Phan_Tư_Nghĩa_Phan Tư_Nghĩa 1910 2009 nhà hoạt_động chính_trị Việt_Nam đảng_viên Đảng Cộng_sản Pháp Uỷ_viên Uỷ_ban_Nhân_dân Cách_mạng Bắc_Bộ năm 1945 đại_biểu Quốc_hội Việt_Nam Khoá I_Tổng thư_ký Đảng Xã_hội Việt_Nam Uỷ_viên Uỷ_ban Trung_ương Mặt_trận Tổ_quốc Việt_Nam Quê_quán gia_đình Phan_Tư_Nghĩa sinh năm 1910 trong một gia_đình quan_lại phong_kiến lâu_đời quê huyện Đức_Thọ tỉnh Hà_Tĩnh thuộc dòng_dõi cụ Phan_Đình_Phùng_Cha ông từng làm Án_sát Ninh_Bình Tuần_phủ Kiến_An Tổng_đốc Bắc_Ninh Học_tập Ngay từ cấp tiểu_học Phan_Tư_Nghĩa đã được gia_đình gửi vào học tại trường Albert_Sarraut của Pháp ở Đông_Dương_Con nhà quan giàu_có nhưng từ nhỏ cậu học_sinh Phan_Tư_Nghĩa đã biết cảm_thông với những người nghèo_khổ có tinh_thần dân_tộc Năm 1925 Phan_Tư_Nghĩa được gia_đình cho sang Pháp du_học Hơn 7 năm ở Pháp anh đã theo học từ bậc trung_học lên đại_học ở nhiều trường danh_tiếng của Pháp tại Paris_Bordeaux_Toulouse_Hoạt_động cách_mạng tại Pháp Năm 1929 anh gia_nhập Đảng Cộng_sản Pháp từng được Đảng bí_mật cử đi dự Đại_hội Quốc_tế cứu_trợ công_nhân ở Berlin thủ_đô nước Đức và là đại_biểu chính_thức duy_nhất người Việt_Nam trong Đảng Cộng_sản Pháp tham_dự Đại_hội lần thứ 10 của Đảng Tại Đại_hội này Phan_Tư_Nghĩa thẳng_thắn phê_phán Tiểu_ban Thuộc địa của Đảng Cộng_sản Pháp không quan_tâm đúng_mức đến cuộc đấu_tranh đòi quyền độc_lập của Việt_Nam và các nước Đông_Dương không đấu_tranh chống lại cuộc khủng_bố_trắng của thực_dân Pháp ở Đông_Dương_Trước thái_độ và hành_động không thiện_chí của một Uỷ_viên Bộ_Chính_trị Đảng Cộng_sản Pháp trực_tiếp phụ_trách Tiểu_ban Thuộc địa đối_với Đông_Dương và Việt_Nam nhất là khi vị này đưa cả mật_vụ của chính_quyền thực_dân vào Đảng để phá_hoại phong_trào Phan_Tư_Nghĩa tuyên_bố ra khỏi Đảng Cộng_sản Pháp Hoạt_động cách_mạng trong nước Năm 1933 Phan_Tư_Nghĩa rời Pháp về nước Anh bị giam_lỏng tại nhà ở Kiến_An hai năm cuối năm 1935 mới lên Hà_Nội bí_mật bắt liên_lạc với một đảng_viên cộng_sản mới ở tù ra Anh được giao nhiệm_vụ cùng một_số trí_thức yêu nước Võ_Nguyên_Giáp Trần_Huy_Liệu_Khuất_Duy Tiến xuất_bản tờ báo tiếng Pháp Le_Travail_Lao_động đấu_tranh đòi quyền dân_chủ dân_sinh Tờ báo chỉ ra được vài chục số thì bị đưa ra Toà_Đại hình xét_xử sau đó phải đình_bản Phan_Tư_Nghĩa lại được giao đứng ra xuất_bản tờ Rassemblement_Tập hợp tiếp_tục công_việc của tờ Le_Travail bị bỏ_dở chủ_trương tập_hợp và liên_minh các lực_lượng dân_chủ ở Đông_Dương đấu_tranh cho các quyền tự_do dân_chủ của nhân_dân dưới chế_độ thực_dân Pháp Sau đó anh tham_gia tổ_chức Hội_nghị thành_lập Hội_Ái_hữu Báo_giới Bắc kỳ Năm 1937 anh gia_nhập chi_nhánh Đảng Xã_hội Pháp SFIO ở Đông_Dương cùng với Hoàng_Minh_Giám_Phan_Thanh_Cuối năm 1937 anh và hai người cộng_sự ở báo Rassemblement lại bị đưa ra Toà_Đại hình Pháp ở Đông_Dương xét_xử Nhưng trước lý_lẽ của ông Lambert một luật_sư người Pháp khá nổi_tiếng lại được luật_sư Hồ_Đắc_Điềm nhà quý_tộc lớn em vợ của vua Khải_Định thành_viên của Bồi_thẩm đoàn trong vụ xử án này bảo_vệ Phan_Tư_Nghĩa và hai người cộng_sự được xử trắng_án Ngày 1 5 1938 Phan_Tư_Nghĩa là diễn_giả cùng Trần_Huy_Liệu trong cuộc mít_tinh chào_mừng ngày Quốc_tế lao_động tại Nhà Đấu_Xảo Hà_Nội Năm 1944 ông bắt liên_lạc được với các đảng_viên Cộng_sản đang hoạt_động trong nội_thành Hà_Nội và được kết_nạp vào Đảng Cộng_sản Đông_Dương_Hoạt_động sau Cách_mạng_Tháng_Tám Cách_mạng Tháng 8 1945 thành_công Phan_Tư_Nghĩa được cử làm Uỷ_viên Uỷ_ban_Nhân_dân Cách_mạng Bắc_Bộ phụ_trách kinh_tế tài_chính Ông là thành_viên Hội nghiên_cứu chủ_nghĩa Mác ở Đông_Dương_Ông được bầu là đại_biểu Quốc_hội Việt_Nam khoá I đại_diện tỉnh Thái_Bình Tại Kỳ họp đầu_tiên của Quốc_hội Khoá I năm 1946 trước âm_mưu của số đại_biểu Quốc_dân đảng trong Quốc_hội dùng một_số tờ báo lá_cải hồi bấy_giờ như tờ Thiết_thực đòi thay cờ_đỏ sao_vàng bằng lá cờ khác làm Quốc_kỳ ông mạnh_mẽ lên_tiếng Sẽ là một sự sỉ_nhục nếu muốn làm_việc đó Lá cờ đỏ sao_vàng đã thấm máu bao_nhiêu chiến_sĩ anh_hùng Tôi đề_nghị Quốc_hội hãy tuyên_dương trang_trọng Quốc_kỳ vinh_quang này Hồi_ký Đại_biểu Quốc_hội Khoá I_Nhà xuất_bản Chính_trị Quốc_gia năm 2000 tr 121 Phát_biểu của ông được đông_đảo đại_biểu Quốc_hội tán_thành và sau biểu_quyết lá cờ đỏ sao_vàng chính_thức trở_thành Quốc_kỳ của nước ta từ đó đến nay Sau đó ông là Tổng_thư_ký Đảng Xã_hội Việt_Nam 1946 56 kiêm chủ_bút báo Tiến lên 1946 48 Từ 1948 đến 1955 ông liên_tục là Uỷ_viên Uỷ_viên thường_vụ Hội và Mặt_trận Liên_hiệp_Quốc dân Việt_Nam gọi tắt là Liên_Việt_Chủ_tịch Hội Nghiên_cứu Chủ_nghĩa Mác ở Vĩnh_Yên nay thuộc Vĩnh_Phúc 1946 51 Từ 1957 đến 1978 ông là Uỷ_viên Ban Thư_ký Mặt_trận Tổ_quốc Việt_Nam thường_trực Uỷ_ban Trung_ương Đảng Xã_hội Việt_Nam Đại_biểu Quốc_hội khoá II III Năm 1964 ông được cử làm Hội_thẩm_Nhân_dân Toà_án Nhân_dân Tối_cao Uỷ_viên Uỷ_ban Văn_hoá Xã_hội của Quốc_hội Ông được Nhà_nước tặng_thưởng Huân_chương Độc_lập hạng nhất 1984 Huy_chương Vì sự_nghiệp đại_đoàn_kết toàn dân 1989 Ông mất ngày 28 tháng 1 năm 2009 Tham_khảo http antgct cand com vn News_PrintView aspx ID 51905
Phan_Tư_Nghĩa