b'\n_START_ARTICLE_\nVaas van P\xc3\xb3lya\n_START_PARAGRAPH_\nIn de kansrekening is een vaas van P\xc3\xb3lya, genoemd naar George P\xc3\xb3lya, een statistisch model als idealisering van een gedachte-experiment._NEWLINE_In een vaasmodel worden re\xc3\xable objecten, zoals atomen, mensen, auto\'s, voorgesteld door gekleurde knikkers in een vaas. In het eenvoudigste model bevat de vaas  witte en  zwarte knikkers. E\xc3\xa9n knikker wordt willekeurig uit de vaas getrokken en zijn kleur waargenomen. De knikker wordt dan teruggelegd in de vaas, en er wordt een knikker van dezelfde kleur toegevoegd aan de vaas, waarna het selectieproces wordt herhaald. Vragen van belang zijn de ontwikkeling van de populatie in de vaas en de volgorde van de kleuren van de getrokken knikkers._NEWLINE_Hiermee wordt de vaas voorzien van een zichzelf versterkende eigenschap, die wel uitgedrukt wordt als de rijken worden rijker._NEWLINE_Merk op dat de vaas van P\xc3\xb3lya in een bepaald opzicht het "tegenovergestelde" is van het model van trekken zonder terugleggen, waarbij telkens als een bepaalde waarde is waargenomen, het minder waarschijnlijk wordt deze waarde opnieuw waar te nemen, terwijl bij een vaas van P\xc3\xb3lya een waargenomen waarde juist waarschijnlijker wordt. In beide modellen be\xc3\xafnvloedt de meting de uitkomst van de toekomstige metingen. (Ter vergelijking: bij trekkingen met terugleggen heeft de waarneming van een bepaalde waarde geen invloed op hoe waarschijnlijk het is om deze waarde weer waar te nemen.) Merk ook op dat bij de vaas van P\xc3\xb3lya de opeenvolgende metingen na verloop van tijd minder en minder effect op toekomstige metingen hebben, terwijl bij trekken zonder terugleggen het tegendeel het geval is: na een bepaald aantal metingen van een bepaalde waarde, zal deze waarde niet meer voorkomen._NEWLINE_Dit eenvoudigste model is op vele manieren verrijkt en gegeneraliseerd.'