Mộ_Dung_Thuỳ_Mộ Dung_Thuỳ 326 396 tên_tự Đạo_Minh_道明 gọi theo thuỵ hiệu là Hậu_Yên_Vũ_Thành Đế_後_燕武成帝 là một đại_tướng của nước Tiền_Yên và sau_này trở_thành hoàng_đế khai_quốc của Hậu_Yên_Ông là một nhân_vật gây tranh_cãi trong lịch_sử Trung_Quốc Ông đã buộc phải chạy trốn khỏi Tiền_Yên do sự đố_kỵ của nhiếp_chính Mộ_Dung_Bình ông sau đó đã được hoàng_đế Phù_Kiên của Tiền_Tần tin_tưởng nhưng lại phản_bội và lập nên nước Hậu_Yên_Hơn nữa danh_tiếng của ông đã bị tổn_hại ngay sau khi ông qua_đời do Hậu_Yên đã đại_bại dưới tay nước Bắc_Nguỵ của Thác_Bạt_Khuê người ta cho rằng Mộ_Dung_Thuỳ đã góp_phần vào thất_bại này do đã không xây_dựng được một nền_móng vững_chắc cho đất_nước và do ông đã lựa_chọn sai_lầm người kế_vị Dưới thời Tiền_Yên_Dưới thời Mộ_Dung_Hối và Mộ_Dung_Hoảng_Mộ Dung_Thuỳ sinh năm 326 cha_ông là Mộ_Dung_Hoảng lúc đó vẫn là thế_tử của Liêu_Đông công Mộ_Dung_Hối một chư_hầu của nhà Tấn_Mộ_Dung_Thuỳ là con trai thứ năm của Mộ_Dung_Hoảng_Cha ông sau khi kế_vị tước_hiệu Liêu_Đông công vào năm 333 đã muốn lập ông làm thế_tử song các quan_lại đã chống lại hành_động này và muốn lập người con trưởng của chính_thất là Mộ_Dung_Tuấn_Mộ Dung_Hoảng chấp_thuận yêu_cầu của các bá_quan song vẫn rất sủng_ái ông và chính_thức đặt tên cho ông là Mộ_Dung_Bá_慕容霸 Bá nghĩa_là bá_chủ Do_vậy Mộ_Dung_Tuấn rất ghen_tị với người em_trai của mình Mộ_Dung_Bá trở_thành một tướng_quân của phụ_thân từ khá sớm sau khi ông ta xưng làm Yên vương và lập nước Tiền_Yên mặc_dù trên danh_nghĩa thì Tiền_Yên vẫn là một chư_hầu của Tấn_Năm 344 vì có những đóng_góp trong cuộc chinh_phục Vũ_Văn bộ Mộ_Dung_Bá đã được phong làm Đô_Hương hầu Sau đó Mộ_Dung_Bá được phân đến vùng biên_giới với kinh địch Hậu_Triệu tướng Đặng_Hằng_鄧恆 của Hậu_Triệu khi đó đang tìm cơ_hội để tiến đánh Hậu_Yên và Mộ_Dung_Bá đã thắng_lợi trước họ Đặng_khiến cho Đặng_không_thể mở một chiến_dịch Trong một lần săn_bắn ông đã bị ngã ngựa và mất một chiếc răng Sau khi Mộ_Dung_Tuấn kế_vị Mộ_Dung_Hoảng năm 348 do ông ta vẫn còn ghen_tị với Mộ_Dung_Bá nên đã đổi tên cho hoàng đệ thành Mộ_Dung_Quái song sau đó đã nhanh_chóng phát_hiện ra rằng Quái là một chữ có nghĩa là thịnh_vượng trong tiên_tri và do_đó lại một lần nữa đổi tên ông thành Mộ_Dung_Thuỳ và từ đó ông được biết đến với cái tên này Dưới thời Mộ_Dung_Tuấn_Ngay sau khi Mộ_Dung_Tuấn kế_vị Mộ_Dung_Hoảng nước Hậu_Triệu ở phương nam sụp_đổ sau cái chết của Thạch_Hổ các con trai của Thạch_Hổ và Thạch_Mẫn về sau cải tên về họ của cha ruột là Nhiễm đã xung_đột với nhau Mặc_dù phía kình_địch đang rối_loạn Mộ_Dung_Tuấn vẫn lưỡng_lự trong việc nam chinh để chiếm lãnh_thổ Hậu_Triệu song Mộ_Dung_Thuỳ đã thuyết_phục ông rằng thời_cơ đã chín_muồi Mộ_Dung_Thuỳ sau đó là một trong các tướng chính trong đại_quân nam chinh của Mộ_Dung_Tuấn quân Tiền_Yên đã bắt và giết được Nhiễm Mẫn vào năm 352 chiếm được nửa phía đông của lãnh_thổ Hậu_Triệu_Trong những năm tiếp_theo Mộ_Dung_Thuỳ đã tham_gia chinh_phạt nhiều tướng của Hậu_Triệu vẫn còn bán độc_lập Vào mùa đông năm 352 Mộ_Dung_Tuấn chính_thức tuyên_bố độc_lập khỏi Tấn xưng_đế và năm 354 ông ta đã lập nhiều hoàng_tử hoàng đệ và hoàng_thân làm_thân vương Mộ_Dung_Thuỳ khi đó được phong làm Ngô vương Tuy_nhiên Mộ_Dung_Tuấn vẫn tiếp_tục ghen_tị với tài_năng của Mộ_Dung_Thuỳ_Trong một thời_gian ngắn Mộ_Dung_Thuỳ được giao chức phòng_thủ một thành quan_trọng và cũng là cố_đô tức Long_Thành 龍城 nay là Cẩm_Châu Liêu_Ninh song sau khi Mộ_Dung_Thuỳ cai_quản khu_vực này một_cách thành_công và giành được sự ủng_hộ của người_dân Mộ_Dung_Tuấn lại sợ_hãi và triệu_hồi ông về kinh_đô Nghiệp_Thành_鄴城 nay thuộc Hàm_Đan_Hà_Bắc Năm 358 Mộ_Dung_Thuỳ đã mất đi vương_phi họ Đoàn của mình trong một mưu_đồ chính_trị Đoàn vương_phi là con gái của Đoàn Mạt_Ba_段末波 và có nguồn_gốc từ tộc tưởng của Đoàn bộ bà tự_hào vì xuất_thân của mình và thiếu tôn_trọng Khả_Túc_Hồn_Hoàng hậu Có_lẽ do bị Hoàng_hậu xúi_giục nên hoạn_quan Niết_Hạo_涅浩 đã vu_cáo Đoàn vương_phi dùng yêu_thuật Mộ_Dung_Tuấn đã cho bắt bà cùng người bị cho là đồng_mưu là Cao_Bật_高弼 người này cũng là một trợ_thủ của Mộ_Dung_Thuỳ_Đoàn vương_phi và Cao_Bật đã bị tra_tấn tuy_nhiên họ vẫn từ_chối nhận tội dùng yêu_thuật và vì_thế lại càng bị tra_tấn hơn_nữa Mộ_Dung_Thuỳ đau_buồn trước những gì mà vợ mình phải chịu nên ông đã gửi một lời nhắn để thuyết_phục bà nhận tội để chấm_dứt nỗi đau_khổ của mình song vương_phi đã từ_chối vì lo_sợ nó có_thể liên_luỵ đến gia_tộc họ Đoàn của mình Trong những lần thẩm_vấn Đoàn vương_phi đã trả_lời một_cách hợp_lý và Mộ_Dung_Thuỳ đã tránh được việc bị lôi_kéo vào vụ_việc tuy_vậy vương_phi vẫn chết trong ngục do bị tra_tấn hoặc bị hành_hình bí_mật Mộ_Dung_Thuỳ sau đó lấy chị_em gái của bà làm vương_phi mới Tuy_nhiên sau một thời_gian ngắn Khả_Túc_Hồn_Hoàng hậu đã ra_lệnh phế_bỏ Đoàn vương_phi và gả một chị_em gái của Hoàng_hậu cho Mộ_Dung_Thuỳ làm tân_vương_phi Mộ_Dung_Thuỳ đã không dám từ_chối song ông cũng không hài_lòng và Hoàng_hậu đã trở_nên bực_tức với ông Do_vậy Mộ_Dung_Thuỳ trong một thời_gian ngắn đã bị đưa đi làm thứ_sử ở Bình_Châu_平州 nay là đông bộ Liêu_Ninh xa_xôi Ông đã chỉ được triệu_hồi về kinh khi Mộ_Dung_Tuấn lâm_bệnh vào năm 359 Năm 360 Mộ_Dung_Tuấn qua_đời và thái_tử Mộ_Dung_Vĩ lên kế_vị người nhiếp_chính là Thái_Nguyên vương Mộ_Dung_Khác_Dưới thời Mộ_Dung_Vĩ_Mộ Dung_Khác nhiếp_chính Không giống như Mộ_Dung_Tuấn_Mộ Dung_Khác rất tin_tưởng Mộ_Dung_Thuỳ và tham_khảo ý_kiến của ông trong nhiều quyết_định bao_gồm phải làm gì với Mộ_Dư_Căn_慕輿根 khi người này âm_mưu làm_phản năm 360 Cuối năm đó Mộ_Dung_Khác đã cử Mộ_Dung_Thuỳ đi bình_định các châu phía nam những nơi này đã rối_loạn sau cái chết của Mộ_Dung_Tuấn_Năm 365 ông đã giúp Mộ_Dung_Khác chiếm thành Lạc_Dương của Đông_Tấn và sau đó đã trở_thành chỉ_huy quân Tiền_Yên ở phương nam chống lại các cuộc phản_công nếu có của Đông_Tấn_Năm 367 Mộ_Dung_Khác lâm_bệnh và lúc trên giường_bệnh ông ta đã khuyên Mộ_Dung_Vĩ hãy để Mộ_Dung_Thuỳ kế_nhiệm mình Ông ta cũng cố thuyết_phục anh_trai Mộ_Dung_Vĩ là Mộ_Dung_Tang_慕容臧 và đồng nhiếp_chính Mộ_Dung_Bình_慕容評 ít_nhất cũng_nên trao binh_quyền cho Mộ_Dung_Thuỳ_Tuy vậy sau cái chết của Mộ_Dung_Khác_Mộ Dung_Bình và Khả_Túc_Hồn_Hoàng hậu đã không làm theo lời khuyên này Mộ_Dung_Bình là người nhiếp_chính duy_nhất trong khi binh_quyền nằm trong tay Mộ_Dung_Xung_慕容沖 Mộ_Dung_Bình nhiếp_chính Cả Mộ_Dung_Bình và Khả_Túc_Hồn_Hoàng hậu đều không tin_tưởng Mộ_Dung_Thuỳ và ông do_vậy cũng không được trao các nhiệm_vụ quan_trọng Năm 368 khi bốn công_tước của nước Tiền_Tần nổi_loạn chống lại hoàng_đế Phù_Kiên và tìm_kiếm sự hỗ_trợ từ Tiền_Yên_Mộ_Dung Thuỳ là một trong những người ủng_hộ việc trợ_giúp cho bốn công_tước này và nắm lấy cơ_hội để chinh_phục Tiền_Tần_Tuy nhiên Mộ_Dung_Bình đã từ_chối làm như_vậy quân Tiền_Tần sau đó đã bắt được và giết chết bốn công_tước Năm 369 tướng Hoàn_Ôn của Tấn mở một chiến_dịch tấn_công Tiền_Yên đánh_bại các đội quân Tiền_Yên đến giao_chiến và tiến đến Phương_Đầu_枋頭 nay thuộc Hạc_Bích_Hà_Nam gần Nghiệp_Thành_Mộ_Dung Vĩ và Mộ_Dung_Bình hoảng sự và nghĩ đến chuyện chạy trốn về cố_đô Long_Thành Tuy_nhiên Mộ_Dung_Thuỳ đã tình_nguyện dẫn quân đi đánh Hoàn_Ôn một lần cuối và ông cùng với em_trai Mộ_Dung_Đức đã khiến cho Hoàn_Ôn phải đại_bại Quân cứu_viện từ Tiền_Tần được Tiền_Yên yêu_cầu sau đó đã đến và hai đội quân đã đánh_bại Hoàn_Ôn trong một trận đánh lớn khác chấm_dứt tham_vọng tiêu_diệt Tiền_Yên của Hoàn_Ôn_Tuy nhiên Mộ_Dung_Bình và Khả_Túc_Hồn_Hoàng hậu sau đó thậm_chí còn có thái_độ ghen_tị hơn với Mộ_Dung_Thuỳ và từ_chối ban thưởng cho các binh_lính của ông như thỉnh_cầu Mộ_Dung_Bình và Khả_Túc_Hồn_Hoàng hậu còn tính đến việc giết chết ông Con trai của Mộ_Dung_Khác là Mộ_Dung_Khải_慕容楷 và cậu của Mộ_Dung_Thuỳ là Lan_Kiến_蘭建 đã đề_nghị rằng ông nên tiến_hành chính_biến song Mộ_Dung_Thuỳ đã từ_chối Thay vào đó ông nghe theo lời thế_tử Mộ_Dung_Lệnh_慕容令 tìm cách chạy trốn và tiếp_quản Long_Thành để cố hoà_giải với triều_đình Mộ_Dung_Thuỳ thực_hiện kế_hoạch vào mùa đông năm 369 Tuy_nhiên khi ông rời Nghiệp_Thành người con trai Mộ_Dung_Lân mà ông không sủng_ái đã quay trở_lại Nghiệp_Thành và báo_cáo với triều_đình Mộ_Dung_Bình vì_thế đã cử một đội quân đuổi theo ông Mộ_Dung_Thuỳ sau đó đã thay_đổi kế_hoạch và chạy trốn đến Tiền_Tần_Ông sau đó giải_tán những người đi theo và chạy về phía nam Trên đường một người con trai khác là Mộ_Dung_Mã_Nô 慕容馬奴 đã muốn chạy về Nghiệp_Thành và đã bị ông giết chết Khi ông dừng chân ở Hoàng_Hà ông đã giết chết chỉ_huy của đội quân chặn đường mình sau đó chạy đến Tiền_Tần cùng Đoàn vương_phi và các con trai gồm Mộ_Dung_Lệnh_Mộ Dung_Bảo_Mộ_Dung Nông_Mộ_Dung_Long cùng với Mộ_Dung_Khải_Lan_Kiến và Cao_Bật_Còn_Khả Túc_Hồn vương_phi thì vẫn ở lại Nghiệp_Thành_Phụng sự Tiền_Tần_Khi Mộ Dung_Thuỳ đến lãnh_thổ Tiền_Tần vì Phù_Kiên từ lâu đã muốn chính phục Tiền_Yên song vì lo_sợ trước tài quân_sự của Mộ_Dung_Thuỳ nay đã hết_sức hài_lòng và đã ra khỏi kinh_thành Trường An để đích_thân chào_đón Mộ_Dung_Thuỳ_Hoàng đế Tiền_Tần lập Mộ_Dung_Thuỳ làm Tân_Đồ hầu và trao cho ông nhiều vinh_dự bất_chấp mối nghi_ngại của thừa_tướng Vương_Mãnh_Mộ_Dung Thuỳ cũng trở_thành một trong các tướng của Tiền_Tần_Đến năm 369 sau khi Mộ_Dung_Bình từ_chối nhượng vùng Lạc_Dương cho Tiền_Tần là vùng mà Tiền_Yên đã hứa sẽ nhượng lại khi tìm_kiếm sự trợ_giúp của Tiền_Tần nhắm chống Tấn_Phù_Kiên đã cử Vương_Mãnh đi thảo phạt Tiền_Yên_Vương_Mãnh yêu_cầu Mộ_Dung_Lệnh đi cùng ông ta với vai_trò là người chỉ đường Sau khi chiếm Lạc_Dương vào đầu năm 370 Vương_Mãnh hối_lộ người hầu_cận của Mộ_Dung_Thuỳ là Kim_Hi_金熙 để hắn gửi cho Mộ_Dung_Lệnh một thông_điệp sai rằng Mộ_Dung_Thuỳ đã nghe được tin Khả_Túc_Hồn_Thái hậu đã hối_tiếc về hành_động của bà và do_đó ông đã đào_thoát về Tiền_Yên_Mộ_Dung Lệnh không_thể xác_minh thực_hư của thông_điệp và đã quyết_định đào_thoát về Tiền_Yên_Vương_Mãnh ngay_lập_tức cáo_buộc Mộ_Dung_Lệnh tội phản_quốc và Mộ_Dung_Thuỳ vì sợ_hãi nên đã chạy trốn song đã bị bắt Mặc_dù vậy Phù_Kiên tin rằng Mộ_Dung_Lệnh đã hành_động một_cách độc_lập và đã ân_xá cho Mộ_Dung_Thuỳ_Triều đình Tiền_Yên không tin_tưởng Mộ_Dung_Lệnh và đã cho lưu_đày ông và sau khi Mộ_Dung_Lệnh cố khởi_đầu một cuộc nổi_loạn ông ta đã bị giết chết trong trận chiến sau khi bị em_trai Mộ_Dung_Lân phản_bội Năm 370 sau khi Vương_Mãnh đánh_bại Mộ_Dung_Bình và chinh_phục được Tiền_Yên_Mộ_Dung Thuỳ đã theo Phù_Kiên đến thăm Nghiệp_Thành_Ban đầu ông dã không che_giấu sự căm_phẫn với các quan_lại đã không trợ_giúp ông trong cuộc đấu_tranh với Mộ_Dung_Bình và Khả_Túc_Hồn_Thái hậu song nghe theo đề_nghị của Cao_Bật ông đã bắt_đầu đối_xử với họ tử_tế và trong lòng nuôi ý_định phục Yên_Tuy nhiên năm 372 ông cáo_buộc Mộ_Dung_Bình là nguồn_gốc của việc Tiền_Yên sụp_đổ và thỉnh_cầu Phù_Kiên trả_thù Tiền_Yên bắt cách hành_hình Mộ_Dung_Bình song Phù_Kiên đã không làm theo Mộ_Dung_Bình bị đưa đi làm thái_thú ở một quận xa_xôi Năm 378 Mộ_Dung_Thuỳ tham_gia một chiến_dịch do con trai của Phù_Kiên tức Phù_Phi chỉ_huy để đánh thành Tương_Dương của Đông_Tấn_Năm 382 khi Phù_Kiên muốn mở một chiến_dịch lớn nhằm tiêu_diệt Tấn và thống_nhất Trung_Quốc hầu_hết quan_lại bao_gồm cả thừa_tướng Phù_Dung đã phản_đối song Mộ_Dung_Thuỳ và Diêu_Trường lại thúc_đẩy kế_hoạch cuối_cùng thì Phù_Kiên đã cho mở chiến_dịch vào mùa thu năm 383 Tuy_nhiên quân Tiền_Tần do Phù_Dung chỉ_huy đã đại_bại trước quân Tấn trong trận Phì_Thuỷ mặc_dù vượt_trội về quân_số Phù_Dung bị giết và hầu_như toàn_bộ quân Tiền_Tần đã sụp_đổ chỉ có lực_lượng do Mộ_Dung_Thuỳ chỉ_huy là còn nguyên_vẹn và Phù_Kiên thì bị một mũi_tên làm bị_thương trong trận chiến và đã chạy đến chỗ Mộ_Dung_Thuỳ_Con trai của Mộ_Dung_Thuỳ là Mộ_Dung_Bảo và em_trai mộ Dung_Đức đều cố thuyết_phục Mộ_Dung_Thuỳ giết chết Phù_Kiên trong lúc thuận_lợi này và phục Yên song Mộ_Dung_Thuỳ đã từ_chối và trao quyền chỉ_huy quân_lính cho Phù_Kiên và trở về Lạc_Dương cùng hoàng_đế Tuy_nhiên theo đề_xuất của con trai là Mộ_Dung_Nông ông đã lên kế_hoạch nổi_loạn nhằm phục Yên sau đó Mộ_Dung_Thuỳ nói với Phù_Kiên rằng ông lo_sợ những người_dân trên đất Tiền_Yên cũ sẽ nổi_loạn và rằng sẽ tốt hơn nếu ông dẫn_đầu một đội quân đến bình_định khu_vực Phù_Kiên chấp_thuận điều này bất_chấp sự phản_đối của Quyền Dực_權翼_Mộ_Dung Thuỳ cầm_quân đi đến Nghiệp_Thành thành lúc này đang do Phù_Phi bảo_vệ Hai người nghi_ngờ lẫn nhau song cả hai đều không phục_kích đối_phương Khi tộc_trưởng Đinh_Linh là Địch_Bân_翟斌 nổi_loạn và tấn_công Lạc_Dương thành đang do em_trai của Phù_Phi là Phù_Huy_苻暉 trấn_giữ Phù_Phi đã lệnh cho Mộ_Dung_Thuỳ đi đánh dẹp cuộc nổi_loạn của Trạch_Bân và Phù_Phi cũng cử thuộc_hạ là Phù_Phi_Long_苻飛龍 làm phụ_tá cho Mộ_Dung_Thuỳ_Tuy nhiên trên đường đi đến Lạc_Dương Mộ_Dung_Thuỳ đã giết chết Phù_Phi_Long cũng các lính người_người Đê và chuẩn_bị sẵn_sàng để công_khai nổi_loạn Trong khi đó mặc_dù nghi_ngờ Mộ_Dung_Thuỳ song Phù_Phi lại không giám_sát Mộ_Dung_Nông_Mộ Dung_Khải và Mộ_Dung_Thiệu_慕容紹 và ba người này đã chạy khỏi Nghiệp_Thành rồi khởi_đầu một cuộc nổi_loạn riêng của mình Vào mùa xuân năm 384 Mộ_Dung_Thuỳ lúc này vẫn chưa công_khai nổi_loạn chống Tiền_Tần đã đến Lạc_Dương song Phù_Huy đã nghe tin về cái chết của Phù_Phi_Long nên đã từ_chối nghênh đón ông Mộ_Dung_Thuỳ sau đó lập liên_minh với Trạch_Bân và người này đã thúc_giục ông xưng_đế tuy_nhiên Mộ_Dung_Thuỳ đã từ_chối và lý_luận rằng mình nên chào_đón Mộ_Dung_Vĩ trở_lại làm hoàng_đế và chỉ xưng làm Yên vương chính_thức tuyệt_giao với Tiền_Tần và lập nên Hậu_Yên_Hoàng đế Hậu_Yên_Thời kỳ đầu khởi_binh chống Tiền_Tần_Ngay lập_tức Mộ_Dung_Thuỳ đã tiến_hành giao_tranh để chiếm các lãnh_thổ của Tiền_Yên trước đó Cả ông và Mộ_Dung_Nông đều nhanh_chóng chiếm được nhiều thành Lạc_Dương và Nghiệp_Thành vì_thế bị cô_lập Phù_Phi đã cố thuyết_phục Mộ_Dung_Thuỳ chấm_dứt cuộc nổi_loạn song ông đã từ_chối và Mộ_Dung_Thuỳ còn thuyết_phục ngược Phù_Phi là hãy rời khỏi Nghiệp_Thành để bảo_toàn lực_lượng Phù_Phi từ_chối và Mộ_Dung_Thuỳ cho bao_vây Nghiệp_Thành_Tiền_Tần nay phải đối_mặt cả với cuộc nổi_dậy của Mộ_Dung_Hoằng và Mộ_Dung_Xung cùng với Diêu_Trường ở phía tây Nghiệp_Thành vì_thế không_thể nhận được bất_cứ tiếp_viện nào tuy_vậy Mộ_Dung_Thuỳ vẫn không_thể chiếm thành một_cách nhanh_chóng Khi Trạch_Bân thất_vọng vì không được trao cho chức thừa_tướng và nghĩ đến việc quay sang Tiền_Tần_Mộ_Dung Thuỳ đã giết chết ông ta Cháu trai của Địch_Bân là Địch_Chân_翟真 đã nổi_loạn chống lại Hậu_Yên và trong vài năm tiếp_theo trong khi phải chiến_đấu với tàn_dư của Tiền_Tần_Mộ_Dung Thuỳ cũng phải giao_chiến với quân Đinh_Linh của Trạch_Chân và sau đó là Địch_Thành_翟成 và Địch_Liêu_翟遼_Một thời_gian ngắn vào đầu năm 385 ông cũng phải chiến_đấu với quân Tấn_Đông_Tấn lúc đó đã chiếm được hầu_hết lãnh_thổ ở phía nam của Hoàng_Hà và đang tạm_thời liên_minh với Phù_Phi_Tương lai của nước Hậu_Yên lúc đó thật không sáng_sủa Tuy_nhiên sau khi di_chuyển về phía bắc để bình_định phần_lớn khu_vực này là Hà_Bắc_Mộ_Dung Thuỳ cuối_cùng cũng đã có_thể chiếm Nghiệp_Thành vào cuối năm 385 khi Phù_Phi bỏ thành vào chạy về phía tây rồi xưng_đế Trong khi các ổ kháng_cự của Tiền_Tần vẫn còn đến cuối năm 385 thì Tiền_Yên đã kiểm_soát phần_lớn các lãnh_thổ ở phía bắc Hoàng_Hà và phía đông Thái_Hành_Sơn_Thời kỳ giữa Cố_thủ Hậu_Yên_Khoảng tết năm 386 Mộ_Dung_Thuỳ quyết_định xây_dựng lại Trung_Sơn_中山 nay thuộc Bảo_Định_Hà_Bắc đang do Mộ_Dung_Ôn_慕容溫 quản_lý để làm kinh_thành Ông cũng xưng làm hoàng_đế Năm 386 Thác_Bạt_Khuê một hậu_duệ của hoàng_tộc nước Đại đã tuyên_bố phục_quốc Đại vào đầu năm song sau đó lại xưng làm Nguỵ vương do_vậy lập nước Bắc_Nguỵ song phải đối_mặt với các cuộc nổi_loạn và rối_ren nội_bộ đã khuất_phục trước Mộ_Dung_Thuỳ và nhận làm chư_hầu để tìm_kiếm sự trợ_giúp của Hậu_Yên_Mộ_Dung Thuỳ đã cử Mộ_Dung_Lân đến cứu_viện và vì_thế mà Bắc_Nguỵ được bảo_vệ Năm 387 con trai út của Mộ_Dung_Thuỳ là Mộ_Dung_Nhu_慕容柔 và các con trai của Mộ_Dung_Bảo là Mộ_Dung_Thịnh và Mộ_Dung_Hội_慕容會 đã chạy trốn từ Tây_Yên về Hậu_Yên nước Tây_Yên ở vùng Sơn_Tây ngày_nay và khi đó do một người họ_hàng xa của Mộ_Dung_Thuỳ là Mộ_Dung_Vĩnh cai_quản Cuối năm đó tất_cả hậu_duệ của Mộ_Dung_Thuỳ và Mộ_Dung_Tuấn còn lưu lại Tây_Yên đều đã bị Mộ_Dung_Vĩnh thảm_sát Sau đó cũng trong năm 387 Mộ_Dung_Thuỳ đích_thân dẫn quân đi đánh Trạch_Liêu quân Đinh_Linh khi đó đang chiếm quận Lê_Dương 黎陽 gần tương_ứng với Hạc_Bích_Hà_Nam hiện_tại và Trạch_Bích đã phải chịu khuất_phục Tuy_nhiên sau đó Địch_Liêu lại nổi_loạn và đến năm 388 lại định đầu_hàng song lần này Mộ_Dung_Thuỳ đã từ_chối Trạch_Liêu do_vậy tự_xưng làm Thiên vương của nước Trạch_Nguỵ_Năm 388 Mộ_Dung_Thuỳ ở tuổi 62 đã giao nhiều quyền_lực thường_ngày cho Mộ_Dung_Bảo lúc đó đang là thái_tử và chỉ đích_thân quyết_định các vấn_đề quan_trọng Ông lập Đoàn Nguyên_Phi cháu gái của hai người vợ trước đã quá_cố làm hoàng_hậu Thời_kỳ sau khiến quốc_gia suy_yếu Năm 391 một sự_kiện đã xảy ra và nó đã khiến cho quan_hệ giữa Hậu_Yên và Bắc_Nguỵ tan_vỡ Năm đó Thác_Bạt_Khuê cử em_trai là Thác_Bạt_Cô_拓拔觚 đến Hậu_Yên triều_cống và các hoàng_tử của Mộ_Dung_Thuỳ đã giam_giữ Thác_Bạt_Cô và lệnh cho Thác_Bạt_Khuê phải giao ngựa để đổi lấy tự_do cho em_trai Thác_Bạt_Khuê đã từ_chối và tuyệt_giao quan_hệ với Hậu_Yên và quay sang liên_minh với Tây_Yên_Năm 392 sau khi Địch_Liêu và con trai là Địch_Chiêu tấn_công vào vùng biên_giới của Hậu_Yên_Mộ_Dung Thuỳ đã đích_thân dẫn quân đi đánh kinh_thành Hoạt_Đài_滑台 nay thuộc An_Dương Hà_Nam của Trạch_Nguỵ_Địch_Chiêu tìm_kiếm sự trợ_giúp từ Tây_Yên song Mộ_Dung_Vĩnh đã từ_chối cử quân đi cứu_viện vì_thế Mộ_Dung_Thuỳ đã có_thể nhanh_chóng vượt Hoàng_Hà và chiếm Hoạt_Đài diệt nước Trạch_Nguỵ_Đến mùa đông năm 393 Mộ_Dung_Thuỳ chuyển_hướng chú_ý sang Tây_Yên Sau khi khiến cho Mộ_Dung_Vĩnh tin rằng ông sẽ đánh kinh_thành Trường Tử_長子 nay thuộc Trường Trị_Sơn_Tây của Tây_Yên bằng cách qua Thái_Hành quan 太行關 nay thuộc Tiêu_Tác_Hà_Nam song thực_tế ông lại tiến theo đường qua Thiên_Tỉnh quan 天井關 nay thuộc Hàm_Đan_Hà_Nam và nhanh_chóng tiến đến Trường Tử và bắt_đầu vây thành Mộ_Dung_Vĩnh tìm_kiếm trợ_giúp từ Đông_Tấn và Bắc_Nguỵ song trước khi quân hai nước này có_thể đến_nơi thì Mộ_Dung_Thuỳ đã chiếm được thành và giết chết Mộ_Dung_Vĩnh lãnh_thổ của Tây_Yên bị sáp_nhập và Hậu_Yên_Năm 395 do Bắc_Nguỵ liên_tục cướp phá vùng biên_giới nên Mộ_Dung_Thuỳ đã cử Mộ_Dung_Bảo_Mộ Dung_Nông_Mộ_Dung Lân_Mộ_Dung_Đức và Mộ_Dung_Thiệu dẫn khoảng 9 vạn quân đi thảo phạt Bắc_Nguỵ trong đó Mộ_Dung_Bảo là chỉ_huy Thác_Bạt_Khuê đã rút quân khỏi kinh_thành Thịnh_Lạc_盛樂 nay thuộc Hohhot_Nội_Mông về phía tây Hoàng_Hà_Quân của Mộ_Dung_Bảo đã đuổi theo và cuối_cùng thì kiệt_sức Thác_Bạt_Khuê loan tin_đồn thất_thiệt rằng Mộ_Dung_Thuỳ đã chết và điều này khiến quân Hậu_Yên trở_nên lo_lắng Trong khi đó một_số người ủng_hộ của Mộ_Dung_Lân đã nghĩ đến việc tiến_hành chính_biến để giúp Mộ_Dung_Lân lên làm hoàng_đế và mặc_dù bản_thân Mộ_Dung_Lân không tự mình dính_líu thì việc này cũng khiến hai bên nghi_kị lẫn nhau Mộ_Dung_Bảo do_vậy quyết_định rút quân Vào mùa đông năm 395 quân Bắc_Nguỵ phục_kích quân Hậu_Yên trong trận Tham_Hợp_Pha giết được nhiều quan Hậu_Yên và bắt_giữ phần_lớn số còn lại Mộ_Dung_Bảo và một_số tướng_lĩnh đã chạy thoát Ban_đầu Thác_Bạt_Khuê định thả quân Hậu_Yên bị bắt để thể_hiện lòng nhân_từ song vì nghe theo lời cảnh_báo của Khả_Tần_Kiến_可頻建 rằng nếu làm_vậy sẽ cho_phép quân Hậu_Yên khôi_phục được lực_lượng một_cách nhanh_chóng nên Thác_Bạt_Khuê đã cho tàn_sát tất_cả lính Hậu_Yên bị bắt_giữ Mộ_Dung_Bảo cảm_thấy bị làm_nhục và khẩn_cầu phụ hoàng khởi_động một chiến_dịch khác để chống lại Bắc_Nguỵ và Mộ_Dung_Đức cũng khẩn_cầu Mộ_Dung_Thuỳ làm như_vậy Vì_thế ông đã triệu Cao_Dương_vương Mộ_Dung_Long và Mộ_Dung_Thịnh quay trở_lại kinh_thành Trung_Sơn cùng với quân tăng_viện ở phía bắc của đất_nước sẵn_sàng mở một cuộc tấn_công chống Bắc_Nguỵ vào năm 396 Mộ_Dung_Thuỳ sau đó cho mở chiến_dịch và nhanh_chóng chiếm được Bình_Thành 平城 nay thuộc Đại_Đồng Sơn_Tây của Bắc_Nguỵ và nhắm đến Thịnh_Lạc_Thác_Bạt Khuê trong hoảng_loạn đã nghĩ đến việc một lần nữa bỏ Thịnh_Lạc_Tuy nhiên khi Mộ_Dung_Thuỳ dẫn quân qua Tham_Hợp pha lính Hậu_Yên trông thấy thi_thể của các binh_lính đồng_hương đã chết trong trận trước đó và bắt_đầu than_khóc Mộ_Dung_Thuỳ trở_nên tức_giận và xấu_hổ đến_nỗi đã lâm_bệnh Quân Hậu_Yên bắt_đầu rút_lui và trên đường trở_lại Trung_Sơn_Mộ_Dung Thuỳ đã qua_đời ở Thượng_Cốc_上谷 nay thuộc Trương_Gia_Khẩu_Hà Bắc thọ 71 tuổi Cái chết của ông không được công_bố cho đến khi quân Hậu_Yên về đến Trung_Sơn_Mộ_Dung Bảo lên kế_vị song chỉ không đầy một năm sau đó hầu_hết lãnh_thổ Hậu_Yên rơi vào tay Bắc_Nguỵ_Tham khảo BULLET Tư trị thông giám BULLET Tấn thư BULLET Nguỵ thư
Mộ_Dung_Thuỳ