Phó chiêu nghi Hán_Nguyên_Đế_Hiếu Nguyên Phó Chiêu nghi chữ Hán_孝元傅昭儀 2 TCN còn được gọi là Định_Đào Phó Thái hậu 定陶傅太后_Định_Đào_Cung vương mẫu 定陶恭王母 hoặc Hiếu_Nguyên Phó Hoàng hậu 孝元傅皇后 là một phi_tần của Hán_Nguyên_Đế_Lưu Thích vị Hoàng_đế thứ 10 của nhà Hán_Bà là mẹ của Định_Đào cung vương sau tặng Cung hoàng Lưu_Khang và là bà nội của Hán_Ai_Đế_Lưu Hân vị Hoàng_đế thứ 12 của nhà Hán trong lịch_sử Trung_Quốc Được biết đến như một người phụ_nữ tham_vọng và độc_đoán Phó Chiêu nghi đương_thời luôn muốn con trai mình Lưu_Khang thay_thế Hán_Thành_Đế_Lưu Ngao con của Vương_Chính_Quân lên_ngôi Hoàng_đế nhà Hán_Cuối cùng bà cũng thấy được cháu trai mình Lưu_Hân trở_thành Hán_Ai_Đế_Thế nhưng bà không bao_giờ thoả_mãn được vị_trí của mình luôn thua_thiệt Vương_Chính_Quân vì bà chỉ là phi_tần trong khi Vương_Chính_Quân là Hoàng_hậu Nhập cung Hán_Phó Chiêu nghi xuất_thân từ quận Hà_Nội nay là Hàm_Đan_Hà_Bắc Cha bà mất sớm người mẹ tái_giá cùng người ở Nguỵ quận là Trịnh_Ông_郑翁 sinh ra một người con trai là Trịnh_Uẩn_鄭惲_Đến tuổi trưởng_thành Phó thị bị đưa vào cung làm Tài nhân trong cung của Thượng_Quan Thái hoàng_thái_hậu Hoàng_hậu của Hán_Chiêu_Đế_Lưu Phất_Lăng Sau đó bà gặp được Thái_tử Lưu_Thích và được Thái_tử sủng_ái Năm Hoàng_Long nguyên_niên 49 TCN Hán_Tuyên_Đế băng_hà Thái_tử Lưu_Thích lên_ngôi tức Hán_Nguyên_Đế_Hoàng đế lập Lưu_Ngao làm Thái_tử do_đó mẹ của Thái_tử là Vương_Chính_Quân trở_thành Hoàng_hậu còn Phó thị được phong là Tiệp dư Tuy chỉ là thiếp thất song Phó Tiệp dư được sủng_ái cực_kì Vương_Hoàng hậu_bị lạnh_nhạt Về sau bà sinh hai người con là Bình_Đô công_chúa 平都公主 và Tế_Dương_vương Lưu_Khang_Mấy năm sau Hán_Nguyên_Đế lập ra địa_vị Chiêu nghi dưới bậc Hoàng_hậu và trên bậc Tiệp dư liền phong cho Phó thị làm Chiêu nghi ban cho Ấn_tín và Dây treo triện Thái_tử Lưu_Ngao ngày_một lớn Hán_Nguyên_Đế ngày_càng không hài_lòng với phong_cách của Thái_tử tỏ ra sủng_ái Lưu_Khang con trai Phó Chiêu nghi hơn điều này khiến bà càng mong cơ_hội đoạt đích Vào năm Kiến_Chiêu thứ 4 35 TCN khi hoàng đệ nhỏ_tuổi nhất của Nguyên Đế là Trung_Sơn vương Lưu_Cánh qua_đời Thái_tử Lưu_Ngao không hề tỏ ra đau_buồn Sử_Đan_史丹 một thân_nhân của bà nội Hán_Nguyên_Đế và là một quan_chức cấp cao ủng_hộ Thái_tử thuyết_phục Nguyên Đế rằng Thái_tử chỉ nhất_thời không hiểu chuyện nhưng Nguyên Đế vẫn không bằng_lòng Khi Tế_Dương_vương Lưu_Khang càng thông_minh và siêng_năng rất được Hán_Nguyên_Đế sủng_ái Trong khi đó Thái_tử Ngao chỉ biết đến tửu_sắc Khi Nguyên Đế bị bệnh thì Phó Chiêu nghi và Lưu_Khang thường được triệu_tập đến giường của Nguyên Đế trong khi Vương_Hoàng hậu và Thái_tử Lưu_Ngao hiếm khi được vậy Trong lúc lâm_bệnh vì được khuyến_khích bởi Phó Chiêu nghi mà Hán_Nguyên_Đế đã xem_xét lại có nên thay ngôi Đông_cung Thái_tử giữa Ngao và Khang không Chỉ khi có sự can_thiệp của Sử_Đan người đã liều_mạng sống của mình để bước lên thảm của long_sàng Hoàng_đế một hành_động mà chỉ có Hoàng_hậu mới được phép làm khuyên_can Hán_Nguyên_Đế từ_bỏ suy_nghĩ phế trưởng lập thứ Goá_phụ thời_kỳ Định_Đào_Thái hậu Năm Cánh_Ninh nguyên_niên 33 TCN Hán_Nguyên_Đế băng_hà con trai của Vương hoàng_hậu là Lưu_Ngao lên_ngôi tức Hán_Thành_Đế_Theo thông_lệ có từ trước nếu hậu_cung phi_tần của hoàng_đế sinh được con trai và người con trai ấy được phong Vương thì sau khi Tiên_đế giá băng mẫu_tử vị Hậu phi đó phải lập_tức lui về phong địa tuyệt không được ở lại trong triều nữa Do Lưu_Khang được phong làm Định_Đào vương của Định_Đào quốc nên Phó Chiêu nghi cũng đến đó ở cùng được tôn gọi là Định_Đào_Thái hậu 定陶太后_Để tạo thế_lực cho dòng_họ của mình bà đem con gái của người em cùng mẹ với mình là Đinh_Cơ gả cho Lưu_Khang_Mối quan_hệ huynh_đệ giữa Thành đế và Định_Đào vương Lưu_Khang khá tốt Định_Đào vương thường được triệu về Trường An để dự yến cùng Hoàng_đế Khi đó Hán_Thành_Đế không có con nên muốn chọn trong số các thân_vương một người để nối_ngôi Lưu_Khang đã được xem là người thừa_kế tiềm_năng Phó Thái_hậu rất vui_mừng về điều này Vương_Phượng mượn chuyện xảy ra nhật_thực ép Thành Đế đuổi Lưu_Khang về đất phong Định_Đào không cho gọi trở về Trường An nữa Thành Đế đành chịu Đại_thần Vương_Chương tức_giận vì sự chuyên_quyền của ngoại thích bèn kiến_nghị Thành Đế bãi_chức họ Vương_Phượng bèn tranh_thủ sự ủng_hộ của Vương_Thái hậu gây sức_ép với Thành Đế khiến Thành Đế phải xin_lỗi Mẫu_hậu bắt giam Vương_Chương Sau đó Chương bị chết trong ngục Năm Dương_Sóc thứ 2 22 TCN Lưu_Khang qua_đời người con của ông là Lưu_Hân nối tước Định_Đào vương khi mới 3 tuổi Năm Nguyên Diên thứ 4 9 TCN Hán_Thành_Đế tuyệt_tự trong khi tuổi đã cao ra chiếu_chỉ tuyên triệu Định_Đào vương Lưu_Hân cùng Trung_Sơn vương Lưu_Hưng con của Phùng_Vương thái_hậu cùng về Trường An để chọn người làm Trữ quân kế_vị Phó Thái_hậu cũng theo cháu nội Lưu_Hân vào triều và bà đã lén vào hậu_cung dùng vàng_bạc châu_báu hối_lộ cho Triệu_Hoàng hậu và Vương_Căn là cậu của Hán_Thành_Đế nhờ_cậy họ nói tốt cho Lưu_Hân_Chính vì_thế Lưu_Hân mới được lập làm Hoàng_Thái_tử vào năm 8 TCN và chọn người cháu của Sở Hiếu vương là Lưu_Cảnh đổi sang làm Định_Đào vương để kế_thừa tước_vị này Hoàng thái thái_hậu Năm Tuy_Hoà thứ 2 7 TCN Hán_Thành_Đế băng_hà Thái_tử Lưu_Hân lên_ngôi tức Hán_Ai_Đế lập Phó thị cháu gái của bà làm Hoàng_hậu tôn Hoàng_hậu Triệu_Phi_Yến làm Hoàng_thái_hậu và tôn Hoàng_thái_hậu Vương_Chính_Quân làm Thái hoàng_thái_hậu Khoảng 10 ngày sau khi đăng cơ Hán_Ai_Đế đón tổ mẫu cùng thân_mẫu đến Vị_Ương cung Nhưng do đích thứ khác_biệt Phó Thái_hậu cùng mẹ ruột Ai_Đế là Đinh_Cơ ngoài đãi_ngộ ra thì vẫn chỉ giữ vị hiệu khi còn ở Định_Đào do Hoàng_thái_hậu và Thái hoàng_thái_hậu chỉ có một mà không_thể thêm người khác chính điều này đã dấy lên nỗi bính bình của Hán_Ai_Đế cũng như là đề_tài tranh_luận trong triều_đình Khi đó Cao_Xương hầu Đổng_Hoành_董宏 tấu lên lấy Mẫu dĩ Tử quý 母以子贵 làm lý_lẽ cẩn tôn Phó Thái_hậu và Đinh_Cơ huy_hiệu xứng_đáng Dưới áp_lực của Đại tư_mã Vương_Mãng cùng Khổng_Quang và Sư_Đan_Đổng_Hoành bị cắt chức lưu_đày nhưng Hán_Ai_Đế sau đó liền đến Trường Tín cung xin dâng thuỵ hiệu cho Lưu_Khang làm Cung_Hoàng_Rồi cuối_cùng Hán_Ai_Đế thuận nước đẩy thuyền dựa vào đó mà ra chỉ tôn tước_hiệu mới cha bà nội và mẹ ruột Phó Thái_hậu nhận tước_hiệu Cung_Hoàng thái_hậu 恭皇太后 còn Đinh_Cơ mẹ của Ai_Đế được phong làm Cung_Hoàng hậu 恭皇后 đều lấy thuỵ hiệu của Định_Đào_Cung vương Lưu_Khang làm hiệu để tỏ rõ phân_biệt với Thái hoàng_thái_hậu và Hoàng_thái_hậu Trong chiếu có viết Kinh_Xuân_Thu nói Mẫu dĩ tử quý ứng nên tôn_kính Phó Thái_hậu làm Cung_Hoàng thái_hậu Đinh_Cơ làm Cung_Hoàng hậu lấy tả_hữu Chiêm sự phong ấp và bày_biện đều án theo Trường Tín cung cùng Trung cung đãi_ngộ Ngoài_ra Hán_Ai_Đế còn truy tôn cha của Phó Thái_hậu làm Sùng_Tổ hầu 崇祖侯 cha của Đinh_Cơ làm Bao_Đức hầu 褒德侯_Thái hoàng_thái_hậu Vương_Chính_Quân ra Ngự lệnh cho người cháu trai của mình là Vương_Mãng chỉ_huy của cấm_quân phải từ_chức và chuyển_giao quyền_lực cho họ Phó và họ Đinh_Song_Hán_Ai Đế lại khước_từ và muốn giữ Vương_Mãng lại Vài tháng sau Vương_Mãng và Phó Thái_hậu nảy_sinh mâu_thuẫn Trong một buổi yến_tiệc bảo toạ của Phó thái_hậu được đặt trước bảo toạ của Vương_Thái hoàng_thái_hậu nương_nương Vương_Mãng thấy vậy bèn quở_trách và ra_lệnh bảo toạ của Phó thái_hậu phải được chuyển sang phía bên góc Phó thái_hậu vô_cùng giận_dữ cho rằng họ Vương không xem trọng mình bỏ về không dự tiệc Để tránh sự tức_giận của Phó Thái_hậu Vương_Mãng liền từ_chức và Hán_Ai_Đế chấp_thuận cho hắn Sau khi Vương_Mãng từ_chức gia_tộc họ Vương tạm rút khỏi vị_trí quyền_lực trong triều của mình Thay vào đó nhờ vào thế_lực của bà mà họ Phó và họ Đinh được trọng_dụng lấn_át thế_lực ngoại thích họ Vương rồi dần trở_thành phe_cánh mới trong triều_đình Em_trai cùng mẹ cùng cha của Phó thị có bốn người là Phó Tử_Mạnh_傅子孟 Phó Trung_Thúc_傅中叔 Phó Tử_Nguyên_傅子元 và Phó Ấu_Quân_傅幼君_Trong đó con của Tử_Mạnh là Phó Hỉ_傅喜 làm đến Đại tư_mã tước Cao_Vũ hầu 高武侯 con trai Trung_Thúc là Phó Yến_傅晏 cũng làm Đại tư_mã hiệu Khổng_Hương hầu 孔乡侯 con trai Ấu_Quân là Phó Thương 傅商 phong làm Nhữ_Xương hầu 汝昌侯 đem Sùng_Tổ hầu sửa thành Nhữ_Xương_Ai hầu 汝昌哀侯_Con trai của người em khác cha là Trịnh_Nghiệp_郑业 được phong làm Dương_Tín hầu 阳信侯 truy tôn Trịnh_Uẩn làm Dương_Tín_Tiết hầu 阳信节侯_Như vậy trong nhà Phó Thái_hậu có sáu người được phong Hầu 2 người làm Đại tư_mã 6 người làm bậc Cửu khanh 10 người trở_thành Thị trung bổng_lộc hơn 2 000 thạch Năm Kiến_Bình thứ 2 5 TCN tháng 3 Cung_Hoàng thái_hậu Phó thị được Ai_Đế tấn tôn làm Đế thái thái_hậu 帝太太后 chiếu viết Hán gia chế pháp thân_thuộc vì hiển quý mà được gia tôn huy_hiệu của Định_Đào_Cung hoàng nay không nên tiếp_tục dùng chữ Định_Đào nữa Nên tôn Cung_Hoàng thái_hậu làm Đế thái thái_hậu Cung_Hoàng hậu làm Đế thái_hậu Năm thứ 3 4 TCN tháng 6 chiếu tôn Đế thái thái_hậu làm Hoàng thái thái_hậu 皇太太后 tương_đương với Thái hoàng_thái_hậu của Vương_Chính_Quân_Chỗ ở của Hoàng thái thái_hậu được gọi là Vĩnh_Tín cung 永信宮 các thiết có Thiếu phủ Thái bộc trật lộc đều là hơn 2 000 thạch Hại chết Phùng_Viện_Vào năm Tuy_Hoà thứ 2 7 TCN Trung_Sơn vương Lưu_Kì_Tử lâm trọng_bệnh Thái_hậu Phùng_Viện vất_vả chăm_sóc ngày_đêm cầu khấn thần_linh Hán_Ai_Đế vừa đăng cơ không lâu nghe đến em họ bị bệnh bèn sai Trương_Do_張由 đến xem_xét thăm bệnh Nhưng sau đó Trương_Do trở về Trường An và tố_cáo Phùng_Thái hậu dùng trò phù_thuỷ đang nguyền_rủa Ai_Đế cùng Hoàng tổ mẫu của ông là Phó Thái_hậu Phó Thái_hậu vốn rất căm_ghét Phùng_Thái hậu do việc bà xả_thân cứu Hán_Nguyên_Đế năm_xưa nay nhân cơ_hội muốn dồn Phùng_Thái hậu vào chỗ chết Phó Thái_hậu sai Đinh_Huyền_丁玄 thẩm_tra vụ án bắt quan_lại của Trung_Sơn vương cùng người_nhà của Phùng_Thái hậu phân_biệt giam_cầm ở Lạc_Dương Nguỵ quận và Cự_Lộc Sau đó Phó Thái_hậu một hoạn_quan tên Sử_Lập_史立 cùng Thừa_tướng Trưởng sử phối_hợp Đại_Hồng lư thừa thẩm_tra vụ án Sử_Lập hùa với Phó Thái_hậu giả mệnh tra_khảo một_số người liên_quan với Phùng_Thái hậu trong đó có em_gái bà là Phùng_Tập_馮習 và em dâu là Phùng_Quân_Chi_馮君之 vốn không rõ họ gì gọi theo họ chồng Thế nhưng Sử_Lập vẫn không đủ chứng_cứ tố_cáo Phùng_Thái hậu Vu sư Lưu_Ngô thừa_nhận đã làm_việc bùa phép còn Y_sĩ Từ Toại đã nói rằng Phùng_Tập cùng Quân Chi từng nói Thời_Vũ_Đế có Y_sĩ Tu thị chữa khỏi bệnh cho Vũ_Đế tiền thưởng 2 000 vạng bạc Hiện_tại không_thể chửa khỏi bệnh cho Thượng lại không_thể phong Hầu chi_bằng giết chết Thượng khiến Trung_Sơn vương kế_vị là có_thể phong Hầu rồi Sử_Lập thượng tấu tố_cáo Phùng_Thái hậu cùng một cơ_số người tiến_hành nguyền_rủa Hoàng_đế đại_nghịch bất đạo Thế rồi triều_đình tiến_hành tra_khảo riêng Phùng_Thái hậu nhưng bà nhất_quyết không chịu nhận Sử_Lập khi đó đành ám_thị ai là chủ_mưu việc điều_tra lần này nói Gấu chạy lên trên điện ngài từng dũng_cảm như_thế_nào Bây_giờ sợ_hãi co_rúm thật khác xa Biết được Phó Thái_hậu là chủ_mưu Phùng_Thái hậu trở về tẩm cung nói tả_hữu rằng Đó là chuyện xưa của tiền triều làm_sao một tiểu quan_viên lại có_thể biết Đây rõ_ràng là muốn hãm_hại ta nói xong bà liền tự_sát bằng thuốc_độc Năm đó có 17 người trong nhà bà bị giết chỉ duy_nhất cháu trai là Lưu_Kì_Tử được tha Bị tước thuỵ hiệu Năm Nguyên Xuân nguyên_niên 2 TCN ngày 17 tháng 1 âm_lịch Phó Thái_hậu qua_đời không rõ bao_nhiêu tuổi Dù chỉ là một phi thiếp Phó thị sau khi qua_đời đã được cháu nội Hán_Ai_Đế tiếm gọi với thuỵ hiệu Hiếu_Nguyên Phó Hoàng hậu 孝元傅皇后 hợp_táng cùng Hán_Nguyên_Đế vào Vị lăng 渭陵_Quy chế nhà Hán gắt_gao trong một đời Hoàng_đế chỉ có một Hoàng_hậu được hợp_táng cùng Hoàng_đế và được đem thuỵ hiệu của Hoàng_đế ấy làm thuỵ hiệu của mình đến cả Hoàng_hậu còn có phân_biệt như Cung_Ai_Hoàng hậu Hứa_Bình_Quân chứ chưa nói đến phi_tần Chính điều này đã làm cho Thái hoàng_thái_hậu Vương_Chính_Quân không hài_lòng và tức_giận Hành_động của Hán_Ai_Đế được xem là không phù_hợp lễ_giáo và thiếu tôn_trọng đối_với Thái hoàng_thái_hậu đang tại_vị Hơn một năm sau Hán_Ai_Đế cũng bạo băng thế_lực họ Vương lập_tức trỗi dậy nhanh_chóng đoạt lại quyền hành chính_trị còn thế_lực họ Phó và họ Đinh suy_sụp cháu gái bà là Phó Hoàng_hậu bị thu_hồi Hoàng_hậu tỉ thụ phế_truất ngôi chính_cung Vương_Chính_Quân liền triệu_tập cháu mình là Vương_Mãng về Trường An nhiếp_chính cho Hán_Bình_Đế vừa đăng cơ Vương_Mãng không do_dự bèn thanh_trừng thế_lực 2 họ Phó và Đinh_Phó thị bị tước bỏ thuỵ hiệu Hiếu_Nguyên hoàng_hậu giáng vị thành Định_Đào_Cung vương mẫu 定陶恭王母_Thi hài bị trục_xuất khỏi Vị lăng rồi được đưa về Định_Đào an_táng trong sự uất_ức của gia_tộc họ Phó Năm Nguyên Trị thứ 5 5 Vương_Mãng dâng tấu lên Thái hoàng_thái_hậu Vương_Chính_Quân nói mộ_phần Phó Thái_hậu không hợp lễ táng nên phải khai_quật để sửa_sang Tương_truyền khi mộ của bà được khai_quật bất_ngờ lửa phụt ra gây tổn_hại thi_thể và các vật_phẩm chôn_cất cùng Xem thêm BULLET Hán_Ai_Đế_BULLET Lưu_Khang_BULLET_Vương Chính Quân BULLET Hán_Nguyên_Đế_BULLET Vương_Mãng_BULLET_Triệu Phi_Yến_Tham khảo BULLET Hán thư
Phó chiêu nghi ( Hán_Nguyên_Đế )