9. Hukuk Dairesi 2020/2563E. , 2020/10703K.
o

"İçtihat Metni"

BÖLGE ADLİYE

MAHKEMESİ : ... 7. Hukuk Dairesi
İLK DERECE

MAHKEMESİ : ...1. İş Mahkemesi

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, süresi içinde duruşmalı
olarak temyizen incelenmesi davalılardan ... Partisi Genel Başkanlığı vekilince
istenilmesi üzerine dosya incelenerek işin duruşmaya tabi olduğu anlaşılmış ve
duruşma için 06/10/2020 Salı günü tayin edilerek taraflara çağrı kağıdı gönderilmişti.
Duruşma günü davalı ... Partisi Genel Başkanlığı adına vekili Avukat ... ile davacı adına

vekili Avukat ... geldiler. Davalı ... adına gelen olmadı. Duruşmaya başlanarak hazır
bulunan avukatların sözlü açıklamaları dinlendikten sonra duruşmaya son verilerek
Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor sunuldu, dosya incelendi, gereği

konuşulup düşünüldü:

YARGITAYKARARI

Davacı isteminin özeti:

Davacı vekili, müvekkilinin 20/03/1994-22/08/2014 tarihleri arasında davalı siyasi
partinin Şanlıurfa İl Başkanlığı'nda, temizlik, çay kahve ve evrak getir götür işlerinde
çalıştığını, iş sözleşmesinin emeklilik nedeniyle davacı işçi tarafından feshedildiğini,
çalışma saatlerinin haftanın 6 günü, 07.00-20.00 saatleri arasında olduğunu, hafta
tatillerinde, ulusal bayram genel tatil günlerinde çalıştığını, yıllık izin kullanmadığını,
bu çalışmalarına karşılık ücretlerinin ödenmediğini iddia etmiş, kıdem tazminatı, yıllık
izin, ulusal bayram ve genel tatil, hafta tatili, fazla çalışma ve yemek ve yol ücretinin
hüküm altına alınmasına karar verilmesini talep etmiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı... Genel Başkanlığı vekili, taleplerin zamanaşımına uğradığını, 2820 sayılı Siyasi
Partiler Kanunu'nun 71. maddesi gereğince parti genel başkanlığının pasif taraf
sıfatının bulunmadığını savunarak davanın reddine karar verilmesini talep etmiştir.
Davalı Parti İl Teşkilatı temsilcisi, usulüne uygun tebligata rağmen davaya cevap
vermemiştir.

İlk Derece Mahkemesi Kararının Özeti:

Mahkemece, toplanan delillere ve bilirkişi raporuna göre, yazılı gerekçe ile davanın
kabulüne karar verilmiştir.

İstinaf Başvurusu:

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, davalı... Genel Başkanlığı istinaf kanun yoluna
hasviurmustur.

ioulldi Daşvulusu,

İlk Derece Mahkemesinin kararına karşı, davalı... Genel Başkanlığı istinaf kanun yoluna
başvurmuştur.

Bölge Adliye Mahkemesi Kararının Özeti :

Bölge Adliye Mahkemesince, davacının işyerindeki iş görme edimini, Parti İl Teşkilatı ile
birlikte parti genel merkezine karşı yerine getirdiğini, tüzel kişi olan siyasi partilerin,
faaliyetlerini merkez organları ile il ve ilçe teşkilatları aracılığı ile yerine getirdiğinden
davalı parti genel başkanlığı vekilinin pasif taraf sıfatına ilişkin istinaf taleplerinin
yerinde olmadığı ancak tüzel kişiliği, dolayısıyla taraf ehliyeti bulunmayan parti il
başkanlığı aleyhine hüküm verilmesinin hatalı olduğu gerekçesi ile davalı... Genel
Başkanlığı'nın istinaf başvurusunun kabulü ile ilk derece mahkemesi kararının
kaldırılmasına karar verilerek yeniden esas hakkında hüküm kurulmuştur.

Temyiz:

Bölge Adliye Mahkemesinin kararına karşı, davalı ... Partisi Genel Başkanlığı temyiz
başvurusunda bulunmuştur.

Gerekçe:

1-Dosya kapsamının birlikte değerlendirilmesiyle yapılan inceleme sonucunda,
uyuşmazlığa uygulanması gereken hukuk kurallarına göre, Bölge Adliye Mahkemesi
kararının aşağıdaki bentlerin kapsamı dışında kalan yönleri usul ve kanuna uygun
görülmüştür.

2- İş hukukunda çalışma olgusunu ve hizmet süresini ispat yükü, bunu iddia eden
işçiye düşer. Çalışma olgusu her türlü delille kanıtlanabilir. Çalışmanın ispatı
konusunda, Sosyal Güvenlik Kurumu ve işyeri kayıtları, özellikle işyerine giriş çıkışı
gösteren belgeler, işyeri iç yazışmaları, delil niteliğindedir. Özellikle iddia edilen çalışma
döneminde Sosyal Güvenlik Kurumu kayıtlarındaki işverenlerin araştırılması ve kayden
görünen işverenlerle işçi arasında iş görme ediminin yerine getirilip getirilmediği,
kaydın ne şekilde oluştuğu araştırılmalıdır.

İşçinin çalışma olgusunun tespitinde işyerinde veya komşu işyerinde çalışanların
tanıklığı önemli olduğu gibi tanık olarak dinlenecek kişinin tanıklığına güveni
etkileyebilecek bir durumun olup olmadığı da araştırılmalıdır. Tanıklar belirli bir dönem
çalışmışlarsa ve başkaca delil yok ise beyanlarının belirtikleri dönemle sınırlandırılması
gerekir.

Somut olayda, davacı işçi, davalı siyasi partinin il başkanlığı işyerinde 20/03/1994-
22/08/2014 tarihleri arası çalıştığını ileri sürmüştür. Davalı siyasi parti genel başkanlığı
ise davacı ile yapılan iş sözleşmesine dair parti genel başkanlığınca verilen onay ya da
muvafakat olmadığını, bu nedenle 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun 71. maddesi
uyarınca dava konusu alacaklardan sorumlu olmadıklarını savunmuştur. Diğer davalı
Şanlıurfa İl Başkanlığı ise davaya cevap vermemiştir. İlk Derece Mahkemesi tarafından
işçinin korunması ilkesi ve işçinin bu sorumluluk nedenlerini bilebilecek durumda
olmadığı gerekçesi ile davacının 20/03/1994-22/08/2014 tarihleri arası çalışmasından
davalıların birlikte sorumluluğuna hükmedilmiş, bu karar davalı siyasi parti genel
başkanlığının istinaf itirazı üzerine Bölge Adliye Mahkemesince incelenmiş ve eldeki
uyuşmazlık tarihi itibari ile 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun 71. maddesinin 2016
yılında yapılan değişiklikten önceki halinin yürülükte olduğu, 2016 yılında yapılan
değişiklikle maddeye "hizmet sözleşmeleri de dahil" ibaresi eklenmiş olmasının
uyuşmazlığın çözümünde farklı bir sonuç doğurmayacağı, davacının işyerindeki iş

aferma arilimini mar li #eelsiiabı ila bhirilin marti mamali marivasina İlsaemı varma mahir:

JE Eg Şi İN Şİ ON İN pr gerer VİVO NEN İyi ÇİN gear
bu nedenle davalı parti genel merkezinin dava konusu alacaklardan sorumlu olduğu
ancak tüzel kişiliği, dolayısıyla taraf ehliyeti bulunmayan diğer davalı parti il başkanlığı
aleyhine hüküm verilmesinin hatalı olduğu gerekçesi ile ortadan kaldırılarak yeniden
hüküm kurulmuştur.

Öncelikle Bölge Adliye Mahkemesince 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun 71.
maddesinde 2016 yılında yapılan değişlikle maddeye "hizmet sözleşmeleri de dahil"
ibaresi eklenmiş olmasının uyuşmazlığın çözümünde farklı bir sonuç doğurmayacağı
kabul edilmiş ise de anılan değişiklik ile iş sözleşmeleri bakımından da izin ve onay
şartı kesin olarak öngörülmüştür. Bu durumda 2820 sayılı Siyasi Partiler Kanunu'nun
71. maddesine göre siyasi parti il veya ilçe teşkilatları tarafından yapılan sözleşmeler,
merkez karar ve yönetim kurulu tarafından izin veya onay verilmediği sürece siyasi
parti tüzel kişiliğini bağlamaz. İl veya ilçe teşkilatlarında çalıştırılan işçiler bakımından
sorumluluk, Kanun gereği sözleşmeyi yapan ve yükümlülük altına giren kişi veya
kişilere ait olmalıdır. Ancak somut uyuşmazlıkta davacının çalışmasının kanun
değişikliğinin yürürlüğe girdiği 2016 yılından önceki döneme ilişkin olduğu ve davacının
hizmet süresinin uzunluğu birlikte değerlendirildiğinde, davalı siyasi parti genel
başkanlığının sorumlu tutulmasında isabetsizlik bulunmasa da davacının Sosyal
Güvenlik Kurumuna bildirilen dışında kabul edilen çalışmasını ispat edemediği
anlaşıldığından dava konusu alacaklar hakkında 01/08/2005-22/08/2014 tarihleri arası
dönem yönünden yapılacak hesaplamaya göre karar verilmesi gerekirken yanılgılı
değerlendirme ile yazılı şekilde karar verilmesi hatalı olup, kararın bu sebeple
bozulması gerekmiştir.

3-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunu'nda “usuli kazanılmış hak” kavramına
ilişkin açık bir hüküm bulunmamakla birlikte, bu kurum, davaların uzamasını önlemek,
hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek
amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul
hukukunun vazgeçilmez, ana ilkelerinden biri haline gelmiştir. Anlam itibariyle, bir
davada, mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri
lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.

Taraflardan birisinin ilk derece mahkemesinin kararına karşı istinaf başvurusunda
bulunmaması halinde kamu düzenine aykırılık yok ise diğer taraf lehine usuli
kazanılmış hak oluşacaktır.

Somut olayda İlk Derece Mahkemesince oluşturulan hükümde; davalı... Genel
Başkanlığının 14.861,70 TL fazla mesai ile 528,50 TL ulusal bayram ve genel tatil
alacağı yönünden sorumluluğuna karar verilmiş, bu hükme karşı sadece davalı... Genel
Başkanlığı tarafından istinaf incelemesi talep edilmiştir. Bölge Adliye Mahkemesince;
sadece davalı... Genel Başkanlığı tarafından istinaf incelemesinin talep edildiği göz ardı
edilerek, anılan davalı yararına oluşan usuli kazanılmış hak ihlal edilerek, davalı...
Genel Başkanlığı'nın 20.000,00 TL fazla mesai ile 771,10 TL ulusal bayram ve genel
tatil alacağından sorumluluğuna hükmedilmesi de usul ve yasaya aykırı olup, bozmayı
gerektirmiştir.

Sonuç:

Temyiz olunan Bölge Adliye Mahkemesi kararının, yukarıda yazılı sebeplerden dolayı
BOZULMASINA, dosyanın kararı veren Bölge Adliye Mahkemesine gönderilmesine,
davalı ... Partisi Genel Başkanlığı yararına takdir edilen 2.540,00 TL duruşma vekalet
ücretinin karsı tarafa vükletilmecine necin alınan temviz karar harcının istek halinde
