Nhiệt_dung Nhiệt_dung là một đại_lượng vật_lý có_thể đo được bằng tỷ_lệ nhiệt được thêm vào hoặc giảm đi của một vật_thể với sự thay_đổi nhiệt_độ Đơn_vị nhiệt_dung là jun trên kelvin J K Trong hệ_thống đơn_vị quốc_tế SI Nhiệt_dung riêng là lượng nhiệt cần_thiết để tăng nhiệt_độ của một kg khối_lượng chất đó lên 1 kelvin Nhiệt_dung là một tính_chất rộng_lớn của vật_chất có nghĩa là nó tỷ_lệ_thuận với kích_thước của chất đó Khi biểu_thị hiện_tượng tương_tự như một đặc_tính chuyên_sâu công_suất nhiệt được chia cho lượng chất khối_lượng hoặc thể_tích do_đó đại_lượng không phụ_thuộc vào kích_thước hoặc mức_độ của mẫu Công_suất nhiệt mol là công_suất nhiệt trên một đơn_vị lượng đơn_vị SI mol của một chất nguyên_chất và công_suất nhiệt cụ_thể thường được gọi là nhiệt_dung riêng là công_suất nhiệt trên một đơn_vị khối_lượng của vật_liệu Tuy_nhiên một_số tác_giả sử_dụng thuật_ngữ nhiệt cụ_thể để chỉ tỷ_lệ của công_suất nhiệt cụ_thể của một chất ở bất_kỳ nhiệt_độ nào cho đến nhiệt_dung riêng của một chất khác ở nhiệt_độ tham_chiếu phần_lớn theo kiểu trọng_lượng riêng Trong một_số công kỹ_thuật công_suất nhiệt thể_tích được sử_dụng Nhiệt_độ phản_ánh động_năng ngẫu_nhiên trung_bình của các hạt cấu_thành của vật_chất tức_là nguyên_tử hoặc phân_tử so với tâm khối_lượng của hệ trong khi nhiệt là sự truyền năng_lượng qua ranh_giới hệ_thống vào cơ_thể chứ không phải do công_việc hay vật_chất truyền Dịch quay và rung_động của các nguyên_tử đại_diện cho mức_độ tự_do chuyển_động góp_phần kinh_điển vào khả_năng sinh nhiệt của chất_khí trong khi chỉ có rung_động để mô_tả khả_năng nhiệt của hầu_hết các chất_rắn như được thể_hiện bởi định_luật Dulong_Những điều_kiện khác có_thể đến từ nam_châm và điện từ ở mức_độ tự_do trong chất_rắn nhưng những điều này hiếm khi đóng_góp đáng_kể Theo như cơ_học lượng_tử ở bất_kỳ nhiệt_độ nào một_số mức_độ tự_do này có_thể không có sẵn hoặc chỉ có sẵn một phần để lưu_trữ năng_lượng nhiệt Trong những trường_hợp như_vậy công_suất nhiệt là một phần nhỏ nhất Khi nhiệt_độ đạt đến độ không tuyệt_đối công_suất nhiệt của một hệ_thống gần bằng 0 do mất độ tự_do sẵn có Lý_thuyết lượng_tử có_thể được sử_dụng để dự_đoán định_lượng khả_năng nhiệt của các hệ_thống đơn_giản Công_thức tính C độ thay_đổi nhiệt_lượng dT Trong biểu_thức nhiệt_lượng nếu nhiệt_độ của vật chỉ thay_đổi đi một đơn_vị thì biểu_thức cho biết nhiệt_lượng cần_thiết để làm tăng nhiệt_độ của một vật có khối_lượng nào đó lên một độ Nhiệt_lượng này gọi là nhiệt_dung của vật đó Nhiệt_dung riêng Nhiệt_dung riêng của một chất là một đại_lượng vật_lý có giá_trị bằng nhiệt_lượng cần truyền cho một đơn_vị khối_lượng chất đó để làm tăng nhiệt_độ lên 1 C Trong hệ_thống đo_lường quốc_tế đơn_vị đo của nhiệt_dung riêng là Joule trên kilôgam trên Kelvin_J kg K hay J kg K hoặc Joule trên mol trên Kelvin_Các công_thức tính Công_thức 1 Gọi C là nhiệt_dung riêng khi đó một vật có khối_lượng M ở nhiệt_độ T cần truyền một nhiệt_lượng là Q để nhiệt_độ vật tăng lên T khi đó C có giá_trị bằng formula _ 1 BULLET Công_thức 2 Giả_sử vật rắn khảo_sát có khối_lượng M nhiệt_độ T và nhiệt_dung riêng C Cho vật rắn vào nhiệt_lượng_kế có que khuấy chứa nước ở nhiệt_độ T Gọi m là khối_lượng của nhiệt_lượng_kế và que khuấy C là nhiệt_dung riêng của chất làm nhiệt_lượng_kế m là khối_lượng nước chứa trong nhiệt_lượng_kế C là nhiệt_dung riêng của nước Nếu T T thì vật rắn toả ra một nhiệt_lượng Q và nhiệt_độ vật giảm từ T xuống T Q M C T T Đồng_thời nhiệt_lượng_kế que khuấy và nước nhận số nhiệt_lượng ấy để tăng nhiệt từ T đến T Q m C m C T T Suy ra formula _ 2 Nếu thể_tích của hệ là một mol thì ta có nhiệt_dung phân_tử tạm ký_hiệu là C Nhiệt_dung mol đẳng_tích ký_hiệu C là nhiệt_dung tính trong quá_trình biến_đổi mà thể_tích của hệ không đổi và được tính bằng δ Qv chia cho n dT Nhiệt_dung mol đẳng_áp ký_hiệu C là nhiệt_dung tính trong quá_trình biến_đổi mà áp_suất của hệ không đổi và được tính bằng δ Qp chia cho n dT Hai nhiệt_dung trên nếu tính cho một đơn_vị khối_lượng thì được nhiệt_dung riêng đẳng_tích và nhiệt_dung riêng đẳng_áp giá_trị của nhiệt_dung riêng trong các bài_tập vật_lý phổ_thông thường là nhiệt_dung riêng đẳng_áp vì trong các bài_tập đó áp_suất của hệ là không đổi và bằng áp_suất khí_quyển và ở phổ_thông người ta chỉ gọi nó đơn_giản là nhiệt_dung riêng thôi Nếu tính cho một mole thì được nhiệt_dung phân_tử nhiệt_dung mol đẳng_tích và đẳng_áp giá_trị của các nhiệt_dung này cho khí lý_tưởng
Nhiệt_dung