Chiến_dịch tấn_công Bryansk_Chiến dịch tấn_công Bryansk là chiến_dịch tấn_công lớn nhất của Phương_diện_quân Bryansk trong các hoạt_động quân_sự trên hướng Smolensk năm 1943 và là chiến_dịch tấn_công cuối_cùng của phương_diện_quân này trước khi giải_thể Từ ngày 17 tháng 8 đến ngày 2 tháng 10 năm 1943 bằng các hoạt_động đột_kích sâu đánh tạt sườn đạt trình_độ nghệ_thuật quân_sự cao Phương_diện_quân Bryansk đã đánh_bại chủ_lực Tập_đoàn_quân 9 Đức giải_phóng các thành_phố Bryansk_Lyudinovo_Krichev_Klintsy Novozybkov và hơn 1 500 làng_mạc thị_trấn Trong 45 ngày tấn_công Phương_diện_quân Bryansk đã tiêu_diệt 5 sư_đoàn_Đức đánh thiệt_hại nặng 7 sư_đoàn khác đẩy_lùi chủ_lực Tập_đoàn_quân 9 Đức về tuyến sông Pronya và sông Sozh áp sát tuyến phòng_thủ Đông_Nam_Byelorussya của Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức bao_vây Gomen từ ba phía Bằng chiến_dịch này Phương_diện_quân Bryansk đã khép chặt sườn phải của họ với sườn trái của Phương_diện_quân Tây trong một hoạt_động hiệp_đồng chặt_chẽ phá vỡ các tuyến phòng_thủ của quân_đội Đức Quốc xã trên hướng Roslavl đánh chiếm thành_phố này và tiến sâu từ 150 km đến 200 km về phía Tây Sau khi giải_thể ngày 10 tháng 10 năm 1943 Bộ_chỉ_huy Phương_diện_quân Bryansk được điều đến mặt_trận Baltic để thành_lập Phương_diện_quân Baltic 2 Các tập_đoàn_quân của nó gia_nhập đội_hình của Phương_diện_quân Byelorussia đã tiếp_tục phát_huy chiến_quả trong Chiến_dịch Gomel_Rechitsa phá vỡ phòng_tuyến sông Sozh của Tập_đoàn_quân 9 Đức đánh chiếm Gomel và các bàn_đạp có lợi cho Chiến_dịch Bagration sau đó Bối_cảnh của chiến_dịch Do kết_quả của Chiến_dịch tấn_công Oryol_Orlovsky tuyến mặt_trận từ phía Nam_Kirov đến Dmitrovsk_Orlovsky đã được nắn thẳng Cái chèn sắt do các sư_đoàn xe_tăng Đức tạo nên tại_chỗ lồi Oryol_Mtsensk chia_cắt mặt_trận của Phương_diện_quân Bryansk đã bị quân_đội Liên_Xô đập vỡ Phương_diện_quân Bryansk đã tiến ra tuyến tiếp_cận thành_phố mục_tiêu chính của họ Bryansk_Tuy nhiên sau khi phải rút chạy khỏi Oryol tướng Walter_Model tư_lệnh Tập_đoàn_quân 9 Đức đã dựng lên Phòng_tuyến Hagen chạy dọc phía Đông sông Desna_Trong đó Bryansk vừa đóng vai_trò là một trung_tâm phòng_ngự của toàn_bộ phòng_tuyến vừa là đầu_mối đường_sắt quan_trọng trong vùng Lợi_dụng tuyến đường_sắt chạy dọc mặt_trận từ Lyudinovo qua Dyatkovo_Bryansk_Navlya đến Suzemka_Tập đoàn quân 9 đã sử_dụng chiến_thuật phòng_ngự cơ_động chặn_đứng các đợt tấn_công của Phương_diện_quân Bryansk và cánh phải của Phương_diện_quân Trung_tâm Liên_Xô_Toàn bộ khu_vực mà Phương_diện_quân Bryansk dự_định sẽ tác_chiến có chiều rộng chính_diện tấn_công hơn 220 km và chiều sâu từ 200 km phía Bắc đến 250 km phía Nam_Địa hình bị chia_cắt bởi sáu con sông chảy theo hướng Bắc_Nam gồm sông Desna ở phía Đông_Bryansk sông Sudost và sông Borba là hai chi_lưu của sông Desna các con sông Iput_Besed và sông Sozh đều là các chi_lưu thượng_nguồn của sông Dniepr_Khu vực này gồm phần_lớn là rừng rậm ôn_đới các thung_lũng ven sông Những dải rừng lớn dọc theo các con sông đều rất thuận_tiện cho việc giấu quân Các thành_phố thị_trấn làng_mạc đều đóng trên những gò đất cao cũng có_thể sử_dụng làm các trung_tâm phòng_thủ Địa_hình này cản_trở khá lớn đến việc sử_dụng không_quân và pháo_binh Xe_tăng cũng có_thể triển_khai được nhưng với số_lượng hạn_chế do đường giao_thông kém phái triển Chỉ còn bộ_binh và kỵ_binh có_thể giải_quyết được những khó_khăn do điều_kiện tự_nhiên đem lại Binh_lực Quân_đội Liên_Xô_Phương diện quân Bryansk do thượng_tướng Markian_Mikhailovich_Popov làm tư_lệnh biên_chế đến ngày 1 tháng 9 năm 1943 gồm có BULLET Tập_đoàn_quân 50 của trung_tướng I V Boldin thành_phần gồm có BULLET Bộ_binh Quân_đoàn 46 các sư_đoàn 108 110 324 380 BULLET Pháo_binh 1 trung_đoàn pháo nòng dài 2 trung_đoàn lựu_pháo 1 trung_đoàn pháo chống tăng 3 trung_đoàn súng_cối 3 trung_đoàn phòng_không BULLET Thiết_giáp 1 lữ_đoàn và 1 tiểu_đoàn xe_tăng 1 trung_đoàn và 2 tiểu_đoàn pháo_tự_hành BULLET Công_binh 1 lữ_đoàn công_binh hỗn_hợp 2 tiểu_đoàn công_binh công_trình 2 tiểu_đoàn rà phá mìn BULLET Tập_đoàn_quân 3 của trung_tướng A V Gorbatov thành_phần gồm có BULLET Bộ_binh Các quân_đoàn 41 80 và Sư_đoàn 269 tổng_cộng 7 sư_đoàn BULLET Pháo_binh 1 trung_đoàn pháo nòng dài 1 trung_đoàn súng_cối 1 trung_đoàn phòng_không BULLET Thiết_giáp 3 trung_đoàn xe_tăng dộc lập 1 trung_đoàn pháo_tự_hành BULLET Công_binh 1 tiểu_đoàn công_binh hỗn_hợp BULLET Tập_đoàn_quân 11 của trung_tướng I I Fedyuninsky thành_phần gồm có BULLET Bộ_binh Các quân_đoàn 25 53 tổng_cộng 7 sư_đoàn BULLET Pháo_binh 1 trung_đoàn pháo chống tăng 1 trung_đoàn súng_cối 1 sư_đoàn phòng_không BULLET Thiết_giáp 3 trung_đoàn xe_tăng 1 trung_đoàn pháo_tự_hành BULLET Công_binh 2 tiểu_đoàn công_binh hỗn_hợp BULLET Tập_đoàn_quân cận_vệ 11 của thượng_tướng I Kh_Bagramyan thành_phần gồm có BULLET Bộ_binh Các quân_đoàn bộ_binh cận_vệ 8 16 36 và sư_đoàn 115 độc_lập Tổng_cộng 10 sư_đoàn BULLET Pháo_binh 5 trung_đoàn lựu_pháo 1 trung_đoàn pháo chống tăng 1 trung_đoàn súng_cối 5 trung_đoàn phòng_không BULLET Công_binh 4 tiểu_đoàn công_binh hỗn_hợp BULLET Tập_đoàn_quân 63 của trung_tướng V Ya_Kolpakchi thành_phần gồm có BULLET Bộ_binh Các quân_đoàn 35 40 và các sư_đoàn 41 196 Tổng_cộng 8 sư_đoàn BULLET Pháo_binh 1 trung_đoàn lựu_pháo 2 trung_đoàn pháo chóng ătng 1 trung_đoàn súng_cối 1 sư_đoàn phòng_không BULLET Thiết_giáp 1 trung_đoàn xe_tăng 1 trung_đoàn pháo_tự_hành BULLET Công_binh 1 tiểu_đoàn công_binh hỗn_hợp BULLET Tập_đoàn_quân không_quân 15 của trung_tướng N F Naumenko thành_phần gồm có BULLET Tiêm_kích 4 sư_đoàn BULLET Cường_kích 3 sư_đoàn BULLET Ném bom 3 sư_đoàn BULLET Vận_tải 2 sư_đoàn BULLET Trinh_sát liên_lạc 2 trung_đoàn BULLET Lực_lượng trực_thuộc Phương_diện_quân BULLET Kỵ_binh Quân_đoàn kị_binh cận_vệ 2 3 sư_đoàn kỵ_binh 1 trung_đoàn pháo_tự_hành 1 trung_đoàn pháo chống tăng 2 trung_đoàn súng_cối 1 trung_đoàn phòng_không BULLET Thiết_giáp Quân_đoàn xe_tăng 1 Lữ_đoàn xe_tăng 29 2 trung_đoàn pháo_tự_hành 2 trung_đoàn cơ_giới BULLET Pháo_binh 2 sư_đoàn pháo nòng dài 2 lữ_đoàn Katyusha 1 lữ_đoàn pháo chống tăng 10 truyng đoàn súng_cối 2 sư_đoàn và 2 trung_đoàn phòng_không Quân_đội Đức Quốc xã Chủ_lực Tập_đoàn_quân 9 Đức do thượng_tướng Walter_Model chỉ_huy và cánh Bắc của Tập_đoàn_quân 2 Đức phòng_thủ trên khu_vực Thành_phần gồm có BULLET Quân_đoàn bộ_binh 55 của tướng Erich_Jaschke gồm Sư_đoàn xe_tăng 20 các sư_đoàn bộ_binh 283 211 321 BULLET Quân_đoàn bộ_binh 23 của tướng Johannes_Frießner gồm các sư_đoàn bộ_binh 110 129 183 và sư_đoàn bộ_binh nhẹ 707 BULLET Quân_đoàn xe_tăng 46 của tướng Hans_Gollnick gồm Sư_đoàn xe_tăng 16 các sư_đoàn bộ_binh 253 134 296 339 BULLET Quân_đoàn bộ_binh 35 của tướng Friedrich_Wiese gồm Sư_đoàn xe_tăng 4 các sư_đoàn bộ_binh 6 216 299 383 BULLET Quân_đoàn bộ_binh 20 thuộc Tập_đoàn_quân 2 của tướng Rudolf_Freiherr von Roman gồm các sư_đoàn bộ_binh 45 102 137 292 Tập_đoàn không_quân 4 Cụm tập_đoàn_quân Nam và Tập_đoàn không 6 Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm yểm_hộ từ trên không cho 5 quân_đoàn_Đức đóng tại khu_vực tác_chiến Quân_đội Đức Quốc xã bố_trí phòng_thủ trên ba tuyến BULLET Tuyến 1 từ Lyudinovo trên sông Borba qua phía đông Dyatkovo đông Bryansk qua Khoteyevo và kết_thúc trên sông Nerussa phía Tây_Dmitrovsk_Orlovsky 15 km BULLET Tuyến 2 từ Snopot dọc theo sông Desna qua Zhukovka đến Selso và Bryansk sau đó chạy dọc sông Sudost từ Bezhitsa qua Pochev_Pogarsk đến Gremyach_BULLET_Tuyến 3 từ Prigorye dọc theo sông Iput qua Nivnoye_Surazh_Klintsy đến Novozubkob_Diễn biến Chuẩn_bị chiến_dịch Đây là lần thứ hai quân_đội Liên_Xô tiến_hành chiến_dịch tấn_công trên khu_vực Byransk sau thất_bại của Chiến_dịch Bryansk lần thứ nhất do Phương_diện_quân Trung_tâm tiến_hành diễn ra ngay trước Trận_Kursk Sau đó tuy chiến_thắng trong Chiến_dịch Kutuzov nhưng quân_đội Liên_Xô vẫn phải dừng lại trước phòng_tuyến Hagen chạy từ Lyudinovo đến phía Đông_Dmitrovsk_Orlovsky_Việc đột_phá qua phòng_tuyến này đặt ra cho Bộ_tư_lệnh Phương_diện_quân Bryansk những bài_toán mới Tư_lệnh Phương_diện_quân Bryansk tướng M M Popov nhận thấy binh_lực và phương_tiện không được sung_túc lắm của Phương_diện_quân Bryansk không đủ cho việc thực_hiện chiến_thuật đánh bóc vỏ đối_với Phòng_tuyến Hagen_Cần tìm một giải_pháp khác để vượt qua phòng_tuyến này Ngày 16 tháng 8 qua hệ_thống chia_sẻ tin_tức tình_báo giữa các phương_diện_quân báo_cáo của trinh_sát của Tập_đoàn_quân 10 có nhắc đến việc cánh trái của Tập_đoàn_quân này đã đánh chiếm các điểm_cao 26 và 28 8 tại nơi tiếp_giáp giữa hai Phương_diện_quân mà quân_đội Liên_Xô lâu_nay vẫn phải dừng lại do sức phòng_thủ cứng_rắn của quân Đức Trinh_sát mặt_trận cũng cho biết quân Đức điều Sư_đoàn bộ_binh 211 Quân_đoàn bộ_binh 55 đi nơi khác thay vào đó là Sư_đoàn bộ_binh 321 mới được đưa từ tuyến sau lên Phát_hiện thấy đây là hướng đột_kích có nhiều triển_vọng thượng_tướng M M Popov liền thay_đổi kế_hoạch tấn_công Thay_vì các cuộc tấn_công vỗ mặt vào phòng_tuyến Hagen và tiếp_tục phải bóc gỡ từng lớp phòng_thủ trên các tuyến sông từ Bắc xuống Nam trên đường tấn_công từ Đông sang Tây_M_M_Popov muốn mượn vị_trí thuận_lợi của Tập_đoàn_quân 10 để đánh_đòn đột_kích từ Bắc xuống Nam vào phía sau các lớp phòng_thủ ấy Tuy_nhiên việc sử_dụng dải tấn_công của phương_diện_quân láng_giềng không hề đơn_giản vì quy_định khá cứng của Đại_bản_doanh Bộ_Tổng_tư_lệnh Liên_Xô về tuyến phân_giới giữa các phương_diện_quân Ngày 17 tháng 8 thượng_tướng M M Popov điện_đàm với thượng_tướng V D Sokolovsky tư_lệnh Phương_diện_quân Tây đề_nghị phương_diện_quân bạn cho mượn bàn_đạp Kirov để tổ_chức tấn_công Theo đó Tập_đoàn_quân 50 sẽ chuyển từ Zhizdra lên phía Nam_Kirov_Cụm kỵ_binh cơ_giới của tướng V V Kryukov sẽ chuyển lên Dubrovka để từ đó giáng một đòn đột_kích xuống ngã ba đường_sắt Zhukovka phía Tây_Bryansk trên chỗ hợp_lưu giữa sông Nerussa_Tập đoàn quân 50 và Tập_đoàn_quân 3 cùng đột_kích vào phía sau khu phòng_thủ Lyudinovo_Dyatkovo_Bryansk từ hướng Đông_Bắc phối_hợp với Tập_đoàn_quân 63 từ phía Nam tấn_công qua Lokot lên Pochep_Đòn đột_kích bọc_hậu dọc sông Desna không_những sẽ giúp Phương_diện_quân Bryansk không phải tiến_hành các trận đánh_công_kiên để vượt sông mà_còn giúp loại_bỏ toàn_bộ hai lớp phòng_thủ phía Đông và phía Tây_Bryansk của các quân_đoàn bộ_binh 55 53 23 và 35 Đức trên phòng_tuyến Hagen_Thượng tướng V D Sokolovsky đồng_ý với phương_án mượn bàn_đạp Kirov Sau khi nghiên_cứu báo_cáo của hai tư_lệnh phương_diện_quân về ý_đồ tác_chiến Đại_bản_doanh Liên_Xô không đồng_ý với kế_hoạch này vì nó quá mạo_hiểm Việc cơ_động cả một tập_đoàn_quân và một quân_đoàn ngay sát_nách quân Đức chứa_đựng nhiều nguy_cơ rủi_ro Thắng_lợi của chiến_dịch chỉ trong cậy vào tính bất_ngờ Vì_thế không_thể nhanh_chóng chuyển pháo_binh sang hướng tấn_công mới mà không bị trinh_sát của quân_đội Đức Quốc xã phát_hiện Tướng M M Popov lại đề_xuất phương_án nhờ tướng V D Sokolovsky cho mượn cả pháo_binh của Tập_đoàn_quân 10 Tướng V D Sokolovsky đồng_ý nhưng cũng cho tướng M M Popov biết rằng đạn pháo của Phương_diện_quân Tây đang trong tình_trạng cạn_kiệt Để tháo_gỡ vướng_mắc tướng M M Popov chọn giải_pháp sư dụng bộ_binh của Tập_đoàn_quân 50 trong khi chuyển quân sẽ dùng sức người kết_hợp mang vác đạn pháo cho pháo_binh của Tập_đoàn_quân 10 là đơn_vị sẽ yểm_hộ cuộc tấn_công Tổng_tư_lệnh tối_cao I V Stalin đã mấy lần hỏi Bộ Tổng_tham_mưu Liên_Xô về triển_vọng của chiến_dịch Câu trả_lời của Bộ Tổng_tham_mưu trước_sau_như_một là họ hoàn_toàn tin_tưởng chiến_dịch sẽ thành_công sau khi đưa ra các luận_cứ và tính_toán cụ_thể Ngày 5 tháng 9 kế_hoạch tấn_công của Phương_diện_quân Bryansk được Đại_bản_doanh thông_qua bao_gồm cả phương_án mượn dải tấn_công và mượn pháo_binh của Tập_đoàn_quân 10 Trong 40 giờ sau đó Tập_đoàn_quân 50 và Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 2 đã tập_kết tại vị_trí mới Số_lượng đạn pháo được mang vác trên vai những người lính kể_cả đạn tên_lửa Katyusha đủ dùng cho năm trung_đoàn pháo_binh hạng nặng phát_huy hoả_lực Đột_phá trên sông Desna 6 giờ sáng ngày 1 tháng 9 pháo_binh của Tập_đoàn_quân 10 Phương_diện_quân Tây đã khai_hoả theo đúng kế_hoạch phối_hợp Tuy_nhiên do chỉ có lựu_pháo nên các trung_đoàn pháo_binh 188 564 572 của Tập_đoàn_quân 10 chỉ có_thể với đến cự_ly không quá 10 km tính từ tiền_duyên Tướng M M Popov ra_lệnh sử_dụng Lữ_đoàn pháo nòng dài 93 và Lữ_đoàn hoả_tiễn Katyusha 102 hỗ_trợ hoả_lực Dải phòng_ngự của các sư_đoàn bộ_binh 36 321 283 và Sư_đoàn xe_tăng 20 thuộc các quân_đoàn 55 và 56 Đức hứng_chịu hoả_lực pháo_kích trong suốt 1 giờ 7 giờ sáng Tập_đoàn_quân 50 và Cụm kỵ_binh cơ_giới Liên_Xô mà nòng_cốt là Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 2 của tướng V V Kryukov bắt_đầu xuất_phát tấn_công Từ điểm_cao 26 và 28 5 do Sư_đoàn bộ_binh 385 và Lữ_đoàn bộ_binh 9 Tập_đoàn_quân 10 đánh chiếm trước đó nửa tháng Tập_đoàn_quân 50 tiến_công dọc sông Snopot và ngay trong ngày tấn_công đầu_tiên đã vượt sông Desna ở phía nam thị_trấn Snopot trên ngã ba sông Snopot và dòng chính của sông Desna_Ngày 3 tháng 9 Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 2 Liên_Xô đã bao_vây và tiêu_diệt Sư_đoàn bộ_binh 95 Đức tại Lyudinovo và đột_phá vào Nemerichi_Ngày 5 tháng 9 Tập_đoàn_quân 3 Liên_Xô tấn_công Dyatkovo_Ở phía Nam_Bryansk ngày 4 tháng 9 Tập_đoàn_quân cận_vệ 11 Liên_Xô mở mũi đột_kích từ Khoteeva vào Sư_đoàn bộ_binh 299 thuộc Quân_đoàn bộ_binh 35 Đức đóng ở Navlya_Ngày 6 tháng 11 sau khi đánh_bại tuyến phòng_thủ mỏng yếu của Sư_đoàn bộ_binh 299 Đức Tập_đoàn_quân cận_vệ 11 vượt sông Robna ở phía Đông_Lopush uy_hiếp tuyến phòng_ngự chính của quân Đức phía Nam_Bryansk_Dựa trên kinh_nghiệm trong cuộc rút quân khỏi Oryol mùa hè năm 1943 ngày 13 tháng 9 tướng Walter_Model điều các sư_đoàn xe_tăng 4 16 và toàn_bộ Quân_đoàn bộ_binh 46 Đức tổ_chức trận phản_kích lớn trên các bến vượt qua sông Desna tại thị_trấn Vygonichi nơi có cây cầu quan_trọng và con đường_sắt chiến_lược Bryansk_Klintsy chạy qua Tập_đoàn_quân cận_vệ 11 Liên_Xô bị thiệt_hại nặng và phải rút về Karachev_Tập đoàn quân 63 trên cánh cực Nam của Phương_diện_quân Bryansk vẫn chưa vượt quan được cụm phòng_ngự Lokot của Quân_đoàn bộ_binh 20 Đức Trong khí hướng tiến_công phía Nam của Phương_diện_quân Bryansk đang gặp khó_khăn thì Cụm kỵ_binh cơ_giới Liên_Xô đã phát_huy được lợi_thế bất_ngờ của họ trên cánh Bắc_Ngày 15 tháng 9 Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 2 và Lữ_đoàn xe_tăng 29 đánh chiếm_cứ điểm Zhukovka trên ngã ba sông Desna uy_hiếp sau lưng Quân_đoàn bộ_binh 23 Đức đang phòng_thủ trên tuyến Dyatkovo_Bryansk_Ngày 16 tháng 9 Tập_đoàn_quân 3 Liên_Xô vượt sông Borba đánh chiếm Dyatkovo và ngày hôm sau đã đánh chiếm các bến vượt sông Desna ở thị_trấn Seltso_Buổi chiều 16 tháng 9 tướng M M Popov tung Quân_đoàn xe_tăng 1 đánh chiếm đầu cầu Bezhitsa_Tây_Bắc_Bryansk 5 km Cùng ngày Tập_đoàn_quân 11 đột_kích vào Suponevo_Tây_Nam_Bryansk 9 km Ngày 17 tháng 9 Tập_đoàn_quân 11 và Quân_đoàn xe_tăng 1 Liên_Xô giải_phóng Bryansk_Tối 17 tháng 9 Moskva bắn đại_bác cấp 2 chào_mừng Phương_diện_quân Bryansk giải_phóng thành_phố cùng tên gọi Mất_Bryansk phòng_tuyến Hagen của tướng Walter_Model sụp_đổ Các quân_đoàn 56 55 23 46 và 20 Đức đều đồng_loạt rút quân sang phía tây sông Desna_Kết thúc giai_đoạn 1 quân_đội Liên_Xô giải_phóng Bryansk_Lyudinovo_Dyatkovo_Trubchevsk hình_thành hai bàn_đạp tấn_công rộng_lớn bên bờ Tây sông Desna tại phía Tây_Snopot và cả một dải thung_lũng bờ Tây sông Desna từ Bryansk đến Trubchevsk_Từ sông Desna đến sông Iput_Để tăng thêm sức_mạnh đột_kích trên hướng tấn_công chính của phương_diện_quân ngày 19 tháng 9 tướng M M Popov điều Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 2 từ Zhukovka đến bàn_đạp Peklino bên kia sông Desna_Quân đoàn xe_tăng 1 cùng 1 sư_đoàn pháo nòng dài 1 lữ_đoàn pháo chống tăng 4 trung_đoàn súng_cối và 1 sư_đoàn phòng_không cũng được diều động_từ lực_lượng dự_bị của phương_diện_quân đến khu_vực này hợp_thành một Cụm kỵ_binh cơ_giới có sức_mạnh chiến_đấu tương_đương một tập_đoàn_quân đoàn Tập_đoàn_quân cận_vệ 11 sau khi được bổ_sung củng_cố cũng được điều đến khu_vực Vysokoye_Muzhinovo ngay phía sau dải tấn_công của Cụm kỵ_binh cơ_giới Sau khi dừng lại một ngày để bố_trí lại lực_lượng bổ_sung binh_lực vũ_khí và đạn_dược ngày 20 tháng 9 cả năm tập_đoàn_quân của Phương_diện_quân Bryansk tiếp_tục tấn_công Trên cánh Bắc_Tập đoàn quân 50 sử_dụng Quân_đoàn bộ_binh 46 và sư_đoàn bộ_binh 413 từ bàn_đạp Snopot bên bờ Tây sông Desna tấn_công đánh chiếm Prigorye_Dubrovka điểm_cao 288 Sư_đoàn xe_tăng 20 và Sư_đoàn bộ_binh 211 Đức bị đánh_bật sang bên kia sông Vorpnitsa_Các sư_đoàn bộ_binh 108 324 và 380 cũng chọc thủng tuyến phòng_thủ của các sư_đoàn bộ_binh 283 và 321 Đức tại phía Bắc thị_trấn Kletnya_Ngày 22 tháng 8 các sư_đoàn bộ_binh 108 324 và 380 Liên_Xô bằng các phương_tiện thô_sơ đã vượt sông Iput ở phía Bắc_Bolotnya và chiếm được một bàn_đạp rộng_lớn đối_diện với cụm_cứ_điểm Khotimsk_Trước nguy_cơ bị bao_vây phía sau Sư_đoàn xe_tăng 20 và Sư_đoàn bộ_binh 211 Đức phải bỏ phòng_tuyến sông Vorpnitsa rút về phòng_tuyến sông Iput_Quân đoàn bộ_binh 46 và Sư_đoàn bộ_binh 413 Liên_Xô đã lấn sang phía Bắc khúc cong trên thượng_nguồn sông Iput_Trên hướng tấn_công chủ_yếu Ngày 20 tháng 9 Cụm kỵ_binh cơ_giới Liên_Xô gồm Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 2 và Quân_đoàn xe_tăng 1 chia làm hai mũi tấn_công song_song từ bàn_đạp Peklino giáng một đòn đột_kích mạnh về hướng Mglin_Unecha_Ngày 22 tháng 9 Quân_đoàn xe_tăng 1 đánh chiếm Vysokoye_Quân đoàn kỵ_binh cận_vệ 2 đánh chiếm Muzhinovo_Theo sau Cụm kỵ_binh cơ_giới Tập_đoàn_quân 3 Liên_Xô đánh chiếm Kletnya và tấn_công dọc sông Iput về hướng Livnoye_Ngày 23 tháng 9 Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 2 đánh chiếm Mglin_Quân đoàn xe_tăng 1 đánh chiếm Divovka_Ngày 24 tháng 9 Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 2 đánh chiếm Surazh trên bờ Đông sông Iput_Quân đoàn xe_tăng 1 đánh chiếm Unecha_Cùng ngày Tập_đoàn_quân cận_vệ 11 được đưa từ lực_lượng dự_bị của Phương_diện_quân đến tập_kết tại khu_vực Vysokoye_Muzhinovo bọc_lót sau lưng cho Cụm kỵ_binh cơ_giới đang tiến mạnh xuóng phía Nam_Ở phía Nam ngày 22 tháng 9 tận_dụng sự rối_loạn trên tuyến phòng_ngự của quân Đức do đòn vu_hồi của Cụm kỵ_binh cơ_giới Liên_Xô gây ra Tập_đoàn_quân 11 sử_dụng cả hai quân_đoàn bộ_binh 25 và 53 tấn_công từ bàn_đạp Bryansk chọc thủng nhiều chỗ trên tuyến phòng_thủ của các sư_đoàn bộ_binh 134 253 và 383 Đức Ngày 23 tháng 9 Quân_đoàn bộ_binh 53 đánh thiệt_hại nặng các sư_đoàn bộ_binh 134 và 253 Đức chiếm Vorobeynya_Cùng ngày Quân_đoàn bộ_binh 25 đánh chiếm Pochep_Ngày 24 tháng 9 Tập_đoàn_quân 11 hội quân với Quân_đoàn xe_tăng 1 ở Unecha và cùng truy_kích tàn_quân của các sư_đoàn bộ_binh 134 253 và 296 Đức đến bờ Đông sông Iput đánh chiếm các thị_trấn Krasnovichi_Lyalichi và điểm_cao 233 Ở cực nam của chiến_dịch Tập_đoàn_quân 63 từ bàn_đạp Trubchevsk đột_kích vào phòng_tuyến của các sư_đoàn bộ_binh 6 45 216 và 292 Đức vượt sông Sudost trong hành_tiến đánh chiếm Gremyach và truy_kích một_mạch qua Pogar và Starodub đến ngày 24 tháng 9 đã tiến đến cửa_ngõ thành_phố Klintsy Sau khi bàn_giao chính_diện Bolotnya_Surazh cho Tập_đoàn_quân 3 ngày 25 tháng 9 Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 2 cơ_động từ phía Bắc xuống đã hỗ_trợ cho Tập_đoàn_quân 63 đánh chiếm Klintsy một trung_tâm phòng_ngự mạnh do các sư_đoàn bộ_binh 102 và 137 Đức đóng giữ Cùng ngày Quân_đoàn xe_tăng 1 đã phối_hợp với Tập_đoàn_quân 48 Phương_diện_quân Trung_tâm đánh chiếm Novozybkov cũng là một trung_tâm phòng_ngự mạnh của Tập_đoàn_quân 2 Đức đánh_bật các sư_đoàn bộ_binh 266 và 299 Đức sang bên kia sông Iput_Ngày 26 tháng 9 Quân_đoàn bộ_binh 80 thuộc Tập_đoàn_quân 3 Liên_Xô tổ_chức vượt sông đánh chiếm một bàn_đạp nhỏ ở phía Bắc_Surazh nhưng phải dừng lại không mở_rộng thêm được vì các đơn_vị hậu_cần đảm_bảo còn đang tụt lại phía sau Tiến vào Belarus Sau khi tạm dừng 1 ngày để chuẩn_bị phương_tiện và kéo pháo_binh và các đơn_vị hậu_cần ở tuyến sau theo kịp ngày 28 tháng 9 Phương_diện_quân Bryansk đồng_loạt vượt sông Iput_Ngay trong ngày 27 tháng 9 Quân_đoàn bộ_binh 40 và Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 2 đã vượt sông Iput đánh chiếm Ushcherpye mở_rộng diện tấn_công xuống phía Nam_Ngày 30 tháng 9 Quân_đoàn xe_tăng 1 cũng đánh_bại Sư_đoàn bộ_binh 299 Đức và vọt tiến lên phía trước Quân_đoàn bộ_binh 35 bị rớt lại sau một ngày_đường Ngày 1 tháng 10 Quân_đoàn xe_tăng 1 vượt sông Sozh đánh chiếm một bàn_đạp không lớn lắm tại Vietka sát phía Bắc_Gomel_Tuy nhiên do không có bộ_binh yểm_hộ nên tiểu_đoàn xe_tăng hỗn_hợp gồm 15 xe T 34 và 3 xe_bọc_thép AES MK III thuộc Lữ_đoàn xe_tăng 89 đã rơi vào cái túi hoả_lực của các pháo chống tăng Đức được bố_trí dày_đặc trên tuyến phòng_thủ bắn cháy hơn 10 chiếc Bị thiệt_hại nặng nhưng được sự chi_viện của Lữ_đoàn xe_tăng 158 Lữ_đoàn xe_tăng 89 vẫn giữ được bàn_đạp Vietka_Ở cánh Bắc_Tập đoàn quân 50 Liên_Xô do đã ở bên bờ Tây sông Iput phối hộp với Tập_đoàn_quân 3 từ bàn_đạp Nivnoye tràn sang phía Tây_Ngày 27 tháng 9 Tập_đoàn_quân 3 Liên_Xô vượt sông Besed đánh chiếm Kostyokovich_Kastsyukovichi và thừa_thắng tiến chiếm Krasnopolye_Tập đoàn quân 50 sau khi khắc_phục được hai cứ_điểm mạnh của các sư_đoàn bộ_binh 110 129 và 211 Đức tại Khotimsk và Ershichi đã đánh chiếm Klimovichi phối_hợp với Tập_đoàn_quân 10 Phương_diện_quân Tây đánh chiếm thành_phố Krichev_Ngày 29 tháng 9 Tập_đoàn_quân 50 vượt sông Oster đánh chiếm thị_trấn Cherikov và đến ngày 30 tháng 9 đã tiến đến bờ Đông sông Pronya tại Propoysk_Slavgorod_Tập đoàn quân 3 cũng đánh_bại các trận phản_kích của các sư_đoàn bộ_binh 296 và 383 Đức ngày 1 tháng 10 đã tiến đến sông Sozh_Cụm tập_đoàn_quân Trung_tâm Đức phải điều_động các sư_đoàn bộ_binh 36 260 267 và 268 được tăng_viện từ Balkan đến mới ổn_định được tuyến phòng_ngự trên bờ Tây sông Sozh đoạn từ Cherikov qua Slavgorod đến Dobyryevka_Ở giữa mặt_trận Tập_đoàn_quân 11 cũng vượt sông Iput ngay trong buổi sáng 27 tháng 9 lần_lượt đánh chiếm Belynkovichi và Krasnaya_Gora_Ngày 29 tháng 9 Tập_đoàn_quân 11 tiếp_tục vượt qua sông Besed dánh chiếm Smotevichi_Kashkovka và đến ngày 1 tháng 10 đã tiến đến bờ đông sông Sozh đoạn từ Dobyryevka đến Chechersk_Cacersk_Ngày 2 tháng 10 Quân_đoàn bộ_binh 46 Tập_đoàn_quân 50 tổ_chức vượt sông Pronya tại Propoysk nhưng đã bị Quân_đoàn bộ_binh 41 Đức phòng_ngự trên bờ Tây đánh_bật trở_lại Cùng ngày Quân_đoàn bộ_binh 25 Tập_đoàn_quân 11 đã tổ_chức vượt sông Sozh tại phía Bắc_Chechersk và chiến được một dải bàn_đạp hẹp có chiều sâu 0 5 km tại bờ Tây_Sông_Sozh_Ngày 3 tháng 10 tướng M M Popov ra_lệnh cho cả năm tập_đoàn_quân của Phương_diện_quân chuyển sang phòng_ngự cứng_rắn trên bờ Đông sông Sozh_Kết quả và đánh_giá Kết_quả Sau hơn 1 tháng tấn_công quân_đội Liên_Xô tại mặt_trận Bryansk đã đập vỡ Phòng_tuyến Hagen mà quân_đội Đức Quốc xã đã dựng lên cách đó chưa đầy một tháng sau Chiến_dịch Kutuzov_Phương diện quân Bryansk dã tiến về phía Tây từ 150 đến 200 km đẩy chiến_tranh ra khỏi tỉnh Bryansk và bắt_đầu tiến_quân trên những dặm đường đầu_tiên ở lãnh_thổ Byelorussya_Đánh giá Giống như những gì đang diễn ra tại khu_vực Smolensk_Roslavl trong Chiến_dịch tấn_công Bryansk quân_đội Đức Quốc xã đã sử_dụng linh_hoạt chiến_thuật phòng_ngự cơ_động theo tuyến kết_hợp với những con nhím nhỏ sau khi chiến_thuật phòng_ngự tập_trung kiểu con nhím lớn bị đánh_bại tại Stalingrad trung_lưu sông Đông và Velikiye_Luki_Chiến thuật này không_những cho_phép sử_dụng linh_hoạt các lực_lượng thiết_giáp và cơ_giới để ứng_cứu cho những điểm_nóng bị tấn_công bịt lại các cửa_khẩu bị đối_phương đột_phá mà_còn cho_phép di_tản về tuyến phòng_ngự phía sau khi không khả_năng chống_đỡ Chiến_thuật này đã gây nhiều khó_khăn cho quân_đội Liên_Xô trên hướng Tây vốn thường hay tổ_chức các cuộc tấn_công mở đột_phá_khẩu rồi sau đó mở_rộng chính_diện tấn_công và phát_triển chiều sâu nhiệm_vụ đột_kích Theo quy_định về tuyến phân_giới giữa các phương_diện_quân của Đại_bản_doanh Bộ_Tổng_tư_lệnh tối_cao Liên_Xô các phương_diện_quân không được xâm_phạm ranh_giới này Tập_đoàn_quân 10 Phương_diện_quân Tây không có nhiệm_vụ tiến_quân xuống phía Nam hướng tấn_công chính của nó là Roslavl_Mtislavl_Bắc_Krichev Nhưng trên mặt_trận Bryansk hồi đó các cụm_cứ_điểm và dải phòng_tuyến Hagen trên sông Desna đã cản đường tiến của Phương_diện_quân Bryansk_Vốn là một phương_diện_quân lép được thành_lập lại lần thứ_ba và chêm vào giữa để bảo_đảm hai bên sườn cho Phương_diện_quân Tây và Phương_diện_quân Trung_tâm có binh_lực mạnh hơn Phương_diện_quân Bryansk vẫn phải bảo_đảm một dải tiến_công rộng đến 200 km nhưng binh_lực chỉ có 5 tập_đoàn_quân Tập_đoàn_quân cận_vệ 11 chỉ tham_gia giai_đoạn đầu của chiến_dịch Lực_lượng đột_kích ít_ỏi chỉ có 1 quân_đoàn xe_tăng phối_thuộc từ lực_lượng dự_bị của Đại_bản_doanh và 1 quân_đoàn kỵ_binh Triển_khai xe_tăng trên địa_bàn có nhiều rừng rậm và sông_ngòi cắt ngang hướng tấn_công là một nhiệm_vụ không mấy dễ_dàng Giải_pháp mượn dải tấn_công của Tập_đoàn_quân 10 bên cánh trái Phương_diện_quân Tây để tổ_chức đột_kích của Phương_diện_quân Bryansk là một giải_pháp sáng_tạo Phương_diện_quân Bryansk đã dám mạnh_dạn để chính_diện trên hướng Bryansk bị yếu để chuyển_hướng đột_kích chủ_yếu qua dải tấn_công của Phương_diện_quân bạn bên cánh phải Việc sử_dụng pháo_binh của Tập_đoàn_quân 10 để chi_viện cho Phương_diện_quân Bryansk cũng là một quyết_định sáng_suốt của Bộ tổng_tham_mưu Liên_Xô cho_phép giữ được bí_mật hướng đột_kích chính của kỵ_binh và xe_tăng Liên_Xô đến tận giờ khởi_sự Đòn đột_kích chéo sườn của Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 2 và Quân_đoàn xe_tăng 1 từ phía Bắc xuống đã khắc_phục được các chướng_ngại tự_nhiên là sông Desna mà quân Đức dựa vào đó để phòng_thủ Đòn đột_kích vu_hồi đó cũng loại_bỏ hoàn_toàn cánh Bắc_Phòng tuyến Hagen của quân Đức khiến cho các cứ_điểm phòng_ngự quan_trọng của quân Đức tại Lyudinovo_Dyatkovo và cụm_cứ_điểm Bryansk có nguy_cơ bị bao_vây Kết_quả là quân Đức buộc phải rút bỏ Phòng_tuyến Hagen và vội_vã lập tuyến phòng_thủ mới trên sông Iput_Tuy nhiên với sức_mạnh đột_kích của Cụm kỵ_binh cơ_giới Liên_Xô phòng_tuyến này chỉ tồn_tại không quá 10 ngày sau khi bị kỵ_binh và xe_tăng Liên_Xô chọc thủng tại nhiều bến vượt sông Việc đánh chiếm và giữ vững đầu cầu Vietka có ý_nghĩa rất quan_trọng trong các hoạt_động quân_sự tiếp_theo của Quân_đội Liên_Xô trên hướng Đông_Nam_Byelorussia_Chỉ một tháng sau đó đầu cầu này trở_thành bàn_đạp để Phương_diện_quân Byelorussia mở Chiến_dịch Gomel_Rechitsa tiếp_tục đẩy_lùi Tập_đoàn_quân 9 Đức vào sâu trong lãnh_thổ Belarus Liên_kết ngoài BULLET Tóm_tắt Chiến_dịch tấn_công Bryansk 1943 BULLET Tư_liệu về Chiến_dịch tấn_công Bryansk trên Báo_điện_tử Tiến lên Bперед của vùng Pogarsk tỉnh Bryansk_Liên bang Nga BULLET Lược_đồ Chiến_dịch Bryansk 1 9 đến 3 10 1943 BULLET Bản_đồ chi_tiết Chiến_dịch Bryansk_BULLET_Bản đồ giai_đoạn 2 chiến_dịch tấn_công Bryansk_BULLET_Bản đồ cuộc đột_kích vu_hồi của Quân_đoàn kỵ_binh cận_vệ 2
Chiến_dịch tấn_công Bryansk