10. Hukuk Dairesi 2024/3613E., 2024/7224K.
o

"İçtihat Metni"

MAHKEMESİ :İş Mahkemesi

SAYISI : 2022/258 E., 2023/326K.
KARAR : Kabul

Taraflar arasında İlk Derece Mahkemesinde görülen ve istinaf incelemesinden geçen davacının emeklilik
işleminin iptaline dayalı olarak davalı Kurumca yaşlılık aylığının kesilmesine ilişkin işlemin iptali ile kesilen
aylıkların davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitine ilişkin davada verilen karar hakkında yapılan temyiz
incelemesi sonucunda, Dairece Bölge Adliye Mahkemesi kararının kaldırılmasına ve İlk Derece Mahkemesi
kararının bozulmasına karar verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesince bozmaya uyularak yeniden yapılan yargılama sonucunda davanın kabulüne karar
verilmiştir.

İlk Derece Mahkemesi kararı, davalı Kurum vekili tarafından temyiz edilmekle; kesinlik, süre, temyiz şartı ve
diğer usul eksiklikleri yönünden yapılan ön inceleme sonucunda, temyiz dilekçesinin kabulüne karar
verildikten ve Tetkik Hâkimi ... tarafından hazırlanan rapor dinlendikten sonra dosyadaki belgeler incelenip
gereği düşünüldü:

I. DAVA

Davacı vekili dava dilekçesinde; davacının 21.08.1982 tarihinden başlayarak toplamda 7273 gün Kurum
sigortalısı olarak çalıştığını, 01.03.2013 tarihinde Kuruma başvurduğunda, Kurumca emekli olmaya hak
kazandığı belirtilerek emekli aylığı bağlandığını, aylık bağlandıktan yaklaşık 5 yıl sonra davalı Kurum
tarafından davacının 2106084040 tahsis numarası ile 01.03.2013 tarihinden itibaren hak kazandığı emekli
aylığının 4/1-b kapsamındaki primler ile çakışan 4/1-a kapsamındaki hizmetlerinin iptal edildiğini ve iptaller
neticesinde emeklilik şartını yerine getirmediği belirtilerek, aylığının bağlandığı gün itibariyle
durdurulduğunu, durdurma işlemi sonrasında müvekkiline 05.01.2018 tarihi itibariyle 67.180,42 TL ve
1.399,95 TL yersiz ödemenin iadesine ilişkin borç bildirim yazısı gönderildiğini, akabinde Bursa 9. İcra
Müdürlüğünün 2018/2903 Esas sayılı dosyası ile icra takibi başlatıldığını, Kurum tarafından yapılan işlemlerin
haksız ve hukuka aykırı olduğunu, bu nedenle de iptali gerektiğini, 4/1-a sigortalılığı hem de 4/b sigortalılığı
kapsamında çalışması aynı anda söz konusu ise 01.03.2011 tarihinden öncesi için önce başlayan
sigortalılığın kesintiye uğrayıncaya kadar devam edeceği, 01.03.2011 tarihinden sonraki zaman diliminde de
4/1-a sigortalılığının geçerli sayılacağı kuralının davacıya ait kesintisiz çalışma süreleri dikkate alınarak
uygulanmadığını, davacının 18.10.2008 tarihinden önceki dönemde 506 sayılı Kanun kapsamında
sigortalılığının bulunduğunu, kendi sigortalılığı devam ederken işyerinde başka sigortalıların da
bulunduğunu, Kurumun haksız ve hukuksuz işlemi ile müvekkilinin sağlık yardımı almasının engellendiğini
ve telafisi imkansız zararlar ile karşı karşıya kaldığını, Kuruma 28.02.2018 tarihinde yapmış olduğu itiraz
başvurusu reddedildiğinden, müvekkili hakkında yapılan işlemin iptal edilerek, kesildiği andan itibaren
emekli aylıklarının ödenmesi ve telafisi imkansız sonuçlar doğuracağından sağlık yardımlarından
yararlandırmaması ile başlatılan alacak taleplerine ilişkin işlemlerin tedbiren durdurulmasını talep edilmiştir.

II. CEVAP

Davalı vekili cevap dilekçesinde özetle, davacıya 2106084040 tahsis numarası ile 01.06.2013 tarihinden
itibaren yaşlılık aylığı bağlandığını, davacıya bağlanan aylıkla ilgili olarak 28.04.2017 tarih 2017/1S/048
sayılı denetmen raporuna istinaden kendi işyerindeki çalışmaları sonucu 4/1-b kapsamındaki primleri ile
çakışan 20.05.2009-29.02.2012 tarihleri arasındaki 4/1-a kapsamındaki primlerin iptal edilip, iptaller
neticesinde emeklilik gün şartını (4/1-b hizmet sonrası 1260 gün) sağlamadığından, davacının aylığının
bağlandığı tarih itibariyle durdurulduğunu, sigortalının hizmetlerindeki iptallerin 5510 sayılı Kanun'un 59
uncu maddesi hükmüne göre yapıldığını belirterek davanın reddini savunmuştur.

NI. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI

II. İLK DERECE MAHKEMESİ KARARI
İlk Derece Mahkemesinin 09.09.2020 tarihli ve 2020/151 E. 2020/24 Karar sayılı kararıyla; açılan davanın
reddine karar verilmiştir.

IV. İSTİNAF

A. İstinaf Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili istinaf başvurusunda
bulunmuştur.

B. Gerekçe ve Sonuç

Bölge Adliye Mahkemesinin 24.12.2021 tarihli ve 2020/1442 Esas, 2021/1636Karar sayılı kararıyla; tahsis
talep tarihi itibariyle 2829 sayılı Kanun'a göre son 7 yıldaki 506 sayılı Kanun (5510 sayılı Kanun'un 4/1-a
maddesi) kapsamındaki hizmetlerinin 1260 gün olması şartını yerine getiremeyen davacının 1479 sayılı
Kanun kapsamında da yaşlılık aylığı şartlarını gerçekleştirmemiş bulunması karşısında davanın reddine karar
verilmesinde isabetsizlik bulunmadığı gerekçesiyle, davacı vekilinin istinaf başvurusunun esastan reddine
karar verilmiştir.

V. BOZMA VE BOZMADAN SONRAKİ YARGILAMA SÜRECİ

A. Bozma Kararı

1. Bölge Adliye Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davacı vekili temyiz isteminde
bulunmuştur.

2. Dairemiz 30.06.2022 tarihli ve 2022/1610 E.-2022/10123 K. sayılı ilamı ile
"1- Dosyadaki yazılara, toplanan delillere, hükmün dayandığı gerektirici sebeplere göre, davacı vekilinin sair
temyiz itirazlarının reddi gerekir.

2- Dava, davacının emeklilik işleminin iptaline dayalı olarak davalı Kurumca yaşlılık aylığının kesilmesine
ilişkin işlemin iptali ile kesilen aylıkların davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitine ilişkin olup, Mahkemece
davanın reddine karar verilmiştir.

Dosyadaki kayıt ve belgelerden, 04.05.1966 doğumlu davacıya 01.03.2013 tarihli tahsis talebine istinaden,
2829 sayılı Kanun gereğince hizmetlerinin birleştirilmesi ile, 3529 gün 4/b Bağ-Kur hizmeti, 3784 SSK
hizmeti olmak üzere toplam 7313 prim günü üzerinden 506 sayılı Kanun gereğince yaşlılık aylığı bağlandığı,
28.04.2017 tarih ve 2017/1S/048 sayılı denetim raporuna istinaden davacının 1127982 sicil numaralı kendi
işyerindeki 4/1-b kapsamındaki primleri ile çakışan 20.05.2009- 29.02.2012 tarihleri arasındaki 4/1-a
kapsamındaki hizmetlerinin iptal edilmesinden bahisle aylığının iptal edilerek yersiz ödenen aylıklar
nedeniyle borç tahakkuk ettirilmesi üzerine eldeki davanın açıldığı anlaşılmaktadır.

Somut olayda, her ne kadar Mahkemece davacının 20.05.2009-29.02.2012 tarihleri arasındaki 4/1-a
kapsamındaki hizmetlerinin iptal edilmesine yönelik tespit yerinde ise de, aylık koşulları değerlendirilirken
yukarıda belirtilen yasal düzenlemeler göz önünde bulundurularak, davacının iptal edilen sigortalılık süresi
dışında, mevcut prim ödeme gün sayısı belirlenerek irdeleme yapılmalı ve davacının borçlu olup olmadığı
hususunda oluşacak sonuca göre bir karar verilmelidir.. " gerekçeleri ile kararın bozulmasına karar
verilmiştir.

B. İlk Derece Mahkemesince Bozmaya Uyularak Verilen Karar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda tarih ve sayısı belirtilen kararı ile tüm dosya kapsamı, Yargıtay bozma
ilamı ve bilirkişi raporundaki tespitler değerlendirildiğinde, davacı ...'in ilgili dönemde Sekon Makine Çelik
Limited Şirketinde ortak ve hisse sahibi olması sebebiyle 20.05.2009 ile 29.02.2012 tarihleri arasındaki
hizmetlerinin 4/1-a'dan 4/1-b'ye dönüştürülmesine yönelik Kurum işleminin yerinde olduğu kanaatine
varılmış ise de, davacının hizmet cetveli incelendiğinde yaşlılık aylığı başvurusunun öncesinde 48 yaşını
ikmal ettiğinin ve toplam 6452 gün hizmetinin bulunduğunun değerlendirildiği, 506 sayılı Kanun'un geçici 81
inci maddesinin e bendine göre 48 yaşını dolduran ve 5225 günden fazla prim ödediği tespit edilen davacının
tahsis talep tarihi itibariyle yaşlılık aylığına hak kazandığının tespit edildiği, davacıya ödenmesi gereken aylık

. m 1 A AL AŞ . W

mıktarları ie ödenen aylık miktarları Karşılaştırıldıgında davalı Kuruma 1.4/5,U5 |L borcunun Dulunduguna
yönelik hesaplamanın da usul ve Kanun'a uygun olduğu nazara alınarak, açılan davanın kabulüne, davacı
...'in 01.06.2014 tarihinden itibaren geçerli olmak üzere 5510 sayılı Kanun'un 4/1-a maddesi kapsamında
yaşlılık aylığına hak kazandığının tespitine, davacının dava tarihine kadar olan dönemde davalı Kuruma
1.475,05 TL asıl alacak borcu olduğunun tespitine karar verilmiştir.

VI. TEMYİZ

A. Temyiz Yoluna Başvuranlar

İlk Derece Mahkemesinin yukarıda belirtilen kararına karşı süresi içinde davalı Kurum vekili temyiz
isteminde bulunmuştur.

B. Temyiz Sebepleri
Davalı Kurum vekili temyiz dilekçesinde usul ve yasaya aykırı olduğunu belirterek kararın bozulmasını
istemiştir.

C. Gerekçe

1. Uyuşmazlık ve Hukuki Nitelendirme

Uyuşmazlık, Kurum işleminin iptali, emeklilik maaşının kesildiği tarih itibariyle yeniden bağlanması
gerektiğinin tespitine ilişkindir.

2. İlgili Hukuk
6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun (6100 sayılı Kanun) 369 uncu maddesinin birinci fıkrası ile 370
ve 371 inci maddeleri ile 5510 sayılı Kanunu'nun ilgili hükümleridir.

3. Değerlendirme

1-Tarafların iddia, savunma ve dayandıkları belgelere, uyuşmazlığın hukuki nitelendirilmesi ile uygulanması
gereken hukuk kurallarına, dava şartlarına, yargılamaya hâkim olan ilkelere, ispat kurallarına ve temyiz
olunan kararda belirtilen gerekçelere göre davalı vekilinin aşağıdaki paragrafın kapsamı dışındaki temyiz
itirazları yerinde görülmemiştir.

2.Eldeki davada davacı vekili emeklilik işleminin iptaline dayalı olarak davalı Kurumca yaşlılık aylığının
kesilmesine ilişkin işlemin iptali ile kesilen aylıkların davacıya ödenmesi gerektiğinin tespitini talep etmiş,
Mahkemece davanın kısmen kabulüne karar verildiği halde davanın kabulüne şeklinde hüküm kurulduğu,
davalı Kurum lehine vekalet ücretine hükmedilmesi gerektiği halde yazılı şekilde hüküm tesis edildiği
anlaşılmakla; iş bu husus usul ve yasaya aykırı olup bozma nedenidir.

Ne var ki bu konuların düzeltilmesi yeniden yargılama yapılmasını gerektirmediğinden hüküm bozulmamalı,
01.10.2011 tarihinde yürürlüğe giren 6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nun 370 inci maddesi
gereğince düzeltilerek onanmalıdır.

VII. KARAR
Açıklanan sebeplerle;
1.Davalı Kurum vekilinin sair temyiz itirazlarının reddine,

2.İlk Derece Mahkemesi hükmünün,

Birinci bendindeki "davanın kabulüne" ibaresinin silinerek yerine "davanın kısmen kabulüne" ibaresinin
yazılmasına,

3 numaralı fıkrasının silinerek yerine "Karar tarihi itibari ile yürürlükte bulunan Avukatlık Asgari Ücret tarifesi
gereğince 17.900,00 TL ücreti vekaletin davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine, 17.900,00 TL ücreti
vekaletin davacıdan tahsili ile davalıya ödenmesine, " ibaresinin yazılmasına,

4 numaralı fıkrasının silinerek yerine "Davacı tarafından yapılan 3.345,55 TL yargılama giderinin kısmen
kabul oranına göre 1.722-T1 'lik kısmının davalıdan tahsili ile davacıya ödenmesine," ibaresinin yazılması
suretiyle DÜZELTİLEREK ONANMASINA,

Dosyanın İlk Derece Mahkemesine gönderilmesine,

27.06.2024 tarihinde oy birliğiyle karar verildi.
