10. Hukuk Dairesi 2024/2501€E. , 2024/3257K.
o

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : Antalya Bölge Adliye Mahkemesi 9. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2023/3200 E., 2023/3473K.

KARAR : Esastan Ret

İLK DERECE MAHKEMESİ : Alanya 1. İş Mahkemesi

SAYISI : 2019/152 E., 2023/184 K.

Taraflar arasındaki hizmet tespiti davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk Derece Mahkemesince
davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye
Mahkemesince başvurularının esastan reddine karar verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı davalı ve fer'i müdahil Kurum vekilleri tarafından temyiz edilmekle; kesinlik,
süre, temyiz şartı ve diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçelerinin
kabulüne karar verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki
belgeler incelenip gereği düşünüldü:

I. DAVA
Davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacının davalı apartman yönetiminde apartman görevlisi olarak
04.06.2011-Temmuz 2019 tarihleri arasındaki çalışmalarının tespitine karar verilmesini talep ve dava
etmiştir.

II. CEVAP
1.Davalı tarafça davaya cevap verilmemiştir.

2.Fer'i müdahil Kurum vekili cevap dilekçesinde; Kurumun feri müdahil olarak davaya katıldığını, hak
düşürücü süre itirazında bulunduklarını, Kurum aleyhine yersiz açılan, maddi ve hukuki dayanaktan yoksun
olan davanın reddine karar verilmesi gerektiğini belirtmiştir.

II. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile davanın kabulüne, davacının davalıya
ait 1200865 sicil numaralı iş yeri nezdinde 04.06.2011-30.06.2019 tarihleri arasında kesintisiz çalıştığının ve
sigortasız geçen çalışmalarının sigortalı sayılması gerektiğinin tespitine şeklinde karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum
vekilleri istinaf başvurusunda bulunmuştur.

B. İstinaf Sebepleri

1.Davalı vekili istinaf dilekçesinde özetle, iş sözleşmesinin varlığını gösteren bağımlılık unsurunun olayda
bulunmadığını, davacı tarafın delil olarak sunduğu karar defterinin ve kat malikleri toplantı tutanaklarının,
makbuzların geçersiz ve sahte olduğunu, sahte belgelerin delil olarak sayılmasını kabul etmediklerini,
davacının apartmanın kapıcı dairesinde işgalci durumunda olduğunu, daireye maliklerin rızası olmadan ve
ortak karar alınmadan eski yönetici tarafından yerleştirildiğini, 2019 yılında yönetimin değişmesiyle birlikte
usulsüzlüklerin ortaya çıkarıldığını ve davacıdan daireyi tahliye etmesinin istendiğini, davacının davalıya
bağımlı olarak iş gördüğünü ispat edemediğini, bir kimsenin 8 yıl boyunca sigortasının yapılıp yapılmadığını
kontrol etmemesinin ve bu süre boyunca aylık ücret talep etmemesinin hayatın olağan akışına aykırı

olduğunu helirrearek İlk Derere Mahkemeci kararının kaldırılmacına ve davanın reddine karar verilmecini

NVMaAYyuii YIidladnR iy YU YUYUIlU opal LULLİLUIyii, Yi KEŞLINi OYU UUYUlia oiyuiLapçılmı yapıp yapımılduıyın
kontrol etmemesinin ve bu süre boyunca aylık ücret talep etmemesinin hayatın olağan akışına aykırı
olduğunu belirterek, İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini
talep etmiştir.

2.Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle, davacının davalı iş yerinde tespiti istenen sürelerde
tam ve kesintisiz olarak çalışıp çalışmadığını ispat edecek tanık anlatımları ve başkaca delil bulunmadığını,
özellikle bordro tanıklarının davacının iş yerinde kesintisiz olarak çalıştığına dair şüpheden uzak beyanda
bulunmadıklarını, kararda geçen tarihler arasında davalı iş yerinde hizmet akdine dayalı olarak çalıştığı
şeklindeki denetime elverişli olmayan rapora istinaden karar verilmesinin hukuka aykırı olduğunu belirterek,
İlk Derece Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.

C. Gerekçe ve Sonuç
Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile istinaf başvurularının esastan reddine
karar verilmiştir.

V. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı ve fer'i müdahil Kurum
vekilleri temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
1.Fer'i müdahil Kurum vekili istinaf dilekçesindeki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasını talep etmiştir.

2.Davalı temyiz dilekçesinde özetle; istinaf dilekçesindeki beyanlarını tekrarla kararın bozulmasını talep
etmiştir.

C. Gerekçe
1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Uyuşmazlık, hizmet tespiti istemine ilişkindir.

2. Ilgili Hukuk

1. Davanın yasal dayanağı 506 sayılı Sosyal Sigortalar Kanunu'nun 79 uncu maddesi ile 5510 sayılı Sosyal
Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 86 ncı maddesidir. Anayasal haklar arasında yer alan sosyal
güvenliğin yaşama geçirilmesindeki etkisi gözetildiğinde, sigortalı konumunda geçen çalışma sürelerinin
saptanmasına ilişkin davalar, kamu düzenine ilişkin olduğundan, özel bir duyarlılık ve özenle yürütülmesi
zorunludur. Bu bağlamda, hak kayıplarının ve gerçeğe aykırı sigortalılık süresi edinme durumlarının
önlenmesi, temel insan haklarından olan sosyal güvenlik hakkının korunabilmesi için, bu tür davalarda
tarafların gösterdiği kanıtlarla yetinilmeyip, gerek görüldüğünde re'sen araştırma yapılarak kanıt
toplanabileceği de göz önünde bulundurulmalıdır.

2. Diğer taraftan 4857 sayılı İş Kanunu'nun 13 üncü maddesinde, işçinin normal haftalık çalışma süresinin,
tam süreli iş sözleşmesiyle çalışan emsal işçiye göre önemli ölçüde daha az belirlenmesi durumunda
sözleşmenin kısmi süreli iş sözleşmesi olduğu belirtilmiş, 63 üncü maddesinde, genel bakımdan çalışma
süresinin haftada en çok 45 saat olduğu, aksi kararlaştırılmamışsa bu sürenin, iş yerlerinde haftanın çalışılan
günlerine eşit ölçüde bölünerek uygulanacağı açıklanmıştır. Bu tür hizmet tespiti davalarında tam gün
üzerinden veya kısmi zamanlı olarak çalışma olgusunun ortaya konulması önem arz etmekte olup çalışmanın
kısmi zamanlı olduğu anlaşıldığı takdirde günde kaç saat hizmet verildiği ve giderek haftalık ve aylık çalışma
süreleri belirlenmeli, sonrasında değinilen 63 üncü madde kapsamında 7,5 saatlik çalışmanın 1 iş gününe
karşılık geldiğinden yola çıkılarak hüküm altına alınması gereken aylık çalışma süresi belirlenmelidir.

3. Değerlendirme

Davacının davalı apartmanda kapıcı olarak 04.06.2011-Temmuz 2019 tarihleri arasındaki çalışmalarının
tespitini talep ettiği eldeki davada, Mahkemece davanın kabulüne karar verilmişse de, verilen hükmün eksik
incelemeye dayalı olduğu anlaşılmaktadır.

Mahkemenin davacının kapıcı olarak talebine konu dönemde davalı iş yerinde çalıştığına yönelik kabulü
yerinde bulunmakla birlikte, çalışmanın kısmi zamanlı çalışma olup olmadığı noktasında yapılan araştırma ve
incelemenin eksik olduğu değerlendirilmektedir.

Mahkemece re'sen araştırma ilkesi doğrultusunda apartmanda hangi kapıcılık hizmetlerinin yapıldığı, bu
hizmetler karşılığında ne kadar süre harcandığı, yeteri kadar civar kapıcılar ve kat maliki olmayan kiracılar
dinlenilmek suretiyle belirlenmeli, davacının iş hayatıyla özel hayatının iç içe geçtiği gözetilmek kaydıyla,
çalışmanın kısmi zamanlı olup olmadığı irdelenmeli; kapıcılık faaliyetinin periyodik olarak hangi sıklıkta
(saat/gün/ay) yapıldığı ve bunun için ne kadar zaman harcandığı araştırılmalı, günde kaç saat hizmet
verildiği, haftalık ve aylık çalışma süreleri belirlenmeli, sonrasında yukarıda değinilen 63 üncü madde
kapsamında 7,5 saatlik çalışmanın 1 iş gününe karşılık geldiği nazara alınarak hüküm altına alınması
gereken aylık çalışma süresi belirlenmelidir.

Mahkemece, bu maddi ve hukuki olgular gözönünde tutulmaksızın eksik inceleme ve değerlendirme ile yazılı
şekilde hüküm kurulması usul ve kanuna aykırı olup bozma nedenidir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

1. Temyiz olunan, İlk Derece Mahkemesi kararına karşı istinaf başvurusunun esastan reddine ilişkin Bölge
Adliye Mahkemesi kararının ORTADAN KALDIRILMASINA,

2. İlk Derece Mahkemesi kararının BOZULMASINA,

3. Temyiz karar harcının istek halinde ilgiliye iadesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, bozma kararının bir örneğinin kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine
gönderilmesine,

27.03.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
