Curcuma purpurascens Curcuma purpurascens là một loài thực_vật có hoa trong họ Gừng_Loài này được Carl_Ludwig_Blume mô_tả khoa_học đầu_tiên năm 1827 Tên gọi địa_phương tại Java là tinggang pinggang tis ba tên gọi này chia_sẻ cùng C colorata gelenje belenje koneng tinggang temu tis Từ nguyên Tính từ định_danh purpurascens có nguồn_gốc từ tiếng Latinh purpureus nghĩa_là màu tía và hậu_tố escens nghĩa_là trở_thành để nói tới màu của lá_bắc mào của loài này Phân_bố Loài này có tại Indonesia từ Java tới quần_đảo Sunda_Nhỏ_Môi trường sống là rừng ở cao_độ 260 850 m nhưng hiện_nay được gieo_trồng rộng khắp ở Indonesia Mô_tả Cây_thảo thân rễ cao tới 1 5 m hoặc hơn Thân_hành củ chính hình_nón hình trứng lớn 7 8 3 cm cây nở hoa mùa mưa năm trước thì năm sau tạo ra các thân rễ mọng và mập 8 2 5 cm với lóng 5 15 mm với các nhánh 4 bên trong đó nhánh thấp nhất thuôn dài tạo thành củ sơ_cấp non các chồi của nó một lần nữa tạo củ sơ_cấp bậc ba củ non nhất có các rễ phồng và mọng Các củ rễ hình elip trên các sợi rễ rất dài Thân rễ và các nhánh của nó luôn cong hình lưỡi_liềm lên trên các nhánh bên luôn sinh ra từ mặt thấp hơn của nhánh chính Chồi màu vàng nhạt Các thân rễ già vỏ và ruột màu cam bẩn Củ già màu vàng cam các chồi trắng non ruột màu cam nhạt Thân rễ non màu vàng cam Các củ rễ có lõi mô phân sinh màu xám và vỏ trong màu vàng cam Cây với 7 lá có thân giả cao 0 5 m rộng 6 cm và dày 2 5 cm tại gốc Cuống lá 6 27 cm Lá xếp 2 dãy 55 70 19 23 cm Các lá non có lông trên mặt gần đỉnh dọc theo gân mép dạng màng hẹp có lông rung gần đỉnh Phần nhọn có lông rung Rìa thò ra rộng của bẹ rậm lông mịn Các thuỳ lưỡi bẹ rộng có lông rung dài Cuống cụm hoa với cành hoa bông thóc dài tới 50 cm nhô ra từ đỉnh bẹ lá Thường có 2 lá có cuống trong đó lá cao nhất hình lá_bắc tạo thành một phần của cành hoa trong khi lá thấp hơn đôi_khi có phiến hẹp bất_thường đôi khi không có lá có cuống ở đó mà chỉ có 2 lá_bắc vô_sinh tại gốc cành hoa Cành hoa bông thóc dài 10 22 cm Lá_bắc 30 67 Lá_bắc sinh_sản hình trứng hình elip với phần trên hình trứng rộng thon nhỏ nhưng thuôn tròn ở đỉnh 4 5 3 3 5 cm phần tự_do dài hơn và rộng hơn túi nhưng hẹp hơn túi do sự uốn cong vào trong của các phần bên mọc thẳng đỉnh mở nhiều hay ít màu lục nhạt với rìa như thuỷ_tinh có lông Các lá_bắc giữa lớn nhất đỉnh nhọn và cong xuống nhiều hơn Lá_bắc mào 4 hình elip hình mác đến thuôn dài và có mấu nhọn toả rộng hơn 7 5 8 5 3 3 5 cm màu trắng phía dưới chuyển dần thành tía trên đỉnh Tất_cả các lá_bắc và cuống cụm hoa có lông ngắn và mịn Lá_bắc con đầu_tiên khá lớn hơi dài hơn ống tràng 2 2 1 3 2 6 cm màu trắng trong suốt Hoa dài 4 5 5 cm cao hơn lá_bắc 1 1 5 cm ngoại_trừ ở các lá_bắc mào trong đó hoa và lá_bắc có chiều dài gần bằng nhau Đài_hoa gần như cắt cụt ở đỉnh 3 răng không đều trong đó răng nhỏ nhất hợp sinh với răng lớn nhất và tách ra khỏi răng thứ ba bằng một khe ngắn với khe khá dài trên mặt lưng giữa 2 răng lớn hơn Răng dài 11 mm khe 4 mm Tràng hoa dài 5 cm ống tràng 1 6 cm vòng 0 2 cm họng hình phễu hẹp 1 4 1 5 cm Cánh môi với thuỳ giữa hình bán_nguyệt rộng 8 mm thò ra 3 mm chẻ với các thuỳ con thuôn tròn Cánh môi hẹp tại đáy kích_thước 1 7 1 7 cm nhưng tại gốc chỉ rộng 1 2 cm Họng 1 3 1 4 cm khi làm phẳng rộng 2 5 cm Nhị lép hình elip cong lưỡi_liềm hơi rộng ra ở đỉnh với vết nhăn sâu theo chiều dọc đỉnh tù 1 3 1 4 0 7 cm Phần tự_do của chỉ nhị 0 4 0 4 cm Thuỳ tràng lưng 1 4 1 1 cm gần như nhẵn_nhụi tại đỉnh Các thuỳ bên thuôn tròn hình trứng 1 0 9 cm Bao_phấn lớn hẹp có cựa cong và rất nhọn dài gần như các ngăn bao_phấn Đỉnh thuôn tròn của mô liên_kết hơi dài hơn một_nửa ngăn bao_phấn không tạo thành một lưỡi khác_biệt Cánh hoa_màu trắng tuyết phần còn lại của hoa_màu tổng_thể là vàng kem nhạt dải giữa cánh môi màu vàng sẫm Có liên_quan với C reclinata
Curcuma purpurascens