Zingiber rubens Zingiber rubens là một loài thực_vật có hoa trong họ Gừng_Loài này được William_Roxburgh miêu_tả khoa_học đầu_tiên năm 1810 Mẫu định_danh Zingiberaceae_Resource_Centre_ZRC hiện_tại chưa ghi_nhận mẫu_vật hoặc hình_ảnh nào là holotype lectotype Kai_Larsen 1996 ghi vắn_tắt như sau rubens Roxb_Asiat_Res 11 1810 348 Type_Hook f Thomson_Herb_Ind_Or 10 to be selected at K Từ nguyên Tính từ định_danh rubens là động tính từ chủ_động thời hiện_tại trong tiếng Latinh nghĩa_là màu đỏ ánh đỏ hung đỏ ở đây là để nói tới các lá_bắc của cành hoa bông thóc có màu đỏ của loài này Phân_loại Z rubens thuộc về tổ Cryptanthium Phân bố Loài này có trong khu_vực từ miền đông Ấn_Độ Bhutan Nepal qua Bangladesh Myanmar tới Thái_Lan Lào Môi_trường sống là rừng lá sớm rụng ẩm_ướt hay dưới tán trong các rừng tếch nơi râm mát POWO cho rằng nó có ở miền nam Trung_Quốc nhưng Flora of China không ghi_nhận loài này có ở Trung_Quốc POWO cũng cho rằng nó có ở Việt_Nam Phạm_Hoàng_Hộ 1999 cũng ghi_nhận điều này và gọi nó là gừng đỏ Tại MNHN hiện_tại lưu các mẫu sau Balansa_B 4215 MNHN P P00289173 MNHN P P00289174 Balansa_B 4216 MNHN P P00289175 thu_thập tương_ứng vào tháng 11 năm 1887 và tháng 9 năm 1886 tại núi Ba_Vì ban_đầu được định_danh là Z rubens nhưng hiện_tại đều được coi là Z roseum Ngoài_ra hai mẫu do P A Eberhardt thu_thập tại Việt_Nam năm 1907 hiện vẫn được định_danh là Z rubens nhưng không có thông_tin gì về điểm lấy mẫu là Eberhardt_P_A s n MNHN P P00451010 và MNHN P P00451011 Mô_tả Cây_thảo thân rễ lâu năm cao 1 8 2 5 m Thân rễ ruột màu trắng kem vỏ màu nâu sáng mùi thơm nhẹ Thân lá thon búp măng nhẵn_nhụi màu xanh lục ở trên màu hồng ánh đỏ ở dưới Lá 7 cặp phiến_lá hình elip đến thuôn dài hình mác rộng 30 40 10 12 cm mặt gần trục nhẵn_nhụi mặt xa trục có lông_tơ đỉnh nhọn đáy tù mép gợn sóng nhiều hay ít lưỡi bẹ hình_tam_giác dài 1 cm nhẵn_nhụi màu trắng dạng màng cuống lá dài 3 5 mm hơi có lông_tơ Cụm hoa mọc từ thân rễ phủ_phục kết đặc cành hoa bông thóc hình trứng 6 5 5 6 5 cm đỉnh cắt cụt cuống cụm hoa dài 6 7 cm Lá_bắc hình mác dài 6 cm màu đỏ tươi hơi có lông_tơ Lá_bắc con thường thẳng dài 5 5 cm thưa lông_tơ màu đỏ nhạt dạng màng Hoa_màu ánh trắng đến đỏ nhạt đài_hoa hình ống dài 2 5 cm màu trắng dạng màng ống tràng hoa dài 4 cm màu ánh trắng đến đỏ nhạt các thuỳ tràng hoa chuyển thành màu đỏ tươi có lông_tơ thuỳ tràng lưng 3 5 0 5 cm các thuỳ bên 3 0 6 cm cánh môi nền màu ánh vàng kem điểm những đốm màu đỏ thuỳ giữa thuôn dài 3 1 cm đỉnh thuôn tròn hiếm khi chẻ đôi nhị lép bên rất nhỏ thuôn tròn Nhị dài 3 5 cm hình vòng_cung màu đỏ sẫm chỉ nhị dài 2 mm màu trắng các thuỳ bao_phấn gần thuôn dài song_song dài 2 cm đường_kính 4 mm màu nâu hạt_dẻ ánh vàng mào dài và cong dài 1 5 m màu nâu hạt_dẻ ánh hồng Bầu nhuỵ thuôn dài_dài 5 mm và đường_kính 3 4 mm màu ánh nâu có lông_tơ 3 ngăn noãn đính trụ với 3 hàng noãn mỗi ngăn vòi nhuỵ dài 5 8 6 cm đầu nhuỵ hình phễu dài 1 mm màu trắng mép có lông rung tuyến trên bầu 2 thẳng dài 4 5 mm màu vàng nhạt Quả nang hình trứng ngược 2 6 1 cm màu trắng ánh hồng Ra hoa và tạo quả tháng 8 10
Zingiber rubens