Chiến_tranh Yên_Tề 284 TCN 279 TCN Chiến_tranh Yên_Tề 284 TCN 279 TCN là trận chiến quy_mô lớn diễn ra vào thời Chiến_Quốc trong lịch_sử Trung_Quốc với sự tham_gia của bảy nước chư_hầu trong đó chủ_yếu là nước Yên và nước Tề_Bối cảnh và nguyên_nhân Yên_Tề kết oán Vào giữa thời Chiến_Quốc hai nước Tần và Tề trở_nên cường_thịnh hùng_cứ ở hai xứ đông_tây thế_lực mạnh nhất trong các chư_hầu Nước Yên nằm giáp_ranh với nước Tề trở_thành mục_tiêu xâm_chiếm của Tề_Năm 318 TCN Yên vương Khoái nghe theo lời xúi_giục của nịnh_thần nhường ngôi cho tướng_quốc là Tử_Chi_Thái tử Bình không phục đem quân chống lại Nội_bộ nước Yên phát_sinh nội_loạn tranh_giành ngôi vua Năm 314 TCN Tề_Tuyên vương nhân cơ_hội đó sai Khuông_Chương đem quân diệt nước Yên chiếm được kinh_đô Kế nước Yên giết Yên vương Khoái và Tử_Chi_Khi quân Tề tiến vào nước Yên ra_sức tàn_sát chém_giết bị người nước Yên phản_kháng Các nước chư_hầu cũng bất_bình với việc_làm của Tề chuẩn_bị đem quân cứu Yên_Tề_Tuyên vương thấy vậy đành phải lui quân Người nước Yên_lập thái_tử Bình làm vua tức Yên_Chiêu vương Yên_Chiêu vương nhún_mình chiêu_hiền_đãi_sĩ mong_muốn trả_thù nước Tề mời được nhiều tướng tài trong đó có Nhạc_Nghị_Trâu_Diễn Kịch_Tân Sau đó vua Yên lại chăm_lo chỉnh_đốn quốc chính thao_luyện binh_mã đem quân phạt Hồ mở_mang lãnh_thổ nước Yên_Trong khi đó ở nước Tề năm 301 TCN Tề_Tuyên vương chết con là Tề_Mẫn vương lên kế_vị Tề_Mẫn vương diệt Tống đánh Sở uy_hiếp Tam tấn Hàn_Nguỵ_Triệu kết oán với chư_hầu nên bị các nước oán_ghét Nhạc_Nghị liên_kết với chư_hầu Yên_Chiêu vương muốn đem toàn quân sang đánh Tề bèn hỏi ý của Nhạc_Nghị_Nhạc_Nghị khuyên vua Yên rằng nước Tề còn mạnh phải liên_kết với chư_hầu mới mong thành_công Yên_Chiêu vương bằng_lòng sai Nhạc_Nghị sang nước Triệu xin Triệu_Huệ_Văn vương phát binh giúp_đỡ sau đó lại kết_giao với Sở Nguỵ vốn tranh_chấp với Tề sau trận chiến diệt Tống năm 286 TCN lại thuyết_phục luôn nước Tần_Các chư_hầu ghét Tề_Mẫn vương đều bằng_lòng hợp binh với nước Yên Sau đó Yên_Chiêu vương_giả vờ thần_phục nước Tề sai Tô_Đại sang Tề để thực_hiện kế phản_gián Tề_Mẫn vương thấy nước Yên thần_phục nên lơ_là phòng_bị biên_giới với nước Yên_Yên_Chiêu vương nhân cơ_hội đó tích_cực tập_hợp binh_mã đánh Tề_Diễn biến Trận chiến Tế_Tây_Chư hầu đánh Tề_Năm 284 TCN Yên_Chiêu vương phong Nhạc_Nghị làm Thượng_tướng quân thống_lĩnh quân sáu nước Yên_Sở_Hàn_Tần Nguỵ_Triệu đánh Tề_Tề_Mẫn vương sai Xúc_Tử làm tướng thống_lĩnh quân chủ_lực tiến đến Tế_Thuỷ cự địch Hai bên giao_chiến quyết_liệt ở Tế_Thuỷ_Tướng_sĩ nước Tề do chiến_đấu lâu năm đã mệt_mỏi cộng thêm việc Tề_Mẫn vương dùng hình_phạt nặng bức ép phải tử_chiến nên sinh ra bất_mãn Do_đó quân chư_hầu nhanh_chóng đánh_bại quân Tề_Xúc_Tử bỏ trốn phó tướng Đạt_Tử thu_thập tàn_binh rút về Lâm_Tri_Công chiếm Lâm_Tri Sau chiến_thắng ở Tế_Tây tiêu_diệt được quân chủ_lực nước Tề các chư_hầu Tần_Hàn bãi_binh rút về trong khi quân các nước còn lại do Nhạc_Nghị chỉ_huy vẫn tiếp_tục công đánh Quân nước Nguỵ tiến vào chiếm lãnh_thổ cũ của nước Tống quân nước Triệu chiếm_giữ Hà_Gian tiêu_diệt các thế_lực tàn_dư của Tề còn quân Yên tiến vào Lâm_Tri_Tề_Mẫn vương sợ_hãi bỏ Lâm_Tri chạy sang nước Vệ_Vệ_Tự quân đón_tiếp cung_kính xưng thần nhưng Tề_Mẫn vương tỏ ra ngạo_mạn coi_thường vua Vệ vì_thế người nước Vệ muốn giết Mẫn vương Mẫn vương bỏ chạy về thành Cử Sau khi chiếm được Lâm_Tri_Nhạc_Nghị ra_sức thi_hành chính_sách thu_phục dân_tâm nghiêm_cấm cướp_bóc phế trừ pháp_lệnh tàn_bạo của Tề_Mẫn vương sau đó chia binh làm 5 đường tiến chiếm các thành_trì khác của nước Tề_Chỉ sau sáu tháng quân nước Yên đã làm chủ 70 thành của nước Tề chỉ còn Cử châu và Tức_Mặc chưa đầu_hàng Yên_Chiêu vương cả mừng thân_hành đến sang Tề để uý_lạo khao_thưởng quân_sĩ phong cho Nhạc_Nghị huyện Xương_Quốc hiệu là Xương_Quốc_Quân_Trận chiến Tức_Mặc_Náo_Xỉ giết Tề_Mẫn vương Sau khi tiến vào chiếm đất của nước Tề_Sở_Khoảnh_Tương vương lại trở_mặt sai Náo_Xỉ dẫn binh cứu Tề_Tề_Mẫn vương thấy quân nước Sở tới cứu thì vui_mừng hi_vọng dựa vào sức_mạnh của quân Sở để phục_quốc Tề_Mẫn vương phong cho Náo_Xỉ làm tướng chống quân Yên_Tuy nhiên không bao_lâu sau Náo_Xỉ dựa vào thế_lực của mình bắt giết Tề_Mẫn vương làm chủ thành Cử rồi lấy đất Hoài_Bắc mà Tề chiếm của Sở khi trước trả về cho nước Sở Năm 283 TCN đại_phu Công_Tôn_Giả giết chết Náo_Xỉ cùng người ở thành Cử tìm thái_tử của Tề_Mẫn vương là Pháp Chương lập làm vua tức Tề_Tương vương cùng nhau giữ thành Cử để chống quân Yên_Điền_Đan giữ Tức_Mặc_Cùng lúc đó quân Yên chuyển_hướng sang đánh thành Tức_Mặc_Quan đại_phu trấn_thủ ở Tức_Mặc ra giao_chiến bị thua và chết Người trong thành thấy Điền_Đan có mẹo chặt trục xe để chạy thoát biết ông là người mưu_trí bèn cùng nhau tiến_cử Điền_Đan làm quan giữ thành để chống lại quân Yên_Kị_Kiếp thay Nhạc_Nghị_Nhạc_Nghị trong một năm mà vẫn không đánh nổi thành Tức_Mặc bèn thay_đổi phương_pháp ra_lệnh rút_lui khỏi thành xây chiến_luỹ và tìm cách lấy_lòng dân trong thành Ông dự_đoán rằng nếu làm thế_thì trong ba năm sẽ hạ được thành Năm 279 TCN Yên_Chiêu_Vương qua_đời con là Yên_Huệ_Vương lên thay Khi còn làm thái_tử Yên_Huệ vương vốn không thích Nhạc_Nghị_Đến khi lên_ngôi Điền_Đan đang cố_thủ ở Tức_Mặc nghe tin ấy bèn tung phản_gián sang nước Yên nói Nước Tề chỉ còn hai thành không bị lấy nữa mà thôi Sở_dĩ những thành này không bị lấy là vì nghe nói Nhạc_Nghị có hiềm_khích với vị vua mới ở Yên muốn giữ tất_cả_binh lưu lại ở Tề quay mặt về hướng Nam mà làm vua nước Tề_Điều nước Tề lo_ngại chỉ là sợ có viên tướng khác đến Yên_Huệ_Vương vốn đã nghi_ngờ Nhạc_Nghị nghe những lời phản_gián của Tề bèn sai Kỵ_Kiếp làm tướng thay Nghị và mời Nhạc_Nghị về Nhạc_Nghị biết Yên_Huệ_Vương không thích mình nên cho người thay_thế sợ bị giết bèn đi về hướng Tây theo nước Triệu_Kích_động quân_dân Điền_Đan thấy Nhạc_Nghị đã bị triệu_hồi muốn tràn lên phản_công nhưng sợ người trong thành không quyết_tâm đánh giặc bèn sai người ở trong thành khi ăn thì phải cúng tổ_tiên ở ngoài sân Chim_chóc ở ngoài đều bay vào thành lượn xuống ăn Nước Yên cho là quái_lạ Nhân đó Điền_Đan lại phao tin rằng có thần đến dạy_bảo sau đó nói với người trong thành sẽ có thần nhân đến Có một người lính nói muốn làm thầy rồi bỏ chạy Điền_Đan đứng dậy kéo anh ta lại đặt ngồi hướng về Đông thờ làm thầy Người lính bảo hắn chỉ nói đùa nhưng Điền_Đan thờ ông ta làm thầy mỗi khi ra_hiệu lệnh đều gọi là thần sư Sau đó Điền_Đan lại phao lên rằng Ta chỉ sợ quân Yên xẻo mũi lính Tề đặt họ ra hàng_đầu để cùng ta giao_chiến nếu họ làm thế_thì Tức_Mặc sẽ bị thua Quân Yên nghe vậy làm theo Người trong thành thấy tất_cả những người Tề đầu_hàng đều bị xẻo mũi nên nổi_giận kiên_quyết giữ thành vì sợ bị quân Yên bắt được sẽ bị xẻo mũi Điền_Đan lại tung bọn phản_gián nói mình sợ Yên sẽ đào mộ tổ_tiên của người Tề thiêu xác lần này quân Yên cũng cho là thật tìm mộ tổ_tiên người Tề_Người thành Tức_Mặc ở trên thành nhìn ra thấy thế đều khóc muốn ra đánh_Hoả ngưu trận Điền_Đan biết đã có_thể xuất_quân bèn mang bai thuổng cùng sĩ_tốt phân_công biên tên cả vợ và nàng_hầu vào quân_đội phân_chia thức_ăn thức uống để nuôi quân_sĩ sai họ mang áo_giáp nấp một nơi còn người già_yếu đàn_bà con gái đều lên thành cho sứ sang trại quân Yên giao_ước với Kỵ_Kiếp sẽ đầu_hàng Kỵ_Kiếp tưởng Tức_Mặc sẽ đầu_hàng nên không lo phòng_bị Điền_Đan lại sai thu vàng của dân bảo những người giàu_có ở Tức_Mặc đưa cho tướng_sĩ Yên xin đừng bắt_bớ cướp_bóc Kỵ_Kiếp cả mừng bằng_lòng Điền_Đan nghĩ ra kế dùng trận_hoả ngưu trâu lửa bèn thu trong thành được hơn một nghìn con trâu lấy vải quyến mặc lên mình trâu vẽ vằn rồng ngũ_sắc buộc mũi_nhọn ở đầu sừng buộc lau vào đuôi đổ mỡ vào đấy rồi đốt những bó lau rồi sai đục mấy_mươi hang ở thành ban_đêm tung trâu ra năm ngàn tráng_sĩ tiếp_theo sau Đuôi trâu nóng trâu nổi_giận xông vào quân Yên quân Yên cả sợ thấy toàn là vằn rồng lại bị trâu húc chết rất nhiều Điền_Đan lại dẫn 5000 quân xông vào đánh bảo người già_cả yếu_đuối trong thành đánh đồ đồng làm quân nước Yên hoảng_sợ Quân Tề đuổi theo truy_kích giết Kỵ_Kiếp làm quân Yên rối_loạn Điền_Đan thừa_thế dẫn quân phản_công chiếm lại toàn_bộ 70 thành bị mất buộc quân Yên rút về Hà_Thượng_Kết quả và ý_nghĩa Sau khi đại_phá quân nước Yên_Điền_Đan thu_quân sai người đón Tề_Tương vương về Lâm_Tri_Tề vương phong cho Điền_Đan làm tướng_quốc An_Bình quân_gia phong vạn hộ ở Dạ_Ấp Chiến_tranh Yên_Tề kết_thúc sau năm năm giao_tranh Mặc_dù đã chiếm được hơn 70 thành của nước Tề song cuối_cùng quân Yên vẫn bại_trận Tuy_vậy chiến_thắng này cũng không_thể đem lại sức_mạnh như trước cho nước Tề mà sức_mạnh của cả Tề và Yên đều bị suy_giảm không_thể chống lại sự lớn_mạnh của Tần dẫn đến việc gần 60 năm sau cả hai nước đều lần_lượt mất về tay Tần_Xem thêm BULLET Nước Tề_BULLET_Nước_Yên BULLET Nhạc_Nghị_BULLET_Điền Đan_BULLET_Tề_Mẫn vương BULLET Náo_Xỉ_BULLET_Kị Kiếp_Tham khảo BULLET Sử_ký Tư_Mã Thiên các thiên BULLET Điền_Kính_Trọng_Hoàn thế_gia BULLET Yên_Thiệu công thế_gia BULLET Triệu thế_gia BULLET Nhạc_Nghị liệt_truyện BULLET Điền_Đan liệt_truyện BULLET Tư trị thông giám các quyển 3 4
Chiến_tranh Yên-Tề ( 284 TCN-279 TCN )