Trachypithecus cristatus Trachypithecus cristatus là một loài voọc thuộc Họ Khỉ_Cựu Thế_giới Chúng là loài di_chuyển trên cây sống trong các khu rừng ven biển rừng ngập_mặn và ven sông ở Malaysia bán_đảo Sumatra và Borneo_Chúng là loài điển_hình của nhóm loài của mình Mô_tả T cristatus là một loài khỉ có kích_thước trung_bình với một chiếc đuôi dài không có khả_năng cầm nắm Chúng có bộ lông màu xám nâu sẫm hoặc đen tạo cho chúng một vẻ ngoài có màu bạc đồng_nhất Không giống như một_số loài họ_hàng chúng không có các vết nhạt hơn trên mặt hoặc cơ_thể ngoại_trừ một mảng lông màu trắng trên bẹn của con_cái Chúng có một chiếc mào lông chạy dọc theo đỉnh đầu và lông ở má dài thường che_khuất tai Bàn_tay và bàn_chân không có lông da sẫm màu có ngón tay cái và ngón chân đối nhau Con_cái cao từ chiều dài từ đầu đến thân với trọng_lượng trung_bình là và chiều dài đuôi_từ Con đực lớn hơn một_chút cao từ với trọng_lượng trung_bình là và chiều dài đuôi_từ Giống như các loài voọc khác T cristatus có dạ_dày ba ngăn lớn để tiêu_hoá chất xenlulose có trong khẩu_phần ăn cỏ của chúng giúp lên_men thức_ăn và có một_số điểm tương_đồng với dạ_dày của động_vật nhai_lại Chúng có ruột dài bất_thường thậm_chí so với ruột của các loài voọc khác và có một_số túi dọc theo chiều dài của chúng giúp thực_hiện quá_trình lên_men thực_vật thêm nữa Răng của chúng có các gờ mài và các biến_đổi khác để cho_phép việc tiêu_hoá các lá dai hiệu_quả hơn Phân_bố và sinh cảnh Có_thể tìm thấy T cristatus trên khắp Borneo và Sumatra cũng như ở một_số khu_vực ở Tây_Nam Bán_đảo Mã_Lai quần_đảo Natuna và các đảo lân_cận khác Chúng sinh_sống ở các đầm lầy ngập_mặn và các vùng rừng lân_cận và thường tránh di_chuyển xa bờ biển hoặc sông Số_lượng và danh_tính của các phân loài của T cristatus hiện vẫn đang gây bàn_cãi Một phân_tích năm 2008 xác_nhận sự hiện_diện của chỉ hai phân loài BULLET Trachypithecus cristatus cristatus Quần_đảo Borneo_Sumatra_Natuna_BULLET Trachypithecus cristatus selangorensis Bán_đảo Mã_Lai Phân loài bán_đảo Mã_Lai sau đó đã được nâng lên thành một loài riêng_biệt loài Voọc bạc Selangor_T selangorensis Tuy_nhiên một_số nguồn cũ hơn chẳng_hạn như cuốn Các loài động_vật_có_vú trên thế_giới vẫn coi T cristatus ở Quần_đảo Natuna là một phân loài riêng_biệt được đặt tên là T c vigilans Sinh_thái_học Chế_độ ăn T cristatus là một loài ăn lá chuyên_biệt chế_độ ăn của chúng bao_gồm một tỷ_lệ lá cao hơn bất_kỳ loài khỉ ngón_cái ngắn nào khác Mặc_dù chúng cũng ăn trái_cây một_số loại hạt và hoa nhưng những loại thức_ăn này chỉ chiếm 9 trong khẩu_phần ăn của chúng và chúng cũng có_thể ăn các loại lá cứng và trưởng_thành hơn so với bất_kỳ họ_hàng gần nào của chúng Do những điểm khác_biệt này T cristatus thường không sống trong cùng một khu rừng với những loài khỉ khác Khi các loài khác được tìm thấy trong cùng một khu_vực T cristatus thường được tìm thấy nhiều hơn ở tán giữa rừng để lại những cành cao hơn cho những loài khỉ có chế_độ ăn thiên về trái_cây hơn Động_vật ăn thịt Những loài săn mồi địa_phương có_thể ăn T cristatus bao_gồm báo hoa mai hổ sói lửa và một_số loài rắn lớn Cầy mực và nhiều loài ăn thịt nhỏ khác có_thể ăn con non Bệnh_tật T cristatus rất nhạy_cảm với các bệnh ở người bao_gồm cả AIDS và do_đó đã được sử_dụng rộng_rãi trong nghiên_cứu y_học Hành_vi T cristatus hoạt_động vào ban_ngày và di_chuyển theo nhóm khoảng 9 40 cá_thể với một con đực trưởng_thành và nhiều con_cái trưởng_thành cùng chăm_sóc con non Chúng hiếm khi rời khỏi cây giúp bảo_vệ chúng khỏi những kẻ săn mồi sống dưới mặt_đất và có_thể nhanh_chóng chạy trốn nếu bị đe_doạ Mỗi đàn có diện_tích lãnh_thổ từ mặc_dù chúng có_thể trùng_lặp với các đàn lân_cận Trong ngày các cá_thể có_thể di_chuyển đến xuyên qua khu rừng với một_số cá_thể hình_thành phân đàn toàn con_cái tách_biệt với đàn con đực Vào ban_đêm cả đàn cùng ngủ trên một cái cây duy_nhất Cấu_trúc xã_hội của T cristatus là dựa trên chế_độ mẫu_hệ và hậu_cung Con_cái ở lại đàn suốt đời trong khi con đực rời đi ngay sau khi trưởng_thành sống trong các đàn nhỏ của riêng mình cho đến khi chúng có_thể tiếp_quản một hậu_cung đã được thiết_lập Trong đàn con đực chiếm ưu_thế so với con cái và con_cái có con non chiếm ưu_thế so với những con không có Tuy_nhiên có tương_đối ít sự hung_hăng trong đàn so với một_số loài có họ_hàng với chúng Bởi_vì lãnh_thổ các đàn thường chồng_chéo nên các đàn khác nhau thường_xuyên tiếp_xúc với nhau Con đực trưởng_thành bảo_vệ đàn và lãnh_thổ của mình khỏi những con đực cạnh_tranh thể_hiện sự thống_trị của mình với những con đực khác thông_qua âm_thanh và chiến_đấu Tuy_nhiên trong trường_hợp không có con đực con_cái từ các đàn khác nhau có nhiều khả_năng tương_tác hoà_bình hơn Các xung_đột nghiêm_trọng nhất xảy ra khi một con đực xâm_nhập trực_tiếp vào lãnh_thổ của một con đực khác điều này có_thể dẫn đến việc kẻ đột_nhập sẽ thay_thế con đực là thành_viên trong đàn và nắm quyền kiểm_soát đàn Ở nhiều loài linh_trưởng khác sự thay_đổi như_vậy thường xảy ra sau khi con đực giết chết bất_kỳ con non nào được sinh ra bởi con tiền_nhiệm của nó mặc_dù điều này có_thể xảy ra ở loài T cristatus nhưng điều này chưa được quan_sát trực_tiếp và có_thể ít phổ_biến hơn so với ở một_số loài khác Mặc_dù ít kêu hơn các loài có quan_hệ họ_hàng gần khác nhưng T cristatus tạo ra ít_nhất mười_ba loại âm_thanh khác nhau trong đó phổ_biến nhất được sử_dụng bởi những con đực trưởng_thành để bảo_vệ lãnh_thổ của chúng Các âm_thanh khác thể_hiện sự sợ_hãi tức_giận phấn_khích hài_lòng và những tiếng gọi khác nhau của con non Sinh_sản T cristatus sinh_sản quanh_năm không có mùa sinh_sản rõ_ràng mặc_dù mỗi con_cái thường sinh không quá một lần sau mỗi 18 đến 24 tháng Con_cái thu_hút con đực bằng cách chuyển_động đầu sang hai bên và giao_cấu có_thể xảy ra nhiều lần trong một đợt Đôi_khi con_cái cũng mãn_kinh trong tự_nhiên và có_thể vẫn còn sống đến chín năm sau lần sinh_nở cuối_cùng Con_cái sinh một con non sau thời_gian mang thai từ 181 đến 200 ngày Con non nặng khoảng cao khoảng và đã phát_triển tốt với lực cầm nắm chắc_chắn để có_thể giữ chặt lấy mẹ Những con T cristatus được sinh ra với bộ lông màu cam và da trắng không lông ở mặt bàn_tay và bàn_chân Da của chúng nhanh_chóng chuyển sang màu sẫm của con trưởng_thành thế nhưng bộ lông của chúng lại không như_vậy trong ba đến năm_tháng sau khi sinh Con non được chăm_sóc bởi tất_cả các con_cái trong đàn và cai_sữa sau 18 tháng mặc_dù con_mẹ ngừng tiết sữa chỉ sau 12 tháng Con non trưởng_thành về giới_tính gần như ngay sau khi chúng cai_sữa xong và trung_bình con_cái sinh con lần đầu khi 35 tháng tuổi T cristatus trong điều_kiện nuôi nhốt đã sống tới 31 tuổi Tiến_hoá Phân_tích di_truyền đã chỉ ra rằng T cristatus có_lẽ lần đầu_tiên tiến_hoá trong một sự_kiện xác_định loài nhanh_chóng xảy ra từ 0 95 đến 1 25 triệu năm trước trong đó tất_cả các loài còn sống thuộc nhóm loài T cristatus đều tiến_hoá Do tốc_độ xảy ra tương_đối nhanh và tính đa_dạng của sự_kiện này nên rất khó phân_biệt về mặt di_truyền các loài trong nhóm và không thực_sự chắc_chắn về việc chúng có đại_diện cho các loài thực_sự khác_biệt hay không Tuy_nhiên họ_hàng gần nhất của T cristatus có_thể là voọc Java mặc_dù loài này cũng đã được báo_cáo là từng sinh ra con lai với voọc xám thường được coi là thuộc một nhóm loài khác Hoá_thạch của loài được biết đến từ cuối thế Pleistocen trở đi và ở phạm_vi địa_lý giống như ngày_nay Một_vài trong số các hoá_thạch này có răng má lớn hơn đáng_kể so với loài hiện_tại tuy_vậy chúng vẫn chưa được phân vào một phân loài riêng_biệt Bảo_tồn T cristatus được IUCN phân_loại là loài sắp nguy_cấp và được liệt_kê trong Phụ_lục II của Công_ước CITES Môi_trường sống của chúng đang bị đe_doạ nghiêm_trọng trong suốt phạm_vi phân_bố của mình do nạn khai_thác gỗ và sự phát_triển của các đồn_điền dầu Loài này cũng bị đe_doạ do bị săn_bắt để lấy thịt và bị bắt để buôn_bán vật_nuôi
Trachypithecus cristatus