Hãn quốc Sibir_Hãn quốc Sibir là một nhà_nước của người Đột_Quyết nằm ở miền tây Siberia_Trong suốt lịch_sử tồn_tại của hãn quốc ngôi_vị hãn thường_xuyên là vấn_đề tranh_chấp giữa các thành_viên thuộc dòng_dõi Shiban_Tích_Ban và các thành_viên thuộc dòng_dõi Taibuga song cả hai đều là hậu_duệ trực_tiếp theo phụ_hệ của Thành Cát_Tư_Hãn thông_qua người con trai cả là Truật_Xích và người con trai thứ năm là Tích_Ban_Lãnh thổ Hãn quốc Sibir từng là một bộ_phận của đế_quốc Mông_Cổ Bạch_Trướng hãn quốc và Kim_Trướng hãn quốc Hãn quốc Sibir là một đất_nước đa sắc_tộc bao_gồm người Tatar_Siberi_Khanty_Mansi Nenets và Selkup_Hãn quốc Sibir là nhà_nước Hồi_giáo xa nhất về phía bắc được ghi_chép trong lịch_sử Đây cũng là nhà_nước Đột_Quyết cực bắc thứ nhì sau Yakut_Hãn quốc Sibir bị Ermac_Timofeyevich chinh_phục vào năm 1582 và cũng là sự khởi_đầu của tiến_trình người Nga cuộc chinh_phục Sibir_Tầng lớp quý_tộc của Hãn quốc Hãn quốc Sibir do các Mirza quản_lý họ có nguồn_gốc từ các bộ_lạc Đột_Quyết khác nhau Các lãnh_địa của Mirza được tổ_chức một_cách lỏng_lẻo và đều nằm dưới thẩm_quyền trên danh_nghĩa của Hãn_Chimgi_Tura và Qashliq_Các_Mirza cũng lãnh_đạo các chiến_binh của hãn quốc Sibir trong trận chiến và mang lòng trung_thành trên danh_nghĩa với Hãn_Chimgi_Tura và Qashliq_Văn_hoá Hồi_giáo là quốc_giáo của Hãn quốc Sibir_Hãn_Chimgi_Tura và Qashliq theo tôn_giáo này Các nhà_thờ lớn Hồi_giáo các cung_điện và những bức tường kiên_cố được xây_dựng tại cả Chimgi_Tura và Qashliq_Các lãnh_tụ Imam và Mufti của Hãn quốc Sibir còn có một_số ảnh_hưởng đối_với vùng Kazan lân_cận và thậm_chí là đến cả Samarqand_Hãn quốc Sibir là nhà_nước Hồi_giáo xa nhất về phía bắc được ghi_nhận trong lịch_sử lãnh_thổ của nó thậm_chí còn bao_gồm vùng bờ biển của Bắc_Băng_Dương_Lịch sử Hãn quốc Sibir được thành_lập vào thế_kỷ 15 vào một thời_điểm khi dòng_dõi hậu_duệ của Truật_Xích nói_chung đang ở trong trạng_thái suy_sụp Thủ_đô ban_đầu của các hãn là Chimgi_Tura_Hãn đầu_tiên là Taibuga song người này không phái là một thành_viên của nhà Bác Nhĩ_Tể_Cát_Đặc Borjigin gồm những hậu_duệ của Thành Cát_Tư_Hãn_Kế vị Taibuaga là một người con trai tên là Khoja hay Hoca và một người con trai của Khoja tên là Mar sau đó lại kế_vị cha Nhà Taibuga kiểm_soát thực_tế đối_với khu_vực giữa sông Tobol và trung_lưu sông Irtysh_Dòng_Tích_Ban tức các hậu_duệ của Truật_Xích thường_xuyên tuyên_bố rằng khu_vực đó là của họ Ibak_Khan một thành_viên của một nhánh cất bậc thấp của nhà Tích_Ban đã giết chết Mar và đoạt lấy Chimgi_Tura_Nhà_Taibuga lại phục_hồi khi cháu nội của Mar là Muhammad chạy trốn đến các lãnh_thổ phía đông xung_quanh sông Irtysh và giết chết Ibak trong một trận chiến vào năm 1493 Muhammad đã quyết_định không tiếp_tục ở tại Chimgi_Tura mà chọn một thủ_đô mới tên là Iskar hay Sibir nằm ven sông Irtysh_Người_Nga chinh_phục Kazan vào năm 1552 đã thúc_đẩy vị hãn thuộc nhà Taibuga tên là Yadigar tìm_kiếm mối quan_hệ thân_thiện với Moskva_Tuy nhiên Yadigar đã bị một thành_viên của nhà Tích_Ban thay_thế người này là một cháu nội của Ibak tên là Kuchum_Nhiều năm giao_tranh 1556 1563 đã kết_thúc với cái chết của Yadigar và Kuchum trở_thành hãn Chinh_phục Sibir_Kuchum đã nỗ_lực để cải đạo người Tatar_Siberia hầu_hết theo Shaman giáo sang Hồi_giáo Quyết_định của ông về việc tiến_hành một cuộc đột_kích vào các trạm thương_mại của gia_đình Stroganov đã dẫn đến một cuộc chinh_phạt do một người Cossack tên Ermac_Timofeyevich tiến_hành nhằm chống lại Hãn quốc Sibir_Quân của Kuchum đã bị Ermac đánh_bại trong trận Mũi_Chuvash vào năm 1582 và người Cossack đã tiến vào Iskar cùng năm đó Kuchum tái tổ_chức quân_đội giết chết Ermac trong trận chiến vào năm 1584 và tái khẳng_định quyền_lực của mình đối_với Sibir_Tuy nhiên 14 năm sau đó người Nga đã dần_dần chinh_phục Hãn quốc Năm 1598 Kuchum bị đánh_bại bên bờ sông Obi và buộc phải chạy trốn đến lãnh_thổ của hãn quốc Nogai_Danh sách hãn Nhà Taibuga_BULLET 1 On_BULLET 2 Taibugha_BULLET 3 Khoja_BULLET 4 Mar_Ibak giết BULLET 5 Obder có_lẽ chết khi bị Ibak giam_cầm BULLET 6 Makhmet_Mamuq_Ibak giết BULLET 7 Abalak con trai của Obder_BULLET 8 Aguish_BULLET 9 Kasim con trai của Makhmet_BULLET 10 Yadiger_Kuchum giết BULLET 11 Bekbulat anh_em của Yadiger và có_thể là đồng nhiếp_chính BULLET 12 Seid_Akhmat tái_chiếm Sibir sau cái chết của Ermac bị người Nga bắt vào năm 1588 Nhà Tích_Ban_BULLET 1 Ibak_Khan_BULLET 2 Murtaza_Khan_BULLET 3 Kuchum_Khan_BULLET_Ali ibn Kuchum cố tái_chiếm Sibir sau cái chết của Ermac_BULLET_Ishim_Asim ibn Kuchum kết_hôn với một người Kalmyk và định_cư tại lãnh_thổ của vợ vào năm 1620 Tham_khảo BULLET Forsyth_James_A_History of the Peoples of Siberia_Russia s North_Asian_Colony 1581 1990 Cambridge_University_Press 1992 ISBN 0 521 40311 1 BULLET http www ozturkler com data _ english 0003 0003 _ 10 _ 11 htm BULLET http pandora cii wwu edu vajda ea210 tatar htm BULLET http timelines ws countries SIBERIA HTML
Hãn quốc Sibir