Rắn hổ_mang rừng rậm Rắn hổ_mang rừng rậm danh_pháp hai phần Naja melanoleuca còn được gọi là rắn hổ_mang đen black cobra hay rắn hổ_mang môi đen_trắng black and white lipped cobra là một loài rắn bản_địa thuộc họ Elapidae tại châu_Phi chủ_yếu tại miền trung và phần phía tây châu_lục Đây là loài rắn dài nhất thuộc chi rắn hổ_mang thật_sự với chiều dài lên đến 3 1 m Mặc_dù ưa_thích sinh cảnh rừng rậm đất thấp và trảng cỏ ẩm_ướt nhưng loài rắn hổ_mang này rất dễ thích_nghi và có_thể tìm được tại nơi khí_hậu khô_hạn trong phạm_vi địa_lý của chúng Loài rắn này rất giỏi bơi_lội thường được xét là loài bán thuỷ_sinh Rắn hổ_mang rừng rậm có thói_quen ăn_uống phổ_biến rộng_rãi khẩu_phần đa_dạng cao bất_cứ gì từ côn_trùng lớn đến động_vật hữu nhũ nhỏ và những loài bò_sát khác Loài rắn này khá cảnh_giác e_dè và được xét là loài rắn rất nguy_hiểm Khi bị kích_động hay bị quấy_nhiễu rắn sẽ ra_vẻ tự_vệ như những loài rắn hổ_mang đặc_thù cảnh_báo tình_thế bằng cách nâng phần thân trước lên khỏi mặt_đất bành rộng mang cổ hẹp và huýt inh_ỏi Rắn ít phổ_biến cắn người hơn so với những loài hổ_mang châu_Phi khác do nhiều yếu_tố khác nhau mặc_dù vết cắn từ loài rắn này có khả_năng đe đoạ khẩn_cấp tính_mạng Nguyên từ Rắn hổ_mang rừng rậm được phân_loại dưới chi Naja thuộc họ Elapidae_Naja melanoleuca được nhà_nghiên_cứu bò_sát người Mỹ Edward_Hallowell mô_tả lần đầu_vào năm 1857 Danh_pháp chi Naja là danh_từ được La tin hoá từ chữ trong tiếng Phạn nghĩa_là rắn hổ_mang Danh_pháp loài melanoleuca bắt_nguồn từ tiếng Hy_Lạp cổ_đại có nghĩa là của màu đen và màu trắng Từ melano trong tiếng Hy_Lạp nghĩa_là màu đen trong khi leuca trong tiếng Hy_Lạp cổ_đại nghĩa_là màu trắng Loài rắn này cũng được gọi là rắn hổ_mang đen hoặc rắn hổ_mang môi đen_trắng Phân_loại và tiến_hoá Rắn hổ_mang rừng rậm được phân_loại dưới chi Naja thuộc họ Elapidae_Chi sinh_học này do Josephus_Nicolaus_Laurenti mô_tả lần đầu_vào năm 1768 Loài_Naja melanoleuca được mô_tả lần đầu bởi Edward_Hallowell vào năm 1857 Chi_Naja được phân thành nhiều phân chi dựa vào những yếu_tố khác nhau gồm có hình_thái chế_độ ăn_uống và môi_trường sống Naja melanoleuca là thành_viên thuộc phân chi Boulengerina cùng với ba loài khác Naja annulata Naja christyi và Naja multifasciata Phân chi được hợp_nhất do giới_hạn của chúng tại rừng rậm miền trung và tây châu_Phi hoặc sinh cảnh giáp_ranh rừng rậm Rắn cũng sống dưới nước và kiếm_ăn nhiều hơn những loài thuỷ_sinh khác Tuy_nhiên những loài thuộc phân chi Boulengerina thể_hiện sự đa_dạng rất lớn về kích_thước độ dao_động từ rắn hổ_mang rừng rậm Naja melanoleuca có_thể đạt chiều dài đến rắn hổ_mang đào hang Naja multifasciata có chiều dài phát_triển không lớn hơn Biểu_đồ dạng nhánh bên dưới minh_hoạ sự phân_loại và mối quan_hệ giữa những loài thuộc chi Naja_Các cá_thể ở São_Tomé gần đây được mô_tả là một loài mới có tên N peroescobari và một nghiên_cứu gần đây dựa vào DNA ty thể đưa ra giả_thiết rằng N melanoleuca thật_ra có_thể gồm năm loài riêng_biệt BULLET Naja melanoleuca Hallowell 1857 các khu rừng Trung_Phi Bénin Nigeria Cameroon Cộng_hoà_Trung_Phi Gabon Cộng_hoà Dân_chủ Congo Cộng_hoà_Congo Angola BULLET Naja subfulva Laurent 1955 rừng và rừng savan ở phía đông nam và trung_tâm châu_Phi_Chad_Nigeria_Cameroon Cộng_hoà_Trung_Phi Cộng_hoà Dân_chủ Congo Cộng_hoà_Congo Rwanda Burundi Uganda Kenya Tanzania Somalia Nam_Sudan Ethiopia Mozambique Malawi Zambia Zimbabwe Nam_Phi Angola BULLET Naja peroescobari Ceríaco et al 2017 São_Tomé_BULLET_Naja guineensis Broadley et al in Wüster et al 2018 Rừng Thượng_Guinea của Tây_Phi_Guinea_Bissau Guinea Liberia Sierra_Leone Bờ_Biển_Ngà Ghana Togo BULLET Naja savannula Broadley et al in Wüster et al 2018 VÙng Savan của Tây_Phi_Senegal_Gambia Guinea Liberia Sierra_Leone Bờ_Biển_Ngà Ghana Togo Benin Mali Burkina_Faso Nigeria Niger Chad Cameroon Mô_tả Rắn hổ_mang rừng rậm là loài rắn hổ_mang lớn nhất châu_Phi thuộc chi Naja và có_lẽ là lớn nhất trong tất_cả những loài rắn hổ_mang thật_sự Naja trên thế_giới Chiều dài rắn trưởng_thành trung_bình khoảng nhưng có_thể đạt và thậm_chí chiều dài còn lên đến cũng có_thể xuất_hiện trong trường_hợp hiếm Rắn đực và rắn cái phát_triển chiều dài tương_tự nhau dường_như không có sự lưỡng hình giới_tính ở loài này Phần đầu rắn lớn rộng phẳng và mảnh_khảnh dễ nhìn thấy từ phần cổ Thân rắn tương_đối dày vuốt thon và dẹt nhỏ với chiếc đuôi mảnh_dẻ mà_lại dài vừa_phải Cơ_thể bị dồn_nén tại lưng bụng nơi mà vảy lưng và vảy bụng_dưới gặp nhau ở mỗi bên cơ_thể sau lưng gần giống hình_trụ đuôi cuối thân Rắn hổ_mang rừng rậm có xương sườn cổ dài có khả_năng mở_rộng để phồng ra phần mang cổ dài nhọn khi bị đe_doạ Góc nằm giữa đỉnh đầu và phía bên đầu giữa đôi mắt được xem như khoé mắt dễ nhìn thấy trong khi chiếc mõm tròn Đôi mắt lớn với đồng_tử tròn Bộ vảy rắn Giống như những loài rắn khác rắn hổ_mang rừng rậm có da bao_bọc bằng vảy Rắn được bao_phủ hoàn_toàn bằng vảy hoặc vảy sừng có hình_dạng kích_cỡ đa_dạng xem như một lớp da rắn toàn_vẹn Vảy bảo_vệ cơ_thể rắn hỗ_trợ vận_động cho_phép giữ lại độ_ẩm bên trong làm thay_đổi đặc_tính khiến bề_mặt trở_nên gồ_ghề để hỗ_trợ nguỵ_trang Vảy lưng mịn_màng bóng_loáng không cân_xứng lớn Màu_sắc loài rắn này có_thể biến_đổi với 3 kiểu hình_thái màu_sắc chính BULLET Kiểu hình_thái màu_sắc thứ nhất từ rừng rậm đến bìa rừng từ đông Sierra_Leone đến tây Kenya phía nam Angola rắn có màu đen bóng_loáng khu_vực cằm cổ_họng trước bụng có màu kem hoặc trắng với những vết hoặc những thanh ngang rộng màu đen Hai bên đầu đánh_dấu nổi_bật bằng màu đen và màu trắng tạo ấn_tượng rằng các thanh ngang trắng hoặc đen thẳng_đứng trên môi BULLET Kiểu hình_thái màu_sắc thứ hai trên nhiều đồng_cỏ phía tây châu_Phi rắn có khoang màu đen xen_lẫn vàng đuôi đen trên đầu vàng nâu bờ môi cằm cổ có màu vàng BULLET Kiểu hình_thái màu_sắc thứ ba từ đồng_bằng duyên_hải phía đông châu_Phi phía nam đến KwaZulu_Natal nội_địa đến Zambia và miền nam Congo rắn có màu nâu nhạt hoặc nâu đen ở phần trên thân nhạt màu phần dưới bụng có màu vàng hoặc màu kem có những đốm nhỏ đậm màu nâu hoặc đen mẫu_vật tại nhiều nơi phía nam phạm_vi có đuôi đen Mẫu_vật chứa hắc tố toàn màu đen được ghi_chép tại tây Phi Số_lượng vảy trên đầu thân và đuôi của rắn hổ_mang rừng rậm BULLET Lưng giữa thân 19 21 BULLET Bụng 201 214 BULLET Dưới đuôi 63 72 cặp BULLET Mảng dẹt hậu_môn đơn BULLET Môi trên 7 8 BULLET Môi trên đến đôi mắt 3 4 BULLET Trước_mắt 1 2 BULLET Trụ mắt 2 3 BULLET Môi dưới 8 BULLET Thái_dương biến_thiên Nọc_độc Nọc_độc loài rắn hổ_mang này thuộc nhóm neurotoxin độc_tố thần_kinh nhận truyền tín_hiệu qua khớp thần_kinh và vết cắn gây nhiễm_độc thần_kinh nặng Ernst và Zug et al 1996 liệt_kê giá_trị 0 225 mg kg SC Theo Brown và Fry thuộc cơ_sở_dữ_liệu về nọc_độc và độc_tố Australia giá_trị trên phúc_mạc chuột là 0 324 mg kg Lượng nọc_độc trung_bình cho mỗi vết cắn là 571 mg còn lượng nọc_độc tối_đa là 1102 mg Loài rắn này có_thể rất nguy_hiểm do lượng nọc_độc lớn tiêm vào trong một lần cắn đơn_nhất và bản_tính hung_hăng khi tự_vệ Sự tử_vong có khả_năng diễn ra nhanh_chóng trong vòng 30 đến 120 phút khi gặp trường_hợp trúng_độc nghiêm_trọng Dấu_hiệu cùng triệu_chứng khi trúng_độc gồm có sụp mí mắt buồn_ngủ liệt tứ_chi mất thính_lực mất khả_năng nói_chuyện chóng_mặt mất điều_hoà sốc huyết_áp_thấp đau bụng sốt xanh_xao và những triệu_chứng thần_kinh hô_hấp khác Rắn hổ_mang rừng rậm là một trong những loài rắn cắn người nhiều nhất giữa các loài hổ_mang châu_Phi phần_lớn do thói_quen sống nơi rừng rậm Triệu_chứng khi bị cắn rất giống rắn hổ_mang Ai_Cập Naja haje Kinh_nghiệm lâm_sàng đối_với loài rắn này rất ít_ỏi chỉ vài vết cắn được ghi_chép vào tài_liệu Tử_vong do suy hô_hấp vì nhiễm_độc thần_kinh nặng nhưng hầu_hết nạn_nhân sẽ sống_sót nếu cấp_cứu bằng huyết_thanh chống độc kịp_thời ngay khi có dấu_hiệu trúng_độc lâm_sàng Trường_hợp tự phục_hồi hiếm_hoi mà không cần dùng huyết_thanh chống độc cụ_thể cũng từng có tuy_nhiên bỏ_qua việc sử_dụng huyết_thanh chống độc khiến nạn_nhân gặp nguy_cơ thương_tật và tử_vong cao Nếu trở_nên dồn_ép hoặc bị kích_động rắn có_thể nhanh_chóng tấn_công đối_phương do lượng lớn nọc_độc được tiêm vào khả_năng kết_cục tử_vong diễn ra rất nhanh Tỷ_lệ tử_vong của một vết cắn không điều_trị không rõ chính_xác nhưng được cho là khá cao Rắn hổ_mang rừng rậm không nhổ hoặc phun nọc_độc Loài này được ngành bò_sát học đánh_giá là một trong những loài rắn thông_minh nhất thuộc họ rắn hổ châu_Phi_Hai trường_hợp tại Liberia trải qua những triệu_chứng thần_kinh nặng bao_gồm sụp mí mắt buồn_nôn nôn_mửa tim đập nhanh suy hô_hấp Một đứa trẻ tại Ghana chết trong vòng 20 phút sau khi bị rắn cắn nghi_ngờ là loài rắn này Phân_bố và môi_trường sống Rắn hổ_mang rừng rậm sinh_sống tại Tây_Phi và Trung_Phi Được tìm thấy tại Senegal Guinea Bissau_Guinea đông nam Mali Sierra_Leone Liberia Bờ_Biển_Ngà Burkina_Faso Ghana Togo Bénin Nigeria Guinea_xích_đạo Cameroon và Gabon tại Tây_Phi đến Cộng_hoà_Congo Cộng_hoà Dân_chủ Congo Cộng_hoà_Trung_Phi và phía bắc Angola tại Trung_Phi đến phía tây Kenya Uganda Rwanda và Burundi tại Đông_Phi và nhiều nơi phân mảnh tại Nam_Phi gồm khu_vực Natal_Loài rắn này sinh_sống tại rừng rậm hoặc rừng thưa đây là loài rắn hổ_mang châu_Phi duy_nhất sống tại rừng cao Rắn hổ_mang rừng rậm thích_nghi tốt với nhiều môi_trường Môi_trường sống của loài rắn này phụ_thuộc lớn tại những nơi thuộc phạm_vi châu_Phi mà rắn khởi_nguồn Rắn hổ_mang rừng rậm có nguồn_gốc từ khu_vực phía nam châu_Phi_thường tìm được trên xavan hay đồng_cỏ nhưng cũng có_thể tìm được tại_chỗ đá vụn Chúng chủ_yếu phân_bố dọc theo rừng mưa nhiệt_đới cận_nhiệt_đới thuộc Tây_Phi và Trung_Phi Rắn cũng sinh_sống ở rừng ngập_mặn tây châu_Phi_Hình thức phân dải của rắn hổ_mang rừng ở Tây_Phi là sống ở thảo_nguyên đồng_cỏ nhưng thường dọc theo dòng suối và khu_vực cũng có thảm_thực_vật đặc_biệt là rừng ven sông lên đến vĩ_độ 14 độ bắc Môi_trường sống ưa_thích là rừng đất thấp xavan ẩm nơi mà rắn ưa_chuộng bụi rậm ven biển Loài rắn này dường_như rất dễ thích_nghi dễ_dàng di_chuyển đến khu_vực khô hơn nếu có_thể Ở phía tây Kenya rắn hổ_mang rừng tìm được tại khu_vực đồng_cỏ trải dài rộng Quần_thể rắn hổ_mang rừng tại Uganda gần như luôn_luôn tìm được gần nguồn nước Kiểu hình_thái màu nâu xuất_hiện ven biển và rừng cao so với mật biển rừng thưa cây_bụi khu_vực đồng_cỏ toạ_lạc tại thị_trấn Nyanga_Zimbabwe_Do thói_quen ẩn_nấp ưa_thích sống trong hốc lỗ rắn thường tồn_tại ở khu_vực dân_cư đông phổ_biến trong và xung_quanh nhiều thị_trấn Trung_Phi thậm_chí rất lâu sau khi thảm_thực_vật hầu_hết đã biến mất Rắn cũng xuất_hiện trên các đồn_điền trồng trái_cây nơi chúng sinh_sống trên cây cao Chúng có_mặt trong một phạm_vi độ cao rộng từ mực nước_biển lên đến núi_rừng khoảng trên mặt_biển Tập_tính Rắn hổ_mang rừng rậm là loài rắn nhanh_nhẹn hoạt_động ban_ngày rắn leo_trèo giỏi và là một trong những loài sống dưới nước nhiều nhất thuộc chi rắn hổ_mang thật_sự chi Naja_Rắn sống trên cạn nhưng leo_trèo nhanh khéo_léo có_thể leo lên cây cao hoặc hơn thế nữa Di_chuyển nhanh và cảnh_giác Rắn bơi_lội giỏi bắt nước dễ_dàng tại vài nơi thức_ăn chủ_yếu là cá và được xem_xét là loài bán thuỷ_sinh Mặc_dù hoạt_động chủ_yếu suốt ngày ban_ngày ở khu_vực vắng người sinh_sống rắn cũng có_thể hoạt_động buổi tối ban_đêm nơi rắn trườn vào khu_vực đô_thị Khi không hoạt_động rắn vùi lấp trong các hốc lỗ cọc bụi cây_thân_gỗ rỗng giữa các cụm rễ hoặc trong khe đá hoặc trong ụ mối bỏ_hoang tại bìa rừng hay chỗ sạch_sẽ Tại khu_vực nhất_định rắn ẩn_nấp dọc theo bờ sông trong chùm rễ cây nhô ra hoặc lỗ chim tại khu_vực đô_thị rắn sẽ ẩn_nấp trong đống rác hoặc nhà hoang Khi bị kích_động rắn nâng cơ_thể lên đến chiều cao đáng_kể và bành rộng phần mang cổ dài hẹp Rắn hổ_mang có_thể tấn_công nhanh_chóng với khoảng_cách khá dài Nếu bị quấy_nhiễu hoặc dồn_ép rắn đẩy cơ_thể về phía trước quyết thực_hiện nỗ_lực cắn cho bằng được Đây là một loài rắn hổ_mang cảnh_giác và nhanh_nhẹn Một_số chuyên_gia tin rằng chúng là một trong những loài rắn nguy_hiểm nhất châu_Phi nhiều con rắn hổ_mang rừng rậm giữ nuôi nhốt được mô_tả rằng đặc_biệt hung_hăng khi bị cầm lên Loài rắn này không_thể phun nọc_độc Chế_độ ăn Rắn hổ_mang rừng rậm có khẩu_phần con mồi khá đa_dạng bao_gồm lưỡng_cư cá những loài rắn khác kỳ_đà và những loài thằn_lằn khác trứng chim gặm_nhấm cùng vài loài hữu nhũ nhỏ Từng ghi_nhận rằng rắn hổ_mang ăn cả cá thòi_lòi Tại tây châu_Phi một mẫu_vật đã ăn cả chuột_chù khổng_lồ Gifford một loài ăn sâu_bọ có mùi rất độc_hại hầu_hết những loài rắn khác không chạm vào loài chuột_chù này Sinh_sản Đây là loài đẻ trứng Vào mùa hè rắn cái đẻ khoảng giữa 11 đến 26 trứng trắng mịn mỗi trứng khoảng Số trứng dính lại với nhau thành một bó Những quả trứng được đặt trong thân cây rỗng ụ mối hốc lỗ trên mặt_đất hoặc rắn cái sẽ làm tổ Trước khi giao_phối cặp rắn sẽ nhảy_múa nâng đầu lên cao khoảng một bàn_chân hoặc cao hơn khỏi mặt_đất và di_chuyển tới_lui Hành_động này có_thể tiếp_diễn trong một giờ trước khi giao_phối diễn ra khi rắn đực ép lỗ huyệt của mình lỗ buồng vào trong cơ_quan sinh_sản tiết_niệu và ống ruột rỗng tỳ vào rắn cái Rắn hổ_mang rừng cái có_thể đứng lên tự_vệ dễ bị kích_thích và hung_hăng trong thời_kỳ sinh_sản Rắn hổ_mang cái rất có khả_năng tấn_công mà không có hành_động khiêu_khích hậu_quả là gây tử_vong cho người qua đường vì nếu chiếc tổ rắn gần đường_mòn Rắn non được sinh ra hoàn_toàn độc_lập và thường dài khoảng Mặc_dù vài nguồn tin khẳng_định rằng rắn con có_thể đo được lên đến Thời_hạn ấp trứng từ 55 đến 70 ngày hoặc trên 80 ngày trong một nghiên_cứu nuôi nhốt tại khoảng nhiệt_độ 27 30 C 81 86 F Rắn hổ_mang rừng rậm được biết có tuổi_thọ dài Một mẫu_vật nuôi nhốt sống đến 28 năm đó là kỷ_lục về con rắn_độc sống lâu nhất trong điều_kiện nuôi nhốt Một mẫu_vật khác trong vườn thú Melbourne tại Australia đạt đến tuổi 35 vào ngày 1 tháng 9 năm 2014 Liên_kết ngoài BULLET Naja melanoleuca Hallowell 1857 tên chấp_nhận Catalogue of Life 28th July 2016 BULLET IMMEDIATE FIRST AID for bites by Forest_Cobra_Cấp cứu trực_tiếp khi bị rắn hổ_mang rừng rậm Naja melanoleuca cắn trúng BULLET Naja melanoleuca Toxinology_Nguồn tư_liệu về nghiên_cứu nọc_độc lâm_sàng BULLET Rắn hổ_mang rừng rậm N melanoleuca
Rắn hổ_mang rừng rậm