Lãnh_địa của Roy_Mata_Roy_Mata hay Roi_Mata_Vua_Mata là một vị vua của Melanesia ở thế_kỷ 17 ở khu_vực ngày_nay là Vanuatu Nhà_khảo_cổ học người Pháp Jose_Garranger đã phát_hiện ra các di_chỉ khảo_cổ về Roy_Mata vào năm 1967 và nó được công_nhận là di_sản thế_giới vào năm 2008 Đây cũng là di_sản thế_giới đầu_tiên của Vanuatu Garranger đã có_thể xác_định được vị_trí ngôi mộ trên đảo Artok bằng cách phân_tích văn_hoá dân_gian địa_phương Theo truyền_thuyết khi Roy_Mata chinh_phục vùng_đất này mục_tiêu đầu_tiên của ông là đoàn_kết các bộ_lạc lại với nhau Triều_đại của ông được cho là một triều_đại hoà_bình Đáng buồn thay Roy_Mata đã bị người em_trai đầu_độc nhưng thi_thể của ông không được chôn trên quê_hương vì sợ những người_dân địa_phương sẽ bị mất tinh_thần khi biết tin này Đến nay Roy_Mata là cái tên không bao_giờ được sử_dụng tại đây để đặt tên cho một ai đó Năm 2008 ba di_chỉ khảo_cổ liên_quan đến Roy_Mata trên các đảo Efate_Lelepa và Artok gắn liền với cuộc_sống và cái chết của người đứng đầu tối quan_trọng cuối_cùng đã được UNESCO đưa vào danh_sách Di_sản thế_giới Tài_sản bao_gồm nơi cư_trú của Roy_Mata địa_điểm nơi ông qua_đời và các bãi chôn lấp Nó được kết_hợp chặt_chẽ với các truyền_khẩu và các giá_trị đạo_đức được ông tán_thành Các di_chỉ này phản_ánh sự hội_tụ giữa truyền_thống truyền_khẩu và khảo_cổ_học và làm_chứng cho sự tồn_tại của_cải cách xã_hội Roy_Mata và giải_quyết xung_đột liên_quan tới người_dân trong khu_vực Lịch_sử Nơi định_cư sớm nhất cho đến nay được ghi_nhận trên đảo Efate với các mảnh gốm được xác_định có niên_đại 3 100 năm Người ta coi rằng các cộng_đồng tự_trị cũng hiện_diện và trở_thành miền Roy_Mata mặc_dù thời_điểm đó là từ rất sớm Sản_xuất đồ gốm dừng lại cách đây khoảng 1500 năm Cuộc_sống ở Vanuatu trải qua một sự gián_đoạn nghiêm_trọng vào năm 1452 với sự phun trào của núi_lửa Kuwae trong quần_đảo Shepherd ở phía bắc Trong khoảng năm 1600 một thời_gian dài chiến_tranh dai_dẳng được gọi là chiến_tranh Efate lớn dường_như đã đi đến một kết_thúc với việc Roy_Mata đã giải_quyết xung_đột này Một cuộc di_cư từ Efate đến quần_đảo Shepherd đã diễn ra một_số cho rằng Roy_Mata đã phát_động một loại các cuộc cách_mạng xã_hội Sau cái chết và chôn_cất Roi_Mata trên đảo Artok việc giải_quyết Mangaas bị bỏ_hoang và không bao_giờ tái định_cư Có ý_kiến cho rằng sau khi ông chết cuộc xung_đột có_thể tiếp_tục được chứng_minh là gây tử_vong cho cộng_đồng của mình người đã phân_tán hay đưa đi nơi khác Vào cuối thế_kỷ 19 con_cháu của các lãnh_đạo cấp thấp hơn đang sống trên đảo Lelepa_Người châu_Âu bắt_đầu tới đây khoảng năm 1840 và 20 năm sau đó đã có nhiều khu định_cư châu_Âu bao_gồm cả các nhà truyền_giáo Từ những năm 1870 hang Fels đã trở_thành một điểm thu_hút khách du_lịch với chuyến thăm thường_xuyên từ các tàu hải_quân Anh Đến 1898 hầu_hết mọi người đã chuyển sang theo đạo Thiên_Chúa_giáo Dịch_bệnh sau đó đã tàn_sát dân_số trên Efate và các đảo phụ_cận buộc những người sống_sót rời tới một_vài khu định_cư lớn hơn được tổ_chức bởi những người định_cư châu_Âu cho đến khi độc_lập vào năm 1980 Kể từ khi độc_lập 55 diện_tích đất trên đảo Efate hiện đã được cho nhà_đầu_tư nước_ngoài thuê Từ năm 1957 nghiên_cứu truyền_khẩu và khảo_cổ_học đã được tiến_hành trong khu_vực của Mangaas hang Fels và bãi chôn lấp Artok_Năm 2005 một cuộc điều_tra ngắn_gọn về đảo Artok đã được thực_hiện
Lãnh_địa của Roy_Mata