b'\n_START_ARTICLE_\nFranse literatuur in de 19e eeuw\n_START_SECTION_\nLe mal du si\xc3\xa8cle\n_START_PARAGRAPH_\nHet onbestemde melancholische lijden van het "ik" in een kille wereld, wordt vertaald in termen als \'mal du si\xc3\xa8cle\' en Weltschmerz. Zo lijdt de hoofdpersoon van Benjamin Constants roman Adolphe (1842) onder een onmogelijke liefde, en in Aur\xc3\xa9lia (1853-1854) schrijft G\xc3\xa9rard de Nerval letterlijk een onmogelijke liefde van zich af. Victor Hugo schrijft zijn dichtbundel Les contemplations in 1856 na het verliezen van zijn dochter._NEWLINE_Er was een ware hang naar alles wat werd ingegeven door de verbeelding, dromen, mysteries, het fantastische en het metafysische. Het christendom, door de Verlichting beschouwd als obscurantisme, werd weer met open armen binnengehaald, als iets wat hoop kan geven op verlossing van het pijnlijke bestaan. Vooral Fran\xc3\xa7ois Ren\xc3\xa9 de Chateaubriand schreef vurige betogen voor het Christendom, waaronder Le g\xc3\xa9nie du christianisme (1802) en M\xc3\xa9moires d\'outre-tombe (1848-1850). Ook Alfred de Vigny filosofeerde over het menselijke bestaan, dat ondanks de komst van Christus nog een lijdensweg is, in zijn dichtbundel Les Destin\xc3\xa9es (1864) onder meer.\n_START_SECTION_\nVlucht van het hier en nu\n_START_PARAGRAPH_\nWerd de natuur in de Verlichting beschouwd als het bedreigende en ongeordende dat bestreden moest worden, tijdens de Romantiek werd ze afgeschilderd als spiegel van de ziel en bevond zich dus in het centrum van de thematiek, met een voorkeur voor locaties als ru\xc3\xafnes, berglandschappen (liefst door de maan beschenen), afgronden, watervallen, enz. Hoe verder er terug wordt gegaan naar de natuur, hoe beter. Chateaubriand beschreef in Atala (1801) en in Ren\xc3\xa9 (1805) de avonturen en vooral de zieleroerselen van respectievelijk een indiaan en een Europeaan die verbannen is naar een primitieve stam._NEWLINE_Eug\xc3\xa8ne Sue zoekt het dichter bij huis, en omschrijft de mysterieuze kant van Parijs in zijn Myst\xc3\xa8res de Paris, dat als feuilleton verscheen. Prosper M\xc3\xa9rim\xc3\xa9e zocht het mysterie ook op. Om te beginnen met de naam van de auteur: hij presenteerde zijn werk alsof hij er slechts de vertaler van was. Ook zijn intriges zijn in mysterie gehuld. Daarbij zoekt hij exotisch aandoende omgevingen op: zijn bekendste werk, Carmen (1845) speelt zich in Spanje af._NEWLINE_De historische roman speelt een belangrijke rol in de Romantiek. Tijdens de Romantiek vond er een herontdekking van de christelijke Middeleeuwen plaats. Die tijd verenigde meerdere Romantische thema\'s in zich: het is een combinatie van mystiek en een vlucht in de tijd. Goede voorbeelden zijn De Klokkenluider van de Notre Dame (Notre Dame de Paris, 1831) van Victor Hugo en het werk van Alexandre Dumas p\xc3\xa8re, o.a. De drie musketiers (Les trois mousquetaires, 1844) en De graaf van Monte-Cristo (Le Comte de Monte-Cristo, ook uit 1844). In het theater vinden we deze vlucht in de tijd ook terug, onder anderen in Lorenzaccio (1834) van Alfred de Musset.\n_START_SECTION_\nLa com\xc3\xa9die humaine\n_START_PARAGRAPH_\nOnbetwist voorman van het realisme is Honor\xc3\xa9 de Balzac. Zijn oeuvre is in feite \xc3\xa9\xc3\xa9n groot werk, La Com\xc3\xa9die humaine genaamd, waarvan de verschillende romans slechts delen zijn. Er is geen eenduidigheid over het aantal romans dat deel uit zou maken van de reeks. Er worden aantallen genoemd tussen de 90 en de 140. Balzac probeert in La com\xc3\xa9die humaine alle klassen van de Franse samenleving na de val van het Eerste Keizerrijk te beschrijven. Hoewel de verschillende romans wel degelijk apart gelezen kunnen worden, is La Com\xc3\xa9die Humaine daadwerkelijk \xc3\xa9\xc3\xa9n geheel. Een groot aantal personages komt bijvoorbeeld in meerdere romans terug. Het totale werk heeft zoveel invloed gehad, zowel in Frankrijk als daarbuiten, dat het tot de literaire canon van de westerse cultuur wordt gerekend. Bekende afzonderlijke titels zijn Le P\xc3\xa8re Goriot (1835) en Eug\xc3\xa9nie Grandet (1833).\n_START_SECTION_\nDe bildungsroman\n_START_PARAGRAPH_\nDe bildungsroman (Roman d\'apprentissage in het Frans) was ook een geliefd genre binnen het realisme. In zo\'n bildungsroman wordt een onervaren hoofdpersoon gevolgd bij zijn eerste stappen in de sociale wereld, zodat deze in al zijn trekken getoond kan worden. Met name het werk van Stendhal bestaat uit zulke romans: Le Rouge et le Noir (1830), La Chartreuse de Parme (1839). Stendhal bevindt zich op de rand van de Romantiek en het realisme, hij interesseert zich meer in de psychologie en zijn personages lijden aan de melancholie die typisch is voor de Romantiek. Bovendien gaan beide romans over onmogelijke liefdes._NEWLINE_L\'\xc3\xa9ducation sentimentale (1869) van Gustave Flaubert is ook een bildungsroman. Zijn bekendste werk is Madame Bovary (1857). De personages van Flaubert zijn passief, tot mislukkingen veroordeeld, hun leven stelt "bijna niets" voor. Emma Bovary gaat ten onder aan de burgerlijke middelmatigheid van het dorp waar ze met haar man woont. Gustave Flaubert staat al met \xc3\xa9\xc3\xa9n been in de Naturalistische thematiek.\n_START_SECTION_\nParnasse\n_START_PARAGRAPH_\nIn tegenstelling tot het realisme en het naturalisme, die inhoudelijk een reactie zijn op de Romantiek, is de Parnasse een reactie op de vormen van de Romantiek. Deze beweging, genoemd naar de Montparnasse, beoogt een po\xc3\xabzie met een zuivere vormschoonheid, zonder morele gepreoccupeerdheid. Ze wordt samengevat in de bekende formule l\'Art pour l\'Art (kunst omwille van de kunst): alleen dat wat zonder enig nut is kan mooi zijn._NEWLINE_Bekende Parnassiens, dichters die aangesloten waren bij deze groep, zijn: Th\xc3\xa9ophile Gautier (Mademoiselle de Maupin, 1836), Leconte de Lisle, Nobelprijswinnaar Sully Prudhomme en Jos\xc3\xa9-Maria de Heredia'