Lý_Cảo_Lý_Cảo 351 417 tên_tự Huyền_Thịnh_玄盛 biệt_danh là Trường_Sinh 長生 là vị vua khai_quốc của nước Tây_Lương trong lịch_sử Trung_Quốc Trong thời_gian cai_trị ông chỉ xưng tước Công_Ban đầu là một quan của Bắc_Lương song vào năm 400 ông đã ly_khai khỏi Đoàn Nghiệp và tự_lập nên một nước_độc lập Đất_nước của ông chỉ tồn_tại trong 21 năm song các hậu_duệ của ông tiếp_tục là các đại_thần và quý_tộc chủ_chốt tại Bắc_Nguỵ_Tây_Nguỵ Bắc_Chu và nhà Tuỳ và một người trong số họ Lý_Uyên đã lập nên nhà Đường Sau khi nhà Đường được lập ông được Đường Huyền_Tông truy_phong là Hưng_Thánh_Hoàng đế 興聖皇帝_Tiểu sử Lý_Cảo sinh năm 351 khi ấy cha_ông là Lý_Sưởng_李昶 đã qua_đời và có tổ_tiên là tướng Lý_Quảng của nhà Hán Sau khi Lý_Sưởng qua_đời mẹ của Lý_Cảo tái_giá với một người đàn_ông họ Tống và bà sinh cho người này ít_nhất một người con trai nữa có tên là Tống_Dao_宋繇_Khi Lý_Cảo còn trẻ tuổi ông được biết đến với tính hiếu_học có_lý trí và cởi_mở Đến khi lớn hơn ông cũng học các binh_pháp của Tôn_Tử và Ngô_Khởi_Trong một thời_gian dài ông đã sống chung nhà với em_trai Tống_Dao_Quách_Nôn 郭黁 một triều_thần của nước Hậu_Lương dưới thời hoàng_đế Lã_Quang ông ta được biết đến với tài yêu_thuật và tiên_tri Một lần Quách_Nôn nói với Tống Vị_trí của ngươi sẽ là vinh_dự nhất trong tất_cả các thần_dân song Lý sẽ một ngày nào đó lập ra một đất_nước độc_lập Điều này sẽ xảy ra khi một con ngựa cái sinh ra một con ngựa con với cái trán trắng Sau khi tướng Đoàn Nghiệp với sự giúp_đỡ của các tướng Thư Cừ_Nam_Thành_沮渠男成 và Thư Cừ_Mông_Tốn đoạn_tuyệt với Hậu_Lương và lập ra nước Bắc_Lương vào năm 397 Lý_Cảo trở_thành một quan huyện dưới quyền thái_thú Mạnh_Mẫn_孟敏 của quận Đôn_Hoàng gần tương_ứng với Đôn_Hoàng_Cam_Túc hiện_nay Khi Mạnh_Mẫn chết năm 400 do Lý_Cảo được lòng người_dân nên các quan_lại ở quận Đôn_Hoàng đã đề_nghị ông tiếp_quản_chức thái_thú Ban_đầu Lý_Cảo do_dự song Tống đã khuyên ông chấp_nhận nói với ông rằng một con ngựa với cái trán trắng vừa_mới được sinh ra Lý_Cảo do_đó chấp_thuận và yêu_cầu sự phê_chuẩn của Đoàn Nghiệp và Đoàn Nghiệp đã đồng_ý Tuy_nhiên_viên quan Sách Tự 索嗣 một người bạn của Lý_Cảo đã cảnh_báo Đoàn Nghiệp về những tham_vọng của Lý_Cảo và khuyên Đoàn Nghiệp không cho_phép Lý_Cảo tiếp_tục kiểm_soát Đôn_Hoàng_Đoàn_Nghiệp do_đó đã cử Sách Tự tiếp_nhận chức_vụ của Lý_Cảo_Lý_Cảo lo_sợ ban_đầu đã tiếp_đón Sách Tự và chuyển_giao quyền_lực cho ông ta Song do xúi_giục của Tống và Trương_Mạc_張邈_Lý Cảo đầu_tiên cử người đến để nịnh_bợ Sách Tự và rồi tiến_hành một cuộc tấn_công bất_ngờ Sách Tự đánh_bại và buộc ông ta phải chạy trốn trở_lại kinh_thành Trương_Dịch_張掖 nay thuộc Trương_Dịch_Cam_Túc của Hậu_Lương_Lý_Cảo giận_dữ trước sự phản_bội của Sách Tự sau đó đã cử sứ_giả đến chỗ Đoàn Nghiệp để yêu_cầu ông ta giết chết Sách Tự Thư Cừ_Nam_Thành cũng không ưa gì Sách Tự nên cũng khuyên Đoàn Nghiệp xử_tử Sách Tự để bình_định Lý_Cảo và Đoàn Nghiệp đã làm như_vậy Đến năm 400 thuộc_cấp của Lý_Cảo là Đường Dao_唐瑤 đã tuyên_bố sáu quận quanh Đôn_Hoàng ly_khai và trao quyền quản_lý cho Lý_Cảo_Lý_Cảo đã chấp_thuận và lấy tước_hiệu là Lương công 涼公 lập ra nước Tây_Lương_Thời kỳ đầu trị_vì Năm 401 thành Tửu_Tuyền_酒泉 nay thuộc Tửu_Tuyền_Cam_Túc của Bắc_Lương đã về tay ông và trong bối_cảnh Hậu_Tần tấn_công Hậu_Lương cùng năm điều này đã khiến Thư Cừ_Mông_Tốn người đã giết chết Đoàn Nghiệp vào hồi đầu năm và chiếm lấy quyền cai_trị Bắc_Lương đã tính đến việc đầu_hàng Hậu_Tần mặc_dù vậy Thư Cừ_Mông_Tốn sau đó đã quyết_định chống lại và tiếp_tục sự tồn_tại của Bắc_Lương_Tuy nhiên trong hoàn_cảnh Hậu_Tần đang mạnh Lý_Cảo đã khuất_phục Hậu_Tần trên danh_nghĩa và trở_thành một chư_hầu Năm 404 Thế_tử của Lý_Cảo là Lý_Đàm_李譚 qua_đời và ông lập em_trai của Lý_Đàm là Lý_Hâm làm Thế_tử mới Năm 405 Lý_Cảo tuyên_bố thêm các tướng hiệu kính_cẩn và trong thời_gian này trong khi không từ_bỏ việc thần_phục Hậu_Tần ông cũng cử sứ_thần đến Đông_Tấn yêu_cầu được trở_thành chư_hầu Ông cũng chuyển kinh_đô từ Đôn_Hoàng đến Tửu_Tuyền sát kinh_thành Trương_Dịch của Bắc_Lương hơn tạo thêm áp_lực cho Bắc_Lương_Ông cũng viết một lá thư cho tất_cả các con trai bức thư này vẫn còn tồn_tại cho đến nay trong đó khuyến_khích họ cởi_mở và suy_nghĩ một_cách hợp_lý và cố_gắng hoà_nhã Năm 406 Lý_Cảo lập minh_ước hoà_bình với vua Thốc_Phát_Nục_Đàn của Nam_Lương ngầm hiểu là một liên_minh chống lại Bắc_Lương song sau đó đã không có hoạt_động quân_sự liên_hiệp nào diễn ra Cũng trong năm đó Thư Cừ_Mông_Tốn thực_hiện một cuộc tấn_công vào Tửu_Tuyền và Lý_Cảo đã phải chịu một thất_bại trước Thư Cừ_Mông_Tốn gần Tửu_Tuyền và buộc phải trở về thủ_thành để đối_phó với một cuộc bao_vây có_thể xảy ra song Thư Cừ_Mông_Tốn đã không có đủ sức_mạnh để vây thành và phải rút_lui Thời_kỳ cuối trị_vì Năm 408 khi không được hồi_đáp gì kể từ khi cử sứ_giả đến vào năm 405 Lý_Cảo lại cử một sứ_giả khác cùng với kiến_nghị của mình đến kinh_thành Kiến_Khang của Đông_Tấn_Năm 410 Thư Cừ_Mông_Tốn tấn_công Tây_Lương và đánh_bại thế_tử Lý_Hâm trong trận chiến bắt được tướng Chu_Nguyên_Hổ_朱元虎 Lý_Cảo phải dùng vàng và bạc để chuộc lại Chu và Thư Cừ_Mông_Tốn đã thả Chu và thiết_lập hoà_bình với Lý_Cảo_Năm 411 Thư Cừ_Mông_Tốn đã phá vỡ thoả_thuận hoà_bình trước đó khi tấn_công bất_ngờ vào Tây_Lương_Lý_Cảo bảo_vệ kinh_thành và từ_chối giao_chiến với Thư Cừ_Mông_Tốn và Bắc_Lương sau đó đã rút quân do cạn nguồn lương_thảo Lý_Cảo sau đó cử Lý_Hâm đi đánh quân Bắc_Lương đang rút và Lý_Hâm đã giành được một thắng_lợi lớn trước Thư Cừ_Mông_Tốn bắt được tướng Thư Cừ_Bách_Niên_沮渠百年 Năm 416 thuộc_hạ của Lý_Cảo là Sách Thừa_Minh_索承明 đã đề_xuất rằng ông nên đánh Bắc_Lương_Lý_Cảo triệu_tập Sách và giải_thích rằng mình không có đủ sức_mạnh để làm như_vậy và rằng Sách nếu thực_sự muốn tiến_hành kế_hoạch thì đừng nên chỉ đề_xuất kế_hoạch suông Trong sợ_hãi và xấu_hổ Sách đã xin lui Năm 417 Lý_Cảo lâm_bệnh và ông giao_phó Lý_Hâm cho em_trai Tống_Dao nói rằng Sau khi ta chết Thế_tử sẽ là con trai đệ Do_đó hãy rèn_luyện nó Ông đã qua_đời sau đó và Lý_Hâm lên kế_vị Mặc_dù Lý_Cảo chỉ xưng Công ông được truy_phong thuỵ hiệu vương là Vũ_Chiêu vương 武昭王 miếu_hiệu là Thái_Tổ_Tham khảo BULLET Tấn thư BULLET Nguỵ thư BULLET Thập_lục quốc Xuân_Thu BULLET Tư trị thông giám các quyển
Lý_Cảo