Chiến_dịch Praha_Chiến dịch Praha là chiến_dịch lớn cuối_cùng của Quân_đội Liên_Xô và các đồng_minh tại châu_Âu trong Chiến_tranh thế_giới thứ hai Diễn ra từ ngày 5 đến ngày 12 tháng 5 năm 1945 đây là một trong số_ít các chiến_dịch tấn_công chiến_lược có thời_gian ngắn nhất trên mặt_trận Xô_Đức_Tham_gia chiến_dịch có ba Phương_diện_quân Liên_Xô cùng với hai tập_đoàn_quân Romania một tập_đoàn_quân Ba_Lan và một quân_đoàn Tiệp_Khắc với 180 sư_đoàn có tổng quân_số lên đến gần 2 100 000 người Đối_diện với khối quân khổng_lồ này là hơn 900 000 quân Đức và các đơn_vị Quân giải_phóng Nga ROA từ các hướng bị thua trận rút về Tiệp_Khắc Sau bốn ngày tấn_công liên_tục Phương_diện_quân Ukraina 1 đã giải_phóng thủ_đô Praha của Tiệp_Khắc phối_hợp với Phương_diện_quân Ukraina 2 và Phương_diện_quân Ukraina 4 vây chặt Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức tại phía Đông_Praha Sau ba ngày giao_chiến Cụm tập_đoàn_quân này hạ vũ_khí đầu_hàng quân_đội Liên_Xô_Trên biên_giới Áo Tiệp_Khắc_Cụm tập_đoàn_quân Áo Đức cũng hạ vũ_khí đầu_hàng Tập_đoàn_quân 3 Hoa_Kỳ Thắng_lợi nhanh_chóng của quân_đội Liên_Xô trong Chiến_dịch Praha cũng đặt dấu_chấm hết cho các đạo quân Nga chiến_đấu dưới cờ của quân_đội Đức Quốc xã bao_gồm Quân_đoàn Vlasov các sư_đoàn ROA và các đơn_vị SS người Cossack_Trong thời_gian diễn ra chiến_dịch những người Tiệp_Khắc yêu nước chống phát_xít đã nổi_dậy khởi_nghĩa tại Praha làm phá_sản kế_hoạch biến Praha thành một Berlin thứ hai của Bộ_Tổng_tư_lệnh tối_cao lục_quân Đức và chính_phủ của đô_đốc Karl_Dönitz bảo_toàn tương_đối nguyên_vẹn một_số công_trình kiến_trúc có giá_trị lịch_sử của thủ_đô Praha cổ_kính Kết_thúc chiến_dịch quân_đội Liên_Xô và quân_đội Hoa_Kỳ đã gặp nhau trên tuyến phân_giới České_Budějovice_Plzeň_Karlovy Vary_Đây là tuyến giới_hạn tấn_công được I V Stalin_Franklin_D_Roosevelt và Winston_Churchill thoả_thuận tại Hội_nghị Yalta từ ngày 4 đến 11 tháng 2 năm 1945 Bối_cảnh chiến_dịch Ngày 30 tháng 4 năm 1945 những người lính của Phương_diện_quân Byelorussia 1 Liên_Xô đã cắm lá cờ chiến_thắng lên nóc nhà Quốc_hội Đức Cũng trong ngày 30 tháng 4 Văn_phòng đế_chế còn gọi là Toà nhà Đế chính nằm trên đại_lộ Friedrich_Wilhelm bị Quân_đội Liên_Xô đánh chiếm Adolf_Hitler tự_sát Ngày 2 tháng 5 đến lượt trụ_sở cơ_quan an_ninh Đức Quốc xã trên đường Unter den Lindel_Dưới rặng bồ_đề thất_thủ Mặc_dù chiến_sự ở khu_vực Berlin cơ_bản đã chấm_dứt nhưng tại Tây_Tiệp_Khắc phía Đông_Nam nước Áo tại bán_đảo Kurland và một_số đảo trên biển Baltic quân Đức vẫn không chịu hạ vũ_khí Cùng ngày tướng Alfred_Jodl thay_mặt Bộ Tổng_tham_mưu Đức ký mệnh_lệnh Căn_cứ vào mệnh_lệnh này quân Đức chỉ hạ vũ_khí trên mặt_trận phía Tây và mặt_trận Ý trong khi vẫn liên_tục phản_kích vào sườn trái Phương_diện_quân Ukraina 1 và ngăn_chặn Phương_diện_quân Ukraina 2 Liên_Xô ở ngoại_vi Brno_Ngày 2 tháng 5 Thống_chế Albert_Kesselring tư_lệnh Cụm tập_đoàn_quân Italia được sự uỷ_nhiệm của Thuỷ_sư_đô_đốc Karl_Dönitz ký thoả_thuận song_phương với Bộ_tư_lệnh quân Đồng_Minh tại Địa_Trung_Hải chấp_thuận ngừng_bắn ở Bắc_Ý_Trong cơn hấp_hối của chế_độ phát_xít ở Đức khi Berlin trung_tâm quyền_lực của Đế_chế thứ ba thất_thủ Bộ Tổng_chỉ_huy tối_cao Lục_quân Đức đã không còn nắm được quyền điều_khiển quân_đội trên các mặt_trận Quyền chỉ_huy quân_đội bị phân_rã đến tư_lệnh các cụm tập_đoàn_quân các tập_đoàn_quân quân_đoàn sư_đoàn Đến lượt họ các tư_lệnh chiến_trường này cũng không_thể kiểm_soát được tình_hình một quân_đội hùng_mạnh một thời đang trên đà tan_rã Chỉ có bộ_máy SS và Gestapo là vẫn hoạt_động một_cách chuyên_nghiệp và có kỷ_luật bất_chấp những thất_bại quân_sự to_lớn trên cả mặt_trận phía Đông lẫn mặt_trận phía Tây_Ở nhiều chiến_trường các sĩ_quan chỉ_huy các đơn_vị của lực_lượng SS ngày_càng đảm_nhận vai_trò chỉ_đạo và trực_tiếp tác_chiến quan_trọng hơn các lực_lượng quân_đội Chiến_trường Tiệp_Khắc trong những ngày cuối cuộc Chiến_tranh thế_giới thứ hai ở châu_Âu thể_hiện nổi_bật vai_trò của lực_lượng SS Trong số các tập_đoàn_quân còn lại của nước Đức Quốc xã chỉ có các quân_đoàn SS là những đơn_vị còn giữ được sức chiến_đấu cao Điều đó gây ra những khó_khăn không nhỏ cho quân_đội Liên_Xô ở phía Đông và quân_đội Anh Mỹ ở phía Tây nước Đức Quốc xã Để kéo_dài thời_gian nhằm ngăn_cản quân_đội Liên_Xô tiến_công sâu hơn sang phía Tây tạo điều_kiện cho các đơn_vị quân Đức gồm cả quân_đội và SS có cơ_hội đầu_hàng quân đồng_minh Anh Mỹ chứ không đầu_hàng Liên_Xô trong những ngày cuối của cuộc_chiến tại chiến_trường Tiệp_Khắc đã tập_trung một cụm quân rất lớn gồm các quân_đoàn xe_tăng và bộ_binh SS thuộc cánh trái của Tập_đoàn_quân xe_tăng 6 SS các tập_đoàn_quân xe_tăng 1 và 4 các tập_đoàn_quân binh_chủng hợp_thành 7 8 và 17 với tổng quân_số không ít hơn tổng quân_số Đức Quốc xã có_mặt tại mặt_trận phía Nam_Liên_Xô hồi năm 1942 Dưới sự chỉ_đạo của Thuỷ_sư_đô_đốc Karl_Dönitz người thay_thế Adolf_Hitler đứng đầu chính_phủ Đức Quốc xã tướng Alfred_Jodl đã yêu_cầu_viên tư_lệnh quân_quản Đức tại Praha phải chuẩn_bị nhiều ngôi nhà kiên_cố ở Praha để bố_trí chỗ làm_việc cho cơ_quan chính_phủ Đức Quốc xã cũng như Bộ_chỉ_huy tối_cao quân_đội Đức Tuy_nhiên những người yêu nước Tiệp_Khắc đã làm hỏng ý_đồ biến Praha thành một Berlin thứ hai này Cuộc khởi_nghĩa của họ nổ ra ngày 5 tháng 5 đã chặn con đường rút sang phía Tây của Tập_đoàn_quân xe_tăng 1 các tập_đoàn_quân 8 và 17 Thay_vì rút chạy sang tuyến kiểm_soát của quân_đội Hoa_Kỳ trên vùng biên_giới Đức Tiệp_Khắc và Áo Tiệp_Khắc các tập_đoàn_quân này phải lao vào_cuộc chiến để đánh chiếm Praha mở_đường rút sang phía Tây_Binh lực và kế_hoạch Quân_đội Liên_Xô và các đồng_minh Quân_đội Liên_Xô_Phương diện quân Ukraina 1 do nguyên_soái I S Konev làm tư_lệnh đại_tướng I Ye_Petrov làm tham_mưu_trưởng Tổng quân_số 806 400 người Thành_phần gồm có BULLET Tập_đoàn_quân cận_vệ 3 do thượng_tướng V N Gordov chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Bộ_binh BULLET Quân_đoàn 21 gồm các sư_đoàn 58 197 253 BULLET Quân_đoàn 76 gồm các sư_đoàn 149 287 BULLET Quân_đoàn 120 gồm các sư_đoàn 106 127 BULLET Các sư_đoàn trực_thuộc 329 và 389 BULLET Pháo_binh BULLET Pháo nòng dài Các lữ_đoàn cận_vệ 1 cận_vệ 40 BULLET Lựu_pháo Các lữ_đoàn cận_vệ 2 và 1528 BULLET Hoả_tiễn Lữ_đoàn 163 BULLET Pháo chống tăng Trung_đoàn 179 BULLET Súng_cối Các trung_đoàn 12 16 526 569 cận_vệ 8 cận_vệ 21 cận_vệ 30 BULLET Phòng_không Sư_đoàn 69 gồm các trung_đoàn 1996 2000 2004 2008 Trung_đoàn độc_lập 1257 BULLET Thiết_giáp BULLET Quân_đoàn xe_tăng 25 gồm các lữ_đoàn xe_tăng 111 162 175 Lữ_đoàn cơ_giới 20 các trung_đoàn pháo_tự_hành 262 cận_vệ chống tăng 1451 Trung_đoàn lựu_pháo cận_vệ 296 Tiểu_đoàn cơ_giới trinh_sát 53 các trung_đoàn súng_cối 459 và cận_vệ 2 Trung_đoàn phòng_không 1702 BULLET Trung_đoàn pháo_tự_hành 938 BULLET Công_binh Các lữ_đoàn hỗn_hợp 40 53 Lữ_đoàn cầu_phao 125 BULLET Tập_đoàn_quân cận_vệ 5 do thượng_tướng A S Zhadov chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Bộ_binh BULLET Quân_đoàn cận_vệ 32 gồm các sư_đoàn cận_vệ 13 95 97 và Sư_đoàn đổ_bộ đường_không cận_vệ 9 BULLET Quân_đoàn cận_vệ 33 gồm các sư_đoàn cận_vệ 14 78 và Sư_đoàn 118 BULLET Quân_đoàn cận_vệ 34 gồm các sư_đoàn cận_vệ 15 và 58 BULLET Pháo_binh BULLET Sư_đoàn pháo hỗn_hợp 3 gồm Lữ_đoàn pháo nòng dài 15 Lữ_đoàn lựu_pháo 5 các lữ_đoàn hoả_tiễn 1 và cận_vệ 25 Lữ_đoàn pháo chống tăng 116 Lữ_đoàn súng_cối 7 BULLET Sư_đoàn phòng_không 29 gồm các trung_đoàn 1360 1366 1372 và 1374 BULLET Các đơn_vị trực_thuộc Lữ_đoàn lựu_pháo 155 các lữ_đoàn pháo chống tăng 37 và cận_vệ 10 các trung_đoàn pháo chống tăng 1073 và 1075 các trung_đoàn súng_cối 469 và cận_vệ 308 BULLET Thiết_giáp BULLET Quân_đoàn xe_tăng cận_vệ 4 gồm các lữ_đoàn xe_tăng cận_vệ 12 13 14 Lữ_đoàn cơ_giới cận_vệ 3 Trung_đoàn xe_tăng cận_vệ 29 các trung_đoàn pháo_tự_hành cận_vệ 293 và 298 Trung_đoàn pháo nòng dài 1660 Tiểu_đoàn cơ_giới trinh_sát 76 các trung_đoàn súng_cối 240 và 264 Trung_đoàn phòng_không cận_vệ 120 BULLET Các đơn_vị trực_thuộc Lữ_đoàn xe_tăng 150 các trung_đoàn xe_tăng 39 và 226 Trung_đoàn pháo_tự_hành 1889 BULLET Công_binh Lữ_đoàn cầu 42 Lữ_đoàn kỹ_thuật 55 BULLET Tập_đoàn_quân 13 do thượng_tướng N P Pukhov chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Bộ_binh BULLET Quân_đoàn 24 gồm các sư_đoàn 350 395 BULLET Quân_đoàn 27 gồm các sư_đoàn cận_vệ 6 117 và sư_đoàn 280 BULLET Quân_đoàn 102 gồm các sư_đoàn 121 cận_vệ 147 và 172 BULLET Pháo_binh BULLET Sư_đoàn cận_vệ 1 gồm Lữ_đoàn pháo nòng dài cận_vệ 3 Lữ_đoàn pháo chống tăng 98 Lữ_đoàn súng_cối 30 và Lữ_đoàn hoả_tiễn cận_vệ 19 BULLET Sư_đoàn phòng_không 10 gồm các trung_đoàn 802 975 984 và 994 BULLET Các đơn_vị trực_thuộc Lữ_đoàn pháo nòng dài cận_vệ 111 Lữ_đoàn lựu_pháo cận_vệ 39 các trung_đoàn pháo chống tăng 493 và 1076 các trung_đoàn súng_cối 128 và cận_vệ 323 Trung_đoàn phòng_không 1287 BULLET Thiết_giáp Trung_đoàn xe_tăng 88 Trung_đoàn pháo_tự_hành chống tăng 327 các trung_đoàn pháo_tự_hành 372 cận_vệ 768 và 1228 BULLET Công_binh Lữ_đoàn hỗn_hợp 19 BULLET Tập_đoàn_quân 21 do thượng_tướng D N Gushev chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Bộ_binh BULLET Quân_đoàn 55 gồm các sư_đoàn 120 225 và 285 BULLET Quân_đoàn 117 gồm các sư_đoàn 72 125 và 282 BULLET Quân_đoàn 118 gồm các sư_đoàn 128 229 291 BULLET Pháo_binh BULLET Sư_đoàn hỗn_hợp 31 gồm các lữ_đoàn 187 pháo nòng dài 191 lựu_pháo 194 pháo chống tăng 164 hoả_tiễn 51 súng_cối và tiểu_đoàn trinh_sát cơ_giới cận_vệ 38 BULLET Sư_đoàn hỗn_hợp 13 gồm các lữ_đoàn 42 pháo nòng dài 47 lựu_pháo 88 và 91 pháo chống tăng 101 hoả_tiễn và Lữ_đoàn súng_cối 17 BULLET Hoả_tiễn các trung_đoàn 113 và 154 BULLET Các đơn_vị trực_thuộc Lữ_đoàn cận_vệ 34 lựu_pháo Lữ_đoàn cận_vệ 8 và Trung_đoàn 641 pháo chống tăng các trung_đoàn 104 và cận_vệ 88 súng_cối Sư_đoàn phòng_không 37 các trung_đoàn 1400 1404 1408 1412 Trung_đoàn phòng_không 716 BULLET Thiết_giáp Trung_đoàn xe_tăng hạng nặng cận_vệ 26 các trung_đoàn xe_tăng 27 98 các trung_đoàn pháo_tự_hành 1238 và 1403 BULLET Công_binh Lữ_đoàn cầu 16 và Lữ_đoàn hỗn_hợp 52 BULLET Tập_đoàn_quân 28 được điều từ lực_lượng dự_trữ chiến_lược của STAVKA do trung_tướng A A Luchinsky chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Bộ_binh BULLET Quân_đoàn cận_vệ 3 gồm các sư_đoàn cận_vệ 50 54 và 96 BULLET Quân_đoàn 20 gồm các sư_đoàn cận_vệ 48 55 và sư_đoàn 20 BULLET Quân_đoàn 128 gồm các sư_đoàn 61 130 và 152 BULLET Pháo_binh Lữ_đoàn lựu_pháo 157 Trung_đoàn pháo chống tăng 530 Trung_đoàn súng_cối cận_vệ 133 Sư_đoàn phòng_không 33 các trung_đoàn 1378 1710 1715 và 1718 Trung_đoàn phòng_không 607 BULLET Công_binh Lữ_đoàn hỗn_hợp 36 BULLET Tập_đoàn_quân 31 được điều từ Phương_diện_quân Byelorussia 3 đến do trung_tướng P G Shafranov chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Bộ_binh BULLET Quân_đoàn 36 gồm các sư_đoàn 173 176 352 BULLET Quân_đoàn 44 gồm các sư_đoàn 62 174 220 BULLET Quân_đoàn 71 gồm các sư_đoàn 54 88 331 BULLET Pháo_binh Lữ_đoàn lựu_pháo 149 Trung_đoàn hoả_tiễn 392 Trung_đoàn pháo chống tăng 529 Trung_đoàn phòng_không 1478 BULLET Thiết_giáp Các trung_đoàn pháo_tự_hành 926 959 Trung_đoàn xe_bọc_thép 52 BULLET Công_binh Lữ_đoàn hỗn_hợp 31 BULLET Tập_đoàn_quân 52 do thượng_tướng K A Koroteev chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Bộ_binh BULLET Quân_đoàn 48 gồm các sư_đoàn 111 116 213 BULLET Quân_đoàn 73 gồm các sư_đoàn 31 50 214 BULLET Quân_đoàn 78 gồm các sư_đoàn 254 373 BULLET Pháo_binh BULLET Sư_đoàn hỗn_hợp 4 gồm các lữ_đoàn 168 pháo nòng dài 171 lựu_pháo cận_vệ 50 chống tăng 37 súng_cối 49 súng_cối tự_hành BULLET Các đơn_vị trực_thuộc Lữ_đoàn lựu_pháo 145 các lữ_đoàn 26 và cận_vệ 9 chống tăng các trung_đoàn 640 1322 cận_vệ 51 và cận_vệ 357 chống tăng các trung_đoàn 476 490 497 cận_vệ 35 và cận_vệ 65 súng_cối Sư_đoàn phòng_không 231 các trung_đoàn 1044 1334 1340 1346 Trung_đoàn phòng_không cận_vệ 162 BULLET Thiết_giáp Lữ_đoàn pháo_tự_hành 8 Trung_đoàn xe_tăng 124 BULLET Công_binh Lữ_đoàn hỗn_hợp 58 BULLET Tập_đoàn_quân 59 do trung_tướng I T Korovnikov chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Bộ_binh BULLET Quân_đoàn 48 gồm các sư_đoàn 13 và 80 BULLET Quân_đoàn 93 gồm các sư_đoàn 98 239 và 391 BULLET Quân_đoàn 115 gồm các sư_đoàn 92 135 và 245 BULLET Các sư_đoàn trực_thuộc 286 và 314 BULLET Pháo_binh Lữ_đoàn lựu_pháo 127 Trung_đoàn hoả_tiễn 116 Lữ_đoàn 18 và Trung_đoàn 883 pháo chống tăng các trung_đoàn 127 và cận_vệ 70 súng_cối Sư_đoàn phòng_không 43 các trung_đoàn 464 635 1463 và 1464 Trung_đoàn phòng_không 1470 BULLET Thiết_giáp Các trung_đoàn pháo_tự_hành 806 và 952 BULLET Công_binh Lữ_đoàn hỗn_hợp 21 BULLET Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 3 do thượng_tướng P S Rybalko chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Quân_đoàn xe_tăng cận_vệ 6 gồm có BULLET Xe_tăng Các lữ_đoàn cận_vệ 51 52 53 BULLET Pháo_tự_hành các trung_đoàn cận_vệ 385 chống tăng 1893 và 1894 BULLET Cơ_giới Lữ_đoàn cận_vệ 22 tiểu_đoàn trinh_sát cận_vệ 3 BULLET Pháo_binh các trung_đoàn 1645 nòng dài 372 lựu_pháo cận_vệ 272 và 439 súng_cối cận_vệ 286 phòng_không BULLET Quân_đoàn xe_tăng cận_vệ 7 gồm có BULLET Xe_tăng Các lữ_đoàn cận_vệ 54 55 56 BULLET Pháo_tự_hành các trung_đoàn cận_vệ 384 chống tăng và 702 BULLET Cơ_giới Lữ_đoàn cận_vệ 23 tiểu_đoàn trinh_sát cận_vệ 4 BULLET Pháo_binh các trung_đoàn 408 nòng dài cận_vệ 440 và 467 súng_cối cận_vệ 287 phòng_không BULLET Quân_đoàn cơ_giới 9 gồm có BULLET Xe_tăng Lữ_đoàn 91 BULLET Pháo_tự_hành các trung_đoàn cận_vệ 383 chống tăng 1507 và 1987 BULLET Cơ_giới Lữ_đoàn 69 70 71 Tiểu_đoàn trinh_sát cơ_giới 100 BULLET Pháo_binh các trung_đoàn cận_vệ 441 và 616 súng_cối 1719 phòng_không BULLET Các đơn_vị trực_thuộc BULLET Thiết_giáp Lữ_đoàn pháo_tự_hành 16 Trung_đoàn xe_tăng hạng nặng cận_vệ 57 BULLET Cơ_giới Trung_đoàn cơ_giới 50 Tiểu_đoàn trinh_sát cơ_giới 39 BULLET Pháo_binh Lữ_đoàn pháo nòng dài 19 Trung_đoàn súng_cối cận_vệ 91 các trung_đoàn phòng_không 1381 và 1394 BULLET Công_binh Lữ_đoàn cầu 19 Trung_đoàn xe kỹ_thuật 90 BULLET Không_quân Phi_đội không_quân trinh_sát liên_lạc 372 BULLET Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 4 do thượng_tướng D D Lelyushenko chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Quân_đoàn cơ_giới cận_vệ 5 gồm có BULLET Xe_tăng Lữ_đoàn cận_vệ 24 BULLET Pháo_tự_hành Trung_đoàn cận_vệ 379 chống tăng các trung_đoàn 1447 và cận_vệ 104 BULLET Cơ_giới Các lữ_đoàn cận_vệ 10 11 12 Tiểu_đoàn trinh_sát cận_vệ 2 BULLET Pháo_binh các trung_đoàn súng_cối 285 và cận_vệ 11 Trung_đoàn phòng_không 763 BULLET Quân_đoàn cơ_giới cận_vệ 6 gồm có BULLET Xe_tăng Lữ_đoàn xe_tăng hạng nặng cận_vệ 28 Trung_đoàn xe_tăng 56 BULLET Pháo_tự_hành các trung_đoàn 1433 1727 BULLET Cơ_giới các lữ_đoàn cận_vệ 16 17 Lữ_đoàn 49 Tiểu_đoàn trinh_sát 95 BULLET Pháo_binh các trung_đoàn súng_cối cận_vệ 52 240 Trung_đoàn phòng_không cận_vệ 427 BULLET Quân_đoàn xe_tăng cận_vệ 10 gồm có BULLET Xe_tăng các lữ_đoàn cận_vệ 61 62 63 Trung_đoàn xe_tăng hạng nặng cận_vệ 72 BULLET Pháo_tự_hành Trung_đoàn 1222 BULLET Cơ_giới Lữ_đoàn cận_vệ 29 Tiểu_đoàn trinh_sát cận_vệ 7 BULLET Pháo_binh Trung_đoàn 1689 nòng dài các trung_đoàn cận_vệ 248 và 299 súng_cối Trung_đoàn phòng_không cận_vệ 359 BULLET Các đơn_vị trực_thuộc BULLET Thiết_giáp Lữ_đoàn cận_vệ 68 Lữ_đoàn cận_vệ 13 xe_tăng hạng nặng Lữ_đoàn pháo_tự_hành cận_vệ 70 Trung_đoàn cơ_giới 51 BULLET Pháo_binh Lữ_đoàn pháo nòng dài 200 Trung_đoàn súng_cối cận_vệ 312 Sư_đoàn phòng_không cận_vệ 6 các trung_đoàn cận_vệ 431 432 433 và 434 BULLET Công_binh Lữ_đoàn cầu 20 Trung_đoàn xe kỹ_thuật cận_vệ 119 BULLET Không_quân Phi_đội trinh_sát liên_lạc 225 BULLET Tập_đoàn_quân không_quân 2 do thượng_tướng không_quân S A Kravsovskiy chỉ_huy Thành_phần gồm có BULLET Máy_bay ném bom BULLET Quân_đoàn 4 gồm các sư_đoàn 202 và 219 BULLET Quân_đoàn cận_vệ 6 gồm các sư_đoàn cận_vệ 1 và 8 BULLET Sư_đoàn ném bom ban_đêm 208 BULLET Máy_bay_cường_kích BULLET Quân_đoàn cận_vệ 1 gồm các sư_đoàn cường_kích cận_vệ 8 9 và Sư_đoàn tiêm_kích cận_vệ 12 BULLET Quân_đoàn cận_vệ 2 gồm các sư_đoàn cường_kích cận_vệ 5 6 và Sư_đoàn tiêm_kích cận_vệ 11 BULLET Quân_đoàn 3 gồm các sư_đoàn cường_kích 307 308 và Sư_đoàn tiêm_kích 181 BULLET Các trung_đoàn cường_kích cận_vệ 98 và 193 BULLET Máy_bay_tiêm_kích BULLET Quân_đoàn 2 gồm các sư_đoàn 7 cận_vệ và 322 BULLET Quân_đoàn 5 gồm các sư_đoàn 8 cận_vệ và 256 BULLET Quân_đoàn cận_vệ 6 gồm các sư_đoàn cận_vệ 9 22 và 23 BULLET Trợ_chiến Trung_đoàn thông_tin 118 Trung_đoàn kỹ_thuật 203 Trung_đoàn vận_tải 228 Trung_đoàn tìm_kiếm cứu_hộ liên_lạc cận_vệ 4 Cụm căn_cứ vùng 23 không_quân BULLET Các đơn_vị trực_thuộc phương_diện_quân BULLET Quân_đoàn cơ_giới cận_vệ 7 gồm các lữ_đoàn cơ_giới cận_vệ 24 25 26 Lữ_đoàn xe_tăng cận_vệ 57 các trung_đoàn pháo_tự_hành cận_vệ 355 chống tăng cận_vệ 291 và 1820 Tiểu_đoàn trinh_sát cơ_giới cận_vệ 5 các trung_đoàn súng_cối cận_vệ 410 và 468 Trung_đoàn phòng_không cận_vệ 288 Lữ_đoàn cầu_phao 25 các tiểu_đoàn kỹ_thuật cận_vệ 15 và 28 BULLET Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 của trung_tướng V K Baranov chỉ_huy gồm các sư_đoàn kỵ_binh cận_vệ 1 2 7 Trung_đoàn pháo_tự_hành 1244 Trung_đoàn súng_cối cận_vệ 1 và 143 Trung_đoàn xe_tăng cận_vệ 1 Trung_đoàn cơ_giới trinh_sát cận_vệ 1 Lữ_đoàn phòng_không cơ_giới cận_vệ 1 Trung_đoàn phòng_không 319 BULLET Thiết_giáp Lữ_đoàn xe_tăng 16 các trung_đoàn pháo_tự_hành cận_vệ 274 chống tăng cận_vệ 356 và 416 1198 1295 1976 và 1977 các trung_đoàn xe_bọc_thép 21 45 49 và 58 BULLET Pháo_binh BULLET Sư_đoàn 7 Katyusha_BULLET_Sư đoàn 17 gồm Lữ_đoàn 37 nòng dài Lữ_đoàn hoả_tiễn 108 các lữ_đoàn 39 50 lựu_pháo Lữ_đoàn 92 chống tăng Lữ_đoàn 22 súng_cối BULLET Các đơn_vị lẻ Trung_đoàn cận_vệ 14 nòng dài các lữ_đoàn cận_vệ 11 và 53 các trung_đoàn 756 và 1497 chống tăng Lữ_đoàn 35 súng_cối các trung_đoàn 1288 và 1678 phòng_không các tiểu_đoàn cận_vệ 22 và 332 súng_phun_lửa BULLET Không_quân Phi_đội liên_lạc trinh_sát 1002 BULLET Công_binh Lữ_đoàn cầu 22 các lữ_đoàn cầu_phao 3 6 Lữ_đoàn công_trình 16 các tiểu_đoàn dò mìn 38 159 các tiểu_đoàn kỹ_thuật 27 70 Phương_diện_quân Ukraina 2 do nguyên_soái R Ya_Malinovsky làm tư_lệnh đại_tướng M V Zakharov làm tham_mưu_trưởng Tổng quân_số 613 400 người BULLET Tập_đoàn_quân 46 do trung_tướng A V Petrushevskiy chỉ_huy được trả về sau Chiến_dịch_Viên ngày 16 tháng 4 năm 1945 Thành_phần gồm có BULLET Bộ_binh BULLET Quân_đoàn cận_vệ 10 gồm các sư_đoàn cận_vệ 49 86 và Sư_đoàn 297 BULLET Quân_đoàn cận_vệ 18 gồm Sư_đoàn cận_vệ 109 và các sư_đoàn 52 317 BULLET Quân_đoàn 23 gồm các sư_đoàn 19 223 252 BULLET Quân_đoàn 68 gồm các sư_đoàn 53 99 BULLET Quân_đoàn 75 gồm các sư_đoàn 59 và 180 BULLET Pháo_binh BULLET Sư_đoàn hỗn_hợp cận_vệ 5 gồm Lữ_đoàn pháo nòng dài 71 Lữ_đoàn lựu_pháo cận_vệ 17 Lữ_đoàn sơn_pháo 67 Lữ_đoàn pháo chống tăng 95 Lữ_đoàn hoả_tiễn cận_vệ 18 Lữ_đoàn súng_cối 27 BULLET Sư_đoàn hỗn_hợp 30 Lữ_đoàn pháo nòng dài 185 Lữ_đoàn lựu_pháo 190 Lữ_đoàn pháo chống tăng 192 Lữ_đoàn hoả_tiễn 195 Lữ_đoàn súng_cối 45 Lữ_đoàn súng_cối tự_hành 34 Lữ_đoàn cơ_giới cận_vệ 37 BULLET Các đơn_vị trực_thuộc Tập_đoàn_quân Trung_đoàn súng_phun_lửa cận_vệ 6 Lữ_đoàn lựu_pháo cận_vệ 45 Lữ_đoàn hoả_tiễn cận_vệ 92 các lữ_đoàn pháo chống tăng 11 12 Trung_đoàn pháo chống tăng 437 Trung_đoàn súng_cối 462 BULLET Pháo_phòng_không BULLET Sư_đoàn phòng_không 11 gồm các trung_đoàn 804 976 987 996 BULLET Trung_đoàn phòng_không độc_lập 1651 BULLET Thiết_giáp BULLET Quân_đoàn xe_tăng 23 do trung_tướng xe_tăng A O Akhmanov chỉ_huy gồm các Lữ_đoàn xe_tăng 3 39 135 Lữ_đoàn cơ_giới 56 Trung_đoàn pháo nòng dài tự_hành 1669 Trung_đoàn pháo_tự_hành 1443 Trung_đoàn pháo chống tăng 1501 Tiểu_đoàn cơ_giới trinh_sát 82 Trung_đoàn súng_cối 457 Trung_đoàn hoả_tiễn cận_vệ 442 Trung_đoàn phòng_không 1697 BULLET Quân_đoàn cơ_giới cận_vệ 2 do trung_tướng xe_tăng K V Sviridov chỉ_huy gồm các lữ_đoàn cơ_giới cận_vệ 4 5 6 Lữ_đoàn xe_tăng cận_vệ 37 Trung_đoàn xe_tăng hạng nặng cận_vệ 30 các trung_đoàn pháo_tự_hành 251 cận_vệ và 1509 Tiểu_đoàn trinh_sát cơ_giới cận_vệ 99 Trung_đoàn súng_cối 524 Trung_đoàn hoả_tiễn cận_vệ 408 Trung_đoàn phòng_không 159 BULLET Các trung_đoàn pháo_tự_hành 991 1505 1897 trực_thuộc tập_đoàn_quân BULLET Công_binh Lữ_đoàn hỗn_hợp 51 BULLET Các đơn_vị khác thuộc phương_diện_quân tham_gia chiến_dịch có thành_phần tương_tự như trong Chiến_dịch tấn_công Bratislava_Brno_Phương diện quân Ukraina 4 do đại_tướng A I Yeryomenko làm tư_lệnh thượng_tướng L M Sandalov làm tham_mưu_trưởng Tổng quân_số 350 900 người Thành_phần các đơn_vị không thay_đổi đáng_kể so với Chiến_dịch tấn_công Moravská_Ostrava_Quân_đội Ba_Lan BULLET Tập_đoàn_quân Ba_Lan 2 do trung_tướng Karol_Swierczewski chỉ_huy đại_tá Edmund_Pschulkovsky làm tham_mưu_trưởng Quân_số 96 500 người Thành_phần gồm có BULLET Bộ_binh Các sư_đoàn 5 7 8 9 10 BULLET Pháo_binh Trung_đoàn lựu_pháo 8 các trung_đoàn pháo chống tăng 9 14 Trung_đoàn súng_cối 3 Sư_đoàn phòng_không 3 gồm các trung_đoàn 61 66 69 75 BULLET Thiết_giáp BULLET Quân_đoàn xe_tăng 1 gồm các lữ_đoàn xe_tăng 2 3 4 Lữ_đoàn cơ_giới 1 Các trung_đoàn pháo_tự_hành 24 25 27 Tiểu_đoàn trinh_sát cơ_giới 2 Trung_đoàn súng_cối 2 Trung_đoàn phòng_không 26 BULLET Các đơn_vị trực_thuộc tập_đoàn_quân Trung_đoàn xe_tăng 5 Trung_đoàn pháo_tự_hành 28 BULLET Sư_đoàn pháo_binh Ba_Lan 2 thuộc Bộ Tổng_chỉ_huy quân_đội Ba_Lan được phối_thuộc cho Tập_đoàn_quân Ba_Lan 2 Thành_phần gồm có Lữ_đoàn 6 pháo nòng dài Lữ_đoàn 8 lựu_pháo Lữ_đoàn 7 súng_cối Trung_đoàn 6 hoả_tiễn Quân_đội Romania Được phối_thuộc cho Phương_diện_quân Ukraina 2 gồm 2 tập_đoàn_quân Tổng quân_số 139 500 người Thành_phần không thay_đổi đáng_kể so với Chiến_dịch tấn_công Bratislava_Brno_Quân_đội Tiệp_Khắc_Quân đoàn Tiệp_Khắc 1 chiến_đấu trong đội_hình Phương_diện_quân Ukraina 4 Tổng quân_số 48 400 người Thành_phần không thay_đổi đáng_kể so với Chiến_dịch tấn_công Moravská_Ostrava Kế_hoạch Sau khi đánh chiếm Berlin quân_đội Liên_Xô tiếp_tục thực_hiện các chiến_dịch và các cuộc chuyển quân để tiến tới tuyến phân_giới trên chiến_trường châu_Âu như đã thoả_thuận với các nước Đồng_Minh chống phát_xít tại Hội_nghị Yalta_Tại_Tiệp_Khắc một khối quân lớn thuộc Cụm Tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức vẫn tiếp_tục kháng_cự tại khu_vực Olomouc_Các đơn_vị Đức thất_trận tại Viên Morava_Thượng_Silesia đều rút quân về hướng thủ_đô Tiệp_Khắc_Tình hình tiến_triển rất nhanh_chóng buộc Bộ_Tổng_tư_lệnh quân_đội Liên_Xô phải có các biện_pháp nhằm nhanh_chóng đánh_bại Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm rất mạnh của Đức và giải_phóng Tiệp_Khắc_Tối 30 tháng 4 năm 1945 I V Stalin ra chỉ_thị cho R Ya_Malinovsky và A I Yeryomenko_STAVKA cũng chỉ_thị cho nguyên_soái Konev_Tuy nhiên Bộ Tổng_tham_mưu Liên_Xô khi nghiên_cứu so_sánh binh_lực trên chiến_trường đã chỉ ra rằng Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức gồm gần 1 triệu quân và Cụm tập_đoàn_quân Áo Đức có hơn nửa triệu quân sẽ không dễ_dàng để cho các phương_diện_quân Ukraina 2 và 4 Liên_Xô hoàn_thành nhiệm_vụ Chiến_tranh có_thể sẽ kéo_dài thêm nửa tháng hoặc lâu hơn_nữa trong khi các sự_kiện sắp tới có_thể sẽ quyết_định vận_mệnh của các dân_tộc ở Tiệp_Khắc_Vì vậy cần phải mở một mũi đột_kích mạnh từ phía Bắc_Praha mới có_thể nhanh_chóng kết_liễu Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức đang đóng tại Tiệp_Khắc_Để_Phương diện Ukraina 1 của nguyên_soái I S Konev có_thể rảnh tay bên sườn phải và tập_trung đột_kích nhanh đến Praha rạng sáng ngày 1 tháng 5 Đại_bản_doanh Bộ_Tổng_tư_lệnh tối_cao Liên_Xô_STAVKA chỉ_thị cho nguyên_soái G K Zhukov điều các tập_đoàn_quân 3 33 và 69 bên cánh trái Phương_diện_quân Byelorussia 1 thay_thế cho các tập_đoàn_quân cận_vệ 3 cận_vệ 5 xe_tăng cận_vệ 3 xe_tăng cận_vệ 4 trên hướng Wittenberg_Bốn tập_đoàn_quân cận_vệ và xe_tăng cận_vệ được rút ra này phải mở hai mũi đột_kích đồng_tâm cực mạnh xuống phía Nam vào hướng Tây_Praha phối_hợp với mũi đột_kích của Phương_diện_quân Ukraina 2 khép vòng_vây xung_quanh Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức ở phía Tây và phía Nam_Tiệp_Khắc_Phương diện quân Ukraina 4 được lệnh tấn_công liên_tục vào chỗ lồi Olomouc_Přerov_Prostějov giam chân chủ_lực_quân Đức tại phía Đông_Praha trong vùng núi Rudnia và Sudetes_Đêm ngày 3 rạng ngày 4 tháng 5 Bộ Tổng_tham_mưu Liên_Xô đã xây_dựng xong kế_hoạch chiến_dịch Praha chiến_dịch tấn_công chiến_lược cuối_cùng của quân_đội Liên_Xô tại châu_Âu trong Chiến_tranh thế_giới thứ hai Lúc 1 giờ 10 phút ngày 4 tháng 5 nguyên_soái I S Konev tư_lệnh Phương_diện_quân Ukraina 1 nhận được mệnh_lệnh tác_chiến của STAVKA Chiều ngày 4 tháng 5 tại Sở_chỉ_huy tiền_phương của Phương_diện_quân Ukraina 1 đóng ở Finsterwalder nguyên_soái Ivan_Stepanovich_Konev đã gặp_gỡ tướng 4 sao Omar_Nelson_Bradley tư_lệnh Cụm tập_đoàn_quân 12 Hoa_Kỳ và các sĩ_quan tuỳ_tùng của ông Tại cuộc gặp tướng Omar_N_Bradley đã đề_nghị được giúp_đỡ quân_đội Liên_Xô tiêu_diệt cánh quân Đức đóng ở Tiệp_Khắc_I_S Konev cảm_ơn thiện_ý của đồng_minh Hoa_Kỳ Tuy_nhiên xét thấy đề_nghị đó vi_phạm tuyến phân_giới giới_hạn tiến_quân của các bên đồng_minh ở Trung_Âu dọc theo các dòng sông Elbe_Mulde qua Chemnitz_Karlovy_Vary_Plzeň đến České_Budějovice_I_S Konev cho rằng việc chấp_nhận sự giúp_đỡ đó nằm ngoài thẩm_quyền của ông khi không có thoả_thuận ở cấp lãnh_đạo cao nhất của hai bên thay_đổi tuyến phân_giới đã ấn_định I S Konev cũng cam_đoan rằng cánh quân Đức tại Tiệp_Khắc nhất_định sẽ bị quân_đội Liên_Xô đánh tan trong thời_hạn ngắn nhất có_thể Quân_đội Đức Quốc xã và ROA Đức Quốc xã Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức do thống_chế Ferdinand_Schörner chỉ_huy trung_tướng Oldwig von Natzmer làm tham_mưu_trưởng Binh_lực gồm có BULLET Tập_đoàn_quân xe_tăng 1 do thượng_tướng Walther_Nehring chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Quân_đoàn xe_tăng 24 của trung_tướng Walter_Hartmann thành_phần bao_gồm BULLET Xe_tăng Sư_đoàn 1 và Sư_đoàn Clausewitz_BULLET_Bộ_binh Sư_đoàn 84 và Sư_đoàn Schlageter_BULLET_Quân đoàn bộ_binh 11 của thiếu_tướng Hanns_Hubert_Struff thành_phần bao_gồm BULLET Sư_đoàn bộ_binh 94 và Sư_đoàn trượt_tuyết 1 BULLET Các cụm tác_chiến sư_đoàn 344 và 371 BULLET Một phần sư_đoàn xe_tăng 5 SS Wiking_BULLET_Quân đoàn bộ_binh sơn chiến 49 của thượng_tướng Karl von Le_Suire thành_phần bao_gồm BULLET Sư_đoàn sơn chiến 4 BULLET Các cụm tác_chiến sư_đoàn 78 và 320 BULLET Quân_đoàn bộ_binh 59 của trung_tướng Ernst_Sieler thành_phần bao_gồm BULLET Xe_tăng Các sư_đoàn 16 19 BULLET Bộ_binh Các sư_đoàn 544 và 715 BULLET Quân_đoàn bộ_binh 72 của trung_tướng Werner_Schmidt_Hammer thành_phần bao_gồm các sư_đoàn bộ_binh 253 254 và 304 BULLET Tập_đoàn_quân xe_tăng 4 do thượng_tướng xe_tăng Fritz_Hubert_Gräser chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Quân_đoàn xe_tăng 57 của thượng_tướng Friedrich_Kirchner thành_phần bao_gồm BULLET Xe_tăng Sư_đoàn 8 Lữ_đoàn 103 BULLET Bộ_binh Sư_đoàn Führer_Begleit_BULLET_Quân đoàn xe_tăng Groß_Deutschland của thượng_tướng Georg_Jauer_Thành phần gồm có BULLET Xe_tăng Sư_đoàn 21 các cụm tác_chiến sư_đoàn xe_tăng Hermann_Göring và Brandenburg_BULLET_Bộ_binh Sư_đoàn dự_bị 615 BULLET Quân_đoàn bộ_binh 90 của tướng Erich_Petersen thành_phần bao_gồm các sư_đoàn bộ_binh nhẹ 36 và 47 BULLET Cụm tác_chiến quân_đoàn Kohlsdorfen_BULLET_Cụm tác_chiến quân_đoàn Moser_BULLET_Tập đoàn quân 7 do thượng_tướng Hans von Obstfelder chỉ_huy từ mặt_trận phía Tây rút về Trong biên_chế có BULLET Quân_đoàn bộ_binh 12 tái_lập của tướng Herbert_Osterkamp thành_phần gồm các sư_đoàn dự_bị 260 267 và 412 BULLET Quân_đoàn bộ_binh 13 tái_lập của tướng Walther_Lucht thành_phần gồm có BULLET Xe_tăng Sư_đoàn 2 BULLET Bộ_binh các sư_đoàn 79 352 tàn_quân của các sư_đoàn bộ_binh nhẹ 9 và 276 BULLET Tập_đoàn_quân 17 do thượng_tướng Wilhelm_Hasse chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Quân_đoàn xe_tăng 40 của thượng_tướng Siegfried_Henrici thành_phần gồm có BULLET Xe_tăng Cụm tác_chiến sư_đoàn xe_tăng 25 BULLET Bộ_binh SS Sư_đoàn cảnh_vệ SS 35 Lữ_đoàn SS Dirlewanger_BULLET_Bộ_binh các sư_đoàn dự_bị 100 và 608 BULLET Quân_đoàn bộ_binh 8 của tướng Horst von Mellenthin bị Tập_đoàn_quân 6 Liên_Xô bao_vây ở Breslaw không tham_gia chiến_dịch BULLET Quân_đoàn bộ_binh 17 của tướng Otto_Tiemann thành_phần gồm có BULLET Xe_tăng Sư_đoàn 20 BULLET Bộ_binh Sư_đoàn 359 Cụm tác_chiến sư_đoàn bộ_binh nhẹ 8 Cánh trái của Cụm tập_đoàn_quân Áo do thượng_tướng Lothar_Rendulic làm tư_lệnh BULLET Tập_đoàn_quân 8 do thượng_tướng Hans_Kreysing chỉ_huy Trong biên_chế có BULLET Quân_đoàn xe_tăng 4 của thượng_tướng xe_tăng Ulrich_Kleemann thành_phần bao_gồm BULLET Xe_tăng Sư_đoàn xe_tăng 10 SS BULLET Bộ_binh Các sư_đoàn 46 271 357 Cụm tác_chiến sư_đoàn 211 BULLET Quân_đoàn bộ_binh 43 của tướng Arthur_Kullmer thành_phần bao_gồm BULLET Bộ_binh Sư_đoàn dự_bị 207 các sư_đoàn biệt_kích Windau và Küste_BULLET_Hỗn hợp Các cụm tác_chiến Đông_Bắc_Đông_Bắc Đông_Nam_BULLET_Quân đoàn bộ_binh 67 thành_phần bao_gồm Sư_đoàn bộ_binh 89 và sư_đoàn bộ_binh nhẹ 277 BULLET Quân_đoàn xe_tăng 2 SS thuộc Tập_đoàn_quân xe_tăng 6 SS do tướng Wilhelm_Bittrich chỉ_huy thành_phần bao_gồm BULLET Xe_tăng Sư_đoàn xe_tăng 2 SS Sư_đoàn xe_tăng 9 SS Sư_đoàn xe_tăng 23 BULLET Bộ_binh Sư_đoàn 44 Deutschmeister_Quân_đội ROA BULLET Quân_đoàn Nga do tướng Boris_Alekseyevich_Shteyfon chỉ_huy Thành_phần gồm có BULLET Sư_đoàn bộ_binh 1 của thiếu_tướng Sergey_Kuzmich_Bunyachenko gồm 4 trung_đoàn bộ_binh 2 tiểu_đoàn trinh_sát 2 tiểu_đoàn phòng_không và 3 tiểu_đoàn trợ_chiến BULLET Sư_đoàn bộ_binh 2 nguyên là sư_đoàn 650 Đức của thiếu_tướng Grigory_Alekseyevich_Zvelev gồm 3 trung_đoàn bộ_binh 1 trung_đoàn pháo_binh 1 tiểu_đoàn cảnh_vệ và 3 tiểu_đoàn trợ_chiến BULLET Sư_đoàn bộ_binh 3 của thiếu_tướng Mikhail_Mikhailovich_Shapovalov 11 000 quân không có vũ_khí BULLET Quân_đoàn kỵ_binh Cossack_SS 15 do trung_tướng Helmuth von Pannwitz_Đức chỉ_huy Thành_phần gồm có BULLET Sư_đoàn kỵ_binh Cossack 1 gồm các trung_đoàn kỵ_binh Cossack_Sông_Đông 1 Cossack_Kuban 4 Cossack_Siberia 2 và Trung_đoàn pháo_binh Cossack 1 BULLET Sư_đoàn kỵ_binh Cossack 2 gồm các trung_đoàn kỵ_binh Cossack_Kuban 3 Cossack_Sông_Đông 5 Cossack_Terek 6 và Trung_đoàn pháo_binh Cossack 2 BULLET Lữ_đoàn biệt_kích Cossack gồm 2 trung_đoàn biệt_kích và 1 tiểu_đoàn kỵ_binh trinh_sát BULLET Các tiểu_đoàn hậu_cần trợ_chiến BULLET Sư_đoàn không_quân ROA của thiếu_tướng Victor_Ivanovich_Maltsev gồm 2 trung_đoàn không_quân hỗn_hợp và 1 trung_đoàn huấn_luyện đến tháng 5 năm 1945 bị mất toàn_bộ máy_bay và chiến_đấu như bộ_binh BULLET Sư_đoàn cảnh_vệ ROA của thiếu_tướng Fyodo_Ivanovich_Trukhin gồm 2 trung_đoàn biệt_kích và 1 tiểu_đoàn kỵ_binh Quân_số khoảng 5 000 người BULLET Trại Cossack do Sultan_Giray chỉ_huy rút chạy từ mặt_trận Ý sang gồm 24 000 lính Cossack và dân_thường Diễn_biến Khởi_nghĩa Praha 12 giờ trưa ngày 5 tháng 5 những người yêu nước Tiệp_Khắc ở Praha đã phát_động cuộc khởi_nghĩa chống lại quân_đội Đức Quốc xã Theo thông_báo của phái_bộ quân_sự Tiệp_Khắc tại Moskva cuộc khởi_nghĩa được đặt dưới sự lãnh_đạo của Hội_đồng dân_tộc Séc České národní rady viết tắt ČNR do giáo_sư Đại_học Praha_Albert_Pražák đứng đầu Những người khởi_nghĩa đã đánh chiếm Đài_phát_thanh Praha và phát đi thông_báo kêu_gọi binh_lính Tiệp_Khắc các nhân_viên cảnh_sát và người_dân nổi_dậy chống lại quân chiếm_đóng Đức Quốc xã Một_số mục_tiêu quan_trọng của thành_phố như nhà_ga trung_tâm nhà bưu_điện Lúc 12 giờ 30 phút cờ Tiệp_Khắc cờ Liên_Xô cờ Anh cờ Hoa_Kỳ đã tung bay trên các điểm_cao các công_sở và nhà ở của người Tiệp_Khắc_Cờ_Đức Quốc xã bị_hạ các tấm biển khẩu_hiệu tranh cổ_động v v có in hình biểu_tượng của nước Đức Quốc xã đều nhất_loạt bị người_dân xé bỏ Cùng lúc một đoàn đại_biểu của do tướng František_Slunečko_ČNR dẫn_đầu đã đến gặp thị_trưởng Praha_Alois_Říha để trao tối_hậu_thư yêu_cầu ông này bàn_giao chính_quyền và các lực_lượng hiến_binh cảnh_sát Tiệp_Khắc cho những người khởi_nghĩa Một tối_hậu_thư khác cũng được gửi đến Bộ_chỉ_huy quân_sự địa_phương của Đức tại Praha_Chiều ngày 5 tháng 5 những người khởi_nghĩa đánh chiếm trụ_sở Bộ_chỉ_huy quận sự thành_phố Praha_Tướng_Đức_Rudolf Toussaint tư_lệnh quân Đức tại Praha và hai đại_đội cảnh_binh Đức tháo_chạy về phía Tây thành_phố Ba doanh_trại khác của quân Đức tại Praha bị những người khởi_nghĩa bao_vây Những người khởi_nghĩa đã chiếm được một_số vũ_khí của quân Đức trong thành_phố gồm vào chục súng_trường tiểu_liên trung_liên và 5 khẩu pháo 45 mm Đêm mùng 5 tháng 5 trong Đài_phát_thanh Praha trên băng tần vô_tuyến có bước_sóng 415 mét liên_tục phát đi những lời kêu_gọi khởi_nghĩa thì hàng vạn người_dân Praha đã đổ ra đường dựng chiến_luỹ tìm_kiếm vũ_khí và gia_nhập hàng_ngũ quân khởi_nghĩa Đến tảng_sáng ngày 6 tháng 5 năm 1945 mọi ngả đường ra vào thành_phố đều bị quân khởi_nghĩa phong_toả Đại_tá Karel_Kutlvašr một trong các chỉ_huy quân khỏi nghĩa cho biết họ đã biến Praha thành một pháo_đài bất_khả_xâm_phạm Quân_đội Đức Quốc xã phản_ứng quyết_liệt hơn dự_tính của những người khởi_nghĩa Tướng Rudolf_Toussaint hứa với đô_đốc Karl_Dönitz thủ_tướng mới của nước Đức Quốc xã rằng sẽ lập lại trật_tự trong vòng 24 giờ Thống_chế Ferdinand_Schörner một_mặt ra_lệnh cho tướng SS Karl_Hermann_Frank người chỉ_huy vụ thảm_sát khét_tiếng ở Lidice và Ležáky đồng_thời đứng đầu chính_quyền chiếm_đóng Đức tại Séc khẩn_trương đàm_phán với Bộ_chỉ_huy Cụm tập_đoàn_quân 12 Hoa_Kỳ về việc quân Đức rút ra đầu_hàng quân Anh Mỹ trên tuyến biên_giới Áo Tiệp_Mặt khác điều_động Sư_đoàn xe_tăng 2 SS Das_Reich_Sư đoàn xe_tăng SS Wiking và Sư_đoàn xe_tăng xung_kích 44 SS Wallenstein tiến đánh Praha từ ba hướng Bắc_Đông và Nam để mở_đường thoát sang phía Tây cho Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Ngày 6 tháng 5 hàng chục tốp máy_bay Đức cất_cánh từ các sân_bay Rudin_Pardubice và Hbelly_Mladá_Boleslav bắt_đầu trút bom xuống Praha gây thương_vong cho hàng nghìn quân khởi_nghĩa và thường_dân Trong khi 30 000 quân khởi_nghĩa tại 1 583 chiến_luỹ đang chống_cự lại ba sư_đoàn xe_tăng Đức tấn_công họ từ ba hướng họ đã phá_hoại con đường_sắt nối Praha với Karlovy_Vary ở phía Tây_Praha với Plzeň ở phía Tây_Nam buộc quân Đức phải hành_quân bằng đường_bộ Các trận đánh nổ ra trên khắp các đường_phố Praha_Tại_Đài phát_thanh Praha quân Đức tập_trung tại đây 1 tiểu_đoàn xe_tăng và 1 tiểu_đoàn bộ_binh SS có máy_bay ném bom Ju 87 hỗ_trợ nhưng trong suốt bốn ngày liền vẫn không_thể chiến_thắng được 3 đại_đội quân khởi_nghĩa do Jaroslav_Záruba chỉ_huy và không chiếm được mục_tiêu này Trong bốn ngày đó những người khởi_nghĩa ở Praha thông_qua đài này đã gửi đến quân_đội các nước đồng_minh bằng các thứ tiếng Séc Anh và Nga Thông_điệp bằng tiếng Nga phát đi lúc 5 giờ sáng ngày 6 tháng 5 có đoạn 2 giờ 20 phút ngày 7 tháng 5 điện_đài_viên của Sở_chỉ_huy Phương_diện_quân Ukraina 4 tình_cờ nhận được bức_điện bằng tín_hiệu Morse phát không mã từ Praha_Ngay sau đó trưởng phái_đoàn quân_sự Tiệp_Khắc tại Moskva tướng Heliodor_Píka đã cung_cấp cho quân_đội Liên_Xô mã_hiệu và lịch thay_đổi làn_sóng điện của những người khởi_nghĩa ở Praha_Đồng thời ông cho biết những thông_điệp tương_tự cũng được gửi cho các đồng_minh Anh và Hoa_Kỳ Ngày 7 tháng 5 là ngày khó_khăn nhất của cuộc khởi_nghĩa Các sư_đoàn xe_tăng Đức và lính bộ_binh SS đã đồng_loạt công_kích trên các hướng từ Kobylisy đến cầu Trojský từ Vysočany đến Karlín từ Hrdlořezy đến Žižkov và từ Pankrác đến Michle_Ở nhiều nơi binh_lính Đức đã lùa hàng trăm dân_thường đi trước để làm_bia_đỡ_đạn nhằm vô_hiệu_hoá hoả_lực của những người khởi_nghĩa Có những lúc những người khởi_nghĩa tưởng_chừng như đã bị tiêu_diệt nhưng khi quân Đức đi qua thì tiếng súng lại nổ rền trên các chiến_luỹ Đài_phát_thanh Tiệp_Khắc vẫn được các đơn_vị khởi_nghĩa do Jaroslav_Záruba giữ vững với sự chi_viện của hơn 100 quân dù Liên_Xô_Sáng ngày 8 tháng 5 Đài_phát_thanh Praha đưa lại nguồn tin từ hãng thông_tấn USIS về việc quân_đội Đức Quốc xã đã ký_kết biên_bản đầu_hàng không điều_kiện tại Reims_Nhân cơ_hội này ČNR đề_nghị quân Đức tại Praha đàm_phán về vấn_đề đầu_hàng để tránh đổ thêm máu trong khi các tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 3 và 4 của Liên_Xô từ phía Đông_Nam nước Đức đang lao nhanh đến đây Được sự đồng_ý của thống_chế Ferdinand_Schörner các tướng Karl_Hermann_Frank và Rudolf_Toussaint bắt_đầu đàm_phán Kết_quả đàm_phán là hồi 19 giờ 15 ngày 8 tháng 5 năm 1945 một bản thông_cáo về việc đầu_hàng của quân_đội Đức Quốc xã tại Praha đã được Hội_Chữ_thập_đỏ quốc_tế truyền đi trên làn_sóng 415 mét của Đài_phát_thanh Praha bằng cả tiếng Đức và tiếng Séc Tuy_nhiên vì nóng_lòng muốn tống_cổ quân Đức khỏi Praha những đại_diện của ČNR đã phạm sai_lầm khi ký_kết thoả_ước sơ_bộ với quân Đức Đó là việc cho_phép quân Đức được giữ lại vũ_khí bộ_binh nhẹ Tại các khoản 5 6 và 7 của hiệp_định giữa đại_diện ČNR và đại_diện Bộ_tư_lệnh Đức ở Séc và Morava viết Giáo_sư đại_học Praha_Albert_Pražák người đứng đầu ČNR cho rằng khi ký_kết hiệp_định đầu_hàng của quân Đức ở Tiệp_Khắc các đại_biểu của họ đã rơi vào thủ_đoạn của bọn Đức vì trên thực_tế quân Đức bị bao_vây tại phía Đông_Praha vẫn cầm vũ_khí chống lại quân_đội Liên_Xô tại Tiệp_Khắc cho đến ngày 12 tháng 5 năm 1945 Với sự trợ_giúp của quân_đội Liên_Xô trong thế thua trận hoàn_toàn của nước Đức Quốc xã cuộc Khởi_nghĩa Praha 1945 thành_công nhưng cái giá phải trả cũng không nhỏ Hơn 3 000 quân khởi_nghĩa và thường_dân thiệt_mạng khoảng 10 000 người bị_thương Giải_phóng Praha_Sự kiện ČNR phát_động cuộc khởi_nghĩa ở Praha đã thúc_đẩy các chiến_dịch cuối_cùng của Quân_đội Liên_Xô trong Chiến_tranh thế_giới thứ hai tại châu_Âu diễn_biến với tốc_độ nhanh hơn Thay_vì chuyển sang tấn_công vào ngày 7 tháng 5 như kế_hoạch các phương_diện_quân Ukraina 1 Ukraina 2 và Ukraina 4 đã phát_động tấn_công ngay từ sáng ngày 6 tháng 5 Mũi đột_kích rất mạnh bằng hai tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 3 và cận_vệ 4 cùng hai tập_đoàn_quân binh_chủng hợp_thành cận_vệ 3 và cận_vệ 5 giáng vào phía Tây_Bắc_Tây và Tây_Nam Praha cùng với mũi trợ công do Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 6 Cụm kỵ_binh cơ_giới cận_vệ 1 các tập_đoàn_quân cận_vệ 7 và 53 giáng vào hướng Đông_Nam và Nam_Praha đã làm cho chủ_lực Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức ở phía Đông_Praha rơi vào thế bị hợp vây trong khi tại Praha quân khởi_nghĩa Tiệp_Khắc đang từng ngày từng giờ chờ đồng_minh kéo đến Ngày 6 tháng 5 Sau khi rút ngắn thời_gian chuẩn_bị chỉ còn nửa ngày lúc 14 giờ ngày 6 tháng 5 Tập_đoàn_quân 13 của tướng N P Pukhov bắt_đầu tấn_công trên hướng Döbeln_Chemnitz sau một trận pháo_kích ngắn 17 giờ chiều cùng ngày các quân_đoàn bộ_binh 27 và 102 đã tiến lên được từ 10 đến 15 km đánh_bật Quân_đoàn 90 Đức về Zaida_Sẩm tối_ngày 6 tháng 5 nguyên_soái I S Konev ra_lệnh cho tướng D D Lelyushenko phải đưa Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 4 vào tấn_công ngay trên cửa đột_phá mà Tập_đoàn_quân 13 vừa mở ra Vì phải di_chuyển cấp_tốc từ Cottbus xuống nên đến 18 giờ chiều Tập_đoàn_quân cận_vệ 5 mới phát_động tấn_công trên hướng Dresden theo sau là Quân_đoàn xe_tăng cận_vệ 4 20 giờ 45 phút tức 18 giờ 45 phút theo giờ Berlin_Tập đoàn quân cận_vệ 5 đã áp sát ngoại_ô phía Bắc_Dresden và bao_vây thành_phố từ ba phía Mặc_dù đêm mùng 6 rạng ngày 7 tháng 5 trời đổ mua lớn nhưng tướng P S Rybalko vẫn đưa các quân_đoàn xe_tăng vào chiến_đấu Nguyên_soái I S Konev lệnh cho các tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 3 và 4 để lại các thành_phố và thị_trấn lớn cho các tập_đoàn_quân cận_vệ 3 cận_vệ 5 và 13 giải_quyết còn bản_thân họ phải nhanh_chóng tiến xuống phía Tây_Praha 18 giờ cùng ngày các đơn_vị của Tập_đoàn_quân 6 Liên_Xô đã bao_vây và bức hàng Cụm tác_chiến Quân_đoàn bộ_binh 8 Đức tại Breslaw_Trên hướng Nam_Praha từ sáng ngày 6 tháng 5 Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 6 Cụm kỵ_binh cơ_giới cận_vệ 1 và Tập_đoàn_quân cận_vệ 7 đã mở một đột_kích rất mạnh từ Brno và Drigolec dọc theo hai bờ sông Nigloba và ngay trong ngày đầu_tiên đã đánh tan Quân_đoàn xe_tăng 4 Đức Tướng Ulrich_Kleemann buộc phải thu_thập các đơn_vị tàn_binh để tổ_chức lại thành Cụm tác_chiến Fendhern_Halle với nòng_cốt là Sư_đoàn xe_tăng 10 SS Trên cánh trái các tập_đoàn_quân 46 và cận_vệ 9 được tăng_cường Quân_đoàn xe_tăng 23 cũng phát_động cuộc tấn_công lớn vào Quân_đoàn xe_tăng 2 SS và Quân_đoàn bộ_binh 43 Đức Trong ngày đầu_tiên các quân_đoàn Liên_Xô đã đẩy_lùi quân Đức 10 đến 12 km về phía Praha_Ở cánh phải các tập_đoàn_quân 53 và 40 cũng phát_động tấn_công vào buổi chiều cùng ngày nhằm hình_thành vòng_vây bên trong đối_với chủ_lực của Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức và che sườn phải cho cánh quân xe_tăng kỵ_binh cơ_giới đang tấn_công trên hướng Třebíz_Jihlava_Praha_Ở hướng Đông các tập_đoàn_quân 18 38 60 và cận_vệ 1 cũng bắt_đầu mở cuộc tấn_công vào các quân_đoàn 11 49 và 72 Đức tại cái túi Přerov_Quân_Đức chống_cự đặc_biệt ác_liệt tại khu phòng_thủ Olomouc vì đây là cái miệng của cái túi Přerov_Mất_Olomouc đồng_nghĩa vời việc ba_quân đoàn_Đức sẽ mất con đường cuối_cùng thoát sang phía Tây_Trong ngày tấn_công đầu_tiên các tập_đoàn_quân của Phương_diện_quân Ukraina 4 chỉ tiến lên được từ 8 đến 12 km trên cao_nguyên Bohemia_Trên hướng Bắc và Đông_Bắc_Praha các tập_đoàn_quân 28 52 Liên_Xô và Tập_đoàn_quân Ba_Lan 2 tấn_công với tốc_độ vừa_phải chỉ 7 km trong ngày đầu_tiên Các tập_đoàn_quân 21 31 và 59 tạm_thời chưa hành_động Nguyên_soái I S Konev không muốn đẩy quân Đức sang phía Tây khi vòng_vây chưa khép chặt trên hướng Praha_Ngày 7 tháng 5 Rạng sáng ngày 7 tháng 5 theo giờ Trung_Âu có tin quân Đức đã ký hiệp_nghị đầu_hàng ở Reims_Tư lệnh các tập_đoàn_quân đều điện hỏi I S Konev_R_Ya_Malinovsky A I Yeryomenko và đều nhận được câu trả_lời Địch chưa hạ vũ_khí Tiếp_tục tấn_công Sang ngày 7 tháng 5 Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 4 và Tập_đoàn_quân 13 tăng tốc_độ tấn_công về hướng Praha lên đến 45 km trong ngày Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 3 và Tập_đoàn_quân cận_vệ 3 được đưa từ thê_đội 2 vào thay_thế Tập_đoàn_quân cận_vệ 5 cũng hành_quân với tốc_độ 25 km trong ngày Quân_đoàn xe_tăng cận_vệ 4 được điều_động phối_thuộc cho Tập_đoàn_quân cận_vệ 5 để xử_lý dứt_điểm các cụm tác_chiến quân_đoàn Kohlsdorfen và Moser đang phòng_thủ Dresden_Các tập_đoàn_quân 28 31 52 và Tập_đoàn_quân Ba_Lan 2 có Quân_đoàn cơ_giới cận_vệ 7 và Quân_đoàn xe_tăng Ba_Lan 1 tăng_cường bắt đầy gây sức_ép mạnh hơn lên Quân_đoàn xe_tăng Groß_Deutschland và Quân_đoàn xe_tăng 57 Đức đang phòng_thủ ở rìa phía Bắc cao_nguyên Bohemia_Các tập_đoàn_quân 21 31 và 59 bắt_đầu hành đọng đánh chiếm các bàn_đạp tấn_công tại Strigau_Levenberg và Strelen_Ở hướng Đông_Nam_Tập đoàn quân xe_tăng cận_vệ 6 Cụm kỵ_binh cơ_giới cận_vệ 1 và Tập_đoàn_quân cận_vệ 7 cũng tăng tốc_độ tấn_công lần_lượt đánh chiếm Třebíč_Jihlava và Měřín_Các tập_đoàn_quân 46 và cận_vệ 9 cũng làm chủ các thành_phố Kremč_Horn và Reč lúc 17 giờ cùng ngày Ở giữa mặt_trận Phương_diện_quân Ukraina 4 tiếp_tục đột_kích theo hướng chung đến Olomouc và Přerov_Tướng_Walther_Nehring yêu_cầu các quân_đoàn bộ_binh 11 49 và 72 phải chiến_đấu đến_cùng để chủ_lực Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm có thời_gian thoát sang phía Tây trong điều_kiện đường rút_lui qua Praha đã bị những người khởi_nghĩa cắt đứt Quân_đoàn sơn chiến 49 Đức dựa vào các triền núi tại khu_vực Granice liên_tục tập_kích vào bên sườn đội_hình tấn_công của Tập_đoàn_quân cận_vệ 1 Liên_Xô trong khi các quân_đoàn 11 và 59 cố_thủ xung_quanh phía Bắc và phía Đông_Olomouc 22 giờ 35 phút đêm 7 tháng 5 sau khi được báo_cáo đầy_đủ về việc quân Đức đầu_hàng riêng_rẽ ở phía Tây và tình_hình quân Đức tiếp_tục kháng_cự trên mặt_trận Xô_Đức_I_V Stalin nói Chiến_tranh chưa thực_sự chấm_dứt và yêu_cầu Bộ Tổng_tham_mưu viết mệnh_lệnh cho các Phương_diện_quân Liên_Xô_Ngày 8 tháng 5 Mặc_dù đã ký hiệp_nghị đầu_hàng sơ_bộ tại Reims nhưng sức kháng_cự của quân_đội Đức Quốc xã tại mặt_trận Tiệp_Khắc không hề giảm đi Tuy_nhiên với sức_mạnh tấn_công ngày_càng tăng lên do các đơn_vị ở thê_đội 2 của quân_đội Liên_Xô đều được đưa vào chiến_đấu tốc_độ tấn_công của các phương_diện_quân đều tăng lên rõ_rệt Lúc 12 giờ ngày 8 tháng 5 Quân_đoàn cơ_giới cận_vệ 5 do thiếu_tướng I P Ermakov chỉ_huy thuộc Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 4 đã làm một cuộc đột_kích ngoạn_mục Chỉ trong nửa ngày quân_đoàn này đã hành_tiến trên 70 km vượt qua Zaida_Homutov đánh chiếm Jaroměř và Zatec cách Praha 40 km về phía Tây_Bắc_Tập đoàn quân xe_tăng cận_vệ 3 mặc_dù vấp phải sự chống_trả kịch_liệt của các sư_đoàn xe_tăng Hermann_Göring và Brandenburg vẫn đều_đặn tiến về ngã ba sông Laba và Ohrto với sức_mạnh không_thể cản được Cùng ngày Tập_đoàn_quân cận_vệ 5 Tập_đoàn_quân Ba_Lan 2 và Quân_đoàn 76 của Tập_đoàn_quân cận_vệ 3 đánh chiếm Dresden_Hơn 5 000 quân Đức còn sống_sót tại đây bị bắt làm tù_binh Thêm 1 sư_đoàn xe_tăng và 2 cụm tác_chiến quân_đoàn bộ_binh Đức bị xoá_sổ Trên hướng Bắc_Praha các tập_đoàn_quân 28 31 và 52 cùng Quân_đoàn cơ_giới cận_vệ 7 lần_lượt đánh chiếm Görlitz_Bautzen_Shittau_Liberets Girshperg dồn Quân_đoàn xe_tăng 57 Đức xuống phía Nam_Ở hướng Đông_Bắc_Praha các tập_đoàn_quân 21 31 và 59 đã vượt qua biên_giới Tiệp_Khắc đánh chiếm Shveydnic_Valkenburg_Trutnov_Neisse và Glatz_Ngày 8 tháng 5 các tập_đoàn_quân 38 và 60 giải_phóng Olomouc_Tướng_Walther_Nehring buộc phải điều tàn_quân của các sư_đoàn xe_tăng 16 19 ra giữ hành_lang Přerov_Prostějov nhưng vô_ích Các sư_đoàn xe_tăng này lập_tức bị Tập_đoàn_quân 40 và Tập_đoàn_quân Romania 4 của Phương_diện_quân Ukraina 2 tập_kích vào sau lưng và không còn chống_trả được đòn tấn_công của hai tập_đoàn_quân Liên_Xô từ Olomouc đánh xuống Chỉ có một số_ít tàn_quân của các quân_đoàn 11 49 và 72 Đức chạy thoát về Pardobice để rồi lại tiếp_tục bị rơi vào một vòng_vây mới Ở Đông_Nam_Praha sức chống_cự của Tập_đoàn_quân 8 Đức và Quân_đoàn xe_tăng 24 Tập_đoàn_quân xe_tăng 1 đã cạn Các đòn tấn_công của các tập_đoàn_quân cận_vệ 9 và 46 đã quét sạch quân Đức khỏi các thành_phố Telč_Slavonice_Tábor_Soběslav Hmund và České_Budějovice Chủ_lực của Phương_diện_quân Ukraina 2 tăng_tốc tiến đến phía Nam_Praha_Cuối ngày 8 tháng 5 Cụm kỵ_binh cơ_giới cận_vệ 1 đã đánh chiếm Humpolec còn Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 6 thì đã có_mặt tại Benešov cách Praha hơn 20 km về phía Đông_Nam_Tập đoàn quân cận_vệ 7 phối_hợp đánh chiếm Havlíčkův_Brod và tiếp_tục tấn_công dọc theo thung_lũng hữu_ngạn sông Sázava_Ngày 9 tháng 5 Sự_kiện ký_kết định_ước đầu_hàng không điều_kiện của nhà_nước Đức Quốc xã trước các nước đồng_minh chống phát_xít đêm 8 rạng ngày 9 tháng 5 tại Berlin có_vẻ như không ảnh_hưởng đến Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức đóng tại Tiệp_Khắc_Viện cớ không liên_lạc được với các đơn_vị thống_chế Ferdinand_Schörner không ra một mệnh_lệnh nào đề_cập đến việc chấm_dứt hành_động quân_sự của quân_đội Đức Quốc xã chống lại quân_đội Liên_Xô và xúc_tiến kế_hoạch đưa Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm ra đầu_hàng quân_đội Hoa_Kỳ ở phía Tây_Tiệp_Khắc_Các báo_cáo từ khắp các tập_đoàn_quân gửi về Bộ tham_mưu các phương_diện_quân đều đề_cập đến việc quân Đức ở Tiệp_Khắc tiếp_tục kháng_cự Ngày 9 tháng 5 Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 6 đang tiến qua Traslav đã bị một trung_đoàn_Đức tập_kích buộc Lữ_đoàn xe_tăng 46 và Lữ_đoàn cơ_giới cận_vệ phải nổ_súng dẹp tan trung_đoàn này Tuy_nhiên các cố_gắng đó của quân Đức đều không đem lại kết_quả Sang ngày 9 tháng 5 Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 4 kéo quân vào giải_phóng Praha và tiến xuống phía Nam đón gặp Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 6 tại Ržišeny_Tập đoàn quân xe_tăng cận_vệ 3 cũng gặp Cụm kỵ_binh cơ_giới cận_vệ 1 ở ngoại_ô phía Đông_Praha_Vòng vây quanh Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức đã khép lại Ở phía Đông bốn tập_đoàn_quân của Phương_diện_quân Ukraina 4 sau khi vượt qua Olomouc đã dồn quân Đức về khu_vực Chrudim_Pardubice_Hradec_Králové Từ phía Bắc và Đông_Bắc_Tập đoàn quân 28 đánh chiếm Mladá_Boleslav_Tập đoàn quân 52 chiếm_giữ tuyến sông Nizora_Tập đoàn quân 31 đánh_bại của phản_kích của Sư_đoàn xe_tăng Đại_Đức và tiến xuống phía Nam_Tập đoàn quân 21 và Tập_đoàn_quân 59 chốt giữ tuyến thược nguồn sông Laba_Cụm tập_đoàn_quân trung_tâm Đức bị dồn vào một cái chảo lớn trên khu_vực tam_giác Jičín_Poděbrady_Nový_Bydžov bị bao_bọc bởi các con sông Laba và Nizora_Đây cũng là cái chảo lớn cuối_cùng mà quân Đức bị giam_hãm ở mặt_trận phía Đông trong Chiến_tranh thế_giới thứ hai Từ ngày 9 đến ngày 11 tháng 5 cánh trái của Phương_diện_quân Ukraina 2 gồm các tập_đoàn_quân 46 cận_vệ 9 cận_vệ 7 và cánh phải của Phương_diện_quân Ukraina 1 gồm Tập_đoàn_quân 13 các quân_đoàn xe_tăng 25 và cận_vệ 4 đã tiến đến tuyến phân_giới giữa quân_đội Liên_Xô và quân_đội Anh Mỹ từ Chemnitz_Karlovy_Vary_Plzeň đến České_Budějovice_Chỉ có một số_ít quân Đức tại Praha và các đơn_vị ROA rút qua phía Nam thành_phố lúc rạng sáng ngày 9 tháng 5 đến được tuyến kiểm_soát của Tập_đoàn_quân 3 Hoa_Kỳ Kết_liễu Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Mất_Praha hơn nửa triệu tàn_quân của Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức tại phía Đông_Praha không còn hy_vọng rút_lui an_toàn sang tuyến kiểm_soát của quân_đội Hoa_Kỳ như dự_kiến nhưng vẫn không chấp_hành lệnh đầu_hàng từ Berlin_Và các hoạt_động quân_sự của quân Đức chống lại quân_đội Liên_Xô vẫn chưa_thể kết_thúc Trong các ngày 9 và 10 tháng 5 quân Đức trong vòng_vây tổ_chức hai đòn phản_kích lớn đều có xe_tăng yểm_hộ vào các đơn_vị ở vòng_vây bên trong của quân_đội Liên_Xô_Đòn thứ nhất đánh vào đội_hình của Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 3 ở phía Đông_Bắc_Praha_Đòn thứ hai đánh vào đội_hình Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 6 đang có_mặt tại Říčany_Đông_Nam_Praha Tuy_nhiên cả hai đòn đột_kích này đều nhanh_chóng bị đẩy_lùi Dù_vậy một_số nhóm tàn_binh lẻ của quân Đức và ROA có số_lượng từ vài trăm đến vài nghìn mỗi nhóm vẫn len_lỏi qua vòng_vây chưa được khép chặt và thoát sang tuyến kiểm_soát của quân_đội đồng_minh Anh và Hoa_Kỳ trong đó có quân_đoàn của A A Vlasov_Nhằm buộc cụm tàn_quân Đức ở phía Đông_Praha phải hạ vũ_khí Ngày 10 tháng 5 STAVKA ra mệnh_lệnh cho các phương_diện_quân Ukraina 1 2 và 4 Tuy_nhiên quân_đội Liên_Xô không cần phải triển_khai thêm các đòn tập_kích lớn vì từ ngày 10 đến ngày 15 tháng 5 Quân Đức tại Đông_Bắc_Praha đã ra hàng theo đội_hình từng đơn_vị lớn Ngày 10 tháng 5 có hơn 20 000 quân Đức ra hàng Ngày 11 tháng 5 con_số này tăng vọt lên khoảng 130 000 tù_binh Ngày 12 tháng 5 con_số này là 185 900 người trong các ngày từ 13 đến 15 tháng 5 vẫn còn khoảng 31 230 sĩ_quan và binh_lính Đức ở phía Đông đầu_hàng quân_đội Liên_Xô_Tổng số quân Đức bị bắt ở Tiệp_Khắc trong toàn_bộ chiến_dịch lên đến 859 400 người trong đó có hơn 60 sĩ_quan cấp tướng Không kể các vũ_khí và phương_tiện chiến_tranh của quân Đức đã bị phá_huỷ trong chiến_đấu Quân_đội Liên_Xô tại Tiệp_Khắc đã thu_giữ một khối_lượng chiến_lợi_phẩm khổng_lồ gồm 1 100 máy_bay 9 500 khẩu pháo và súng_cối 1 800 xe_tăng và pháo_tự_hành 18 400 đại_liên và trung_liên 312 200 tiểu_liên và súng_trường 76 300 ô_tô và hơn 500 kho hàng quân_sự Ngày tận_số của ROA và KONR Con tàu Đế_chế thứ ba đang chìm dần buộc các đội quân thuộc lực_lượng giải_phóng Nga ROA và tổ_chức Uỷ_ban giải_phóng dân_tộc Nga KONR do nước Đức Quốc xã bảo_trợ và trang_bị phải tìm đường thoát_thân Một_số chỉ_huy ROA tại Praha cố_gắng tìm_kiếm sự sám_hối Trong thời_gian diễn ra cuộc khởi_nghĩa Praha một_số chỉ_huy và binh_lính ROA đóng tại thành_phố đã hai lần tìm gặp những người lãnh_đạo của ČNR và đề_nghị thu_nạp họ vào hàng_ngũ quân khởi_nghĩa Tuy_nhiên các đại_diện của ČNR vẫn không quên những thành_tích mà các đội quân SS Cossack của Kaminsky cũng như quân của A A Vlasov đã gây ra đối_với người Do Thái người Séc cũng như người Slovakia Họ nhận thấy những đồng_minh bất_ngờ này rất khó tin_cậy được Những đội quân này không được ai đứng ra bảo_lãnh và giao vũ_khí trừ quân_đội Đức Quốc xã Sau cả hai lần đề_nghị bị từ_chối một_số nhóm quân của A A Vlasov đã tổ_chức bắn vào quân Đức hoặc sửa_soạn đầu_hàng Hồng_quân Xô_Viết Ngày 10 tháng 5 một nhóm quân Vlasov bị bao_vây và bị bắt làm tù_binh trong một khu rừng phía Tây_Bắc thị_trấn Ľutov_Những người này khai rằng ngày 9 tháng 5 các chỉ_huy cao_cấp của ROA mở cuộc họp đặc_biệt tại Carlsbad và đi đến kết_luận cần tập_trung tàn_quân ROA về phía Nam nước Đức lợi_dụng dãy núi Alpe để ẩn_náu chờ đến khi bùng_nổ cuộc_chiến mới giữa các đồng_minh Anh Mỹ với Liên_Xô_ROA sẽ hoạt_động trở_lại hoặc di_tản sang các nước phương Tây_Để phục_vụ kế_hoạch này một_số sĩ_quan cao_cấp của ROA đã bắt liên_lạc với một_số chỉ_huy sư_đoàn của Tập_đoàn_quân 3 Hoa_Kỳ Ngày 12 tháng 5 tướng A A Vlasov và tướng S K Bunyachenko đã rút Sư_đoàn 1 ROA về phía Tây_Nam Tiệp_Khắc cách Đông_Nam_Plzeň khoảng 40 km chờ quân Mỹ kéo đến để ra hàng Bảo_vệ cho Bộ_chỉ_huy Quân_đoàn ROA của A A Vlasov là Lữ_đoàn SS 29 Rona đã tiến_hành những cuộc đàn_áp đẫm máu những người Ba_Lan khởi_nghĩa ở Warszawa dưới sự chỉ_huy của tướng Bronislav_Vladislavovic_Kaminskiy_Tuy nhiên quân_đội Mỹ đã dừng lại đúng giới_tuyến quy_định Cùng ngày 12 tháng 5 Lữ_đoàn xe_tăng cận_vệ 24 và Trung_đoàn pháo_tự_hành cận_vệ 104 thuộc Tập_đoàn_quân xe_tăng 4 đã tiến vào Plzeň_Cuối ngày 13 tháng 5 Quân_đoàn xe_tăng 25 Tập_đoàn_quân cận_vệ 3 của thiếu_tướng E I Fominyk đã cơ_động nhanh từ Žatec xuống phía Nam và phát_hiện đạo quân của A A Vlasov ở Đông_Nam thành_phố Plzeň Không để mất thời_gian tướng E I Fominyk lệnh cho đại_tá I P Mishenko huy_động toàn_bộ Lữ_đoàn xe_tăng 162 đuổi theo Một tiểu_đoàn bộ binh_cơ giới thuộc Lữ_đoàn cơ_giới 20 do đại_uý M I Iakusov vượt lên phía trước lập một chốt chặn trên con đường_bộ nối Plzeň với Plana_Đại uý M I Iakusov cùng tổ sĩ_quan SMESH gồm thiếu_tá P T Vinogradov và thượng_uý N P Ignashkin đã chiêu_hàng được đại_uý P N Kuchinsky tiểu_đoàn trưởng tiểu_đoàn 3 thuộc Sư_đoàn 1 ROA và người này đã chỉ rõ vị_trí Bộ tham_mưu của A A Vlasov trong đoàn quân A A Vlasov bị bắt ngay sau đó trong khi các họng súng trên xe_tăng của Lữ_đoàn 162 sẵn_sàng nhả đạn Cùng bị bắt với A A Vlasov còn có tướng S K Bunyachenko cùng toàn_bộ bộ tham_mưu sĩ_quan và binh_lính Sư_đoàn 1 ROA Một_số lãnh_đạo của Phong_trào dân_tộc Nga tự_do khác đã trốn thoát sang tuyến kiểm_soát của liên_quân Anh Mỹ Trong số đó có tướng của Sa hoàng Pyotr_Nikolayevich_Krasnov nguyên_thủ lĩnh Quân_đội Cossack sông Đông thời nội_chiến Nga thiếu_tướng Đức Quốc xã Semyon_Nikolayevich_Krasnov cháu của P N Krasnov_Andrey_Grigoryevich_Skuro cựu tư_lệnh Quân_đoàn đoàn kỵ_binh 3 thuộc tập_đoàn_quân của Anton_Ivanovich_Denikin trung_tướng quân_đội Đức Quốc xã bá_tước Klich_Shahanovich_Sultan_Giray thiếu_tướng Đức Quốc xã Timofei_Nikolaevich_Domanov thiếu_tướng Đức Quốc xã Những người này và 125 cựu sĩ_quan bạch vệ cao_cấp khác từ trại Cossack ở Ý chạy đến thành_phố Graz của Áo và bị quân đồng_minh Anh Mỹ bắt_giữ và đưa về doanh_trại của họ Ban_đầu người Anh có ý_định cho họ tị_nạn chính_trị và vấp phải sự phản_đối mạnh_mẽ từ phía Liên_Xô_Chính phủ Liên_Xô tuyên_bố rằng tất_cả những người thuộc lực_lượng ROA RBN quân SS Cossack quân_cảnh SS Ukraina quân_cảnh SS Nga đã chiến_đấu trong hàng_ngũ quân_đội Đức Quốc xã phải bị coi là tội_phạm_chiến_tranh và yêu_cầu dẫn_độ những người này đến tuyến kiểm_soát của Liên_Xô Sau một thời_gian trì_hoãn ngày 29 tháng 5 quân_đội Anh đã dùng ô_tô chuyển_giao những người này cho quân_đội Liên_Xô_Một đội lính gác NKVD Liên_Xô thay_thế cho đội lính gác của quân_đội Anh trên tuyến phân_giới gần thành_phố Graz_Ngày 1 tháng 8 năm 1946 tại Moskva_A_A_Vlasov S K Bunyachenko_F_I_Trukhin V F Malyshkin_D_E_Zakutny G N Zhilenkov_G_A_Zvelev M A Meandrov và nhiều cựu sĩ_quan cao_cấp của ROA cũng như một_số thành_viên Uỷ_ban giải_phóng dân_tộc Nga KONR bị toà_án Liên_Xô tuyên_án tử_hình Ngày 16 tháng 1 năm 1947 tại Moskva đến lượt nhóm P N Krasnov_S_N_Krasnov A G Skuro_Sultan_Giray và T N Domanov bị Toà_án tối_cao Liên_Xô tuyên_án tử_hình vì tội phản_quốc Kết_quả đánh_giá và ảnh_hưởng Kết_quả Ngày 18 tháng 4 năm 1945 Cụm tập_đoàn_quân Dự_bị Đức đầu_hàng quân_đội đồng_minh Anh Mỹ tại khu_vực Ruhr_Ngày 22 tháng 4 năm 1945 Cụm tập_đoàn_quân B Đức đầu_hàng quân_đội đồng_minh Anh Mỹ ở miền Trung_Tây nước Đức Ngày 29 tháng 4 Cụm tập_đoàn_quân C Đức đầu_hàng quân_đội đồng_minh Anh Mỹ ở Bắc_Ý_Ngày 1 tháng 5 năm 1945 Cụm tập_đoàn_quân Áo Đức đầu_hàng quân_đội Hoa_Kỳ ở miền Trung nước Áo Ngày 2 tháng 5 năm 1945 Cụm tập_đoàn_quân Wisla_Đức đầu_hàng quân_đội Liên_Xô tại khu_vực Berlin và Đông_Bắc nước Đức Ngày 4 tháng 5 Cụm tập_đoàn_quân D Đức đầu_hàng các lực_lượng Mỹ Anh ở Tây_Bắc_Đức_Hà_Lan_Schleswig_Holstein và Đan_Mạch Ngày 5 tháng 5 năm 1945 Cụm tập_đoàn_quân G Đức đầu_hàng quân_đội Anh Mỹ ở khu_vực Bavaria_Ngày 7 tháng 5 năm 1945 Cụm quân Kurland_Đức đầu_hàng quân_đội Liên_Xô tại bán_đảo cùng tên trên đất Latvia Ngày 12 tháng 5 năm 1945 Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức đầu_hàng quân_đội Liên_Xô ở phía Đông_Praha_Cùng với các chiến_dịch của quân_đội đồng_minh Anh Mỹ ở Mặt_trận phía Tây và Chiến_dịch Berlin_Chiến dịch Praha là chiến_dịch kết_thúc Chiến_tranh thế_giới thứ hai ở châu_Âu với thắng_lợi hoàn_toàn của phe Đồng_Minh chống phát_xít Quân_đội Liên_Xô hoàn_thành sứ_mạng giải_phóng Tiệp_Khắc với cái giá phải trả là 140 000 sĩ_quan và binh_sĩ Toàn_bộ quân_đội Đức Quốc xã tại Tiệp_Khắc đều hoặc bị tiêu_diệt hoặc bị quân_đội Liên_Xô và quân_đội Hoa_Kỳ bắt làm tù_binh Toàn_bộ vũ_khí và phương_tiện chiến_tranh của nước Đức Quốc xã trong khu_vực đều bị phá_huỷ hoặc thu_giữ Praha là thành_phố lớn cuối_cùng ở châu_Âu được giải_phóng ngày 9 tháng 5 năm 1945 Ngày này trở_thành ngày quốc_khánh của Tiệp_Khắc từ năm 1945 đến năm 1990 Đánh_giá Đánh_giá chiến_thắng của Hồng_quân trong Chiến_dịch Praha_Chủ_tịch Tiệp_Khắc_Klement_Gottwald phát_biểu Dưới cái bóng lớn của Chiến_dịch Berlin trong nhiều năm sau Chiến_tranh thế_giới thứ hai Chiến_dịch Praha thường chỉ được đề_cập đến trong một_số lĩnh_vực chính_trị xã_hội và tuyên_truyền Tuy_nhiên các tướng_lĩnh sĩ_quan Liên_Xô tham_gia Chiến_dịch này ngày_càng có nhiều ý_kiến tổng_kết về chiến_dịch Đánh_giá chung của họ cho rằng đây là một trong các chiến_dịch có tốc_độ tấn_công nhanh nhất trên mặt_trận Xô_Đức trong Chiến_tranh thế_giới thứ hai Ở Phương_diện_quân Ukraina 1 tốc_độ trung_bình từ 30 đến 35 km ngày Ở Phương_diện_quân Ukraina 2 tốc_độ tấn_công cũng đạt đến 35 km ngày trên cánh trái và 25 km ngày trên cánh phải Tại Phương_diện_quân Ukraina 4 tốc_độ tấn_công chậm hơn nhưng cũng đạt được mức 20 đến 25 km ngày Chiến_dịch này cũng là một trong những chiến_dịch có số_lượng binh_lực vũ_khí phương_tiện chiến_tranh cùng tham_gia vào hàng lớn nhất trong Chiến_tranh thế_giới thứ hai ở châu_Âu_Quân_đội Liên_Xô_Romania và Tiệp_Khắc có 181 sư_đoàn và 19 lữ_đoàn bộ_binh 3 tập_đoàn_quân xe_tăng 4 quân_đoàn xe_tăng và 2 quân_đoàn cơ_giới độc_lập 11 sư_đoàn và 135 lữ_đoàn trung_đoàn pháo_binh tổng quân_số 2 028 000 người được trang_bị 30 452 pháo và súng_cối 1 960 xe_tăng 3 014 máy_bay Quân_đội Đức Quốc xã có 62 sư_đoàn bộ_binh 16 sư_đoàn xe_tăng và cơ_giới 35 trung_đoàn và 120 tiểu_đoàn độc_lập Tổng quân_số trên 900 000 người được trang_bị 9 700 pháo và súng_cối 1 900 xe_tăng và khoảng 1 000 máy_bay Chiến_dịch Praha thu được thắng_lợi nhanh_chóng còn do hệ_quả tinh_thần từ Chiến_dịch Berlin quân_đội Đức Quốc xã chiến_đấu chỉ còn với mục_đích chạy thoát nhanh hơn sang phía Tây để không phải đầu_hàng quân_đội Liên_Xô mà đầu_hàng quân_đội đồng_minh Anh và Hoa_Kỳ Do trung_tâm chỉ_huy của nước Đức Quốc xã bị chia_cắt hoàn_toàn với các mặt_trận nên quân_đội Đức Quốc xã tại khu_vực phía Tây_Tiệp_Khắc bị cô_lập hoàn_toàn với các Cụm tập_đoàn_quân khác và chỉ còn liên_lạc được với nhau qua điện_đài Sự thiếu phối_hợp hành_động là một nguyên_nhân dẫn đến sự tan_rã sớm của Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức Ảnh_hưởng Sau chiến_dịch này hơn 50 đơn_vị chiến_đấu xuất_sắc đã được mang tên Praha_Xô_Viết tối_cao Liên_Xô đã lập ra Huy_chương Vì sự giải_phóng Praha hơn 10 000 quân_nhân Liên_Xô_Tiệp_Khắc Romania và Ba_Lan được tặng_thưởng huy_chương này Hàng nghìn quân_nhân Liên_Xô_Tiệp_Khắc Romania và Ba_Lan được tặng_thưởng Huân_chương của nhà_nước Tiệp_Khắc_Hàng trăm sĩ_quan binh_sĩ được tặng danh_hiệu Anh_hùng Liên_Xô và Anh_hùng Tiệp_Khắc Sau chiến_tranh hàng chục nghĩa_trang đã được thành_lập để chôn_cất thi_thể và hài_cốt của hơn 140 000 quân_nhân Liên_Xô và hàng chục nghìn quân_nhân Tiệp_Khắc_Ba_Lan và Romania đã tử_trận trong công_cuộc giải_phóng Tiệp_Khắc_Trong đó nghĩa_trang lớn nhất là nghĩa_trang Olsany ở Praha_Các đài tưởng_niệm được dựng lên tại Praha và các thành_phố miền Tây_Tiệp_Khắc như Teplice_Slavonice_Liberec_Liboc Ruzyně_Trong cuộc khủng_hoảng và sau sự sụp_đổ của khối xã_hội_chủ_nghĩa ở Đông_Âu một_số công_trình đã bị xâm_hại hoặc bị dỡ bỏ Tượng_đài kỷ_niệm chiếc xe_tăng IS 2 số 23 tham_gia chiến_dịch giải_phóng Praha nguyên là một di_tích quốc_gia cũng bị dỡ bỏ khỏi quảng_trường Kinský nguyên là quảng_trường Smíchově ngày 13 tháng 6 năm 1991 Sau đó nó được sơn thành màu hồng và chuyển đến Bảo_tàng kỹ_thuật quân_sự Lešany bằng đường_thuỷ dọc theo sông Vltava_Ghi chú div class references Danh_mục tài_liệu tham_khảo chính Tiếng Nga BULLET Конев_Иван_Степанович_Сорок пятый М Воениздат 1970 BULLET Еременко_Андрей_Иванович_Годы возмездия 1943 1945 М Финансы и статистика 1985 BULLET Самсонов_Александр_Михайлович_Крах фашистской агрессии 1939 1945 М Наука 1980 BULLET Г Ф Кривошеев_Россия и СССР в войнах XX века Потери вооруженных сил Олма пресс Москва 2001 BULLET Крайнюков_Константин_Васильевич_Оружие особого рода М Воениздат 1978 BULLET Москаленко_Кирилл_Семёнович_На Юго_Западном направлении 1943 1945 Книга II_М_Наука 1973 BULLET Жадов_Алексей_Семенович_Четыре года войны М Воениздат 1978 BULLET Сандалов_Леонид_Михайлович_После перелома М Воениздат 1983 BULLET Лелюшенко_Дмитрий_Данилович_Москва Сталинград_Берлин_Прага_Записки командарма М Наука 1987 BULLET Плиев_Исса_Александрович_Дорогами войны В боях за освобождение Румынии_Венгрии_Чехословакии_М Книга 1985 BULLET Шебунин_Александр_Иванович_Сколько нами пройдено М Воениздат 1971 BULLET Голль_Шарль де Военные мемуары Спасение 1944 1946 М ACT Астрель_Транзиткнига 2004 BULLET 9 Мая 1945 года Составители_В_Д_Вознесенский Д Б Рубежный_Под редакцией члена корреспондента АН СССР А М Самсонова_М_Наука 1970 BULLET Русский архив Великая_Отечественная_Т 15 4 5 Битва за Берлин_Красная_Армия в поверженной Германии_М_Терра 1995 Tiếng Tiệp_BULLET_Ludvik_Svoboda Buzuluku do Prahy_Praha_NaŠe_Vojsko 1963 BULLET Pohled univ prof dr Alberta_Pražáka předsedy Revoluční_České národní rady na pražské květnové povstání zveřejněný ve sborníku statí Pražská květnová revoluce 1945 u příležitosti výstavy k jejímu 1 Tiếng Đức BULLET Tippelskirch_Kurt von Geschichte des Zweiten_Weltkrieges_Bonn 1954 Tiếng Anh BULLET Thomas_B_Buell_John N Bradley_Jack_W_Dice John_H_Bradley_The Second_World_War_Europe and the Mediterranean_United_States_Military Academy_Department of History_Square_One_Publishers Inc 2002 Tiếng Việt_BULLET_S_M Shtemenko_Bộ_Tổng tham_mưu Xô_Viết trong chiến_tranh Tập 2 Nhà_xuất_bản Tiến_Bộ Moskva 1985 Liên_kết ngoài BULLET Bản_đồ các chiến_dịch giải_phóng Tiệp_Khắc của quân_đội Liên_Xô 1945 BULLET Bản_đồ Chiến_dịch Praha trên bdsa ru BULLET Lược_đồ Chiến_dịch Praha_BULLET Kế_hoạch tấn_công của các Tập_đoàn_quân xe_tăng cận_vệ 3 4 các tập_đoàn_quân 13 cận_vệ 3 cận_vệ 5 trong Chiến_dịch Praha
Chiến_dịch Praha