Cầu ly Cầu ly danh_pháp khoa_học Cautleya gracilis là một loài thực_vật có hoa trong họ Gừng Phân loại C gracilis được James_Edward_Smith mô_tả lần đầu_tiên năm 1822 dưới danh_pháp Roscoea gracilis Năm 1932 James_Edgar_Dandy chuyển nó sang chi Cautleya_Tính từ định_danh gracilis nghĩa_là mỏng thanh_mảnh thanh_nhã Roscoea elatior cũng được James_Edward_Smith mô_tả lần đầu_tiên năm 1822 hiện_nay được coi là danh_pháp đồng_nghĩa của C gracilis var gracilis C lutea được John_Forbes_Royle mô_tả lần đầu năm 1839 dưới danh_pháp Roscoea lutea small cũng như C cathcartii được John_Gilbert_Baker mô_tả lần đầu_tiên năm 1890 hiện_nay đều được coi là danh_pháp đồng_nghĩa của C gracilis tương_ứng với 2 thứ là C gracilis var gracilis và C gracilis var robusta Các thứ Hiện_nay người ta công_nhận 2 thứ của loài này BULLET C gracilis var gracilis đồng_nghĩa C lutea Nguyên chủng thường ít hơn 10 hoa trong một cành hoa lỏng_lẻo lá_bắc che_phủ dưới 2 3 đài_hoa BULLET C gracilis var robusta đồng_nghĩa C lutea var robusta C cathcartii thường nhiều hơn 10 hoa trong một cành hoa dày dặc lá_bắc che_phủ 2 3 đài_hoa C gracilis var gracilis Tên gọi thông_thường Tên gọi trong tiếng Việt cầu ly được tìm thấy ở Sa_Pa Tên gọi trong tiếng Trung_距药姜 cự dược khương Phân_bố Thung_lũng ẩm_ướt hoặc biểu sinh trên cây ở cao_độ 900 3 100 m tại miền bắc Ấn_Độ Kashmir_Sikkim vùng đồi Khasi_Bhutan_Myanmar_Nepal miền bắc Thái_Lan miền nam Trung_Quốc Tứ_Xuyên_Tây_Tạng Vân_Nam miền bắc Việt_Nam Mô_tả Thân giả 25 80 cm thanh_mảnh gốc với các lá không phiến_lá Lá 4 6 không cuống ít hay nhiều bẹ lá màu trắng ánh lục hoặc có đốm đỏ tía lưỡi bẹ 2 mm dạng màng đỉnh thuôn tròn phiến_lá mặt gần trục màu xanh lục mặt xa trục lá thường màu tía hoặc xanh lục hình mũi mác hoặc hình mũi mác thuôn dài 6 18 1 5 6 cm nhẵn_nhụi gốc thuôn tròn hoặc thon nhỏ dần đỉnh hình đuôi nhọn Cành hoa 2 10 hoa lỏng_lẻo cán hoa_màu đỏ hơi ngoằn_ngoèo lá_bắc màu xanh lục hình mũi mác ngắn hơn đài_hoa Đài_hoa màu tía đỏ 1 5 2 cm xẻ sâu ở 1 bên đỉnh có răng_cưa nhỏ Ống tràng hơi thò ra từ đài_hoa các thuỳ màu vàng tươi hình mũi mác 1 5 2 cm Các nhị lép bên mọc thẳng hình cánh hoa Cánh môi hình trứng ngược dài bằng các thuỳ tràng hoa đỉnh có 2 khe đến dưới đoạn giữa Chỉ nhị cong 2 cm Bầu nhuỵ nhẵn_nhụi Quả nang màu đỏ hình_cầu đường_kính 8 mm mảnh vỏ uốn ngược bên trong màu đỏ Hạt màu đen có góc_cạnh không áo_hạt Ra hoa tháng 8 9 tạo quả tháng 9 11 C gracilis var robusta Tên gọi thông_thường Tên gọi trong tiếng Trung_多花距药姜 đa hoa cự dược khương Phân_bố Nền rừng ở cao_độ 1 700 2 500 m tại miền bắc Ấn_Độ Sikkim_Nepal và miền nam Trung_Quốc nam Tây_Tạng huyện Nyalam_Mô tả Thân giả màu ánh tía 45 55 cm Lá không cuống ít hay nhiều lưỡi bẹ 5 6 mm dạng màng đỉnh thuôn tròn hoặc cắt cụt phiến_lá hình mũi mác hoặc hình mũi mác thuôn dài 10 20 1 5 4 cm nhẵn_nhụi gốc gần thuôn tròn hoặc thon nhỏ dần đỉnh hình đuôi Cành hoa 15 20 hoa hoặc nhiều hơn lá_bắc màu xanh lục thuôn dài ngắn hơn đài_hoa Hoa_màu da_cam Đài_hoa hình chuỳ tới 2 cm đỉnh 2 răng nhẵn_nhụi Ống tràng 2 5 cm các thuỳ 1 2 cm Nhị lép bên hình cánh hoa Cánh môi 2 5 cm mép quăn đỉnh 2 khe Quả nang màu đỏ đường_kính 6 mm Hạt có góc_cạnh áo_hạt màu trắng nhỏ Ra hoa tháng 6 Gieo_trồng Cautleya gracilis được trồng làm cây_cảnh trong vườn Ở vùng trung_du nước Anh nó là loài cây chịu lạnh ngoài_trời và người ta khuyến_cáo nên có lớp bổi che_phủ vào mùa đông Nó cần loại đất giữ ẩm giàu mùn tránh nhiều ánh nắng mặt_trời Một_số bộ sưu_tập của nguyên chủng C gracilis var gracilis được gieo_trồng Dạng được trồng dưới số sưu_tập CCW 106 cao khoảng với lá hẹp có màu đỏ ở mặt dưới và thường có 7 hoa_màu vàng Dạng_BWJ 7843 có lá rộng hơn đến và hoa_màu vàng_anh thảo C gracilis var robusta cũng được gieo_trồng Nó thường có 15 20 hoa_màu da_cam hoặc vàng tươi Một giống cây_trồng là Tenzing s Gold cao khoảng với cành hoa dài
Cầu ly