Ngành Rêu_Ngành_Rêu hay chính_xác hơn là ngành Rêu thật là một đơn_vị phân_loại thực_vật bao_gồm các loài thực_vật mềm có kích_thước dù có một_số loài lớn hơn như Dawsonia cây rêu cao nhất có_thể lên đến Chúng thường phát_triển cùng nhau tạo thành cụm hoặc thảm ở các con đập hoặc các nơi có bóng_râm Chúng không có hoa cũng như không có hạt sau khi thụ_tinh thì phát_triển các thể bào_tử với các cuống không phân nhánh với đỉnh có các nang đơn_giản chứa bào_tử Các cây riêng_lẻ thông_thường bao_gồm các lá đơn_giản nói_chung chỉ dày cỡ một tế_bào đính vào thân cây có_thể phân nhánh hoặc không và chỉ có vai_trò hạn_chế trong truyền_dẫn nước và chất dinh_dưỡng Mặc_dù một_số loài có các mô truyền_dẫn nhưng các mô này nói_chung kém phát_triển và khác_biệt về cấu_trúc với mô tương_tự ở thực_vật có mạch Rêu thật nói_chung hay bị nhầm_lẫn với địa_y rêu sừng và rêu tản Địa_y có bề_ngoài có_thể rất giống rêu thật và có tên gọi thông_thường đôi_khi cũng chứa từ rêu như rêu tuần_lộc Cladonia rangiferina hay rêu Iceland Cetraria islandica nhưng chúng không có quan_hệ họ_hàng gần với rêu thật Rêu thật từng được gộp cùng rêu sừng và rêu tản như là thực_vật không mạch trong ngành cũ mà trong tiếng Anh gọi_là bryophytes rêu tất_cả chúng đều có thế_hệ_thể giao_tử đơn_bội như là pha chủ_đạo trong vòng đời Điều này tương_phản với mô_hình ở tất_cả các nhóm thực_vật có mạch thực_vật có hạt và dương_xỉ trong đó thế_hệ_thể bào_tử lưỡng bội là chủ_đạo Rêu thật hiện_nay được xếp trong ngành Bryophyta_Có khoảng 12 000 loài rêu thật Các nhóm rêu tản và rêu sừng hiện_nay được tách thành những ngành riêng Tầm quan_trọng thương_mại chủ_yếu của rêu thật là ở chỗ nó là thành_phần chính của than_bùn chủ_yếu là chi Sphagnum mặc_dù chúng cũng được sử_dụng cho mục_đích trang_trí như trong vườn và trong buôn_bán hoa Sử_dụng truyền_thống của rêu thật còn có làm vật_liệu cách_nhiệt cũng như trong các ứng_dụng hấp_thụ chất_lỏng do khả_năng hấp_thụ chất_lỏng của nó có_thể tới 20 lần trọng_lượng của chính nó Tổng_quan Về mặt thực_vật_học thì rêu thật là thực_vật không mạch trong ngành thực_vật trên cạn Bryophyta_Chúng là thực_vật nhỏ chỉ cao vài xentimet thân thảo không hoá gỗ chủ_yếu hấp_thụ nước và các chất dinh_dưỡng qua lá sử_dụng cacbon dioxide và ánh nắng để quang_hợp tạo ra thức_ăn Các thể giao_tử của rêu thật có thân đơn hoặc phân nhánh moc thẳng hay bò_sát mặt chất nền Lá của chúng đơn_giản thường chỉ có một lớp tế_bào không có khe hở bên trong và thường có gân giữa dầy hơn Chúng không có rễ thực_sự mà chỉ có rễ giả_như sợi chỉ để gắn chúng vào chất nền Rêu thật không hấp_thụ nước và chất dinh_dưỡng từ chất nền thông_qua các rễ giả này Có_thể phân_biệt rêu thật với rêu tản Marchantiophyta hay Hepaticae bằng các rễ giả đa_bào của chúng Các nang chứa bào_tử hay túi bào_tử của rêu thật nằm đơn_độc trên các thân dài không phân nhánh và như_thế phân_biệt chúng với thực_vật nhiều túi bào_tử Polysporangiophyta nhóm chứa tất_cả các loài thực_vật có mạch Các thể bào_tử mang bào_tử nghĩa_là thế_hệ đa_bào lưỡng bội có thời_gian sống ngắn_ngủi và phụ_thuộc vào thể giao_tử để có nguồn cung_cấp nước và chất dinh_dưỡng Bên cạnh đó ở phần_lớn các loài rêu thật thì nang chứa bào_tử phình to và thuần_thục sau khi cuống dài ra trong khi ở rêu tản thì nang phình to và thuần_thục trước khi cuống dài ra Các khác_biệt khác là không phổ_quát đối_với tất_cả các loài rêu thật hay rêu tản nhưng sự hiện_diện của thân cây khác_biệt rõ_ràng với các lá hình_dáng đơn_giản và nổi gờ không xẻ thuỳ sâu hay phân_đoạn và không sắp_xếp thành 3 hàng tất_cả đều chỉ ra rằng nó là loài rêu thật Vòng đời Thực_vật có mạch có 2 bộ nhiễm_sắc_thể trong các tế_bào sinh_dưỡng của chúng và được gọi là lưỡng bội_nghĩa là mỗi nhiễm_sắc_thể đều có một đối_tác chứa thông_tin di_truyền giống hoặc tương_tự như nó Ngược_lại rêu thật và các nhóm rêu khác chỉ có 1 bộ nhiễm_sắc_thể và vì_thế là đơn_bội nghĩa_là mỗi nhiễm_sắc_thể tồn_tại trong một bản_sao duy_nhất bên trong tế_bào Có một khoảng thời_gian trong vòng đời của rêu thật khi chúng có một bộ kép các nhiễm_sắc_thể cặp đôi nhưng điều này chỉ xảy ra trong giai_đoạn_thể bào_tử Vòng đời của rêu thật bắt_đầu với một bào_tử đơn_bội nảy mầm để sinh ra một thể nguyên tơ protonema protonemata hay tơ mềm có_thể là một khối các sợi giống như sợi chỉ hoặc dạng á tản phẳng và giống như tản Các thể nguyên tơ dạng khối của rêu thật thông_thường giống như một lớp nỉ mỏng màu xanh lục và có_thể mọc trên đất ẩm vỏ cây đá bê_tông hoặc gần như bất_kỳ bề_mặt nào có độ ổn_định phù_hợp Đây là giai_đoạn chuyển_tiếp trong vòng đời của rêu thật nhưng từ các thể nguyên tơ mọc ra cuống túi giao_tử vật sinh giao_tử được phân_hoá về cấu_trúc thành_thân và lá Một khối riêng_lẻ các thể nguyên tơ có_thể phát_triển vài chồi cuống túi giao_tử sinh ra một cụm rêu Từ đỉnh của thân hay nhánh cuống túi giao_tử phát_triển các cơ_quan sinh_dục của rêu thật Các cơ_quan cái được biết đến như là túi giao_tử cái archegonium archegonia và được bảo_vệ bởi một nhóm các lá bị biến_đổi được biết đến như là tổng bao cái perichaetum perichaeta Các túi giao_tử cái là các cụm các tế_bào dạng bình thót cổ nhỏ với phần cổ thắt lại hở gọi là bụng nơi mà tinh_trùng bơi vào Các cơ_quan đực được biết đến như là túi giao_tử đực antheridium antheridia và được bao quanh bởi các lá bị biến_đổi được biết đến như là bao đực perigonium perigonia Các lá xung_quanh ở một_số loài rêu thật tạo thành một chén văng cho_phép tinh_trùng chứa trong chén bị văng ra ngoài tới các cuống lân_cận bởi các giọt nước rơi vào Rêu thật có_thể là đơn_tính khác_thể giao_tử so_sánh với đơn_tính khác gốc ở thực_vật có hạt hoặc đơn_tính cùng thể giao_tử so_sánh với đơn_tính cùng gốc ở thực_vật có hạt Ở rêu đơn_tính khác_thể giao_tử thì các cơ_quan sinh_dục đực và cái được sinh ra trên các cây thể giao_tử khác nhau Ở rêu đơn_tính cùng thể giao_tử thì các cơ_quan sinh_dục đực và cái được sinh ra trên cùng một cây thể giao_tử Khi có nước tinh_trùng từ các túi giao_tử đực bơi tới các túi giao_tử cái và thụ_tinh diễn ra dẫn tới sự sản_sinh_thể bào_tử lưỡng bội Tinh_trùng của rêu thật là hai tiên mao nghĩa_là chúng có 2 tiên mao lông roi hỗ_trợ tạo ra lực đẩy Do tinh_trùng phải bơi tới túi giao_tử cái nên thụ_tinh không_thể xảy ra nếu không có nước Một_số loài như Mnium hornum hay một_vài loài của chi Polytrichum giữ các túi giao_tử đực trong cái gọi là chén văng một cấu_trúc giống như cái chén hay cái bát trên đỉnh chồi để đẩy tinh_trùng văng ra xa vài deximet khi các giọt nước va vào chúng làm tăng khoảng_cách có_thể thụ_tinh Sau khi thụ_tinh_thể bào_tử chưa thuần_thục đẩy nó thoát ra khỏi bụng túi giao_tử cái Mất khoảng 3 đến 6 tháng để thể bào_tử thuần_thục Cơ_thể của thể bào_tử bao_gồm một cuống dài gọi là tơ cứng và một nang có nắp đậy Nang và nắp được bao_bọc bởi một mạng che đơn_bội là phần sót lại của bụng túi giao_tử cái Mạng che thông_thường sẽ rụng khi nang thuần_thục Bên trong nang các tế_bào sinh bào_tử trải qua phân bào giảm nhiễm để tạo ra các bào_tử đơn_bội mà sau đó vòng đời lại có_thể bắt_đầu Miệng của nang thông_thường có một vòng phần_phụ giống như răng bao quanh gọi là vòng lông răng Vòng lông răng này không thấy có ở một_số loài rêu thật Phần_lớn các loài rêu thật phát_tán bào_tử nhờ gió Ở chi Sphagnum thì bào_tử được bắn ra xung_quanh khoảng nhờ khí nén có trong nang với các bào_tử được gia_tốc tới khoảng 36 000 lần gia_tốc trọng_trường Trái_Đất g Gần đây người ta phát_hiện ra rằng các nhóm động_vật chân khớp nhỏ như bọ đuôi bật Collembola và bét Acari có_thể ảnh_hưởng tới thụ_tinh ở rêu thật và quá_trình này được thúc_đẩy bởi mùi do rêu phát ra Chẳng_hạn Ceratodon purpureus rêu lửa rêu răng sừng tía đực và cái toả ra các chất mùi hữu_cơ dễ bay_hơi và phức_tạp Các cây cái toả ra nhiều hợp_chất hơn các cây đực Bọ đuôi bật được phát_hiện là ưa chọn cây cái hơn và một nghiên_cứu cho thấy bọ đuôi bật làm tăng thụ_tinh ở rêu gợi_ý rằng mối quan_hệ được thúc_đẩy bằng mùi tương_tự như mối quan_hệ thụ_phấn thực_vật ở nhiều loài thực_vật có hạt Loài rêu Splachnum sphaericum phát_triển cơ_chế thụ_tinh nhờ côn_trùng xa hơn_nữa bằng cách thu_hút ruồi tới các túi bào_tử của nó với mùi xác_chết thối nồng_nặc và cung_cấp một ám_hiệu thị_giác mạnh dưới dạng các cổ phồng màu đỏ phía dưới mỗi nang bào_tử của nó Ruồi bị hấp_dẫn bay đến cây rêu sẽ mang bào_tử của nó đến các đống phân_tươi của động_vật ăn cỏ chính là môi_trường sống ưa_thích của các loài trong chi rêu này Một_số loài rêu thật như Ulota phyllantha các cấu_trúc sinh_dưỡng màu xanh lục gọi_là mầm được sinh ra trên lá hoặc nhánh có_thể tách ra để tạo thành một cây rêu mới mà không cần phải trải qua chu_trình thụ_tinh Đó là một_cách thức của sinh_sản_vô_tính và các đơn_vị đồng_nhất về di_truyền có_thể dẫn tới sự hình_thành của các quần_thể dòng vô_tính Phân_loại Trước_đây rêu thật được gộp nhóm cùng với rêu tản và rêu sừng trong ngành Bryophyta rêu hay Bryophyta sensu lato trong đó rêu thật là lớp Musci_Định nghĩa này về Bryophyta là một nhóm cận ngành do rêu thật dường_như là gần với thực_vật có mạch hơn là với rêu tản Rêu nói_chung hiện_nay đã tách thành 3 ngành là Bryophyta rêu thật Marchantiophyta rêu tản và Anthocerotophyta rêu sừng Bryophyta_Bryophyta sensu stricto được chia thành 8 lớp Sáu trong 8 lớp này chỉ chứa 1 hoặc 2 chi trong mỗi lớp Polytrichopsida có 23 chi và Bryopsida chiếm phần_lớn các loài trong ngành Rêu với hơn 95 số loài
Ngành Rêu