9. Hukuk Dairesi 2021/4996E. , 2021/9088K.

"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi taraf
vekillerince istenilmekle, temyiz taleplerinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası için
Tetkik Hakimi tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi, gereği
konuşulup düşünüldü:

YARGITAYKARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı vekili, davalı belediyede çalıştığı, işyerinde uygulanan 2004-2005 dönemi Toplu İş
Sözleşmesinin eksik uygulanarak taban yevmiyesinin ve buna bağlı olarak sosyal haklarının ve
risk zammı ile diğer alacakların takip eden yıllara etki eder şekilde eksik ödendiği iddiası ile
eksik ödenen bir kısım alacaklarının davalıdan tahsilini talep etmiştir.

Davalıların Cevabının Özeti:

Davalı vekili, davanın reddi gerektiğini savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece Dairemizin 22/04/2019 tarihli bozma ilamına uyulmasına karar verildikten sonra
yapılan yargılama neticesinde davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar taraf vekillerince temyiz edilmiştir.

Gerekçe :

Taraflar arasında davacının taban ücreti ve ücret zamlarına göre yevmiyelerinin ve sosyal
haklarının davalı işyerinde uygulanan toplu iş sözleşmesine uygun belirlenerek ödenip
ödenmediği noktasında uyuşmazlık vardır.

Toplu iş sözleşmesinin taraflarının değişen ekonomik durumlar karşısında, sözleşmede
değişiklik yapmak ve sözleşmeyi yeni koşullara uyarlamak amacıyla toplu iş sözleşmesi
hükümlerini değiştirmeleri olanaklıdır. 4857 sayılı İş Kanunu'nun 22. maddesinin son
fıkrasında yazılı olan "taraflar aralarında anlaşarak çalışma koşullarını her zaman
değiştirebilirler" kuralından, toplu iş sözleşmeleri yönünden iş ilişkisinin tarafları yerine, toplu
iş sözleşmesinin taraflarını anlamak lazım gelir. Gerçekten, toplu iş sözleşmesi yapma yetkisi
olan kişilerin bu yetkileri devam ettiği sürece toplu iş sözleşmesi hükümlerinde değişiklik
yapmaları kural olarak mümkündür (Hukuk Genel Kurulu, 15.05.2013 gün ve 2013/22-540
esas, 2013/727 karar.).

Toplu iş sözleşmesi yetkisi olan yanlar, aralarında yapacakları bir ek protokolle gelecekteki
haklarda artışı ve hatta bir azalmayı kararlaştırabilirler (Tunçomağ K./Centel T.: İş Hukukunun
Esasları, ... 2008, 5.369).

Ne var ki, toplu iş sözleşmesinde yapılacak olan değişiklikler kural olarak geçmişe etkili
olamayacaktır. Toplu iş sözleşmesinin tarafları arasında yapılan bu değişiklikler yapıldıkları
tarihten ileriye dönük olarak sonuçlarını doğurur. Ayrıca, toplu iş sözleşmelerinin özerkliği
ilkesi gereğince, her toplu iş sözleşmesi kendi içinde bağımsızdır.

Somut olayda, uyuşmazlık konusu olan 2004-2005 dönemini kapsayan toplu iş sözleşmesi
01/01/2004-31/12/2005 yürürlük süreli olmak üzere 20/03/2004 tarihinde imzalanmış, aynı

bkanrnlıı le elglimemimecinin hagı markdnalarinedna HAnAaieikliik ayanılmacına dAnair OIYİNAİYMANA barihindn

somut olayda, uyuşmazlık Konusu olan 24UU4-24UU5 dönemini Kapsayan toplu iş sözleşmesi
01/01/2004-31/12/2005 yürürlük süreli olmak üzere 20/03/2004 tarihinde imzalanmış, aynı
toplu iş sözleşmesinin bazı maddelerinde değişiklik yapılmasına dair 22/04/2004 tarihinde
toplu iş sözleşmesi taraflarınca imzalanan protokol hükümleri ile bir kısım haklar ile taban
ücretler ve taban ücretlere seyyanen zam hükümlerinde değişiklik yapılmıştır.

Dosya kapsamından, 2003 yılı Nisan ayında işe başlayan ve 2003 yılı Aralık ayı itibariyle
yevmiyesi 10.20 TL olan davacının, 01/01/2004 tarihinde yürürlüğe giren toplu iş
sözleşmesinin 56.maddesinin (A) bendine göre taban yevmiyesinin 18,50 TL olması,
22/04/2004 tarihli ek protokol tarihine kadar da 18,50 TL taban yevmiye üzerinden hak ve
alacakları ödenmesi gerekir iken buna uygun ödeme yapılmamış olması nedeniyle davacının
protokol tarihi olan 22/04/2004 tarihine kadar Toplu İş Sözleşmesinin 56. maddesine göre
belirlenen taban ücretlere göre ücret farkı alacaklarına hak kazanmış ise de, davalı tarafın
davaya karşı zamanaşımı def'inde bulunduğu, bu nedenle bu döneminde zamanaşımına
uğradığı anlaşılmaktadır.

Karara dayanak alınan raporda; davacının ücretinin 2003 yılında 10.200.000 TL, 2004/1-2-3-
4.aylarda 14.100.000 TL, 2004/5-6.aylar için 17.400.000 TL, 2004/7-8.aylar için 20.880.000
TL olarak uygulandığı, askerlik dönüşü Toplu İş Sözleşmesi gereği 01/01/2005 tarihi itibariyle
9020 ücret zammı uygulanarak 2005/5.ayda yevmiyesinin 25.060.000 TL olduğu, 01/07/2005
itibariyle de Y620 ücret zammı uygulanarak ücretinin 30.07 TL olduğu, belirtilen uygulamada
bir eksiklik bulunmadığı tespiti yapıldığı halde, ek protokolün toplu iş sözleşmesinin
56.maddesinin B-C-D bentlerinde bir değişiklik getirmediği değerlendirmesi ile davacının
taban yevmiyesinin protokol tarihinden sonra da 18,50 TL olması gerektiği kabul edilerek
davacı lehine fark ücret alacağı hesaplanması hatalıdır. Davacının ücretinin askerlik öncesi ve
sonrası toplu iş sözleşmesi ve ilgili protokol hükümlerine uygun şekilde belirlenerek ödendiği
anlaşılmaktadır.

Hal böyle olunca davacının uyuşmazlığa konu dönemde geçerli toplu iş sözleşmesi ve
22/04/2004 tarihli protokol hükümlerine göre ücretinin tespit edilerek davalı ... tarafından
ödendiği, bu nedenle dava konusu fark ücret alacaklarının bulunmadığının anlaşılmasına göre,
Mahkemece bu gerekçe ile davanın reddine karar verilmesi gerekli iken yazılı gerekçe ile
hüküm kurulması hatalı olup bozmayı gerektirmiştir.

SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı nedenlerle BOZULMASINA, peşin alınan temyiz
harcının istek halinde ilgililere iadesine 18/05/2021 tarihinde oybirliği ile karar verildi.
