Cao_Khai_Đạo_Cao Khai_Đạo 624 là một thủ_lĩnh nổi_dậy chống lại sự cai_trị của triều Tuỳ vào cuối thời_gian trị_vì của Tuỳ_Dạng_Đế_Cao Khai_Đạo chiếm_giữ khu_vực tập_trung tại Hoài_Nhung_懷戎 nay thuộc Trương_Gia_Khẩu_Hà Bắc và xưng là Yên_Vương liên_minh với Đông_Đột_Quyết_Năm 620 ông đã quy_phục Đường_Cao Tổ trong một thời_gian ngắn và được ban cho họ Lý của hoàng_tộc Đường Tuy_nhiên năm 621 ông đã nổi_dậy chống lại triều Đường và tái xác_nhận vị_thế độc_lập Năm 624 bộ_tướng Trương_Kim_Thụ_張金樹 đã tiến_hành chính_biến Cao_Khai_Đạo tự_sát Nổi_dậy ban_đầu Cao_Khai_Đạo xuất_thân từ Thương châu 滄州 nay gần tương_ứng với Thương Châu_Hà_Bắc_Khi còn niên_thiếu ông nuôi sống bản_thân bằng việc đun nước_biển lấy muối để bán Ông được mô_tả là dũng_mãnh và nhanh_nhẹn trên lưng ngựa Vào năm 616 hay trước đó Cao_Khai_Đạo gia_nhập vào đội quân nổi_dậy của thủ_lĩnh Cách Khiêm_格謙_Cách_Khiêm sau đó bị tướng Tuỳ là Dương_Nghĩa_Thần giết chết vào năm 616 Cao_Khai_Đạo thu_thập tàn_quân của Cách Khiêm_Cao_Khai_Đạo dẫn quân đi cướp_bóc khu_vực nay là bắc_bộ Hà_Bắc_Năm 617 Cao_Khai_Đạo cho quân bao_vây thành Bắc_Bình 北平 nay thuộc Tần_Hoàng_Đảo_Hà Bắc cuộc bao_vây này kéo_dài trong hơn một năm Khoảng tết năm 619 tướng Tuỳ trấn_thủ thành Bắc_Bình là Lý_Cảnh_李景 thấy không_thể giữ thành lâu thêm nữa vì_thế đã bỏ thành khi một tướng Tuỳ khác là Đặng_Cảo_鄧暠 đem quân đến cứu_viện Cao_Khai_Đạo đã chiếm được Bắc_Bình sau đó tiếp_tục chiếm Ngư_Dương_漁陽 nay thuộc Kế_Thiên_Tân_Cao Khai_Đạo xưng là Yên_Vương và cải nguyên_niên hiệu là Thuỷ_Hưng định_đô tại Ngư_Dương_Trong khi đó một thủ_lĩnh nổi_dậy khác ở gần đó là tăng nhân Cao_Đàm_Thịnh_高曇晟 đã chiếm lấy Hoài_Nhung và xưng là Đại_Thừa hoàng_đế Cao_Đàm_Thịnh phái sứ_giả đến chiêu_hàng Cao_Khai_Đạo_Cao Khai_Đạo chấp_thuận Cao_Đàm_Thịnh và Cao_Khai_Đạo kết làm huynh_đệ Cao_Đàm_Thịnh phong cho Cao_Khai_Đạo tước Tề_Vương_Tuy nhiên vài tháng sau đó Cao_Khai_Đạo giết chết Cao_Đàm_Thịnh đoạt lấy bộ_hạ của người này và rời quốc đô đến Hoài_Nhung_Cả_Cao Khai_Đạo và Đậu_Kiến_Đức một thủ_lĩnh nổi_dậy khác đều cố tiến_công U châu 幽州 nay gần tương_ứng với Bắc_Kinh do La_Nghệ trấn_thủ La_Nghệ cự_tuyệt quy_hàng song thay vào đó lại quy_phục triều Đường Quy_Đường sau lại chống Đường Vào mùa hè năm 620 Đậu_Kiến_Đức bao_vây La_Nghệ nay được triều Đường ban cho họ Lý của hoàng_tộc ở U châu Lý_Nghệ cầu_viện Cao_Khai_Đạo_Cao đích_thân dẫn 2 000 kị_binh đến cứu_viện Lý_Nghệ buộc Đậu_Kiến_Đức phải triệt_thoái Sau đó Cao_Khai_Đạo quyết_định thông_qua Lý_Nghệ hàng_Đường Vào mùa đông năm 620 Đường_Cao Tổ ban họ Lý cho Cao_Khai_Đạo phong tước Bắc_Bình quận vương phong chức tổng quản của Uý châu 蔚州 nay gần tương_ứng với Trương_Gia_Khẩu_Trong khoảng thời_gian này tính kiên_nhẫn cương_nghị và tàn_ác của Cao_Khai_Đạo đã bộc_lộ đó là khi một mũi_tên chọc vào mặt ông Khi ông yêu_cầu y sư phẫu_thuật để lấy nó ra y sư nói rằng mũi_tên đâm quá sâu nên không_thể lấy ra được Cao_Khai_Đạo do tức_giận nên đã xử_tử y sư Sau đó ông hỏi một y sư khác người này nói rằng có_thể lấy nó ra song sẽ rất đau_đớn Cao_Khai_Đạo tiếp_tục xử_tử người này Đến khi Cao_Khai_Đảo hỏi một vị y sư thứ ba người này trả_lời rằng không có vấn_đề gì Y sư sau đó bắt_đầu dùng thủ_thuật trên khuôn_mặt Cao_Khai_Đạo khoét vào xương và tách nó ra để lấy đầu mũi_tên Người ta nói rằng trong quá_trình phẫu_thuật Cao_Khai_Đạo vẫn tiếp_tục yến_tiệc thưởng ca_vũ và tỏ ra vui_sướng Vào mùa đông năm 621 U châu của Lý_Nghệ rơi vào nạn đói Cao_Khai_Đạo đồng_ý cung_cấp lương_thực cho U châu Khi Lý_Nghệ phái những người già_yếu đến Úy châu để tránh nạn đói Cao_Khai_Đạo đã đối_đãi tốt với họ Lý_Nghệ hài_lòng và đã phái 300 lính với hàng trăm cỗ xe và trên 1 000 ngựa và lừa đến Uý châu vận_chuyển lương_thực Tuy_nhiên Cao_Khai_Đạo đã quay sang chống Lý_Nghệ và đã giữ tất_cả lại từ_bỏ quan_hệ với Lý_Nghệ và triều Đường_Cao Khai_Đạo liên_kết với Đông_Đột_Quyết ở phía bắc và Lưu_Hắc_Thát ở phía nam Ông tiến_công Dịch châu 易州 một phần của Bảo_Định_Hà_Bắc hiện_nay song không_thể chiếm được Tuy_nhiên ông tiến_hành cướp phá các châu nằm dưới quyền kiểm_soát của Lý_Nghệ và các tướng Đường khác Vào mùa xuân năm 623 ông hợp quân với Hiệt_Lợi khả hãn của Đông_Đột_Quyết và bộ_tướng Uyển_Quân_Chương_苑君璋 của Định_Dương khả hãn Lưu_Vũ_Chu tiến_công Nhạn_Môn quan 雁門 nay thuộc Hãn_Châu_Sơn_Tây của triều Đường song không_thể chiếm được Ông tiếp_tục tấn_công các châu của Đường trong nhiều năm thường liên_kết với Đột_Quyết và Khố_Mặc_Hề_Năm 623 ông đã bang trợ Hiệt_Lợi khả hãn đoạt lấy quận Mã_Ấp_馬邑 nay thuộc Sóc_Châu_Sơn_Tây song ngay sau đó Hiệt_Lợi khả hãn đã trả Mã_Ấp cho Đường Qua_đời Vào mùa xuân năm 624 Đường đã chiếm_lĩnh đại_bộ_phận Trung_Quốc tiêu_diệt toàn_bộ các thế_lực cát_cứ không có Đột_Quyết chống lưng Cao_Khai_Đạo lo_sợ rằng mình sẽ là mục_tiêu tiếp_theo nên đã dự_tính hàng_phục triều Đường song đã quyết_định không làm như_vậy vì trước_đây từng phản lại triều Đường và vì có Đông_Đột_Quyết hỗ_trợ Tuy_nhiên binh_lính của ông phần_lớn xuất_thân từ các khu_vực nay do triều Đường kiểm_soát họ thương_nhớ quê_hương Cao_Khai_Đạo sợ rằng các binh_sĩ này sẽ quay lưng với mình nên đã chọn vào trăm dũng_sĩ và chính_thức xem họ là nghĩa_nhi cho họ bảo_vệ các nội do Trương_Kim_Thụ_張金樹 thống_lĩnh Trong khi đó Lưu_Hắc_Thát bại_trận và bị quân Đường giết vào năm 623 bộ_tướng Trương_Quân_Lập_張君立 của ông ta chạy đến chỗ Cao_Khai_Đạo_Trương Quân Lập và Trương_Kim_Thụ sau đó đã lập_mưu chống lại Cao_Khai_Đạo_Vào một đêm Trương_Kim_Thụ lệnh cho đồng_đảng bí_mật cắt dây_cung và giấu gươm giáo của các nghĩa_nhi sau khi các nghĩa_nhi đã ngủ Trương_Kim_Thụ và đồng_đảng tấn_công điện các của Cao_Khai_Đạo_Khi các nghĩa_nhi nhận thấy vũ_khí của họ không sử_dụng được hoặc đã mất nên đầu_hàng Cao_Khai_Đạo nhận ra mình đang ở trong tình_thế vô_vọng mặc áo_giáp và cầm vũ_khí ngồi trong đường thượng cùng thê_thiếp dự tiệc Đồng_đảng của Trương_Kim_Thụ biết Cao_Khai_Đạo vốn dũng_mãnh nên không dám xông tới giết Đến lúc bình_minh Cao_Khai_Đạo tự thắt_cổ chết thế thiếp cùng chư tử của ông cũng đều tự_sát Trương_Kim_Thụ sau đó giết chết các nghĩa_nhi và Trương_Quân_Lập quy_hàng triều Đường Tham_khảo BULLET Cựu_Đường thư BULLET Tân_Đường thư
Cao_Khai_Đạo