Học_thuyết Monroe_Học thuyết Monroe là một chính_sách của Hoa_Kỳ được trình_bày vào ngày 2 tháng 12 năm 1823 bởi tổng_thống Mỹ James_Monroe trước quốc_hội Theo đó những nỗ_lực trong tương_lai của các nước Âu châu để lập thuộc địa hay can_thiệp vào nội_bộ của các nước ở Bắc hay Nam_Mỹ sẽ bị xem là những hành_động xâm_lược và như_vậy đòi_hỏi sự can_thiệp của nước Hoa_kỳ Học_thuyết này cũng chú_giải là Hoa_kỳ không_những sẽ không can_thiệp vào những thuộc địa hiện_thời của các nước Âu châu mà cũng sẽ không xía vào nội_bộ các nước Âu châu Học_thuyết này được đưa ra vào lúc hầu_hết các thuộc địa của Tây_Ban_Nha và Bồ_Đào_Nha tại châu_Mỹ Latin đã giành được độc_lập ngoại_trừ Cuba và Puerto_Rico Hoa_kỳ với sự đồng_ý của Vương_quốc_Anh muốn bảo_đảm là sẽ không có cường_quốc Âu châu nào can_thiệp vào các vấn_đề Mỹ châu Dự_định và tác_động của học_thuyết này kéo_dài hơn 100 năm với vài sự thay_đổi nhỏ Mục_đích nguyên_thuỷ của nó là để cho các quốc_gia châu_Mỹ Latin mới giành được độc_lập không bị_can thiệp bởi các nước Âu châu tránh tình_trạng Mỹ châu trở_thành chiến_trường của các cường_quốc Âu châu 1848 dưới thời tổng_thống James_K_Polk và 1870 dưới thời tổng_thống Ulysses_S_Grant học_thuyết này mở_rộng thêm việc cấm chuyển_nhượng thuộc địa cho một cường_quốc khác Tuy_nhiên mãi cho đến năm 1853 từ Học_thuyết Monroe mới được ghi vào từ_điển Mỹ Bối_cảnh Thời_kỳ tổng_thống Monroe từ năm 1817 cho tới 1825 là lúc nước Mỹ trong nội_bộ đã ổn_định và nền kinh_tế phát_triển mạnh Chỉ vài năm trước đó khi nước Hoa_kỳ thêm được vùng thuộc địa Louisiana của Pháp vào năm 1803 và vùng Florida của Tây_Ban_Nha năm 1819 lãnh_thổ mở_rộng hầu_như gần gấp đôi trong trường_hợp đầu_tiên chính Monroe là người điều_đình tại Paris_Về mặt_khác chính Hoa_Kỳ cũng đã gây_chiến với Vương_quốc_Anh 1812 1814 trong đó thủ_đô Washington_D_C bị đốt cháy và dự_định chiếm_đóng Canada của Hoa_Kỳ đã thất_bại Đặc_biệt Hiệp_Chủng quốc Hoa_Kỳ bị áp_lực lớn Các nền quân_chủ_chuyên_chế Âu châu sau những cuộc xáo_động trong những thập_niên vừa_qua kể từ cách_mạng Pháp năm 1789 đã giành lại quyền_lực Với sự khôi_phục nền quân_chủ Bourbon ở Pháp và những hành_động của Liên_minh Thần_thánh Holy_Alliance bao_gồm Nga Áo Phổ chống lại những tư_tưởng và cơ_sở Cộng_hoà và cấp_tiến khiến cho phong_trào Cộng_hoà trên thế_giới bị đẩy_lùi trở_lại Trong khi đó tại Tây_Ban_Nha vua Ferdinand_VII vào năm 1820 bị áp_lực của phe nổi_dậy đã phải tuyên_bố một thể_chế quân_chủ_lập_hiến theo hiến_pháp mà đã có từ năm 1812 Spanish_Constitution of 1812 Tuy_nhiên chính_thể cộng_hoà này chỉ tồn_tại một thời_gian ngắn Liên_minh Thần_thánh lo_sợ các cuộc cách_mạng tương_tự sẽ xảy ra tại nước mình làm áp_lực với chính_thể quân_chủ Pháp gởi quân_đội sang Tây_Ban_Nha Không được sự ủng_hộ của toàn dân vì các linh_mục Thiên_chúa_giáo đứng về phía Bảo_hoàng phe Cách_mạng mất thành_trì cuối_cùng ở Cádiz vào năm 1823 Vương_quốc_Anh phản_đối sự xâm_lăng của Pháp sang Tây_Ban_Nha lo_sợ sự thành_công của Liên_minh Thần_thánh sẽ đưa đến những phiêu_lưu quân_sự của họ tại những thuộc địa cũ của Tây_Ban_Nha tại Nam_Mỹ_Mặc dù Anh không chính_thức công_nhận sự độc_lập của các nước Nam_Mỹ họ có những quyền_lợi về kinh_tế và những quan_hệ thương_mãi phát_đạt mà sự can_thiệp của Tây_Ban_Nha và Liên_minh Thần_thánh có_thể làm hư_hại Một tranh_chấp thứ hai trên lục_địa Âu châu là cuộc cách_mạng của Hy_lạp chống lại sự cai_trị của Đế_quốc Ottoman Sau khi quân_đội Thổ từ năm 1821 tới 1822 đã giành lại được phần_lớn lãnh_thổ người Hy_lạp vào mùa thu 1822 lại thành_công trong việc đánh_đuổi lính Thổ_Ngay từ năm 1821 họ đã kêu_gọi các cường_quốc Âu châu và Hoa_kỳ chính_thức công_nhận chính_phủ họ Mặc_dù lời kêu_gọi không được đáp_ứng cuộc chiến_đấu dành độc_lập của người Hy_Lạp được phe Cộng_hoà và Dân_chủ ủng_hộ Ngay ở Mỹ chính_phủ cũng bị làm áp_lực phải giúp_đỡ chính_phủ Hy_lạp mới hay tối_thiểu phải công_nhận họ Trong tình_trạng đó Vương_quốc_Anh qua các cuộc nói_chuyện giữa Ngoại_trưởng Anh George_Canning và đại_sứ Mỹ tại London ông Richard_Rush vào tháng 8 và tháng 9 năm 1823 đề_nghị với Hoa_kỳ cùng nhau lập một liên_minh công_nhận sự độc_lập của các nước Nam_Mỹ và để đối_phó trong trường_hợp các cường_quốc Âu châu muốn can_thiệp vào Đây là phản_ứng của Canning với tin_đồn về dự_định của các nước Âu châu lập một hội_nghị đối_phó với các thuộc địa cũ ở Nam_Mỹ của Tây_Ban_Nha và về các tin theo đó các đoàn tàu Pháp đang chờ_đợi chở quân_lính Tây_Ban_Nha sang chiếm lại các thuộc địa Hiệu_quả Đáp_ứng quốc_tế Bởi_vì Hoa_Kỳ thiếu lực_lượng quân_đội và hải_quân đáng gờm vào lúc đó học_thuyết đã bị quốc_tế coi_thường Học_thuyết này tuy_nhiên được vương_quốc_Anh chấp_thuận ngầm và hải_quân hoàng_gia Anh đã làm cho nó có hiệu_lực như là một phần của Pax_Britannica mà bắt tôn_trọng sự trung_lập ở biển_cả Học_thuyết này đi cùng với sự phát_triển của chính_sách Anh tự_do kinh_tế đối ngược với chủ_nghĩa trọng_thương Cách_mạng kỹ_nghệ ở Anh tìm_kiếm các nơi để có_thể bán được hàng sản_xuất và nếu các quốc_gia châu_Mỹ Latin mới giành được độc_lập lại trở_thành thuộc địa của Tây_Ban_Nha một lần nữa các cửa_mở cho nước Anh vào các thị_trường những nước này sẽ lại bị chính_sách chủ_nghĩa trọng_thương của Tây_Ban_Nha đóng lại
Học_thuyết Monroe