Chiến_dịch Leningrad_Novgorod_Chiến dịch tấn_công chiến_lược Leningrad_Novgorod là tổ_hợp các chiến_dịch bộ_phận do Hồng_quân Liên_Xô tổ_chức nhằm tấn_công vào quân_đội Đức Quốc xã Chiến_dịch tấn_công Leningrad_Novgorod diễn ra trong Chiến_tranh Xô_Đức thuộc Chiến_tranh thế_giới thứ hai kéo_dài từ ngày 14 tháng 1 năm 1944 tới ngày 1 tháng 3 năm 1944 Lực_lượng tham_chiến của quân_đội Liên_Xô gồm Phương_diện_quân Volkhov_Phương diện quân Leningrad và một phần của Phương_diện_quân Baltic 2 với mục_tiêu là hoàn_toàn phá_bỏ sư uy_hiếp của quân Đức đối_với thành_phố Leningrad_Lực_lượng tham_chiến của phía Đức là các đơn_vị thuộc Cụm Tập_đoàn_quân Bắc_Chỉ sau 2 tuần tấn_công quân_đội Liên_Xô đã giành lại quyền kiểm_soát tuyến đường_sắt Moskva_Leningrad và vào ngày 26 tháng 1 năm 1944 I V Stalin tuyên_bố rằng vòng_vây đối_với Leningrad đã hoàn_toàn bị phá giải và quân Đức đã bị quét sạch khỏi tỉnh Leningrad Vào ngày hôm đó thành_phố Leningard chào_mừng việc vòng_vây 900 ngày bị phá giải bằng 324 phát đại_bác Chiến_dịch phản_công Leningrad_Novgorod vẫn tiếp_tục cho đến ngày 1 tháng 3 khi Bộ_Tổng_tư_lệnh tối_cao Liên_Xô_STAVKA ra_lệnh cho Phương_diện_quân Leningrad chuẩn_bị binh_lực cho một chiến_dịch kế_tiếp xảy ra tại sông Narva trong khi phương_diện_quân Baltic 2 được yêu_cầu phòng_ngự bảo_vệ những lãnh_thổ họ giải_phóng được trong cuộc truy_kích Tập_đoàn_quân số 16 Đức Quốc xã Theo số_liệu của phía Liên_Xô cho đến ngày 30 tháng 1 năm 1944 quân Đức đã chịu thương_vong 21 000 người mất 85 đại_bác cỡ nòng từ 15 cm đến 40 cm và bị đẩy lui 60 100 cây_số từ Leningrad đến sông Luga_Bối cảnh Sau thành_công của chiến_dịch Tia_Lửa vòng_vây của quân Đức đối_với Leningrad đã bị đục thủng tuy_nhiên hành_lang trên bộ nối_liền Leningrad với nội_địa Liên_Xô quá mỏng và thành_phố vẫn còn bị quân_thù uy_hiếp nặng_nề Vì_vậy từ mùa thu năm 1943 sau đại_thắng tại_trận Vòng_cung Kursk trong một chuỗi các đòn tấn_công chiến_lược nhằm quét sạch quân Đức khỏi lãnh_thổ Liên_Xô không_thể thiếu một đòn tấn_công quy_mô lớn nhằm giải_phóng toàn_bộ vùng phụ_cận của Leningrad tiếp sau đó là sẽ quét sạch toàn_bộ quân Đức khỏi vùng Baltic_Các lực_lượng tham_gia một chiến_dịch như_vậy được dự_kiến là các phương_diện_quân Leningrad_Volkhov_Tây_Bắc và Tây_Trong đó các Phương_diện_quân Volkhov và Leningrad sẽ lãnh nhiệm_vụ giải_trừ hoàn_toàn sự uy_hiếp của quân Đức tại Leningrad_Binh lực và kế_hoạch Quân_đội Liên_Xô_Binh_lực BULLET Phương_diện_quân Leningrad tư_lệnh Đại_tướng L A Govorov tham_mưu_trưởng trung_tướng D N Gusev_BULLET_Tập đoàn quân xung_kích số 2 trung_tướng I I Fedyuninsky_BULLET_Tập đoàn quân_số 42 thượng_tướng I I Maslennikov từ ngáy 14 đến 24 tháng 3 là V Z Romanovsky đến cuối tháng 3 là V P Sviridov_BULLET_Tập đoàn quân_số 67 trung_tướng V P Sviridov đến cuối tháng 3 là trung_tướng V Z Romanovsky_BULLET_Tập đoàn quân không_quân số 13 thượng_tướng không_quân S D Rybalchenko_BULLET_Phương diện quân Volkhov giải_thể vào ngày 15 tháng 2 năm 1944 tư_lệnh Đại_tướng K A Meretskov tham_mưu_trưởng trung_tướng F P Ozerov_BULLET_Tập đoàn quân_số 54 trung_tướng S V Roginsky_BULLET_Tập đoàn quân_số 8 trung_tướng F N Starikov_BULLET_Tập đoàn quân_số 59 trung_tướng I T Korovnikov_BULLET_Tập đoàn quân không_quân số 14 cuối tháng 2 nằm trong lực_lượng dự_bị trung_tướng không_quân I P Zhuravlyov_BULLET_Phương diện quân Baltic 2 tư_lệnh Đại_tướng M M Popov tham_mưu_trưởng trung_tướng L M Sandalov_BULLET_Tập đoàn quân xung_kích số 1 с 02 02 по 15 02 1944 г в составе Волховского фронта trung_tướng G P Korotokov từ ngày 1 tháng 4 là thượng_tướng N Ye_Chibisov_BULLET_Tập đoàn quân xung_kích số 3 thượng_tướng N Ye_Chibisov từ ngày 1 tháng 4 là trung_tướng V A Yushkevich_BULLET_Tập đoàn quân_số 22 trung_tướng V A Yushkevich từ ngày 1 tháng 4 là trung_tướng G P Korotokov_BULLET_Tập đoàn quân cận_vệ số 6 в составе фронта до 6 февраля thượng_tướng I M Chistyakov_BULLET_Tập đoàn quân cận_vệ số 10 trung_tướng A V Sukhomlin từ ngày 21 tháng 1 là trung_tướng M I Kazakov_BULLET_Tập đoàn quân không_quân số 15 trung_tướng không_quân N F Naumenko_BULLET_Hạm đội Baltic chỉ_huy đô_đốc V F Tributs_BULLET_Lực_lượng không_quân tầm xa chỉ_huy Nguyên_soái không_quân A Ye_Golovanov_Do các hệ_thống phòng_thủ của quân Đức được xây_dựng và củng_cố trong một thời_gian dài quân_đội Liên_Xô trong chiến_dịch này đã tập_trung một lượng cực_kì lớn binh_lực để đảm_bảo đục thủng phòng_tuyến của quân địch Hai phương_diện_quân Volkhov và Leningrad đã có 4 tháng để chuẩn_bị và vì_vậy đến trước khi chiến_dịch mở_màn quân_đội Liên_Xô đạt được ưu_thế rất lớn về quân_số và vũ_khí trang_bị Phương_diện_quân Leningrad đóng dọc trên các tuyến ở sông Neva vịnh Phần_Lan bờ nam của hồ Ladoga từ Moskovskoy_Dubrovki tới Gontovoy_Lipki và cả vùng bàn_đạp Oranienbaum_Lomnosov khi TDQ xung_kích số 2 được chuyển_giao cho PDQ Leningrad vào mùa thu năm 1943 Binh_lực gồm 30 sư_đoàn bộ_binh 3 lữ_đoàn bộ_binh 4 lữ_đoàn xe_tăng 3 đơn_vị tăng_cường và một lượng đáng_kể các lực_lượng pháo_binh và công_binh với quân_số 417 600 người Theo hỗ_trợ cho PDQ Leningrad là Hạm_đội Baltic với quân_số là 89 600 người Phương_diện_quân Volkhov ban_đầu đóng quân trên tuyến từ Gontovo_Lipky đến Lezno tiếp đó là tuyến sông Volkhov tới hồ Ilmen_Binh_lực gồm 22 sư_đoàn bộ_binh 6 lữ_đoàn bộ_binh 4 lữ_đoàn xe_tăng 14 trung_đoàn và tiểu_đoàn xe_tăng và pháo_tự_hành 2 đơn_vị tăng cừong và một lượng đáng_kể đại_bác và súng_cối với quân_số 260 000 người Phương_diện_quân Baltic 2 chống_giữ tuyến từ hồ Ilmen tới hồ Neshcherdo_Binh_lực tổng_cộng gồm 45 sư_đoàn bộ_binh 3 lữ_đoàn bộ_binh 4 lữ_đoàn xe_tăng 1 đơn_vị tăng_cường và các đơn_vị pháo_binh công_binh Tính riêng Tập_đoàn_quân xung_kích số 1 có 54 900 người Binh_lực tổng_cộng của phía Liên_Xô trong trận này là 1 252 000 người một_số nguồn khác cho con_số khoảng 90 vạn người 1 580 xe_tăng và pháo_tự_hành 20 183 đại_bác và súng_cối 1 386 máy_bay trong đó có 330 máy_bay ném bom tầm xa Ngoài_ra hoạt_động ở hậu_cứ quân Đức còn có 13 lữ_đoàn du_kích với tổng quân_số 35 000 người có nhiệm_vụ mở_rộng các căn_cứ kháng_chiến và nổi_dậy của quân chúng tiêu_diệt các chính_quyền thân Đức ở địa_phương bảo_vệ người_dân khỏi bị giết_hại hay bị đưa sang Đức và phá_hoại hệ_thống liên_lạc hậu_cần bằng đường_bộ và đường_sắt của quân địch Kế_hoạch Vào đầu tháng 9 năm 1943 các chỉ_huy của phương_diện_quân Volkhov và Leningrad bắt_đầu soạn_thảo các kế_hoạch tấn_công quy_mô lớn nhằm vào Cụm Tập_đoàn_quân Bắc và vấn_đề này cũng được đem ra trình_bày thảo_luận tại hai cuộc họp tại Đại_bản_doanh 9 và 14 tháng 9 Kế_hoạch chung là sẽ mở hai chiến_dịch tấn_công quy_mô lớn nhằm đánh sập hai cánh của Tập_đoàn_quân số 18 Đức sau đó là lực_lượng chính và tiếp_theo là cắt đường lui của quân địch Quân_đội Liên_Xô sẽ tấn_công theo ba hướng bắt_nguồn từ bàn_đạp Oranienbaum vừa_mới được giải_phóng không lâu trước đó từ Điểm_cao Pulkovo và từ các cứ_điểm xung_quanh Novgorod_Chiến dịch dự_kiến sẽ bắt_đầu vào mùa đông khi binh_lực đã chuẩn_bị đầy_đủ và mặt băng đủ dày để pháo_binh băng qua Hai kế_hoạch tấn_công Neva I và Neva II được đề_xuất Kế_hoạch Neva I được đưa ra dựa trên giả_thuyết rằng trước sức_ép từ các khu_vực khác quân_đội Đức tại miền bắc Liên_Xô sẽ tự_động rút_lui khỏi Leningrad và trên đường đi cũng sẽ không quên thực_hiện chính_sách tiêu_thổ điều mà phía Liên_Xô tin rằng rất có khả_năng xảy ra Theo đó quân_đội Liên_Xô buộc phải thường_xuyên tổ_chức do_thám trinh_sát động_tĩnh của quân địch và khi thấy có dấu_hiệu rút quân thì phải lập_tức tấn_công Đối_với kế_hoạch Neva_II quân Đức được dự_đoán là sẽ chưa rút binh trong vòng vài tháng tới Ban_đầu khi tính_toán về khả_năng quân Đức rút_lui về tuyến Panther_Wotan quân_đội Liên_Xô dự_tính sẽ tổ_chức hợp vây toàn_bộ Cụm Tập_đoàn_quân Bắc cắt đứt lực_lượng này khỏi khu_vực Đông_Phổ tiến tới giải_phóng toàn_bộ tỉnh Leningrad và các nước vùng Baltic_Lúc này phương_diện_quân Baltic 2 được giao nhiệm_vụ tấn_công theo hướng Idritsa còn phương_diện_quân Kalinin thì tấn_công Vitebsk sau đó phát_triển lên hướng Polotsk_Dvinsk và cuối_cùng là giải_phóng Riga thủ_đô của Latvia Phương_diện_quân Tây_Bắc sẽ tiến về Pskov còn phương_diện_quân Volkhov đánh vào Novgorod và sau đó là Luga_Tuy nhiên các kết_quả tại Chiến_dịch tấn_công Nevel và chiến_dịch Gorodok hồi cuối năm 1943 tỏ ra khá khiêm_tốn và không đủ để đem lại lợi_thế cho một cuộc tiến_công chóng_vánh và táo_bạo như trên Thấy rõ ý_định bao_vây toàn_bộ cụm Tập_đoàn_quân Bắc là không thực_tế STAVKA quyết_định thu_hẹp quy_mô chiến_dịch về khu_vực mặt_trận của các phương_diện_quân Leningrad và Volkhov hai PDQ có sự chuẩn_bị tốt nhất cho đợt tấn_công sắp tới Mục_đích của chiến_dịch lần này là giải_phóng tỉnh Leningrad phá giải hoàn_toàn sự uy_hiếp đối_với thành_phố cùng tên và từ đó giúp quân_đội Liên_Xô giành được ưu_thế quan_trọng tại khu_vực Baltic_Mục tiêu của các phương_diện_quân Leningrad_Volkhov không gì khác chính là đánh_bại Tập_đoàn_quân số 18 Đức đối_thủ dai_sức của họ trong suốt mấy năm qua Phối_hợp với hai phương_diện_quân trên là phương_diện_quân Baltic 2 với nhiệm_vụ tấn_công vào Nevel và phát_triển lên Idritsa_Novosokolniki nhằm cắt đứt tuyến liên_lạc của quân Đức và ghim giữ Tập_đoàn_quân số 16 Đức cùng các lực_lượng dự_bị của Cụm Tập_đoàn_quân Bắc_Tiếp đó cả ba phương_diện_quân sẽ tiến về phía Narva_Pskov đánh_bại Tập_đoàn_quân số 16 giải_phóng tỉnh Leningrad và tạo tiền_đề cho các đợt tấn_công kế_tiếp ở vùng Baltic_Đồng thời nếu quá_trình tấn_công Tập_đoàn_quân số 16 diễn ra thuận_lợi quân_đội Liên_Xô vẫn có cơ_hội tổ_chức bao_vây tiêu_diệt cụm Tập_đoàn_quân Bắc như dự_kiến ban_đầu Hạm_đội Baltic được giao nhiệm_vụ đưa Tập_đoàn_quân xung_kích số 2 của I I Fedyuninsky băng qua hồ Ladoga tới Oranienbaum_Từ ngày 11 tháng 5 năm 1943 Hạm_đội đã vận_chuyển 30 000 người 47 xe_tăng 400 đại_bác 1 400 xe_tải và 10 000 tấn quân_nhu đạn_dược từ các cầu_tàu của các nhà_máy tại Leningrad_Kanat và căn_cứ hải_quân tại Lisy_Nos tới Oranienbaum Sau khi hồ Ladoga đóng_băng thêm 22 000 binh_sĩ 800 xe_tải 140 xe_tăng và 380 đại_bác đã được vận_chuyển qua_mặt băng trên hồ tới điểm tập_kết Sau khi việc vận_chuyển hoàn_tất pháo_binh được triển_khai trên toàn_bộ chiều dài mặt_trận của các phương_diện_quân Leningrad_Baltic 2 và Volkhov với mật_độ 200 đại_bác trên một cây_số mặt_trận bao_gồm 21 600 đại_bác 1 500 dàn tên_lửa Cachiusa và 600 đại_bác chống tăng 1 500 máy_bay cũng được hạm_đội Baltic chuyên_chở và triển_khai xung_quanh Leningrad_Binh_lực tổng_cộng của quân_đội Liên_Xô là 1 241 000 người chống lại 741 000 lính Đức Tiếp đó vào ngày 11 tháng 1 các chỉ_huy quân_sự Xô_Viết họp_mặt lần cuối trước trận đánh tại Smolny_Đại tướng L A Govorov tư_lệnh phương_diện_quân Leningrad liệt_kê các mục_tiêu của ông Nhằm mục_đích khai_thông hai tuyến đường_sắt chính với điểm kết_thúc tại ga Moskovsky và ga Ladozhsky quân_đội Liên_Xô buộc phải đánh chiếm Gatchina rồi từ đó tấn_công thành_phố Mga đầu_mối giao_thông đường_sắt ở ngoại_ô Leningrad và là điểm chót của con đường_sắt tiến vào Leningrad_Tiếp đó Govorov triển_khai binh_lực dựa theo các mục_tiêu đã đề ra Quân_đội Đức Quốc xã Binh_lực BULLET Cụm Tập_đoàn_quân Bắc tư_lệnh Thống_chế Georg von Küchler từ ngày 1 tháng 2 là Đại_tướng Walter_Model đến cuối tháng 3 là Đại_tướng Georg_Lindemann_BULLET_Tập đoàn quân_số 18 tư_lệnh Đại_tướng Georg_Lindemann đến cuối tháng 3 là Thượng_tướng Pháo_binh Herbert_Loch binh_lực bao_gồm các quân_đoàn số 26 28 38 50 54 và sư_đoàn thiết_giáp SS số 3 Tổng_cộng có 19 sư_đoàn 3 lữ_đoàn chống_giữ tuyến từ hồ Ilmen đến Nevel_BULLET_Tập đoàn quân_số 16 tư_lệnh Thượng_tướng Pháo_binh Christian_Hansen binh_lực bao_gồm các quân_đoàn số 1 2 8 10 43 và quân_đoàn SS số 6 Tổng_cộng có 21 sư_đoàn và 1 lữ_đoàn BULLET Tập_đoàn_quân không_quân số 1 tư_lệnh Thượng_tướng Phi_hành Curt_Pflugbeil_Theo các số_liệu của Liên_Xô cụm Tập_đoàn_quân Bắc có 741 000 quân 385 xe_tăng 10 070 đại_bác và súng_cối 370 máy_bay Số_liệu của phía Đức vào ngày 14 tháng 10 năm 1943 là 601 000 người 146 xe_tăng 2 398 đại_bác và súng_cối Theo David_M_Glantz quân Đức có 500 000 người 2 389 đại_bác và súng_cối 146 xe_tăng 140 máy_bay Kế_hoạch Từ cuối năm 1943 trở đi tình_hình của Cụm Tập_đoàn_quân Bắc trở_nên xấu đi một_cách nghiêm_trọng Sư_đoàn Xanh_Lam của Tây_Ban_Nha và ba sư_đoàn_Đức khác đã bị rút đi từ hồi tháng Mười trong khi đó Cụm Tập_đoàn_quân Bắc phải nhận thêm việc phòng_thủ 60 dặm mặt_trận chuyển từ Cụm Tập_đoàn_quân Trung_tâm Để thay_thế cho các lực_lượng bị lấy đi Cụm TDQ Bắc được bù_đắp bằng Binh_đoàn Xanh_Lam những gì còn sót lại sau khi Sư_đoàn Xanh_Lam bị giải_thể cùng với 3 sư_đoàn SS Trong tình_trạng bi_đát đó các chỉ_huy của Cụm Tập_đoàn_quân Bắc quyết_định thảo một kế_hoạch rút quân về hậu_tuyến để chiều dài mặt_trận giảm đi 25 phần_trăm và loại_bỏ những chỗ lồi chỗ lõm nguy_hiểm mà quân_đội Liên_Xô có_thể đánh vào Kế_hoạch lui binh này được đặt tên là Xanh_lam và theo đó trong tháng 1 năm 1944 thì quân Đức sẽ rút_lui 150 dặm về một phòng_tuyến tự_nhiên được tạo thành bởi sông Narva sông Velikaya hồ Chudskoe còn gọi là hồ Peipus và Pskov Vị_trí đóng quân này mang tên tuyến Panther_Wotan được chống_đỡ bằng những công_sự được xây_dựng từ hồi tháng 9 năm 1943 Quá_trình lui binh sẽ diễn ra theo từng giai_đoạn sử_dụng những phòng_tuyến tạm_thời làm trung_gian giữa các giai_đoạn quan_trọng nhất trong số này là tuyến Rollbahn được tạo thành bởi tuyến đường_sắt Tháng_Mười chạy qua Tosno_Lyuban và Chudovo_Tại đây hai quân_đoàn bị hở sườn nhiều nhất là các quân_đoàn số 26 và 38 của Đức sẽ được tái tổ_chức và nghỉ_ngơi trước khi thực_hiện giai_đoạn cuối của cuộc lui binh tới tuyến Panther_Wotan_Sang đầu năm 1944 Cụm Tập_đoàn_quân Bắc tiếp_tục nhận thêm những tin xấu khi Hitler từ_chối mọi lời thỉnh_cầu về một cuộc lui quân sớm về tuyến Panther_Ông ta vẫn cố_chấp yêu_cầu quân Đức phải giữ_chân quân_đội Liên_Xô càng xa nước Đức càng tốt và chống_giữ quyết_liệt từng thước tấc mặt_trận Thêm vào đó Hitler lại chuyển 3 sư_đoàn tinh_nhuệ của Cụm Tập_đoàn_quân Bắc về cho Cụm Tập_đoàn_quân Nam của thống_chế Erich von Manstein lúc này đang bị quân_đội Liên_Xô liên_tục dồn đuổi về phía sông Dniepr_Tất cả điều này khiến Cụm Tập_đoàn_quân Bắc lâm vào tình_thế hết_sức bấp_bênh và luôn đón chờ đợt tấn_công mới của Hồng_quân với thái_độ cực_kì bi_quan Diễn_biến Chiến_dịch tấn_công Leningrad_Novgorod bao_gồm các chiến_dịch nhỏ sau BULLET Chiến_dịch tấn_công Krasnoye_Selo_Ropsha hay còn gọi là Chiến_dịch Sấm tháng Giêng 14 tháng 1 30 tháng 1 năm 1944 do Phương_diện_quân Leningrad thực_thi BULLET Chiến_dịch tấn_công Novgorod_Luga 14 tháng 1 15 tháng 2 do Phương_diện_quân Volkhov thực_thi BULLET Chiến_dịch tấn_công Kingisepp_Gdov 1 tháng 2 1 tháng 3 do Phương_diện_quân Leningrad thực_thi BULLET Chiến_dịch tấn_công Staraya_Russa_Novorzhyev 18 tháng 2 1 tháng 3 do Phương_diện_quân Baltic 2 thực_thi Theo các tài_liệu Đức các trận chiến với cụm Tập_đoàn_quân Bắc kéo_dài từ ngày 2 tháng 2 tới ngày 10 tháng 8 năm 1944 được gộp lại trong một trận đầu cầu Narva_Diễn biến chiến_dịch trong tháng 1 năm 1944 Phá vỡ vòng cương_toả Leningrad 14 21 tháng 1 Vào cuối ngày 13 tháng 1 năm 1944 các máy_bay ném bom tầm xa của hạm_đội Baltic bắt_đầu oanh_tạc các cứ_điểm của quân Đức trên phòng_tuyến Sang ngày 14 quân_đội Liên_Xô từ khu bàn_đạp Oranienbaum và từ vị_trí của Phương_diện_quân Volkhov ồ_ạt xung_phong đến ngày 15 thì Tập_đoàn_quân số 42 từ cao_điểm Pulkovo cũng tham_gia tác_chiến Đại_bác Liên_Xô cũng thi nhau trút mưa_bom_bão_đạn vào quân địch 220 nghìn viên đạn đại_bác đã rớt xuống đầu lính Đức Sương_mù dày_đặc đã hạn_chế đà tiến_quân trong những ngày đầu_tiên tuy_nhiên Tập_đoàn_quân xung_kích số 2 và tập_đoàn_quân số 42 đã tiến xa 2 dặm trên một_mặt trận dài 7 dặm đánh lui các sư_đoàn số 9 và 10 của Lực_lượng bộ_binh dã_chiến thuộc không_quân Đức Quốc xã Luftwaffen_Feld_Divisionen trong khi Phương_diện_quân Volkhov đẩy lui quân Đức 3 dặm Đến ngày 16 thời_tiết trở_nên khá hơn và Tập_đoàn_quân xung_kích số 2 đã đột_phá được 23 cây_số Vào ngày 19 Tập_đoàn_quân xung_kích số 2 đã giải_phóng Ropša và sư_đoàn bộ_binh cận_vệ số 63 thuộc Tập_đoàn_quân số 42 đã đuổi quân Đức khỏi Krasnoye_Selo_Đến ngày 26 tháng 1 quân Đức bị đẩy_lùi xa đến 100 cây_số khỏi Leningrad và tuyến đường_sắt Moskva_Leningrad đã được quân_đội Liên_Xô khai_thông Ngày 20 tháng 1 năm 1944 I V Stalin tuyên_bố Leningrad đã được giải_phóng và lúc 8 giờ tối thành_phố Leningrad đã chào_mừng sự_kiện này bằng 324 loạt bắn chào_mừng từ các dàn tên_lửa Cachiusa cũng như từ các đại_bác Phương_diện_quân Volkhov tấn_công Novogord_Luga_Cùng vào ngày 14 tháng 1 Phương_diện_quân Volkhov cũng nổ_súng tấn_công cùng với Phương_diện_quân Leningrad_Đòn tấn_công do Tập_đoàn_quân số 59 thực_thi với hướng tấn_công chính từ các bàn_đạp tại sông Volkhov cách Novgorod 30 cây_số về phía Bắc và hướng tấn_công phụ ở phía Nam_Novgorod băng ngang qua hồ Ilmen Sau vài ngày chiến_đấu quyết_liệt đến ngày 17 tháng 1 quân_đội Liên_Xô đã đục thủng phòng_tuyến chính của quân Đức và bắt_đầu phát_triển tấn_công Vào ngày 20 tháng 1 Novgorod được giải_phóng Số quân Đức không kịp chạy thoát thì bị quân_đội Liên_Xô bao_vây ở phía tây Batetskiy Vào ngày 16 tháng 1 ở hướng Chudovo_Lyuban tập_đoàn_quân số 59 nổ_súng tấn_công Cho đến ngày 20 tháng 1 Tập_đoàn_quân chỉ mới tiến được 5 cây_số tuy_nhiên nó đã găm_giữ một lực_lượng rất lớn quân Đức tại đây và buộc Quân_đoàn số 26 Đức trước nguy_cơ bị bao_vây phải triệt_thoái về khu_vực Mga_Đến ngày 22 tháng 1 Phương_diện_quân Volkhov trình lên Đại_bản_doanh STAVKA kế_hoạch phát_triển chiến_dịch tấn_công Novgorod_Luga_Theo kế_hoạch Tập_đoàn_quân số 59 sẽ tấn_công giải_phóng Luga còn tập_đoàn_quân số 8 và 54 sẽ hợp_lực khai_thông tuyến đường_sắt Tháng_Mười Kế_hoạch được Đại_bản_doanh phê_chuẩn và sau đó STAVKA yêu_cầu Phương_diện_quân Volkhov phải giải_phóng Luga không trễ hơn ngày 30 tháng 1 còn hạn chót để giải_phóng Lyuban là 24 tháng 1 Để tăng_cường hiệu_quả tác_chiến Phương_diện_quân được phép chuyển một phần Tập_đoàn_quân số 8 sang tập_đoàn_quân số 54 và tổng_hành_dinh được chuyển về cánh trái của PDQ tại khu_vực hồ Ilmen_Đà tiến_quân nhanh về hướng Luga tạo cơ_hội cho quân_đội Liên_Xô tổ_chức bao_vây một khối lớn quân Đức thuộc Tập_đoàn_quân số 18 lúc này đang triệt_thoái về hướng Chudovo_Lyuban_Tosno_Vì lý_do này ngay sau khi giải_phóng Novgorod tập_đoàn_quân số 59 nhanh_chóng tiến về hướng đường_sắt Novgorod_Luga xuyên qua nhà_ga Batetskiy và các tuyến đường phụ ở Luga về bên phải và Shimsk về bên trái Trước tình_hình diễn_biến nghiêm_trọng quân Đức vội_vã điều quân đến tăng_viện cho Luga và đã chận được bước_tiến của Tập_đoàn_quân số 59 không cho quân_đội Liên_Xô giải_phóng Luga trong tháng 1 như dự_kiến Ở cánh trái từ ngày 25 tháng 1 nằm dưới sự chỉ_huy của tổng_hành_dinh của Tập_đoàn_quân số 8 diễn_biến chiến_dịch có chiều_hướng thuận_lợi hơn cho phía Liên_Xô sau vài ngày chiến_đấu ác_liệt quân đột Liên_Xô tiến khá xa về phía Tây và Tây_Nam cắt đứt tuyến đường_sắt Leningrad_Dno tiến tới ga Peredolskaya và tuyến đường và tuyến đường_bộ Luga_Shimsk ở gần làng Medvedy quét sạch quân Đức khỏi bờ Bắc hồ Ilmen và tiến về ngoại_vi của Shimsk_Cùng lúc đó chiến_sự nổ ra dữ_dội tại tuyến đường_sắt Tháng_Mười_Quân_đội Liên_Xô đặt dưới sự chỉ_huy của tổng_hành_dinh của Tập_đoàn_quân số 54 đã giải_phóng Tosno_Lyuban_Chudovo trong ngày 29 tháng 1 và hoàn_toàn kiểm_soát tuyến đường_sắt chiến_lược này Hoạt_động của Phương_diện_quân Baltic 2 tháng 1 năm 1943 Hai ngày trước khi chiến_dịch Leningrad chính_thức mở_màn Phương_diện_quân Baltic 2 đã nổ_súng tấn_công các cứ_điểm của Tập_đoàn_quân số 16 Đức Trong đợt tấn_công đó Tập_đoàn_quân xung_kích số 3 nhận nhiệm_vụ đục thủng phòng_tuyến địch_quân trong khu_vực và phát_triển tấn_công lên Pustoshka_Opochka còn Tập_đoàn_quân số 22 tấn_công Novosokolniki từ phía Bắc và sau đó tiến đến tiếp_cận tuyến Nasva_Mayev_Nasva_Ở cánh trái tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 chuyển từ Phương_diện_quân Tây_Bắc sang có nhiệm_vụ tấn_công vào khúc cong của hồ Neshcherdo tiến theo hướng Zilupe vòng qua Idritsa ở phía Tây và Tây_Nam Quá_trình tác_chiến của Phương_diện_quân Baltic 2 diễn ra không được thuận_lợi Nguyên_do là họ vừa_mới tổ_chức một_số trận đánh vào cuối năm 1943 và không có thời_gian chuẩn_bị đầy_đủ cho chiến_sự vào đầu năm 1944 Đồng_thời địa_hình tác_chiến rất phức_tạp vời nhiều vùng rừng và đầm lầy và bản_thân Phương_diện_quân không nắm trong tay đầy_đủ thông_tin về tình_hình mặt_trận cũng như hệ_thống phòng_thủ của quân Đức tại đây Thêm vào đó Tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 tới đầu chiến_dịch vẫn trong quá_trình hành_quân tới điểm tập_kết và chỉ được tung vào mặt_trận từng phần một chứ không_thể tung toàn_bộ lực_lượng Tất_cả điều này khiến kết_quả đạt được của các đợt tấn_công rất hạn_chế Cho đến ngày 16 tháng 1 Tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 với 9 sư_đoàn bộ_binh và nhiều đơn_vị xe_tăng pháo_binh chỉ có_thể đột_phá được 5 10 cây_số Lực_lượng quân Đức tại đây bao_gồm 1 lữ_đoàn của sư_đoàn bộ_binh số 132 2 tiểu_đoàn độc_lập và 6 khẩu_đội pháo dù quân_số ít đã chống_cự rất quyết_liệt và gây nhiều khó_khăn cho quân_đội Liên_Xô_Tướng_M I Kazakov một trong những chỉ_huy của Tập_đoàn_quân Cận_vệ số 10 đã kể lại như sau Đợt tấn_công của Tập_đoàn_quân xung_kích số 3 tại Pustoshka và của Tập_đoàn_quân số 22 Tập_đoàn_quân cận_vệ số 6 tại Novosokolniki cũng gặp nhiều khó_khăn Thành_quả đáng_kể nhất là việc Tập_đoàn_quân số 22 đánh chiếm được ga Nasva sau khi sư_đoàn bộ_binh số 331 Đức triệt_thoái khỏi đây vào ngày 14 tháng 1 Dựa trên thành_quả đó đến ngày 18 tháng 1 Tập_đoàn_quân phát_triển tấn_công và đến ngày 18 tháng 1 đã đánh chiếm được một đoạn 10 cây_số của tuyến đường_sắt Novosokolniki_Dno tuyến liên_lạc chủ_yếu của Tập_đoàn_quân số 16 Đức Ngày 16 tháng 1 Đại_bản_doanh gọi cho tư_lệnh Phương_diện_quân là tướng M M Popov và bày_tỏ sự không hài_lòng đối_với diễn_biến chiến_dịch đặc_biệt là quá_trình tác_chiến của Tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 Không lâu sau đó tư_lệnh của Tập_đoàn_quân trung_tướng A V Sukhomlin bị cách chứng vào ngày 21 tháng 10 Người thay_thế ông là trung_tướng M I Kazakov_Trong bản báo_cáo gửi về Đại_bản_doanh tướng M M Popov đã lý_giải về những khó_khăn của Tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 như sau Trước tình_hình Tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 gặp khó_khăn M M Popov đã đề_nghị dừng hướng tấn_công này lại và tập_trung toàn lực cho hướng Nasva_Novorzhev để có_thể nhanh_chóng tiếp_cận và phối_hợp với Phương_diện_quân Volkhov ở phía Bắc_STAVKA đồng_ý và cho Phương_diện_quân Baltic 2 một tuần để tái tổ_chức lại lực_lượng Kết_quả Cho đến cuối tháng 1 Phương_diện_quân Leningrad và Volkhov đã đẩy lui quân Đức ra xa khỏi Leningrad từ 70 100 cây_số phá giải hoàn_toàn sự uy_hiếp đối_với thành_phố và thiết_lập một đường liên_lạc trên bộ an_toàn giữa Leningrad với nội_địa Liên_Xô_Cho dù không tiến nhanh như mong_đợi những thành_quả mà quân_đội Liên_Xô đạt được đã tạo tiền_đề thuận_lợi cho chiến_thắng của những chiến_dịch về sau Đợt tấn_công của Phương_diện_quân Baltic 2 tuy thu được kết_quả rất hạn_chế nhưng nó đã giam chân một khối quân rất lớn của Tập_đoàn_quân số 16 Đức đóng_góp đáng_kể cho sự thành_công của các chiến_dịch tại Leningrad và Novgorod_Về phía Đức tuy tập_đoàn_quân số 18 đã bị giáng cho những thiệt_hại nặng_nề nhưng đã thành_công trong việc tránh bị bao_vây bảo_toàn được phần_lớn sinh_lực chiến_đấu và rút_lui về các tuyến sau Tuy_nhiên tình_thế của quân Đức vẫn không_thể nói là an_toàn Việc mất Krasnogvardeisk vào tay quân_đội Liên_Xô khiến trận_tuyến của quân Đức bị xé ra thành hai mảnh với mảnh chủ_lực bao_gồm 14 sư_đoàn rút về phía Tây_Tây_Bắc và phía Bắc của Luga còn mảnh phía Tây 5 6 sư_đoàn thì cũng bị cắt thành nhiều cụm chiến_đấu đang lũ_lượt rút về phía Tây của Narva_Chính vì_vậy việc chống_giữ Luga trở_thành ưu_tiên hàng_đầu của quân Đức và nơi này được tăng_cường thêm rất nhiều binh_lực với tổng_binh_lực gồm sư_đoàn thiết_giáp số 12 4 sư_đoàn bộ_binh 6 cụm tác_chiến bộ_binh cấp sư_đoàn và những gì còn sót lại của 6 sư_đoàn và lữ_đoàn khác Điều này khiến cho quân Đức có_thể tạm_thời ngăn được bước_tiến của phương_diện_quân Volkhov_Tuy nhiên hiểu rõ rằng không_thể_nào đứng_chân được lâu_dài vào ngày 30 tháng 1 tư_lệnh Cụm Tập_đoàn_quân Bắc là Thống_chế Geogr von Küchler đã trực_tiếp gặp Hitler và thỉnh_cầu được rút về tuyến Panther_Wotan_Một lẫn nữa ông ta lại bị từ_chối Adolf_Hitler cho rằng cần phải giữ chặt tuyến Luga và tiếp_tục ổn_định mặt_trận tại đây Do bất tuân thượng lệnh Küchler bị cách_chức Người thay_thế ông chỉ_huy Cụm Tập_đoàn_quân Bắc là Thượng_tướng Walter_Model_Diễn biến chiến_dịch 1 15 tháng 2 năm 1944 Giải_phóng Luga_Đến đầu tháng 2 năm 1944 hai phương_diện_quân Leningrad và Volkhov tiếp_tục phối_hợp tấn_công Các tập_đoàn_quân số 42 và tập_đoàn_quân xung_kích số 2 của Phương_diện_quân Leningrad sẽ tấn_công mạnh theo hướng Narva còn tập_đoàn_quân số 67 sẽ tiến về Luga từ phía Bắc và Tây_Bắc_Nhiệm vụ của Phương_diện_quân Volkhov vẫn là nhanh_chóng giải_quyết Luga với Tập_đoàn_quân số 59 và số 8 đánh từ hướng Đông và Tập_đoàn_quân số 54 đánh từ hướng Đông_Bắc_Từ ngày 2 tháng 2 Phương_diện_quân Volkhov nhận thêm Tập_đoàn_quân xung_kích số 1 từ Phương_diện_quân Baltic 2 Chỉ_huy của phương_diện_quân Leningrad_L_A_Govorov tin rằng hướng tấn_công chính sẽ tập_trung vào khu_vực Narva aтак как это позволит разу же приступить к освобождению Эстонии_Tuy nhiên chiến_sự ác_liệt tại Luga buộc Phương_diện_quân phải chuyển trọng_tâm về phía Tập_đoàn_quân số 2 hiện đang tiến về hướng Gdov_Pskov_Luga ở phía Tây và cắt đường liên_lạc của đối_phương Đợt tấn_công của Tập_đoàn_quân số 42 tiếp_tục phát_triển thuận_lợi và không gặp kháng_cự nào đáng_kể Các thành_phố Lyady_Sara_Goru_Gdov lần_lượt được giải_phóng và đến ngày 2 tháng 4 quân_đội Liên_Xô đã tiếp_cận bờ hồ Chudskoe_Từ vị_trí này Tập_đoàn_quân só 42 dự_tính sẽ mở một đòn đánh bọc vòng giải_phóng Plyussa_Strugi_Krasnye cắt đứt tuyến đường_bộ Luga_Pskov và hội quân với Tập_đoàn_quân số 67 để hợp vây Luga_Sự thành_công của Tập_đoàn_quân số 42 ở phía Tây_Luga khiến Tập_đoàn_quân số 18 Đức một lần nữa đứng trước nguy_cơ bị bao_vây vì_vậy tướng Walter_Model đã hạ_lệnh cho Tập_đoàn_quân số 18 bằng mọi giá phải lấy lại tuyến liên_lạc giữa Luga và Pskov_Để giải_cứu cho Luga_Model đã buộc phải đem ra dùng hết những lực_lượng dự_bị sẵn có kể_cả những đơn_vị dự_bị của Tập_đoàn_quân số 16 Đòn phản_công của quân Đức đã không đạt được mục_tiêu đề ra nhưng sự kháng_cự quyết_liệt của họ đã phần_nào làm chậm bước_tiến Tập_đoàn_quân số 42 và cố chống_giữ được tuyến liên_lạc Luga_Pskov_Cùng lúc đó Tập_đoàn_quân số 67 của Phương_diện_quân Leningrad và các tập_đoàn_quân số 54 59 8 của Phương_diện_quân Volkhov tiếp_tục tiến mạnh về Luga_Đồng thời Tập_đoàn_quân xung_kích số 1 vốn được giao nhiệm_vụ đột_phá phòng_tuyến quân Đức ở phía Nam_Staraya_Russa đã hợp_lực với Tập_đoàn_quân số 8 và cùng tiến_hành bao_vây một phần của Tập_đoàn_quân số 16 Đức tại phía Tây_nam hồ Ilmen_Diễn biến chiến_sự ở Luga vẫn tiếp_tục ác_liệt do quân Đức đã bố_trí hệ_thống phòng_thủ vững_chắc và liên_tục phản_kích Tuy_nhiên cho_dù đà tiến_quân của quân_đội Liên_Xô bị chậm lại tình_thế của Tập_đoàn_quân số 18 Đức vẫn hết_sức nguy_hiểm Không còn cách nào khác Model phải cho quân Đức bỏ Luga rút về Pskov_Đến ngày 12 tháng 2 các tập_đoàn_quân số 67 và 59 đã giải_phóng Luga Sau khi nhiệm_vụ Luga hoàn_thành ngày 13 tháng 1 năm 1944 Đại_bản_doanh ra Chỉ_thị số 220023 có nội_dung yêu_cầu giải_tán Phương_diện_quân Volkhov_Các_Tập đoàn quân_số 54 59 và 8 của nó được chuyển_giao cho Phương_diện_quân Leningrad_Tập đoàn quân xung_kích số 1 được trả về cho Phương_diện_quân Baltic 2 Bộ_chỉ_huy Phương_diện_quân được chuyển về lực_lượng dự_bị của Đại_bản_doanh Tập_đoàn_quân xung_kích số 2 tại khu_vực Narva_Vào đêm 1 tháng 2 năm 1944 trung_đoàn bộ_binh số 109 được chuyển từ Tập_đoàn_quân số 42 sang tập_đoàn_quân xung_kích số 2 được yểm_hộ bởi lữ_đoàn xe_tăng số 152 đã nổ_súng tiến_công sau một loạt phát bắn chuẩn_bị Sau một đợt di_chuyển tránh_né khéo_léo quân_đội Liên_Xô đã công_kích và diệt gọn quân Đức ở Kingisepp_Mặc dù quân Đức không_thể tổ_chức phòng_ngự ở sông Luga hoạt_động kháng_cự một đội quân cản hậu Đức đã làm chậm bước_tiến của quân_đội Liên_Xô và giúp cho chủ_lực của quân_đoàn số 54 và sư_đoàn thiết_giáp SS sổ 3 của Đức rút_lui an_toàn về tuyến phòng_ngự vững_chắc ở bồ Tây sông Narva_Quân_đội Liên_Xô tiếp_tục truy_kích và đến ngày 3 tháng 2 hai quân_đoàn của Tập_đoàn_quân xung_kích số 2 đã tiếp_cận sông Narva_Quân đoàn bộ_binh số 43 đã bắt_đầu vượt sông ở phía Bắc thành_phố cùng tên và thiết_lập được hai đầu cầu ở bờ bên kia sông trong khi đó quân_đoàn bộ_binh số 122 cũng vượt sông ở phía Nam thành_phố này và cũng thiết_lập được hai đầu cầu Tiếp đó quân_đội Liên_Xô đã đánh tan các cuộc phản_kích của quân Đức và cũng cố vững_chắc khu bàn_đạp Narva_Tuy nhiên quân Đức đã điều sư_đoàn thiết_giáp lựu_đạn Felderrnhalle từ Cụm Tập_đoàn_quân Trung_tâm đến để tăng_viện và một trung_đoàn của sư_đoàn bộ_binh số 58 Đức vẫn tiếp_tục chiếm_giữ đầu cầu ở bờ Đông sông Narva trong vùng phụ_cận của thành_phố Ivangorod_Vào ngày 11 tháng 2 Tập_đoàn_quân xung_kích số 2 mở một đợt tấn_công quy_mô lớn nhằm mở_rộng các đầu cầu ở bờ Đông sông Narva tiến tới các tuyến Iyhvi_Johvi_Atsalama_Kaups Kauksi và sau đó là tới Rakvere_Lực_lượng thực_hiện tấn_công là Quân_đoàn bộ_binh cận_vệ số 30 được tăng_cường Các lữ_đoàn bộ_binh hải_quân của Hạm_đội Baltic sẽ có nhiệm_vụ_trợ công ở phía Tây_Bắc_Narva_Về phía Đức do Narva được xem là cánh cửa dẫn đến nước Đức nên Bộ_Tư_lệnh tối_cao quân_đội Đức Quốc xã đặc_biệt chú_ý đến mặt_trận này Cụm tác_chiến Schfonhaimer đặt tên theo chỉ_huy của quân_đoàn số 54 Đức là Otto_Schfonhaimer được giao nhiệm_vụ bảo_vệ tuyến sông Narva cho đến người cuối_cùng Sau nhiều ngày chiến_đấu ác_liệt quân_đội Liên_Xô vẫn tiến rất chậm và chỉ gặt_hái được những thành_quả ở quy_mô nhỏ Một phần của quân_đoàn bộ_binh số 43 đánh theo hướng Tây_Bắc_Narva chỉ đột_phá được 2 cây_số trên một chính_diện mặt_trận 4 cây_số Một đợt tấn_công tiếp_theo bị sư_đoàn bộ_binh số 227 và một lữ_đoàn của lực_lượng SS Hà_Lan chặn_đứng Ở phía Tây_Nam thành_phố các quân_đoàn bộ_binh số 109 và 122 tiến được 12 cây_số nhưng cuối_cùng cũng phải dừng lại trước sự kháng_cự của các sư_đoàn bộ_binh số 17 sư_đoàn thiết_giáp ném lựu Feldernhalle và sư_đoàn SS Norland của quân Đức Quân_đoàn bộ_binh cận_vệ số 30 thì thành_công hơn vào ngày 17 tháng 2 họ đã cắt đứt tuyến đường_sắt và đường_bộ Narva_Jõhvi và bắt_đầu công_kích Auvere_Tuy nhiên sự kháng_cự quyết_liệt cùng với nhiều đợt phản_kích của phía Đức cũng buộc quân_đội Liên_Xô phải dừng bước Một đợt tiến_công đổ_bộ ở phía Bắc cũng thất_bại chỉ có 432 binh_sĩ Liên_Xô tiếp_cận được bờ bên kia sông và phần_lớn trong số họ đều bị quân Đức bao_vây tiêu_diệt Đại_bản_doanh tỏ ra đặc_biệt không hài_lòng với tình_hình chiến_sự ở Narva Vào ngày 14 tháng 2 STAVKA ra chỉ_thị số 220025 yêu_cầu Phương_diện_quân Leningard phải hạ gục được Narva không muộn hơn ngày 17 vì tình_thế yêu_cầu các biện_pháp chính_trị lẫn quân_sự Nhận được quân_đoàn bộ_binh số 124 từ Phương_diện_quân dự_bị Tập_đoàn_quân xung_kích số 2 đã tổ_chức lại lực_lượng và tiếp_tục phát_động một cuộc tấn_công mới Chiến_sự lại bùng_nổ ác_liệt cho đến tận cuối tháng 2 nhưng quân_đội Liên_Xô chỉ có_thể mở_rộng bàn_đạp vượt sông Narva ở phía nam lên 35 cây_số chiều rộng 15 cây_số chiều sâu và không_thể đục thủng hoàn_toàn tuyến phòng_ngự của quân Đức để tiến lên giành lấy một thắng_lợi quyết_định Cụm Tác_chiến Schfonhaimer đến ngày 23 tháng 2 là cụm tác_chiến Narva do Johann_Friessner chỉ_huy đã chận đứng các cuộc tấn_công của quân_đội Liên_Xô_Đến cuối tháng 2 được sự đồng_ý của Đại_bản_doanh Tập_đoàn_quân xung_kích số 2 đã chuyển_hướng tấn_công từ Narva sang hướng của các Tập_đoàn_quân số 8 và số 59 Chỉ_thị số 220035 ngày 22 tháng 2 của Đại_bản_doanh đã yêu_cầu 9 quân_đoàn bộ_binh Liên_Xô mở một đợt tấn_công nhằm phá vỡ phòng_tuyến của quân Đức ở Narva và một tập_đoàn_quân phát_triển tấn_công lên Pärnu còn 2 tập_đoàn_quân tấn_công theo hướng Viljandi_Valga_Tartu_Vyra Phương_diện_quân Baltic 2 1 15 tháng 2 Vào cuối tháng 1 năm 1942 3 tập_đoàn_quân của Phương_diện_quân Baltic 2 nhận được lệnh tấn_công và đánh tan quân Đức tại khu_vực Novosokolniki sau đó tiếp_tục phát_triển đến phía Đông của hồ Uscho tại tuyến Ale_Bolshoy_Vyaz_Nếu thành_công quân_đội Liên_Xô sẽ tấn_công Pustoshka_Idritsa và nắm được một cơ_hội phát_triển lên Opochka_Đòn tấn_công chính do Tập_đoàn_quân Cận_vệ số 10 thực_thi tại khu Shisherino_Antonovo phía Nam tuyến đường_bộ Novosokolniki_Mayev_Ở cánh phải tập_đoàn_quân cận_vệ số 6 sẽ đánh theo hướng Mayev còn ở cánh trái thì Tập_đoàn_quân số 22 sẽ tiến_quân đến phía Nam_Nasva để tìm cách hội quân với Tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 Quân_đội Liên_Xô tại khu_vực này đã chuẩn_bị được ưu_thế tuyệt_đối về binh_lực và trang_bị so vối quân_đội Đức Quốc xã Ví_dụ tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 đã chuẩn_bị được 14 sư_đoàn bộ_binh cùng nhiều đơn_vị pháo_binh xe_tăng trong đó các sư_đoàn bộ_binh số 23 và 83 của phía Đức chỉ bao_hàm vài tiểu_đoàn Tuy_nhiên các phòng_tuyến của quân Đức được xây_dựng rất vững_chắc dựa trên những hệ_thống trung_tâm phòng_ngự được tổ_chức tốt toạ_lạc trên các điểm_cao và tại các khu dân_cư Sáng ngày 31 tháng 1 sau loạt bắn chuẩn_bị 3 quân_đoàn của Tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 đồng_loạt nổ_súng tiến_công trên một địa đoạn dài 7 5 cây_số của mặt_trận Trong ngày đầu_tiên cả ba_quân đoàn đã đục thủng tuyến phòng_ngự của quân địch và riêng quân_đoàn bộ_binh cận_vệ số 15 đã đột_phá được 6 cây_số tiếp_cận tuyến đường_bộ Novosokolniki_Mayev_Tuy nhiên sau đó đợt tấn_công của Tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 bị chậm lại do Tập_đoàn_quân cận_vệ số 6 ở bên sườn phải không tạo được đột_phá đáng_kể trong trận_tuyến Mãi đến ngày 7 tháng 2 khi quân đoàn bộ_binh cận_vệ số 15 tung thê_đội thứ hai vào_cuộc chiến thì việc tác_chiến mới trở_nên thuận_lợi hơn và họ đã hội quân với Tập_đoàn_quân số 22 tại khu_vực nông_trang Minkin_Trước nguy_cơ bị bao_vây quân Đức phải vội_vã triệt_thoái khỏi chỗ lồi Novosokolniki_Lúc này Tư_lệnh Tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 tướng M I Kazakov đã nhận_xét rằng quân Đức đã kịp_thời rút về phía sau nhận được thêm binh_lực tăng_viện và chiếm_giữ các vị_trí phòng_ngự mới Vì_vậy việc tiếp_tục tiến_quân theo kế_hoạch ban_đầu là không_thể thực_hiện được Tuy_nhiên tướng M M Popov tư_lệnh Phương_diện_quân Baltic 2 yêu_cầu phải tiếp_tục tấn_công Ngày 11 tháng 2 Tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 chuyển chủ_lực sang hướng Shetkovo và tiếp_tục đánh mạnh lên hướng Tây_Bắc_Struga strugi Veshnyaya_Ivanovo và một_số điểm dân_cư khác lần_lượt được giải_phóng tuy_nhiên quân_đội Liên_Xô không_thể tiếp_tục phát_triển tiến_công Như_vậy trong nửa đầu tháng 2 Phương_diện_quân Baltic 2 đã đột_phá được 15 20 cây_số và tiếp_cận tuyến Nasva_Mayev_Diễn biến chiến_dịch 16 tháng 2 1 tháng 3 năm 1944 Phương_diện_quân Leningrad tấn_công Pskov và Ostrov Sau khi để mất Luga_Tập đoàn quân_số 18 Đức triệt_thoái về Pskov_Điều này đã tạo một khoảng hở ở cạnh sườn và sau lưng của Tập_đoàn_quân số 16 Đức Điều này buộc Walter_Model phải hạ_lệnh tổ_chức một cuộc tổng rút quân đồng_loạt về tuyến Panther_Wotan_Nhằm kìm chân quân_đội Liên_Xô bảo_vệ cho chủ_lực_quân Đức rút_lui an_toàn quân_đội Đức phải cố chống_giữ tuyến hồ Pskov_Strugi_Krasnye_Shimsk cho đến khi Tập_đoàn_quân số 16 rút_lui an_toàn về Ostrov và Pskov_Nhiệm vụ trấn_giữ khoảng hở giữa 2 tập_đoàn_quân Đức được giao cho cụm tác_chiến Friessner_Lúc này mối đe_doạ lớn nhất đối_với số quân Đức đang rút_lui đó chính là quân_đoàn bộ_binh số 123 lúc này đang tiến mạnh về Pskov và quân_đoàn bộ_binh số 116 lúc này đang tiến về Plyussa và Strugi_Krasnye của Tập_đoàn_quân số 42 Cùng lúc đó quân_đoàn số 108 đang đóng chốt ở bờ Đông của hồ Pskov để bảo_vệ sườn phải của Tập_đoàn_quân số 42 Tuy_nhiên việc tiến_quân theo nhiều hướng trên một_mặt trận rộng đã khiến binh_lực của Tập_đoàn_quân số 42 bị phân_tán điều này khiến các sư_đoàn bộ_binh số 126 sư_đoàn thiết_giáp số 12 và sư_đoàn không_quân số 9 của Đức có_thể cầm_chân được quân_đội Liên_Xô tại tuyến sông Lochkina_Lyubotezh_Gridino_Thêm vào đó ngày 16 tháng 2 sư_đoàn bộ_binh số 11 và cụm tác_chiến Kroher đã thành_công trong việc đánh_bật các sư_đoàn bộ_binh số 129 90 và 5 ю лыжную бригаду khỏi các bàn_đạp ở phía bờ Tây_hồ Chudskoe_Trước tình_thế đó quân_đoàn bộ_binh số 116 hiện đang cách xa chủ_lực của Tập_đoàn_quân số 42 tới 40 cây_số được chuyển_giao cho Tập_đoàn_quân số 67 vốn đang tấn_công tuyến đường_sắt Luga_Pskov_Đà tiến_quân của tập_đoàn_quân số 67 tuy chậm nhưng dần_dần đã dập tắt sức kháng_cự của các sư_đoàn bộ_binh số 24 12 và sư_đoàn không_quân số 13 của quân_đoàn số 28 Đức Vào ngày 18 tháng 2 sư_đoàn bộ_binh số 46 cùng với các lữ_đoàn du_kích số 9 và số 6 sau nhiều ngày chiến_đấu quyết_liệt đã giải_phóng Plyussa và đến ngày 23 tháng 2 tập_đoàn_quân số 67 cùng với các lữ_đoàn du_kích số 6 và 11 đã giải_phóng huyện trung_tâm Strugi_Krasnye_Ngày 22 tháng 2 Đại_bản_doanh ra chỉ_thị số 220035 yêu_cầu 3 tập_đoàn_quân của Phương_diện_quân Leningrad tại cánh trái tổ_chức vượt sông đánh chiếm Velikaya_Ostrov sau đó phát_triển lên Riga_Việc để mất Strugi_Krasnye khiến phòng_tuyến trung_gian cuối_cùng phía trước tuyến Panther_Wotan của Tập_đoàn_quân số 18 Đức bị phá vỡ Quân Đức lúc này buộc phải đẩy nhanh quá_trình rút chạy về Pskov và Ostrov_Trong khi đó Tập_đoàn_quân số 67 tiếp_tục đẩy_mạnh tốc_độ tiến_công đến cuối tháng 2 đã đột_phá sâu 90 cây_số vượt sông Chyornaya cắt đứt tuyến đường_sắt Pskov_Opochka và tiến về gờ Đông_Bắc và gờ Đông của phòng_tuyến Đức tại Pskov_Ostrov_Cùng lúc đó Tập_đoàn_quân số 42 trên đường truy_kích quân_thù đã giải_phóng Seredka vào ngày 24 tháng 2 và đến ngày 29 đã tiến tới khu_vực phòng_thủ của tuyến Pskov_Ostrov_Chiến sự tại khu_vực tiếp_giáp của Tập_đoàn_quân số 16 và số 18 Đức ở phía Tây_hồ Ilmen đóng một vai_trò đặc_biệt quan_trọng Tại đây là khu_vực tham_chiến của các tập_đoàn_quân số 8 và 54 Liên_Xô_Tập đoàn quân_số 54 nhận nhiệm_vụ tiến đến tuyến Utorgosh_Soltsy_Shimsk không muộn hơn ngày 19 tháng 2 còn Tập_đoàn_quân số 8 phải cắt đứt tuyến đường_bộ Medved_Nikolayev_Mục tiêu chung của 2 tập_đoàn_quân là phải nhanh_chóng hội quân với Phương_diện_quân Baltic 2 và ngăn_chặn sự rút_lui có tổ_chức của Tập_đoàn_quân số 16 Cụm tác_chiến Friessner đơn_vị được giao nhiệm_vụ trám lỗ_hổng giữa 2 tập_đoàn_quân Đức và bảo_vệ đường rút_lui cho Tập_đoàn_quân số 16 Đức đã tổ_chức kháng_cự quyết_liệt Sư_đoàn bộ_binh nhẹ số 28 Đức đã kháng_cự suốt 5 ngày nhằm cản chân Tập_đoàn_quân số 8 tại hướng Bolshoy_Utorgosh_Nikolayev còn quân_đoàn số 10 Đức đã kháng_cự 3 ngày để cản đường Tập_đoàn_quân số 54 đang tiến về sông Shelon và sông Mshaga_Phải mất nhiều ngày quân_đội Liên_Xô mới đuổi được quân Đức về phía Tây_Trong quá_trình truy_kích quân_thù ngày 24 tháng 2 tập_đoàn_quân số 54 đã hội quân với Tập_đoàn_quân xung_kích số 1 của phương_diện_quân Baltic 2 và sau 2 ngày chiến_đấu ác_liệt đã giải_phóng Dno và Porkhov 3 ngày tiếp đó quân độu Liên_Xô tiếp_tục đột_phá 65 cây_số và tiếp_cận phần phía Đông của tuyến Pskov_Ostrov_Vào ngày 24 tháng 2 Tập_đoàn_quân số 8 được chuyển sang lực_lượng dự_bị chờ ngày điều sang hướng tấn_công ở Narva_Phương diện quân Baltic 2 16 tháng 2 1 tháng 3 Đến giữa tháng 2 tình_hình chiến_cục chuyển sang chiều_hướng có lợi cho phương_diện_quân Baltic 2 Việc giải_phóng Luga cùng với các đợt tấn_công của phương_diện_quân Leningrad đã khiến Tập_đoàn_quân số 16 Đức bị hở cạnh sườn và sau lưng Trước tình_hình đó Đại_bản_doanh đã yêu_cầu các phương_diện_quân Baltic 1 và 2 mở các cuộc tấn_công quy_mô lớn vào khu tiếp_giáp giữa các Cụm Tập_đoàn_quân Bắc và Trung_tâm Riêng phương_diện_quân Baltic 2 sẽ tấn_công vào hướng Opochka_Zilupye sau đó phát_triển lên Karsava và hội quân với cánh trái của phương_diện_quân Leningrad_Theo kế_hoạch đòn tấn_công chính do Tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 thực_thi còn các tập_đoàn_quân số 22 và tập_đoàn_quân xung_kích số 1 sẽ găm_giữ quân địch trên những hướng thứ_yếu Tuy_nhiên việc quân Đức tổ_chức rút_lui đã buộc quân_đội Liên_Xô tấn_công sớm Vào ngày 18 tháng 2 sau khi phát_hiện thấy sự trì_hoãn trong việc lui binh của quân địch Tập_đoàn_quân xung_kích số 1 liền mở một đợt tấn_công gần Staraya_Russa_Đến ngày hôm sau tập_đoàn_quân số 22 cũng nổ_súng tấn_công tại khu ngoại_vi của Kholm_Lực_lượng còn lại của phương_diện_quân Baltic 2 thì sẽ phát_động tấn_công muộn hơn do chưa tập_hợp đầy_đủ binh_lực Trên đường truy_kích quân địch tập_đoàn_quân xung_kích số 1 đã giải_phóng Staraya_Russa hội quân với phương_diện_quân Leningrad_Đến ngày 24 tháng 2 họ lại tiếp_tục giải_phóng Dno và ngày 29 tháng 2 là Novorzhyev_Cùng lúc đó Tập_đoàn_quân số 22 giải_phóng Kholm vào ngày 21 và Dedovichi vào ngày 25 Sang ngày 26 Tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 và Tập_đoàn_quân xung_kích số 3 tham_chiến đột_phá sâu 18 cây_số giải_phóng Pustoshka_Tuy nhiên sau đó quân_đội Liên_Xô phải dừng lại Như_vậy đến đầu tháng 3 phương_diện_quân Baltic 2 đã tiến sát đến tuyến Panther_Wotan_Trong nửa sau tháng 2 Tập_đoàn_quân xung_kích sốt 1 đã đột_phá được 180 cây_số từ sông Velikaya đến Staraya_Russa tập_đoàn_quân số 22 tiến 125 cây_số từ Kholm đến Novorzhyev còn tập_đoàn_quân cận_vệ số 10 và tập_đoàn_quân xung_kích số 3 tiến 30 cây_số từ Mayev đến Pustoshka_Tuy nhiên Tập_đoàn_quân số 16 của Đức vẫn có_thể rút_lui và bảo_toàn được binh_lực thiết_lập được một phòng_tuyến mới vững_chắc tại tuyến Ostrov_Pushkinskiye_Gory_Idritsa và chặn_đứng đà tiến_quân của quân_đội Liên_Xô_Kết quả Đến đầu tháng 3 năm 1944 các phương_diện_quân Leningrad và Baltic 2 đã tiến sát đến tuyến Narva hồ Chudsko_Pskov_Ostrov_Idritsa Tuy_nhiên tập_hợp tất_cả phần binh_lực còn lại Cụm Tập_đoàn_quân Bắc đã có_thể thiết_lập một tuyến phòng_ngự vững_chắc tại vị_trí phía Bắc của tuyến Panther_Wotan và ngăn không cho quân_đội Liên_Xô tiếp_tục tiến vào các nước vùng Baltic_Ngày 1 tháng 3 năm 1944 được xem là mốc kết_thúc của chiến_dịch tấn_công chiến_lược Leningrad_Novgorod và quân_đội Liên_Xô đã khẳng_định rằng ngày đó Đại_bản_doanh đã hạ_lệnh các phương_diện_quân chuyển sang phòng_ngự để chuẩn_bị cho cac đợt tấn_công tiếp_theo Tuy_nhiên trên thực_tế mọi chuyện không đơn_giản như_vậy Quân_đội Liên_Xô gần như không có thời_gian tạm dừng giữa chiến_dịch đã tiếp_tục mở đợt tấn_công mới nhằm phá vỡ luôn tuyến Panther_Wotan_Đến lúc này sau gần 2 tháng tấn_công liên_tục quân_đội Liên_Xô đã tiêu_hao nhiều và cần được bổ_sung gấp_rút binh_lực Nhiều sư_đoàn bộ_binh của phương_diện_quân Leningrad chỉ còn 2500 3000 người Tuy_nhiên các chỉ_huy Xô_Viết không có trong tay các thông_tin đầy_đủ về hệ_thống bố_phòng của quân Đức ở tuyến Panther_Wotan đã quyết_định tiếp_tục đánh mạnh vào phòng_tuyến này nhằm mở_đường tiến vào các nước vùng Baltic_Tham mưu trưởng của phương_diện_quân Baltic 2 L M Sandalov đã kể lại như sau Kết_quả Chiến_dịch tấn_công Leningrad_Novgord đã giáng một đòn nặng vào Cụm Tập_đoàn_quân Bắc đẩy lui quân địch ra xa khỏi Leningrad từ 220 280 cây_số và ở phía Nam của hồ Ilmen là 180 cây_số Trong tháng 1 các phương_diện_quân Volkhov và Leningrad đã đánh_bật quân Đức khỏi các vị_trí mà họ đã chiếm_giữ suốt 2 năm phá giải hoàn_toàn sự uy_hiếp đối_với thành_phố Leningrad giải_phóng hoàn toản tỉnh Leningrad và một phần Kalinin tỉnh đẩy quân_thù lui về tuyến Panther_Wotan_Trong số các thành_phố và thị_xã được giải_phóng nổi_bật nhất là Novgorod_Gatchina_Chudovo_Lyuban Tosno_Luga_Kingisepp_Gdov Porkhov_Staraya_Russa_Novorzhyev Nguyên_nhân thành_công của quân_đội Liên_Xô trong chiến_dịch là quá_trình chuẩn_bị đầy_đủ tạo được mật_độ tập_trung binh_lực lớn nhất là tại các hướng đột_phá và sự phối_hợp tốt giữa bộ_binh xe_tăng pháo_binh và không_quân Tuy_nhiên Cụm Tập_đoàn_quân Bắc sau thất_bại nặng này vẫn chưa bị tiêu_diệt hoàn_toàn Họ vẫn rút_lui có trật_tự về tuyến Panther_Wotan tránh được sự bao_vây của quân_đội Liên_Xô và bảo_tồn được một phần_lớn sinh_lực Điều này khiến quân_đội Liên_Xô bị chặn lại trên tuyến Panther_Wotan và dù liên_tục tấn_công trong suốt các tháng 3 4 năm 1944 vẫn không phá vỡ được phòng_tuyến của quân Đức Vì_vậy mục_tiêu giải_phóng Narva_Pskov_Ostrov và sau đó là Lativa_Estonia đã không thực_hiện được STAVKA rất không hài_lòng về hoạt_động của Phương_diện_quân Baltic 2 trong việc này và vì_vậy cộng thêm những lời xàm tấu của L Z Mekhlis tướng M M Popov chỉ_huy của phương_diện_quân đã bị giáng chức Nguyên_nhân của những thất_bại này là do quân_đội Liên_Xô đã tiêu_hao nhiều sau hai tháng tấn_công liên_tục trong điều_kiện khắc_nghiệt của mùa đông miền Bắc nước Nga đồng_thời địa_hình trong khu_vực rất phức_tạp với nhiều đầm lầy và rừng_núi Đồng_thời những hoán_đổi về binh_lực đã gây ra nhiều khó_khăn trong việc liên_lạc điều_khiển cũng như trong việc tương_tác giữa cấp Phương_diện_quân và Tập_đoàn_quân Cho_dù chiến_dịch tấn_công không hoàn_toàn đem lại kết_quả như mong_muốn thành_quả to_lớn của nó là hoàn_toàn không_thể chối_cãi Tướng Đức Kurt von Tippelskirch đã miêu_tả về chiến_thắng của quân_đội Liên_Xô tại Leningrad_Novgorod như sau Thương_vong đôi bên Quân_đội Liên_Xô_Theo nghiên_cứu thống_kê về thương_vong của quân_đội Liên_Xô và Nga trong các cuộc_chiến ở thế_kỷ 20 thiệt_hại của quân_đội Liên_Xô trong chiến_dịch tấn_công Leningrad_Novgorod là 76 686 chết mất_tích và 237 267 bị_thương bị ốm Thương_vong của phương_diện_quân Leningrad là 56 564 chết và 170 886 bị_thương của hạm_đội Baltic là 169 chết và 1 292 bị_thương Phương_diện_quân Volkhov từ 14 tháng 1 đến 15 tháng 2 thiệt_hại 12 011 chết và 38 289 bị_thương phương_diện_quân Baltic 2 từ 10 tháng 2 đến 1 tháng 3 tổn_thất 6 659 chết và 23 051 bị_thương Tập_đoàn_quân xung_kích số 1 từ 14 tháng 1 đến 15 tháng 2 chịu 1 283 chết và 3 759 bị_thương Quân_đội Liên_Xô cũng mất 462 xe_tăng và pháo_tự_hành 1 832 đại_bác và súng_cối 260 máy_bay Các thống_kê này được cho là chưa đầy_đủ và thương_vong của quân_đội Liên_Xô được cho là lớn hơn thế Tỉ_như trong báo_cáo về chiến_dịch Novgorod_Luga của phương_diện_quân Volkhov từ_từ 14 tháng 1 đến 11 tháng 2 họ chịu thiệt_hại 16 542 chết và 46 191 bị_thương tính luôn cả thương_vong của Tập_đoàn_quân xung_kích số 1 từ ngày 1 tới 10 tháng 2 lớn hơn con_số nêu trên tương_đối nhiều Thương_vong của các phương_diện_quân Leningrad và Baltic 2 không được thống_kê rõ_ràng trong tháng 3 4 năm 1944 và các sử_gia cũng đưa ra những con_số rất khác nhau Tỉ_như V V Beshanov đưa ra con_số 42 000 thương_vong của cả ba phương_diện_quân trong nửa tháng công_kích Pskov_Còn theo G A Shigin trong thời_gian đó ở khu_vực Pskov_Ostrov và Idritsa thì quân_đội Liên_Xô chết 30 000 người và bị_thương 80 000 90 000 người Còn theo David_M_Glantz thương_vong là 200 000 tính luôn cả trận đánh ở Narva_Quân_đội Đức Quốc xã Không có con_số chính_xác về thương_vong của quân_đội Đức Quốc xã do trong quá_trình rút chạy vội_vã trước sức_ép mãnh_liệt của Hồng_quân Liên_Xô việc thống_kê thương_vong của các Tập_đoàn_quân số 16 chỉ có_thể được tính sơ_sài Tuy_nhiên một điều chắc_chắn là Cụm Tập_đoàn_quân Bắc đã chịu thiệt_hại rất nặng_nề trong trận đánh này Ví_dụ chỉ riêng trong ngày 29 tháng 1 thì theo dự_đoán của Liên_Xô_Tập đoàn quân_số 18 đã tổn_thất 14 000 chết và 35 000 bị_thương Theo A V Isayev thương_vong tính riêng của Tập_đoàn_quân số 18 trong giai_đoạn quân_đội Liên_Xô giải_trừ vòng uy_hiếp đối_với Leningrad đã lên tới 66 000 người Theo các số_liệu của Liên_Xô trong chiến_dịch này Hồng_quân đã tiêu_diệt 3 sư_đoàn đánh thiệt_hại nặng 26 sư_đoàn giết 90 000 tên địch và bắt 7 200 tù_binh Tuy_nhiên các báo_cáo của Đức cho biết tổn_thất của quân Đức ít hơn mức Liên_Xô ước_tính khá xa Quân Đức chỉ có tổng_cộng 24 739 người chết và mất_tích kèm theo 46 912 người bị_thương Tổn_thất của Đức chưa bằng 1 4 của Liên_Xô_Tham khảo BULLET Россия и СССР в войнах XX века Потери вооруженных сил Статистическое исследование Под общ ред Г Ф Кривошеева_М_Олма_Пресс 2001 ISBN 5 224 01515 4
Chiến_dịch Leningrad–Novgorod