Khởi_nghĩa ngày 9 tháng 9 năm 1944 ở Bulgaria Khởi_nghĩa ngày 9 tháng 9 hay Cách_mạng Xã_hội_chủ_nghĩa ngày 9 tháng 9 hay Đảo_chính ngày 9 tháng 9 là một sự_kiện chính_trị quân_sự mang tính bước_ngoặt diễn ra ở Bulgaria ngày 9 tháng 9 năm 1944 Trong sự_kiện này lực_lượng kháng_chiến chống phát_xít của Mặt_trận Tổ_quốc Bulgaria đã tiến_hành khởi_nghĩa lật_đổ chính_phủ thân Đức của thủ_tướng K V Muraviev thành_lập chính_phủ mới do K S Geogriev đứng đầu Cuộc khởi_nghĩa ngày 9 tháng 9 đã đem lại nhiều thay_đổi quan_trọng về kinh_tế xã_hội và chính_trị ở Bulgaria trong đó trước_nhất là Bulgaria hoàn_toàn rời bỏ phe Trục và đứng vào hàng_ngũ các nước Đồng_Minh chống phát_xít Bối_cảnh Bulgaria chính_thức tham_gia phe Trục khi họ ký Hiệp_ước Ba bên vào ngày 1 tháng 3 năm 1941 vào_khoảng thời_điểm người Đức xâm_lược Hi_Lạp và Nam_Tư_Ngày 25 tháng 11 năm 1941 năm_tháng sau khi Đức Quốc xã xâm_lược Liên_Xô_Bulgaria cũng tham_gia Hiệp_ước chống Quốc_tế Cộng_sản chính_thức tham_chiến với Liên_Xô_Tuy nhiên do tình_cảm tốt_đẹp đối_với Nga của người Bulgaria vẫn còn đáng_kể trong suốt thế_chiến thứ hai chính_phủ Bulgaria và bản_thân vua Boris_III đã cố tránh_né việc tham_gia trực_tiếp vào_cuộc chiến với Liên_Xô thậm_chí họ còn không tuyên_chiến với Liên_Xô và duy_trì quan_hệ ngoại_giao với nước này Dù_sao việc quân_đội Bulgaria chiếm_đóng một phần Hy_Lạp Nam_Tư và đàn_áp phong_trào khởi_nghĩa ở đây đã giúp người Đức có_thể rảnh_rang tập_trung vào_cuộc chiến_tranh Xô_Đức_Hải quân Bulgaria cũng có nhiều cuộc chạm_súng nhỏ với hải_quân Xô_Viết tỉ_như ngày 6 tháng 12 năm 1941 đội thuỷ_quân tuần_tra Bulgaria đã đánh chìm một chiếc tàu_ngầm Sh 204 của Liên_Xô gần cảng Varna_Sau_Trận_Trân Châu_Cảng_Đức_Quốc xã cũng ép Bulgaria tuyên_chiến với Anh và Hoa_Kỳ dù là trên danh_nghĩa vào ngày 13 tháng 12 năm 1941 điều này dẫn đến những cuộc oanh_kích của không_quân Anh Mỹ vào lãnh_thổ Bulgaria Trong giai_đoạn đầu của cuộc_chiến nước Đức Quốc xã và các đồng_minh của nó chiếm thế thượng_phong bao_vây Leningrad đe_doạ thủ_đô Moskva và áp sát bờ Tây sông Volga_Tuy nhiên sau các chiến_thắng mang tính bước_ngoặt của quân_đội Liên_Xô tại_trận Stalingrad và trận Vòng_cung Kursk tình_hình mặt_trận Xô_Đức đã đảo_ngược hoàn_toàn Từ tháng 7 năm 1943 quân_đội Liên_Xô đã liên_tục phản_công và đến năm 1944 về cơ_bản đã giải_phóng tuyệt_đại_bộ_phận lãnh_thổ Liên_Xô tiến vào lãnh_thổ của Ba_Lan và Rumani Trước việc quân Đức bị đẩy lui trên khắp các mặt_trận và tình_hình nội_chính ngày_càng xấu đi vua Boris_III đã tìm cách rời bỏ phe Trục và ký_kết hoà_ước với phe Đồng_Minh Đáng tiếc nhà_vua đột_ngột qua_đời do bệnh tim vào ngày 28 tháng 8 năm 1943 và để lại ngai_vàng cho người con trai nhỏ_tuổi cùng những nhiếp_chính những chính_trị_gia thân Đức Họ đã thực_hiện những chính_sách ngược_lại với Boris_III tự buộc chặt mình với chế_độ Hitler bằng bất_cứ giá nào Tuy_nhiên chính_phủ thân Đức này không tồn_tại lâu Tình_hình chiến_tranh mỗi lúc một xấu cho phe Trục năm 1944 không_quân Anh Mỹ bắt_đầu ném bom tàn_phá thủ_đô Sofia và cuối_cùng đại_thắng Iaşi_Chişinău của quân_đội Liên_Xô vào tháng 8 năm 1944 đã khiến Rumani từ_bỏ phe phát_xít và làm rúng_động các quốc_gia đồng_minh của Đức Quốc xã Trước các sự_kiện bất_lợi xảy ra dồn_dập thủ_tướng cực_hữu thân Đức Dobri_Bozhilov phải từ_chức và I I Bagryanov một người có tư_tưởng thân phương Tây lên thay Ngày 26 tháng 8 chính_phủ Bagryanov tuyên_bố trung_lập rút hết quân khỏi Hi_Lạp_Nam_Tư huỷ_bỏ đạo_luật bài Do Thái yêu_cầu ngưới Đức rút khỏi Bulgaria và cử sứ_giả sang Ai_Cập để điều_đình với Anh và Hoa_Kỳ Tuy_nhiên chính_phủ Bagryanov vẫn để cho quân Đức thuận_lợi rút quân qua nước mình về Nam_Tư tiếp_tục nuôi hy_vọng sẽ được Đức Quốc xã cứu_giúp và điều này đã không làm vừa_lòng các quốc_gia Đồng_Minh đặc_biệt là Liên_Xô_Trước súc ép mạnh_mẽ của chính_phủ Liên_Xô và ngay cả chính_giới trong nước I I Bagryanov từ_chức và ngày 2 tháng 9 K M Muraviev cháu họ của nhà cách_mạng A S Stamboliyski lên thay Chính_phủ Muraviev khôi_phục lại các quyền tự_do dân_chủ của nhân_dân Bulgaria ân_xá tù chính_trị giải_tán mọi tổ_chức phát_xít và huyền_chức Nhiếp_chính Bogdan_Filov_K_V Muraviev còn ra_lệnh tước vũ_khí của các đơn_vị quân Đức đi qua Bulgaria cũng như đóng quân tại Bulgaria đồng_thời hứa sẽ đàm_phán với Anh Mỹ để rút ra khỏi chiến_tranh và tái_lập mối quan_hệ tin_cậy với người Nga Ngày 4 tháng 9 lực_lượng cảnh_sát ở Sofia đã liên_lạc với các đại_diện những tổ_chức chính_trị đối_lập để tiến_hành thương_lượng Tuy_nhiên việc tước vũ_khí của quân_đội Đức Quốc xã trên thực_tế không được tiến_hành nghiêm_túc trong khi việc bắt liên_lạc với các đồng_minh Anh Mỹ qua ngả Hi_Lạp lại được xúc_tiến thực_hiện Ngày 5 tháng 9 K V Muraviev quyết_định tuyên_chiến với nước Đức Tuy_nhiên Bộ_trưởng Chiến_tranh I K Marinov cho đó là một sự vội_vàng và đề_nghị lui lại ba ngày để có_thể rút các sư_đoàn Bulgaria đang đóng tại Macedonia về nước nhằm tránh cuộc tấn_công của quân Đức vào các sư_đoàn Các bộ_trưởng Musharov và Burov cũng tán_thành đề_nghị này của I K Marinov để tránh cho quân_đội Bulgaria khỏi những rủi_ro K V Muraviev buộc phải hoãn việc ra tuyên_bố chiến_tranh với Đức 72 giờ Trong khi đó thì những người yêu nước Bulgaria chống phát_xít đã hoàn_tất mọi việc chuẩn_bị cho cuộc khởi_nghĩa nỏ ra vào ngày hôm sau Trong khi chính_phủ Bulgaria lúng_túng trước sự khống_chế bức_bách của nước Đức Quốc xã và sức_ép của các quốc_gia Đồng_Minh nhân_dân Bulgaria đã tỏ thái_độ khác hẳn Ngay từ năm 1944 trong nước đã diễn ra nhiều phong_trào phản_đối hành_động xâm_lược Liên_Xô của Đức Quốc xã và dần_dần các phong_trào đó phát_triển thành những cuộc đấu_tranh_vũ_trang chống lại các thế_lực phát_xít Từ mùa hè năm 1941 Đảng Cộng_sản Bulgaria đã phát_động cuộc chiến_tranh du_kích với quy_mô trên khắp đất_nước Lực_lượng du_kích của Đảng Cộng_sản nhanh_chóng liên_kết với các lực_lượng_vũ_trang cánh tả và chống phát_xít khác và đến tháng 7 năm 1942 các lực_lượng này tập_hợp lại dưới một Mặt_trận Tổ_quốc thống_nhất với lực_lượng_vũ_trang là Quân giải_phóng Nhân_dân Bulgaria Đến tháng 9 năm 1944 lực_lượng của quân giải_phóng đã phát_triển lên đến 13 liên_đoàn du_kích với 30 000 người phối_hợp chặt_chẽ với các lực_lượng du_kích Nam_Tư_Albania và Hy_Lạp trong cuộc chiến_tranh chống phát_xít Ngay trong quân_đội Bulgaria ảnh_hưởng của Đảng Cộng_sản cũng như Mặt_trận Tổ_quốc rất mạnh_mẽ đến ngày 9 tháng 9 thì các uỷ_ban của binh_lính nhận được sự hỗ_trợ mạnh của Mặt_trận đã được thành_lập tại 210 trong tổng_số 250 đơn_vị quân_đội Bulgaria Ngày 26 tháng 8 cùng thời_gian Bulgaria tuyên_bố trung_lập Ban_Chấp_hành Trung_ương Đảng Cộng_sản Bulgaria đã ban_hành chỉ_thị số 4 hoạch_định kế_hoạch hành_động sắp tới là khởi_nghĩa vũ_trang lật_đổ chính_quyền thân Đức Diễn_biến Trước thái_độ thiếu dứt_khoát của chính_phủ Muraviev đối_với Đức Quốc xã cũng như thiếu nghiêm_túc trong việc tước vũ_khí và trục_xuất quân_đội Đức tại Bulgaria ngày 5 tháng 9 năm 1944 Liên_Xô tuyên_bố chiến_tranh với Bulgraya_Tuy nhiên đến ngày 8 tháng 9 Phương_diện_quân Ukraina 3 Liên_Xô mới vượt biên_giới tiến vào lãnh_thổ nước này Cuộc tiến_công của quân_đội Liên_Xô diễn ra cực_kỳ thuận_lợi và không gặp phải sự chống_cự đáng_kể nào Ở nhiều cửa_khẩu trên biên_giới với Romania các đơn_vị quân_đội Bulgaria đã tự_động mở_toang cánh cửa cho quân_đội Liên_Xô tiến vào và quay súng chống lại phát_xít Đức Đường hành_quân của Phương_diện_quân Ukraina 3 được đón_tiếp bằng những đoàn dân_chúng đông_đảo cùng với rừng cờ_đỏ và hoa Trong khi đó chính_phủ Muraviev lâm vào khủng_hoảng thật_sự Từ ngày 6 tháng 9 các hoạt_động bãi_công đình_công và biểu_tình của công_nhân cũng như các tầng_lớp nhân_dân diễn ra khắp_nơi Đầu_tiên là bãi_công của công_nhân mỏ Pernik sau đó là công_nhân xe_điện ở Sofia rồi tổng_đình_công ở Plovdiv và Gabrovo_Tại_Pleven và Sliven người_dân nổi_dậy phá nhà_lao giải_phóng vô_số tù chính_trị Tại nhiều nơi người biểu_tình đã đánh nhau với cảnh_sát gây nhiều thương_vong cho cả hai bên Mật_vụ Gestapo đã tiến_hành ám_sát một_số người lãnh_đạo biểu_tình nhưng điều này càng tăng thêm sự phẫn_nộ trong dân_chúng Cuộc biểu_tình và đình_công ngày 6 tháng 9 ở Sofia đã châm ngòi cho cuộc Cách_mạng tháng 9 năm 1944 ở Bulgaria Trước tình_hình nguy_kịch ngày 7 tháng 9 chính_phủ Muraviev tuyên_bố huỷ_bỏ lệnh cấm các đảng_phái đặt tất_cả các tổ_chức phát_xít ra ngoài vòng pháp_luật giải_tán đội hiến_binh của Đảng Quốc xã và giải_tán quốc_hội Bulgaria khoá 25 Chính_phủ Muraviev cũng tuyên_bố tịch_thu tất_cả các tài_sản của nhà_nước các công_ty doanh_nghiệp công_dân Đức tại Bulgaria và tuyên_chiến với nước Đức Quốc xã Tuy_nhiên tất_cả đã quá muộn để có_thể cứu_vãn cho nội_các Muraviev_Trong khi đó ngay trong ngày 5 tháng 9 Ban_Chấp_hành Trung_ương Đảng Cộng_sản Bulgaria tổ_chức một cuộc họp khẩn_cấp để bàn về kế_hoạch tổng_khởi_nghĩa nhằm lật_đổ chính_phủ phát_xít ám_chỉ chính_phủ Muraviev và thiết_lập một chính_quyền dân_chủ nhân_dân của Mặt_trận Tổ_quốc Cuộc khởi_nghĩa dự_tính sẽ do các lực_lượng du_kích của Mặt_trận tiến_hành và giờ khởi_sự là đêm_ngày 8 rạng ngày 9 tháng 9 năm 1944 tại thủ_đô Sofia_Về đấu_tranh_chính_trị họ quyết_định sẽ mở_rộng cuộc bãi_công và biểu_tình ở Sofia ra tất_cả các thành_phố lớn ở Bulgaria trong đó trọng_điểm là các thành_phố Plovdiv_Tyrnovo_Vidin_Pleven Vrattsa_Khaskovo và Gorna_Dzhumaya_Về đấu_tranh_vũ_trang các liên_đoàn du_kích có nhiệm_vụ chặn đánh tất_cả các đơn_vị Đức và Bulgaria kéo đến đàn_áp biểu_tình đồng_thời đánh chiếm các mục_tiêu chính_trị quân_sự và kinh_tế quan_trọng trong các thành_phố gồm các toà thị_chính doanh_trại quân_đội nhà_ga bến_tàu các kho hàng tước vũ_khí của các đơn_vị hiến_binh Bulgaria Hội_nghị cũng chuẩn_bị sẵn một nội_các mới để thay_thế nội_các của Konstantin_Muraviev_Do_Georgy Dimitrov lúc này đang ở Liên_Xô để chuẩn_bị đàm_phán với I V Stalin về việc Bulgaria sẽ cho quân_đội Liên_Xô mượn đường qua lãnh_thổ Bulgaria để tấn_công quân Đức ở Nam_Tư và Tây_Romania nên hội_nghị cũng bầu ra Ban lãnh_đạo trong nước của khởi_nghĩa gồm Todor_Zhivkov_Stanko_Todorov Vladimir_Bonev_Ivan_Bonev Thiếu_tướng Ivan_Krystev_Marinov_Bộ_trưởng Bộ chiến_tranh của chính_phủ Muraviev một người ngả theo phe cách_mạng được giao phụ_trách các vấn_đề quân_sự ở miền Nam_Bulgaria dưới sự giám_sát của Dimityr_Ganev_Uỷ_viên Bộ_chính_trị BRP k Tư_lệnh Phương_diện_quân Ukraina 3 nguyên_soái F I Tolbukhin tư_lệnh Tập_đoàn_quân 37 trung_tướng M N Sharokhin tư_lệnh Tập_đoàn_quân 57 trung_tướng N A Gagen đều được thông_báo trước về kế_hoạch các hoạt_động khởi_nghĩa và sẵn_sàng phối_hợp khi cần_thiết Đêm_ngày 8 rạng ngày 9 tháng 9 năm 1944 lực_lượng khởi_nghĩa bắt_đầu hành_động Tại Sofia_Liên đoàn 1 du_kích Bulgaria do Dobry_Terpeshev đã bí_mật rời dãy núi Vitosa đột_nhập vào thành_phố từ nửa_đêm Rạng sáng ngày 9 tháng 9 quân khởi_nghĩa và người_dân Sofia đã đánh chiếm phủ thủ_tướng trụ_sở Bộ Chiến_tranh trụ_sở Bộ Nội_vụ Đài_phát_thanh Bưu_điện trung_tâm Nhà_máy điện Nhà_ga trung_tâm Sofia_Sở cảnh_sát Sofia doanh_trại hiến_binh khu_vực Sofia và nhiều mục_tiêu quan_trọng khác Thủ_tướng Bulgaria Konstantin_Muravyev toàn_bộ Chính_phủ Bulgaria nhiếp_chính triều_đình Bulgaria những người đứng đầu lực_lượng cảnh_sát hiến_binh và một_số đơn_vị quân_đội đều bị quân khởi_nghĩa bắt_giữ 6 giờ 25 phút sáng ngày 9 tháng 9 K S Geogriev Thủ_tướng mới của Bulgaria lên đài_phát_thanh tuyên_bố về việc chính_phủ K M Muraviev chấm_dứt hoạt_động và việc thành_lập chính_phủ mới của Mặt_trận Tổ_quốc Sau đó quốc_hội Bulgaria bị giải_tán Mặt_trận Tổ_Quốc Bulgaria đã lập ra chính_phủ mới với thành_phần tham_gia gồm Đảng Cộng_sản Bulgaria Đảng Công_nhân Dân_chủ Xã_hội Bulgaria Đảng Nông_dân Bulgaria Liên_minh các điền_chủ và một_số thành_viên của phong_trào nông_dân Zveno_Cụ_thể chính_phủ mới bao_gồm các thành_viên sau đây BULLET Thủ_tướng Kimon_Stoyanov_Georgiev_Đảng trung_dung nguyên thủ_tướng Bulgaria 1934 1935 BULLET Bộ_trưởng không bộ Dobry_Terpeshev_BRP k và Nikola_Petkov_Liên minh các điền_chủ BULLET Bộ_trưởng Bộ Ngoại_giao và Tôn_giáo Petko_Staynov_Đảng trung_dung BULLET Bộ_trưởng Bộ Nội_vụ Anton_Yugov_BRP k BULLET Bộ_trưởng Bộ Giáo_dục Giáo_sư Stancho_Cholakov_Đảng trung_dung BULLET Bộ_trưởng Bộ Tư_pháp Tiến_sĩ Mincho_Neychev_BRP k BULLET Bộ_trưởng Bộ Tài_chính Petko_Stoyanov không đảng_phái BULLET Bộ_trưởng Bộ Chiến_tranh Thượng_tướng Damian_Velchev_Đảng trung_dung BULLET Bộ_trưởng Bộ Công_thương và lao_động Dimitar_Neykov_Đảng_Dân chủ xã_hội BULLET Bộ_trưởng Bộ Nông_nghiệp và quản_lý công_sản Asen_Pavlov_Liên minh các điền_chủ BULLET Bộ_trưởng Bộ Giao_thông công_chính Boris_Bumbarov_Liên minh các điền_chủ BULLET Bộ_trưởng Bộ Đường_sắt bưu_chính và điện_báo Angel_Darzhanski_Liên minh các điền_chủ BULLET Bộ_trưởng Bộ Y_tế Tiến_sĩ Racho_Angelov_BRP k BULLET Bộ_trưởng Bộ Các vấn_đề xã_hội Gregory_Cheshmedjiev_Đảng_Dân chủ xã_hội BULLET Bộ_trưởng Bộ Tuyên_truyền Dimo_Kazasov không đảng_phái BULLET Tổng_tư_lệnh quân_đội Thiếu_tướng Ivan_Krastev_Marinov không đảng_phái Ngoài_ra còn có ba thành_viên không phải là Bộ_trưởng được tham_gia nội_các theo một sắc_lệnh của Hoàng_tử Kiril gồm Giáo_sư Dimitri_Ganev cựu thành_viên của Đảng Cấp_tiến Tsvyatko_Boboshevski_Đảng_Nhân dân và Todor_Pavlov_BRP k Ngày 10 tháng 9 chính_phủ mới giải_tán bộ_máy cảnh_sát và hiến_binh của chế_độ cũ thay_thế cho họ là lực_lượng dân_vệ militsiya được tuyển_lựa từ các liên_đoàn du_kích Các trại_tập_trung tại Gonda_Enikyoy_Lebane và một_số tỉnh khác cũng bị giải_thể 8 130 tù chính_trị được giải_phóng khỏi các nhà_lao Các tổ_chức phát_xít trong nước cũng bị thanh_trừng Ở các nơi khác trong thời_gian trước và sau ngày 8 tháng 9 các lực_lượng du_kích Bulagrya và nhân_dân địa_phương cũng tiến_hành khởi_nghĩa lật_đổ các tổ_chức cơ_quan chính_quyền thân phát_xít và phối_hợp với quân_đội Liên_Xô chống lại quân Đức Ngày 7 tháng 9 Liên_đoàn 9 hoạt_động tại tỉnh Shumen đã đánh chiếm thành_phố Shumen và các thị_trấn Tyrgovitse_Popvo_Ngày 8 tháng 9 Liên_đoàn 10 hoạt_động tại khu_vực thành_phố Varna đã phối_hợp với Sư_đoàn đổ_bộ đường không 10 Liên_Xô_Lữ đoàn cơ_giới cận_vệ 15 thuộc Quân_đoàn cơ_giới cận_vệ 4 và Hải_quân_đánh_bộ của Hạm_đội Biển Đen đánh chiếm thành_phố cảng Varna gọi hàng hơn 800 sĩ_quan và bình sĩ Hải_quân Bulgaria trên 12 hạm tàu của hải_quân Bulgaria đang neo_đậu tại cảng này Trong cùng ngày đó Liên_đoàn 8 hoạt_động tại tỉnh Gorno_Oryakhovski đã đánh chiếm thành_phố Gorno_Oryakhovski nhà_ga đầu_mối Tyrnovo và các thị_trấn Gabrovo_Dryanovo_Elena_Sevlyevo cắt đứt tuyến đường_sắt từ Varna đi Sofia bắt_giữ nhiều đoàn tàu chở hàng_hoá quân_sự Đức đang từ Varna đi Sofia và Nam_Tư tại các nhà_ga Tyrnovo và Gorno_Oryakhovski_Phối hợp với Liên_đoàn 8 Liên_đoàn 11 hoạt_động tại tỉnh Pleven cũng đánh chiếm thành_phố Pleven và các thị_trấn Pavlikeni_Lovech và Lukovitsa_Ngày 9 tháng 9 Tập_đoàn_quân 37 hải_quân_đánh_bộ của Hạm_đội Biển Đen và quân của Liên_đoàn du_kích 6 hoạt_động tại khu_vực Yambol cùng tiến vào giải_phóng thành_phố cảng Burgas_Trong khi dân_cư địa_phương đem nho và táo ra thết_đãi và tặng hoa các du_kích quân Bulgaria cùng các chiến_binh Liên_Xô thì hải_quân Đức đã cho nổ_mìn đánh chìm các tàu_chiến Đức đang neo_đậu tai cảng Các thuỷ_binh Đức theo đường rừng bỏ trốn sang phía Tây nhưng chỉ đến Yambol họ đã bị các chi_đội du_kích Tổ_quốc trên_hết và Pyotr_Momchilov phối_hợp với Lữ_đoàn cơ_giới cận_vệ 13 Quân_đoàn cơ_giới cận_vệ 4 bao_vây và bắt sống Số tàn_quân còn lại chạy về Staro_Zagorsk cũng bị Liên_đoàn 5 du_kích Bulgaria tóm gọn Ở miền Nam_Bulgaria từ ngày 6 đến ngày 11 tháng 9 thực_hiện Chỉ_thị ngày 26 tháng 8 của Mặt_trận Tổ_quốc Bulgaria về Tổng_khởi_nghĩa Liên_đoàn 2 hoạt_động tại thành_phố Plovdiv_Liên đoàn 7 hoạt_động tại tỉnh Khashkovo và Liên_đoàn 4 hoạt_động tại tỉnh Gorno_Dzhymaska cũng thực_hiện nhiều trận tấn_công vào các đơn_vị quân Đức và quân_chính phủ Bulgaria đánh chiếm các thành_phố Plovdiv_Gorno_Dzhymaska_Khashkovo giải_phóng hơn 30 khu dân_cư Ở nhiều khu_vực cuộc khởi_nghĩa diễn ra thuận_lợi và không gặp sự chống_cự của chính_quyền cũ tuy_nhiên ở nhiều nơi khác thì tình_hình lại diễn_biến rất ác_liệt Ngày 7 tháng 9 Hơn 2 000 công_nhân đường_sắt và thợ mỏ ở Pernik cách Sofia 30 km về phía Tây đã đình_công chính_quyền thân Đức tại đây đã điều đội hiến_binh đến đàn_áp bắn chết 6 công_nhân và làm bị_thương 13 người Ngày 8 tháng 9 Liên_đoàn 1 du_kích Bulgaria đã điều Lữ_đoàn 4 mang tên Cách_mạng Sofia đến yểm_hộ cho những người khởi_nghĩa nhanh_chóng tiêu_diệt Tiểu_đoàn hiến_binh 3 Sofia_Tại_Plovdiv và Gabrovo những người biểu_tình và quân du_kích của các liên_đoàn 2 và 8 đã đánh chiếm toà thị_chính sở điện_báo nhà_ga Tại các tỉnh Pleven_Varna_Sliven quân của các liên_đoàn du_kích 10 và 11 đã phá vỡ các nhà_tù giải_thoát hàng nghìn tù_nhân Cuộc khởi_nghĩa tại Haskovo đã biến thành một cuộc đụng_độ vũ_trang nghiêm_trọng_Viên chỉ_huy Trung_đoàn pháo_binh 2 Bulgaria đã chỉ_huy quân của mình dùng vũ_khí chống lại Liên_đoàn 7 du_kích Bulgaria Đến ngày 12 tháng 9 Liên_đoàn 7 với sự trợ_giúp của Lữ_đoàn Georgi_Dimitrov số 2 thuộc Liên_đoàn 5 mới chiếm được pháo_đài Haskovo 7 sĩ_quan pháo_binh Bulgaria chỉ_huy trung_đoàn này đã bị xử bắn Haskovo là khu_vực cuối_cùng lọt vào quyền kiểm_soát của nghĩa_quân Đến đây về cơ_bản quân khởi_nghĩa đã làm chủ được hoàn_toàn đất_nước tuy_nhiên tàn_tích của các tổ_chức phát_xít Bulgaria vẫn còn đó và an_ninh trong đất_nước Bulgaria vẫn chưa được bảo_đảm Trong tháng 9 năm 1944 một bộ_phận quân_đội Bulgaria đã chạy theo phát_xít Đức khỏi đất_nước và nhóm này được tổ_chức thành Trung_đoàn bộ_binh xung_kích Waffen_SS_Bulagria số 1 với quân_số hơn 700 người Trong nước các tổ_chức phát_xít tiếp_tục tổ_chức nhiều hoạt_động khủng_bố ám_sát phá_hoại trong khi lực_lượng an_ninh Bulgaria do còn chưa thiết_lập hoàn_chỉnh nên xử_lý các sự_vụ này có phần lúng_túng Tư_lệnh Phương_diện_quân Ukraina 3 Nguyên_soái F I Tolbukhin đã phải cử Cục trưởng cục an_ninh tình_báo của Phương_diện_quân Ivan_Vinarov và tham_mưu_trưởng S S Biryuzov đến Sofia để trực_tiếp nắm tình_hình Không lâu sau đó Bộ Tổng_tham_mưu quân_đội Liên_Xô gửi điện hoả_tốc tới phương_diện_quân yêu_cầu khẩn_cấp truy bắt các tuỳ_viên quân_sự cùng toàn_bộ đoàn_ngoại_giao Đức Quốc xã tại Bulgaria lúc này đã bỏ trốn vì có rất nhiều khả_năng người Đức vẫn đang dùng bộ_máy đó để chỉ_đạo các hoạt_động phá_hoại ngầm ở Bulgaria Cuối vùng sau một ngày truy_lùng ráo_riết 15 giờ chiều ngày 15 tháng 9 toàn_bộ phái_đoàn_Đức cùng các nhân_viên ngoại_giao của chính_phủ Mussolini bị tóm gọn tại nhà_ga Rakovsky Sau vụ bắt_giữ này bộ_máy gián_điệp và phá_hoại ngầm của quân Đức ở Bulgaria lần_lượt bị bóc gỡ Ngày 26 tháng 9 sau khi tình_hình đã được ổn_định Đại_bản_doanh Bộ_Tổng_Tư_lệnh tối cáo STAVKA gửi điện cho tư_lệnh Phương_diện_quân Ukraina 3 yêu_cầu ngưng hết tất_cả các vụ bắt_bớ ở Bulgaria Kết_quả đánh_giá và ảnh_hưởng Cuộc khởi_nghĩa ngày 9 tháng 9 năm 1944 đã đem lại nhiều thay_đổi lớn cho nền chính_trị và xã_hội của Bulgaria đương_thời Trong đó trước_nhất là các thế_lực thân phát_xít đã bị đánh_đổ và bị thanh_trừng nhường chỗ cho chính_phủ dân_tộc dân_chủ do Mặt_trận Tổ_quốc và Đảng Cộng_sản Bulgaria đứng đầu Ngay sau khi lật_đổ được chế_độ cũ chính_phủ Bulgaria nhanh_chóng xúc_tiến việc ký hoà_ước thiết_lập quan_hệ thân_thiện với Liên_Xô và các nước thuộc phe Đồng_Minh và tiến_hành cuộc_chiến chống lại phát_xít Đức Quân_đội Bulgaria cũng rút hết khỏi các vùng lãnh_thổ mà họ chiếm_đóng của Hy_Lạp Nam_Tư và xúc_tiến các hoạt_động hoà_giải với lực_lượng kháng_chiến của các quốc_gia này Sau chiến_tranh Bulgaria cũng trả lại tất_cả các vùng_đất của các nước láng_giềng mà Đức Quốc xã đã cắt cho họ tuy_nhiên người Bulgaria vẫn được giữ lại vùng Nam_Dobruja tại khu_vực cửa_sông Danub_Ngày 28 tháng 10 năm 1944 hiệp_ước đình_chiến giữa Bulgaria và các nước đồng_minh Anh Mỹ Liên_Xô được ký_kết ở Moskva_Cùng ngày_một hiệp_định song_phương giữa Liên_Xô và Bulgaria cũng được ký_kết Theo đó Liên_Xô sẽ viện_trợ về vũ_khí và trang_bị cho Bulgaria để họ thành_lập một quân_đội mới có đủ sức_mạnh tham_chiến trong cuộc chiến_tranh chống phát_xít Từ tháng 10 năm 1944 đến khi chiến_tranh kết_thúc Quân_đội Bulgaria đã nhận được nhiều trang_bị kỹ_thuật vũ_khí khí_tài và các phương_tiện vật_tư bảo_đảm gồm 344 máy_bay trong đó có 120 chiếc Yak 3 120 chiếc IL 2 96 chiếc Pe 2 65 xe_tăng T 34 410 pháo nòng dài 155 lựu_pháo 280 pháo chống tăng 370 súng_cối 18 800 súng_trường 10 615 tiểu_liên 1 270 trung_liên 420 đại_liên 369 điện_đài 2 572 điện_thoại 370 xe ô_tô và hơn 4 triệu viên đạn các loại Cơ_quan hậu_cần của Phương_diện_quân Ukraina 3 đã cung_cấp cho quân_đội Bulgaria 20 000 mét vải và 5 000 đôi giày để trang_bị cho sĩ_quan và binh_sĩ quân_đội Bulgaria cung_cấp hơn 3 000 tấn nhiên_liệu các loại để vận_hành các xe_tăng máy_kéo ô_tô và các khí_tài hạng nặng khác Liên_Xô đã cử các cố_vấn quân_sự đến giúp_đỡ cho việc tái xây_dựng quân_đội Bulgaria Những tướng_lĩnh sĩ_quan bị thanh_trừng do tham_gia khởi_nghĩa chống lại vua Boris_III hay do có tư_tưởng chống phát_xít cũng được triệu_tập vào quân_đội Các sĩ_quan hạ sị quan thân phát_xít đều bị loại_bỏ Ngày 12 tháng 10 tập_đoàn_quân Bulgaria số 1 với quân_số 72 000 người được thành_lập sau đó các tập_đoàn_quân số 2 4 cũng được thành_lập với tổng quân_số lên đến 474 000 người Quân_đội Bulagrya đã tham_chiến trong các trận đánh ở Nam_Tư_Hungary_Áo trong đó có trận giải_phóng Beograd trận phòng_ngự hồ Balaton và tham_gia cùng với các lực_lượng du_kích Nam_Tư giải_phóng các thành_phố Kumanovo_Skopje_Kosovo_Polje Đã có 32 000 binh_sĩ Bulagrya hi_sinh và bị_thương trong cuộc_chiến chống lại các thế_lực phát_xít 360 sĩ_quan và binh sị Bulgaria được trao thưởng các huân huy_chương và 120 000 quân_nhân được trao huy_chương Vì Chiến_thắng trước Đức Quốc xã trong Cuộc chiến_tranh vệ_quốc vĩ_đại 1941 1945 Cuộc khởi_nghĩa tháng 9 năm 1944 cũng đưa Mặt_trận Tổ_quốc và người lãnh_đạo nó Đảng Cộng_sản Bulgaria vào vị_trí lãnh_đạo đất_nước này Từ năm 1944 cho tới sau chiến_tranh Đảng Cộng_sản Bulgaria đã ra_sức củng_cố vị_trí thế đứng của mình trong chính_phủ đất_nước và đánh_bại các đối_thủ chính_trị khác cũng như các thế_lực muốn chống lại Mặt_trận Tổ_quốc Nhiều người đã bị bắt_giữ và bị kết_án trong các phiên_toà của Toà_án Nhân_dân Theo một_số tài_liệu ước_tính có 20 000 40 000 người bị thanh_trừng vì bị quy tội chống lại chính_quyền nhân_dân và chống lại cách_mạng Trong văn_hoá đại_chúng Sự_kiện đã được tái_hiện lại trong bộ phim Trên từng cây_số sản_xuất năm 1969 với sự tham_gia vai chính của diễn_viên Stefan_Danailov_Tham khảo BULLET Делев_Петър и др 51 България в годините на Втората световна война 52 Преходният период на народната демокрация 1944 1947 г История и цивилизация за 11 клас Труд_Сирма 2006 Delev_Petr và các tác_giả khác 51 Bulgaria trong Thế_chiến II 52 Giai_đoạn chuyển_tiếp của nền dân_chủ đại_chúng 1944 1947 Lịch_sử và văn_minh 11 Class_Work_Sirma 2006 BULLET Социализъм_Натрапените мечти за идеален строй Българите и България_Министерство на външните работи Труд_Сирма 2005 Chủ_nghĩa_xã_hội Giấc mơ về hệ_thống lý_tưởng Đất_nước và con_người Bulgaria Bộ Ngoại_giao Nhà_xuất_bản Lao_động Sirma 2005 Liên_kết ngoài BULLET Phim lịch_sử về giai_đoạn 9 9 1944 đến giữa những năm 1950 ở Bulgaria phần 1 phần 2 phần 3
Khởi_nghĩa ngày 9 tháng 9 năm 1944 ở Bulgaria