b"\n_START_ARTICLE_\nPsalm 22\n_START_PARAGRAPH_\nPsalm 22 is een psalm uit de Tenach en daarmee uit het Oude Testament. Traditioneel wordt David als auteur gezien. In de Vulgaat en in de Septuagint is de versnummering afwijkend en heeft deze psalm het nummer 21 meegekregen. In het Latijn worden vaak de eerste woorden van de psalm als naam ervan gebruikt, Deus, Deus meus. Ook in ander talen gebeurt dat vaker bij psalmen._NEWLINE_Binnen het jodendom, katholicisme, protestantisme en anglicanisme hebben psalmen en ook psalm 22 een aparte rol in de liturgie.\n_START_SECTION_\nAchtergrond\n_START_PARAGRAPH_\nPsalm 22 vertelt het verhaal van een man of vrouw die het naar God uitschreeuwt. Hij of zij beklaagt zich tegen God over zijn vijanden en over zijn positie tegenoer die tegenstanders, afgewisseld met lof voor God. Ook wordt God gedankt voor de hulp die Hij biedt. Deze hoofdpersoon is volgens de joodse traditie ofwel David, danwel Esther. Ook wordt in de psalm de herinnering gelezen aan de perioden van nood, zoals ten tijde van de Babylonische ballingschap._NEWLINE_Volgens de historisch-kritische exegese is deze psalm ontstaan uit twee onafhankelijke delen, namelijk vers 1 tot en met 22 en 23 tot en met 33. Het laatste deel zou een aanvulling zijn op een bestaande psalm, het zij dat de exacte scheiding tussen beide delen onderwerp van discussie blijft._NEWLINE_Van het eerste deel wordt uitgegaan dat het voor het Beleg van Jeruzalem in de zesde eeuw v.C. plaatshad. Het tweede deel zou van na de ballingschap dateren omdat er duidelijk sprake is van de redding van de hoofdpersonage, die vaak als metafoor wordt gelezen voor het volk Isra\xc3\xabl. De versen 28 tot en met 32 ten slotte hebben een veel universalistischer karakter dan de voorgaande. De historisch-kritische conclusie die daaraan verbonden wordt is dat deze verzen vermoedelijk dateren uit de vierde eeuw n.C. vanwege hun hellenistisch karakter._NEWLINE_Een psalm (Hebreeuws: \xd7\x9e\xd6\xb4\xd7\x96\xd6\xb0\xd7\x9e\xd7\x95\xd6\xb9\xd7\xa8, mizmor) was een tekst die op melodie was gezet en die instrumentaal begeleid werd, een zogenoemde contrafact. Psalm 22 heeft in het opschrift Op de wijze van De hinde van de dageraad staan. Die melodie is niet overgeleverd, omdat men nog geen muzieknotatie uitgevonden had. De zin zou ook een allusie kunnen zijn, een metafoor voor de hoofdprersoon. Deze aanwijzing wordt voorafgegaan van de woorden Voor de koorleider of Voor de opperzangmeester. De exacte betekenis van deze figuur is niet helemaal duidelijk. _NEWLINE_Het opschrift bevat tevens de tekst Een psalm van David, dat in totaal 73 psalmen hebben die in de traditie aan David worden toegeshreven. Het woord waarmee dat gebeurt is de naam David (\xd7\x93\xd6\xb8\xd6\xbc\xd7\x95\xd6\xb4\xd7\x93) met het voorvoegsel l- (-\xd7\x9c). Van oudsher werd dat voorvoegsel vertaald als door, maar nieuwe inzichten geven als mogelijke vertalingen door, over en voor. Los daarvan geeft de historisch-kritische exegese aan dat de persoon David, dan wel meer nog zijn rol (koning), als metafoor gebruikt zou kunnen zijn.\n_START_SECTION_\nJodendom\n_START_PARAGRAPH_\nIn het jodendom leest men delen van psalm 22 in verschillende gebeden. In zijn geheel wordt de psalm gelezen op Ta\xc3\xa4niet Ester, het Vasten van Esther. en tijdens Poerim, ookwel Lotenfeest. De Sefardim en de Mizrachim doen dat tijdens ma'ariew (het avondgebed). Samen met de Asjkenazim gebruiken zij psalm 22 als psalm van de dag om op Poerim te gebruiken in de ochtend.\n_START_SECTION_\nChristendom\n_START_PARAGRAPH_\nDe wellicht bekendste referentie aan deze psalm in het Nieuwe Testament is wellicht die van de Kruiswoorden. Eli, Eli, lema sabachtani? en Elo\xc3\xaf, Elo\xc3\xaf, lema sabachtani?. Beide zijn psalm 22:2: Mijn God, mijn God! waarom hebt Gij mij verlaten, vermoedelijk in het Aramees, de Volkstaal in die tijd._NEWLINE_In vers 17 ([...] zij hebben mijn handen en mijn voeten doorboord) en 18 (Ik kan al mijn beenderen tellen Zij kijken vol leedvermaak toe,...) wordt door christenen soms de voorspelling gezien an Jezus' kruisdood. Ook Num. 9:11-13 spreekt over een verlosser wiens beenderen niet gebroken worden en er wordt gerefereerd aan een avondmaal._NEWLINE_De laatste versen van de psalm gaan over voorspoed, gerechtigheid en geboorte. Zodoende kunnen de kruiswoorden ge\xc3\xafnterpreteerd worden als die van de messias, zonder de goddelijke van de twee naturen van Jezus in twijfel te trekken._NEWLINE_Bij het leegmaken van het altaar op Witte Donderdag werd Psalm 22 traditioneel gebruikt in de Rooms-Katholieke Kerk bij het opdragen van de Tridentijnse mis. Dit gebruik verdween toen de Ordo Missae (Romeinse ritus) werd vervangen door de de Novus Ordo Missa ((Mis van Paulus VI). In de Anglicaanse Kerk is het gebruik wel blijven bestaan. Verder maakt psalm 22 onderdeel uit van priem op de vrijdagen, of wanneer deze vervalt een ander gebed op de vrijdagochtend."