Vân_Môn tông Vân_Môn tông 雲門宗_Unmon shū là tông_phái nằm trong năm dòng thiền_tông của Trung_Quốc Ngũ_Gia_Thất_Tông 五家七宗 do thiền_sư Vân_Môn_Văn_Yển 雲門文偃 pháp tử thiền_sư Tuyết_Phong_Nghĩa_Tồn 雪峰義存 sáng_lập từ năm 930 Môn_phái này mở_rộng vào đời Hậu_Đường học_trò của Văn_Yển rất đông trên_dưới hơn 1000 vị và 61 vị nối pháp Thiền_sư Vân_Môn_Văn_Yến ban_sơ tham_vấn Thiền_sư Mục_Châu_Đạo_Túng 睦州道蹤 phát_minh tâm_địa sau yết_kiến Thiền_sư Tuyết_Phong_Nghĩa_Tồn thấu được áo chỉ bèn nối pháp Tuyết_Phong_Gia phong của Thiền_sư Mục_Châu mãnh_liệt bén nhọn còn gia_phong của Thiền_sư Tuyết_Phong thì ôn_hoà huyền_ảo thiền_sư Vân_Môn_Văn_Yến kế_thừa sở_trường của hai nhà phát_huy Tông chỉ vi diệu đặc_biệt trụ núi Vân_Môn_Thiều_Châu Tông phong của phái này là cơ phong sắc_bén thẳng_tắp ngữ cú thì giản_đơn và phương_tiện tiếp hoá dứt_khoát khác với các_tông kia thường dùng ba chữ Cố nhìn Giám xem Ỷ chê để khám_xét người học ngoài_ra còn có Vân_Môn_Bát_Yếu một Huyền hai Tùng ba Chân_Yếu bốn Đoạt năm Hoặc sáu Quá bảy Tán tám Xuất_Pháp_Nhãn_Thiền Sư_Thập_Qui_Luận xưng Thiền_sư Vân_Môn là Hàm cái triệt lưu_ý nói gia_phong nhà họ giống như nước sông đang chảy gấp mà đột_nhiên dừng lại Thiền_sư Vân_Môn_Văn_Yến có tự làm bài kệ nêu lên ý chỉ của Tông mình rằng Vân_Môn chót_vót trên đám mây Cá chẳng dám trụ nước chẳng bay Vào cửa đã biết ôm kiến_giải Đâu phiền kể lại sình bánh_xe Rất nhiều bậc kiệt_xuất ra_đời trong Vân_Môn_Tông dưới thời nhà Tống thì tông này cùng phát_triển mạnh song_song với Lâm_Tế_Tông đặc_biệt mở_rộng trong xã_hội thượng_tầng nhưng đến thời Nam_Tống thì từ_từ suy_yếu đến thời nhà Nguyên thì hoàn_toàn tuyệt dứt dòng pháp hệ rồi lụi tàn với khoảng 200 năm tồn_tại Truyền_Thừa 1 Thiền_Sư Vân_Môn_Văn_Yến 2 Thiền_Sư Song Tuyền_Nhân_Úc 2 Thiền_Sư Song Phong_Quảng_Ngộ 2 Thiền_Sư Phụng_Tiên_Đạo_Thâm 2 Thiền_Sư Ba Lăng_Hạo_Giám 2 Thiền_Sư_Động Sơn_Thủ_Sơ 2 Thiền_Sư Đức Sơn_Duyên_Mật 2 Thiền_Sư Song Tuyền_Sư_Khoan 2 Thiền_Sư Hương_Lâm_Trừng_Viễn Tham_khảo BULLET Fo_Guang_Ta tz u tien 佛光大辭典_Fo_Guang_Ta tz u tien pien hsiu wei yuan hui 佛光大辭典編修委員會_Taipei_Fo kuang ch u pan she 1988 Phật_Quang_Đại_Từ điển Phật_Quang_Đại_Từ điển biên tu uỷ_viên hội Đài_Bắc_Phật_Quang xuất_bản xã 1988 BULLET Das_Lexikon der Östlichen_Weisheitslehren_Bern 1986 BULLET Thiền_Thất_Khai_Thị Lục_Cội nguồn truyền thừa Thiền_Tông Thiền_sư Nguyệt_Khê sáng_tác HT Thích_Duy_Lực dịch Việt
Vân_Môn tông