Thiện_Hùng_Tín_Thiện Hùng_Tín 621 tại Việt_Nam tên nhân_vật này thường được đọc thành Đơn_Hùng_Tín nhân_vật quân_sự cuối Tuỳ đầu Đường Hình_tượng trong chính_sử Ghi_chép về Thiện_Hùng_Tín ở Cựu và Tân_Đường Thư đều rất sơ_lược Sự_tích về ông chỉ được chép phụ vào Lý_Mật truyện như sau Ông là người Tế_Âm_Tào_Châu có quan_hệ rất tốt với Trạch_Nhượng_Từ nhỏ đã kiêu_dũng giỏi cưỡi ngựa múa thương Năm Đại_Nghiệp thứ 12 616 nhà Tuỳ cùng người trong quận là bọn Từ_Thế_Tích tham_gia Ngoã_Cương quân của Nhượng_Trong nghĩa_quân ông được gọi là phi tướng Năm thứ 14 618 nghĩa_quân dưới sự lãnh_đạo của Lý_Mật đã giết Trạch_Nhượng vào tháng 11 năm 617 thất_bại dưới tay Vương_Thế_Sung ở trận Yển_Sư_Thiện_Hùng Tín đơn_độc đầu_hàng Thế_Sung trong khi bọn Từ_Thế_Tích quy_hàng nhà Đường Ông được Thế_Sung trọng_dụng cho làm Đại_tướng quân Tần_Vương_Lý_Thế Dân vây Lạc_Dương đô_thành nước Trịnh của Thế_Sung_Thiện_Hùng Tín chống_cự cắp thương đuổi đến sắp bắt kịp Tần_Vương_Từ_Thế Tích kêu lớn Đây là Tần_Vương đấy ông hoảng_sợ lui về Tần_Vương mới thoát được Thế_Sung hàng_Đường Thiện_Hùng_Tín bị chém đầu Uất_Trì_Kính_Đức truyện còn chép việc Thiện_Hùng_Tín ở vườn Ngự_Quả đuổi giết Lý_Thế_Dân bị Kính_Đức đâm ngã ngựa Lý_Tích truyện chép việc Từ_Thế_Tích đến đưa_tiễn trước lúc chịu hình đã cắt đùi dâng thịt cho ông Hình_tượng trong huyền_sử Trải qua một thời_gian dài sự_tích về Thiện_Hùng_Tín được xây_dựng dựa trên truyền_kỳ dân_gian tạp kịch đời Nguyên Minh và tiểu_thuyết thông_tục đời Thanh có_thể tóm_lược như sau Ông có tên là Thiện_Thông chữ Hán_单通 581 621 tự Hùng_Tín_雄信 sống ở Nhị_Hiền_Trang cách 8 dặm về phía nam ngoài thành huyện Thiên_Đường Lộ_Châu nguyên_quán Thiền_Phụ_Tào_Châu Ông nội là Thiện_Đăng_Hộ quốc tướng_quân nhà Bắc_Chu trấn_thủ phủ Đông_Xương_Năm_Đại_Tượng đầu_tiên 579 cha là Thiện_Vũ thay chức trấn_thủ Đông_Xương_Năm_Khai Hoàng đầu_tiên 581 nhà Tuỳ_Lý_Uyên đem quân trấn_áp những kẻ chống_đối vây Đông_Xương suốt 7 ngày_đêm Thành vỡ Thiện_Vũ bị giết Nhà họ Thiện được gia tướng bảo_vệ chạy khỏi Sơn_Đông dời đến Lộ_Châu_Hùng_Tín và anh_trai Hùng_Trung đều văn_võ toàn_tài được mọi người kính ngưỡng gọi là nhị hiền Vào lúc Lý_Uyên làm quan ở Thái_Nguyên bị Vũ_Văn_Thuật phái Cấm_vệ quân của Đông_Cung đến tập_kích ông ta giục ngựa bỏ chạy trong khi đám vệ_sĩ ít_ỏi gắng_sức chặn địch sau đó được Tần_Thúc_Bảo giúp_đỡ đánh tan Cấm_vệ quân Lý_Uyên không biết truy binh đã bị đẩy lui trong lúc buộc phải dừng lại cho ngựa lấy hơi thoáng thấy bóng kỵ_sĩ chạy đến ông ta bèn giương cung bắn ngay một phát thì ra đó lại là Thiện_Hùng_Trung vô_can Ngoài 20 tuổi Hùng_Tín kết_giao rộng_rãi nổi_danh khắp giới lục_lâm từng giúp_đỡ Tần_Thúc_Bảo trong lúc khốn_quẫn đến_nỗi phải bán ngựa Thiên_hạ loạn_lạc ông gia nhập nghĩa_quân Ngoã_Cương Sau khi nghĩa_quân thất_bại Hùng_Tín vì thù giết cha giết anh không đi theo mọi người quyết_định đầu_hàng lực_lượng đối_kháng với nhà Đường là Vương_Thế_Sung_Năm Vũ_Đức thứ 4 621 Tần_Vương_Lý_Thế Dân vây chặt Vương_Thế_Sung ở Lạc_Dương_Hùng_Tín đưa quân xông ra bị khốn ở núi Phục_Ngưu Sau 3 ngày_đêm huyết_chiến ông cảm_thấy vô_vọng thúc ngựa nhảy khỏi vách đá nhưng không chết nên bị bắt sống Hùng_Tín bị chém đầu ở Lạc_Dương hưởng_dương 41 tuổi Quá_trình thay_đổi của hình_tượng trong huyền_sử Thời_kỳ Đường Tống_Thiện_Hùng_Tín là viên tướng phản Đường từng đuổi giết Đường Thái_Tông ghi_chép về ông ít_ỏi là dễ hiểu Lưu_Tốc Đường Tuỳ_Đường_gia thoại kể rằng Lý_Mật đã chết Hùng_Tín hàng Vương_Sung_Từ_Thế Tích về với nước chỉ nhà Đường Tích theo Hải_Lăng Vương_Lý_Nguyên_Cát đến vây Lạc_Dương Nguyên Cát cậy mình có dũng lực thường ra ngoài săn_bắn Vương_Sung biết được nói với Hùng_Tín_Ông lên ngựa xông ra mũi thương chỉ còn cách Nguyên Cát chưa đến 1 thước Tích hoảng_hốt kêu lên rằng Anh ơi anh ơi Đây là chủ của Tích_Hùng_Tín gò cương ngựa cười mà nói rằng Sao mày không nói với anh thì thôi vậy Câu_chuyện này đáng tin hơn câu_chuyện mà Cựu_Đường thư đã chép nếu Từ_Thế_Tích chỉ kêu lên rằng Đây là Tần_Vương đấy thì Hùng_Tín không_thể hoảng_sợ mà lui về càng không_thể buông_tha cho Lý_Thế_Dân_Đến đời Tống đánh_giá về Thiện_Hùng_Tín đã có sự phân_biệt rất rõ nét Tư trị thông giám đại_biểu cho giai_cấp thống_trị vẫn hoàn_toàn phủ_định Thiện_Hùng_Tín_Nhưng Mạnh_Nguyên_Lão_Nam Tống_Đông kinh mộng hoa lục lại tôn_ông làm thần_linh kể rằng dân_chúng lập miếu thờ_cúng ông Có_thể thấy Thiện_Hùng_Tín đã có ảnh_hưởng sâu_sắc đối_với dân_gian đời Tống sự_tích của ông dần được truyền_kỳ_hoá Thời_kỳ Nguyên đầu Minh_Trong tạp kịch đời Nguyên và tiểu_thuyết thông_tục đầu đời Minh_Thiện_Hùng_Tín trở_thành nhân_vật phản_diện Thượng_Trọng_Hiền vở Úy_Trì_Cung đơn tiên đoạt sóc viết Thiện_Hùng_Tín vì muốn giết Tần_Vương lập_công mà cắt bào dứt nghĩa với Từ Mậu_Công_Đại_Đường Tần_Vương từ thoại còn gọi là Đường Tần_Vương bản truyện Tiểu_Tần_Vương từ thoại Tần_Vương diễn_nghĩa kể rằng Thiện_Hùng_Tín là một trong Ngũ hổ_tướng của Lý_Mật còn lại là La_Thành_Tần_Quỳnh Trình_Giảo_Kim_Vương_Bá_Đương trúng mỹ_nhân_kế của Vương_Thế_Sung trở_thành phò_mã của Thế_Sung_Vào lúc 2 nước Nguỵ_Trịnh theo tác_phẩm Lý_Mật xưng là Nguỵ đế Vương_Thế_Sung xưng là Trịnh đế giao_chiến Hùng_Tín giết sạch hậu_cung của Lý_Mật bắt hết gia_quyến của các tướng đưa về Trịnh ép họ đầu_hàng Về sau bị quân Đường bắt được Hùng_Tín nài_nỉ Từ Mậu_Công xin tha cho mình nhưng bị cự_tuyệt Thời_kỳ cuối Minh_Thanh_Trong tiểu_thuyết thông_tục cuối đời Minh và đời Thanh_Thiện_Hùng_Tín là hào_kiệt lục_lâm trung_nghĩa lưỡng toàn Viên Vu_Lệnh_Tuỳ sử di văn được xem là bản_mẫu của Tuỳ_Đường diễn_nghĩa kể rằng Thiện_Hùng_Tín là thủ_lĩnh lục_lâm kết_nghĩa với bọn Tần_Thúc_Bảo_Trình Giảo_Kim cùng nhau giúp đời Nhưng nhân_vật trọng_tâm ở tác_phẩm này là Tần_Thúc_Bảo_Đến Trử_Nhân_Hoạch_Thanh Tuỳ_Đường diễn_nghĩa thì hình_tượng chính_diện của Thiện_Hùng_Tín kết_giao rộng_rãi cướp giàu giúp nghèo đã được xây_dựng hoàn_chỉnh trở_nên vô_cùng phổ_biến xoá sạch hình_tượng không đẹp trong tạp kịch đời Nguyên Tham_khảo BULLET Cựu_Đường thư quyển 53 liệt_truyện 3 Lý_Mật truyện BULLET Tân_Đường thư quyển 97 liệt_truyện 9 Lý_Mật truyện BULLET Đại_Đường_Tần_Vương từ thoại BULLET Tuỳ sử di văn BULLET Tuỳ_Đường diễn_nghĩa BULLET Thuyết_Đường toàn truyện
Thiện_Hùng_Tín