حجروي وېش
حجروي وېش حجرويوېش دا چې یو ماشوم او یا کوم حیوان یا درختې غټېږي، او یا کوم زخم روغېږي، نو بايد ،،حجرې،، ،، د حجروي وېش،، له لاري ډېرې شي. هره ورځ د یو بالغ انسان په بدن کې په یوه ثانیه کې د لسو تر پنځوسو مليونو حجرې مړې کېږي او د دوی پر ځای د ،،حجروي وېش،، له لاري نوې حجرې جوړېږي. حجرويوېش حجروي وېش پر دوو غټو پړاوونو وېشل شوی دی. انټرفېز هستوي وېش مایتوسس انټرفېزبیا په پخپله پر درو پړاوونو وېشل شوی دی. جي ون پړاو : په دې پړاو کې حجره غټېږي یانې سایتوپلازم او د حجرې حجم غټېږي. او د ،،ډي این اې،، بنیادي مواد اماده کوي. د ترکیبجوړېدو پړاو په دې پړاو کې ،،ډي این اې دوه برابره جوړېږي ياني هر یو کروموزوم خپل کاپي جوړوي. او هیستون پروټين جوړېږي، چې بیا وروسته د ،ډي این اې کروماتیني تارونه پر تاوېږي او د کروموزوم شکل خپلوي. جي ټو پړاو : په دې پړاو کې یو ځل بیا حجره غټېږي او اړین پروټين د مایتوسس له پاره جوړوي. د انټرفېز پړاو نسبت و مایتوسس پړاو ته ډېر اوږد دی. تقريبا ۹۰سلنه وخت د حجروي وېش د انټرفېز پړاو نیسي. هستوي وېش مایتوسس پړاو مایتوسسپړاوهستوي وېش مایتوسس پړاو بیا خپله پر څلورو پړاونو وېشل شوی دی. مخکېنۍپړاو : په دې پړاو کې د هستې غشا دېوال خلاصېږي او کروماتینونه ،،دي این اې،، د اوږدو اوږدو تارو په شکل خپلپر ځان تاوېږي او د کروموزوم شکل خپلوي. او سېنټروزوم سپينډل اپرېټس تولیدوي. منځنیپړاو : په دې پړاو کې ۲ کروماتیدي کروموزومونه د حجرې په مېنځ کې په قطار سره ځای پر ځای کېږي. او سپينډل اپرېټس د حجرې و دواړو قطبونو ته ځي. او د کروموزومونو په ملا سېنټرومېر پسې ځان نښلوي. د کروموزومونودبېلېدوپړاوانا فېز : په دې پړاو کې کې سپينډل اپرېټس خپل ځانونه کوچني کوي او په دې ډول سره ۲ کروماتیدي کروموزومونه د یو بل څخه بېلوي او د حجرې هر یوه قطب ته ۱ کروماتیدي کروموزومونه وړي. ټېلوفېزپړاو : په دې پړاو کې د حجرې په دواړو کونجونو کې پر کروموزومونو نوي هستوي غشا دېوال جوړېږي او دا رنګه دوې نوي هستې منځته راځي. له دې سره کروموزومونه بېرته خپل مخکېنۍ شکل یانې،،ډي این اې بیرته د کروماتیني تارو شکل خپلوي. اوس د حجرېوېش منځته راځي او حجره خپل ځان پر مېنځ دوه ځایه کوي او له دې سره د يوې حجرې څخه دوې نوي خوېندې حجرې جوړي شوې،چې یو شانته ،،ډي این اې لري. مایتوسس پړاو بیا خپله پر څلورو پړاونو وېشل شوی دی. مخکېنۍپړاو : په دې پړاو کې د هستې غشا دېوال خلاصېږي او کروماتینونه ،،دي این اې،، د اوږدو اوږدو تارو په شکل خپلپر ځان تاوېږي او د کروموزوم شکل خپلوي. او سېنټروزوم سپينډل اپرېټس تولیدوي. منځنیپړاو : په دې پړاو کې ۲ کروماتیدي کروموزومونه د حجرې په مېنځ کې په قطار سره ځای پر ځای کېږي. او سپينډل اپرېټس د حجرې و دواړو قطبونو ته ځي. او د کروموزومونو په ملا سېنټرومېر پسې ځان نښلوي. د کروموزومونودبېلېدوپړاوانا فېز : په دې پړاو کې کې سپينډل اپرېټس خپل ځانونه کوچني کوي او په دې ډول سره ۲ کروماتیدي کروموزومونه د یو بل څخه بېلوي او د حجرې هر یوه قطب ته ۱ کروماتیدي کروموزومونه وړي. ټېلوفېزپړاو : په دې پړاو کې د حجرې په دواړو کونجونو کې پر کروموزومونو نوي هستوي غشا دېوال جوړېږي او دا رنګه دوې نوي هستې منځته راځي. له دې سره کروموزومونه بېرته خپل مخکېنۍ شکل یانې،،ډي این اې بیرته د کروماتیني تارو شکل خپلوي. اوس د حجرېوېش منځته راځي او حجره خپل ځان پر مېنځ دوه ځایه کوي او له دې سره د يوې حجرې څخه دوې نوي خوېندې حجرې جوړي شوې،چې یو شانته ،،ډي این اې لري. ځيني لغات: کروماتین دي این اې د اوږدو تارو په شکل په هسته کې وي. هیسټونپروټين هغه پروټين چې کروماتین خپل ځان پر پېچي، چې د کروموزوم شکل خپل کړي. کروموزوم چې کله کروماتیني ډي این اې خپل ځان سره تاو کړي او خپل ځان لنډ کړي. او په دغه وخت کې د میکروسکوپ له لاري کروموزومونه لیدل کېږي. کروماتید په حجره کې لومړی ا کروماتید کروموزوم وي، خو کله چې يوه حجره خپل ځان وېشي، نو بايد دا یو کروماتید کروموزوم خپل دځان کاپي جوړه کړي، تر څو هره نوې هجره هغومره کروموزومونه ولري. ځکه ۲ کروماتید کروموزوم.