کريکټ
کريکټ انگرېزي: د بېټ او توپ لوبه ده . دغه لوبه په يوه داسې ميدان ترسره کېږي چې دوه اړخيزه پراخوالی او دايره وي بڼه ولري . ددغې لوبې ميدان يا لوبغالی ېې د فوټبال يا نورو لوبغالو څخه توپير لري . د کريکټ د لوبې د نظم او ترتيب لپاره ځانته ټرمنالوژي ده ، د دغې لوبې ټرمنالوژي په انگرېزي ژبې د نړېوالو برخه والو لخوا منل شوې ده. په منځ د لوبغالي کې يوه مستطيل ډوله ډاگ دی چې شاوخوا ۲۰ متره اوږدوالی لري. په همدې پراخ ډاگ باندې لوبه پرمخ ځي. دې ډاگ ته په انگرېزي ژبه پچ وايي . د پچ دواړو سرونو ته وکېټس درې ولاړې ډنډې دروي چې د بېټسمن هوارې ډنډې وال او بالر گېندوال تر منځ د لوبې پولې ښکاره شي او د ويکټس يا وېکټو ساتنه په بېټسمن پورې اړه لري بیا د وېکټو ويشتل يا راغورځول په بالر باندې اړه لري. دا لوبه د دوه ؤ لوبډلو تر منځ ترسره کېږي چې هره لوبډله د يولسو ۱۱ لوبغاړو درلودونکې وي . لوبه لکه د فوټبال يا نورو لوبو په څېر د پچې په اچولو غوراوی کوي . ددې غوراوی د لوبډلو ترمنځ د بېټنگ په ډنډې گېند وهنه يا بالنگ گېند غورځولو پروېش د مسولیت پر اساس ترسره کږي. لوبه د دوه ؤ لوبډلو د کپټنانو لخوا د څاروالو امپاير په شتون او څارنې د پچې اچولو سره پیلېږي. هر يوه چې پچه وگټله د ډنډې مسولیت يا گېند مسولیت اخيستلو خوښه لرلی شي. هغه لوبډله چې بېټنگ د ډنډې مسولیت ولري نو دوه لوبغاړي ېې لوبغالي ته راوځي او يو لوبغاړی د پچ ډاگ سرخواته چمتو درېږي او دوهم ېې پښو خوا ته د څاروال اړخ ته درېږي. د همدې پچ ډاگ دواړو سرونو خواته د وېکټو لږولو څخه څو پله مخې ته يوه کرښه باسي چې د ډنډه وال د درېدو پوله مالومه کړي . د ویکټو پر سره د دې لپاره چې کله گېند پرې لږېږي او د وکټې خوځېدل وښيي نو يوه د لرگي څخه جوړه شوې دوه گوټکواله لرگی پرې ږدي کومې ته چې په انگرېزي کې بلز وايي . يوه لوبډله د ډنډې مسولیت لري او بله د توپ اچولو يا گېند غورځولو چې دې سره د ډنډه وال مسولیت دا وي چې د پچ له سره څخه پښو خواته منډې جوړې کړي چې هره منډه يوه نمره لري. همدا رنگه د پښو خوا ډنډه وال سر پلو منډه وهي ، بیا د هغه وار رارسېږي چې گېند وهلو ته چمتو شي او منډې جوړې کړي. د کريکټ په لوبه کې د ترسره کولو لپاره ېې يو مهال حد هم ټاکلی دی چې دغه مهال ېې د گېندونو د غورځولو په ټولټال ټولگو پورې اړه لري . ټولټال د گېند د غورځولو ټولگې ېې په ۵۰ اوورونو يادېږي .د گېندونو يوې ټولگې ته په انگرېزي کې اوور وايي او شپږ غورځونې په يوه اوور ټولگې کې راغونډې وي. د کريکټ پېښليک د پیلنیو مهالونو څخه داسې ښکاري چې کريکټ د لرغونو مهالونو په اصطلاح توپ ډنډه او يا يو د گېند غورځولو او په يوې ډنډې ټېل وهلو څخه منځته راغلی . په ۱۶مې زېږدي کې کريکټ په اروپا کې د انگلینډ سیمې څخه د ټيوډور له مهالونو څخه پېژندل شوی دی . همدارنگه د ۱۳۰۱زېږيز کال د لیکلل شويو سندونو څخه داسې ښکاري چې د گريگ تر نوم لاندې يوه لوبه د برتانيې شهزاده اېډورډ او د هغه د ځوی لخوا په نیونډن سیمې کې کېده ، کوم چې خلک ېې په آندیزه توگه د کريکټ لوبه گڼي ، خو داسې جوت زبات په لاس کې نشته، چې د همدا کريکټ لوبه وگڼل شي .څو نورو ټکو ته په اشارې سره وېل شوي چې د کريکټ ويی په ۱۵۹۸ زېږدي کې د کريکټ د ويی څخه چې د برتانيې سوېل ـ ختيځې انگرېزي ژبې گړدود څخه ېې گړنه يادېږي رامنځته شوی . د کريکټ لوبې ټرمنالوژي د کريکټ لوبې رولونه لوبغالی او پچ ډاگ د لوبې څاروال امپاير او نمرې باولنگ گېند غورځونه فيلډنگ میدان کې گړندتيا بېټنگ د ډنډې مسوليت د ډنډه وال سوزونه د کريکټ لوبې ډولونه اوريزه د کريکټ لوبې نړېوال غړي هېوادونه سرچينې لوبې