آر دړه
آر دړه چې د مادر بورډ او سيستم بورډ په نامه هم ياديږي، دسيستم د برخې په دننه کې ځای په ځای شوې ده. پراسسر،اصلي حافظه، بسونه،پراختيايي درزونه او پراختيايې کارتونه د اصلي دړې د پاسه ځای لري. درايوونه او د کمپيوټر اړخيز وسايل لکه ليکمن ،موږک ،د چاپگر او مانيتور هم له دې دړې سره وصل دي . ټول هغه وسايل چې له دې دړې سره وصل شوي په حقيقت کې يو له بله اړيکې لري. اصلي دړه د کمپيوټر د سيستم مهمه برخه ده.که څه هم د کمپيوټر په سيستم کې نورې مهمې برخې هم شته ،کوم چې له دې برخو پرته د کمپيوټر سيستم نشي کولای چې کار وکړي، مگر اصلي دړه دا ټولې برخې يو له بله سره يوځای کړې. په ټوليزه توگه نوې اصلي دړې د شنه ځانگړيتوب لرونکې دي.شين خاصيت هغه خاصيت دی چې د هغه پر بنسټ اصلي دړه کولای شي چې کله له کمپيوټره څخه کار نه اخلو او کمپيوټر روښانه وي د ډيرو مصرف کوونکو وسايلو لکه مانيتور،کلک ډيسک،او د بريښنا مصرف لږوي. نو که چېرې کارن له يوه ټاکلي وخت وروسته ،چې هغه هم د کارن پواسطه ټاکل کېږي ،له ليکمن او موږک څخه کار وانخلي نو اصلي دړه د تصوير سگنالونه غوڅوي د کلک ډيسک ماشين له کاره غورځوي او همدارنگه ته د ننه ايستلو د گړۍ تپيدا قطع کوي او کمپيوټر په نيمه فعال حالت بدليږي.مگر د ليکمن د يوې کلۍ په فشار ورکولو سره ټول څيزونه خپل عادي حالت ته راگرځي او کمپيوټر بيرته خپل فعال حالت نیسي. آر دړه سولگر