مرستيال پروفيسرې مرتبې ته پرمختګ وکړ. مسلک دويم نړيوال جنګ هوپر د دويم نړيوال جنګ په لومړيو کې سمندري ځواکونو کې د ځان شاملولو هڅه وکړه. د يو څو دلايلو له امله ونه منل شوه. ۳۴ کلني په سمندري ځواک کې د ګډون لپاره زيات عمر و او د وزن او لوړوالي نسبت يې خورا ټيټ و. نوموړې د دې لپاره هم ونه منل شوه، چې په پوهنتون په رياضياتو څانګه کې د يوې رياضي پوه او د همدې برخې د پروفيسورې په توګه يې دنده په جګړه کې د هڅې په پرتله ارزښتناکه وه. په ۱۹۴۳ کې د جنګ پر مهال هوپر له پوهنتون څخه د نه شتون رخصت تر لاسه او د متحده ايالتونو په سمندري زېرمه کې يې د خدمت سوګند وکړ. نوموړې يو له هغو ګڼو مېرمنو څخه وه، چې په اختياري او وړيا ډول يې په کې خدمت وکړ. هغې بايد په لېست کې د شاملېدلو لپاره يو معافيت تر لاسه کړی وی؛ وزن يې د سمندري ځواکونو د لږ تر لږه وزن ۱۲۰ پونډ يا ۵۴ کېلو ګرام په پرتله ۱۵ پاونډ . لږ و. هوپر په ډسمبر کې راپور ورکړ او د ماسوچوست په کې د د سمندري زېرمې د سمندري زده کوونکو ښوونځي کې وروزل شوه. په ۱۹۴۴ کې د خپل ټولګي د اول نمره په توګه فارغه شوه او په پوهنتون کې د ټيټې رتبې دويمې بريدمنې په توګه د کښتيو د محاسبې پروژې اداره کې وګومارل شوه. هوپر د . په مشرۍ د کمپيوټر پروګرامونې ډله کې خدمت وکړ، چې هوپر او په ګډه د په اړه درې مقالې وليکلې چې په نوم هم پېژندل کېږي. د جنګ په پای کې منظم سمندي فوځ ته د ورګرځېدلو غوښتنه يې د ۳۸ کلنۍ عمر له امله ونه منل شوه. په کې يې خدمت کولو ته ادامه ورکړه. تر ۱۹۴۹ کال پورې د هاروارډ پوهنتون د محاسبې په لابراتوار کې پاتې او د يوې څېړونکې په توګه يې د کار په لېوالتيا کې په هاروارډ کې تر سمندري هوکړې قرارداد لاندې د بشپړې پوفيسورۍ مرتبه تر لاسه کړه. هوپر په ۱۹۴۹ کې د - کمپيوټر شرکت کې د مشرې رياضې پوه په توګه کارکوونکې شوه او د په وده ورکولو کې له ډلې سره يو ځای شوه. نوموړې د لپاره د خپل کاري پروګرامونې ودې په کې د رئيسې په توګه هم خدمت وکړ. په ۱۹۵۰ کال بازار کې لومړنی پېژندل شوی لوی برېښنايي کمپيوټر و او د په پرتله د معلوماتو په پروسس کولو کې خورا غوره و. سرچینې