Văn_hoá Mã_Gia_Diêu_Văn_hoá Mã_Gia_Diêu là một nền văn_hoá thời_đại_đồ_đá mới ước_tính tồn_tại từ 3300 2100 TCN tại khu_vực Cam_Túc và đông bộ Thanh_Hải_Đây là nền văn_hoá thải đào gốm màu sáng_tạo huy_hoàng đạt tới đỉnh_cao của việc làm gốm màu ở thế_giới viễn_cổ đồng_thời người ta cũng khai_quật được các vật_phẩm đồng_thanh cổ_xưa nhất của Trung_Quốc Văn_hoá Mã_Gia_Banh là một loại_hình văn_hoá Ngưỡng_Thiều phát_triển về phía tây Nhà_khảo_cổ học người Thuỵ_Điển Johan_Gunnar_Andersson từ năm 1921 đến 1923 đã tiến_hành khai_quật tại Mã_Gia_Diêu thuộc huyện Lâm_Thao Cam_Túc_Năm 1975 tại di_chỉ Đông_Hương_Lâm thuộc văn_hoá Mã_Gia_Diêu người ta đã khai_quật được một con dao bằng đồng_thanh niên_đại khoảng 2 900 2 740 TCN Đây là dụng_cụ bằng đồng_thanh cổ_xưa nhất được phát_hiện tại Trung_Quốc chứng_minh cho việc Trung_Quốc khi đó đã tiến vào thời_đại_đồ_đồng Xỉ đồng cũng đã được khai_quật thấy tại địa_điểm này chứng_tỏ khả_năng tạo ra đồ đồng Đánh_giá từ những phát_hiện khảo_cổ_học hiện_nay cư_dân lúc bấy_giờ đã trồng kê chủ_yếu là canh_tác khô thô_sơ và sử_dụng một số_lượng lớn nông_cụ bằng đá xương gốm và gỗ Họ cũng nuôi lợn chó cừu và các vật_nuôi khác trong cuộc_sống hàng ngày Ở một_số nghĩa_trang gia_tộc cả lợn chó hoặc cừu được chôn trong các ngôi mộ Hiện_tượng này là bằng_chứng cho thấy ngành chăn_nuôi tương_đối phát_triển trình_độ phát_triển kinh_tế và phong_tục tang_lễ có phần giống với Văn_hoá Đại_Vấn_Khẩu ở hạ_lưu sông Hoàng_Hà_Thời điểm đó chỉ có một_số loại gia_cầm được nuôi số_lượng còn ít Đồ gốm Mã_Gia_Diêu chủ_yếu là gốm vẽ có_thể gọi là đỉnh_cao của nền văn_hoá thời_kỳ đồ đá mới về số_lượng và độ tinh_xảo Gốm_Mã_Gia_Diêu cổ_điển bao_gồm các loại bình và bát làm bằng đất_sét mịn nền màu vàng hoặc đỏ Nó được trang_trí bằng màu đen sáng Đồ_hoạ trang_trí của nó được đặc_trưng bởi các đường xoáy cong với các chấm_chấm ở trung_tâm ngoài_ra còn có các đường lượn sóng hoặc các đường_chéo phẳng đặc_biệt phổ_biến trên bình hoặc lọ Các đồ trang_trí khác cũng bao_gồm các thiết_kế như đường kẻ dày ngoằn_ngoèo ếch chim và các hình_nhân đang nhảy_múa Mặc_dù nền kinh_tế nông_nghiệp phát_triển hơn nhưng hoạt_động hái_lượm và săn_bắn vẫn là những khía_cạnh quan_trọng của đời_sống kinh_tế Đầu đá đầu xương quả cầu đá hầu_hết được tìm thấy trong các di_chỉ Nai lợn_rừng được tìm thấy với nhiều bộ xương của động_vật hoang_dã Trong sản_xuất xã_hội đã có sự phân_công nghề_nghiệp khá rõ_ràng nghề thủ_công sơ_khai chủ_yếu là làm đồ gốm đồ đá đồ gỗ dệt_may Hơn 2 000 ngôi mộ của nền văn_hoá này đã được khai_quật Nghĩa_trang thường nằm liền kề với nơi ở Các nghĩa_trang công_cộng là phổ_biến Việc bố_trí các ngôi mộ không đều_đặn và hầu_hết chúng nằm ở phía đông hoặc đông nam Mẫu mộ hầm đất được nhiều người ưa_chuộng ngoài_ra có các loại mộ hình_chữ_nhật vuông_tròn Phong_cách mai_táng thay_đổi tuỳ theo thời_kỳ và vùng miền nói_chung là táng thẳng_đứng Trong các lăng_mộ thường có đồ tuỳ_táng chủ_yếu là công_cụ sản_xuất đồ_dùng sinh_hoạt và đồ trang_trí một_ít ngũ_cốc và lợn chó cừu và các vật_nuôi khác Ở một_số nghĩa_trang đồ tuỳ_táng thể_hiện công_cụ của nam_giới như rìu đá chõng đá đục đá hoặc guồng quay sợi và đồ gốm với nữ_giới phản_ánh sự phân_công lao_động giữa nam và nữ Số_lượng và chất_lượng đồ tuỳ_táng có sự khác_biệt càng về sau sự chênh_lệch càng lớn một_số mộ có đồ tuỳ_táng lên tới hơn 90 chiếc còn một_số thì không có gì Sự gia_tăng khoảng_cách giàu nghèo này đánh_dấu sự tan_rã dần_dần của xã_hội nguyên_thuỷ và buổi bình_minh của nền Văn_minh Trung_Quốc
Văn_hoá Mã_Gia_Diêu