اړیکه (فلم)
اړیکه انگلیسي: د ۱۹۹۷ یو ساینس-افسانه - امریکایي فلم دی چې روبرټ زيميکس یې جوړوونکی دی. کارل سېگن په ۱۹۸۵ کې په همدې نامه یو ناول لیکلی وو چې دا فلم په اصل کې پر هماغه ناول جوړ شوی دی. د دې فلم لپاره کیسه هم کارل سېگن او د هغه مېرمنې ان ډرېين لیکلې ده. د دې فلم ټوله کیسه پر جوډي فوسټر ولاړه ده چې په فلم کې یې د ډاکټر الینور ارووې رول لوبولی دی. الینور یوه ساینسپوهه وي او په تشیال کې د نورو ژوندیو شیانو کره ثبوتونه ترلاسه کوي او ټاکل کېږي چې له هغوی سره دې لومړۍ اړیکه هم الینور ونیسي. په دې فلم کې مېتیو ماکونهي ، جېمز ووډز ، ټام سکېریټ ، ویلیم فیکنر ، جان هرټ ، انجېلا باسټ ، جېک بیوزي او ډېويډ مورس هم کار کړی دی. کارل سېگن او ان ډرېین په ۱۹۷۹ کې پر فلم کار پیل کړ. هغوی په گډه تر سلو ۱۰۰ زیات مخونه د فلم کیسه ولیکله او په وارنر بردرز کې یې د پیټر گوبر او لینډا اوبسټ په نامه له دوو پیداگرو سره کار پیل کړ. کله چې د فلم جوړونې کارونه د ځینو ستونزو له کبله وځنډېدل، نو کارل سېگن په ۱۹۸۵ کې اړیکه د ناول په توگه خپور کړ. د فلم جوړونې کارونه بېرته په ۱۹۸۹ کې پیل شول. رولنډ جوفې او جارج میلر غوښتل چې د فلم جوړوونکي شي، خو جوفې په ۱۹۹۳ کې کار پرېښود او میلر هم په ۱۹۹۵ کې د وارنر بردرز له خوا له دندې گوښه شو او پر ځای یې روبرټ زيميکس پر دندې وگمارل شو. د فلم جوړونې کار د ۱۹۹۶ له سپټمبر څخه د ۱۹۹۷ تر فبروري پورې دوام وکړ، او د دې فلم زیاتې لیدیزې اغېزې د سوني پکچرز ایمېجورکس له خوا جوړ شول. فلم د ۱۹۹۷ د جولايي پر ۱۱مه بازار ته وړاندې شو او ډېرې مثبتې بیاکتنې یې ترلاسه کړې. اړیکه په نړیواله کچه کابو ۱۷۱ ملیون ډالره کاروبار وکړ او د غوره ننداریزې وړاندېینې لپاره یې د هوگو جایزه او همدا ډول د سټرن اېوارډز له لارې یې گڼشمېرې نورې جایزې ترلاسه کړې. که څه هم د بېل کلېنټن ادارې او سيایناین د دې فلم په مشهورولو کې ستره ونډه لرله، خو دا فلم د جارج میلر او فرانس فورډ کوپولا له خوا له ځینو حقوقي دعوو سره مخامخ شو. کیسه جوډي فوسټر ، چې په فلم کې یې د ډاکټر الینور اېلي ارووې رول لوبولی، په ماشومتوب کې لا د خپل پلار له خوا د ستورپوهنې زدهکړې ته هڅول کېږي. دا د پورټو ریکو په ارېسیبو څارځي کې په اسمان کې د ژوندیو شیانو د لټولو ځمکباندې ځیرکتیا پلټنه په یوه پروگرام کې کار کوي. الینور هر مهال راډیويي څپو ته په دې تمه غوږ نیسي چې گوندې له اسمان یا نورو سیارو څخه د ژوندیو شیانو کوم پیغام ترلاسه کړي. په ساینسي چارو کې د ولسمشر سلاکار ډېويډ ډروملین پر دې پروگرام په دې خاطر بسپنه پیسې بندوي چې دا څېړنې کومه گټه نه کوي او هلې ځلې ټولې لاهو ځي. الینور د ایس. ار. هېډن .. په نامه له یوه شتمن کس څخه، چې د دې ټولې کړنې یې څارلي وي، د مالي ملاتړ غوښتنه کوي. له غوښتنې سره سم، هېډن هغې ته د نوي مکسیکو د سوکورو ولسوالۍ په ډېر لوی لړوند کې د څېړنو لپاره ځای ورکوي. څلور کاله وروسته، کله چې ډروملین یو ځل بیا د دې څېړنیز پروگرام د تړلو نیت کوي، الینور د ریاضیکي شمېرو یو داسې سیگنل ترلاسه کوي چې د وېگا په نامه ستورغونډال څخه لېږل شوی وي. د دې خبر په اورېدا، ډروملین او مایکل کیټز ، چې د ملي امنیت شورا مشر وي، د دې ځای کنټرول په لاس کې اخلي. کله چې د الینور، ډروملین او کیټز تر منځ پر ځینو خبرو جنجال را منځته کېږي، د دې څېړنیز مرکز نور غړي یوه ویډیو پیدا کوي چې په سیگنل کې پټه وي. دا په برلین کې د ۱۹۳۶ دوبني اولمپکس ته د اډولف هټلر له خوا د ښه راغلاست یوه ویډیو وي. الینور او د دې ډلې نور غړي داسې فکر کوي چې ښايي دا د تلویزیون لومړنی پیاوړی سگنل وي چې له ځمکې څخه تللی وي، او له وېگا ستورغونډال څخه، چې ۲۶ نوري کاله واټن لري، بېرته را لېږل شوی وي. الینور وروسته په دې وپوهېږي چې دا سیگنل تر ۶۰۰۰۰ زیات مخونه لري چې په اصل کې کوم ډول تخنیکي نقشه وي. هېډن په خپلې شخصي الوتکې کې له الینور سره پټ ویني او هغې ته د دې مخونو د ژباړلو چم ور ښيي چې که همدا مخونه د درو بعدونو له خوا سره ونښلول شي، نو مانا ور کوي. په دې کې یو داسې پېچلی ماشین کښل شوی وي چې یو کس پکې ځایېږي او په څلورو څرخانده کړیو کې لوېږي. نړیوال هېوادونه د کېنډي تشیال منځۍ د کېپ کاناورل په ۳۹م الوتځای کې د دې ماشین د جوړولو لپاره بسپنه ور کوي. د نړیوالو کارپوهانو یوه ډله په دې موخه جوړېږي چې په ماشین کې د سفر کولو لپاره په گډه یو وړ کس پیدا کړي. که څه هم الینور د دې سفر لپاره تر ټولو غوره نومانده وي، خو مېتیو ماکونهي ، چې په فلم کې یې د پامر جاس په نامه د یوه عیسوي فیلسوف رول لوبولی او الینور هم له ډېر نږدې څخه پېژني، د مرکې پر مهال د خلکو پاملرنه د الینور بېدینۍ او گروهې عقیدې ته را اړوي او له همدې کبله د الینور پر ځای ډروملین د دې سفر لپاره ټاکل کېږي. په کومه ورځ چې ماشین ازمویل کېږي، یو عیسوي بنسټپال جېک بيوزي د ځانمرگي برید له لارې ماشین، ډروملین او گڼشمېر نور کسان له منځه وړي. هېډن، چې د چنگاښ په ناروغۍ اخته وي او په میر تشیال تمځای کې اوسېږي، الینور ته وايي چې همداسې یو بل ماشین د جاپان په هوکایدو کې پټ جوړ شوی دی او الینور به یې پیلوټه وي. الینور په بېلابېلو ثبت وزلو سمبالېږي، په ماشین کې کښېنول کېږي، څرخانده کړیو ته اچول کېږي او ورکېږي. کله چې ماشین په جینجيغارونو کې روان وي، الینور له ماشینه دباندې ځایونه، په وېگا کې د وړانگو په شان جوړښتونه او په یوې سیارې کې د پرمختللي تمدن نښې نښانې لیدلای شي. یو څو شېبې وروسته، الینور د سمندر پر غاړې یو داسې ځای ته راځي چې د پېنساکولا، فلوریډا هغه انځور ته ورته وي چې په ماشومتوب کې يې کښلی وي. په دې وخت کې یو تت پیکه جسم د دې پر لور را روان وي او له نږدې کېدو سره سم د الینور مړ شوی پلار ډېويډ مورس ځنې جوړ شي. الینور وپوهېږي چې یو فضايي مخلوق د هغې د پلار په بڼه کې ورته راغلی دی. الینور هڅه کوي چې ډېرې پوښتنې وکړي خو هغه ورته وايي چې دا سفر له نورو فضايي مخلوقاتو سره د اړیکې نیولو په موخه د انسانانو لومړنی گام دی. په دې حال کې الینور ناڅاپه بېسده کېږي. کله چې پر سد شي، نو په ماشين کې دننه پرته وي او د ماشین مهار ډله په مخابرې کې نارې ورته وهي. هغه وروسته په دې وپوهېږي چې له دباندې څخه ماشین یوازې په کړیو کې دننه لوېدلی وي. الینور ټینگار کوي چې هغې په ماشین کې کابو ۱۸ ساعته سفر کړی دی، خو د ثبوت په توگه هیڅ هم نه لري، ځکه چې د هغې په ثبت وزلو کې هیڅ شی هم ثبت شوی نه وي. هنریالان جوډي فوسټر ، په فلم کې یې د ډاکټر الینور اېلي ارووې رول لوبولی، د ځمکباندې ځیرکتیا پلټنې لومړنۍ ساینسپوهه وي چې د فضايي مخلوقاتو پیغام ترلاسه کوي. جېنا مالون ، د ډاکټر الینور اېلي ارووې د ماشومتوب په رول کې یې کار کړی دی. مېتیو ماکونهي ، په فلم کې یې د پامر جاس په نامه د یوه عیسوي فیلسوف رول لوبولی او له الینور سره مینه هم کوي. جېمز ووډز ، په فلم کې یې د مایکل کیټز په نامه د ملي امنیت سلاکار رول ترسره کړی او د الینور د ماموریت لپاره د کانگریس له خوا د پلټنې مشرتوب هم کوي. جان هرټ ، په فلم کې یې د ایسار هېډن .. رول ترسره کړی، یو ډېر شتمن کس وي چې د الینور څېړنیز پروگرام بسپنوي او هغې ته د فضايي مخلوقاتو پیغام هم ور ژباړي. ټام سکېریټ ، په فلم کې یې د ډېویډ ډروملین رول ترسره کړی، د ساینس په چارو کې د امریکا د ولسمشر سلاکار او د ساینس ملي بنسټ مشر هم وي. انجېلا باسټ ، په فلم کې یې د رېچل کنسټانټین رول ترسره کړی، په سپینې ماڼۍ کې د ولسمشر کلنټن د دفتر رییسه وي. ویلیم فیکنر ، په فلم کې یې د کېنټ کلارک رول ترسره کړی، د ځمکباندې ځیرکتیا پلټنې یو ړوند ساینسپوه وي چې له الینور سره په زدهکړو کې مرسته کوي. ډېویډ مورس ، په فلم کې یې د تیوډور ارووې رول ترسره کړی چې خپله لور الینور ډېره هڅوي. د هغه فضايي مخلوق رول یې هم ترسره کړی چې له ځمکې سره اړیکه نیسي او په وېگا کې له الینور سره ویني. جېک بیوزي ، په فلم کې یې د جوزف په نامه د یوه بنسټپاله عیسوي رول ترسره کړی دی. جوړونه موسیقي نور ولولئ د ساینس-افسانه فلمونو لړلیک فلم امریکایی فلمونه