9. Hukuk Dairesi 2021/11105E. , 2021/15254K.

"İçtihat Metni"

BÖLGE ADLİYE

MAHKEMESİ : ... 9. Hukuk Dairesi
DAVA TÜRÜ : KANUN YARARINA BOZMA
İLK DERECE

MAHKEMESİ : ... 5. İŞ MAHKEMESİ

Davacı ... adına Av. .... ile davalı ... Medya Dağıtım A.Ş. arasındaki davada (... Bölge Adliye
Mahkemesi 9. Hukuk Dairesinin davacının istinaf başvurusunun kesinlikten reddine dair
19/11/2020 tarih, 2020/2131 esas, 2020/2703 sayılı kesin nitelikteki kararına göre) ... 5. İş
Mahkemesi'nin 29/01/2020 tarih, 2018/632 esas ve 2020/2703 sayılı kesin nitelikteki
kararının hukuka aykırı olduğu iddiası ile kanun yararına bozulması, Adalet Bakanlığı'nın
20.10.2021 tarih ve 39152028-153.01-273-2021-E. 2050/29506 sayılı yazısı ile talep edilmiş
olmakla,

6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanununun 363. maddesindeki ;

"(1) (Değişik: 20/7/2017-7035/33 md.) İlk derece mahkemelerinin kesin olarak verdikleri
kararlar ile istinaf incelemesinden geçmeden kesinleşmiş bulunan kararlarına ve bölge adliye
mahkemesi hukuk dairelerinin ilk derece mahkemesi sıfatıyla kesin olarak verdikleri kararlar
ile yine bu sıfatla verdikleri ve temyiz incelemesinden geçmeden kesinleşmiş bulunan
kararlarına karşı, yürürlükteki hukuka aykırı bulunduğu ileri sürülerek Adalet Bakanlığı veya
Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı tarafından kanun yararına temyiz yoluna başvurulur.

(2) Temyiz talebi Yargıtayca yerinde görüldüğü takdirde, karar kanun yararına bozulur. Bu
bozma, kararın hukuki sonuçlarını ortadan kaldırmaz.

(3) Bozma kararının bir örneği Adalet Bakanlığına gönderilir ve Bakanlıkça Resmi Gazetede
yayımlanır." hükmü gereği dosyadaki tüm belgeler okunup dava dosyası için Tetkik Hakimi
tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği konuşulup düşünüldü:
YARGITAYKARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davacının davalıya ait işyerinde dağıtım elemanı olarak çalıştığını, iş
sözleşmesinin işverence haksız feshi üzerine davalı aleyhine ihbar tazminatı, kıdem tazminatı
ve yıllık izin ücretinin ödenmesi istemi ile ilamsız icra takibi başlattıklarını, davalı tarafından
takibe itiraz edildiğini, arabuluculuk sürecinin anlaşamama ile sonuçlandığını beyan ederek
itirazın iptali ile takibin devamına, davalı aleyhine icra tazminatına hükmedilmesine karar
verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan kanıtlar ve bilirkişi raporuna dayanılarak itirazın kısmen iptali ile takibin
devamına, alacak davası yönünden davanın dava şartı yokluğu nedeniyle usulden reddine
karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu:

Karara karşı taraflar istinaf başvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:

DElMmM Alim MAmbhismemmemelimem Amımlımım imbimmi hamınımımımıamn İLlsilsarls Aikhmalsmamamlari Zammı!

"ım

Karara Karşı taraflar IStına!l Daşvurusunda bulunmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti:

Bölge Adliye Mahkemesince, davalının istinaf başvurusunun Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun
353/1-b-1 maddesi uyarınca esastan reddine, davacı tarafın istinaf başvurusunun Hukuk
Muhakemeleri Kanunu'nun 352/i-b maddesi uyarınca kesinlik nedeniyle reddine, 7036 sayılı
Kanun'un 9. maddesi atfıyla 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 362/1-a maddesi
uyarınca miktar itibariyle kesin olmak üzere karar verilmiştir.

Temyiz:

Kararı, kanun yararına bozulması için Adalet Bakanlığı temyiz etmiştir.

Gerekçe:

Kanun yararına temyize konu edilen uyuşmazlık, ıslah dilekçesi ile talep edilen kıdem
tazminatı alacağı yönünden dava şartı arabuluculuk yoluna başvurulması gerekip gerekmediği
noktasında toplanmaktadır.

12.10.2017 tarihli 7036 sayılı İş Mahkemeleri Kanununun “Dava Şartı Olarak Arabuluculuk”
başlığını taşıyan 3 maddesinin birinci fıkrasına göre, bireysel veya toplu iş sözleşmesine
dayanan işçi veya işveren alacağı ve tazminatı ile işe iade talebiyle açılan davalarda,
arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.

Davacı, arabuluculuk faaliyeti sonunda anlaşmaya varılamadığına ilişkin son tutanağın aslını
veya arabulucu tarafından onaylanmış bir örneğini dava dilekçesine eklemek zorundadır. Bu
zorunluluğa uyulmaması hâlinde mahkemece davacıya, son tutanağın bir haftalık kesin süre
içinde mahkemeye sunulması gerektiği, aksi takdirde davanın usulden reddedileceği ihtarını
içeren davetiye gönderilir. İhtarın gereği yerine getirilmez ise dava dilekçesi karşı tarafa
tebliğe çıkarılmaksızın davanın usulden reddine karar verilir. Arabulucuya başvurulmadan dava
açıldığının anlaşılması hâlinde herhangi bir işlem yapılmaksızın davanın, dava şartı yokluğu
sebebiyle usulden reddine karar verilir (m.3/2).

02.06.2018 tarihli ve 30439 (RG) sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk Yönetmeliğinin
Dava Şartı Olarak Arabuluculuğa Başvuru ile ilgili 23. maddesinde başvurunun dilekçe ile veya
bürolarda bulunan formların doldurulması suretiyle yahut elektronik ortamda yapılabileceği
belirtilerek başvurunun şekli açıklığa kavuşturulmuştur. İlgili maddede ayrıca arabuluculuk
başvurusu sırasında başvurandan, uyuşmazlık konusuna ilişkin hususların açıklanmasının
isteneceği düzenlenmiştir. Gerek 6325 sayılı Hukuk Uyuşmazlıklarında Arabuluculuk
Kanununun 15. maddesinde, gerekse Yönetmeliğin 25. maddesinde arabuluculuk faaliyetinin
ne şekilde yürütüleceği düzenlenmiş olup, arabuluculuk faaliyetinin başvurunun içeriğine göre
şekilleneceği konusunda tereddüt bulunmamaktadır. Arabuluculuk faaliyeti sonucunda
tarafların uyuşmazlık konusunda anlaşmaları veya kısmen anlaşmaları hâlinde süreç anlaşma
son tutanağı ile sonuçlandırılacak yahut bunların haricindeki her durumda taraflar anlaşmamış
sayılacağından anlaşmama son tutanağı düzenlenecektir (m.25/6).

Bu yasal düzenlemelere göre somut olay değerlendirilecek olursa, davacının davalı taraf
aleyhine kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ile yıllık izin ücreti alacaklarının tahsili için ilamsız
icra takibi başlattığı, davalı tarafın takibe itirazı üzerine 7036 sayılı Kanunun 3. maddesine
göre arabulucuya başvurulduğu, arabuluculuk faaliyeti sonucunda tarafların anlaşamadığına
dair son tutanağın düzenlendiği uyuşmazlık dışıdır. Davacı taraf anlaşmama son tutanağını
eklemek suretiyle itirazın iptali davası açmış, ilk derece mahkemesince yapılan yargılama
sonucunda itirazın kısmen iptaline karar verilmekle birlikte, alacak davasının dava şartı
yokluğu sebebiyle usulden reddine karar verilmiştir. Mahkemece ıslaha konu 4.554,80-fark
kıdem tazminatı alacağı ile ilgili olarak, arabuluculuğa icra takibine konu alacaklar yönünden
başvurulduğu, artırılan alacak yönünden arabuluculuğa başvurulmadığı gerekçesiyle ret kararı
verildiği anlaşılmaktadır. Dosya kapsamındaki anlaşmama tutanağında uyuşmazlığın konusu

“işçi işveren uyuşmazlığı (... 10. İcra Md nün 2016/5521 E. sy dosyası ile takip konusu yapılan
kıdem tazminatı-ihbar tazminatı-yıllık izin ücreti alacağı kalemlerini ve taleplerini içerir
uyuşmazlığa dairdir. İtirazın iptali davası öncesi arabuluculuk başvurusu)” şeklinde
belirlenmiştir. Görüşme tutanaklarında yer alan başvurucu vekilinin beyanları da aynı
dogrultudadır.

Mahkemece arabuluculuk tutanağının itirazın iptali davasına konu edilen alacaklar ile ilgili
olduğu, ıslaha konu kıdem tazminatı yönünden arabuluculuk şartının gerçekleşmediği
sonucuna varılmış ise de, itirazın iptali davasına konu alacak kalemleri arasında kıdem
tazminatının da bulunduğu dosya kapsamındaki belgelerden tespit edilmektedir. Kanunda
tarafların uyuşmazlık” konusunda anlaşmaları yahut anlaşamamalarından söz edilmekte olup,
somut olayda taraflar arasındaki uyuşmazlığın "kıdem tazminatı, ihbar tazminatı ve yıllık izin
ücreti alacaklarının ödenmemesinden” kaynaklandığı açıktır. Burada tartışılması gereken
husus, itirazın iptali davasına konu kıdem tazminatı alacağı için arabuluculuğa başvurulmuş
olması halinde, bu alacağın ıslahı öncesinde arabuluculuğa başvurulmasının gerekip
gerekmediğidir.

Yukarıda da ifade edildiği gibi, bireysel veya toplu iş sözleşmesine dayanan işçi veya işveren
alacağı ve tazminatı talebiyle açılan davalarda arabulucuya başvurulmuş olması dava şartıdır.
İş yargılamasına konu kısmi davalar ile ilgili olarak, dava öncesinde arabuluculuk şartının
gerçekleştirilmiş olması kaydıyla, kısmi ıslaha konu edilen alacaklar yönünden ayrıca
arabuluculuğa başvurulmasına gerek bulunmamaktadır (F. Uşan/E. Erdoğan/C.Erdoğan,
Yargıtay ve Bölge Adliye Mahkemesi Kararları Işığında Bireysel İş Hukuku ve İş Yargılaması,
Eylül 2021, .... 366). Diğer taraftan itirazın iptali davasında dava konusunun ıslah yoluyla
arttırılması mümkün olup, bu halde arttırılan kısım yönünden tahsil şeklinde hüküm kurulması
gerektiği kabul edilmektedir (Yargıtay Hukuk Genel Kurulu'nun 13.10.2020 tarih, 2010/9-424
esas, 2010/511 sayılı kararı). Somut olayda davacının bir bölümünü itirazın iptali davasına
konu ettiği kıdem tazminatı alacağının kalan kısmını "ıslah" yolu ile talep etmesinde hukuken
bir engel bulunmamaktadır. Bu itibarla kısmi davada ıslaha ilişkin ilkeler burada da geçerli
kabul edilmelidir. Davacının gerek dava dilekçesi içeriğindeki gerekse ıslah dilekçesine konu
ettiği alacağı aynı olup, bu alacak ile ilgili olarak arabuluculuk şartı yerine getirilmiştir. Dava
açılmadan önce kıdem tazminatı ile ilgili olarak arabuluculuğa başvuran davacının, ıslaha konu
kısım için ayrıca bu yola başvurması zorunlu değildir. Mahkemece uyuşmazlığa konu olan
alacağın kendisi yerine, davanın türüne yönelik değerlendirme yapılarak, ıslah edilen kıdem
tazminatı alacağının usulden reddine karar verilmesi açıklanan ilke ve esaslara aykırıdır. Bu
halde davacının kıdem tazminatı alacağı yönünden arabuluculuğa başvuru şartını
gerçekleştirdiği kabul edilerek, işin esasına yönelik değerlendirme yapılması gerekirken aksi
yönde hüküm kurulması hatalı olup, kanun yararına bozma isteğinin bu gerekçe ile yerinde
olduğu sonucuna ulaşılmıştır.

Sonuç:

Adalet Bakanlığı'nın kanun yararına bozma istemi açıklanan gerekçe ile yerinde görülmekle ...
5. İş Mahkemesi'nin 29/01/2020 tarih, 2018/632 esas ve 2020/2703 sayılı davacı yönünden
kesin nitelikteki kararının sonuca etkili olmamak üzere BOZULMASINA, dosyanın
mahkemesine iadesine, bozma kararının bir örneğinin 6100 Sayılı Hukuk Muhakemeleri
Kanunu'nun 363. maddesinin 3. fıkrası gereğince Resmi Gazete'de yayınlanması için Adalet
Bakanlığı Hukuk İşleri Genel Müdürlüğü'ne gönderilmesine 02/11/2021 gününde oybirliğiyle
karar verildi.
