Hoàng_Bính_Hoàng_Bính chữ Hán_黃柄 1857 1900 là một danh_sĩ Việt_Nam Ông là Đình_nguyên Hoàng_giáp khoa thi Kỷ_Sửu 1889 triều vua Thành_Thái_Thân thế và sự_nghiệp Ông còn có tên là Hoàng_Hữu_Bính hay Hoàng_Hữu_Tiếp sinh năm Định_Tỵ 1857 người xã Bích_Khê tổng Bích_La huyện Thuận_Xương phủ Triệu_Phong tỉnh Quảng_Trị nay thuộc huyện Triệu_Phong tỉnh Quảng_Trị Thân_phụ ông là Hiệp_biện đại_học_sĩ Hoàng_Hữu_Xứng một trọng_thần dưới triều vua Tự Đức Do giáo_dục của thân_phụ ông thụ_đắc nền học_vấn Nho_giáo nổi_danh một thời với tài học và bút thiếp sinh_động như rồng bay phượng múa Năm 1879 ông đỗ Cử_nhân xuất_thân khoa thi năm Kỷ_Mão triều vua Tự Đức Do có thân phậm Ấm_sinh sau khi đỗ Cử_nhân ông được bổ làm Giáo_thụ lĩnh chức Huấn_đạo ở phủ Triệu_Phong Khi phong_trào Cần_Vương nổ ra ông cùng thông_gia là Cử_nhân Lê_Thế_Vỹ người làng Tường_Vân phủ Triệu_Phong tỉnh Quảng_Trị cùng viết Hịch cổ_vũ cho phong_trào và lãnh_đạo các nhân_sĩ yêu nước Ông cũng là thủ_lĩnh của Vườn đào tụ_nghĩa ở Bích_Khê quy_tụ các danh_sĩ ủng_hộ cho phong_trào Văn_thân là một trong 6 Vườn đào tụ_nghĩa ở Quảng_Trị Thủ_lĩnh Vườn đào Mai_Xá_Tú tài Trương_Quang_Cung cũng là một là một thông_gia với ông Tuy_nhiên thời_cuộc đổi_thay trước sự đàn_áp của thực_dân Pháp các phong_trào Cần_Vương Văn_thân lần_lượt tan_rã Chán_nản ông tìm vui trong đèn_sách Năm 1889 ông vào thi Hội đỗ Tiến_sĩ khoa thi Kỷ_Sửu_Vào_Đình thí ông cùng các 14 Tiến_sĩ khoa thi Kỷ_Sửu cùng thi chung với 8 Tiến_sĩ khoa thi năm Ất_Dậu được đặc_cách vào thi vốn bị gián_đoạn do Sự biến Kinh_thành cả_thảy 23 người Khi truyền lô phân_hạng ông xếp đầu Đệ nhị giáp Tiến_sĩ xuất_thân còn gọi là Đình_nguyên Hoàng_giáp Khi đó ông mới 33 tuổi một trong số 5 tiến_sĩ trẻ nhất của khoa thi này Đây cũng là khoa thi đầu_tiên trong triều vua Thành_Thái cũng là vào năm đầu_tiên ông vua này trị_vì Khi biết tin ông đỗ Đình_nguyên Hoàng_giáp Hội_nguyên Nguyễn_Thượng_Hiền có tặng ông 2 câu_đối BULLET Phân âm Hán_Việt_BULLET_Tạm dịch Sau khi đỗ Tiến_sĩ năm 1891 ông được triều_đình bổ làm Tri_phủ Tuy_An tỉnh Bình_Định Thời_gian làm quan ông nhiều lần tỏ ra thái_độ chống_đối với quan_viên người Pháp Chỉ được một năm ông quyết_định treo ấn từ quan Tuy_vậy đến năm 1893 ông lại được triều_đình tái bổ làm Kiểm đốc sở Tu_thư và thăng hàm Thị độc học_sĩ Năm 1897 ông được cử làm giám_khảo trường_thi Hương tỉnh Hà_Nam Đến năm 1898 chán_chường hoạn_lộ ông xin nghỉ hưu về quê_quán Bích_Khê_Quảng_Trị mở lớp dạy_học Sĩ_tử các tỉnh về theo học ông rất đông và có nhiều người đỗ_đạt Năm 1900 ông lại được triều_đình mời ra làm giám_khảo trường_thi Hương_Bình_Định và được thăng Hồng_lô Tự khanh bổ_sung làm Toản tu Quốc_sử_quán và được Từ Dụ_Thái hậu thưởng Kim_Khánh bội_tinh Tuy_nhiên không lâu sau ông bị bạo_bệnh và qua_đời hưởng_dương 43 tuổi Sau khi ông qua_đời triều_đình truy_tặng ông hàm Quang lộc Tự khanh Đám_tang ông được tổ_chức rất trọng_thể tại quê nhà có rất đông học_trò cũ đang làm quan tại triều về dự và một_số trực_tiếp khiêng linh_cữu thầy từ nhà ra đến tận huyệt Hiện_nay lăng_mộ ông vẫn được bảo_tồn ở làng Bích_Khê huyện Triệu_Phong tỉnh Quảng_Trị Lúc sinh_thời ông là người thủ_cựu và cực_đoan rất ghét những gì có liên_quan đến phương Tây cực_đoan đến độ chối_từ cả chích thuốc khi đau_ốm chụp hình chân_dung Vì_vậy về sau không_lưu lại được chân_dung một thời
Hoàng_Bính