Lỗ_Hi công Lỗ_Hi công chữ Hán_魯僖公 trị_vì 659 TCN 627 TCN tên thật là Cơ_Thân_姬申 là vị quân_chủ thứ 19 của nước Lỗ chư_hầu nhà Chu trong lịch_sử Trung_Quốc Lên_ngôi vua Cơ_Thân là con trai thứ của Lỗ_Trang công vua thứ 16 của nước Lỗ em của Lỗ_Ban vua thứ 17 của nước Lỗ và anh của Lỗ_Mẫn công vua thứ 18 của nước Lỗ_Năm 662 TCN Lỗ_Trang công chết anh ông là Cơ_Ban lên nối_ngôi nhưng chú ông là Khánh_Phủ giết chết Cơ_Ban lập em ông là Cơ_Khải tức Lỗ_Mẫn công Ông cùng với công_tử Quý cũng là em thứ của Lỗ_Trang công trốn sang nước Trâu_Hai năm sau năm 660 TCN Khánh_Phủ cùng với Ai_Khương mẹ_kế của Cơ_Khải giết Mẫn công Ai_Khương định lập Khánh_Phủ nhưng người nước Lỗ không nghe lập Cơ_Thân tức Lỗ_Hy công Tề_Hoàn công bèn gọi Ai_Khương về nước Tề giết chết Sách phong Tam hoàn Khánh_Phủ trốn đến nước Cử cuối_cùng liệu thế khó chống_đỡ nổi đành tự_sát Sau đó Lỗ_Hi công_sai Quý_Hữu đem binh hỏi_tội nước Cử không giết Khánh_Phủ Sau khi chiến_thắng trở về Lỗ_Hi công phong ấp cho dòng_họ 3 người chú Tuy Khánh_Phủ phản_nghịch và bị giết nhưng dòng_họ vẫn được tập tước Quý_Hữu được phong ở Phí_Ấp gọi là Quý_Tôn con_cháu của Khánh_Phủ ở đất Thành ấp gọi là Mạnh_Tôn và Thúc_Nha được phong ở Hậu ấp gọi là Thúc_Tôn_Hậu duệ của 3 người con Lỗ_Hoàn công là Khánh_Phủ_Thúc_Nha và Quý_Hữu trở_thành 3 họ quý_tộc nắm quyền nước Lỗ có thế_lực rất lớn chi_phối chính_trường nước Lỗ được gọi là Tam hoàn Quan_hệ với chư_hầu Sau khi lên_ngôi Lỗ_Hi công nhiều lần dự hội chư_hầu do Tề_Hoàn công làm bá_chủ Năm 659 TCN Lỗ_Hy công mang quân đánh_bại quân nước Châu tại Vu_Yển_Cùng năm Sở Thành vương mang quân đánh Trịnh_Lỗ_Hy công theo Tề_Hoàn công và các nước Tống_Tào_Châu hội binh tại đất Sanh để cứu Trịnh_Quân_Sở rút_lui Năm 657 TCN Tề_Hoàn công giận người vợ thứ là Sái cơ Sái cơ bỏ về nước lấy người khác Tề_Hoàn công bèn đem quân đánh nước Sái_Lỗ_Hi công cũng đem quân trợ_giúp Năm sau liên_quân đánh tan quân Sái_Sở_Thành_Vương đem quân cứu Sái nhưng thất_bại phải giảng_hoà Năm 656 TCN Sở Thành vương lại đánh Trịnh_Lỗ_Hy công lại theo Tề_Hoàn công và các nước Tống_Tào Trần_Vệ Hứa_Châu hội binh tại đất Hình để cứu Trịnh đánh Sở và Sái_Quân_Sái tan_vỡ Liên_quân tiến sang đánh Sở Sở Thành vương phải xin giảng_hoà Năm 654 TCN Tề_Hoàn công giận Trịnh_Văn công bỏ hội liền cùng tập_hợp chư_hầu đi đánh Trịnh_Lỗ_Hy công cùng các nước Lỗ_Tống_Vệ và Tào theo Tề kéo đến Tân_Thành Sở Thành vương mang quân đánh nước Hứa để cứu Trịnh_Tề_Hoàn công và các chư_hầu mang quân sang nước Hứa_Nước_Trịnh được giải_vây quân Sở cũng lui về Đầu năm 651 TCN Lỗ_Hi công đến dự hội chư_hầu ở đất Quỳ_Khâu do vua Tề tổ_chức Năm 645 TCN Sở Thành vương đem quân tấn_công nước Từ Tề_Hoàn công làm bá_chủ chư_hầu triệu_tập quân 7 nước Tề_Lỗ Trần_Vệ Trịnh_Hứa_Tào đánh lui quân Sở cứu nước Từ Lỗ_Hi công_sai Trọng tôn Ngao dẫn quân hội với các nước cứu Từ rồi hội chư_hầu cùng các nước ở đất Mẫu_Khâu_Năm 644 TCN phụ_chính Cơ_Quý_Hữu mất Lỗ_Hy công dùng Tang_Văn_Trọng thay có công_tử Toại cùng tham_chính Công_tử Toại chuyên_quyền mang quân diệt nước Hạng nhập vào bản_đồ nước Lỗ_Năm 643 TCN Tề_Hoàn công mất các công_tử tranh ngôi Lỗ_Hi công đem quân hội với Tống_Tương công dẹp loạn nước Tề đưa Tề_Hiếu công lên_ngôi Năm 641 TCN theo kêu_gọi của Trần_Mục công Lỗ_Hy công cùng vua các nước Trịnh_Sái đến họp ở nước Tề để tưởng_nhớ Tề_Hoàn công_cuộc hội không suy_tôn ai làm bá_chủ Năm 634 TCN Tề_Hiếu công mang quân đi đánh biên_giới phía bắc nước Lỗ quân Lỗ cầu nước Sở và đánh_bại Tề buộc vua Tề phải rút quân về Năm 633 TCN Sở Thành vương mang quân bao_vây nước Tống_Tống_Thành công nước Tấn_Đầu năm 632 TCN Tấn_Văn công đánh nước Tào và Vệ là chư_hầu của Sở nhằm giải_vây cho Tống_Vệ_Thành công sợ quân Tấn sẽ kéo đến đánh kinh_thành Sở Khâu bèn giao lại nước cho em là Thúc_Vũ còn mình chạy ra đất Tương_Ngưu và cầu_cứu Sở Thành vương Lỗ_Hy công ngả theo nước Tấn thấy Vệ_Thành công rời kinh_thành bèn sai Công_tử Mãi mang quân đồn_thú đóng ở nước Vệ_Vệ_Thành công chạy sang nước Trần_Trong khi đó thì Sở Thành vương chia quân đi cứu Vệ đánh_bại công_tử Mãi_Lỗ_Hy công sợ nước Tấn hỏi_tội bèn giết công_tử Mãi Sau đó quân Sở và quân Tấn đánh nhau to ở Thành Bộc quân Tấn đại_thắng và giành ngôi bá_chủ Lỗ_Hy công dự hội chư_hầu cho Tấn_Văn công làm chủ Vệ_Thành công bị Tấn_Văn công bắt giam tại kinh_đô nhà Chu đại_phu Nguyên Huyến lập_công tử Hà lên thay Lỗ_Hy công cũng đứng ra xin với Tấn_Văn công hộ cho Vệ_Thành công biếu vua Tấn 10 viên ngọc_bích lại lễ cho vua Chu_Tương_Vương đang giam_giữ Vệ_Thành công Tấn_Văn công và Chu_Tương_Vương bằng_lòng tha cho Vệ_Thành công Vệ_Thành công giết công_tử Hà trở_lại ngôi vua Những năm sau đó Lỗ_Hy công nhiều lần tấn_công và lấn đất_nước Châu_Nước_Châu nhỏ_yếu nhiều lần bị thua và mất đất Qua_đời Năm 627 TCN Lỗ_Hi công mất con ông là Cơ_Hưng nối_ngôi tức Lỗ_Văn công Xem thêm BULLET Lỗ_Trang công BULLET Lỗ_Văn công BULLET Cơ_Khánh_Phủ_BULLET Ai_Khương_BULLET_Lỗ Văn_công BULLET Tam_Hoàn_Tham khảo BULLET Sử_ký Tư_Mã Thiên thiên BULLET Phương_Thi_Danh 2001 Niên_biểu lịch_sử Trung_Quốc Nhà_xuất_bản Thế_giới BULLET Khổng_Tử 2002 Xuân_Thu tam truyện tập 2 Nhà_xuất_bản TP Hồ_Chí_Minh
Lỗ_Hi công