Chiến_dịch đổ_bộ đường_không Vyazma_Chiến dịch đổ_bộ đường không Vyazma 18 tháng 1 29 tháng 2 năm 1942 là một chiến_dịch quân_sự do Hồng_quân Liên_Xô tổ_chức trong cuộc Chiến_tranh Xô_Đức thuộc Chiến_tranh thế_giới thứ hai Trong chiến_dịch này lực_lượng quân dù Liên_Xô đã tiến_hành một cuộc đổ_bộ vào sau lưng Cụm Tập_đoàn_quân Trung_tâm của quân_đội Đức Quốc xã với mục_tiêu nhằm hỗ_trợ các hoạt_động tấn_công của Phương_diện_quân Tây và Phương_diện_quân Kalinin lúc này đang giao_chiến ác_liệt với Cụm Tập_đoàn_quân Trung_tâm trong Chiến_dịch phản_công Rzhev_Vyazma_Binh lực và kế_hoạch Quân_đội Liên_Xô_Binh_lực BULLET Lữ_đoàn đổ_bộ đường không số 201 thuộc quân_đoàn đổ_bộ đường không số 5 BULLET Lữ_đoàn đổ_bộ đường không số 250 thiếu_tá N L Soldatov_BULLET_Quân đoàn đổ_bộ đường không số 4 thiếu_tướng A F Levashyev từ ngày 23 tháng 2 là đại_tá A F Kazankin_BULLET_Lữ đoàn đổ_bộ đường không số 8 Đại_tá A A Onufriyev_BULLET_Lữ đoàn đổ_bộ đường không số 9 Đại_tá I I Kuryshyev_BULLET_Lữ đoàn đổ_bộ đường không số 214 Đại_tá N E Kolobovnikov_Diễn biến Ngày 8 tháng 1 năm 1942 chiến_dịch Rzhev_Vyazma lần thứ nhất mở_màn với mục_tiêu bao_vây và tiêu_diệt hoàn_toàn Cụm Tập_đoàn_quân Trung_tâm của Đức Trong giai_đoạn đầu_quân_đội Liên_Xô đã đạt được một_số thành_quả trong tấn_công Các Phương_diện_quân Kalinin và Tây đã đột_phá được trận_tuyến quân Đức tại một_vài khu_vực Nhằm giúp đẩy_mạnh sức công_phá của các mũi tấn_công Bộ_Tổng_tư_lệnh Tối_cao Liên_Xô đã quyết_định tổ_chức một cuộc đổ_bộ đường_không ở phía Nam_Vyazma với nhiệm_vụ cắt đứt tuyến đường_bộ Yukhnov_Vyazma và tuyến đường_sắt Vyazma_Bryansk_Theo kế_hoạch lực_lượng đổ_bộ đường_không bao_gồm các lữ_đoàn dù số 201 và trung_đoàn bộ_binh số 250 đổ_bộ tại vùng sau lưng quân Đức tại phía Nam_Vyazma từ ngày 18 tới 22 tháng 1 Cuộc đổ_bộ được tiến_hành vào ban_đêm và Trung_đoàn dù 250 đã Đổ_bộ chính_xác Quân đổ_bộ đường không đã tham_chiến cũng Tập_đoàn_quân 33 và Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 tấn_công quân Đức phá_hoại các đường giao_thông các tuyến đường_dây liên_lạc của quân Đức Vào cuối tháng 1 Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ số 1 dưới sự chỉ_huy của tướng P A Belov đã đột_phá được khu_vực hậu_tuyến của quân Đức mở ra khả_năng bao_vây Cụm Tập_đoàn_quân Trung_tâm Nhằm ngăn_chặn quân Đức thoát vây Bộ_Tổng_tư_lệnh Tối_cao đã quyết_định tung lực_lượng đổ_bộ vào khu_vực này với nhiệm_vụ cắt đứt tuyến đường_sắt Vyazma và tuyến đường_bộ Vyazma_Smolensk_Ngày 27 tháng 1 quân_đoàn đổ_bộ đường không số 4 được thả xuống khu làng Ozerechnya_Do không đủ phương_tiện vận_chuyển lực_lượng lính_dù phải được đổ_bộ theo nhiều lượt từng phần từng phần một bắt_đầu là lữ_đoàn đổ_bộ đường không số 8 Cuộc đổ_bộ đã diễn ra dưới các cuộc phản_kích liên_tục của quân Đức Do các sân_bay bị đánh_phá một phần phi_cơ chuyên_dụng để chở binh_lính đã bị phá_huỷ Trước tình_hình đó Bộ_Tổng_Tư_lệnh Tối_cao buộc phải đình_chỉ chiến_dịch Dù_sao đến ngày 1 tháng 2 3 tiểu_đoàn của sư_đoàn đổ_bộ đường không số 8 đã được thả dù xuống khu_vực quy_định với tổng quân_số 2 497 người cùng 34 4 tấn quân_nhu quân_khí Tuy_nhiên phần_lớn số hàng_hoá thả dù đã bị mất còn số binh_sĩ đổ_bộ thì tản_mát trên một khu_vực rất lớn Vì_vậy sau khi đổ_bộ chỉ có 1 300 binh_sĩ được tập_hợp lại Trước tình_hình khó_khăn và bất_lợi như_vậy các binh_sĩ thuộc lực_lượng đổ_bộ đường không vẫn hoạt_động tích_cực trong hậu_tuyến quân địch liên_tục đánh_phá tuyến đường liên_lạc của quân Đức tại phía Tây_Vyazma_Trong vòng vài ngày các đơn_vị dù Liên_Xô đã phá_huỷ và làm tê_liệt nhiều điểm nút giao_thông đường_sắt và đường_bộ đánh chiếm nhiều điểm dân_cư và tiêu_diệt tổng_hành_dinh của một_vài đơn_vị Đức Nhật_ký ngày 31 tháng 1 năm 1942 của tướng Franz_Halder_Tổng tham_mưu_trưởng quân Đức viết lại như sau Sau khi hội quân với lực_lượng kỵ_binh Lữ_đoàn đổ_bộ đường không 8 được STAVKA đặt thuộc quyền chỉ_huy của Tư_lệnh Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 tướng P A Belov_Đến giữa tháng 2 tình_hình ở Vyazma trở_nên cực_kỳ căng_thẳng Một bộ_phận quân_đội Liên_Xô đã bị quân Đức bao_vây và cuộc_chiến kéo_dài hơn so với dự_kiến Bộ_Tổng_tư_lệnh Tối_cao Liên_Xô quyết_định đổ_bộ quân_đoàn dù số 4 ở phía Tây của Yukhnov với nhiệm_vụ phải cắt đứt tuyến đường_bộ Warsawa và sau đó hội quân với Tập_đoàn_quân số 50 Cuộc đổ_bộ của lữ_đoàn dù số 9 và 214 diễn ra vào ban_đêm từ ngày 16 tới 24 tháng 2 năm 1942 Trong thời_gian đó quân_đội Liên_Xô đã đổ_bộ được 7 373 binh_sĩ và 1 525 kiện hàng bao_gồm đạn_dược vũ_khí thực_phẩm và các tài_sản quân_sự khác Cuộc đổ_bộ cũng diễn ra trong điều_kiện quân dù phải chống_trả kịch_liệt với quân Đức Ngày 23 tháng 2 máy_bay chở bộ_chỉ_huy quân_đoàn bị bắn trung thiếu_tướng tư_lệnh A F Levashyev_Người thay_thế ông là đại_tá A F Kanzakin_Mặc dù phải chiến_đấu trong tình_trạng khó_khăn như_vậy lực_lượng đổ_bộ đường không đã hoạt_động sâu trong hậu_cứ quân Đức tới 20 22 cây_số và đến ngày 28 tháng 2 đã tiếp_cận được khu_vực dự_định sẽ hội quân với Tập_đoàn_quân số 50 Có_điều Tập_đoàn_quân số 50 không_thể đột_phá được phòng_tuyến của quân Đức theo kế_hoạch và vì_vậy quân_đoàn đổ_bộ đường không phải chuyển sang phòng_ngự Nằm lại phía sau lưng quân địch_quân đoàn đổ_bộ đường không số 4 cùng với quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ số 1 và một phần Tập_đoàn_quân số 33 vẫn tiếp_tục chiến_đấu quyết_liệt Đến đầu tháng 4 lực_lượng Liên_Xô tại khu_vực này nằm dưới sự chỉ_huy của Thiếu_tướng P A Belov_Trong một nỗ_lực tấn_công các binh_sĩ Liên_Xô đã đánh chiếm được khu_vực phía Nam_Vyazma và giữ vững nó đến cuối tháng Năm đánh lui nhiều đợt tấn_công của quân Đức Vào đêm 26 tháng 5 các binh_sĩ Liên_Xô đã phá vỡ vòng_vây và chạy thoát về hướng Kirov hoạt_động ở khu_vực hậu_tuyến của quân Đức Tướng Franz_Halder đã ghi_nhận hành_động của cụm quân Belov như sau Ngày 24 tháng 6 năm 1942 quân_đoàn kỵ_binh và lực_lượng lính_dù Xô_Viết cuối_cùng đã bắt_gặp và sáp_nhập vào lực_lượng của Tập_đoàn_quân số 10 Tham_khảo BULLET Воспоминания участника операции И Ф Клочкова_Мы штурмовали рейхстаг Лениздат 1986 BULLET Белов_П_А_За нами Москва_Воениздат 1963 BULLET А И Лукашенко_Дорогами воздушного десанта BULLET В Гончаров_СОВЕТСКИЕ_ВОЗДУШНО_ДЕСАНТНЫЕ ВОЙСКА В ВЕЛИКОЙ ОТЕЧЕСТВЕННОЙ ВОЙНЕ BULLET Свердлов_Ф_Д_Ошибки Г К Жукова_Москва_Монолит 2002 ISBN 5 85868 114 X
Chiến_dịch đổ_bộ đường_không Vyazma