b"\n_START_ARTICLE_\nMunnekezijl\n_START_SECTION_\nGeschiedenis\n_START_PARAGRAPH_\nHet dorp is ontstaan in de late Middeleeuwen bij de uitwateringssluis in de Lauwers, die in 1476 door de cisterci\xc3\xabnzer monniken van Gerkesklooster werd gebouwd. De sluis moest het ingedijkte gebied van het Munnikeoog van circa 1450 beter beschermen. De sluis werd na de bouw in hetzelfde jaarr nog beschadigd door bewoners van Achtkarspelen. Waarschijnlijk was er onmin over de sluis en de gevolgen van het gebied verderop._NEWLINE_De sluis is meerdere keren vernieuwd en heeft ook meerdere plekken gelegen. De plaatsnaam is vernoemd naar de sluis (zijl) van de monniken (munneke). In 1510 werd de plaats nog vermeld als Monicken nyem szyl. In 1573 werd het vermeld als Munckezijl, circa 1660 als munnekezyl, in 1664 als Monicke Zyl en in 1718 als Montke Zyl. Aan het eind van 16e eeuw werd er een verdedigingsschans aangelegd bij het dorp, water later de buurtschap De Schans werd._NEWLINE_In 1741 werd er een nieuwe sluis gebouwd die een onderdeel vormde van de verbetering van het Zijldiep en Munnekezijlsterried. Tussen de jaren 1874 en 1877 werd er een dijk van Nittershoek naar Zoutkamp aangelegd. De dijken bij Munnekezijl werden zo slaperdijken en ook de sluis had geen zeekerende functie meer._NEWLINE_Iets oostelijk werd er ter bevordering van de afwatering een stroomkanaal gegraven in 1882 en werd er de Keersluis Munnekezijl aangelegd. Deze sluis kent een elftal afsluitbare stroomgaten. Aan de buitenzijde kent de sluis een van steunberen voorziene hoge keermuur terwijl aan de binnenzijde er een brug over de stroomgaten werd gelegd._NEWLINE_De plaats was bij het ontstaan een buurtschap van Burum. In 1665 verkreeg het een eigen kerk maar formeel bleef het nog een tijdlang een buurtschap van Burum. Uiteindelijk kreeg het toch een eigen dorpsstatus. Tot 2019 viel Munnekezijl onder de gemeente Kollumerland en Nieuwkruisland waarna deze is opgegaan in de Noardeast-Frysl\xc3\xa2n.\n_START_SECTION_\nKerken\n_START_PARAGRAPH_\nHet dorp kent een tweetal kerken. De oudste is Hervormde kerk. Deze werd in 1899 gebouwd als vervanger van de voorganger uit 1665. De kerk is gebouwd min of meer neorenaissancestijl en is naar het ontwerp architect H.A. Zondag. Het opengewerkte houtentorentje van de kerk dateert uit 1856, toen de vorige kerk nog was verbouwd._NEWLINE_De andere kerk is gereformeerde kerk. Deze naar verhouding groter kerk dateert uit 1913/14. Ook deze kerk kent een uit de voorgevel gebouwde toren.\n_START_SECTION_\nMolen\n_START_PARAGRAPH_\nHet dorp kent de molen Rust Roest uit 1856, die ook wel Munnekezijlstermolen wordt genoemd. De molen werd als koren- en pelmolen gebouwd. Het pelwerk is verdwenen maar diverse details van het pelwerk zijn nog te herkennen in de molen. De molen ontkwam enkele keren aan de sloop.\n_START_SECTION_\nSport\n_START_PARAGRAPH_\nHet dorp heeft geen eigen voetbalvereniging maar in Warfstermolen is er de Sportclub de Lauwers, waar de voetbalclun VV de Lauwers een onderdeel van is. De club speelt in de buurtschap Halfweg. Verder kent het dorp de schuttersvereniging 't Mikpunt.\n_START_SECTION_\nCultuur\n_START_PARAGRAPH_\nHet dorp kent een eigen dorpshuis, De Sk\xc3\xa2ns geheten. Verder kent de in 1924 opgericht muziekvereniging Tida Kira en jaarlijks in april vindt Muntjepop plaats.\n_START_SECTION_\nOnderwijs\n_START_PARAGRAPH_\nHet dorp kent een eigen basisschool, 't Oegh geheten. De school is vernoemd naar het vroegere eiland 't Oegh in de Lauwerszee.\n_START_SECTION_\nProefboerderij\n_START_PARAGRAPH_\nOngeveer 4 kilometer ten noorden van het dorp achter de dijk is de proefboerderij 'Kollumerwaard' te vinden. Daar wordt onderzoek verricht naar akkerbouw- en vollegronds-groentegewassen.\n_START_SECTION_\nBevolkingsontwikkeling\n_START_PARAGRAPH_\nHet inwoneraantal schommelde over de decennia: in 1950 telde het dorp nog 810 inwoners, in 1965 650 inwoners en in 1976 746 inwoners. Sinds die tijd was het inwoneraantal echter dalende, onder andere als gevolg van gezinsverdunning en het uitblijven van nieuwbouw. Het aantal inwoners zakte onder de 500, naar 484 inwoners in 2014 maar in 2018 telde het dorp 500 inwoners."