(Kapatılan)22. Hukuk Dairesi 2020/1591E. , 2020/5450K.
ö

"İçtihat Metni"
MAHKEMESİ :İş Mahkemesi
DAVA TÜRÜ : ALACAK

Taraflar arasında görülen dava sonucunda verilen kararın, temyizen incelenmesi davalı
vekili tarafından istenilmekle, temyiz talebinin süresinde olduğu anlaşıldı. Dava dosyası
için Tetkik Hakimi ... tarafından düzenlenen rapor dinlendikten sonra dosya incelendi,
gereği konuşulup düşünüldü:

YARGITAYKARARI

Davacı İsteminin Özeti:

Davacı, 22.06.2011 ile 07.12.2012 tarihleri arasında davalı işyerinde işletme müdürü
olarak çalıştığını, aylık ücret alacağının ödenmemesi sebebiyle iş akdine son verdiğini
ileri sürerek, 28.800,00 TL ücret alacağına hükmedilmesini istemiştir.

Davalı Cevabının Özeti:

Davalı, davacının alacak iddiasının haksız olduğunu beyanla, davanın reddi gerektiğini
savunmuştur.

Mahkeme Kararının Özeti:

Mahkemece, davanın kabulüne karar verilmiştir.

Kararın davalı vekili tarafından temyizi üzerine karar Dairemizin 15.01.2019 tarih,
2016/4226 esas, 2019/857 karar sayılı kararı ile davacının alacak talebinin
somutlaştırılması gerektiği gerekçesi ile bozulmuş, Mahkemece bozmaya uyularak
yapılan yargılama sonunda davanın kısmen kabulüne karar verilmiştir.

Temyiz:

Karar süresi içinde davalı vekili tarafından temyiz edilmiştir.

Gerekçe:

1-Dosyadaki yazılara toplanan delillerle kararın dayandığı kanuni gerektirici sebeplere
göre, davalının aşağıdaki bendin kapsamı dışındaki temyiz itirazlarının reddine karar
vermek gerekmiştir.

2-6100 sayılı Hukuk Muhakemeleri Kanunun'da "usuli kazanılmış hak" kavramına
ilişkin açık bir hüküm bulunmamakla birlikte, bu kurum, davaların uzamasını önlemek,
hukuki alanda istikrar sağlamak ve kararlara karşı genel güvenin sarsılmasını önlemek
amacıyla Yargıtay uygulamaları ile geliştirilmiş, öğretide kabul görmüş ve usul
hukukunun vazgeçilmez, ana ilkelerinden biri haline gelmiştir. Anlam itibariyle, bir
davada, mahkemenin ya da tarafların yapmış olduğu bir usul işlemi ile taraflardan biri
lehine doğmuş ve kendisine uyulması zorunlu olan hakkı ifade etmektedir.

Yargıtay'ın vermiş olduğu bozma kararına uymuş olan yerel mahkeme, bozma kararı
doğrultusunda inceleme yapmak ve hüküm kurmak zorundadır. Mahkeme uyma
kararını kaldırarak, direnme kararı veremeyeceği gibi, hükmünün bozma kararının
kapsamı dışında kalarak kesinleşmiş olan bölümleri hakkında da farklı bir karar
vermeden yeniden hükümde karar vermek zorundadır. Bozmaya uyulmakla bozma
lehine olan taraf yararına usulü kazanılmış hak doğmuş olur. Hükmün bir kısmının
hazma kancamı dısında hırakılmacının amacı hu kısımların doörü olduğunu helirlemek

VELMHCUCM YElNUCi HUKRUMUC Kadidi VEİMEK ZULUMUGUMN. DUZİNadYyd UYUNMİ,aKld UUZİMa
lehine olan taraf yararına usulü kazanılmış hak doğmuş olur. Hükmün bir kısmının
bozma kapsamı dışında bırakılmasının amacı bu kısımların doğru olduğunu belirlemek,
bozmanın sınırlarını çizmek ve bu şekilde usulü kazanılmış hakları oluşturup,
korumaktır. Yargıtay tarafından bozulan bir hükmün bozma kararının kapsamı dışında
kalmış olan kısımları kesinleşir. Kesinleşmiş bu kısımlar, lehine olan taraf yararına
usulü kazanılmış hak oluşturur.

Mahkemece verilen ilk karar davacı tarafından temyiz edilmemiştir. Bozma öncesi
hükme dayanak alınan bilirkişi raporunda davacının ücreti Mahkemece yapılan ücret
araştırmasına ... Ticaret ve Sanayi ... tarafından verilen cevapta işletme müdürü
sıfatıyla görev yapan bir işçinin alabileceği aylık ücret meblağı olarak bildirilen net
3.500,00 TL tutarı esas alınarak ve 22.06.2011 ile 07.12.2012 tarihleri arasında geçen
davacının tüm çalışma dönemi için hesaplama yapılmıştır. Bozma ilamı sonrasında ise
Mahkemece yeniden ücret araştırması yapılmak ve bu defa davacının ücretinin net
4.000,00TL olduğu belirlenmek suretiyle ve fakat davacı talep dönemini Mart 2012 ve
Aralık 2012 arası olarak sınırladığından on aylık bu dönem bakımından hesaplama
yapılmıştır.

Ne var ki, davacı tarafın bozma öncesi mahkemece verilen kararı temyiz etmemiş
olması sebebiyle davacının ilk hükme dayanak olan aylık ücret tutarı bakımından artık
davalı lehine usulü kazanılmış hak teşkil etmiş bulunmaktadır. Bu husus göz önüne
alınmaksızın, davacının daha yüksek tutarda ücret aldığı değerlendirilmek suretiyle
karar verilmesi hatalı olup, davalı lehine oluşan usulü kazanılmış hak dikkate alınarak,
aylık net 3.500,00TL ücretle çalıştığı gözetilerek davacının somutlaştırdığı talep
dönemi bakımından alacağının yeniden belirlenmesi için bozma kararı verilmesi
gerekmiştir.

3-İflasın açılması, maddi hukuka ilişkin ilişkileri ve hükümleri cebri şekilde etkilediği
gibi medeni usul ve icra hukuku kuralları üzerinde de etki meydana getirir.

İflasın açılması ile müflisin taraf olduğu hukuk davalarının ikinci alacaklılar
toplantısından on gün sonrasına kadar duracağı genel kural ise de, yine bu hükmün
müstacel haller, tazminatsız ceza davaları, şeref ve haysiyete tecavüzden ve cismani
zararlardan doğan tazminat davaları ile evlenme, ahvali şahsiye veya nafaka
davalarının uygulanamayacağı kabul edilmiştir. 2004 sayılı Kanun'un 194, maddesinde
ayrık tutulan "Müstacel haller" den maksat, acele görülmesi gereken ve durduğu
takdirde verilecek hükmün faydasız kalacağı gerçeğidir. Bu davalarda hakim takdir
hakkını kullanarak müstaceliyet kararı vermek suretiyle yargılamaya devam eder.
İşçinin alacaklı olduğu iş hukukuna ilişkin bir dava, işçinin sosyal durumu itibariyle
2004 sayılı Kanun'un 194, maddenin gayesine uygun görülerek acele işlerden sayılmalı
ve ikinci alacaklılar toplantısı beklenmeksizin yargılamaya devam edilmelidir. Bunun
yanında kanunun lafzına göre davacıların müflise karşı davaya devam edeceği izlenimi
hasıl olmakta ise de masaya dahil mal ve haklar bakımından müflisin yetkisiz kalması
keyfiyeti, kendisinin, müstacel de olsa bu davalara taraf olmaya devam etmesine
manidir. Bu durum karşısında birinci alacaklılar toplantısı yapılmış ve iflas idaresi
teşekkül etmişse, müstacel davalar ikinci alacaklılar toplantısı beklenmeden iflas
idaresine karşı; birinci alacaklılar toplantısı henüz yapılmamış ve işin müstaceliyeti
icabı iflas idaresinin seçimini dahi beklemeye durum müsait değilse, bu takdirde iflas
idaresi müflisin yerini alarak davaya iflasın açılmasından önce davanın görüldüğü iş

—.mislsmaan salan sin imera müsemma MZaslmamsamnm Sml .dimamalımım balam!:i! a, le lm

Rk ilik ki gevdgiii Mi, UYU yy. gıduayın gitim gıuiduyl'a 'z
mahkemesinde açılan davadan sonra işverenin iflasına karar verilmesi mahkemenin
görevini etkilemez ise de, işveren müflisin yerine geçecek olanı etkiler.

İflas kararı verildikten sonra işçi işçilik haklarından doğan alacağının dayanağını ve
miktarını iflas idaresine bildirir. Alacaklıların alacaklarını kaydettirmeleri için 2004 sayılı
Kanun'un 219/2. maddesinde öngörülen bir aylık sürenin bitiminden sonra, iflas idaresi
alacakların doğru olup olmadığını incelemeye başlar. Maddi yönden inceleme sonucu
kabul edilen her alacak tespit edilen sıraya göre sıra cetveline kaydedilir. Kabul
edilmeyen alacaklar da ret sebepleri ile birlikte sıra cetvelinde gösterilir. İflas idaresi
2004 sayılı Kanun'un 232. maddesinde öngörülen sürede düzenlediği sıra cetvelini iflas
idaresine verir ve alacaklıları aynı Kanun'un 166/2. maddesindeki usule göre ilan
yoluyla haberdar eder. Ayrıca iflas masasına müracaat sırasında tebligatı gösterir adres
ve tebligat masrafları için avans yatıranlara sıra cetveli tebliğ edilir. Sıra cetveline itiraz
davalarında dava açma süresi, görev ve yetki 2004 sayılı Kanun'un 235. maddesinde
düzenlenmiştir. Bu hükme göre dava açma süresinin ilandan itibaren başlayacağı
belirtildikten sonra, ayrıca 2004 sayılı Kanun'un 223/3. maddesi hükmünün saklı
olduğu belirtilmiştir. Saklı tutulan hükme göre, iflas masasına müracaat eden
alacaklılar tebligatı kabule elverişli adres gösterir, yazı ve tebligat masrafları için avans
yatırmışlarsa sıra cetveline itiraz davası açma süresi bu alacaklılar hakkında sıra
cetvelinin kendilerine tebliğinden itibaren başlar. Davanın on beş gün içinde açılması
gerekmektedir. Bu süre hak düşürücü süre olup Mahkemece kendiliğinden dikkate
alınır. 2004 sayılı Kanun'un 235/1. maddesine göre sıra cetveline itiraz davası iflas
kararı veren ticaret mahkemesinin bulunduğu yerdeki herhangi bir ticaret
mahkemesinde açılabilir. Görevin belirlenmesinde dava değerinin önemi olmadığı gibi,
buradaki mahkemenin yetkisi de kamu düzenine ilişkindir.

Bu durum karşısında iş mahkemesinde görülmekte olan, işçi alacaklarına yönelik dava
sırasında, işverenin iflası halinde dahi, 2004 sayılı Kanun'un 194, maddesi uyarınca,
davaya iş mahkemesinde devam edileceği, işverenin işçi alacaklarına ilişkin dava
açılmadan önce iflası halinde ise yukarıda belirtilen şekilde hareket ile alacağın iflas
masasına kaydedilmemesi halinde, asliye ticaret mahkemesinde kayıt kabul davası
olarak açılması gerekir.

Mahkemece, yukarıda açıklanan kanuni düzenlemeler çerçevesinde davalı hakkındaki
iflas kararının kesinleşip kesinleşmediği araştırılmalı, iflas kararının kesinleşmesi
halinde, ikinci alacaklılar toplantısının yapılıp yapılmadığı tespit edilmeli, iflas
idaresince kabul edilmeyen dava konusu alacaklar yönünden kayıt kabul davası olarak
yargılamaya devam olunmalı, kabul edilen alacak varsa bu alacaklar yönünden ise
davanın konusuz kaldığına karar verilmelidir.

Saptanan bu durum karşısında ve yukarıda açıklanan maddi ve hukuki olgular
gözönünde tutulduğunda eksik incelemeye dayalı hüküm kurulması isabetsizdir.
SONUÇ: Temyiz olunan kararın yukarıda yazılı sebeplerden BOZULMASINA, peşin
alınan temyiz harcının istek halinde ilgiliye iadesine, 02.06.2020 tarihinde oybirliğiyle
karar verildi.
