چیچن ایتزا
چیچین اتزا - - ، اسپانیایی د مایا تمدن یو پخوانی کار دی چې په مکسیکو کې موقعیت لري. د کلمه د ايتزا د څاه د خولې تر څنګ مانا لري او پخپله شاید په میان ژبه کې د سحر یا جادو مانا لري. دا کار د یونیسکو نړیوال میراث ځای ګڼل کیږي. په کې، دا کار، د نورو کارونو سره، په نړیواله رایه کې د نویو اوو عجوبو څخه یو اعلان شو. ډېری لرغون پوهان په دې باور دي چې چیچین اتزا شاوخوا زر کاله دمخه د تاپیلټزین چی کویتزالکواتل په نوم د میان پاچاهانو پلازمېنه وه. د دې معبد موخه د میان باران خدای، چک ته د قربانۍ وړاندې کول وو. په دې مزدک کې د انسانانو قربانۍ هم عام دي او په معبد کې د قرباني شویو انسانانو پاتې شوني هم موندل شوي دي. سیمه د چیچین اتزا په ساحه کې ډېری زياتې ودانۍ شاملې دي چې یو وخت دا ماڼۍ، معبدونو، حمامونو، هټیو او نورو په توګه کارول کېدې. مهمې برخې یې عبارت دي له: ایل کاستیلو کلا د دې ټولګې تر ټولو مهم کار د ایل کاستیلو سلطان دی، کوم چې یو قدم لرونکی اهرام دی چې د پیرامید سر ته په څلورو خواوو کې ګامونه لري. دا معبد د آسماني خدای منسوب ګڼل کېده. د جنګیالیو معبد د لوبې ډګر نور جوړښتونه معبدونه او نور جوړښتونه هم د چیچین اتزا په ساحه کې موقعیت لري. د دې سیمې په ځمکو کې د اوبو دوه لوی سوري شتون لري چې د لرغونپوهانو په باور د دې سیمې اوسیدونکو د خپل ژوند لپاره کارولي دي. حیرانتیا په دې سیمو کې ډېری دايروي نقشونه او شکلونه شته، چې ډېری یې تقریبا د حلقوي شکل دي او د فلزي وسایلو پرته د خلکو لخوا نقش شوي دي. د ښار په دېوالونو کې د غیر منظم شکل ډبرې لویې ټوټې دي، دومره دقیقې پرې شوي چې دوی په بشپړ ډول سره یوځای کیږي چې د چاقو تیغ لپاره هیڅ ځای نشته چې د دوی ترمنځ تېریږي. انځورتون پای ليکونه سرچینې مشارکتکنندگان ویکیپدیا. . در دانشنامهٔ ویکیپدیای انگلیسی، بازبینیشده در ۱۴ فوریه ۲۰۱۱. واتسن، لیال ۱۳۸۹. فوق طبیعت. ترجمهٔ شهریاربحرانی، احمدارژمند. انتشارات امیرکبیر..-- .-:.-- :.-- .-::::.-- .-- :..-.--..--: . -:-:.-- .-- .-- .-- :..---.----..--: . -:-:.-- .-- :..---.----..--: . -:-:.-- .-- .-- .-- .-- .-- .-- .-- -: . -:-:.-- .-.-- .-:.-- .- .-- .- -: :.-- .--:-:.-- .---:.-- .-.-- .-.-- .--:.-- .--.-- .----:..-- .--.-- .----:. شمالي امريکا چيچن امريکايي ساينسپوهان متحده ا د امريکا متحده ايالات لاتينه امريکا د نړۍ اووه عح عجايبات