b'\n_START_ARTICLE_\nPaul Erd\xc5\x91s\n_START_PARAGRAPH_\nPaul Erd\xc5\x91s (Boedapest, 26 maart 1913 \xe2\x80\x93 Warschau, 20 september 1996) was een wiskundige, die samen met honderden medeauteurs heeft gewerkt aan vraagstukken op het gebied van combinatoriek, grafentheorie, getaltheorie, analyse, numerieke wiskunde, verzamelingenleer en kansrekening. In totaal heeft hij grofweg 1.500 wetenschappelijke artikelen geschreven.\n_START_SECTION_\nBiografie\n_START_PARAGRAPH_\nErd\xc5\x91s\' Hongaarse naam luidt: Erd\xc5\x91s P\xc3\xa1l (Erd\xc5\x91s spreek je uit als \'Erdeusj\' met de klemtoon op de eerste lettergreep). Zijn ouders waren niet-praktiserende joden. De joodse gemeenschap in Boedapest van die tijd heeft ten minste vijf opmerkelijke wetenschappers voortgebracht naast Erd\xc5\x91s: de natuurkundige Eugene Wigner, de natuurkundige en politicus Edward Teller, de scheikundige, natuurkundige en politicus Le\xc3\xb3 Szil\xc3\xa1rd, de wiskundige John von Neumann en de filosoof Georg Luk\xc3\xa1cs._NEWLINE_Erd\xc5\x91s gaf al jong blijk van zijn talent als wonderkind en werd door zijn leeftijdsgenoten al gauw beschouwd als wiskundig genie. Hij studeerde af aan het Sint-Stefansgymnasium._NEWLINE_Hoewel hij beroemd was en vele prijzen ontving, heeft hij het grootste deel van zijn leven doorgebracht als "dakloze", aangezien hij voortdurend onderweg was van de ene naar de andere wetenschappelijke conferentie en logeerde bij zijn collega\'s over de hele wereld. Typerend voor hem was om aan te bellen bij een collega en te zeggen: "Mijn brein staat open", om vervolgens een paar dagen te blijven logeren, samen enkele artikelen te produceren en weer te vertrekken. Hij hechtte weinig waarde aan materi\xc3\xable zaken en gaf het grootste deel van het geld dat hij ontving bij prijzen aan anderen en aan goede doelen._NEWLINE_Een van zijn gevleugelde uitspraken was: "Een wiskundige is een machientje dat koffie omzet in stellingen" (sommige bronnen wijzen dit citaat echter toe aan R\xc3\xa9nyi). Na 1971 begon hij amfetamine te slikken, ondanks de bezorgdheid van zijn vrienden, die met hem om 500 dollar wedden dat hij geen maand met de amfetamine zou kunnen stoppen. Hij won de weddenschap, maar beklaagde zich erover dat de wiskunde een vertraging van een maand had opgelopen: "Als ik vroeger naar een leeg vel papier keek, zaten mijn hersenen vol idee\xc3\xabn, tegenwoordig zie ik alleen maar een leeg vel papier". Zodra hij de weddenschap had gewonnen, hervatte hij zijn oude gewoonte weer._NEWLINE_Hij had een eigenaardig taalgebruik: "het Boek" was een denkbeeldig boek waarin God de beste en meest elegante bewijzen voor wiskundige stellingen had opgeschreven (hij was niet gelovig en noemde God de "Opperste Fascist"). Kinderen noemde hij "epsilons", vrouwen waren "bazen" en mannen "slaven". Mensen die geen wiskundig onderzoek meer deden, waren "dood", overledenen waren "weg", college geven noemde hij "preken". Zijn grafschrift moest volgens hem luiden: "Eindelijk word ik niet meer dommer"._NEWLINE_Hij was lid van de Hongaarse (1956), Amerikaanse (1979), Indische (1988), Engelse (1989) en andere academies der wetenschap. Voor zijn werk riepen verscheidene buitenlandse academies hem tot erelid uit. Hij kreeg eredoctoraten van 15 universiteiten. In 1983/84 deelde hij de Wolfprijs voor wiskunde met Shiing-Shen Chern. In Hongarije kreeg hij de Kossuth-prijs en de Staatsprijs.\n_START_SECTION_\nErd\xc5\x91s\' wiskunde\n_START_PARAGRAPH_\nErd\xc5\x91s\' hoge productiviteit blijkt uit het feit dat hij ongeveer 1500 wetenschappelijke artikelen heeft geproduceerd, de meeste in samenwerking met anderen. Hij heeft samengewerkt met zo\'n 500 collega\'s. Hij beschouwde wiskundig onderzoek als een sociale bezigheid en heeft zo de manier van wiskunde beoefenen blijvend veranderd._NEWLINE_Hij hield zich in de eerste plaats bezig met getaltheorie, combinatoriek, verzamelingenleer, analyse en kansrekening, maar droeg bij aan bijna alle deelgebieden van de wiskunde._NEWLINE_Hij startte het onderzoek naar verschijnselen die gebundeld zijn in de Ramsey-theorie en verrichtte baanbrekend werk inzake de toepassing van stochastische methoden._NEWLINE_Vanwege zijn enorme productiviteit hebben zijn vrienden als grapje het Erd\xc5\x91sgetal ge\xc3\xafntroduceerd: Erd\xc5\x91s heeft het Erd\xc5\x91sgetal 0 (omdat hij nu eenmaal zichzelf is); zijn directe co-auteurs kregen Erd\xc5\x91sgetal 1; de mensen die gepubliceerd hebben met deze co-auteurs kregen Erd\xc5\x91sgetal 2; enz. Zie verder het artikel Erd\xc5\x91sgetal._NEWLINE_Erd\xc5\x91s heeft veel samengewerkt met_NEWLINE_Yousef Alavi,_NEWLINE_B\xc3\xa9la Bollob\xc3\xa1s,_NEWLINE_Stefan Burr,_NEWLINE_Fan Chung,_NEWLINE_Ralph Faudree,_NEWLINE_Ron Graham,_NEWLINE_Andr\xc3\xa1s Gy\xc3\xa1rf\xc3\xa1s,_NEWLINE_Andr\xc3\xa1s Hajnal,_NEWLINE_Eric Milner,_NEWLINE_J\xc3\xa1nos Pach,_NEWLINE_Carl Pomerance,_NEWLINE_Richard Rado (een van de co-auteurs van de beroemde Stelling van Erd\xc5\x91s-Ko-Rado),_NEWLINE_Alfr\xc3\xa9d R\xc3\xa9nyi,_NEWLINE_Vojtech R\xc5\x91dl,_NEWLINE_C.C. Rousseau,_NEWLINE_Andras S\xc3\xa1rk\xc3\xb6zy,_NEWLINE_Dick Schelp,_NEWLINE_Mikl\xc3\xb3s Simonovits,_NEWLINE_Vera S\xc3\xb3s,_NEWLINE_Joel Spencer,_NEWLINE_Endre Szemer\xc3\xa9di,_NEWLINE_Paul Tur\xc3\xa1n en_NEWLINE_Peter Winkler.'