Chiến_dịch Đông_Carpath_Chiến dịch Đông_Carpath là hoạt_động quân_sự lớn trong Chiến_tranh Xô_Đức thuộc Chiến_tranh thế_giới thứ hai do Hồng_quân Liên_Xô tổ_chức nhằm tấn_công vào các tuyến phòng_thủ của Tập_đoàn_quân xe_tăng 1 Quân_đoàn bộ_binh 11 Đức Quốc xã và Tập_đoàn_quân 1 Hungary tại khu_vực phía Đông_Slovakia_Tham_gia chiến_dịch này có Phương_diện_quân Ukraina 4 tái_lập phối_hợp với Tập đoán quân 38 trên cánh trái của Phương_diện_quân Ukraina 1 Liên_Xô_Diễn ra từ ngày 8 tháng 9 đến ngày 30 tháng 11 năm 1944 chiến_dịch này gồm hai hoạt_động chính BULLET Hoạt_động tấn_công tại hướng Krosno_Dukla do Tập_đoàn_quân 38 Quân_đoàn xe_tăng 25 Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 và Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 thực_hiện Trong một_số tài_liệu lịch_sử Liên_Xô và Nga hướng này được xem như một chiến_dịch riêng và được gọi là Chiến_dịch Carpath_Dukla_BULLET_Hoạt_động tấn_công trên hướng Sanok_Skolye_Uzhgorod do Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 Tập_đoàn_quân 18 và Quân_đoàn bộ_binh cận_vệ 17 tiến_hành Trong một_số tài_liệu lịch_sử Liên_Xô và Nga hướng này cũng được xem như một chiến_dịch riêng và được đặt tên là Chiến_dịch Carpath_Uzhgorod_Trước chiến_dịch ngày 29 tháng 8 năm 1944 tại Slovakia với trung_tâm là Banska_Bistritsa và các thành_phố Zvolen_Banska_Shtyavnitsa_Turch Martin đã nổ ra cuộc khởi_nghĩa của những người Slovakia yêu nước Do_đó chiến_dịch còn có thêm mục_tiêu nhanh_chóng tiến_quân vào lãnh_thổ Slovakia để giúp_đỡ quân khởi_nghĩa Những người khởi_nghĩa cố_gắng chống_chọi với quân Đức tấn_công họ từ ba phía trong quân_đội Liên_Xô vẫn dang bị kẹt lại trên các con đèo ở sườn phía Bắc dãy Carpath_Quân_đội Đức Quốc xã đã chống_cự dữ_dội và tổ_chức phòng_ngự cứng_rắn trong khu_vực khiến cho các mũi tiến_công của quân_đội Liên_Xô gặp rất nhiều khó_khăn và thời_gian chiến_dịch bị kéo_dài hơn dự_tính rất nhiều Kết_quả quân_đội Liên_Xô không_thể giúp_đỡ những người khởi_nghĩa Slovakia và đành bó_tay nhìn cuộc khởi_nghĩa bị quân Đức dìm trong biển máu Chiến_dịch Đông_Carpath cũng đặt dấu_ấn cho việc trở về đất_nước của Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 trưởng_thành từ Tiểu_đoàn tình_nguyện Tiệp_Khắc một trong trận Sokolovo_Bằng các trận đánh ác_liệt trên khu_vực đèo Dukla những người lính Tiệp_Khắc chống phát_xít bắt_đầu tác_chiến trên lãnh_thổ của mình trong sự phối_hợp với quân_đội Liên_Xô_Mặc dù không đạt được mục_tiêu đánh chiếm toàn_bộ lãnh_thổ Slovakia như dự_tính nhưng chiến_dịch tấn_công Đông_Carpath đã giúp cho quân_đội Liên_Xô giải_phóng phần lãnh_thổ còn lại của Ukraina tại dãy Carpath chiếm_giữ đèo Dukla một vị_trí rất hiểm_yếu trong khu_vực và chọc thủng phòng_tuyến Árpád một tuyến phòng_thủ rất mạnh của quân_đội Đức Quốc xã tại Slovakia mở_đường tiến vào giải_phóng toàn_bộ Tiệp_Khắc_Bối cảnh Do kết_quả của Chiến_dịch Proskurov_Chernovtsy_Quân_đội Liên_Xô đã tiếp_cận biên_giới phía Đông_Slovakia_Ngay sau đó Phương_diện_quân Ukraina 1 tiếp_tục mở Chiến_dịch Lvov_Sandomierz đánh_bại Tập_đoàn_quân xe_tăng 4 thuộc Cụm tập_đoàn_quân Bắc_Ukraina_Đức và đẩy Tập_đoàn_quân 1 Hungary lùi về sườn phía Đông_Bắc của dãy núi Carpath_Ở hướng Balkan_Phương diện quân Ukraina 2 và Phương_diện_quân đang chuẩn_bị cho Chiến_dịch tấn_công chiến_lược Iaşi_Chişinău nhằm tiêu_diệt chủ_lực của Cụm tập_đoàn_quân Nam_Ukraina_Đức Sau khi thất_trận tại cái ban_công Byelorussia quân_đội Đức Quốc xã phải lùi về vùng biên_giới giữa Liên_Xô với các nước Đông_Âu_Binh_lực của quân_đội này tuy còn mạnh nhờ quân_đội các nước chư_hầu Romania Hungary trực_tiếp tham_chiến nhưng không còn đủ để mở các trận tấn_công lớn Để phòng_thủ từ xa cho biên_giới của nước Đức Quốc xã quân_đội Đức tập_trung xây_dựng các tuyến phòng_thủ mạnh nhằm làm chậm tốc_độ tấn_công của quân_đội Liên_Xô ở Mặt_trận Xô_Đức_Trong khi đó ở Mặt_trận phía Tây quân_đội đồng_minh Anh Mỹ đã tiến những bước vững_chắc trên lãnh_thổ Pháp và chuẩn_bị cho chiến_dịch giải_phóng Paris_Địa bàn tác_chiến tại Slovakia phần_lớn là nhũng vùng núi hiểm_trở trên sườn phía Đông_Bắc của dãy Carpath_Trong đó phải kể đến các dãy Núi Đen_Черговские горы và dãy Đông_Besky_Восточные бескиды nằm trên đường tấn_công của quân_đội Liên_Xô_Xen giữa hai dãy núi này là các con sông Oslava_Yasenka_Ondava_Laborets Toplya và thượng_nguồn sông Wisla tuy không rộng nhưng chảy xiết có nhiều khe sâu hiểm_trở Việc tấn_công trên địa_bàn này đòi_hỏi quân_đội phải được trang_bị những phương_tiện đặc_biệt dành cho tác_chiến ở vùng núi Trong giai_đoạn suy_tàn của Đế_chế thứ ba không_chỉ ở Balkan_Ba_Lan mà trên khắp các nước bị quân Đức chiếm_đóng ở Đông_Âu và Tây_Âu đều nổi lên các tổ_chức chống phát_xít hoạt_động bí_mật và các đội du_kích địa_phương Slovakia và miền Đông_Carpath là nơi có phong_trào du_kích phát_triển rất mạnh Ngoài những đội quân du_kích bản_địa tại đây còn có nhiều toán du_kích được đưa từ Liên_Xô sang bằng đường_bộ hoặc đường không Trong hàng_ngũ quân du_kích tham_gia khởi_nghĩa ở Slovakia có khoảng 3 000 chiến_binh Liên_Xô 2 000 người Tiệp 800 người Hungary 400 người Pháp 100 người Ba_Lan 50 người Anh Mỹ và khoảng 80 người Đức chống phát_xít Chỉ riêng trong 6 tháng cuối năm 1944 Liên_Xô đã tung 53 nhóm du_kích gồm hơn 1 200 người vào hoạt_động ở Slovakia Các nhóm này do Bộ tham_mưu du_kích Ukraina của trung_tướng biên_phòng Timofey_Amvrosievich_Strocach huấn_luyện và do thiếu_tướng Vasily_Andreyevich_Andreyev chỉ_đạo hoạt_động Họ có liên_hệ trực_tiếp với Ban_chấp_hành trung_ương Đảng Cộng_sản Slovakia do Gustav_Husák_Karol_Šmidke và Ladislav_Novomeský lãnh_đạo Những người này đều là thành_viên của Hội_đồng dân_tộc Slovakia Vào giữa năm 1944 các nhóm du_kích Slovakia và đã tập_hợp lại thành Lữ_đoàn du_kích Tiệp_Khắc 1 mang tên Michalko_Stepaních_Lữ đoàn du_kích Tiệp_Khắc 2 mang tên Vì tự_do cho người Slav và Lữ_đoàn du_kích Slovakia mang tên Jan_Žižka_Phong trào du_kích ở Slovakia đã làm cho đất_đai bùng cháy dưới chân quân Đức xâm_lược và tiến tới một cuộc khởi_nghĩa vũ_trang lớn Từ đầu tháng 8 năm 1944 một cuộc khởi_nghĩa ở Slovakia đã được hoạch_định với sự tham_gia của một_số thành_viên của Ban lãnh_đạo Hội_đồng dân_tộc Slovakia Ban lãnh_đạo Đảng Cộng_sản Slovakia với sự tham_gia của các lực_lượng du_kích trong nước và quốc_tế tại Slovakia cùng 2 sư_đoàn quân Slovakia sẵn_sàng rời bỏ hàng_ngũ quân_đội Đức Quốc xã để chiến_đấu dưới cờ của Hội_đồng dân_tộc Slovakia một tổ_chức chính_trị tập_hợp những người yêu nước Slovakia chống phát_xít Binh_lực và kế_hoạch Quân_đội Liên_Xô_Binh_lực Phương_diện_quân Ukraina 1 do Nguyên_soái I S Koniev làm tư_lệnh và đại_tướng V D Sokolovsky làm tham_mưu_trưởng sử_dụng các đơn_vị cánh trái tham_gia chiến_dịch BULLET Tập_đoàn_quân 38 do thượng_tướng K S Moskalenko chỉ_huy Thành_phần gồm có BULLET Bộ_binh BULLET Quân_đoàn 67 gồm các sư_đoàn 140 211 241 và 359 BULLET Quân_đoàn 101 gồm các sư_đoàn 14 70 cận_vệ 127 và 183 BULLET Quân_đoàn bộ_binh 52 gồm các sư_đoàn 121 304 305 và 340 BULLET Pháo_binh BULLET Sư_đoàn pháo_binh đột_phá 17 gồm Lữ_đoàn pháo nòng dài 37 Lữ_đoàn lựu_pháo 39 các lữ_đoàn hoả_tiễn 50 và 108 Lữ_đoàn pháo chống tăng 92 Lữ_đoàn súng_cối 22 BULLET Lựu_pháo Lữ_đoàn 135 BULLET Pháo chống tăng Các lữ_đoàn cận_vệ 9 11 các trung_đoàn 296 cận_vệ 1663 BULLET Súng_cối Lữ_đoàn 12 các trung_đoàn 83 88 cận_vệ và 491 BULLET Phòng_không Sư_đoàn 21 gồm các trung_đoàn 1044 1334 1340 1346 Sư_đoàn 68 gồm các trung_đoàn 1995 1999 2003 2007 BULLET Công_binh Lữ_đoàn công_binh sơn chiến 15 Lữ_đoàn kỹ_thuật 39 BULLET Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 do trung_tướng V K Baranov chỉ_huy Thành_phần gồm có BULLET Kỵ_binh Các sư_đoàn cận_vệ 1 2 7 BULLET Thiết_giáp Trung_đoàn xe_tăng cận_vệ 12 Trung_đoàn pháo_tự_hành chống tăng 349 Trung_đoàn pháo_tự_hành 1244 Tiểu_đoàn xe_tăng cận_vệ 1 Tiểu_đoàn xe_bọc_thép 8 BULLET Pháo_binh Trung_đoàn pháo chống tăng cận_vệ 143 các trung_đoàn súng_cối cận_vệ 1 và 49 Trung_đoàn phòng_không 319 BULLET Quân_đoàn xe_tăng 25 do thiếu_tướng xe_tăng F G Anikushkin đến ngày 4 10 1944 và đại_tá Vladimir_Gerasimovich_Petrovsky chỉ_huy Thành_phần gồm có BULLET Thiết_giáp Các lữ_đoàn xe_tăng 111 162 175 các trung_đoàn pháo_tự_hành 1253 1451 Tiểu_đoàn xe_tăng hạng nhẹ 746 BULLET Bộ_binh cơ_giới Lữ_đoàn cơ_giới 20 Tiểu_đoàn trinh_sát 53 Tiểu_đoàn mô_tô cận_vệ 2 BULLET Pháo_binh Trung_đoàn pháo chống tăng 1497 Trung_đoàn súng_cối 459 Trung_đoàn phòng_không 1702 BULLET Quân_đoàn bộ_binh Tiệp_Khắc 1 do thiếu_tướng Jan_Kratochvíl đến 11 tháng 9 năm 1944 và thiếu_tướng Ludvick_Svoboda chỉ_huy Tổng quân_số 16 171 người trong đó có 623 cố_vấn Liên_Xô_Thành phần gồm có BULLET Bộ_binh Các lữ_đoàn bộ_binh 1 3 Lữ_đoàn đổ_bộ đường không 2 Tiểu_đoàn trinh_sát 1 BULLET Thiết_giáp Lữ_đoàn xe_tăng 1 gồm 3 tiểu_đoàn xe_tăng 1 tiểu_đoàn cơ_giới được tranh bị 65 xe_tăng BULLET Pháo_binh Trung_đoàn lựu_pháo 1 Trung_đoàn pháo chống tăng 1 Trung_đoàn phòng_không 1 BULLET Không_quân Phi_đoàn hỗn_hợp gồm 32 máy_bay BULLET Trợ_chiến các tiểu_đoàn thông_tin và quân_y Phương_diện_quân Ukraina 4 tái_lập ngày 30 tháng 7 năm 1944 do đại_tướng I Ye_Petrov làm tư_lệnh trung_tướng F K Korzhenyevich làm tham_mưu_trưởng Trong biên_chế có BULLET Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 do thượng_tướng A A Grechko chỉ_huy Thành_phần gồm có BULLET Bộ_binh BULLET Quân_đoàn bộ_binh sơn chiến 3 gồm các sư_đoàn bộ_binh sơn chiến 128 cận_vệ 242 318 BULLET Quân_đoàn bộ_binh 11 gồm các sư_đoàn 226 271 BULLET Quân_đoàn bộ_binh 30 gồm các sư_đoàn 30 141 237 276 BULLET Quân_đoàn bộ_binh 107 gồm các sư_đoàn 129 cận_vệ 155 167 BULLET Pháo_binh Lữ_đoàn pháo nòng dài cận_vệ 24 Trung_đoàn hoả_tiễn cận_vệ 93 Các trung_đoàn lựu_pháo 805 839 các trung_đoàn pháo chống tăng 4 cận_vệ 317 cận_vệ 130 1506 1642 1646 1672 các trung_đoàn sơn_pháo 9 195 196 197 253 494 496 Trung_đoàn súng_cối 525 Sư_đoàn phòng_không 25 gồm các trung_đoàn 1067 1356 1362 1368 Trung_đoàn phòng_không độc_lập 580 BULLET Thiết_giáp Lữ_đoàn xe_tăng cận_vệ 31 Trung_đoàn xe_tăng cận_vệ 1 Trung_đoàn pháo_tự_hành 1511 BULLET Công_binh Lữ_đoàn công_binh sơn chiến 6 Lữ_đoàn kỹ_thuật 6 Lữ_đoàn công_trình 15 BULLET Phòng hoá Các tiểu_đoàn súng_phun_lửa 26 180 BULLET Tập_đoàn_quân 18 do trung_tướng Ye_P_Zhuravlyov chỉ_huy Thành_phần gồm có BULLET Bộ_binh BULLET Quân_đoàn cận_vệ 18 gồm các sư_đoàn 66 cận_vệ 151 161 217 BULLET Quân_đoàn 95 gồm các sư_đoàn 24 và 351 BULLET Pháo_binh Lữ_đoàn lựu_pháo 146 Lữ_đoàn pháo chống tăng cận_vệ 196 Trung_đoàn sơn_pháo 477 Trung_đoàn phòng_không 269 BULLET Thiết_giáp Tiểu_đoàn xe_tăng độc_lập BULLET Công_binh Lữ_đoàn công_binh sơn chiến 4 Lữ_đoàn hỗn_hợp 897 BULLET Phòng hoá Tiểu_đoàn súng_phun_lửa 179 BULLET Quân_đoàn bộ_binh cận_vệ 17 độc_lập do thiếu_tướng A I Gastilovich chỉ_huy Thành_phần gồm có Sư_đoàn đổ_bộ đường không 2 các sư_đoàn bộ_binh 8 138 và các đơn_vị tăng_cường BULLET Tập_đoàn_quân không_quân 8 do trung_tướng V N Zhdanov chỉ_huy thành_phần gồm có BULLET Máy_bay_tiêm_kích Quân_đoàn 10 gồm các sư_đoàn cận_vệ 10 và 15 BULLET Máy_bay_cường_kích Quân_đoàn 8 gồm các sư_đoàn 224 và 227 BULLET Máy_bay ném bom Sư_đoàn 321 BULLET Trợ_chiến Các trung_đoàn 8 trinh_sát 100 vận_tải 678 kỹ_thuật và cận_vệ 87 tìm_kiếm cứu_hộ BULLET Pháo_phòng_không Các trung_đoàn 1578 1603 1682 và tiểu_đoàn súng_máy cao_xạ 104 BULLET Các đơn_vị trực_thuộc phương_diện_quân BULLET Pháo_binh Các trung_đoàn súng_cối cận_vệ 5 và 329 các trung_đoàn sơn_pháo cận_vệ 2 và 3 BULLET Pháo_phòng_không Sư_đoàn 76 gồm các trung_đoàn 223 416 447 591 Trung_đoàn độc_lập 1485 Tiểu_đoàn súng_máy cao_xạ 95 BULLET Thiết_giáp Lữ_đoàn xe_tăng cận_vệ 5 Trung_đoàn pháo_tự_hành 875 các tiểu_đoàn xe_tăng hạng nhẹ 33 và 46 BULLET Công_binh Lữ_đoàn kỹ_thuật 9 các tiểu_đoàn cầu_treo 6 và 51 BULLET Các đơn_vị tăng_cường trong chiến_dịch BULLET Quân_đoàn xe_tăng 31 của thiếu_tướng V Ye_Grigoryev gồm các lữ_đoàn xe_tăng 100 237 và 242 Lữ_đoàn cơ_giới 65 Trung_đoàn pháo_tự_hành chống tăng cận_vệ 367 Trung_đoàn pháo_tự_hành 1442 Tiểu_đoàn trinh_sát cơ_giới 98 Trung_đoàn pháo nòng dài 269 Tiểu_đoàn xe_bọc_thép 753 Trung_đoàn súng_cối 617 Tiểu_đoàn hoả_tiễn cận_vệ 201 Trung_đoàn phòng_không 1885 BULLET Quân_đoàn xe_tăng cận_vệ 4 của trung_tướng P P Poluboyarov gồm các lữ_đoàn xe_tăng cận_vệ 12 13 14 Lữ_đoàn cơ_giới cận_vệ 3 Tiểu_đoàn trinh_sát cơ_giới 76 Trung_đoàn pháo chống tăng 756 Tiểu_đoàn xe_bọc_thép 752 Trung_đoàn súng_cối 264 Tiểu_đoàn hoả_tiễn cận_vệ 240 Trung_đoàn phòng_không cận_vệ 120 Kế_hoạch Theo kế_hoạch tấn_công mũi công_kích quan_trọng nhất theo hướng Krosno_Dukla_Prešov do Tập_đoàn_quân 38 đảm_nhận Mũi tấn_công này được tăng_cường Quân_đoàn xe_tăng 25 Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 và Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 cùng các lữ_đoàn tăng và lữ_đoàn đổ_bộ đường_không Tiệp_Khắc trong biên_chế của Phương_diện_quân Ukraina 1 Mũi phụ công ở phía Nam do Tập_đoàn_quân cận_vệ số 1 thuộc cánh phải của Phương_diện_quân Ukraina 4 đảm_nhận đánh theo hướng Sanok_Skolye_Uzhgorod_Nội dung kế_hoạch tác_chiến dự_tính là khu_vực phòng_thủ thứ nhất tại vùng Đông_Carpath sẽ do Tập_đoàn_quân 38 và Quân_đoàn xe_tăng 25 đánh chiếm còn Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 và Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 sẽ đảm_bảo tốc_độ hành_tiến nhanh để trong vòng 4 đến 5 ngày quân_đội Liên_Xô sẽ tiếp_cận tuyến Stará_Ľubovňa_Prešov_Yểm hộ từ trên không cho Tập_đoàn_quân số 38 là các sư_đoàn ném bom cận_vệ 1 8 và các sư_đoàn cường_kích 8 và 9 thuộc Tập_đoàn_quân không_quân 2 Một trong những mục_tiêu trọng_tâm của mũi tấn_công này là đánh chiếm khu đèo Dukla nhằm mở_đường vào vùng trung_tâm Slovakia và hỗ_trợ cho cuộc khởi_nghĩa của nhân_dân Slovakia đang đến hồi gay_cấn Mũi tấn_công thứ hai trên hướng Sanok_Skolye_Uzhgorod có nhiệm_vụ đánh_bại Tập_đoàn_quân 1 Hungary và Cụm tác_chiến Heinrici làm phân_tán lực_lượng của Cụm tập_đoàn_quân Bắc_Ukraina_Đức và khép chặt sườn trái với Phương_diện_quân Ukraina 2 Trong kế_hoạch tổng_thể bao_gồm cả giả_thiết về việc hai sư_đoàn khởi_nghĩa Slovakia tiến về hướng Đông_Bắc vào sau lưng quân Đức phối_hợp với các đội du_kích tập_trung chiếm_giữ các con đèo băng qua dãy Carpath và trụ lại chờ quân_đội Liên_Xô tiến_công đến Đầu tháng 9 năm 1944 sau khi hoàn_thành chiến_dịch Lvov_Sandomierz cánh trái của Phương_diện_quân Ukraina 1 bao_gồm Tập_đoàn_quân 38 của thượng_tướng K S Moskalenko và cánh phải của Phương_diện_quân Ukraina 4 Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 của thượng_tướng A A Grechko bắt_đầu tiếp_cận vùng chân núi Carpath tai phía Tây_Bắc của tuyến Krosno_Sanok_Do vừa_mới hoàn_thành một chiến_dịch lớn cách đó không lâu biên_chế các đơn_vị thuộc hai phương_diện_quân này đều đã hao_hụt nặng_nề nhiều sư_đoàn của Tập_đoàn_quân 38 chỉ còn 4 500 đến 5 000 người Với việc cuộc khởi_nghĩa tại Slovakia bất_ngờ bùng_nổ sớm hơn dự_kiến Phương_diện_quân Ukraina 1 và 4 chỉ có 4 ngày chuẩn_bị cho chiến_dịch Mặc_dù đã được tăng_cường binh_lực quân_đội Liên_Xô trên hướng này vẫn không_thể tập_hợp được đầy_đủ lực_lượng như mong_muốn Kế_hoạch ban_đầu được cả hai chính_phủ lưu_vong Tiệp_Khắc tại London và Moskva cùng đồng_ý và sau đó cùng thảo_luận với các chỉ_huy quân_đội Liên_Xô_Tuy nhiên Chính_phủ tại London của tổng_thống Edvard_Beneš lại dự_tính lực_lượng sẽ chủ_yếu dựa vào các sư_đoàn Slovakia phản_chiến trong khi phía Liên_Xô cho rằng chỉ với ba sư_đoàn Slovakia thì không_thể làm_chủ tình_hình ngay cả một cuộc đảo_chính quân_sự cũng khó thành_công trong khi quân Đức tập_trung quân Slovakia từ hướng Ba_Lan Hungary và Morava vẫn còn nhiều binh_lực dự_trữ Phía Liên_Xô yêu_cầu Chính_phủ Beneš và Hội_đồng dân_tộc Slovakia phải có sự thống_nhất giữa các đơn_vị du_kích với quân Slovakia phản_chiến thì mới tập_trung được sức_mạnh cho cuộc khởi_nghĩa Trong khi mọi việc còn đang được lên kế_hoạch thì đêm 29 rạng ngày 30 tháng 9 Chính_phủ Tiệp_Khắc lưu_vong ở London đã đơn_phương phát lệnh khởi_nghĩa Cuộc khởi_nghĩa ở Slovakia đã bùng_nổ sớm hơn dự_tính và chưa có sự chuẩn_bị đầy_đủ trong đó có nguyên_nhân do Hội_đồng Dân_tộc Slovakia không có được sự liên_lạc và trao_đổi thông_tin chặt_chẽ với phía Liên_Xô_Đồng thời những người lãnh_đạo cuộc khởi_nghĩa cũng không tính đến việc ngày 27 tháng 8 quân Đức bắt_đầu tấn_công Slovakia và tước vũ_khí của lực_lượng_vũ_trang nước này làm suy_giảm nghiêm_trọng nguồn sức_mạnh mà nghĩa_quân lẽ_ra có_thể lấy được Đến đây thì phía Liên_Xô đã hiểu rõ họ không_thể_nào thực_hiện việc phối_hợp với quân kháng_chiến Slovakia để bao_vây quân Đức như mong_muốn Trái_lại Hồng_quân phải tấn_công và tiêu_diệt quân Đức để trợ_giúp cho cuộc khởi_nghĩa bùng_nổ không đúng lúc và diễn ra cách mặt_trận hàng trăm cây_số Quãng đường hàng trăm cây_số này là một thử_thách thật_sự vì địa_hình của khu_vực rất hiểm_trở khó có_thể triển_khai xe_tăng thiết_giáp và quân Đức đã bố_trí một hàng phòng_thủ cứng_rắn tại đấy Những sự_kiện bất_ngờ này khiến kế_hoạch tấn_công ban_đầu bị huỷ_bỏ Hai sư_đoàn Phương_Đông của quân_đội Slovakia bị quân Đức giải_giáp Kế_hoạch đổ_bộ đường không đánh chiếm đèo Dukla cũng phải huỷ_bỏ do không có quân mặt_đất tiếp_ứng Và đến thời_điểm đó quân_đội Liên_Xô phải bắt_tay vào thực_hiện một kế_hoạch mới với mục_tiêu chọc thủng phòng_tuyến của quân Đức để tiếp_cận với quân khởi_nghĩa Slovakia đang khổ_chiến trong vòng_vây Quân_đội Đức Quốc xã và Hungary Binh_lực Cụm tác_chiến Heinrici hoạt_động trên cánh phải của Cụm tập_đoàn_quân Bắc_Ukraina từ ngày 23 tháng 9 năm 1945 được Bộ_Tổng_tư_lệnh lục_quân Đức Quốc xã đổi thành Cụm tập_đoàn_quân A Binh_lực gồm có BULLET Tập_đoàn_quân xe_tăng 1 do thượng_tướng Gotthard_Heinrici chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Quân_đoàn xe_tăng 24 do trung_tướng Maximilian von Edelsheim chỉ_huy Thành_phần bao_gồm BULLET Sư_đoàn xe_tăng 1 của trung_tướng Eberhard_Thunert_BULLET_Sư đoàn xe_tăng 8 của thiếu_tướng Gottfried_Frölich_BULLET_Sư đoàn bộ_binh 68 của trung_tướng Paul_Scheuerpflug_BULLET_Sư đoàn bộ_binh 75 của thiếu_tướng Karl_Arning_BULLET_Sư đoàn bộ_binh 208 của trung_tướng Hans_Pieckenbrock_BULLET_Sư đoàn bộ_binh 357 của trung_tướng Josef_Rintelen_BULLET_Quân đoàn bộ_binh 11 do thượng_tướng Rudolf_Bünau chỉ_huy Thành_phần bao_gồm BULLET Sư_đoàn bộ_binh 96 của trung_tướng Richard_Wirtz_BULLET_Sư đoàn bộ_binh 168 của thiếu_tướng Carl_Anders_BULLET_Sư đoàn bộ_binh 254 BULLET Quân_đoàn bộ_binh sơn chiến 49 do thượng_tướng Karl von Le_Suire chỉ_huy Thành_phần bao_gồm BULLET Sư_đoàn sơn chiến 100 của thiếu_tướng Hans_Kreppel_BULLET_Sư đoàn sơn chiến 101 của trung_tướng Walter_Aßmann_BULLET_Sư đoàn bộ_binh 6 Hungary BULLET Tập_đoàn_quân 17 do thượng_tướng Friedrich_Schulz chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Quân_đoàn bộ_binh 2 SS do trung_tướng SS Matthias_Kleinheisterkamp chỉ_huy Thành_phần bao_gồm BULLET Sư_đoàn bộ_binh xung_kích 78 tái_lập của thiếu_tướng Harald von Hirschfeld_BULLET_Sư đoàn bộ_binh xung_kích 544 của thiếu_tướng Werner_Ehrig_BULLET_Sư đoàn bộ_binh xung_kích 545 của thiếu_tướng Otto_Obenaus_BULLET_Quân đoàn bộ_binh 59 tái_lập do thượng_tướng Edgar_Röhricht chỉ_huy Thành_phần bao_gồm BULLET Sư_đoàn bộ_binh 359 của trung_tướng Karl_Arndt_BULLET_Sư đoàn bộ_binh 371 của trung_tướng Hermann_Niehoff_BULLET_Sư đoàn xe_tăng 24 trực_thuộc tập_đoàn_quân do thiếu_tướng Gustav_Adolf von Nostitz_Wallwitz chỉ_huy BULLET Tập_đoàn_quân 1 Hungary do thượng_tướng Miklós_Béla đến ngày 16 tháng 10 và thượng_tướng Dezso_Laszlo từ ngày 16 tháng 10 chỉ_huy Quân_số 136 000 người Trong biên_chế có các sư_đoàn bộ_binh 10 13 16 18 19 20 và Cụm phòng_ngự Árpád_BULLET_Một phần Tập_đoàn_quân không_quân 4 Đức do thượng_tướng Otto_Dessloch chỉ_huy Kế_hoạch Khu_vực dãy Carpath là một trong những vị_trí cứng_rắn nhất trong hàng phòng_ngự Đức Quốc xã tại thời_điểm đó Phía Liên_Xô cũng nhận_thức được rằng việc phá vỡ các trận_địa phòng_ngự của Đức Quốc xã tại vùng núi hiểm_trở này đòi_hỏi một nỗ_lực không nhỏ Phòng_tuyến này được xây_dựng để đề_phòng quân_đội Liên_Xô từ hai hướng đồng_bằng Ba_Lan và đồng_bằng Hungary xâm_nhập sang phía Tây_Trấn thủ tại khu_vực Đông_Bắc_Slovakia là Cụm Tác_chiến Đặc_biệt Heinrici do viên tướng cùng tên chỉ_huy binh_lực của Tập_đoàn_quân xe_tăng 1 Tập_đoàn_quân 17 Đức và Tập_đoàn_quân 1 Hungary Tại khu_vực này quân Đức đã xây_dựng một hệ_thống phòng_thủ được gọi là Phòng_tuyến Árpád với nhiều tầng nhiều lớp có chiều sâu đến 50 cây_số và được bố_trí hết_sức kỹ_lưỡng Các phòng_tuyến Đức được xây_dựng dựa trên các thung_lũng sông nối_liền nhau các con suối nhỏ chằng_chịt và đặc_biệt bịt kín các đường đèo nằm vắt ngang qua các dãy núi con đường duy_nhất mà các xe_tăng và vũ_khí nặng của Liên_Xô có_thể dùng để băng qua vùng núi cao hiểm_trở tại dãy Carpath_Thêm vào đó các con đường giao_thông nhỏ_hẹp các khe ngầm và các cầu chịu_tải_trọng quá nhỏ trong vùng sẽ cản_trở sức cơ_động của các phương_tiện thiết_giáp cơ_giới và pháo hạng nặng kể_cả bộ_binh Quân Đức đã sử_dụng triệt_để việc bố_phòng trên các cao_điểm để tận_dụng tối_đa lợi_thế trong phòng_ngự Trên các vùng_đất trống_trải đều được bố_trí các vật cản xe_tăng bằng bê_tông nặng vài tấn kết_hợp với các bãi mìn ở các bãi đất trống và các hoả_điểm chống tăng được bố_trí trong các lô_cốt bê_tông_cốt_thép được xây_dựng trong các khe hàm_ếch bên sườn các vách đá dựng_đứng Ngoài địa_hình phức_tạp thời_tiết xấu trong khu_vực cũng mang lại một ưu_thế khác cho quân Đức khi nó làm hạn_chế khả_năng yểm_hộ bằng không quân pháo_binh cũng như việc tổ_chức vận_động bộ_binh và các đơn_vị mang vũ_khí nặng Diễn_biến Hướng_Krosno_Dukla_Ngày 1 tháng 9 STAVKA và Bộ_chỉ_huy Phương_diện_quân Ukraina 1 nhận được những tin_tức đáng ngại về cuộc khởi_nghĩa Slovakia do phái_đoàn quân_sự Tiệp_Khắc ở Moskva cung_cấp Tướng Heliodor_Píka trưởng phái_đoàn cho biết quân Đức đã chiếm được thành_phố Prešov nơi đóng quân của Bộ tham_mưu các lực_lượng khởi_nghĩa Slovakia Sư_đoàn Slovakia 2 bị đứt liên_lạc Sư_đoàn Slovakia 1 được lệnh vượt núi Carpath để về miền Trung_Slovakia hội quân với các lực_lượng chính ở Banska_Bystrica_Tuy nhiên đến ngày 1 tháng 9 không ai biết được sư_đoàn này đang ở đâu Kế_hoạch sử_dụng quân khởi_nghĩa phối_hợp với quân đổ_bộ đường không chiếm giữa các con đèo qua dãy Carpath bị đổ_vỡ Phương_diện_quân Ukraina 1 buộc phải điều_chỉnh lại kế_hoạch tấn_công trước_mắt nhằm chiếm lấy các tuyến đường đi qua dãy Carpath_Nguyên soái I S Konev đề_nghị cho ông bảy ngày để chuẩn_bị Nhưng lúc 18 giờ ngày 2 tháng 9 năm 1944 Bộ Tổng_tham_mưu truyền_đạt mệnh_lệnh của Tổng_tư_lệnh tối cao Nguyên_soái I S Konev không phản_đối mệnh_lệnh tấn_công nhưng ông lo_ngại rằng sườn phía Nam của Phương_diện_quân Ukraina 1 sẽ bị hở Còn nếu đưa thêm lực_lượng đến đây phương_diện_quân sẽ không đủ người và phương_tiện để đột_phá trên hướng Krosno_Dukla_Ông nói_thẳng rằng Bộ Tổng_tham_mưu Liên_Xô không được thông_minh cho lắm khi tham_mưu cho Tổng_tư_lệnh tối_cao Cuối_cùng chính I S Konev đã đưa ra được một đề_nghị giúp tháo_gỡ vướng_mắc 16 giờ 4 phút ngày 3 tháng 9 năm 1945 ông trả_lời STAVKA Nói cách khác việc bao_vây và tấn_công Cụm Tác_chiến Heinrici sẽ do cả hai Phương_diện_quân Ukraina 1 và 4 thực_hiện Mũi phụ công của Phương_diện_quân Ukraina 4 sẽ có tác_dụng găm_giữ và thu_hút một phần binh_lực quân Đức Quốc xã tạo điều_kiện thuận_lợi hơn cho việc tác_chiến mũi chủ_công của Phương_diện_quân Ukraina 1 Lần này STAVKA phê_duyệt kế_hoạch kể_cả kế_hoạch phối_hợp của Phương_diện_quân Ukraina 4 STAVKA không_chỉ tăng_cường cho Tập_đoàn_quân 38 hai lữ_đoàn xe_tăng mà_còn cho_phép điều toàn_bộ Quân_đoàn xe_tăng 25 trong biên_chế có 3 lữ_đoàn xe_tăng 1 lữ_đoàn cơ_giới và 2 trung_đoàn pháo_tự_hành tham_chiến Chiều ngày 7 tháng 9 toàn_bộ các đơn_vị thuộc cánh quân xung_kích tấn_công đã tập_kết xong ở các điểm xuất_phát Toàn_bộ pháo_binh đột_phá bao_gồm cả các đơn_vị Katyusha_M 31 và M 13 đã vào vị_trí 8 giờ 45 phút sáng ngày 8 tháng 9 6 sư_đoàn của Tập_đoàn_quân 38 bắt_đầu tấn_công sau một trận pháo_kích kéo_dài đến 125 phút Trong giờ đầu bộ_binh và xe_tăng trong dải tấn_công của Quân_đoàn 101 đã tiến lên được từ 1 đến 1 5 km trên con đường lớn dẫn vào Krosno_Đến giữa trưa ngày 8 tháng 9 một_số tiểu_đoàn tiên_phong đã thâm_nhập vào lớp phòng_thủ thứ hai của quân Đức sâu từ 6 đến 8 km Tuy_nhiên đó là kết_quả đạt được trên hướng tấn_công chính có địa_hình tương_đối trống_trải Còn tại hai bên sườn của Quân_đoàn bộ_binh 101 tình_hình không được thuận_lợi như_vậy Rừng rậm và địa_hình đồi_núi đã cản_trở khá nhiều sức công_phá của bom và đạn pháo Xạ_giới bị nhiều vật cản làm cho tầm nhìn giảm_thiểu Không ít khẩu_đội pháo phải dùng cách bắn mò hiệu_quả thấp Cuộc_chiến diễn ra phức_tạp trong dải tấn_công của Quân_đoàn bộ_binh 52 Sư_đoàn bộ_binh 304 dẫm chân tại_chỗ buộc Sư_đoàn 305 phải triển_khai sang hướng Tây_Vấp phải hoả_lực dày_đặc của quân Đức từ các boong ke sư_đoàn này cũng không tiến lên được Tại dải tấn_công của Quân_đoàn bộ_binh 67 quân_đội Liên_Xô cũng không chiếm trọn thành_phố Krosno_Các trận đánh kéo_dài trên các đường_phố đe_doạ làm vỡ tiến_độ tấn_công và tạo ra nguy_cơ tổn_thất cao trong ngày hôm sau Đoán trước được cuộc tấn_công của Quân_đội Liên_Xô khi cuộc khởi_nghĩa Slovakia nổ ra trước thời_điểm dự_kiến Trong 10 ngày từ 29 tháng 8 đến ngày 8 tháng 9 năm 1944 tướng Gotthard_Heinrici đã điều_động đến khu_vực Dukla_Presov những lực_lượng mạnh chủ_yếu là xe_tăng Trong đó Tập_đoàn_quân xe_tăng 1 Đức đã điều từ cánh trái sang cánh phải của nó Sư_đoàn xe_tăng 1 của trung_tướng Eberhard_Thunert_Sư đoàn xe_tăng 8 của thiếu_tướng Gottfried_Frölich_Sư đoàn xe_tăng 24 của thiếu_tướng Gustav von Nostitz lấy từ Tập_đoàn_quân 17 và Quân_đoàn bộ_binh 11 của thượng_tướng Rudolf_Bünau_Chỉ trong vòng 10 ngày binh_lực quân Đức tại khu_vực Krosno_Dukla_Presov đã tăng lên gấp 3 lần hình_thành các cụm phòng_thủ mạnh án_ngữ các con đường qua núi Karpath_Đêm 8 rạng ngày 9 tháng 9 Phương_diện_quân Ukraina 1 vẫn không nhận được bất_kỳ một tín_hiệu nào từ những người khởi_nghĩa Slovakia Bộ_chỉ_huy Tập_đoàn_quân 38 quyết_định đưa Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 vào trận và tấn_công ở giữa đội_hình Quân_đoàn xe_tăng 25 tấn_công bên cánh phải Quân_đoàn bộ_binh 101 Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 nhận nhiệm_vụ đột_kích sâu đến Meystsye_Mặc dù tinh_thần chiến_đấu của các binh_sĩ tình nguỵện Tiệp_Khắc rất cao nhưng trong đội_ngũ cán_bộ chỉ_huy cao_cấp của Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 lại xuất_hiện những trục_trặc Tướng Jan_Kratochvíl chỉ_huy trưởng quân_đoàn này đã không bám sát trận_địa và giữ liên_lạc thường_xuyên với các sư_đoàn Ông ta đóng sở_chỉ_huy cách tiền_duyên đến 25 km nên hầu_như không nắm được tình_hình chiến_đấu của các sư_đoàn lữ_đoàn của mình Quân_đoàn cũng không tiến_hành trinh_sát chiến_đấu như quy_định của điều_lệnh tác_chiến bộ_binh nên không_thể_chế_áp các hoả_điểm phòng_thủ của quân Đức Trong ngày chiến_đấu đầu_tiên Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 đã chịu những thiệt_hại đáng_kể Các tiểu_đoàn của Lữ_đoàn 3 đã bị mất một_nửa quân_số Vị_trí tiếp_giáp giữa các lữ_đoàn cũng lỏng_lẻo đội_hình tấn_công xộc_xệch Cuối ngày 9 tháng 9 lấy cớ sương_mù che_phủ địa_hình tướng Jan_Kratochvíl tự_ý thay_đổi hướng tấn_công làm cho Lữ_đoàn xe_tăng 111 Quân_đoàn xe_tăng 25 Liên_Xô không có bộ_binh yểm_hộ và chịu một_số thiệt_hại đáng_kể 12 xe_tăng T 34 bị bắn cháy trước phòng_tuyến của quân Đức Các tiểu_đoàn 3 và 5 của Lữ_đoàn 3 tiếp_tục bị tiêu_hao Lúc 2 giờ 15 phút ngày 10 tháng 9 Nguyên_soái I S Konev ra_lệnh cách_chức tướng Jan_Kratochvíl và chỉ_định tướng Ludvik_Svoboda_Lữ đoàn_trưởng Lữ_đoàn Tiệp_Khắc 1 giữ chức_vụ chỉ_huy trưởng Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 Mệnh_lệnh này đã được I V Stalin phê_duyệt Ngày 10 tháng 9 tướng Gotthard_Heinrici tăng_viện cho cụm quân phòng_thủ tại khu_vực Novo_Dukla_Sư đoàn bộ_binh xung_kích 78 Sư_đoàn bộ_binh 544 và Trung_đoàn pháo_tự_hành của Tập_đoàn_quân xe_tăng 1 Đức củng_cố tuyến phòng_thủ trên con đường chính dẫn đến đèo Dukla_Trong các ngày 10 tháng 9 và sang đến ngày 11 tháng 9 các sư_đoàn bộ_binh 78 và 544 Đức tiến_hành các cuộc phản_kích vào bên sườn phải của Quân_đoàn bộ_binh 52 Liên_Xô_Tốc_độ tấn_công của quân_đội Liên_Xô tiếp_tục giảm Mỗi ngày các sư_đoàn phải chật_vật lắm mới vượt qua được vài km trong điều_kiện pháo_binh không_thể_chế_áp các hoả_điểm của quân Đức Lợi_dụng quân Đức tập_trung chặn kích trên hướng Potok ngày 12 tháng 9 năm 1944 nguyên_soái I S Konev điều Quân_đoàn cơ_giới cận_vệ 4 đến khu_vực Krosno và đánh chiếm thành_phố này hồi 2 giờ 40 phút cùng ngày Trong cả ngày 12 tháng 9 Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 đã giành_giật điểm_cao 534 với quân Đức và kết_quả bất_phân_thắng_bại Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 chỉ kiểm_soát được nửa phía Bắc của quả núi này Cũng trong ngày 12 tháng 9 Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 được tung vào trận tại khu_vực Gloystse_Glojsce cách Dukla 6 đến 8 km về hướng Tây_Bắc nơi mà tuyến phòng_thủ của quân Đức mỏng hơn các chỗ khác Ngày 13 tháng 9 với sự tăng_cường của Sư_đoàn bộ_binh 183 Liên_Xô_Quân đoàn Tiệp_Khắc 1 chiếm được điểm_cao 534 và dùng nó làm_bàn đạp để phát_triển tấn_công về phía Nam_Các khẩu_đội hoả_tiễn BM 13 và pháo nòng dài được điều đến điểm_cao này để tiếp_tục yểm_hộ cho các cuộc tấn_công Ngày 12 tháng 9 Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 tấn_công trên hướng Hạ_Polyansky_Huta_Polanska đã vấp phải tuyến phòng_thủ của Sư_đoàn bộ_binh 75 Đức có sự yểm_hộ của Trung_đoàn xe_tăng 491 Đức gồm các xe_tăng Tiger I_Panther và phải dừng lại trên biên_giới Ba_Lan Tiệp_Khắc ở Hạ_Polyansky_Ở phía sau quân_đoàn này từ hướng Kramono và Polyana_Sư đoàn xe_tăng 8 Đức tổ_chức đột_kích từ hai hướng vào phía Bắc_Kremono cắt đứt Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 Liên_Xô khỏi chủ_lực Tập_đoàn_quân 38 Trong một tuần sau đó Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 Liên_Xô phải chiến_đấu trong vòng_vây để tìm đường về với quân nhà Ở một_số nơi đã diễn ra những trận đánh giáp là cà giữa kỵ_binh Liên_Xô và bộ_binh Đức Quân_đội Liên_Xô phải tiếp_tế cho Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 bằng đường không Ngày 14 tháng 9 Quân_đoàn bộ_binh 67 vượt qua được các chốt phòng_thủ của quân Đức trên đèo Tiểu_Dukla đánh chiếm thị_trấn Duklya và bắt_đầu tấn_công đến thị_trấn Tylyava_Tylawa_Trước tình_thế thất lợi của Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 ngày 16 tháng 9 năm 1944 Nguyên_soái I S Konev tung Quân_đoàn xe_tăng cận_vệ 4 của tướng P P Pluboyarov vào dải tấn_công của Quân_đoàn bộ_binh 101 Mặc_dù chỉ có trong tay 59 xe_tăng và 9 pháo_tự_hành ngày 18 tháng 9 Quân_đoàn xe_tăng cận_vệ 4 Liên_Xô đã đột_nhập được vào thị_trấn Dukla_Quân_Đức tiếp_tục dồn binh_lực để giữ đèo Dukla chính Ngày 17 tháng 9 Sư_đoàn xe_tăng 1 và Sư_đoàn bộ_binh 359 Đức được chuyển từ khu_vực Radomyszl_Ba_Lan đến khu_vực đèo Dukla_Ngày 18 tháng 9 tướng Gotthard_Heinrici đã tập_hợp được tại khu_vực xung_quanh Dukla 5 trung_đoàn xe_tăng của các sư_đoàn xe_tăng 1 8 24 có 180 xe_tăng và pháo_tự_hành cùng các sư_đoàn bộ_binh 78 và 208 Đức Cuộc_chiến giành_giật con đèo huyết mạnh băng qua núi Carpath chuyển sang giai_đoạn ác_liệt nhất trong toàn_bộ chiến_dịch Ngày 20 tháng 9 sau khi chiến_dịch Lvov_Sandomierz kết_thúc thắng_lợi nguyên_soái I S Konev tiếp_tục tung Quân_đoàn xe_tăng 31 của tướng V Ye_Grigoryev vào các trận đánh dưới chân đèo Đại_Dukla_Ngày 23 tháng 9 sau hơn một tuần chiến_đấu trong vòng_vây của quân Đức chủ_lực_Quân đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 Liên_Xô đã tìm được con đường rút_lui qua điểm_cao 720 về Hạ_Polyanska và gặp Quân_đoàn bộ_binh 101 Liên_Xô tại điểm_cao 728 phía đông Hạ_Polyanska_Quân đoàn này bị thiệt_hại khá nặng chỉ có 37 số ngựa và hơn 30 số pháo được đưa ra khỏi vòng_vây Trong khi đó các trận đánh trong khu_vực đèo Dukla vẫn diễn ra phức_tạp Pháo_binh Liên_Xô luôn tụt lại sau do thiếu sức_kéo vượt núi Bộ_binh sơn chiến Liên_Xô phải giành_giật từng điểm_cao từng sườn núi với bộ_binh Đức Ngày 24 tháng 9 Quân_đoàn xe_tăng cận_vệ 4 Liên_Xô với sự trợ_giúp của công_binh sơn chiến đã đột_phá qua một dãy hoả_điểm trong các khe núi ở phía Tây_Tylawa và đánh chiếm điểm_cao 676 trên biên_giới Ba_Lan Tiệp_Khắc hình_thành mũi vu_hồi phía tây vào cụm quân Đức tại đèo Dukla_Ngày 29 tháng 9 Quân_đoàn xe_tăng 31 phối_hợp với Quân_đoàn bộ_binh 67 cũng đánh chiếm điểm_cao 685 phía Tây đèo Dukla chính hình_thành mũi tấn_công phía Đông_Ngày 1 tháng 10 Tập_đoàn_quân 38 Liên_Xô mở cuộc tổng_công_kích vào cụm quân Đức đang phòng_thủ xung_quanh khu_vực đèo Dukla chính Ngày 4 tháng 10 Sư_đoàn bộ_binh 305 Quân_đoàn bộ_binh 52 Lữ_đoàn xe_tăng cận_vệ 12 và Lữ_đoàn cơ_giới cận_vệ 3 Quân_đoàn xe_tăng cận_vệ 4 chọc thủng phòng_tuyến của Sư_đoàn bộ_binh 357 Đức tại điểm giữa đèo Dukla chính và thị_trấn Tsekhnaya đánh chiếm làng Hạ_Pisaka và thị_trấn Kapisov cắt đứt con đường_bộ từ đèo Dukla đi Presov buộc cụm quân Đức tại đèo Dukla phải tháo_lui 6 giờ sáng ngày 6 tháng 10 năm 1944 Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 và Quân_đoàn bộ_binh 67 Liên_Xô đã chiếm được đèo Dukla chính Hướng_Sanok_Skolye_Uzhgorod Các mũi tấn_công của Phương_diện_quân Ukraina 4 có nhiệm_vụ phân_tán lực_lượng của Cụm tập_đoàn_quân Bắc_Ukraina_Đức sang phía Đông và khép chặt sườn trái của Phương_diện_quân Ukraina 1 Ngoài_ra nó còn có nhiệm_vụ hỗ_trợ cho Phương_diện_quân Ukraina 2 đang tiến_công vào đồng_bằng Hungary bằng cách kìm_giữ Tập_đoàn_quân 1 Hungary tại khu_vực Đông_Carath không cho Bộ_chỉ_huy Đức rút tập_đoàn_quân này về bảo_vệ khu_vực Budepest_Miskolc_Mục tiêu của chiến_dịch khá rộng Nó trải dài từ Komancha_Koromla qua Uzhgorod_Chop_Mukachevo đến Khust và Siget nghĩa_là bao_trùm toàn_bộ vùng núi phía Đông_Slovakia_Địa bàn tác_chiến rộng phần_lớn là địa_hình rừng_núi trong đó có những con đường đèo dốc từ trên 20 độ đến 40 độ và nhiều vực sâu khe hẻm Điều đó buộc Bộ Tổng_tham_mưu Liên_Xô phải tăng_cường các đơn_vị chuyên_trách đã chiến_đấu ở vùng rừng_núi Kavkaz trong các năm 1942 1944 Đó cũng chính là thành_phần chủ của yếu của Phương_diện_quân Ukraina 4 tái_lập Giống như tuyến phòng_ngự tại khu_vực đèo Dukla phòng_tuyến Árpád của quân Đức tại dải phòng_ngự từ Sanok qua Skolye đến thượng_nguồn sông Prut được xây_dựng và bố_trí công_phu dựa trên tuyến phòng_thủ cũ của quân_đội Áo Hung tại vùng Galicia trong Chiến_tranh thế_giới thứ nhất Tuyến phòng_thủ từ xa triển_khai dưới chân dãy núi Đông_Carpath gồm 3 lớp chiến_hào với các trung_tâm phòng_ngự mạnh tại Lecko_Lesko_Losina_Turig Korostov_Zaklja và Jablonicksy án_ngữ các con đường dẫn đến dãy núi Đông_Carpath_Tuyến phòng_thủ thứ hai bố_trí dọc theo đường phân thuỷ Đông_Carpath trên biên_giới Slovakia Ba_Lan và Slovakia Ukraina cũng gồm ba tuyến chiến_hào với các trung_tâm phòng_ngự nằm trên đỉnh các con đèo tại Dubensky_Lupkovsky_Lupkow_Ruskye Serdia_Uzhoksky_Veretsky_Jablonitsky và Tatarsky_Quân đoàn sơn chiến 49 Đức một trong các đối_thủ cũ của Tập_đoàn_quân 18 Liên_Xô phòng_ngự ở đoạn phía Tây của phòng_tuyến Tập_đoàn_quân 17 Đức phòng_ngự đoạn giữa chiến_tuyến Ở phía Đông phòng_tuyến là Tập_đoàn_quân 1 Hungary Ngày 9 tháng 9 năm 1944 Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 Liên_Xô bắt_đầu tấn_công từ khu_vực Sanok xuống phía Nam theo hướng Bukovsko_Bukowsko_Comancha_Komancza để phối_hợp với cuộc tấn_công của Tập_đoàn_quân 38 Phương_diện_quân Ukraina 1 theo kế_hoạch đã được STAVKA phê_duyệt ngày 3 tháng 9 Tuyến phòng_thủ thứ nhất của Quân_đoàn bộ_binh 59 Đức nhanh_chóng bị bẻ gãy sau các trận công_kích của Quân_đoàn bộ_binh 107 Các quân_đoàn bộ_binh 11 và 30 cũng tiến lên được từ 3 đến 5 km sau ngày tấn_công đầu_tiên Đến ngày thứ ba của chiến_dịch chủ_lực Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 Liên_Xô đã tiến đến chân các con đèo Dubensky_Lupkovaky và Ruskye_Serdia_Tướng_Friedrich Schulz điều Quân_đoàn bộ_binh 2 SS của tướng Matthias_Kleinheisterkamp tiến ra chặn kích án_ngữ các con đường qua đèo ở phía Bắc_Bukovsko_Ngày 12 tháng 9 quân Đức chặn được cuộc tấn_công của Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 Liên_Xô_Những trận đánh đẫm máu giành_giật các con đèo qua núi Carpath diễn ra ác_liệt suốt hơn 10 ngày sau đó Tập_đoàn_quân 18 Liên_Xô cũng phát_động cuộc tấn_công từ Skolye để chiếm lấy con đèo Veretsky nằm án_ngữ trên con đường tiếp_cận thị_trấn Uzhgorod nằm ở trung_tâm miền Đông_Slovakia_Cũng giống như cuộc tấn_công của Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 các Quân_đoàn bộ_binh cận_vệ 18 và 95 của Tập_đoàn_quân này chỉ vượt qua được lớp phòng_thủ vòng ngoài do các sư_đoàn bộ_binh 6 13 Hungary trấn_giữ phát_triển sâu đến 12 km trên một chính_diện rộng 30 km nhưng vẫn phải dừng lại trên sườn phía Bắc của dãy núi chính trước sức kháng_cự ngày_càng tăng lên của quân Đức Quân_đoàn sơn chiến 49 Đức dựa vào địa_hình hiểm_trở và các công_sự vững_chắc đã liên_tục tập_kích vào hai bên sườn các mũi tấn_công kéo_dài của quân_đội Liên_Xô làm cho các cuộc tấn_công của quân_đội Liên_Xô trở_thành các trận tao_ngộ_chiến vỗ mặt và đem lại rất ít kết_quả sau nửa tháng chiến_đấu Nhằm đẩy nhanh tốc_độ tấn_công của các Phương_diện_quân Ukraina 1 và 4 tại khu_vực Đông_Carpath ngày 19 tháng 9 Đại_bản_doanh Bộ_Tổng_tư_lệnh tối_cao Liên_Xô cử nguyên_soái G K Zhukov_Phó tổng_tư_lệnh tối_cao đến mặt_trận này để giúp các tư_lệnh chiến_trường tháo_gỡ những khó_khăn Ngay sau khi đến mặt_trận G K Zhukov đã phát_hiện những thiếu_sót của tướng A A Grechko trong sử_dụng binh_lực và ông yêu_cầu phải đưa ngay Quân_đoàn bộ_binh sơn chiến 3 Liên_Xô cùng Quân_đoàn bộ_binh 11 lên tuyến đầu để đối_phó với Quân_đoàn sơn chiến 49 Đức Ông cũng yêu_cầu tướng Ye_P_Zhuravlyov phải huy_động cả bốn sư_đoàn thuộc Quân_đoàn bộ_binh cận_vệ 18 vào tuyến tấn_công Công_binh sơn chiến cũng được huy_động để mở thêm các con đường qua núi Hệ_thống cáp kéo được triển_khai để đổ quân bất_ngờ lên các điểm_cao và tiếp_tế cho bộ_binh ở tuyến trước Pháo_binh cũng được lệnh tổ_chức phối_hợp trinh_sát với bộ_binh sơn chiến_sử_dụng tối_đa các khẩu_đội súng_phun_lửa để vô_hiệu_hoá các hoả_điểm bê_tông_cốt_thép của quân Đức Ngày 20 tháng 9 Phương_diện_quân Ukraina 4 tiếp_tục tấn_công Tuy_nhiên phải đến ngày 7 tháng 10 sau khi Tập_đoàn_quân 38 Phương_diện_quân Ukraina 1 chiếm được đèo Dukla_Quân đoàn bộ_binh sơn chiến 3 Liên_Xô mới tiến vào được Comancha_Lợi dụng sự yếu_kém của Tập_đoàn_quân 1 Hungary ngày 5 tháng 10 Quân_đoàn bộ_binh cận_vệ 17 Liên_Xô mở cuộc tập_kích vào cụm phòng_thủ của các sư_đoàn bộ_binh 10 và 16 Hungary trên đèo Yablonitsky và ngày hôm sau đã có_mặt ở sườn phía Nam dãy núi Đông_Carpath_Ngày 12 tháng 9 quân_đoàn này đánh chiếm thị_trấn Sigesz và nhanh_chóng phát_triển sang phía Tây_Ngày 15 tháng 9 Sư_đoàn bộ_binh 138 và Sư_đoàn đổ_bộ đường không 2 Liên_Xô đánh chiếm Khust và thẳng tiến dọc bờ Bắc sông Tisza về Chop_Đòn tập_kích từ sau lưng của Quân_đoàn bộ_binh cận_vệ 17 Liên_Xô đã loại_bỏ tác_dụng của toàn_bộ hệ_thống phòng_ngự của quân Đức ở Đông_Carpath_Ngày 26 tháng 10 Tập_đoàn_quân 18 Liên_Xô đánh chiếm Mucachevo_Ngày 27 tháng 10 Uzhgorod được giải_phóng Cuộc tấn_công tập_hậu của Quân_đoàn bộ_binh cận_vệ 17 Liên_Xô đã tạo điều_kiện thuận_lợi cho Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 vượt qua các cứ_điểm phòng_thủ dày_đặc của quân Đúc tại tuyến Árpád_Ngày 30 tháng 9 tướng A A Grechko sử_dụng Quân_đoàn bộ_binh 30 và Quân_đoàn bộ_binh 107 được tăng_cường Lữ_đoàn xe_tăng cận_vệ 5 và Trung_đoàn pháo_tự_hành 875 ở cánh trái mở cuộc đột_kích từ Solidka_Solinka vào cụm_cứ_điểm Starina_Stakcin của quân Đức Ngày 2 tháng 10 các xe_tăng và pháo_tự_hành Liên_Xô có bộ_binh yểm_hộ đã đánh tan hai cứ_điểm phòng_ngự tiền tiêu của quân Đức tại Zlava và Ruskye_Ngày 5 tháng 10 các sư_đoàn bộ_binh 167 và 276 có xe_tăng dẫn_đầu đột_nhập thị_trấn Starina_Tướng_Karl von Le_Suire điều_động các sư_đoàn bộ_binh sơn chiến 100 và 101 từ Stalcin kéo lên phản_kích nhưng không chiếm lại được Starina_Ở giữa mặt_trận tướng Rudolf_Bünau điều các sư_đoàn bộ_binh 168 và 254 tấn_công vào Zlava với ý_đồ kéo cụm quân xung_kích trên cánh trái của Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 lùi về Cuộc tấn_công của quân Đức không đạt được ý_đồ ban_đầu Quân_đoàn bộ_binh 11 Liên_Xô có Trung_đoàn pháo_tự_hành 1511 và 2 trung_đoàn lựu_pháo yểm_hộ đã chặn_đứng cuộc tấn_công của quân Đức trên sườn núi phía Tây tại tuyến Palota_Lupkuw_Telepovitse_Trên cánh trái phải của Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 ngày 10 tháng 10 năm 1944 Quân_đoàn bộ_binh sơn chiến 3 được tăng_cường Lữ_đoàn xe_tăng cận_vệ 31 và Trung_đoàn xe_tăng cận_vệ đã đột_kích từ tuyến Habura_Kalinow_Kalinov vào Borov_Medzilaborce và đánh chiếm hai ngôi làng nằm bên sườn phía Nam dãy núi chính Đòn tấn_công thứ hai buộc tướng Rudolf_Bünau tư_lệnh Quân_đoàn bộ_binh 11 Đức phải bỏ_dở cuộc tập_kích vào Zlava và điều Sư_đoàn 96 cùng với Sư_đoàn bộ_binh 6 Hungary sang hướng Tây để chặn cánh quân xe_tăng Liên_Xô đang tiến đến Cabyni_Cabiny_Từ ngày 10 đến ngày 20 tháng 10 Các quân_đoàn bộ_binh 11 30 107 và Quân_đoàn bộ_binh sơn chiến 3 Liên_Xô đã đổ quân xuống sườn phía Nam dãy núi Carpath uy_hiếp toàn_bộ hệ_thống phòng_thủ của quân Đức dọc theo sông Laborec đến Srina_Để ngăn_chặn sự sụp_đổ của mặt_trận quân Đức tại Slovakia từ ngày 20 tháng 10 tướng Gotthard_Heinrici nhanh_chóng rút Tập_đoàn_quân xe_tăng 1 và Tập_đoàn_quân 17 khỏi tuyến phòng_thủ Árpád và thiết_lập tuyến phòng_thủ mới từ Jasło qua Svidnik_Snina đến Chop tạm_thời chặn được cuộc tấn_công của quân_đội Liên_Xô trên tuyến này Cũng từ ngày 20 tháng 10 Cụm tập_đoàn_quân Bắc_Ukraina_Đức đổi thành Cụm tập_đoàn_quân A Sau một tháng dừng lại để củng_cố binh_lực và điều_chỉnh lại đội_hình ngày 23 tháng 11 cả bốn quân_đoàn của Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 Liên_Xô lại đồng_loạt chuyển sang tấn_công Từ Medzilaborce và Vysna_Jablonka_Quân đoàn bộ_binh sơn chiến 3 Liên_Xô mở cuộc tấn_công về hướng Stropkow_Stropkov và Kelca đánh_bật Sư_đoàn bộ_binh 168 Đức sang bờ Tây sông Ondava đánh thiệt_hại nặng Sư_đoàn bộ_binh 96 Đức Ở cánh trái ngày 24 tháng 11 tướng A A Grechko tập_trung các quân_đoàn bộ_binh 11 và 107 cùng toàn_bộ xe_tăng và 2 3 lực_lượng pháo_binh của Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 tấn_công mãnh_liệt vào thành_phố Mikhailovce_Michalovce_Ngày 26 tháng 10 Quân_đoàn bộ_binh 11 chiếm Mikhailovce_Quân đoàn bộ_binh sơn chiến 49 Đức của tướng Karl von Le_Suire bị thiệt_hại nặng Lo_sợ bị bao_vây tướng Rudolf_Bünau phải cho rút Sư_đoàn bộ_binh 254 sang bờ Tây sông Ondava_Ngày 30 tháng 11 toàn_bộ Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 đã tiến ra tuyến sông Ondava_Các sư_đoàn bộ_binh 167 271 và 276 Liên_Xô đã vượt sông Ondava tại Trhoviste và đánh chiếm một đầu cầu rộng 7 km sâu 2 km tại khu_vực Sekovce_Sekovka_Polyanka_Secovska Polyana_Sacurov sau_này trở_thành bàn_đạp chủ_yếu của Tập_đoàn_quân cận_vệ một trong chiến_dịch Tây_Carpath Sau chiến_dịch Quân_đội Liên_Xô cũng có sự điều_chỉnh đội_hình để các tư_lệnh Phương_diện_quân Ukraina 1 và 4 có_thể tập_trung vào hai hướng chiến_lược tương_đối xa nhau là Berlin và Praha_Ngày 29 tháng 11 Bộ Tổng_tham_mưu Liên_Xô đề_nghị STAVKA ra mệnh_lệnh điều_chuyển Tập_đoàn_quân 38 từ Phương_diện_quân Ukraina 1 đến Phương_diện_quân Ukraina 4 Mặc_dù I S Konev không đồng_ý nhưng Tổng_tư_lệnh tối_cao I V Stalin vẫn chuẩn_y đề_nghị của Bộ Tổng_tham_mưu Khởi_nghĩa Slovakia Tình_hình Slovakia từ 1939 đến 1944 Sau khi Đức Quốc xã thôn_tính phần Đông_Tiệp_Khắc cũ tại lãnh_thổ này hình_thành các thể_chế chính_trị khác nhau Ngày 19 tháng 3 năm 1939 vùng Séc gồm Bohemia và Morava ở phía Tây bị nước Đức Quốc xã đặt dưới chế_độ bảo_hộ Tháng 3 năm 1939 tại vùng Slovakia ở phía Đông hình_thành chế_độ_Cộng_hoà Slovakia lần thứ nhất thân Đức do Josef_Tiso làm thủ_tướng Chính_phủ Cộng_hoà Tiệp_Khắc lần thứ nhất do Edvard_Beneš lãnh_đạo bỏ chạy sang Anh và trở_thành chính_phủ Tiệp_Khắc kháng_chiến thường được gọi là Chính_phủ Tiệp_Khắc lưu_vong Từ trước năm 1939 Chính_phủ Liên_Xô đã công_nhận chính_phủ của Edvard_Beneš là chính_phủ hợp_pháp duy_nhất của Tiệp_Khắc_Hai bên đã có một hiệp_định hợp_tác quân_sự Năm 1943 Liên_Xô chính_thức công_nhận Chính_phủ Tiệp_Khắc ở London là một thành_viên trong khối đồng_minh chống phát_xít Chính_phủ của Edvard_Beneš cũng đặt một phái_đoàn quân_sự tại Moskva bên cạnh cơ_quan đại_diện ngoại_giao Tiệp_Khắc do tướng Heliodor_Píka đứng đầu Đầu năm 1944 tướng Heliodor_Píka cho biết Chính_phủ của Edvard_Beneš nhận_định các lực_lượng yêu nước Slovakia trong nước có_thể tiến_hành một cuộc khởi_nghĩa vũ_trang chống lại nước Đức Quốc xã Họ đề_nghị Chính_phủ Liên_Xô chi_viện khi cuộc khởi_nghĩa nổ ra Tháng 6 năm 1944 Liên_Xô và Tiệp_Khắc ký_kết một thoả_ước quân_sự cho_phép quân_đội Liên_Xô được tiến_hành các hoạt_động vũ_trang trên lãnh_thổ Tiệp_Khắc bao_gồm cả Slovakia Bộ Tổng_tham_mưu quân_đội Liên_Xô được lệnh tìm_hiểu rõ hơn những vấn_đề về khả_năng khởi_nghĩa tại Slovakia Và kết_quả là có nhiều tin_tức mâu_thuẫn nhau được đưa đến từ nhiều nguồn Nguồn tin từ chính_phủ Edvard_Beneš cho thấy chính_phủ này dự_định sử_dụng lực_lượng phản_chiến trong quân_đội nguỵ Slovakia làm nòng_cốt với sự chi_viện của hai lữ_đoàn đổ_bộ đường_không Tiệp_Khắc đang được xây_dựng tại Liên_Xô và ít_nhất là hai sư_đoàn bộ_binh Liên_Xô cùng 50 000 cơ_số vũ_khí bộ_binh Các chuyên_gia quân_sự của Edvard_Beneš ở London trù_tính rằng các sư_đoàn Slovakia phản_chiến sẽ dựa vào địa_hình hiểm_trở để trấn_giữ dãy núi Tatra ở phía Bắc dựa vào các con sông Váh_Hron và rừng_núi để phòng_thủ ở phía Tây_Trên hướng Nam tiếp_giáp với Hungary là nơi đồng_bằng trống_trải họ sẽ dựa vào không_quân Anh Mỹ oanh_tạc để ngăn_cản cuộc tấn_công của quân Đức Nguồn tin từ Hội_đồng dân_tộc Slovakia SNR và Đảng Cộng_sản Slovakia hoạt_động bí_mật cho thấy Hội_đồng này dự_định sử_dụng lực_lượng phối_hợp giữa các sư_đoàn quân_đội Slovakia phản_chiến với các lực_lượng du_kích đang hoạt_động trên lãnh_thổ Slovakia Họ cho rằng quân_đội Slovakia được trang_bị và huấn_luyện kém không đủ sức chống lại hai tập_đoàn_quân Đức Tập_đoàn_quân xe_tăng 1 và Tập_đoàn_quân 17 đang có_mặt tại Slovakia chưa tính đến Tập_đoàn_quân Hungary 1 Những người yêu nước Tiệp_Khắc cũng đề_nghị Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 được nâng_cấp từ Lữ_đoàn Tiệp_Khắc 1 ngày 10 tháng 4 năm 1944 và quân_đội Liên_Xô chi_viện cho cuộc khởi_nghĩa Các tính_toán của những chuyên_gia quân_sự thuộc Bộ Tổng_tham_mưu Liên_Xô cho thấy kế_hoạch của Chính_phủ Edvard_Beneš chỉ xuất_phát từ nguyện_vọng chứ không tính đến các điều_kiện thực_tế Đối_với phương_án đổ_bộ 2 sư_đoàn Liên_Xô bằng đường không xuống Slovakia phía Liên_Xô cần tới gần 1 000 chuyến bay của máy_bay C 47 mỗi chiếc chỉ chở được không quá 28 người với trang_bị vũ_khí hoặc 3 tấn hàng Trong khi đó toàn_bộ số máy_bay vận_tải của các Phương_diện_quân Ukraina 1 và 4 hiện có không quá 170 chiếc Ngay cả việc đổ 2 sư_đoàn Liên_Xô vào Slovakia cộng với 2 sư_đoàn Slovakia thì ưu_thế áp_đảo về binh_lực tại miền Trung_Slovakia vẫn thuộc về quân Đức Phương_án khả_thi nhất là chi_viện cho cuộc khởi_nghĩa từ trên bộ Tuy_nhiên đến tháng 8 năm 1944 trên hướng tấn_công gần nhất của quân_đội Liên_Xô từ phía Ba_Lan các đơn_vị tiền tiêu vẫn còn cách xa biên_giới Slovakia hơn 100 km trong khi quân Đức đã bố_trí tuyến phòng_thủ rất mạnh ở khu_vực dãy núi Đông_Berkids trấn_giữ các con đèo qua núi Các tính_toán cũng chỉ ra rằng dù quân đồng_minh Anh Mỹ có huy_động hết số máy_bay ném bom chiến_lược có tại châu_Âu cũng không_thể ngăn_cản được 3 sư_đoàn_Đức và 2 sư_đoàn Hungary xâm_nhập Slovakia từ đồng_bằng Hungary Tình_hình chính_trị bên trong lãnh_thổ Slovakia cũng khá phức_tạp Một_số quan_chức cao_cấp trong chính_quyền thân Đức của Josef_Tiso như Ferdinand_Čatloš_Bộ_trưởng Quốc_phòng Slovakia đã dự_định bắt_tay với Liên_Xô và bỏ_rơi các chính_khách ở London_Tướng_Ján_Golian Tham_mưu_trưởng lục_quân Slovakia thì hợp_tác với các thành_viên của Hội_đồng dân_tộc Slovakia Còn tướng Augustín_Malár chỉ_huy Quân_đoàn Đông_Slovakia lại là một nhân_vật hai mang Trong khi đó phần_lớn các đội du_kích Slovakia hoạt_động bất_hợp_pháp đều có liên_hệ với Bộ_chỉ_huy du_kích Liên_Xô tại Tây_Ukraina_Cả cơ_quan mật_thám Gestapo lực_lượng an_ninh Đức tại Slovakia những người Cộng_sản Slovakia và cả các tình_báo_viên của Chính_phủ Edvard_Beneš tại London đều nắm được ý_định của Ferdinand_Čatloš_Trong khi những người Cộng_sản Slovakia lợi_dụng chuyến bay sang Lvov của các đặc_phái_viên do Ferdinand_Čatloš cử đi liên_lạc với Liên_Xô để cài vào đó Bí_thư Ban_chấp_hành trung_ương Đảng Cộng_sản Slovakia đồng chủ_tịch Hội_đồng dân_tộc Slovakia SNR với Vavro_Šrobár và trung_tướng Mikuláš_Ferjenčík đại_diện cho Uỷ_ban quân_sự thuộc SNR thì các mật_báo_viên của Gestapo và cơ_quan tình_báo quân_sự Đức Abwehr cũng nắm được một_số thông_tin quan_trọng về cuộc khởi_nghĩa Giống như ở Hungary tháng 10 năm 1944 Quân_đội Đức Quốc xã quyết_định ra_tay trước Phát_động khởi_nghĩa Ngày 27 tháng 8 các sư_đoàn bộ_binh 357 359 và 371 Đức và các sư_đoàn bộ_binh 6 20 Hungary bắt_đầu xâm_nhập Slovakia Bộ_chỉ_huy quân_đội Slovakia bị đặt dưới quyền chỉ_huy của Cụm tập_đoàn_quân Bắc_Ukraina_Ngày 28 tháng 8 tướng Augustín_Malár_Chỉ huy Quân_đoàn Đông_Slovakia bị bắt và bị thẩm_vấn Qua ông này Gestapo nằm được nhiều điều về kế_hoạch khởi_nghĩa Dưới áp_lực của các sư_đoàn_Đức tướng Ferdinand_Čatloš bị buộc phải tuyên_bố giải_giáp Quân_đoàn Đông_Slovakia_Các sư_đoàn Slovakia bị cấm trại và bị tước vũ_khí Các tướng Ján_Golian và Rudolf_Viest nắm quyền lãnh dạo những người khởi_nghĩa Trước tình_thế không_thể lùi đêm 29 rạng ngày 30 tháng 8 Chính_phủ Edvard_Beneš phát lời kêu_gọi nhân_dân Slovakia đứng lên khởi_nghĩa vũ_trang Ban_đầu quân khởi_nghĩa chỉ có 18 000 người Đến ngày 5 tháng 9 quân_số tham_gia khởi_nghĩa đã lên đến trên 47 000 người được biên_chế thành 16 tiểu_đoàn và 8 đại_đội độc_lập Họ có trang_bị khoảng 46 000 súng_trường 4 000 tiểu_liên 2 700 trung_liên 200 pháo và súng_cối 24 xe_tăng các loại Pz 35 t Pz 38 t Pz 40 t và Pz_III 4 pháo_tự_hành Marder_II 3 đoàn tàu bọc thép và 34 máy_bay chủ_yếu là các máy_bay kiểu cũ như Avia_B 534 Letov_S 328 số máy_bay hiện_đại chỉ có 10 chiếc Ju 87 và 2 chiếc Messerschmitt_Bf 109G 6 Trong giai_đoạn đầu_tiên quân khởi_nghĩa đã làm chủ các thành_phố như Ružomberok_Banska_Bystrica_Zvolen sân_bay Tri_Duba_Poprad_Spišskej Novej_Vsi_Vajnoroch_Trenčín Žilina và Martin_Ở hướng Tây_Bắc_Slovakia tiểu_đoàn du_kích do Ján_Dobrovodský chỉ_huy được triển_khai tại Hričov thuộc quận Zilin tiểu_đoàn thứ hai được triển_khai tại thị_trấn Brodno và thung_lũng Čadco_Tiểu đoàn thứ ba tấn_công và đánh chiếm doanh_trại quân Đức tại Rajecká và Bystrica_Rajec_Quân_Đức điều một trung_đoàn xung_kích đến giữ thành_phố Strečno buộc những người khởi_nghĩa phải rút về căn_cứ của đội du_kích người Pháp tại hẻm núi Strečno_Từ ngày 31 tháng 8 đến ngày 5 tháng 9 những trận đánh ác_liệt diễn ra tại khu_vực hẻm núi Strečno làng Stráňavy lâu_đài cổ Starý hrad và dọc sông Váh giữa ba tiểu_đoàn quân khởi_nghĩa và trung_đoàn xe_tăng hạng nặng thuộc Sư_đoàn cơ_giới 178 Tatra_Đức do tướng Von_Loeper chỉ_huy Ngày 5 tháng 9 quân khởi_nghĩa chặn được quân Đức trước cửa_ngõ vào thành_phố Turčiansky_Svätý_Martin_Cả hai bên đều thiệt_hại đáng_kể Ở Bắc_Slovakia ngày 31 tháng 9 Sư_đoàn bộ_binh 357 Đức đột_nhập thị_trấn Kežmarok và tấn_công các tiểu_đoàn du_kích đang đóng tại Poprad và Levoča_Quân du_kích không đủ lực_lượng để_kháng cự Ngày 1 tháng 9 quân Đức chiếm lại Poprad và Levoča_Cuộc chiến giành_giật sân_bay Poprad diễn ra trong hai ngày liền giữa đại_đội du_kích độc_lập gồm 140 người với một tiểu_đoàn chính_quy Đức Ngày 3 tháng 9 quân Đức điều đến đây một tiểu_đoàn xe_tăng Pz_III và buộc quân khởi_nghĩa phải rút_lui Ngày 3 tháng 9 lực_lượng khởi_nghĩa do đại_uý Ján_Juraj_Stanek chỉ_huy tập_trung tiểu_đoàn đặc_nhiệm số 2 đánh chiếm Pusté_Pole và Telgárt và giữ được hai vị_trí này đến thời_gian cuối của cuộc khởi_nghĩa Trong trận Telgárt ít_nhất 100 quân Đức đã thiệt_mạng Quân du_kích ổn_định được tuyến phòng_thủ từ Đường_hầm Chamrošský qua Čršaľa đến Čuntavska che_chở mặt bắc cho căn_cứ khởi_nghĩa tại Ružomberok_Tại vùng tiếp_giáp giữa Slovakia và Bohemia_Moravia ngày 31 tháng 9 Cụm tác_chiến sư_đoàn SS Schill do tướng Karl_Friedrich von Pückler_Burghaus chỉ_huy bắt_đầu từ Nitra và Trnava tấn_công quân khởi_nghĩa tại phía Nam_Turčiansky_Svätý_Martin Ngày 1 tháng 9 quân Đức chiếm sân_bay Trenčianske_Biskupice_Ngày 2 tháng 9 quân Đức chiếm các thị_trấn Piešťany_Trenčín và tấn_công Baťovany nay là Partizánske_Quân khởi_nghĩa giữ được thị_trấn này từ ngày 3 đến ngày 9 tháng 9 nhưng vẫn phải rút_lui về Prievidza và núi Vtáčnik vì thiếu vũ_khí chống tăng Chỉ_huy tiểu_đoàn du_kích đại_uý Adolf_Weinhold bị quân Đức bắt được tại Malých_Uherciach và bị sát_hại Ngày 13 tháng 9 quân Đức chiếm Nováky và một ngày sau đó chiếm Prievidza_Ngày 8 và ngày 9 tháng 9 năm 1944 Tập_đoàn_quân 38 và Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 Liên_Xô phát_động chiến_dịch Carpath_Dukla_Quân_Đức buộc phải điều_động một_số sư_đoàn đang đàn_áp quân khởi_nghĩa Slovakia lên hướng Dukla_Presov_Trận tuyến của quân khởi_nghĩa tạm_thời được ổn_định Riêng ở phía Tây_Slovakia_Cụm tác_chiến sư_đoàn SS Schill_Đức vẫn tiếp_tục gây áp_lực lên khu_vực phía Nam_Turčiansky_Svätý_Martin Giai_đoạn ổn_định Tận_dụng thời_gian quân Đức tạm giảm bớt các cuộc tấn_công trong giai_đoạn 2 quân khởi_nghĩa Slovakia tiến_hành chỉnh_đốn tổ_chức Tướng Ján_Golian được SNR chỉ_định làm tổng_chỉ_huy quân khởi_nghĩa Ông_tổ_chức 6 cụm tác_chiến mỗi cụm tương_đương một sư_đoàn được biên_chế lực_lượng pháo_binh công_binh và thông_tin Quân Đức cũng điều_động thêm lực_lượng đến Slovakia Sư_đoàn bộ_binh 208 được điều đến Považie_Sư đoàn bộ_binh 371 được điều đến Ponitrie_Ở phía Tây_Slovakia ngày 14 tháng 9 Cụm tác_chiến sư_đoàn SS Schill đánh chiếm Žarnovica và Prievidza_Ngày 15 tháng 9 tướng Ján_Golian ra_lệnh cho Lữ_đoàn đặc_nhiệm 4 và Lữ_đoàn du_kích của Ján_Nálepka chiếm lại Prievidza_Cuộc tấn_công thất_bại Ngày 19 tháng 9 Cụm tác_chiến sư_đoàn SS Schill tấn_công Turca và uy_hiếp Pohronie_Cụm tác_chiến số 5 của quân khởi_nghĩa rơi vào nguy_cơ bị bao_vây bởi Sư_đoàn cơ_giới 178 Tatra_Đức_Ngày 21 tháng 9 tướng Ján_Golian ra_lệnh cho Cụm tác_chiến 5 bỏ_ngỏ Turca rút về Banska_Bystrica_Cùng ngày SNR ban_bố mệnh_lệnh quy_định Banska_Bystrica là thành_phố mặt_trận Để cứu nguy cho các căn_cứ chính của cuộc khởi_nghĩa từ ngày 15 đến ngày 21 tháng 9 các lữ_đoàn đổ_bộ đường_không Tiệp_Khắc 1 và 2 được máy_bay Liên_Xô đổ xuống Banska_Bystrica_Trung đoàn không_quân Tiệp_Khắc 1 cất_cánh từ Lvov cũng hạ_cánh xuống các sân_bay Banska_Bystrica và Ružomberok_Một cầu_hàng không được thiết_lập nối Banska_Bystrica_Tri_Duba và Ružomberok với các căn_cứ không_quân Liên_Xô_Hơn 10 000 súng bộ_binh cá_nhân khoảng 1 000 trung_liên hàng trăm súng chống tăng và hơn 3 triệu viên đạn các loại đã được không_quân Liên_Xô chở đến các căn_cứ của quân khởi_nghĩa Ngày 17 tháng 9 4 máy_bay B 17 của không_quân Mỹ do đại_uý James_Holt_Green chỉ_huy cũng hạ_cánh xuống sân_bay Tri_Duba mang theo súng bộ_binh mìn chống tăng và một_số súng chống tăng Bazooka_Ngày 20 tháng 9 không_quân đồng_minh tập_kích vào sân_bay Nový_Dvor gần Malacky đánh_hỏng đường_băng diệt 6 chiếc Ju 87 2 chiếc He 111 3 chiếc Ju 88 làm hư_hỏng một_số máy_bay Ju 52 Bf 110 và Do 17 Quân Đức buộc phải tạm ngừng sử_dụng sân_bay Nový_Dvor một thời_gian và huy_động các căn_cứ không_quân tại Hungary để thay_thế Ngày 26 tháng 9 một phái_bộ quân_sự Anh cũng nhảy_dù xuống Slovakia để giúp_đỡ lực_lượng khởi_nghĩa về tổ chức tác_chiến Với sự giúp_đỡ của quân đồng_minh quân khởi_nghĩa Slovakia đã ổn_định chiến_tuyến của mình đến đầu tháng 10 năm 1944 binh_lực của họ tăng lên đến 60 000 người được tổ_chức thành 44 tiểu_đoàn bộ_binh 6 tiểu_đoàn pháo_binh và 32 khẩu_đội phòng_không Sau khi chặn được cuộc tấn_công của Quân_đội Liên_Xô trên tuyến sông Ondava quân_đội Đức Quốc xã tập_trung trấn_áp cuộc khởi_nghĩa Slovakia Ngày 8 tháng 10 tướng SS Hermann_Höffle chỉ_huy các lực_lượng Đức tại Slovakia điều_động đến Slovakia Sư_đoàn xe_tăng xung_kích 18 SS và Sư_đoàn bộ_binh xung_kích 14 SS Ngày 10 tháng 10 có thêm Lữ_đoàn sơn chiến 2 SS được điều từ Ba_Lan đến Binh_lực của quân_đội Đức Quốc xã triển_khai tại Slovakia để chống lại cuộc khởi_nghĩa lên đến 4 sư_đoàn 1 cụm tác_chiến sư_đoàn và 1 lữ_đoàn Tuy binh_lực tương_đương nhau về quân_số nhưng quân Đức vẫn chiếm ưu_thế áp_đảo về xe_tăng pháo_binh và không_quân Ngày 3 tháng 10 năm 1944 Cụm tác_chiến sư_đoàn SS Schill chia làm hai cánh tiếp_tục tấn_công các Cụm tác_chiến 3 và 4 của quân khởi_nghĩa trên hướng tây Slovakia Cánh quân thứ nhất vượt qua các cầu chưa bị phá_huỷ trên sông Hron và tiến về Zvolen_Cánh quân thứ hai tấn_công Oslian_Žarnovica và uy_hiếp Banská_Štiavnica_Quân khởi_nghĩa dựa vào các toà nhà kiên_cố để phòng_ngự với sự yểm_hộ của hai đoàn tàu_hoả bọc thép và chống_giữ được mấy ngày Ngày 9 tháng 10 Banská_Štiavnica rơi vào tay quân Đức Những lực_lượng khởi_nghĩa còn lại của quân khởi_nghĩa thuộc các cụm tác_chiến 3 và 4 tập_trung giữ sân tay Tri_Duba sân_bay lớn cuối_cùng ở Trung_Slovakia do quân khởi_nghĩa kiểm_soát Lữ_đoàn đổ_bộ đường_không Tiệp_Khắc 2 được điều đến mặt_trận Zvolen cùng với Đoàn tàu bọc thép số 3 đã giúp quân khởi_nghĩa tiếp_tục cầm_chân quân Đức tại phía Nam sân_bay Try_Duba đến ngày 26 tháng 10 Trong khi tình_hình quân khởi_nghĩa đang gặp khó_khăn và quân_đội Liên_Xô vẫn đang chiến_đấu để giành từng mét đất trên con đường tiến đến đèo Dukla thì nội_bộ quân khởi_nghĩa lại có những sự chia_rẽ nghiêm_trọng Ngày 7 tháng 10 năm 1944 tướng Rudolf_Viest được Chính_phủ Edvard_Beneš giao toàn_quyền chỉ_huy Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 của Slovakia Chính_phủ Tiệp_Khắc ở London đặt tên cho quân khởi_nghĩa Slovakia như_vậy Trong một động_thái theo kiểu chưa săn được gấu đã đòi chia da ngày hôm sau Bộ_trưởng Frantisek_Nemec trong chính_phủ Beneš cũng bay tới vùng giải_phóng ở Slovakia để tiếp_nhận các quyền_lực chính_trị SNR phản_đối quyết_định của London và họ quyết_định cử một đoàn đại_biểu đi London để nói_chuyện với Edvard_Beneš_Đoàn đại_biểu này đi trên các máy_bay B 17 của Mỹ đang vận_chuyển vũ_khí và thiết_bị y_tế đến Zvolen và đưa trở_lại phía Tây 25 phi_công Anh Mỹ và 6 phi_công Pháp bị không_quân Đức bắn rơi trên không_phận vùng giải_phóng Slovakia Trước tình_hình ngày_một xấu đi SNR và các tướng lãnh_đạo cuộc khởi_nghĩa quyết_định vận_chuyển ra khỏi Slovakia ngân_khố của quân khởi_nghĩa trị_giá khoảng 3 triệu kuron cùng 157 kg vàng 569 kg bạc và 133 kg kim_loại_quý khác Tất_cả đều được bí_mật chở đi bằng máy_bay Liên_Xô từ Banska_Bystrica đến Moskva và giao cho phái_bộ quân_sự Tiệp_Khắc của tướng Heliodor_Píka_Từ hướng đèo Dukla trong các ngày từ 14 đến 17 tháng 10 năm 1944 Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 liên_tục tiến_hành nhiều trận đột_phá để kết_nối liên_lạc với quân khởi_nghĩa nhưng các nỗ_lực của họ để xâm_nhập vào phía sau phòng_tuyến của quân Đức đều không thành_công Phòng_tuyến của quân Đức trên các dãy điểm_cao 562 576 532 541 517 433 536 481 332 471 627 518 gần đèo Dukla vẫn rất vững_chắc Quân_đội Đức Quốc xã dập tắt cuộc khởi_nghĩa Ngày 18 tháng 10 tướng Hermann_Höffle phát_động cuộc tổng_tấn_công vào tất_cả các căn_cứ lớn của quân khởi_nghĩa Slovakia Chiến_dịch tảo_thanh bắt_đầu bằng cuộc không_kích vào Banska_Bystrica_Cùng ngày Sư_đoàn bộ_binh xung_kích 14 SS và Lữ_đoàn sơn chiến 2 SS tấn_công khu_vực Ružomberok_Martin_Sư đoàn xe_tăng 18 SS tấn_công khu_vực Jelšava_Rimavská_Sobota_Lučenec Cụm tác_chiến Wittenmayer tấn_công khu_vực Kráľova_Lehota_Liptovský_Mikuláš Từ phía Đông các sư_đoàn bộ_binh 357 359 và 371 Đức tấn_công lên cao_nguyên Rutnyi_Slovakia_Ở hướng Tây_Cụm tác_chiến sư_đoàn SS Schill tiếp_tục công_kích Zvolen và Banska_Bystrica trung_tâm đầu_não của cuộc khởi_nghĩa và các thành_phố Liptov_Osady và Breznas gây nhiều thương_vong cho thường_dân Ngày 19 tháng 10 Sư_đoàn xe_tăng 18 SS chiếm các thị_trấn Revúca và Muráň và tiến về Červena_Skala_Ngày 21 tháng 10 quân khởi_nghĩa triển_khai phòng_thủ tại Tisovec và điều đoàn tàu bọc thép Masaryk về giữ Červena_Skala_Các đơn_vị du_kích rút về Hạ_Tatra qua Šumiac và Heľpa_Ngày 22 tháng 10 Sư_đoàn xe_tăng 18 SS Đức chiếm Rimavská_Baňa_Cùng ngày không_quân Đức tấn_công đoàn tàu bọc thép đang di_chuyển từ Zvolen đi Lučenec_Ngày 23 tháng 10 Sư_đoàn dã_chiến Hlinka thuộc quân_đội Slovakia trung_thành với Josef_Tiso bất_ngờ tấn_công và đột_nhập vào các khu phòng_thủ Podkriváňa và Detvy đánh chiếm Brezno và Ostro_Ngày 25 tháng 10 tướng Rudolf_Viest đạt được thoả_thuận với lữ_đoàn du_kích Stalin do Đảng Cộng_sản Slovakia lãnh_đạo về việc Bộ_chỉ_huy quân khởi_nghĩa sẽ rút_lui về các căn_cứ của lữ_đoàn này SNR cũng chuyển trụ_sở đến làng Donovaly phía Bắc_Banska_Bystrica do quân Đức đã đẩy_lùi Lữ_đoàn đổ_bộ đường_không Tiệp_Khắc 2 về sát ngoại_ô thành_phố Sân_bay Tri_Duba bị đặt trong tầm pháo bắn thẳng của quân Đức Tướng Rudolf_Viest phải ra_lệnh cho Trung_đoàn không_quân Tiệp_Khắc 1 hạ_cánh xuống các sân_bay của Tập_đoàn_quân không_quân 8 Liên_Xô_Ngày 27 tháng 10 Cụm tác_chiến sư_đoàn Schill_Đức đánh chiếm Banska_Bystrica_Các lực_lượng khởi_nghĩa còn lại tan_rã Một bộ_phận rút vào vùng núi Tatra và sáp_nhập với các đội du_kích Một bộ_phận khác bỏ về quê nhà và phần_lớn số này đã bị quân Đức và cảnh_sát của chính_quyền Tiso bắt giam Ngày 30 tháng 10 năm 1944 tướng SS Hermann_Höffle tổ_chức một cuộc duyệt_binh lớn tại Banska_Bystrica với sự tham_gia của Josef_Tiso tổng_thống chính_quyền bù_nhìn Slovakia Ông này đã công_khai cảm_ơn Hitler và lực_lượng SS Ngày 3 tháng 11 các tướng Rudolf_Viest_Ján_Golian và một_số sĩ_quan tuỳ_tùng bị quân SS bắt tại làng Pohronský_Bukovec khi đang chuẩn bi vượt sông Hron_Cuộc khởi_nghĩa Slovakia thất_bại Quân khởi_nghĩa mất 10 000 đến 12 000 người chết hơn 10 000 người khác bị bắt vào các trại_tập_trung của Đức 3 600 người bị_thương còn sống_sót trong đó có hơn 700 người được sơ_tán sang Liên_Xô_Nhiều người bị bắt trong đó có các tướng Rudolf_Viest và Ján_Golian đã bị lực_lượng SS giết chết trong trại_tập_trung Quân khởi_nghĩa mất tất_cả các trang_bị nặng của họ gồm xe_tăng máy_bay các đoàn tàu bọc thép phần_lớn pháo và súng_cối Quân_đội Đức Quốc xã cũng mất 4 200 người chết 5 000 người bị_thương 300 người bị bắt Những đơn_vị khởi_nghĩa còn sống_sót vẫn tiếp_tục hoạt_động trong hàng_ngũ các đội du_kích ở Slovakia cho đến tháng 1 năm 1945 khi quân_đội Liên_Xô mở Chiến_dịch Tây_Carpath giải_phóng toàn_bộ Slovakia Diễn_biến chính_trị có liên_quan Sự tồn_tại của Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 Sau chiến_dịch giữa Bộ Tổng_tham_mưu Liên_Xô và Bộ Quốc_phòng của Chính_phủ lưu_vong do Edvard_Beneš lãnh_đạo ở London đã có những mâu_thuẫn về sự tồn_tại của Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 Sau khi bị huyền_chức tướng Ján_Kratochvíl nguyên tư_lệnh Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 đã viết một báo_cáo cho Ingram_Piqué_Bộ_trưởng Quốc_phòng của Chính_phủ Edvard_Beneš_Trong báo_cáo Ján_Kratochvíl buộc_tội Ludvik_Svoboda chỉ_huy kém đã làm cho Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 bị thiệt_hại nặng Ông ta cho rằng trong Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 hiện_thời có rất nhiều tay_sai của Moskva_Tướng_Ingram_Piqué đem nguyên_bản báo_cáo của Ján_Kratochvíl trình lên Tổng_thống Edvard_Beneš_Tại cuộc họp giữa Edvard_Beneš với các chỉ_huy chiến_trường của Liên_Xô và Tiệp_Khắc tại Kosice ông này đã trách_mắng thậm_tệ Ludvik_Svoboda_Ludvik_Svoboda cho rằng Edvard_Beneš đã nghe những báo_cáo sai_lệch và mời tổng_thống đi thăm chiến_trường Dukla_Ngày hôm sau Edvard_Beneš nhận_lời mời và được đưa đi thăm các khu phòng_thủ kiên_cố của quân Đức vừa bị quân_đội Liên_Xô và Tiệp_Khắc đánh chiếm Ludvik_Svoboda còn mời Edvard_Beneš đi thăm khu phòng_thủ của quân Đức tại Hạ_Komarnika và nói trước rằng những gì được trông thấy ở đó còn kinh_khủng hơn cả ở Dukla_Lần này thì Edvard_Beneš từ_chối và thừa_nhận Mặc_dù Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 vẫn còn duy_trì được 2 3 quân_số nhưng nhận thấy bản báo_cáo của Ján_Kratochvíl hợp với ý_tưởng của cá_nhân mình ngày 28 tháng 10 năm 1944 Ingram_Piqué yêu_cầu tướng Heliodor_Píka trưởng phái_đoàn quân_sự Tiệp_Khắc ở Moskva đề_nghị phía Liên_Xô cho giải_thể Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 vì Bộ Quốc_phòng Tiệp_Khắc nhận thấy nó không còn có khả_năng bổ_sung quân_số Chính_phủ Tiệp_Khắc lưu_vong ở London còn đề_nghị chỉ tổ_chức 1 Lữ_đoàn Tiệp_Khắc với 3 đến 4 tiểu_đoàn giải_tán các đơn_vị pháo_binh xe_tăng và máy_bay để lấy quân bổ_sung cho bộ_binh Không_những thế Ingram_Piqué còn yêu_cầu không được tuyên_truyền chống Đức Quốc xã trong các đơn_vị Tiệp_Khắc_Bộ_Tổng tư_lệnh tối_cao Liên_Xô không_thể đồng_ý với những đề_nghị đó Phía Liên_Xô cho rằng Chính_phủ Edvard_Beneš và cá_nhân Ingram_Piqué muốn thủ_tiêu hạt_nhân của binh_đoàn này Còn về yêu_cầu không được tuyên_truyền chống Đức Quốc xã thì phía Liên_Xô đã đề_nghị Edvard_Beneš kiểm_tra lại xem Ingram_Piqué đứng về bên nào trong cuộc_chiến này Những ồn_ào ở London đã được dẹp yên khi Hội_đồng quân_sự Phương_diện_quân Ukraina 1 phản_kháng đề_nghị giải_thể Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 Trong báo_cáo gửi về STAVKA ngày 30 tháng 10 I S Konev_K_V_Kraynyukov và V D Sokolovsky chứng_minh rằng họ có_thể phục_hồi quân_số của Quân_đoàn Tiệp_Khắc một trong thời_gian không quá một tháng Từ cuối tháng 10 cơ_quan chính_trị của Phương_diện_quân Ukraina 1 đã cho_phép Ban tham_mưu Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 tổ_chức tuyển_quân tình_nguyện từ những cộng_đồng dân_cư Slovakia sinh_sống tại lãnh_thổ Tây_Ukraina_Những chiến_sĩ Tiệp_Khắc đã có kinh_nghiệm chiến_đấu được đưa lên vị_trí chỉ_huy thay_thế các cán_bộ đã tử_trận trong đó có 600 hạ_sĩ_quan được thăng cấp_bậc hàm lên sĩ_quan Phía Liên_Xô cũng lấy từ nguồn dự_trữ của mình cấp bổ_sung đủ vũ_khí đạn_dược trang_bị và 50 000 bộ trang_phục được may theo mẫu của quân_đội Tiệp_Khắc cho các đơn_vị của quân_đoàn Tuy_nhiên Ingram_Piqué và bộ tham_mưu của ông này ở London vẫn chưa thừa_nhận sai_lầm của họ Tướng Hasal cùng một_số sĩ_quan cánh hữu trong quân_đội Tiệp_Khắc đến từ London đã đi sang vùng Transcarpath thuộc Ukraina để vận_động người_dân chống lại cuộc tuyển_quân này Việc nhóm sĩ_quan của Hasal tự_tiện xâm_nhập lãnh_thổ Ukraian đã vi_phạm thoả_thuận giữa Liên_Xô và Tiệp_Khắc về phạm_vi hoạt_động của các viên_chức ngoại_giao và sĩ_quan Tiệp_Khắc ở Liên_Xô_Chính phủ Liên_Xô gửi công_hàm phản_đối đến Edvard_Beneš và kết_quả là nhóm sĩ_quan do Ingram_Piqué cử đến buộc phải rời khỏi vùng sau mặt_trận của Phương_diện_quân Ukraina 1 Trò chọc_gậy_bánh_xe của Ingram_Piqué và những người đồng_mưu với ông ta thất_bại Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 đã phục_hồi lại sức_mạnh của mình và chuẩn_bị tham_gia Chiến_dịch Tây_Carpath_Kết quả đánh_giá và ảnh_hưởng Kết_quả Mặc_dù không_thể giúp_đỡ được quân khởi_nghĩa Slovakia nhưng quân_đội Liên_Xô đã đẩy quân Đức vào sâu trong dãy Carpath và gây ra những thiệt_hại nặng_nề cho quân_đội Đức Quốc xã cả về người và phương_tiện Theo các tài_liệu của Liên_Xô và Tiệp_Khắc thì quân Đức chịu thiệt_hại nặng Trên hướng Carpath_Dukla có 52 000 người chết và bị_thương 26 000 người khác bị bắt làm tù_binh Trên hướng Carpath_Uzhgorod có 60 000 người chết bị_thương và khoảng 28 000 tù_binh tính cả quân Hungary Quân Đức cũng bị mất 800 pháo và súng_cối cùng 185 xe_tăng Thiệt_hại của quân_đội Liên_Xô cũng đáng_kể Tại Tập_đoàn_quân 38 có 13 264 người chết 48 750 người bị_thương Tại Phương_diện_quân Ukraina 4 có 13 579 người chết 50 618 người bị_thương Riêng Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 có đến 1 630 người chết 4 069 người bị_thương và 90 đội_ngũ sĩ_quan chỉ_huy Nhiều người trong số họ đã ngã xuống khi chỉ còn cách đường biên_giới Ba_Lan Tiệp_Khắc vài bước chân Cuộc khởi_nghĩa Slovakia thất_bại cũng gây nhiều tổn_thất nặng_nề cho quân khởi_nghĩa và người_dân Slovakia về nhân_mạng Theo các tài_liệu của Tiệp_Khắc quân khởi_nghĩa có 1 720 người chết khoảng 3 600 người bị_thương khoảng 10 000 người bị bắt Con_số thường_dân thiệt_mạng lên đến 12 000 người Quân_đội Đức Quốc xã cũng chịu thương_vong khá lớn với 9 200 người chết và bị_thương khoảng 300 sĩ_quan và binh_lính Đức bị bắt làm tù_binh Số tổn_thất này không được tính trong thương_vong của quân Đức tại Chiến_dịch Đông_Carpath_Tổn thất vật_chất trong cuộc khởi_nghĩa Slovakia cũng rất lớn Các thành_phố lớn như Turčiansky_Svätý_Martin_Ružomberok Banská_Bystrica_Zvolen và Banská_Štiavnica đều bị phá_huỷ nặng_nề trong các trận ném bom và pháo_kích của quân Đức Nhiều thị_trấn và ngôi làng trở_thành những đống gạch vụn Quân Đức thu được từ tay quân khởi_nghĩa Slovakia 80 khẩu pháo 600 xe_tải 1 đoàn xe_lửa bọc thép 1 đoàn tàu vận_tải hàng_hoá 300 con ngựa và số tiền_mặt khoảng 2 8 triệu korón Đánh_giá Chiến_dịch Đông_Carpath kết_thúc mà không đạt được các mục_tiêu đã đề ra Quân_đội Liên_Xô trước sức kháng_cự dữ_dội của quân Đức Quốc xã đã chịu thiệt_hại nặng_nề và không_thể_nào trợ_giúp cho cuộc khởi_nghĩa của các lực_lượng yêu nước chống phát_xít đang diễn ra ở Slovakia Một_số ý_kiến cáo_buộc rằng I V Stalin đã cố_tình để cho cuộc khởi_nghĩa bị dập tắt giống như ở Khởi_nghĩa Warszawa nhằm thủ_tiêu các thế_lực chống cộng chống Liên_Xô trong hàng_ngũ quân khởi_nghĩa Tuy_nhiên cần phải chú_ý rằng để cầm_chân quân_đội Liên_Xô tại khu_vực này quân_đội Đức Quốc xã đã phải sử_dụng đến 12 trong 20 sư_đoàn chiếm 60 binh_lực của Cụm Tập_đoàn_quân Ukraina mà đáng_lẽ ra chúng có_thể được dùng để đàn_áp cuộc khởi_nghĩa của nhân_dân Slovakia Có_thể nói đây là sự trợ_giúp lớn nhất và thiết_thực nhất về mặt quân_sự mà quân_đội Liên_Xô có_thể làm được cho những người khởi_nghĩa Và việc trói_chân một lượng lớn quân Đức tại đây khiến bộ_chỉ_huy Đức Quốc xã không có đủ lực_lượng để tăng_cường cho khu_vực Hungary đang bị hai Phương_diện_quân Ukraina 2 và 3 tấn_công dữ_dội điều mà họ dự_tính thực_hiện sau khi chiến_sự ở khu_vực Byelorussia_Ba_Lan tạm_thời lắng xuống Ngoài_ra nếu căn_cứ vào địa_hình khó_khăn của khu_vực và một_số yếu_tố khác thì cũng có_thể thấy quân_đội Liên_Xô đã có những nỗ_lực rất lớn trong chiến_dịch này Có một_số tranh_cãi xảy ra về thương_vong cũng như về mục_đích của chiến_dịch Đông_Carpath Một số ý_kiến cho rằng Hồng_quân rõ_ràng đã cố hết_sức để làm suy_yếu quân Đức đến mức có_thể Một_số khác lại cáo_buộc quân_đội Liên_Xô chỉ đang lấy_thịt_đè_người bất_chấp thương_vong như mọi_khi Chiến_dịch Đông_Carpath một lần nữa cho thấy rõ bản_chất chính_trị quân_sự phức_tạp của cuộc Chiến_tranh thế_giới thứ hai đặc_biệt là ở giai_đoạn cuối của cuộc_chiến Trong đó những quyền_lợi về chính_trị trong quan_hệ quốc_tế đã đan_xen và can_thiệp vào những vấn_đề thuần_tuý quân_sự Mặc_dù thất_bại của cuộc khởi_nghĩa Slovakia không để lại những hậu_quả chính_trị nặng_nề như Khởi_nghĩa Warszawa nhưng đều có nguyên_nhân chung từ quan_hệ quốc_tế giữa các nước đồng_minh chống phát_xít cũng như quan_hệ giữa nước sở_tại với các nước đồng_minh Giống như cuộc Khởi_nghĩa Warszawa_Khởi nghĩa Slovakia được tiến_hành bởi những nhiều lực_lượng với mối quan_hệ khá phức_tạp bao_gồm các lực_lượng có xu_hướng thân phương Tây những lực_lượng có xu_hướng thân Liên_Xô những người lính Slovakia phản_chiến và các đội du_kích Không giống như ở Nam_Tư_Đảng_Cộng sản Slovakia vẫn phải chia đôi quyền lãnh_đạo SNR với các đảng khác và không đủ sức điều_hành có hiệu_quả các lực_lượng_vũ_trang yêu nước Cuộc khởi_nghĩa nổ ra sớm hơn dự_định còn có nguyên_nhân do kế_hoạch cơ_bản bị tiết_lộ cho quân_đội Đức Quốc xã do sự phản_bội của một_số chỉ_huy Quân_đoàn Đông_Slovakia_Ngay từ đầu những người khởi_nghĩa đã mất đi hai sư_đoàn cốt_cán do bị quân Đức giải_giáp Giống như ở Warszawa sự bị_động của nhưng người khởi_nghĩa kéo_theo sự bị_động của quân_đội Liên_Xô_Vì những mục_tiêu chính_trị STAVKA yêu_cầu họ tấn_công trong khi chưa có sự chuẩn_bị đầy_đủ để đột_phá phòng_tuyến của quân Đức một_cách nhanh_chóng Và quân_đội Liên_Xô dù phải trả_giá đắt cũng chỉ đủ sức tiến đến được sông Ondava trong khi những người khởi_nghĩa Slovakia không_thể trụ lại lâu hơn_nữa Ảnh_hưởng Chiến_dịch Đông_Carpath đã có ảnh_hưởng tích_cực đến các phương_diện_quân Ukraina 1 và Ukraina 2 đang tấn_công bên sườn phải và sườn trái của Phương_diện_quân Ukraina 4 Mặc_dù phải ném vào đây Tập_đoàn_quân 38 với binh_lực tăng_cường rất mạnh nhưng Phương_diện_quân Ukraina 1 đã loại_bỏ được mối đe_doạ bên sườn trái che_chắn cho cánh quân chủ_lực của Phương_diện_quân đang mở_rộng bàn_đạp Sandomierz_Chiến dịch này cũng buộc quân_đội Đức Quốc xã phải rút 3 sư_đoàn xe_tăng và 4 sư_đoàn bộ_binh đang tấn_công bàn_đạp Sandomierz_Nhờ đó Phương_diện_quân Ukraina 1 có điều_kiện thuận_lợi hơn để chuẩn_bị cho Chiến_dịch Wisla_Oder vào đầu năm 1945 đẩy mặt_trận tiến đến biên_giới phía Đông nước Đức Quốc xã Cuộc tấn_công của Phương_diện_quân Ukraina 4 đã tạo điều_kiện cho Phương_diện_quân Ukraina 2 khép chặt được sườn phải chia_cắt Tập_đoàn_quân 1 Hungary với cụm quân Budapest tạo ra một lỗ_hổng giữa tuyến tiếp_giáp giữa Cụm tập_đoàn_quân Bắc_Ukraina từ 20 tháng 10 năm 1944 là Cụm tập_đoàn_quân A và Cụm tập_đoàn_quân Nam_Đức tạo điều_kiện cho Phương_diện_quân Ukraina 2 khoét sâu vào chỗ hiểm_yếu để tiến lên phía Bắc_Budapest trong Chiến_dịch Budapest_Đáng tiếc là sự chậm_trễ trong hành_động của Bộ_Tư_lệnh Phương_diện_quân Ukraina 4 đã trở_thành một trong những nguyên_nhân khiến cho trong giai_đoạn 1 và giai_đoạn 2 của Chiến_dịch Budapest_Phương diện quân Ukraina 2 Liên_Xô không_thể phát_triển tấn_công trên hướng Đông_Budapest_Cuộc khởi_nghĩa Slovakia thất_bại đã làm tiêu_tan những hy_vọng cuối_cùng của Chính_phủ Edvard_Beneš lưu_vong tại London muốn giành lấy chính_quyền ở Slovakia trước khi quân_đội Liên_Xô tiến đến đây Những người khởi_nghĩa Slovakia buộc phải rút lên núi đã quay sang hợp_tác với các đội du_kích do Đảng Cộng_sản Slovakia lãnh_đạo và du_kích Liên_Xô hoạt_động trên lãnh_thổ Slovakia Một_số đã gia_nhập vào Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 và quân_đoàn này trở_thành hạt_nhân để xây_dựng Quân_đội nhân_dân Tiệp_Khắc sau_này Việc Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 tiến đến biên_giới Ba_Lan Tiệp_Khắc đã trở_thành một sự_kiện có tiếng_vang về sau_này Cũng như Tập_đoàn_quân Ba_Lan 1 Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 tiếp_tục chiến_đấu để góp_phần giải_phóng toàn lãnh_thổ Tiệp_Khắc và thủ_đô Praha của họ Lịch_sử Séc và Slovakia cho đến nay vẫn coi sự_kiện Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 đặt_chân lên đỉnh đèo Dukla và cuộc khởi_nghĩa Slovakia là hai sự_kiện đánh_dấu những bước_ngoặt lớn của Tiệp_Khắc_Trong đó cuộc khởi_nghĩa Slovakia đã đặt những cơ_sở cho cuộc cách_mạng dân_tộc dân_chủ ở Tiệp_Khắc sau Chiến_tranh thế_giới thứ hai Tưởng_niệm và ghi công Bảo_tàng Ngày 8 tháng 5 năm 1955 CHXHCN Tiệp_Khắc khánh_thành bảo_tàng khởi_nghĩa Slovakia ở Banská_Bystrica vốn là thủ_phủ của vùng giải_phóng do quân khởi_nghĩa kiểm_soát Ngày_nay bảo_tàng Banská_Bystrica là Bảo_tàng quốc_gia Slovakia Nhiều kiện vật còn lưu_giữ được của cuộc khởi_nghĩa đã được trung bày tại đây gồm các xe_tăng pháo súng cao_xạ xe_bọc_thép máy_bay đoàn tàu bọc thép các vật_dụng trang_bị đồ_dùng cá_nhân trang_phục của quân khởi_nghĩa Slovakia 66 956 bộ sưu_tập và hiện_vật lẻ đã được trưng_bày Trong kho lưu_trữ của bảo_tàng vẫn còn 136 157 và hiện_vật lẻ đang chờ được thẩm_định và kết_luận Trong bảo_tàng có một nhóm tượng_đài có tính biểu_tượng do Dušan_Kuzma thiết_kế và chỉ_huy thi_công Bảo_tàng này cũng có một thư_viện khá lớn với 20 000 đầu_sách Năm 1964 tại quận Svidník ở Đông_Bắc_Slovakia một bảo_tàng khác đã được nhà_nước Tiệp_Khắc khánh_thành trong khu_vực đèo Dukla để kỉ_niệm sự_kiện những người chiến_sĩ của Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 từ Liên_Xô trở về chiến_đấu để giải_phóng Tiệp_Khắc_Đây là một bảo_tàng ngoài_trời với nhiều hiện_vật còn lưu_giữ được và phục_chế có liên_quân đến các trận đánh từ ngày 8 tháng 9 đến 28 tháng 10 năm 1944 xung_quanh khu_vực đèo Dukla giữa quân_đội Liên_Xô_Tiệp_Khắc với quân_đội Đức Quốc xã Kiến_trúc và điêu_khắc Năm 1961 tại đèo Dukla nơi các chiến_sĩ của Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 đặt những bước chân đầu_tiên lên đất_nước mình trên con đường giải_phóng Tiệp_Khắc khỏi ách phát_xít một tượng_đài lớn bằng đá granit do kiến_trúc_sư Ján_Kulich đã được dựng lên để kỷ_niệm sự_kiện trở về Tổ_quốc của Quân_đoàn Tiệp_Khắc 1 Gần đó là một tượng_đài tưởng_niệm quân_nhân Liên_Xô ngã xuống trong các trận đánh ở khu_vực đèo Dukla cũng được dựng lên trở_thành trung_tâm của nghĩa_trang dành cho quân_nhân Liên_Xô_Hai bên đài tưởng_niệm trung_tâm là hai cụm tượng_đài nhỏ mô_tả các chiến_sĩ Liên_Xô_Tiệp_Khắc và quân du_kích Slovakia Xung_quanh tượng_đài trang_trí các bức phù_điêu mô_tả cuộc chiến_đấu của các lực_lượng du_kích Liên_Xô và Tiệp_Khắc tại Slovakia trong thời_gian Chiến_tranh thế_giới thứ hai Hiện_nay hài_cốt của những chiến_binh Liên_Xô đã được di_dời về Nga và các nước SNG nhưng tượng_đài vẫn được duy_trì Tại làng Nemecká thuộc quận Brezno một tượng_đài đã được dựng lên để tưởng_niệm hơn 400 nạn_nhân bị các đơn_vị xung_kích SS Đức giết_hại từ cuối năm 1944 đến đầu năm 1945 Điện_ảnh Tháng 8 năm 1944 các nhà điện_ảnh Tiệp_Khắc là Paľo_Bielik_Karol_Krška J Plavec_V_Richter và A Sekula đang làm bộ phim Hanka sa vydáva với các cảnh quay ở hiện_trường tại Brezno và Banská_Bystrica thì cuộc khởi_nghĩa bùng_nổ Thay_vì tháo_chạy họ quyết_định ở lại Đoàn làm phim này đã ghi lại được nhiều hình_ảnh trực_tiếp và quý_giá về cuộc khởi_nghĩa Slovakia Sau chiến_tranh những hình_ảnh này đã được Paľo_Bielik tập_hợp lại thành_bộ phim_tài_liệu Tiến tới tự_do Za svoboda Một_số hình_ảnh đắt_giá do đoàn làm phim này ghi được về cuộc khởi_nghĩa cũng được sử_dụng trong bộ phim Giải_phóng Tiệp_Khắc_Oslobodené_Československo của đạo_diễn V Kopalino_Phóng_viên điện_ảnh chiến_trường Xô_Viết Mikhail_Mojsejevič_Glider cũng ghi được một_số hình_ảnh hoạt_động của những người khởi_nghĩa tại Banská_Bystrica trong các chuyến công_tác bằng máy_bay Trong thời_gian tồn_tại của nước Cộng_hoà_xã_hội_chủ_nghĩa Tiệp_Khắc có 7 bộ phim_tài_liệu về cuộc khởi_nghĩa Slovakia đã được sản_xuất Bên cạnh đó 20 bộ phim_truyện về đề_tài khởi_nghĩa Slovakia đã được Tiệp_Khắc cũ dàn_dựng Trong có một_số bộ phim_nổi tiếng như Vlčie diery 1948 giành được 8 giải_thưởng quốc_gia Polnočná omša 1962 Organ 1964 Quảng_trường Thánh_Elizabeth 1965 dự theo tiểu_thuyết cùng tên của Rudolf_Jašík_Zvony pre bosých 1969 Thời_đại lớn 1978 của Štefan_Uher_Tấn công kẻ_thù 2006 Sự_kiện chiến_dịch Đông_Carpath và khởi_nghĩa Slovakia đã được nhà điện_ảnh Xô_Viết Yury_Ozerov tái_hiện trong tập 3 của loạt phim Những chiến_sĩ của tự_do được coi là phần tiếp_theo của loạt phim Giải_phóng do chính ông là tác_giả đã ra_đời trước đó Cả hai bộ phim đều dựa theo các sự_kiện được ghi lại trong cuốn Bộ Tổng_tham_mưu Xô_Viết trong chiến_tranh của đại_tướng Sergei_Matveyevich_Shtemenko nguyên Tổng_tham_mưu_trưởng quân_đội Liên_Xô_Cục trưởng cục tác_chiến Phó Tổng tham_mưu_trưởng Liên_Xô trong Chiến_tranh vệ_quốc vĩ_đại Văn_học khoa_học và sinh_hoạt văn_hoá Hàng chục tác_phẩm văn_học đã đề_cập đến dề tài cuộc khởi_nghĩa Slovakia như Cái chết trên núi 1947 của Vladimír_Mináč_Cây thập tự 1947 của Peter_Jilemnický_Giờ và phút 1956 của Alfonz_Bednár tiểu_thuyết bộ ba Majstri 1976 Muškát 1977 và Vilma 1979 của Vincent_Šikula_Nhiều tướng_lĩnh sĩ_quan và binh_sĩ của cả Liên_Xô và Tiệp_Khắc đã viết nhũng cuốn hồi_ký về đề_tài chiến_dịch Carpath_Dukla_Trong các dịp kỷ_niệm 30 năm 1974 40 năm 1984 Uỷ_ban trung_ương Đảng Cộng_sản Tiệp_Khắc và Viện_Hàn_lâm khoa_học Praha tổ_chức các cuộc hội_thảo khoa_học lịch_sử về cuộc khởi_nghĩa Slovakia Chiều ngày 4 tháng 10 năm 2008 Chính_phủ Slovakia đã tổ_chức một buổi lễ trang_trọng để tưởng_niệm các liệt_sĩ Hồng_quân và quân_đội Tiệp_Khắc đã hi_sinh trong các trận đánh tại khu_vực Carpath_Dukla_Tổng_thống Slovakia Ivan_Gasparovic đã tham_dự buổi lễ này Ngày 4 tháng 10 năm 2011 tại Trung_tâm Khoa_học và Văn_hoá Nga ở Praha một buổi giao_lưu do Câu_lạc_bộ Nga ở Tiệp_Khắc được tổ_chức để kỷ_niệm 67 năm sự_kiện quân_sự tại Carpath_Dukla_Tham khảo Séc Slovakia BULLET Vlčko_Ryan_P_Vlčko 2005 The_Soviet_Union s Role in the Slovak_National_Uprising_The Talský_Affair_Incompetent_Traitor or Pawn_BULLET_Downs_Jim 2002 World_War_II_OSS Tragedy in Slovakia Liefrinck_ISBN 978 0 9717482 0 0 BULLET Husák_Gustáv_Svedectvo o Slovenskom národnom povstaní Bratislava_Vydavateľstvo politickej literatúry 1964 BULLET Alfréd_Ressel_Mi_Cesiy Valkou_Praha_Mladá fronta 1975 BULLET Ludvik_Svoboda_Buzuluku do Prahy_Praha_NaŠe_Vojsko 1963 BULLET Kropilák_Miroslav_Slovenské národní povstání K 30 výročí jeho vzniku Praha_Orbis 1974 BULLET Plevza_V a kolektív Dejiny_Slovenského národného povstania 1944 5 zväzok Bratislava_Nakladateľstvo_Pravda 1985 BULLET Nosko_J_Takto bojovala povstalecká armáda Bratislava_NVK_International spol s r o 1994 ISBN 80 85727 20 X BULLET Lacko_M_Slovenské národné povstanie 1944 Bratislava_Slovart 2008 BULLET Tóth_D_Tragédia slovenských Židov_Materiály z medzinárodného sympózia Banská_Bystrica 25 27 marca 1992 Banská_Bystrica_Datei 1992 ISBN 80 85306 04 2 BULLET Vajskeb_J 2005 Zásah německých vojenských sil z Protektorátu proti Slovenskému národnímu povstání in Šmigeľ_M_Mičko_P Zborník_Slovenská republika 1939 1945 Očami mladých historikov IV Banská_Bystrica 14 apríla 2005 Univerzita_Mateja_Bela_Banská Bystrica_Anh_BULLET_George F Kennan_Memoirs 1925 1950 Boston_Little_Brown and Co 1967 BULLET Glantz_David_M and Jonathan_House_When_Titans Clashed_How the Red_Army_Stopped_Hitler Lawrence_Kansas_University_Press of Kansas 1995 ISBN 0 7006 0899 0 BULLET Downs_Jim 2002 World_War_II_OSS Tragedy in Slovakia Liefrinck_ISBN 978 0 9717482 0 0 BULLET Brown_Martin_D 2004 The_SOE and the failure of the Slovak_National_Uprising_History Today 54 12 Đức BULLET Guderian_Heinz_Erinnerungen eines Soldaten_Heidelberg 1951 BULLET Klaus_Schönherr_Die_Niederschlagung des slowakischen Aufstandes im Kontext der deutschen militärischen Operationen_Herbst 1944 In_Bohemia_Bd 42 Nr 1 2001 BULLET Wolfgang_Venohr_Aufstand in der Tatra_Der_Kampf um die Slowakei 1939 44 Athenäum_Königstein_Ts 1979 ISBN 3 7610 8057 3 BULLET František_Fajtl_Als erste in der Heimat_Militärverlag der Deutschen_Demokratischen_Republik_Berlin 1979 Nga BULLET Жуков_Георгий_Константинович_Воспоминания и размышления М Олма_Пресс 2002 BULLET Конев_И_С_Записки командующего фронтом М Наука 1972 BULLET Голованов_Александр_Евгеньевич_Дальняя бомбардировочная М ООО Дельта_НБ 2004 BULLET Крайнюков_Константин_Васильевич_Оружие особого рода М Мысль 1984 BULLET Москаленко_Кирилл_Семёнович_На Юго_Западном направлении 1943 1945 Книга II_М_Наука 1973 BULLET Самсонов_Александр_Михайлович_Крах фашистской агрессии 1939 1945 М Наука 1980 BULLET Перегудин_Александр_Иванович_Разведчики идут в поиск М Воениздат 1986 BULLET Гладков_Василий_Федорович_Атакует горнострелковая М Советская_Россия 1972 BULLET Демин_Никита_Степанович_Война и люди М Воениздат 1972 BULLET Малкин_Василий_Максимович_Карпатские орлы М Воениздат 1975 BULLET Мезелев_Николай_Алексеевич_Шли по чешской земле партизаны М Воениздат 1979 Việt_BULLET_S_M Stemenko_Bộ_Tổng tham_mưu Xô_Viết trong chiến_tranh Tập 2 Nhà_xuất_bản Tiến_Bộ Moskva 1985 BULLET Grigori_Deborin_Những bí_mật của Chiến_tranh thế_giới thứ hai Nhà_xuất_bản Sự_Thật Hà_Nội 1986 Liên_kết ngoài BULLET Bản_đồ các hoạt_động quân_sự của Liên_Xô tại Đông_Carpath và cuộc khởi_nghĩa Slovakia BULLET Bản_đồ phòng_tuyến Árpád của quân Đức tại khu_vực biên_giới Slovakia Ba_Lan BULLET Bản_đồ kế_hoạch tấn_công của Tập_đoàn_quân 18 và Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 Liên_Xô trên khu_vực biên_giới Slovakia Ba_Lan BULLET Bản_đồ kế_hoạch tán công của Tập_đoàn quan cận_vệ 1 BULLET Bản_đồ các trận đánh tại khu_vực đèo Dukla_BULLET_Bản đồ các cuộc tấn_công của Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 từ ngày 9 đến ngày 30 tháng 9 năm 1944 BULLET Bản_đồ các cuộc tấn_công của Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 từ ngày 30 tháng 9 đến ngày 15 tháng 10 năm 1944 BULLET Bản_đồ các cuộc tấn_công đánh chiếm tuyến sông Ondava của Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 từ ngày 23 đến ngày 30 tháng 11 năm 1944 BULLET Lược_đồ chiến_sự trên hướng Sanok_Skolye_Uzhgorod_BULLET Lược_đồ chiến_sự trên hướng Krosno_Dukla_BULLET_Đoạn phim tư_liệu về Chiến_dịch Carpath_Dukla được ghi_hình tại_chỗ trên chiến_trường
Chiến_dịch Đông_Carpath