Di_truyền liên_kết Di_truyền liên_kết Genetic linkage là hiện_tượng một nhóm trình_tự gen cùng nằm trên nhiễm_sắc_thể NST và được di_truyền cùng nhau trong quá_trình giảm phân của sinh_sản_hữu_tính Hai gen cùng nằm trên NST có locus càng gần nhau thì càng khó hoán_đổi vị_trí cho nhau trong quá_trình tiếp hợp và trao_đổi chéo giữa các nhiễm sắc tử cromatit không chị_em trong cặp NST tương_đồng ở kì đầu của giảm phân I Trong khi đó hai gen cùng nằm trên NST có locus càng xa nhau thì càng dễ_dàng hoán_đổi vị_trí cho nhau Ta gọi hai gen cùng nằm trên một NST là hai gen liên_kết Liên_kết gen là trường_hợp ngoại_lệ đặc_biệt tiêu_biểu cho quy_luật phân_ly của Mendel_Mặc dù_vậy sự ra_đời của khái_niệm liên_kết gen không hề chống lại quy_luật phân_li của Mendel mà trái_lại bổ_sung lấp đầy những khoảng trống của di_truyền Mendel_Di truyền liên_kết hoàn_toàn Di_truyền liên_kết hoàn_toàn áp_dụng cho trường_hợp không xuất_hiện hiện_tượng hoán_vị gen gen không đổi chỗ cho nhau trong quá_trình phát_sinh giao_tử Thí_nghiệm của Morgan_Ở ruồi giấm người ta phát_hiện đột_biến về màu thân và chiều dài cánh trong đó kiểu dại là thân xám bị đột_biến thành_thân đen kiểu dại là cánh dài bị đột_biến thì cánh cụt Quy_ước allele b black quy_định thân xám trội hoàn_toàn so với allele b quy_định thân đen allele vg vestigal quy_định cánh dài trội hoàn_toàn so với allele vg quy_định cánh cụt Sự biểu_hiện của hai gen trên không phụ_thuộc vào môi_trường độ thấm là 100 Cách tiến_hành Morgan tiến_hành lai ruồi giấm_cái thân xám cánh dài thuần_chủng với ruồi giấm đực thân đen cánh cụt thuần_chủng thì F thu được hoàn_toàn ruồi thân xám cánh dài Lấy ruồi cái F1 thân xám cánh dài lai phân_tích thì đời con F phân_ly theo tỉ_lệ 1 thân xám cánh dài 1 thân đen cánh cụt xem như tần_số đột_biến là 0 Lí_luận Giả_sử hai gen quy_định màu thân độ dài cánh tuân theo quy_luật phân_ly độc_lập của Mendel ta có sơ_đồ lai như sau Tuy_nhiên thực_nghiệm lại cho thấy rằng F chỉ phân_ly theo tỉ_lệ 1 thân xám cánh dài 1 thân đen cánh cụt Vậy chắc_chắn sự di_truyền của màu thân và chiều dài cánh không tuân theo quy_luật phân_ly độc_lập của Mendel Sau khi nghiên_cứu Morgan đã đưa kết_luận rằng hai gen quy_định màu thân chiều dài cánh có locus gen nằm trên cùng một NST nên không_thể phân_ly độc_lập như quan_niệm của Mendel_Ông biểu_diễn kiểu gen của ruồi P thân xám cánh dài và thân đen cánh cụt formula _ 1 và formula _ 2 dấu_gạch_ngang để thể_hiện rằng hai gen b và vg cùng nằm trên một NST Ta có sơ_đồ lai ruồi giấm theo quy_luật di_truyền liên_kết Di_truyền liên_kết gen không hoàn_toàn Hoán_vị gen Điều_kiện nghiệm_đúng cho quy_luật di_truyền này là diễn ra bình_thường quá_trình tiếp hợp và trao_đổi chéo không làm xuất_hiện đột_biến do đứt_gãy gen hay trao_đổi chéo không đều và số_lượng cá_thể phải đủ lớn
Di_truyền liên_kết