Sangkum_Sangkum_Reastr_Niyum tiếng Khmer_សង_គម_រ ស_រ_ត_ន យម nghĩa_là Cộng_đồng xã_hội_chủ_nghĩa bình_dân thường được gọi đơn_giản là Sangkum là một tổ_chức chính_trị do Hoàng_thân Norodom_Sihanouk của Vương_quốc Campuchia thành_lập vào năm 1955 Dù tự mô_tả là một phong_trào chứ không phải là một đảng chính_trị các thành_viên phải từ_bỏ tư_cách hội_viên của bất_kỳ nhóm chính_trị nào Sangkum vẫn giữ quyền kiểm_soát chính_phủ Campuchia trong suốt chính_quyền đầu_tiên của Sihanouk thời_kỳ 1955 1970 Lịch_sử Thành_lập Sangkum ra_đời sau khi Sihanouk thoái_vị nhường ngôi lại cho cha là Norodom_Suramarit vào năm 1955 với ý_định tập_trung vào mặt chính_trị quốc_nội Phong_trào này dựa trên bốn đảng_phái nhỏ thuộc phe_cánh hữu theo chủ_nghĩa quân_chủ bao_gồm Đảng Chiến_thắng Đông_Bắc của Dap_Chhuon và Phục_hưng Khmer của Lon_Nol_Sihanouk mở_rộng cơ_sở chính_trị này vào Sangkum nhằm tranh_cử trong cuộc bầu_cử Quốc_hội năm 1955 cuộc bầu_cử đầu_tiên sau khi giành độc_lập bất_chấp hình_ảnh phi chính_trị của nó trên thực_tế Sangkum hoạt_động theo kiểu một đảng ủng_hộ Sihanouk_Nó đã giành chiến_thắng áp_đảo trong cuộc bầu_cử sau đó bị_cáo buộc gian_lận bầu_cử quy_mô lớn đe_doạ trực_tiếp đối_với cả hai đảng đối_lập là Đảng Dân_chủ và Đảng Krom_Pracheachon hơi_hướng xã_hội_chủ_nghĩa Chính_sách và đặc_điểm Mặc_dù theo định_hướng xã_hội_chủ_nghĩa Sangkum còn kết_hợp các yếu_tố của chủ_nghĩa_xã_hội bảo_thủ chủ_nghĩa dân_tộc Phật_giáo nguyên_thuỷ và hình_thức_chủ_nghĩa dân_tuý của chủ_nghĩa_phát_xít Nó tuyên_bố rằng các nhà_quản_lý sẽ là những người ủng_hộ xã_hội_chủ_nghĩa vì hạnh_phúc của dân_chúng và những người ủng_hộ chế_độ_quân_chủ vì uy_tín và sự gắn_kết dân_tộc Trong quyền_lực Sangkum hoạt_động theo nguyên_tắc của chủ_nghĩa_xã_hội Phật_giáo một cấu_trúc khá mơ_hồ trong khi tuyên_bố là để tìm_kiếm mục_tiêu tiến_bộ và chấm_dứt những bất_công xã_hội dựa trên các truyền_thống tôn_giáo và xã_hội bảo_thủ ở Campuchia Thay_vì đi theo hướng sở_hữu tư_nhân chủ_nghĩa_xã_hội Phật_giáo khuyến_khích những người giàu_có chia_ngọt_sẻ_bùi_cho người nghèo để xứng_đáng với đức_hạnh Những nhân_vật của công_chúng cũng được chỉ_dẫn là phải hoàn_toàn chịu trách_nhiệm trước dân_chúng minh_bạch trong các giao_dịch của họ và được khuyến_khích thay_đổi thường_xuyên để thực_hiện công_việc bình_thường liên_quan đến nông_nghiệp Sihanouk thường tự chụp ảnh thực_hiện lao_động như_vậy trong chuyến thăm của ông đối_với các dự_án phát_triển Trong thực_tế việc quản_lý kinh_tế phát_triển theo kiểu xã_hội_chủ_nghĩa mật_thiết tương_tự chủ_nghĩa_tư_bản bè_phái doanh_nghiệp nhà_nước được thành_lập và sau đó được quản_lý bởi các thành_viên của giới_chức cấp cao Sangkum thường vì lợi_ích cá_nhân của họ Những tổ_chức nhà_nước được thành_lập dưới thời Sangkum bao_gồm OROC Văn_phòng hợp_tác Hoàng_gia chuyên_quản_lý về mặt thương_mại và xuất_nhập_khẩu Vào năm 1957 Sihanouk cho thành_lập một đoàn thanh_niên Sangkum thường gọi là JSRK Jeunesse_Socialiste_Royale_Khmere Đối_nội thời_kỳ Sangkum_Phương pháp của Sihanouk là luân_phiên chỉ_trích đối_thủ trong các diễn_đàn công_cộng khác nhau và sau đó giao cho họ những chức_vụ trong Sangkum theo nhu_cầu mà họ đóng_góp tích_cực cho xã_hội Campuchia có tác_dụng tay_đôi trong việc đàn_áp bất_đồng chính_kiến và hợp_nhất nhiều phe đối_lập vào chế_độ của ông Sihanouk đã cố_gắng xây_dựng một hình_ảnh Campuchia như một Camelot ở Đông_Nam_Á một ốc_đảo của hoà_bình và trật_tự xã_hội trong bối_cảnh cuộc xung_đột ảnh_hưởng đến phần còn lại của khu_vực Trên bình_diện quốc_tế một chính_sách trung_lập chính_thức đã được Quốc_hội thông_qua dưới sự chủ_trì của Sihanouk nhằm đảm_bảo an_ninh trật_tự và ổn_định ở Campuchia Trong suốt thời_kỳ cai_trị của Sihanouk_Sangkum đã kiểm_soát các đảng_phái nhằm thu_hút nhiều thành_phần hữu_khuynh và ôn_hoà của nền chính_trị Campuchia cũng như những thành_phần thân Sihanouk của những người cộng_sản cánh tả và ôn_hoà chỉ có các thành_phần bí_mật theo đường_lối cứng_rắn hơn của Đảng Cộng_sản Campuchia là tránh cộng_tác với chế_độ của Sihanouk Một số nhân vật cộng_sản nổi_tiếng chẳng_hạn như Hu_Nim và Khieu_Samphan chấp_nhận các chức_vụ của Sangkum trong một nỗ_lực làm_việc với hệ_thống Vào đầu thập_niên 1960 Samphan sau_này trở_thành nguyên_thủ quốc_gia dưới chế_độ Khmer_Đỏ gọi theo Sihanouk là để thực_hiện một loạt các cuộc cải_cách kinh_tế trên cơ_sở kế_hoạch_hoá tập_trung được nêu trong luận_án tiến_sĩ của Samphan_Trong khi Đảng Dân_chủ đại_diện của những nhà chính_trị phe cộng_hoà phái cấp_tiến và ôn_hoà trong chính_trường Campuchia đã thực_sự hợp_nhất vào Sangkum vào năm 1957 nhiều người cộng_hoà phái ôn_hoà chỉ đơn_giản là né_tránh chính_trị hoàn_toàn cho đến khi giai_đoạn ngay sau cuộc đảo_chính năm 1970 Thành_phần đáng chú_ý duy_nhất vẫn còn bên ngoài Sangkum khác hơn so với những người cộng_sản theo đường_lối cứng_rắn đó chính là những người chủ_nghĩa dân_tộc cánh hữu chống lại chế_độ_quân_chủ dưới_trướng Sơn_Ngọc_Thành người sáng_lập ra tổ_chức Khmer_Serei luôn duy_trì cuộc kháng_chiến vũ_trang với sự tài_trợ từ Thái_Lan Sihanouk đã gán cho đối_thủ cánh hữu của ông cái tên gọi là Khmer_Bleu để phân_biệt với các đối_thủ cánh tả của ông Tuy_nhiên có_vẻ như rằng trong thời_gian cuối thập_niên 1950 và đầu thập_niên 1960 có rất ít vụ đàn_áp bạo_lực phe đối_lập của Sangkum mặc_dù đảng cánh tả Pracheachon vừa bị_cáo buộc là ủng_hộ Việt_Nam thường_xuyên bị đe_doạ chính_trị và toàn_bộ đất_nước đã trải qua một thời_kỳ tương_đối ổn_định Trừ một ngoại_lệ nữa là Khmer_Serei với cách giải_quyết gay_gắt Preap_In một nhà hoạt_động của Khmer_Serei đã cố_gắng đàm_phán với Sihanouk vào năm 1963 sau đó bị bắt giam và tiếp_theo là vụ tử_hình ông đã được trình_chiếu trong các rạp chiếu_phim trên cả nước Cách xử_lý mầm_mống gây bất_ổn tương_tự với một nhân_vật bị_cáo buộc là lãnh_đạo nhóm Khmer_Serei là Chau_Bory trước_đây có liên_quan đến vụ âm_mưu Bangkok_Chau_Mathura và Sau Ngoy vào năm 1967 Kết_thúc thời_kỳ Sangkum_Sihanouk từng là nguyên_thủ quốc_gia trong đời vào năm 1963 Tuy_nhiên từ giữa những năm 1960 sự rạn_nứt đã bắt_đầu xuất_hiện trong chế_độ Cuộc bầu_cử Quốc_hội năm 1966 với chiến_thắng áp_đảo cho các ứng_cử_viên cánh hữu Sihanouk phản_ứng bằng cách tạo ra một đảng cánh tả Đối_lập Chính_phủ bao_gồm Hu_Nim và Khieu_Samphan hoạt_động nhằm mục_đích kiểm_tra và ngăn_chặn sự phân_tách chế_độ hoàn_toàn Các vụ đàn_áp bạo_lực phe_cánh tả ngày_càng tăng do tướng Lon_Nol và quân_đội chỉ_đạo trên danh_nghĩa của Sihanouk đã làm những người cộng_sản còn lại phải xa_lánh đặc_biệt là phe ủng_hộ Sihanouk có phần ôn_hoà hơn còn nợ một_lòng trung_thành mạnh_mẽ đến phía Việt_Nam và Việt_Minh_Những lời chỉ_trích công_khai của Sihanouk về những người Khmer_Việt_Minh đã có các tác_dụng gây thiệt_hại quyền_lực ngày_càng tăng của các thành_viên theo đường_lối cứng_rắn chống Việt_Nam thêm các thành_viên chống_chế độ quân_chủ của Đảng Cộng_sản Campuchia dưới sự lãnh_đạo của Pol_Pot_Sự leo_thang của cuộc chiến_tranh Đông_Dương lần thứ hai cũng đã có một tác_động gây mất ổn_định tình_hình chính_trị và nền kinh_tế Campuchia Sangkum tự thấy bản_thân mình bị nhốt trong một cuộc đấu_tranh ngày_càng gay_gắt với những gì nó đại_diện cho những thành_phần ngoại_bang của Việt_Minh và Pathet_Lào tại Campuchia nói trên đài_phát_thanh Phnôm_Pênh sau khi một nhóm_cộng_sản_Việt_Nam đã bị bắt Sihanouk nói rằng Tôi đã nướng chúng trong lò chúng_tôi đã cho chúng ăn những con kên_kên Các hành_động tàn_bạo do tổ_chức Sangkum gây ra nhằm chống lại không_chỉ phe_cánh tả từ bên ngoài biên_giới Campuchia mà_còn chống lại người Khmer tả_khuynh đặc_biệt là sau khi xảy ra một cuộc nổi_dậy do Đảng Cộng_sản Campuchia hậu_thuẫn ở vùng nông_thôn tỉnh Battambang vào đầu năm 1967 báo trước về cách tiến_hành đối_xử tàn_bạo tương_tự trong cuộc nội_chiến Campuchia về sau Báo_cáo nói rằng những người cộng_sản bị bắt được thường giết chết ngay_tức_khắc trong một_số trường_hợp còn bị mổ bụng hoặc ném từ trên vách đá xuống Ba đại_diện công_khai còn lại của những người cộng_sản là Khieu_Samphan_Hou_Yuon và Hu_Nim đã chạy trốn lên các bưng_biền tận rừng sâu vào năm 1967 1968 mặc_dù vào thời_điểm đó có tin_đồn rằng họ đã bị cảnh_sát của Sangkum giết chết sau khi họ tái_xuất hiện vào năm 1970 họ được giới_thiệu trên báo_chí như là Ba Bóng_Ma Phế_truất Sihanouk_Trong bối_cảnh bất_ổn chính_trị ngày_càng tăng Sihanouk cùng nội_các của ông cuối_cùng đã bị tướng Lon_Nol và phe_cánh hữu dưới quyền In_Tam và Hoàng_thân Sisowath_Sirik_Matak tiến_hành đảo_chính lật_đổ vào năm 1970 Sau cuộc đảo_chính nhóm du_kích Khmer_Rumdo_Khmer_Giải phóng do Việt_Nam Dân_chủ Cộng_hoà giúp trang_bị và huấn_luyện tiếp_tục cuộc kháng_chiến vũ_trang trên thay_mặt cho Sihanouk chống lại các cựu đồng_nghiệp của ông Chiến_thuật của Sihanouk chính là nguyên_nhân phổ_biến gây ra các cuộc nổi_dậy của lực_lượng cộng_sản Khmer để thu_hút một số_lượng lớn các tân_binh về phía họ Sangkum chính_thức giải_thể vào ngày 18 tháng 2 năm 1971 Những thành_phần trong phong_trào Sangkum của Sihanouk về sau sẽ tạo thành đảng bảo_hoàng FUNCINPEC và tổ_chức quân_sự riêng_biệt là Quân_đội Quốc_gia Sihanouk_ANS chỉ kiểm_soát phần_lớn các vùng nông_thôn Campuchia trong thập_niên 1980 Đánh_giá Ý_kiến đánh_giá về phong_trào Sangkum vẫn còn bị chia_rẽ trong giới học_giả nhà_nghiên_cứu cũng như chính bản_thân vai_trò của Sihanouk_Nhiều nhà bình_luận đặc_biệt là những người cánh tả hoặc những cá_nhân đối_lập với Sihanouk đã mô_tả Sangkum về cơ_bản là một phong_trào bảo_thủ luôn tìm cách duy_trì quyền_lực và ảnh_hưởng tại Campuchia trong tình_trạng hiện thông_qua chủ_nghĩa độc_đoán Tuy_nhiên số khác lưu_ý rằng nó làm gia_tăng sự tham_gia ngày_càng lớn của tầng_lớp bình_dân Campuchia trong nền dân_chủ và mô_tả nó như một phong_trào thực_dụng mà thực_sự đã tìm cách để mang lại sự phát_triển cộng_đồng đến Campuchia thông_qua sự chỉ_đạo về mặt chuyên_môn và lời thuyết_phục hoà_nhã Thế_hệ người Campuchia xưa kia đều có tấm lòng hoài_cổ ở một mức_độ nhất_định đối_với thời_đại Sangkum đặc_biệt là sự ổn_định chính_trị tương_đối trong thập_niên 1955 1965 so với các giai_đoạn sau_này Sau sự hoà_giải chính_trị năm 1991 và Sihanouk được trở_lại ngôi vua dẫn đến việc tái_lập Vương_quốc Campuchia vào năm 1993 Một_số đảng_phái chính_trị Campuchia đã sử_dụng từ Sangkum trong tên của họ để liên_kết mình với giai_đoạn này
Sangkum