Vệ_Văn công Vệ_Văn công chữ Hán_衞文公 trị_vì 659 TCN 635 TCN tên thật là Cơ_Huỷ_姬燬 là vị vua thứ 20 của nước Vệ chư_hầu nhà Chu trong lịch_sử Trung_Quốc Thân_thế Cơ_Huỷ là con trai thứ ba của Vệ_Chiêu bá Cơ_Ngoan con thứ của Vệ_Tuyên công và phu_nhân Di_Khương với bà Tuyên_Khương và là cháu nội của Vệ_Tuyên công vua thứ 15 nước Vệ_Năm 700 TCN Vệ_Tuyên công mất chú ông là Cơ_Sóc lên nối_ngôi tức_là Vệ_Huệ công Huệ công còn ít tuổi Cơ_Ngoan là anh thứ đã lớn thông_dâm với mẹ Huệ công là Tuyên_Khương_Ban đầu Tuyên_Khương không bằng_lòng nhưng bị bắt_ép lần_lượt sinh ra 5 người con 3 trai là Tề_Tử_Cơ_Thân Cơ_Huỷ và 2 người con gái Do quan_hệ loạn_luân giữa cha_ông và mẹ ông anh_em Cơ_Thân vừa là em cùng mẹ khác cha với Vệ_Huệ công vừa là cháu gọi Huệ công_bằng chú còn Tuyên_Khương vừa là mẹ vừa là bà_trẻ Lên_ngôi vua Sau khi Vệ_Huệ công mất con là Ý công lên thay chỉ hưởng_lạc thích chơi chim hạc Công_tử Huỷ đoán nước Vệ sẽ loạn bèn bỏ sang nước Tề được Tề_Hoàn công giúp_đỡ Năm 660 TCN nước Địch vào đánh nước Vệ giết Vệ_Ý công ông cùng anh là Cơ_Thân bỏ chạy Tống_Hoàn công nghe tin bèn mang quân ra bờ sông Hoàng_Hà mang thuyền đón tàn_quân và dân Vệ_Do người nước Vệ vẫn thương Cấp_Tử và ghét Vệ_Huệ công giết các anh tranh ngôi không muốn lập lại dòng_dõi của Huệ công nhưng những người con khác của Vệ_Tuyên công đều đã mất Cấp_Tử và công_tử Thọ đều không có con nên Tống_Hoàn công_lập anh ông là Cơ_Thân nối_ngôi tức_là Vệ_Đái công Tuy_nhiên Vệ_Đái công làm vua không được lâu thì mất Tề_Hoàn công_lập Cơ_Huỷ lên nối_ngôi tức_là Vệ_Văn công Trị_vì Tề_Hoàn công giúp nước Vệ đánh lui quân nước Địch và khôi_phục lại quốc_gia huy_động các chư_hầu cùng xây_dựng sửa_sang lại thành_trì Vệ_Văn công lên_ngôi trong hoàn_cảnh khó_khăn ông ra_sức đồng_cam_cộng_khổ với dân_chúng để xây_dựng lại đất_nước thi_hành pháp_luật công_bằng không hưởng_lạc xa_hoa Do sự chăm_chỉ của Vệ_Văn công người_dân nước Vệ rất cảm_phục nước Vệ dần_dần được phục_hồi Năm 659 TCN Vệ_Văn công dời đô tới Sở Khâu tuy_nhiên bấy_giờ đã suy_yếu Năm 657 TCN Tề_Hoàn công giận nước Sái bèn hội 6 nước chư_hầu mang quân đánh Vệ_Văn công không dám trái ý đem quân tới giúp Đầu năm 656 TCN Sở Thành vương điều quân cứu Sái nhưng chưa đụng_độ với liên_quân thì 2 bên giảng_hoà Năm 656 TCN Sở Thành vương lại đánh Trịnh_Vệ_Văn công lại theo Tề_Hoàn công và các nước Lỗ_Tống Trần_Tào Hứa_Châu hội binh tại đất Hình để cứu Trịnh đánh Sở và Sái_Quân_Sái tan_vỡ Liên_quân tiến sang đánh Sở Sở Thành vương phải xin giảng_hoà Từ năm 655 TCN Vệ_Văn công nhiều lần đi hội chư_hầu do Tề_Hoàn công làm chủ Năm 654 TCN Tề_Hoàn công giận Trịnh_Văn công bỏ hội liền cùng tập_hợp chư_hầu đi đánh Trịnh_Vệ_Văn công cùng các nước Lỗ_Tống và Tào theo Tề kéo đến Tân_Thành Sở Thành vương mang quân đánh nước Hứa để cứu Trịnh_Tề_Hoàn công và các chư_hầu mang quân sang nước Hứa_Nước_Trịnh được giải_vây quân Sở cũng lui về Nước Địch diệt nước Ôn vua Ôn là Tô_Tử_Vô_Tín chạy sang nước Vệ được Vệ_Văn công dung_nạp Nước Địch bèn kéo sang đánh_phá nước Vệ_Năm 644 TCN công_tử Trùng_Nhĩ nước Tấn chạy lưu_vong qua nước Vệ nhưng Vệ_Văn công không đối_xử tốt với Trùng_Nhĩ_Vì vậy Trùng_Nhĩ thù nước Vệ_Năm 643 TCN Tề_Hoàn công mất các công_tử tranh nhau ngôi công_tử trưởng Vô_Khuy tự_lập làm vua thế_tử Chiêu chạy sang nước Tống xin giúp Tống_Tương công bèn kêu_gọi các nước Tào_Vệ_Châu hợp binh đánh Tề_Vệ_Văn công hưởng_ứng mang quân trợ_giúp đưa thế_tử Chiêu về nước Liên_quân Tống đánh_bại quân Tề_Vô_Khuy bị giết Tống_Tương công_lập thế_tử Chiêu làm vua tức_là Tề_Hiếu công Cuối năm đó nước Địch lại liên_kết với nước Hình đánh Vệ vây đất Thỏ_Phố_Vệ_Văn công tập_hợp các quý_tộc trong họ cùng dân chúng lại đề_nghị nhường ngôi cho người có đức Dân_chúng không nghe muốn suy_tôn ông Sau đó quân Vệ tập_hợp ở Ti_Lâu đối_phó với quân Địch_Quân Địch phải rút_lui Sang năm 641 TCN Vệ_Văn công mang quân đánh nước Hình báo_thù Quân Vệ vây_hãm nước Hình lâu ngày Đầu năm 635 TCN tướng nước Vệ là Quốc_Tử dụ 2 viên quan phụ_tá nước Hình họ Lễ ra ngoài và giết chết Nước Hình không còn người chỉ_huy Vệ_Văn công_phá được nước Hình diệt nước Hình_Đến tháng 4 năm đó Vệ_Văn công mất Ông làm vua được 25 năm Con ông là Cơ_Trịnh lên nối_ngôi tức_là Vệ_Thành công Xem thêm BULLET Vệ_Đái công BULLET Vệ_Ý công BULLET Vệ_Thành công BULLET Vệ quân Hà_BULLET_Tuyên_Khương Tham_khảo BULLET Sử_ký Tư_Mã Thiên thiên BULLET Vệ_Khang_Thúc thế_gia BULLET Phương_Thi_Danh 2001 Niên_biểu lịch_sử Trung_Quốc Nhà_xuất_bản Thế_giới BULLET Khổng_Tử 2002 Xuân_Thu tam truyện tập 2 Nhà_xuất_bản TP Hồ_Chí_Minh
Vệ_Văn công