b'\n_START_ARTICLE_\nRaritan (rivier)\n_START_PARAGRAPH_\nDe Raritan (Engels: Raritan River) is een grote rivier in centraal New Jersey in de Verenigde Staten. Zijn stroomgebied zorgt voor de afwatering van een groot deel van het bergachtige gebied in het midden van de staat, wat in de Raritan Bay aan de Atlantische Oceaan wordt geloosd.\n_START_SECTION_\nOmschrijving\n_START_PARAGRAPH_\nDe rivier krijgt vorm bij de samenvloeiing van de noordelijke en zuidelijke tak ten westen van Somerville (in feite op de grens van Bridgewater, Branchburg en Hillsborough Townships). Vandaar stroomt de rivier voor ongeveer 25 km om dan in langzamer getijwater te komen bij New Brunswick; zijn estuarium bedraagt een goede 22 km om dan in het westelijke deel van Raritan Bay bij South Amboy uit te komen._NEWLINE_De rivier is al sinds de Lenape-indianen een belangrijke transportroute. De naam komt uit de Algonkische talen en betekent "overlopende stroom". De naam wordt ook gebruikt voor de Raritan-indianenstam, een Algonkische stam die op Staten Island leefde, vlak bij de monding van de rivier. In de koloniale tijd zorgde de rivier voor de ontwikkeling van vroege industrie rond New Brunswick en voor het transport van landbouwmaterialen naar centraal New Jersey. Tijdens de Amerikaanse Onafhankelijkheidsoorlog werd de rivier gebruikt om troepen over te brengen. De aanleg van het Delaware and Raritan Canal aan de zuidoever van de rivier zorgde voor een belangrijke verbinding tussen New York City en Philadelphia aan de Delaware River._NEWLINE_Er zijn vele maatregelen genomen om vervuiling van de rivier te verminderen en zo de waterkwaliteit te verhogen. De vispopulatie (onder andere zonnebaarzen, meerval, forel, Amerikaanse paling, karpers en Amerikaanse gele baars) is hierdoor gestegen. Soms worden ook snoeken (muskellunge) gevangen. De getijwateren van de rivier bevatten zoutwatervissen zoals de gestreepte zeebaars, Amerikaanse winterschol en witte ombervis. Vele vogels en eendachtigen nestelen in of rond de rivier. Schaaldieren zoals wenkkrabben en strandkrabben zijn ook te vinden. Stroomopwaarts zijn rivierkreeften te vinden._NEWLINE_De rivier wordt ook gebruikt voor de pleziervaart, waaronder het roeiteam van de Rutgers-universiteit in New Brunswick. De rivier wordt genoemd in de alma mater van Rutgers, On the Banks of the Old Raritan. De musical 1776 gaat deels over troepen die in de rivier baden. Ondanks het belang van plezierjacht en drinkwater is de Raritan de op-vijftien-na meest vervuilde rivier van de VS en wordt als onveilig bestempeld voor zowel visvangst als zwemrecreatie._NEWLINE_Geologen geloven dat ongeveer 6000 jaar geleden het lage deel van de Raritan als monding van de Hudson diende. Aan het einde van de laatste ijstijd waren the Narrows nog niet gevormd en liep de Hudson langs de Watchung Mountains naar wat nu Bound Brook is en volgde vanaf daar de loop van de Raritan naar het oosten tot aan de Lower New York Bay._NEWLINE_Nabij de monding van de rivier wordt deze gekruist door een spoorbrug van New Jersey Transit, de Victory Bridge, Route 35, de Edison Bridge en de Driscoll Bridge.\n_START_SECTION_\nWatervoorziening\n_START_PARAGRAPH_\nDe Raritan is een belangrijke bron van drinkwater voor centraal New Jersey. Twee zuiveringsfabrieken, beheerd door New Jersey American Water staan waar de Raritan en zijn grootste zijrivier (de Millstone River) elkaar treffen, net ten oosten van Manville._NEWLINE_Ten tijde van droogte en lage watersnelheden wordt de doorstroomsnelheid in de Raritan verhoogd door water te laten wegstromen uit het Round Valley-reservoir en het Spruce Run-reservoir. Beide liggen vlak bij de zuidelijke tak van de rivier in Hunterdon County en zijn met de rivier verbonden via pijpleidingen en kanalen. De waterniveaus worden opgekrikt zodat de zuiveringsfabrieken genoeg water hebben ten tijde van droogte.\n_START_SECTION_\nOverstromingen\n_START_PARAGRAPH_\nDe Raritan heeft aanhoudende problemen met overstromingen als hevige regenval het waterniveau verhoogt. Deze overstromingen treffen vooral Bound Brook, wat deels gebouwd is in een natuurlijk overstromingsgebied bij de samenkomst van diverse zijrivieren, en Manville, wat een grote wijk genaamd Lost Valley heeft die in het overstromingsgebied tussen de Raritan en de Millstone River ligt. Andere plaatsen aan de rivier hebben ook last van overstromingen, maar in mindere mate._NEWLINE_De grootste overstroming kwam in de nasleep van de orkaan Floyd in september 1999 (maximale golfhoogte: 13,1m; 4,6m boven het risiconiveau) en zorgde voor een hernieuwde interesse in een overstromingbeheersingsproject, genaamd het Green Brook Flood Control Project, wat Bound Brook 150 jaar lang moet beschermen tegen overstromingen. Twee rivierdijken zijn gebouwd rond Bound Brook, maar de hoofddijk die noodzakelijk is om te zorgen dat de Raritan het stadje niet overstroomt is naar verwachting pas eind 2010 klaar.'