Ochroma pyramidale Chân thỏ hay gỗ bấc danh_pháp khoa_học Ochroma pyramidale là một loài thực_vật có hoa trong họ Cẩm quỳ Loài này được Jean_Baptiste_Lamarck công_bố hợp_lệ lần đầu_tiên tháng 4 năm 1788 dưới danh_pháp Bombax pyramidale dựa trên mô_tả của Antonio_José_Cavanilles trước đó Năm 1920 Ignatz_Urban chuyển nó sang chi Ochroma_Loài này cũng thường được được dẫn với tên khoa_học Ochroma lagopus do cuối tháng 6 năm 1788 Olof_Swartz lần đầu_tiên mô_tả chi Ochroma với loài được mô_tả kèm theo là O lagopus Tuy_nhiên danh_pháp do Swartz công_bố cho loài này có sau khi Lamarck đã công_bố hợp_lệ danh_pháp Bombax pyramidale nên O lagopus chỉ là đồng_nghĩa muộn của Ochroma pyramidale khi nó được chuyển từ chi Bombax sang chi này Nó là loài duy_nhất hiện_nay được công_nhận của chi Ochroma_Là loài cây_gỗ to và lớn nhanh có_thể cao tới và đường_kính thân cây Gỗ bấc rất nhẹ tỷ_trọng riêng khoảng 120 150 kg m³ với nhiều công_dụng Cây_gỗ bấc là bản_địa miền nam Brasil và miền bắc Bolivia cho tới miền nam Mexico Phân_loại Là thành_viên của họ Cẩm quỳ Malvaceae_O pyramidale từng được coi là một loài trong họ Gạo_Bombaceae nhưng hiện_nay được coi là có vị_trí không rõ_ràng trong Malvatheca với mối quan_hệ họ_hàng gần nhất_là với chi Patinoa tạo thành một nhánh độc_lập với cả phân họ Cẩm quỳ Malvoideae và phân họ Gạo_Bombacoideae_Sinh học Là loài bản_địa khu_vực từ miền nam Mexico tới miền nam Brasil nhưng hiện_nay nó có_thể được tìm thấy ở nhiều quốc_gia khác Papua_New_Guinea Indonesia Thái_Lan quần_đảo_Solomon v v Là thực_vật tiên_phong nó xuất_hiện trong những khu_vực dọn quang trong những cánh rừng hoặc là do con_người chặt phá hoặc là do cây đổ hay trên những khu đồng_ruộng bị bỏ_hoang Nó lớn rất nhanh tới trong 10 15 năm Tốc_độ lớn nhanh này giải_thích cho độ nhẹ của gỗ vởi tỷ_trọng riêng của nó thấp hơn cả bần Loài cây này nói_chung không sống quá 30 40 năm Ra hoa từ năm thứ ba trở đi thông_thường vào cuối mùa mưa khi rất ít loài cây_gỗ khác ra hoa Các hoa lớn nở vào buổi chiều muộn và duy_trì tình_trạng này qua đêm Mỗi hoa chứa 1 tuyến mật sâu tới Các loài thụ_phấn ban_ngày bao_gồm_khỉ mũ nhưng phần_lớn quá_trình thụ_phấn diễn ra ban_đêm Người ta từng cho rằng động_vật thụ_phấn chủ_chốt là dơi nhưng chứng_cứ gần đây cho thấy 2 nhóm động_vật_có_vú ăn đêm là kinkajou và olingo có_thể mới là động_vật thụ_phấn chính Gieo_trồng Ecuador cung_cấp trên 95 lượng gỗ bấc thương_mại Trong những năm gần đây khoảng 60 cây_gỗ bấc đượng trồng trong các đồn_điền thành các hàng dày dặc khoảng 1 000 cây ha so với 2 3 cây ha trong tự_nhiên Nó là cây sớm rụng lá trong mùa khô hoặc thường xanh với các lá to có thuỳ lá hình chân_vịt Là thực_vật hạt_kín hai_lá_mầm nên gỗ bấc được phân_loại như là loại gỗ cứng mặc_dù gỗ của nó rất mềm Nó là loại gỗ cứng thương_mại mềm nhất Gỗ được thu_hoạch sau 6 10 năm trồng Sử_dụng Gỗ bấc rất nhẹ và sáng màu với thớ gỗ thô Tỷ_trọng riêng của gỗ bấc khô trong phạm_vi từ với tỷ_trọng điển_hình khoảng Gỗ của cây còn sống có các tế_bào lớn chứa đầy nước Điều này làm cho gỗ có kết_cấu xốp và làm cho gỗ của cây còn sống không nhẹ hơn nước đáng_kể và vừa đủ ở mức tối_thiểu để gỗ nổi trên mặt_nước Trong sản_xuất gỗ thương_mại gỗ bấc được sấy trong lò khoảng 2 tuần để làm các tế_bào này khô và rỗng Tỷ_lệ thể_tích diện_tích bề_mặt lớn của các tế_bào rỗng có vách mỏng được tạo ra từ sấy khô làm cho gỗ khô có tỷ_lệ_lực trọng_lượng độ dai bền lớn do các tế_bào chủ_yếu chứa không_khí Không giống như gỗ mục_nát tự_nhiên nhanh_chóng bị phân_huỷ trong các rừng mưa nơi cây_gỗ bấc sinh_sống các vách tế_bào của gỗ bấc sấy khô vẫn giữ được kết_cấu bền_vững của xenluloza và linhin Do tỷ_trọng thấp nhưng độ dai bền cao gỗ bấc là vật_liệu rất phổ_biến để làm các kết_cấu nhẹ dai trong các thử_nghiệm mô_hình cầu các mô_hình nhà_cửa và mô_hình máy_bay tất_cả các hạng đều có_thể sử_dụng cho các chủng_loại máy_bay mô_hình kiểm_soát bằng dây hoặc bằng sóng_vô_tuyến trong bộ_môn thể_thao máy_bay mô_hình với các hạng thi_đấu nhẹ nhất đặc_biệt có giá_trị trong máy_bay mô_hình bay tự_do Gỗ bấc cũng có giá_trị như là một thành_phần trong sản_xuất các máy_bay thật bằng gỗ nhẹ nổi_tiếng nhất trong số này có_lẽ là de Havilland_Mosquito của Anh trong thế_chiến II Gỗ bấc cùng dùng để làm ra các mồi câu bằng gỗ trong câu cá đặc_biệt trong các mồi câu Rapala_Các que gỗ bấc khô cũng có_ích trong vai_trò của bút thay_thế tạm_thời trong nghệ_thuật thư_pháp khi các ngòi_bút kim_loại thương_mại với bề rộng mong_muốn không có sẵn Gỗ bấc cũng thường được dùng làm vật_liệu lõi trong các composit chẳng_hạn cánh của nhiều loại turbine gió có chứa gỗ bấc Trong sản_xuất vợt bóng_bàn một lớp gỗ bấc thường được dán giữa hai lớp gỗ_dán mỏng làm từ các loại gỗ khác Gỗ bấc cũng được dùng trong cán tấm cùng với nhựa cốt sợi thuỷ_tinh sợi thuỷ_tinh để sản_xuất các ván lướt_sóng gỗ bấc chất_lượng cao cũng như boong tàu và phần nổi trên mặt_nước của nhiều loại thuyền đặc_biệt là các loại du_thuyền có chiều dài dưới Gỗ bấc cũng dùng sản_xuất các đồ_dùng biểu_diễn bằng gỗ để đập phá như bàn_ghế để đập gãy trong các cảnh nào đó của hát kịch phim và truyền_hình Thế_hệ 5 và 6 của xe thể_thao Chevrolet_Corvette có sàn xe là gỗ bấc dán giữa các tấm nhựa cốt sợi cacbon Nhà_khoa_học kiêm nhà phiêu_lưu mạo_hiểm người Na_Uy là Thor_Heyerdahl tin rằng tiếp_xúc sớm của thổ_dân Nam_Mỹ và Polynesia là có_thể đã làm ra chiếc bè Kon_Tiki từ gỗ bấc và trên chiếc mảng này ông và đoàn thuỷ_thủ đã vượt khoảng 6 900 km trên Thái_Bình_Dương trong 101 ngày 28 4 1947 07 8 1947 từ Callao_Peru để đến đảo san_hô vòng Raroia trong quần_đảo Tuamotu vào năm 1947 Tuy_nhiên gỗ của Kon_Tiki đã không được sấy khô và khả_năng nổi của nó chủ_yếu là do nhựa của gỗ bấc có tỷ_trọng thấp hơn nước_biển Điều may_mắn ngẫu_nhiên này có_thể đã là nguyên chính cứu_vãn chuyến thám_hiểm do nó ngăn nước_biển không ngấm vào gỗ và làm chìm chiếc bè Xem thêm BULLET Tilia một chi thực_vật chứa các loài cây_gỗ cũng có gỗ nhẹ như Tilia americana BULLET Paulownia
Ochroma pyramidale