Trebonianus_Gallus_Trebonianus_Gallus 206 253 là Hoàng_đế La_Mã từ năm 251 đến 253 đồng cai_trị cùng con mình là Volusianus_Thiếu thời Gallus sinh vào năm 206 tại Ý trong một thế_gia vọng_tộc dòng_dõi Nguyên_lão nghị_viên Etrusca_Ông có hai người con qua cuộc hôn_nhân với Afinia_Gemina_Baebiana là Gaius_Vibius_Volusianus sau_này trở_thành Hoàng_đế và một người con gái tên Vibia_Galla_Sự_nghiệp ban_đầu của ông là một cursus honorum điển_hình với nhiều chức_vụ được bổ_nhiệm gồm cả chính_trị lẫn quân_sự Ông từng giữ chức chấp_chính quan La_Mã vào năm 250 được cử làm thống_đốc tỉnh La_Mã vùng Thượng_Moesia một chức_vụ đã cho thấy sự tin_cậy của Hoàng_đế Trajan_Decius đối_với ông Ở Moesia_Gallus là một nhân_vật quan_trọng trong việc đẩy_lùi các cuộc tấn_công xâm_lược thường_xuyên của các bộ_tộc người Goth vùng sông Danube và rất được lòng quân_sĩ từng phục_vụ trong suốt thời ky trị_vì ngắn_ngủi của ông nhờ những hình_tượng chính_thức của mình như mái_tóc cắt theo kiểu nhà_binh vóc_dáng tựa như võ_sĩ giác đấu cùng tư_thế oai_phong lẫm_liệt Nắm quyền Tháng 6 năm 251 Decius và đồng hoàng_đế cũng là con trai của ông Herennius_Etruscus đều chết trong trận Abrittus dưới tay quân Goth mà họ dự_định trừng_trị vì tội dám xâm_phạm bờ_cõi Đế_quốc La_Mã_Theo lời đồn được sự ủng_hộ của Dexippus một nhà_sử_học Hy_Lạp cùng thời và lời sấm truyền thứ mười_ba của Sibylline sự thất_bại của Decius phần_lớn là do Gallus đã bắt_tay với quân xâm_lược để mưu_hại chủ cũ Trong bất_cứ tình_huống nào khi quân_đội nghe được hung tin liền tôn_phò Gallus làm hoàng_đế mặc_dù đứa con trai còn lại của Decius là Hostilianus đã lên_ngôi hoàng_đế ở Roma_Hành_động này của quân_đội và trong thực_tế là Gallus dường_như có mối quan_hệ tốt với gia_đình của Decius khiến lời cáo_buộc của Dexippus không chắc có thực Dù Gallus chưa từ_bỏ ý_định trở_thành hoàng_đế nhưng ông đã phải chấp_nhận Hostilianus là đồng hoàng_đế có_lẽ cũng để tránh những tổn_hại của một cuộc nội_chiến Lo_lắng cho việc củng_cố vị_trí của mình tại Roma và ổn_định tình_hình trên biên_giới sông Donau_Gallus quyết_định nghị_hoà với người Goth_Thoả thuận_hoà bình cho_phép người Goth rời khỏi lãnh_thổ La_Mã trong khi được phép giữ lại tù_binh cùng chiến_lợi_phẩm của họ Ngoài_ra điều_khoản còn buộc triều_đình phải trả cho họ một khoản cống_nạp hàng năm Khi đến Roma danh_hiệu hoàng_đế của Gallus mới được sự công_nhận chính_thức từ Viện Nguyên_lão người con Volusianus của ông được phong là Caesar_Ngày 24 tháng 6 năm 251 Decius được phong thần nhưng đến ngày 15 tháng 7 thì Hostilianus đột_ngột qua_đời trong một trận dịch_hạch vừa bùng_phát Ngoài_ra dưới thời trị_vì của mình Gallus từng ra_lệnh mở một cuộc đàn_áp cục_bộ và thiếu sự phối_hợp các tín_đồ Kitô giáo từ lời cáo_buộc của Giáo_hoàng Cornelius vào năm 252 Ngoại_tộc xâm_lấn Giống như người tiền_nhiệm của mình Gallus không có lấy một phút_giây thảnh_thơi để mà trị_vì được Tại phía Đông một nhà quý_tộc Antiochene là Mariades đã nổi_loạn và bắt_đầu tàn_phá Syria và Cappadocia sau đó bỏ trốn sang Ba Tư_Gallus ra_lệnh cho quân của mình tấn_công người Ba Tư nhưng Hoàng_đế Ba Tư_Shapur_I đã dẫn quân xâm_chiếm Armenia và đánh_bại một đội quân La_Mã lớn trong trận đột_kích ở Barbalissos vào năm 253 Sau đó Shapur I lại tiếp_tục xâm_chiếm các tỉnh ở Syria không được bảo_vệ tất_cả đồn binh lê_dương và thành_phố tại đây đều lần_lượt bị chiếm_đóng và tàn_phá bao_gồm cả thành Antioch mà không gặp phải phản_ứng nào Cuộc xâm_lược của người Ba Tư còn được lặp lại trong năm sau thế nhưng lúc bấy_giờ Uranius_Antoninus một linh_mục ban_đầu được gọi là Sampsiceramus một hậu_duệ của hoàng_tộc Emesa đã mang quân giao_chiến dữ_dội với Shapur và buộc ông phải rút_lui Nhân cơ_hội này mà Uranius_Antoninus liền tự_xưng hoàng_đế sự_kiện này được xác đình là nhờ vào các tiền xu được đúc cùng với hình_ảnh của ông và hàng chữ bên trên Cùng lúc đó trên sông Donau các bộ_tộc người Scythia một lần nữa lại nổi lên như một hiểm_hoạ ngoại_xâm bất_chấp hiệp_ước hoà_bình mà họ ký_kết với La_Mã vào năm 251 Họ xâm_chiếm Tiểu_Á bằng đường_biển thiêu_huỷ ngôi đền thờ Artemis ở Ephesus và trở về nhà với chiến_lợi_phẩm trong tay Vùng Hạ_Moesia cũng bị xâm_lược vào đầu năm 253 Aemilianus thống_đốc vùng Thượng_Moesia và Pannonia dẫn_đầu trong cuộc_chiến và đã đánh_bại quân xâm_lược Cái chết Kể từ khi quân_đội không còn hài_lòng với Hoàng_đế đám binh_sĩ liền tôn Aemilianus làm hoàng_đế Với một kẻ tiếm_ngôi đe_doạ đến ngôi_vị của mình Gallus đã chuẩn_bị cho một cuộc_chiến chống lại Aemilianus_Ông cho gọi nhiều quân_đoàn lê_dương và ra_lệnh cho quân tiếp_viện từ Gaul trở về Roma dưới sự chỉ_huy của vị hoàng_đế tương_lai Publius_Licinius_Valerianus_Bất chấp những biến_động này Aemilianus mau_chóng hành_quân vào đất Ý sẵn_sàng chiến_đấu cho yêu_sách của mình và ngầm sai người lẻn vào bắt sống Gallus tại Interamna nay là Terni trước khi Valerianus đến kịp lúc Những gì thực_sự xảy ra ở đó cho đến nay đối_với giới sử_học vẫn còn mơ_hồ Những nguồn tài_liệu về sau cho rằng sau một thất_bại ban_đầu Gallus và Volusianus đều đám binh_sĩ dưới quyền sát_hại hoặc Gallus đã không có cơ_hội để đối_mặt với Aemilianus cũng bởi do quân của ông đa_phần đều ngả về kẻ tiếm_ngôi Dù gì đi_nữa thì tất_cả đồng_ý rằng Gallus và Volusianus đều bị giết vào tháng 8 năm 253 Tham_khảo BULLET Bray_John_Gallienus_A Study in Reformist and Sexual_Politics_Wakefield_Press 1997 ISBN 1 86254 337 2 BULLET Bowman_Alan_K_Garnsey Peter_Cameron_Averil ed The_Cambridge_Ancient_History The_Crisis of Empire_A_D 193 337 Cambridge_University_Press 2005 ISBN 0 521 30199 8 BULLET Potter_David_S_The Roman_Empire at Bay_AD 180 395 Routledge 2004 ISBN 0 415 10058 5 Liên_kết ngoài BULLET Bảo_tàng Nghệ_thuật Đô_thị_Tượng đồng của Trebonianus_Gallus
Trebonianus_Gallus