Tà_Mun_Tà_Mun được cho là một dân_tộc_thiểu_số chưa được công_nhận sinh_sống rải_rác tại vùng_ven Hồ Dầu_Tiếng ở các tỉnh Tây_Ninh và Bình_Phước Họ vốn là người Chơ_Ro từ Gia_Kiệm_Định_Quán tỉnh Biên_Hoà nay là huyện Tân_Phú Định_Quán tỉnh Đồng_Nai chạy lạc từ thời Pháp về khu_vực Hớn_Quản sinh_sống Hiện_tại dân_tộc này không có tên trong 54 dân_tộc Việt_Nam nhưng một_số công_trình nghiên_cứu khoa_học trong và ngoài nước đều có đề_cập đến nhóm người này Đối_với tỉnh Bình_Phước năm 2009 đã đưa tộc_người này vào nhánh của dân_tộc X Tiêng_Người_Tà_Mun ở Bình_Phước không có chữ_viết họ có ngôn_ngữ nói_riêng của mình thuộc Ngữ_tộc Môn_Khmer gần với ngôn_ngữ của dân_tộc Chơro_Nhiều năm qua người Tà_Mun ở Bình_Phước luôn đề_nghị được công_nhận và có tên trong danh_sách các dân_tộc anh_em ở VN Tại cuộc hội_thảo Nghiên_cứu thành_phần tên gọi người Tà_Mun do Viện Dân_tộc thuộc Uỷ_ban Dân_tộc trung_ương tổ_chức ngày 8 10 tại Bình_Phước ông Điểu_Hơn trưởng Ban Dân_tộc tỉnh Bình_Phước kiến_nghị sớm có sự công_nhận tên gọi đối_với tộc_người Tà_Mun theo đúng tiêu_chí quy_định đặc_biệt là cơ_sở khoa_học đối_với tộc_người Tà_Mun ở Bình_Phước Phân_bố Người Tà_Mun ở tỉnh Bình_Phước Hiện có 234 hộ với 1 143 nhân_khẩu tập_trung chủ_yếu tại địa_bàn sóc 5 và ấp Bàu_Lùng xã Tân_Hiệp Huyện Hớn_Quản_Người_Tà Mun ở tỉnh Tây_Ninh Có 1 680 người cư_trú rải_rác ở các huyện Tân_Biên Tân_Châu Dương_Minh_Châu và các xã Thạnh_Tân_Ninh_Thạnh tại TP Tây_Ninh Ngôn_ngữ Người Tà_Mun không có chữ_viết Chỉ lưu_giữ được tiếng_nói riêng của mình thuộc nhóm ngôn_ngữ Môn_Khmer gần với ngôn_ngữ của dân_tộc Chơro_Văn_hoá Theo các nhà_nghiên_cứu tộc_người có một_số phong_tục tập_quán và truyền_thống khác với người S Tiêng_Các nét văn_hoá có sự giao_thoa cộng_cư với các nhóm dân_tộc Nam_Trường_Sơn và chịu ảnh_hưởng sâu_sắc văn_hoá của tộc_người Khmer_Những tư_liệu về văn_hoá dân_gian cũng như vốn văn_hoá cổ_truyền của dân_tộc Tà_Mun ngày_càng bị mai_một do đời_sống hiện_đại và do quá_trình cộng_cư diễn ra nhiều năm qua Lễ_hội Phong_tục Các làn_điệu dân_ca nguyên_thuỷ của người Tà_Mun được sưu_tầm như các bài hát nghi_lễ hát_ru và hát sinh_hoạt giao_duyên qua lao_động sản_xuất có nhiều nét độc_đáo Hiện còn lưu_giữ các hình_thức lễ_hội như BULLET Lễ cầu mưa lễ gieo hạt lễ cúng_cơm mới lễ bỏ mả BULLET Lễ cúng_cơm mới được xem như ngày tết cổ_truyền của dân_tộc diễn ra vào cuối tháng 8 đầu tháng 9 âm_lịch Tục cưới chồng vẫn còn duy_trì được đến nay là nét văn_hoá đặc_trưng Kinh_tế Trước_đây người Tà_Mun sống du_canh_du_cư Khi lúa mới chín vàng mơ bà_con kéo nhau ra rẫy để thu_hoạch nếu để lúa chín nữa thóc sẽ rụng hết Từng người đeo gùi trên lưng dùng tay tuốt từng bông lúa bỏ vào gùi mang về nhà_chứa vào bồ Thu_hoạch xong họ tổ_chức cúng thần_linh đã phù_hộ cho mưa_thuận_gió_hoà để họ được một mùa_vụ bội_thu gọi là lễ rước nước Mọi người cùng mặc áo váy mới đóng_góp lúa nếp heo gà vịt cho làng để tổ_chức cúng ông_bà chung vào đêm cuối tháng 8 sau đó mới trở về nhà cúng rước ông_bà riêng của từng nhà Có 2 giống lúa riêng gọi là Trô và Sau sơ ra Khi nấu cơm họ mang lúa ra luộc cho chín rồi mới mang ra phơi cho khô Sau đó mới dùng chày giã thành gạo cơm mới dẻo và ngon Thực_tế Nhiều năm qua trong danh_mục 54 dân_tộc Việt_Nam không có dân_tộc Tà_Mun tộc_người này được xếp vào một nhánh của dân_tộc S Tiêng_Chính quyền địa_phương xã Đồng Nơ trước_đây và Tân_Hiệp hiện_nay cũng như công_an huyện Bình_Long trước_đây và Hớn_Quản_Bình_Phước ngày_nay đều sử_dụng xác_nhận thành_phần dân_tộc của nhóm người này là Tà_Mun trong các văn_bản giấy_tờ như Chứng_minh nhân_dân Sổ_hộ_khẩu Giấy_Khai sinh Giấy_Đăng ký_kết hôn Hương_ước Việc đề_nghị công_nhận tộc_người này đã được đưa ra từ nhiều năm nay nhưng hiện chưa có câu trả_lời chính_thức từ các cơ_quan_chức_năng Những già_làng Tà_Mun đang đau_đáu khát_vọng dân_tộc mình được công_nhận và được Nhà_nước hỗ_trợ để bảo_vệ các di_sản văn_hoá Liên_kết ngoài BULLET Khám_phá văn_hoá dân_tộc thứ 55 Tà_Mun trên Đài_truyền_hình Việt_Nam BULLET Người Tà_Mun sẽ là dân_tộc thứ 55 Người đưa tin
Tà_Mun