b'\n_START_ARTICLE_\nGeorges M\xc3\xa9li\xc3\xa8s\n_START_SECTION_\nPriv\xc3\xa9leven en carri\xc3\xa8re\n_START_PARAGRAPH_\nM\xc3\xa9li\xc3\xa8s werd geboren als zoon van een rijke laarzenmaker. In 1884 ging hij naar Londen om zijn Engels te verbeteren en kwam hij bij het Egyptian Theater, een zaak gerund door twee Engelse goochelaars. M\xc3\xa9li\xc3\xa8s besloot zelf ook goochelaar te worden. In 1886 had hij zijn eerste publieke optreden. In 1888, toen zijn vader met pensioen ging, verkocht Georges de zaak om daar het Theatre Robert-Houdin van te kopen, een verlaten theater in Parijs. M\xc3\xa9li\xc3\xa8s beweerde dat hij op 28 december 1895 een van de mensen was die de eerste voorstelling van de cinematograaf van de gebroeders Lumi\xc3\xa8re bijwoonde. Dit is niet 100% historisch zeker, maar het is wel een feit dat August Lumi\xc3\xa8re in die tijd een appartement huurde boven M\xc3\xa9li\xc3\xa8s en hem er dus zou over kunnen hebben verteld. Alleszins raakt M\xc3\xa9li\xc3\xa8s enthousiast voor het medium en wilde hij ook zoiets om toe te voegen aan zijn show. De gebroeders Lumi\xc3\xa8re weigerden het echter aan hem te verkopen. Via de Engelsman Robert W. Paul kreeg M\xc3\xa9li\xc3\xa8s illegaal toch een projector, gebaseerd op de technologie van de kinetoscoop van Edison. Aldus kon M\xc3\xa9li\xc3\xa8s op 5 april 1896 in zijn theater filmvoorstellingen geven. _NEWLINE_M\xc3\xa9li\xc3\xa8s wilde verder gaan. Na bestudering van die projector bouwde hij samen met Lucien Koster het apparaat van R. W. Paul om tot een filmcamera. Vanaf mei 1896 maakte hij zijn eigen films en had hij zijn eigen productiemaatschappij. M\xc3\xa9li\xc3\xa8s was trouwens ontzettend productief. Tussen 1896 en het 1912 bracht hij meer dan 520 filmpjes uit. Bovendien deed hij alles zelf. Hij zorgde voor de regie, schilderde de decors, bedacht trucs en acteerde._NEWLINE_In januari 1897 richtte hij Star Film op en bouwde hij de eerste filmstudio van Europa, in Montreuil. In 1899 begon hij te experimenteren met kleur en in 1901 had hij montage onder de knie, waarmee hij illusies op film cre\xc3\xaberde. Ook experimenteerde hij met superimpositions, waarbij meerdere beelden over elkaar werden gelegd. Zo vormde M\xc3\xa9li\xc3\xa8s in zijn eentje een orkest in l\'Homme Orchestre uit 1900. Hij was geschoold in achttiende-eeuws theater, wat ook te zien was in de films. Hij gebruikte decors en kostuums uit het theater en liet zijn acteurs aan het einde van een sc\xc3\xa8ne buigen, maar hij paste ook speciale effecten uit het theater toe op zijn films._NEWLINE_In 1902 kwam zijn beroemdste film uit, Le voyage dans la lune (Engels: A Trip to the Moon), waarin een groep wetenschappers naar de maan reist (een beroemde sc\xc3\xa8ne is de landing van de raket in het oog van de maan), waar de wetenschappers stuiten op vreemde maanwezentjes. In 1904 bracht hij Le Voyage \xc3\xa0 Travers l\'Impossible (The Impossible Voyage) uit, met 22 minuten waarschijnlijk de langste film van zijn tijd. Beide films doen denken aan de boeken van Jules Verne, een mogelijke inspiratiebron van M\xc3\xa9li\xc3\xa8s.\n_START_SECTION_\nOndergang\n_START_PARAGRAPH_\nTegelijkertijd kwam M\xc3\xa9li\xc3\xa8s erachter dat zijn films illegaal werden gekopieerd in Amerika. Hij vroeg het auteursrecht aan op 27 december 1902 voor zijn eigen bedrijf Star Film en begon een filiaal in New York, onder leiding van zijn broer Gaston. Vanaf 1905 kreeg hij het moeilijk. Alhoewel zijn films tot de populairste van zijn tijd behoorden, kreeg de theaterman M\xc3\xa9li\xc3\xa8s, afhankelijk van kermissen, concurrentie van de eerste bioscopen van L\xc3\xa9on Gaumont en Charles Path\xc3\xa9. De industrie veranderde, maar M\xc3\xa9li\xc3\xa8s kon zich niet aanpassen. Hij wist onvoldoende in te spelen op de ge\xc3\xabvolueerde smaak van zijn publiek. Vanaf 1911 begon Path\xc3\xa9 zijn films te vertonen. In 1914 werd zijn theater gesloten en raakte M\xc3\xa9li\xc3\xa8s bankroet. _NEWLINE_In 1923 was M\xc3\xa9li\xc3\xa8s financieel aan de grond. Uit pure woede en onmacht vernietigde hij alle negatieven die hij had._NEWLINE_In 1925 had M\xc3\xa9li\xc3\xa8s alles verloren en werkte hij samen met zijn vrouw in een kiosk bij het station Montparnasse. Rond die tijd werd zijn reputatie weer hersteld door de surrealisten, die hem als een pionier beschouwden. Op 16 december 1929 werd er zelfs een gala-avond voor hem georganiseerd in de bekende bioscoop \'Studio 28\'. In 1931 werd hij ge\xc3\xaberd met de Franse Legioen van Eer en kreeg hij een appartement, waar hij de rest van zijn leven doorbracht. Begin 1938 overleed hij arm, meer dan 500 films nalatend. Zijn films zijn een belangrijke inspiratiebron geweest voor veel filmmakers als D.W. Griffith en Charlie Chaplin.\n_START_SECTION_\nAlgemeen\n_START_PARAGRAPH_\nM\xc3\xa9li\xc3\xa8s wist heel goed in te spelen op zowel het tonen van de fotografische werkelijkheid als het manipuleren, monteren en ingrijpen in die werkelijkheid door allerlei trucages._NEWLINE_Een beroemd verhaal is hoe hij jump cut ontdekte. Toen M\xc3\xa9li\xc3\xa8s in Parijs aan het filmen was, liep zijn camera vast. Na een minuutje deed de camera het weer en ging M\xc3\xa9li\xc3\xa8s verder met filmen. Toen hij de film terugzag, leek het alsof een bus plotseling veranderde in een koets. Mensen uit de \'sc\xc3\xa8ne\' verdwenen of verschenen. _NEWLINE_In "Escamotage d\'une dame au th\xc3\xa9\xc3\xa2tre Robert Houdin" (the Vanishing Lady) uit november 1896 paste hij deze techniek voor het eerst toe. Hij liet een vrouw van het ene op het andere moment veranderen in een skelet, waarmee hij de eerste speciale effect in de geschiedenis van de film gebruikte. Hij noemde dit een truc d\'arr\xc3\xaat. Deze speciale effecten werden zijn handelsmerk, waaraan hij zijn bijnaam "de vader van speciale effecten" aan dankte. Edison had deze techniek trouwens eerder ontdekt, maar nooit toegepast.'