b"\n_START_ARTICLE_\nAnselmus Adornes\n_START_PARAGRAPH_\nAnselmus Adornes (Brugge, 8 december 1424 - Schotland, 1483) was een koopman, mecenas, politicus en diplomaat, en behoorde tot de vijfde generatie van de in Brugge gevestigde familie Adornes.\n_START_SECTION_\nAfkomst\n_START_PARAGRAPH_\nHij was de zoon van Pieter II Adornes en Elisabeth Braderickx._NEWLINE_Onder zijn voorvaders kwamen er verschillende voor die ooit doge waren van Genua. De familie kwam in de tweede helft van de 13de eeuw naar Vlaanderen: Opicius Adornes zou immers in 1269 bij graaf Gwijde van Dampierre) in dienst zijn gekomen. Zijn zoon Oppicius II (de jongere) vestigde zich omstreeks 1300 in Brugge. Van verscheidene leden van deze familie weten wij dat ze nauw betrokken waren bij de internationale handel, maar ook bij het bestuur van de stad Brugge.\n_START_SECTION_\nDieptepunt\n_START_PARAGRAPH_\nHet jaar 1477 betekende een hoogtepunt en daarna een dieptepunt in de loopbaan van Anselmus. Na de dood van Karel de Stoute braken de eerste rellen uit in Brugge. Maria van Bourgondi\xc3\xab belastte Lodewijk van Gruuthuse en zijn zoon Jan, evenals Anselmus Adornes en enkele andere hooggeplaatste Bruggelingen om naar een vreedzame oplossing te zoeken. Hun optreden zou, volgens de kroniekschrijvers, tot tevredenheid van de inwoners hebben geleid._NEWLINE_Dit belette niet dat op 26 maart opnieuw onlusten ontstonden. Anselm werd met vijftien andere voormalige stadsbestuurders gearresteerd. Men verdacht ze ervan zich onrechtmatig te hebben verrijkt. Dit liep op niets uit en iedereen kwam weer op vrije voeten._NEWLINE_In mei was er echter weer oproer en werd weer een aantal notabele inwoners door een opgehitste menigte gearresteerd. Anselmus Adornes hoorde er bij en hij werd, samen met Jan de Baenst en Paulus van Overtvelt op 18 mei 1477 tot diep in de nacht ondervraagd en gefolterd._NEWLINE_Alle drie bekenden ze gelden uit de stadskas te hebben ontvreemd. Ze ontsnapten aan de dood maar De Baenst en Van Overtvelt zagen al hun goederen verbeurd verklaard en moesten zich levenslang in een klooster terugtrekken. Adornes werd iets milder bestraft, maar moest toch ook zoals de beide anderen, in zijn ondergoed, blootshoofds en barvoets, begeleid door de schout en de baljuw, van banier tot banier stappen en aan iedere deken om vergiffenis vragen._NEWLINE_Het bedrag dat hij bekend had uit de stadskas te hebben ontvreemd moest hij viervoudig terugbetalen en hij mocht voortaan geen offici\xc3\xable functies meer uitoefenen. Nutteloos te zeggen dat de heren weer in eer werden gesteld eenmaal de rellen voorbij en het gezag van Maria van Bourgondi\xc3\xab hersteld. Nochtans bekleedde Anselmus nooit meer een functie binnen het stadsbestuur.\n_START_SECTION_\nHandel\n_START_PARAGRAPH_\nAnselmus trad in de voetsporen van zijn grootvader Pieter I Adornes, door actief te zijn in de internationale handel. Hij bemiddelde vooral in transacties met Genuese kooplieden. Tot aan zijn dood onderhield hij commerci\xc3\xable betrekkingen met Genua en ook met Spanje. Zijn handel had vooral betrekking op de invoer van aluin en van laken uit Doornik en uit Engeland._NEWLINE_Hij woonde niet in zijn huis naast de Jeruzalemkerk, maar aan de Verwersdijk (gelegen tussen de Schottendijk en de Schottenplaats) waar hij een groot complex bezat, voorzien van stapelruimten, stallingen en lakenverwerijen. Hij bevond er zich midden de Schotse handelaars.\n_START_SECTION_\nRelaties met Schotland\n_START_PARAGRAPH_\nIn 1467 verbood het Schotse parlement handel met Vlaanderen en de Schotse kooplieden moesten Brugge verlaten. Anselm Adornes reisde toen naar Schotland, aan het hoofd van een diplomatieke missie, die Brugge vertegenwoordigde, maar ook de Vier Leden van Vlaanderen en hertog Karel de Stoute. De onderhandelingen met de Schotse koning en het Schotse parlement waren succesvol en de Schotse kooplieden kwamen in het voorjaar van 1470 terug._NEWLINE_De contacten die hij aanknoopte met het Schotse hof betekenden een aanzienlijke verhoging van zijn sociale status, niet alleen in het graafschap Vlaanderen, maar ook in Schotland, waar zijn optreden indruk had gemaakt. Hij werd door koning James III met gunsten overstelpt. Einde 1468 werd hij tot ridder in de Orde van de Eenhoorn geslagen, werd hij benoemd tot koninklijk raadgever en werd hem de heerlijkheid Cortachy geschonken. Op 14 juni 1472 werd hij benoemd tot conservator van de Schotse privilegies in het rijk van de Bourgondische hertog. Hij kreeg ook nog inkomsten uit geconfisqueerde goederen in Forfar Pertshire.\n_START_SECTION_\nKapel wordt kerk\n_START_PARAGRAPH_\nKenmerkend voor de familie Adornes was de verering voor de heilige plaats Jeruzalem. Pieter II Adornes en Jacob Adornes, achterkleinzonen van Opicius de jongere en Margareta van Aartrijke, vatten rond 1428 te Brugge de bouw aan van de merkwaardige Jeruzalemkerk. Anselmus Adornes zou dit merkwaardige bouwwerk voltooien._NEWLINE_In 1470 ondernam hij zelf ook een bedevaart naar Jeruzalem, vergezeld van zijn zoon Jan Adornes, die later kanunnik van het Sint-Pieterskapittel in Rijsel werd. Na hun thuiskomst voltooiden zij het bouwwerk en hij bracht Oosterse accenten aan de architectuur, waarbij hij de herinnering aan zijn reis wilde behouden. Op die manier werd de Brugse Jeruzalemkerk een kopie van de Heilige Grafkapel in Jeruzalem. Anselm duwde de herinnering aan de stichters wat opzij, door van de kerk een mausoleum te maken waar het grafmonument voor hem en zijn vrouw centraal werd gesteld.\n_START_SECTION_\nAndere diplomatieke activiteiten en dramatisch einde\n_START_PARAGRAPH_\nIn dienst van de Bourgondische hertog vervulde Anselmus nog andere diplomatieke missies._NEWLINE_In de jaren zestig en zeventig vervulde hij verschillende opdrachten voor Karel de Stoute. De hertog had plannen om een kruistocht te ondernemen en de Jeruzalempelgrim Anselmus kon hem hierin raad geven. Hij reisde ook naar Polen waar hij ontvangen werd door koning Casimir IV._NEWLINE_In 1473 onderhandelde hij in opdracht van de stad Brugge om de voor rekening van Tommaso Portinari varende San Matteo te recupereren. Dit schip was gekaapt door Paul Beneke en naar Gda\xc5\x84sk gebracht. Naast andere kostbare goederen, voerde het schip ook een groot schilderij mee door Hans Memling, dat het Laatste Oordeel' voorstelde. De onderhandelingen mislukten en het schilderij bevindt zich nog steeds in Gda\xc5\x84sk._NEWLINE_In het jaar 1477, 1479 en 1480 reisde Anselmus naar Schotland. Na terugkeer van deze laatste reis overleed zijn vrouw. In 1482 voer hij opnieuw af naar Schotland. Hij had er zoals steeds contacten met koning James III en leidde in zijn opdracht een militaire expeditie in Linlithgow. Toen Anselm daarna een bedevaart ondernam, verbleef hij in een klooster in North-Berwick en werd daar op 23 januari 1483 overvallen door een gewapende bende die hem ter dood bracht. Hij werd ter aarde besteld in Linlithgow, terwijl zijn hart later in het jaar werd bijgezet in de JeruzalemkerK\n_START_SECTION_\nInvloed\n_START_PARAGRAPH_\nDe familie behoorde in Brugge tot de bovenlaag van de bevolking en vervulde geregeld allerlei functies in het stadsbestuur en voor het centraal gezag van de hertog, net zoals de voorouders dat deden in Genua. Daarbij steunde zij tal van christelijke en humanistische initiatieven._NEWLINE_Zijn ouders, Pieter II Adornes en Margareta van der Banck werden voorgesteld op twee 15de-eeuwse portretten, toegeschreven aan Petrus Christus. Hun huwelijkscontract en het testament van Pieter (1452) illustreren hun belangrijke maatschappelijke positie en hun diepreligieuze mentaliteit._NEWLINE_Glasramen met afbeeldingen van Pieter en zijn vrouw zijn te bewonderen in de Jeruzalemkerk. Anselmus zelf had goede relaties in Vlaanderen, Itali\xc3\xab en Schotland en hij bleef in nauw contact met de Schotse koning James III, van wie hij regelmatig winstgevende opdrachten kreeg."