9. Hukuk Dairesi 2021/4819E. , 2021/9119K.

"İçtihat Metni"

I. BAŞVURU

Başvurucu avukat dilekçesinde özetle;

Müvekkili ... adına davalılar aleyhine... Asliye Hukuk (İş Mahkemesi sıfatıyla) Mahkemesinin
2016/54 esasına kayıtlı olarak açtıkları davada 28.12.2017 tarihli ara karar ile davayı ıslah
etmek üzere bir sonraki celseye kadar süre verildiğini, aynı gün duruşması olan 2016/113
esas sayılı dosyada da duruşma gününe kadar ıslah için süre verildiğini, her iki dosyada da
22.02.2018 tarihinde celseden önce ıslah yapmalarına rağmen yerel mahkemece ıslahın yasal
süre olan 1 haftalık süre içerisinde yapılmadığı gerekçesi ile geçersiz sayılarak dava
dilekçesinde talep ettikleri meblağlar ile sınırlı olarak kısmen kabul kararı verildiğini, ... Bölge
Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 29.01.2021 tarihli kararı ile müvekkili ... adına açılan
davada ıslahın süresinde yapılmadığı gerekçesi ile yeniden hüküm tesis edilerek davanın
yalnızca dava dilekçesinde talep edilen meblağ kadarlık kısmı için kabulüne fazlaya ilişkin
kısmın reddine karar verildiğini, kararın kesin olduğunu, ... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk
Dairesince 04.03.2021 tarihinde verilen karar ile müvekkili ... adına açılan davada ıslahın
süresinde yapıldığı gerekçesi ile kesin olarak bozma kararı verildiğini, birbiri ile aynı durumda
olan iki dava dosyasında birbiri ile çelişen iki karar verildiğini, Adli Yargı İlk Derece
Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanunun
35. Maddesi uyarınca istinaf mahkemelerinin birbiri ile çelişen kararları hakkında uyuşmazlığın
giderilmesi için Başkanlar Kurulunca kendi görüşleri de eklenerek Yargıtay'dan karar
verilmesinin istenebileceğini, müvekkili ..'ün mağduriyetinin giderilmesi için işbu kararlar
arasındaki uyuşmazlığın müvekkili lehine giderilmesi gerektiğini belirterek uyuşmazlığın
giderilmesini talep etmiştir.

II. BÖLGE ADLİYE MAHKEMESİ HUKUK DAİRELERİ BAŞKANLAR KURULU KARARI

... Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri Başkanlar Kurulu 21.04.2021 tarih ve 2021/3
sayılı kararı ile;

“...Yargıtay 22. Hukuk Dairesinin kapatılması ve Bireysel İş Hukuku Uyuşmazlıklarının Yargıtay
9. H.D.'si tarafından tek daire olarak görülmeye başlanması üzerine yargıtay 9. H.D.'si İçtihat
Farklılıkları Görüşmesinin 18. maddesinde "Islah hakkını kullanmak için mahkemeden süre
talebinde 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 181. maddesinin uygulanma imkanı
bulunmamaktadır. Zira aynı Kanunun 177. maddesine göre ıslah tahkikatın sona ermesine
kadar yapılabilecektir. Ancak davayı uzatmaya yönelik taleplerde hakim tarafından ıslah
hakkının kullanılması için belli bir süre veya kesin süre verilebilir. Hukuk Muhakemeleri
Kanunu'nun 181. maddesinde öngörülen kesin süre, duruşmada tutanağa geçirilmek suretiyle
yapılan ıslah işleminin tamamlanması (harç vs) için verilmesi gereken bir süredir. Bunun
dışında ıslah işlemini yapmak için süre talep edildiği haller, Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun
181. maddesinde öngörülen kanuni kesin süreye tabi değildir." kararı alınmıştır.

... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 2019/1104 Esas ve 2021/156 sayılı kararı
gereğince, Dairece ülke bütününde yargısal birliğin sağlanmasını amaçlayan Yargıtay 9.
H.D.'nin görüşü doğrultusunda uygulamasını değiştirerek duruşmada zapta geçirilerek yapılan
ıslah dışında yazılı olarak yapılan ıslahlarda sürenin 1 hafta ile sınırlanamayacağını ve HMK
181. maddeden kaynaklı kesin süre olmadığı yönünde uygulamaya, uygulamanın usule ilişkin
olup derhal uygulanması gerektiği gözetilerek başlanmış ve Dairenin 2019/1102 Esas-

m m a a a Vi Va a e a mr a e m m

151. maddeden kaynaklı kesin süre olmadığı yönünde uygulamaya, uygulamanın usule ilişkin
olup derhal uygulanması gerektiği gözetilerek başlanmış ve Dairenin 2019/1102 Esas-
2021/330 Karar sayılı dosyasında ıslaha değer verilmesi gerektiği gerekçesi de diğer ortadan
kaldırma sebepleri arasında sayılarak karar verildiği,

Bu itibarla, Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 2019/1104 Esas ve 2021/156 Karar
sayılı dosyası ile aynı dairenin 2019/1102 Esas, 2021/330 Karar sayılı dosyası arasında, 5235
Sayılı Adli Yargı İlk Derece Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş Görev ve
Yetkilerini Düzenleyen Kanunun 35/3 maddesi anlamında içtihat aykırılığı olmayıp, gelişen
hukuk yaklaşımı ve içtihat birliğinin sağlanması yönünden içtihat değişikliği bulunduğu”
gerekçesiyle ... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 04.03.2021 tarih 2019/1102
Esas, 2021/330 Karar sayılı ve 28.01.2021 tarih 2019/1104 Esas, 2021/156 Karar sayılı kesin
nitelikteki kararları arasında UYUŞMAZLIK BULUNMADIĞINA OYÇOKLUĞU ile karar verilmiştir.
MUHALEFET ŞERHİ ise,

“... Mahkemece Islah dilekçesinin sunulması, harçlandırması ve karşı taraf tebliğ için bir
sonraki celseye kadar süre verilmesine ve her iki dosyada 1 haftalık süre geçtikten sonra,
fakat duruşma gününden önce ara kararının yerine getirilmesine rağmen ... Bölge Adliye
Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi'nin 04/03/2021 tarih ve 2019/1102 Esas, 2021/330 karar sayılı
dosyasında yapılan ıslahın geçerli olduğu, ... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesi'nin
28/01/2021 tarih ve 2019/1104 Esas, 2021/156 karar sayılı dosyasında ise ıslahın geçersiz
olduğu şeklinde, aynı konuda birbirinden farklı kararlar verildiğinden uyuşmazlığın var olduğu”
yönündedir.

III. BAŞVURU KONUSU UYUŞMAZLIĞIN GİDERİLMESİ İSTEMİNE KONU KARAR

Başvuru Konusu ... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 28.01.2021 Tarih Ve
2019/1104 E. 2021/156 K. Sayılı Dosyasında,

İlk Derece Mahkemesince, “....6100 Sayılı Kanun'un 90. Maddesinin birinci fıkrasında,
"Süreler, kanunda belirtilir veya hakim tarafından tespit edilir. Kanunda belirtilen istisnai
durumlar dışında, hakim kanundaki süreleri artıramaz veya eksiltemez." hükmü; aynı
Kanun'un 181. Maddesinde, "Kısmen ıslaha başvuran tarafa, ıslah ettiği usul işlemini yapması
için bir haftalık süre verilir. Bu süre içinde ıslah edilen işlem yapılmazsa, ıslah hiç yapılmamış
gibi davaya devam edilir" hükmü düzenlenmiştir. (Yargıtay 22. H.D. 2017/8395 E,
2017/12622 K) Mahkememizin 28/12/2017 tarihli (10) nolu celsesinde davacı tarafa talebi
üzerine ıslah için süre verildiği, davacı tarafın 6100 Sayılı HMK'nin madde 181. Belirtilen bir
haftalık süre içinde ıslah harcını yatırmadığı” gerekçesiyle süresinde yapılmayan ıslah
dilekçesine itibar edilmeyerek dava dilekçesinde talep edilen değerler üzerinden davanın
kısmen kabulüne karar verilmiştir

Bölge Adliye Mahkemesi ise,

“Mahkemece 28.12.2017 tarihli duruşmada yasal 1 haftalık ıslah süresi hatalı olarak
"önümüzdeki celseye kadar süre verilmesine " denilmek suretiyle uzatılmış ve davacı tarafça 1
haftalık yasal süre aşılmak suretiyle 22.02.2018 tarihinde ıslah dilekçesi verildiği görülmekle
yasal süre geçtikten sonra yapılan ıslaha göre hüküm kurulması mümkün olmadığından ıslah
geçersizdir. Yerel mahkemece ilk dava dilekçesindeki miktarlar üzerinden hüküm kurulması
yerindedir.” gerekçesi ile davacının bu yöndeki istinaf talebinin reddine, diğer yönlerden istinaf
başvurusunun kabulü ile yeniden hüküm kurulmak suretiyle davanın dava dilekçesindeki
miktarlar üzerinden kısmen kabulüne dair kesin olmak üzere karar vermiştir.

IV- UYUŞMAZLIĞIN GİDERİLMESİ İSTEMİNE KONU KARARLAR

... Bölge Adliye Mahkemesi 7. Hukuk Dairesinin 04.03.2021 Tarih Ve 2019/1102 E. 2021/330
K. Sayılı Dosyasında,

İlk Derece Mahkemesince, 6100 Sayılı Kanunun 90. Maddesinin birinci fıkrasında, "Süreler,

kanunda belirtilir veya hakim tarafından tespit edilir. Kanunda belirtilen istisnai durumlar
dışında, hakim kanundaki süreleri artıramaz veya eksiltemez." hükmü; aynı Kanun'un 181.
Maddesinde, "Kısmen ıslaha başvuran tarafa, ıslah ettiği usul işlemini yapması için bir haftalık
süre verilir. Bu süre içinde ıslah edilen işlem yapılmazsa, ıslah hiç yapılmamış gibi davaya
devam edilir" hükmü bulunduğu, 28/12/2017 tarihli (10) nolu celsede davacı tarafa davacı
tarafın talebi üzerine ıslah için süre verildiği, davacı tarafın 6100 Sayılı HMK'nin madde 181.
Belirtilen bir haftalık süre içinde ıslah harcını yatırmadığı anlaşılmakla; süresinde yapılmayan
ıslah dilekçesine itibar edilmeyerek dava dilekçesinde talep edilen değerler üzerinden davanın
kısmen kabulüne dair hüküm kurulmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi ise, “Taraflar arasında ıslah konusunda çekişme vardır. Islah hakkını
kullanmak için mahkemeden süre talebinde 6100 sayılı HMK'nin 181. maddesinin uygulanma
imkanı bulunmamaktadır. Zira aynı Kanun'un 177. maddesine göre ıslah tahkikatın sona
ermesine kadar yapılabilecektir. Ancak davayı uzatmaya yönelik taleplerde hakim tarafından
ıslah hakkının kullanılması için belli bir süre veya kesin süre verilebilir. HMK'nin 181.
maddesinde öngörülen kesin süre, duruşma tutanağına geçirilmek suretiyle yapılan ıslah
işleminin tamamlanması (harç vs) için verilmesi gereken bir süredir. Bunun dışında ıslah
işlemeni yapmak için süre talep edildiği haller, HMK'nin 181. maddesinde öngörülen kanuni
kesin süreye tabi değildir. Somut olayda davacı taraf 28.12.2017 tarihli celsede ıslah için süre
talep etmiş, mahkemece bir sonraki celseye kadar süre verilmiş, davacı tarafça ıslah harcı
22.02.2018 tarihli celse öncesi aynı tarihte yatırılmıştır. Olayda HMK'nin 181. maddesinin
uygulama yeri olmadığı halde usulünce yapılmış ıslah gözetilmeden karar verilmesi hatalıdır.”
gerekçesiyle HMK'nin 353/i-a fıkrası uyarınca davanın Daire kararı uyarınca yeniden
görülmesi için dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine kesin olarak karar verilmiştir.
V. GEREKÇE

Başvuru konusu uyuşmazlıkta talep, 5235 sayılı Kanun'un 35 inci maddesi bağlamında bölge
adliye mahkemesi kararları arasındaki uyuşmazlığın giderilmesi istemine ilişkindir.

Dairemizce işin esasının incelenmesine geçilmeden önce, bölge adliye mahkemesi hukuk
daireleri başkanlar kurulu tarafından uyuşmazlık bulunmadığının tespit edilmesine göre, işin
esası incelenmeksizin dosyanın mahalline iadesinin gerekip gerekmediği hususu ön sorun
olarak tartışılmıştır.

Bölge Adliye Mahkemelerinin benzer olaylarda kesin nitelikteki kararları arasındaki
uyuşmazlığın giderilmesi isteminin hukuki dayanağı 5235 sayılı Adli Yargı İlk Derece
Mahkemeleri ile Bölge Adliye Mahkemelerinin Kuruluş, Görev ve Yetkileri Hakkında Kanun'un
35 inci maddesinde yer alan düzenlemedir.

5235 sayılı Kanun'un 35 inci maddesinin birinci fıkrasının üçüncü bendinde yer alan
düzenlemeye göre "Re'sen veya bölge adliye mahkemesinin ilgili hukuk veya ceza dairesinin
ya da Cumhuriyet başsavcısının, Hukuk Muhakemeleri Kanunu veya Ceza Muhakemesi
Kanununa göre istinaf yoluna başvurma hakkı bulunanların, benzer olaylarda bölge adliye
mahkemesi hukuk veya ceza dairelerince verilen kesin nitelikteki kararlar arasında ya da bu
mahkeme ile başka bir bölge adliye mahkemesi hukuk veya ceza dairelerince verilen kesin
nitelikteki kararlar arasında uyuşmazlık bulunması hâlinde bu uyuşmazlığın giderilmesini
gerekçeli olarak istemeleri üzerine, kendi görüşlerini de ekleyerek Yargıtaydan bu konuda bir
karar verilmesini istemek” bölge adliye mahkemesi ceza daireleri başkanlar kurulu ve hukuk
daireleri başkanlar kurulunun görevleri arasında sayılmıştır.

5235 sayılı Kanun'un 35 inci maddesinin ikinci fıkrasına göre ise “(3) numaralı bende göre
yapılacak istemler, ceza davalarında Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığına, hukuk davalarında
ise ilgili hukuk dairesine iletilir. Yargıtay Cumhuriyet Başsavcılığı uyuşmazlık bulunduğuna
kanaat mnetirmeci dıımımıında ilaili Feza dairecinden hir karar verilmesini talen eder

Uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin olarak dairece bu fıkra uyarınca verilen kararlar kesindir.”
Benzer olaylarda kesin nitelikteki bölge adliye mahkemesi kararları arasında uyuşmazlık
bulunması halinde ve uyuşmazlığın giderilmesi için 5235 sayılı Kanun'un 35 inci maddesinde
belirtilenler tarafından yapılacak gerekçeli başvuru sonrasında, bölge adliye mahkemesi hukuk
daireleri başkanlar kurulu tarafından, hukuki uyuşmazlığın esasına ilişkin kendi görüşü de
eklenmek suretiyle bu konuda bir karar verilmesi için talep Yargıtay'ın ilgili dairesine
iletilecektir.

Belirtmek gerekir ki 5235 sayılı Kanun'un 35 inci maddesinin birinci fıkrasının üçüncü bendine
göre başvuru hakkı bulunanlar tarafından bölge adliye mahkemesi kararları arasındaki
uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin bir başvuru yapılması durumunda, bölge adliye mahkemesi
hukuk daireleri başkanlar kurulu tarafından bölge adliye mahkemesi kararları arasında
“uyuşmazlık bulunması halinde” kendi görüşlerini de ekleyerek talep Yargıtay'ın ilgili dairesine
iletilmelidir. Bir başka ifadeyle uyuşmazlığın giderilmesine ilişkin talebin Yargıtay ilgili dairesine
iletilmesinin ön şartı, kesin nitelikteki bölge adliye mahkemesi kararları arasında uyuşmazlık
bulunması zorunluluğudur.

Bu anlamda, kesin nitelikteki bölge adliye mahkemesi kararları arasında 5235 sayılı Kanun'un
35 inci maddesi kapsamında uyuşmazlık bulunmadığının tespiti halinde, bölge adliye
mahkemesi hukuk daireleri başkanlar kurulu tarafından talebin Yargıtay ilgili dairesine
iletilmesi zorunluluğu bulunmadığından, talebin reddine karar verilmelidir.

Bu açıklamalar karşısında, inceleme konusu başvuru itibariyle ... Bölge Adliye Mahkemesi
Hukuk Daireleri Başkanlar Kurulu kararı ile 5235 sayılı Kanun'un 35 inci maddesi bağlamında
bölge adliye mahkemesi kararları arasında uyuşmazlık bulunmadığının tespit edilmesine göre
Dairemizce işin esası incelenmeksizin dosyanın iadesine karar vermek gerekmiştir.

VI. SONUÇ

... Bölge Adliye Mahkemesi Hukuk Daireleri Başkanlar Kurulunca Bölge Adliye Mahkemesi
kararları arasında uyuşmazlık bulunmadığı tespit edildiğinden, işin esası incelenmeksizin
dosyanın İADESİNE, 18.05.2021 günü oybirliği ile karar verildi.
