b'\n_START_ARTICLE_\nJoodse gemeenschap in Nederland\n_START_SECTION_\nStromingen\n_START_PARAGRAPH_\nEr zijn in Nederland verschillende stromingen, hieronder ingedeeld op graad van titulaire religiositeit: traditioneel of orthodox jodendom, met als belangrijkste exponent het Nederlands-Isra\xc3\xablitisch Kerkgenootschap en de kleinere maar qua aanwezigheid van haar leden in Nederland oudere broeder het Portugees-Isra\xc3\xablitisch Kerkgenootschap, voorts: het progressief of liberaal jodendom._NEWLINE_De grootste is het NIK, op afstand gevolgd door de liberale LJG en het Sefardische PIK, dat op verre afstand gevolgd wordt door Masorti, Beit Ha\'Chidush (Huis van Vernieuwing), de Masortigemeente in Weesp en tot slot de Open Joodse Gemeente Klal Isra\xc3\xabl.\n_START_SECTION_\nTraditioneel Asjkenazisch jodendom\n_START_PARAGRAPH_\nHet Nederlands-Isra\xc3\xablitisch Kerkgenootschap is veruit de grootste organisatie in het Nederlandse jodendom; het is ruim twee keer zo groot als het Liberale Verbond en dertien keer zo groot als het Portugese Isra\xc3\xablitisch Kerkgenootschap. Het NIK beheert meer dan 40 functionerende synagogen in heel Nederland (waarvan dertien in groot-Amsterdam) en ruim 350 begraafplaatsen. De rabbijnen leiden in samenwerking met hun bestuursleden de Nederlandse joodse gemeenschap._NEWLINE_Het NIK is de grootste en belangrijkste vertegenwoordiger van het Nederlandse jodendom en om die reden is deze organisatie ook opgericht. Koning Willem I vond in 1814 (naar Frans voorbeeld) dat de joodse gemeenten zich moesten verenigen in \xc3\xa9\xc3\xa9n organisatie. Tot die tijd had iedere joodse gemeente nog een grote bestuurlijke autonomie, maar dit veranderde in de loop van de negentiende eeuw als gevolg van de Verlichting. In plaats van vreemdelingen werden joden Nederlandse burgers die voor de wet gelijk waren aan christelijke medeburgers. Vandaar dat het NIK ook \'Isra\xc3\xablitisch\' werd genoemd. De zittende macht beschouwde joden officieel niet langer als een apart volk (\'de Joodsche Natie\'), maar als burgers van de Isra\xc3\xablitische godsdienst. Het chique begrip Isra\xc3\xablitisch moest ook iets verhullen. \'Joden\' was toentertijd zo\'n gangbaar scheldwoord dat sommige mensen tot op de dag van vandaag van \'joodse mensen\' spreken om te benadrukken dat het hier echt om mensen gaat. Dat de staat in die tijd nog vanzelfsprekend een christelijke macht was blijkt uit de term \'kerkgenootschap\', een term die uiteraard niet van joodse oorsprong is._NEWLINE_Op zijn hoogtepunt in 1877 vertegenwoordigde het NIK 176 Gemeenten. Steeds meer joden migreerden echter naar de hoofdstad. Voor de Tweede Wereldoorlog was het aantal joodse gemeenten daardoor al teruggelopen tot 139._NEWLINE_Op het moment zijn er 40 joodse gemeenten aangesloten bij het NIK. De joodse Gemeenten staan bekend als Nederlands Isra\xc3\xablitische Gemeente (plaatsnaam) of NIG (plaatsnaam), met uitzondering van enkele gemeenten, zoals die van Amsterdam en Maastricht. Zij staan bekend als Nederlands-Isra\xc3\xablietische Hoofdsynagoge of NIHS. Zij delen een gezamenlijk hoofdkantoor in de Amsterdamse wijk Buitenveldert, nabij de Vrije Universiteit en het VU Medisch Centrum.\n_START_SECTION_\nPortugees-Isra\xc3\xablietische Gemeente (traditioneel)\n_START_PARAGRAPH_\nDe Portugees-Isra\xc3\xablietische Gemeente (PIG) vertegenwoordigt de Sefardische joden in Amsterdam. Zij beschikt over twee synagoges: de immense eeuwenoude Esnoga aan het Mr. Visserplein, nabij het Waterlooplein, en de kleine PIG-synagoge te Amstelveen._NEWLINE_Daarnaast beheert ze ook enkele Portugese begraafplaatsen waaronder de begraafplaats Beth Haim (Huis des Levens) in Ouderkerk aan de Amstel. Het is Nederlands oudste joodse begraafplaats.\n_START_SECTION_\nMasorti jodendom (traditioneel)\n_START_PARAGRAPH_\nMasorti jodendom heeft als onderscheidend kenmerk dat men de Halacha weliswaar centraal stelt, maar qua interpretatie van wat de Halacha is, kan verschillen van de Orthodoxie._NEWLINE_Grote verschillen liggen in het feit dat bij het Masorti-jodendom, dat in Amerika bekendstaat als \'Conservative\' en zich tussen Orthodox en Reform in bevindt, mannen en vrouwen gelijke taken kunnen hebben in de gebedsdiensten en dat zij meestal gemengd zitten. Er zijn echter grote verschillen tussen lokale gemeenten. Zo heeft de Gemeente Masorti Almere-Weesp de traditionele rolverdeling tussen man en vrouw in de eredienst, maar heeft de Masorti Joodse Gemeente Beth Shoshanna Deventer een zogenaamd egalitair minjan, waarbij vrouwen en mannen gelijkwaardig zijn._NEWLINE_Aan de gemeenten van Masorti Nederland (MN), die nog in opbouw zijn, is rabbijn David Soetendorp, jongere broer van zijn collega-rabbijn Awraham Soetendorp, verbonden; zij maken daarnaast gebruik van de diensten van buitenlandse rabbijnen, die geregeld Nederland bezoeken.\n_START_SECTION_\nProgressief jodendom\n_START_PARAGRAPH_\nHet Liberaal Jodendom (internationaal: \'Reform\'-jodendom) is grotendeels georganiseerd in het Nederlands Verbond voor Progressief Jodendom, de landelijke koepel van de Liberaal Joodse Gemeenten (LJG) en Progressief Joodse Gemeenten (PJG), het is de progressieve tegenhanger van het NIK. Deze organisatie bestaat uit acht gemeenten. De LJG beheert vier begraafplaatsen (Hoofddorp, Amstelveen, Rijswijk en Enschede). De LJG heeft verschillende synagoges door Nederland verspreid, te weten in Amsterdam, Rotterdam, Utrecht, Den Haag, Tilburg, Haaksbergen, Dieren en Zuidlaren. Zowel de landelijke overkoepelende organisatie als de afzonderlijke gemeenten staan bekend als \'LJG\'._NEWLINE_Onder dezelfde koepel ressorteren het studiecentrum Rimon en de uitgeverij Sja\'ar, het Robert Levisson Instituut voor de opleiding van rabbijnen, voorgangers en overig kader, en is men geaffilieerd met de Progressief Joodse jongerenbeweging Netzer. Ook werkt men samen met de Progressief Joodse Zionistische organisatie ARZA. Internationaal opereert men onder de koepel van de World Union for Progressive Judaism, de WUPJ._NEWLINE_Beit Ha\'Chidush (BHC) bestaat sinds 1995 uit een gemeente in Amsterdam, die drie keer per maand een dienst heeft. De gemeente heeft sinds  1 juni 2015 als rabbijn Tamarah Benima. BHC houdt zijn activiteiten in de Uilenburger Synagoge. BHC, internationaal verbonden met Liberal Judaism UK, valt onder het Reformjodendom. _NEWLINE_Klal Isra\xc3\xabl of voluit de Open Joodse Gemeente Klal Isra\xc3\xabl, bestaat sinds 2005 en is een progressief-joodse gemeente in Delft (synagoge Koornmarkt 12), die tweewekelijks samenkomt voor sjoeldiensten en lernbijeenkomsten (studiebijeenkomsten), en daarnaast op Joodse feest- & treurdagen. Klal Isra\xc3\xabl is een egalitaire gemeente, behorend tot het Reconstructionistisch jodendom, waarin alle leden, ongeacht hun geslacht of seksuele geaardheid, gelijkwaardig zijn. Ook staat Klal Isra\xc3\xabl opener voor mensen die niet halachisch Joods zijn, maar wel via bijvoorbeeld een Joodse vader of grootouder sterk verbonden zijn met het jodendom, en wie een Joodse vader heeft \xc3\xa9n een Joodse opvoeding genoot, is voor Klal Isra\xc3\xabl volledig Joods. Klal Isra\xc3\xabl is internationaal verbonden met de Joodse Reconstructionistische Beweging (\'Reconstructing Judaism\'). Rabbijn is Hannah Nathans die haar smicha ontving van Aleph, en lid is van de Reconstructionist Rabbinical Association (RRA). Klal Isra\xc3\xabl maakt, zoals ook de LJG-gemeenten, deel uit van de World Union for Progressive Judaism, de WUPJ._NEWLINE_Minyan HaMakor is aangesloten bij Aleph Alliance for Jewish Renewal. De focus is Joodse spiritualiteit. Minyan HaMakor staat open voor ieder met een Joodse achtergrond of giur en hun partners, en voor hen wiens hart hen drijft te onderzoeken of Jodendom hun pad is en voor wie dit een sterk verlangen is. Rabbijn is Hannah Nathans die haar smicha ontving van Aleph.\n_START_SECTION_\nScholen\n_START_PARAGRAPH_\nIn Nederland bestaan drie joodse scholen, alle drie in Amsterdam: twee zijn voor respectievelijk basis- en voortgezet onderwijs vanuit een traditionele invalshoek, de derde is op een volledig orthodoxe invalshoek gebaseerd en combineert basis- en voortgezet onderwijs in een enkel gebouw en organisatie, gescheiden naar geslacht. Alle zijn op geringe afstand van elkaar gevestigd in de Amsterdamse wijk Buitenveldert._NEWLINE_Tot deze drie scholen worden alleen halachisch joodse leerlingen toegelaten. Kinderen met alleen een joodse vader, of kinderen van wie de moeder (of grootmoeder, etc.) een bekering tot niet-orthodox jodendom heeft ondergaan, en dus naar de opvatting van het traditionele jodendom niet als joods worden beschouwd, worden op geen van de scholen toegelaten. Dit is eind jaren 80 onderwerp van een rechtszaak geweest, toen de ouders van een kind waarvan de moeder bij de LJG was bekeerd, trachtten hun kind op de Maimonides-school toegelaten te krijgen en werd geweigerd. De Hoge Raad oordeelde destijds dat de JSG Maimonides het recht had om het kind te weigeren.\n_START_SECTION_\nRosj Pina en Maimonides\n_START_PARAGRAPH_\nRosj Pina en Maimonides zijn onderdeel van het Joods Bijzonder Onderwijs. Rosj Pina verzorgt basisonderwijs vanuit een orthodox oogpunt maar met respect voor een niet-orthodoxe leefwijze van kind en ouders. Er wordt gemengd onderwezen. De school is geaffilieerd met het NIK en de NIHS en PIG Amsterdam, de voornaamste orthodoxe organisaties._NEWLINE_De Joodse Scholengemeenschap Maimonides verzorgt voortgezet onderwijs vanuit een vergelijkbaar oogpunt. Het onderwijs is op seculier gebied identiek aan het onderwijs op iedere andere school. In aanvulling wordt er ook onderwijs gegeven op verschillende niveaus in het jodendom, joodse geschiedenis en Ivriet (Hebreeuws). De school staat open voor zowel seculiere als traditioneel-gelovige joden. Zo is er een dagelijkse (niet-verplichte) ochtenddienst en heeft men vrij met de joodse feestdagen. Wie niet in Amsterdam woont kan op vrijdagmiddag eerder vrij krijgen, zodat men voor het begin van de sjabbat thuis kan zijn.\n_START_SECTION_\nCheider\n_START_PARAGRAPH_\nHet Cheider verzorgt onderwijs op alle niveaus: peuterspeelzaal, kleuterschool, basisschool, en voortgezet onderwijs (VMBO, havo, vwo), alsmede speciaal onderwijs. Dit alles is gevestigd in \xc3\xa9\xc3\xa9n enkel gebouw, met in totaal ongeveer 300 leerlingen._NEWLINE_De school heeft een streng religieus (charedisch) uitgangspunt. Jongens en meisjes zijn na de kleuterklassen gescheiden, tijdens alle lessen en pauzes, en hebben ook eigen schoolpleinen en ingangen; binnen het gebouw loopt een scheiding waar alleen personeel doorheen mag._NEWLINE_Er zijn ook ouders van minder orthodoxen huize die hun kinderen hiernaartoe sturen.\n_START_SECTION_\nVolwassenenonderwijs\n_START_PARAGRAPH_\nHet Kollel Chacham Zwi verzorgt onderwijs aan getrouwde (jonge)mannen die tot de charedische, ofwel strikt-orthodoxe wereld behoren. Circa 5 mannen studeren in het Kollel. Het Kollel is gevestigd in de Beth hamedrosh ets chaim "\xd7\x91\xd7\x99\xd7\xaa \xd7\x94\xd7\x9e\xd7\x93\xd7\xa8\xd7\xa9 \xd7\xa2\xd7\xa5 \xd7\x97\xd7\x99\xd7\x99\xd7\x9d"  Hoofd van het kollel, ofwel Rosj Kollel, is de Britse  rabbijn Ball._NEWLINE_Het Nederlands Isra\xc3\xablitisch Seminarium (NIS) verzorgt formeel deeltijd volwassenenonderwijs in joodse onderwerpen zoals Talmoed en Halacha, alsmede Bijbels en Modern Hebreeuws, Thora-commentaren en andere onderwerpen. Rector van het Seminarium is rabbijn Raphael Evers._NEWLINE_Het Beth Hamidrash Ets Chajiem geeft ruimte aan mensen om samen te leren._NEWLINE_Joods Educatief Centrum Crescas is een onafhankelijk instituut voor joodse educatie aan volwassenen. Crescas heeft geen formele binding met een van de joodse kerkgenootschappen. Door het geven van cursussen en lezingen op diverse joodse gebieden probeert Crescas de joodse identiteit binnen de Nederlands-joodse gemeenschap te versterken. Het Crescas-programma bestrijkt een breed scala aan joodse onderwerpen.\n_START_SECTION_\nNederlandse rabbijnen\n_START_PARAGRAPH_\nEnkele bekende Nederlandse rabbijnen zijn:\n_START_SECTION_\nTraditioneel-Joods Young Yisraeel\n_START_PARAGRAPH_\nRabbijn Sebbag\n_START_SECTION_\nTraditioneel - Beth Hamidrash (zelfstandig)\n_START_PARAGRAPH_\nRabbijn Padwa\n_START_SECTION_\nTraditioneel - Collel Chaham Zvi (zelfstandig)\n_START_PARAGRAPH_\nRabbijn Boll\n_START_SECTION_\nTraditioneel - Joods (Portugees Israelitisch Kerkgenootschap)\n_START_PARAGRAPH_\nRabbijn Toledano'