10. Hukuk Dairesi 2024/7078E. , 2024/7957K.
o

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ : İzmir Bölge Adliye Mahkemesi 10. Hukuk Dairesi
SAYISI : 2022/2936 E., 2024/720K.

KARAR : Ret, Kabul

İLK DERECE MAHKEMESİ : İzmir 12. İş Mahkemesi

SAYISI : 2018/164 E., 2022/213K.

Taraflar arasındaki Kurum işleminin iptali-itirazın iptali davasından dolayı yapılan yargılama sonunda İlk
Derece Mahkemesince, hükümde belirtilen gerekçelerle asıl ve birleşen davanın kısmen kabulüne karar
verilmiştir.

Kararın taraf vekilleri tarafından istinaf edilmesi üzerine, Bölge Adliye Mahkemesince istinaf başvurusunun
kabulü ile İlk Derece Mahkeme kararının kaldırılarak asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulüne karar
verilmiştir.

Bölge Adliye Mahkemesi kararı, davacı vekilince temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve diğer usul
eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar verildikten ve
Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlenildikten sonra dosyadaki belgeler incelenip gereği
düşünüldü:

I.DAVA

Asıl davada davacı vekili dava dilekçesinde özetle; davacıya 01.05.2007 tarihinden itibaren yaşlılık aylığı
bağlandığını, yapılan hizmet güncellemeleri işlemleri sonrasında 2829 sayılı Kanun gereğince son 7 yıldaki
en fazla çalışması 4/1-a statüsünde geçtiği halde davacıya sehven 4/1-b statüsünden yaşlılık aylığı
bağlandığının tespit edildiği gerekçesi ile davacının yaşlılık aylığının durdurulduğunu, 4/1-b kapsamında
bağlanan aylığın başlangıç tarihi itibariyle iptal edildiğini ve davacıya yersiz ödeme tahakkuk ettirildiğini,
davacıya ödenen 105.460,61 TL ile ilgili olarak davacının yaşlılık aylığından kesinti yapıldığını, ancak
davacıya hiçbir bilgi verilmeden ve icra-i işlem yapılmadan herhangi bir ihtarat veya tebligat yapılmadan
re'sen kesinti yapılmasının yasaya aykırı olduğunu beyanla davacının 105.460,00 TL borçlu olmadığının
tespitine ve davacının yaşlılık aylığından yapılan kesintinin iptali ile kesinti miktarlarının iadesine dair karar
verilmesini talep etmiştir.

Birleşen davada ise davalının İzmir 8. İcra Dairesinin 2020/767 sayılı icra takip dosyasına yaptığı itirazın
iptali ile davalı aleyhine 9520 oranında icra inkar tazminatına hükmedilmesini talep etmiştir.

II.CEVAP
Davalı Kurum vekili cevap dilekçesinde özetle; Kurum işlemlerinin usul ve yasaya uygun olduğunu beyanla
davanın reddini istemiştir.

HI.İLK DERECE MAHKEME KARARI

İlk Derece Mahkemesi yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile asıl davanın kısmen kabulü ile davacının
5510 sayılı Kanun'un 96/1-b maddesi gereğince zamanaşımına uğramadığı tespit edilen 25.12.2011-
25.11.2016 dönemi (5 yıllık) toplam 66.274,14-TL yaşlılık aylığını davalı Kuruma iade etmesi gerektiği,
ancak, davacının yaşlılık aylığından 2017/1 ila 2019/11. aylarda yapılan toplam 14.521,52 TL kesinti
yapıldığı tespit edildiğinden, davacının bakiye 51.752,52-TL yaşlılık aylıklarının davalı Kuruma iade etmesi
gerektiğinin tespitine, Kurum tarafından yapılan yaşlılık aylığının borç kaydedilmesine ilişkin Kurum işleminin
iptaline ilişkin davasının reddine, birleşen davanın kısmen kabulü ile İzmir 8. İcra Dairesinin 2020/767 sayılı
icra takip dosyasında takibinin açıldığı 14.01.2020 tarihinde 51.752,52-TL 4/b kapsamında yaşlılık aylıkları
aslı ile 2.669,42 TL işlemiş yasal faiz olmak üzere toplam 54.421,94-T1 borçlu olduğu anlaşılmakla,
davalının itirazının kısmen iptali ile takibin 54.421,94 TL üzerinden devamına, devamına karar verilen asıl
alacağın 9520 oranında icra inkar tazminatı hükmedilmesine karar verilmiştir.

davalının itirazının kısmen iptali ile takibin 54.421,94 TL üzerinden devamına, devamına karar verilen asıl
alacağın 9520 oranında icra inkar tazminatı hükmedilmesine karar verilmiştir.

IV.İSTİNAF

A.İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde taraf vekilleri istinaf yoluna
başvurmuştur.

B.İstinaf Sebepleri:

Davacı vekili istinaf dilekçesinde özetle; her ne kadar Mahkemece davacının iade etmesi gereken miktar
bulunduğundan bahisle hüküm kurulmuşsa da BK 63'teki düzenleme gereğince zenginleşmenin iyi niyetli
olduğunun kabulü halinde istenilen meblağın isteme tarihinden önce elinden çıktığının veya harcandığının
kabulü halinde iade yükümlülüğünün bulunmayacağını, davacının iyiniyetli olduğunu, itirazın iptali davasının
kısmen kabulünün hatalı olduğunu, icra inkar tazminatına hükmedilemeyeceğini beyanla kararın
kaldırılmasını talep etmiştir.

Davalı Kurum vekili istinaf dilekçesinde özetle; farklı statüden aylık bağlandığından davalı Kurumun takas ve
mahsup yapamadığını, Kurumun davacıya ilk aylık bağlama tarihinden itibaren ödemesi gereken 4/1-a
kapsamındaki aylıkları hesaplarken zamanaşımı süresini dikkate almadan davacıya ödediğini, 5510 sayılı
Kanun'un 96 ncı maddesinde ise hatalı bağlanan aylığın kesilerek yersiz ödenmesinin düzenlendiğini, dikkat
edilecek hususun “davacıya aynı dönem için iki kere ödeme yapılmış olması” olduğunu, davacının kaybının
söz konusu olmadığını, zenginleşmesinin söz konusu olduğunu, Borçlar Kanunu hükümlerinin burada
uygulanamayacağını, zira davacıya iki kere ödeme yapıldığını beyanla kararın kaldırılarak davanın reddine
karar verilmesini talep etmiştir.

C.Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile somut olayda; davacıya 4/b
kapsamında yaşlılık aylığı bağlandıktan sonra davalı Kurum tarafından yapılan hizmet güncellemesi
sonrasında aslında davacıya 4/a kapsamında yaşlılık aylığı bağlanması gerektiğinin tespit edildiği ve
davacının yaşlılık aylığına esas statüsünün davalı Kurum tarafından değiştirildiği, söz konusu statü
değişikliğinin davacının lehine olduğu ve davacıya sonraki statü dikkate alınarak toplu ödeme yapıldığı
hususlarında taraflar arasında çekişme bulunmadığı; uyuşmazlığın daha önce davacıya 4/1-b kapsamında
yapılan yaşlılık aylığı ödemeleri nedeniyle bildirilen borcun toplu ödeme sırasında teknik nedenlerle 4/1-a
kapsamında ödenmesi gereken aylıkların toplu ödemesi sırasında mahsup edilememesinden ve davacıdan
iadesinin talep edilmesinden kaynaklandığı, davacı tarafın 4/1-a kapsamında ödenmesi gereken her bir aylık
için ödeme tarihinden itibaren işleyecek yasal faiz talep hakkı varsa da eldeki davada talep edilmemiş olup
bu durumda; Yargıtay kararında da açıklandığı üzere; davacıya 4/1-b kapsamında ödenen aylıkların yersiz
ödeme olarak değerlendirilmesinin söz konusu olmadığı, aynı dönem için 5510 sayılı Kanun'un 4/1-a ve b
maddeleri kapsamında mükerrer ödemeye yol açmamak adına 4/1-a maddesi kapsamında yapılan toplu
ödemeden mahsubu gerçekleşen tutarın ödeme sonrasında mahsup edilememiş olunması nedeniyle
istirdadına yönelik olduğu, mükerrer ödemeden kaynaklanan takibe konu tutarın iadesinin gerektiği, 5510
sayılı Kanun'un 96 ncı maddesinin ve ayrıca Borçlar Kanunu'nun 63 üncü maddesinin uygulanması söz
konusu olmayacağı anlaşıldığından; asıl davanın reddine ve birleşen davanın kabulüne karar verilmesi
gerekirken yazılı şekilde hüküm kurulması isabetsiz olduğundan; İzmir 12. İş Mahkemesince verilen
06.09.2022 tarih, 2018/164 Esas ve 2022/213 Karar sayılı kararın 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri
Kanunu'nun 353/1-b.2 maddesi gereğince kaldırılmasına, asıl davanın reddine, birleşen davanın kabulü ile
İzmir 8. İcra Dairesinin 2020/767 sayılı icra takip dosyasına yapılan itirazın iptali ile takibin aynen
devamına, devamına karar verilen asıl alacağın 9020 oranında icra inkar tazminatı hükmedilmesine karar
verilmiştir.

V.TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı-birleşen dava davalısı vekili
temyiz isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davacı-birleşen dava davalısı vekili; istinaf dilekçesinde belirttiği hususlar ile temyiz talebinde bulunmuştur.

C.Gerekçe
1.Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme
Asıl dava, Kurum işleminin iptali; birleşen dava ise itirazın iptali istemine ilişkindir.

2.İlgili Hukuk
1-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile
370 ve 371 inci maddeleri,

2-5510 sayılı Sosyal Sigortalar ve Genel Sağlık Sigortası Kanunu'nun 32 nci maddesi.

3. Değerlendirme
1.Bölge adliye mahkemelerinin nihai kararlarının bozulması 6100 sayılı Kanun'un 371 inci maddesinde yer
alan sebeplerden birinin varlığı hâlinde mümkündür.

2. Temyizen incelenen karar, tarafların karşılıklı iddia ve savunmalarına, dayandıkları belgelere, uyuşmazlığa
uygulanması gereken hukuk kuralları ile hukuki ilişkinin nitelendirilmesine, dava şartlarına, yargılama ve
ispat kuralları ile kararda belirtilen gerekçelere göre usul ve kanuna uygun olup davacı-birleşen dava
davalısı vekili tarafından temyiz dilekçesinde ileri sürülen nedenler kararın bozulmasını gerektirecek nitelikte
görülmemiştir.

VI. KARAR

Açıklanan sebeplerle;

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının 6100 sayılı Kanun'un 370 inci maddesinin birinci fıkrası
uyarınca ONANMASINA,

Aşağıda yazılı temyiz giderinin temyiz eden ilgiliye yükletilmesine,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine, kararın bir örneğinin Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,

10.07.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
