b'\n_START_ARTICLE_\nJ.H. Leopold\n_START_SECTION_\nJeugd\n_START_PARAGRAPH_\nJan Hendrik Leopold werd op 11 mei 1865 te \'s-Hertogenbosch geboren als oudste van vijf kinderen van Martinus Leopold en Anna Elizabet Plaat. In december verhuisde het gezin naar Goes, omdat Marinus, die leraar aan de Rijkskweekschool voor Onderwijzers was, een aanstelling verwierf als directeur van de HBS. In augustus 1870 volgde de aanstelling als directeur van de Kweekschool voor Onderwijzeressen te Arnhem. In Arnhem doorliep Leopold de lagere school en het gymnasium._NEWLINE_In 1883 schreef hij zich als letterenstudent in aan de Rijksuniversiteit Leiden. Hij sloot zich aan bij het Leidsch Studentencorps en werd lid van \'Literis Sacrum\', het literair dispuut. Hiervoor hield hij enkele verhandelingen en droeg eigen gedichten voor. In 1886-1887 was hij de praeses._NEWLINE_In 1885 of 1886 was hij korte tijd verloofd met Aaffiene Rijkens ("Fimi"). Nadat zij de relatie be\xc3\xabindigd had, schreef Leopold drie\xc3\xabndertig gedichten, die hij zorgvuldig in een album van donkerrood leer samenbracht en aan haar gaf. De gedichten handelen over het verdriet over de voorbije relatie en mogelijk trachtte hij haar met zijn po\xc3\xabzie van gedachten te doen veranderen. Leopoldkenner A.L. S\xc3\xb6temann omschrijft de bundel als een \'stroom van taal- en dichtcliches\' van een \'volstrekt onpersoonlijk, kleurloos beeldgebruik.\' De dichter doet vooral Heine na, maar dan zonder diens ironie, scepsis of bitterheid._NEWLINE_Op 27 mei 1889 legde hij cum laude het doctoraal examen klassieke letteren af.\n_START_SECTION_\nOverlijden\n_START_PARAGRAPH_\nLeopold overleed op 21 juni 1925 onverwacht aan pleuritis. Hij was op dat moment alleen thuis. Zijn crematie vond plaats op Westerveld te Driehuis.\n_START_SECTION_\nPeriodisering van het oeuvre\n_START_PARAGRAPH_\nLeopolds scheppingsactiviteit concentreerde zich waarschijnlijk vrijwel exclusief rond de schoolvakanties, zo maken de bezorgers van zijn verzamelde werken op uit zijn brieven aan de redactie van De Nieuwe Gids. In die periodes had hij de gelegenheid om een groot gedicht of een aantal kleinere verzen te voltooien._NEWLINE_Hoewel het oeuvre niet zo omvangrijk is, worden daarin drie perioden onderscheiden. Het staat niet vast wanneer Leopold begon met dichten, maar dit was geruime tijd voordat hij in 1893 in in het tijdschrift De Nieuwe Gids debuteerde met de gedichtencyclus \'Zes Christus-verzen\' die in 1893 verscheen. In deze eerste periode, die loopt van 1893 tot 1900, is het globale thema \'de tegenstelling tussen eenzaamheid en gemeenschap\'. Grote invloed van Gorter en het sensitivisme is aanwijsbaar. Toch spreekt literatuurhistorica Jacqueline Bel van \'een compleet nieuwe po\xc3\xabzie\', omdat in deze gedichten de invloed van Mallarm\xc3\xa9 voor het eerst in de Nederlandse po\xc3\xabzie doorklinkt._NEWLINE_De tweede periode loopt van 1900 tot 1915 en wordt \'de klassieke periode\' genoemd. Leopold verdiepte zich in de filosofie, met name in de Stoa, waarover hij ook publiceerde. Kenmerkend voor de tweede periode is het streven om een onderliggende ordening van al het bestaande uit te drukken in po\xc3\xabzie, die daarmee afstandelijker en minder ik-gericht werd. De periode leverde enkele langere gedichten op, zoals Cheops (1915), waarin deze filosofische inzichten zijn verwerkt. _NEWLINE_De derde en laatste fase loopt van 1915 tot 1925. De po\xc3\xabzie uit deze periode is niet langer gebaseerd op een rationele filosofie, maar doet eerder mystiek aan: Heraclitus, de Stoa en Epicurus zijn vermengd met oosters-religieuze ingredi\xc3\xabnten. Uit deze fase stammen tevens Leopolds vertalingen, of eigenlijk bewerkingen, van het werk van Perzische en Arabische dichters als Omar Khayy\xc3\xa1m. In 1922 verscheen de bundel Oostersch._NEWLINE_In deze fase hanteert Leopold tal van religieuze concepten buiten een christelijke context. Onder meer de vraag naar Gods verhouding tot de mens komt aan bod. Leopold haalt zijn inspiratie uit een grote variatie aan materiaal: naast de Arabische po\xc3\xabzie kan gewezen worden op schilderijen van Botticelli en Da Vinci, krantenartikelen en reisreportages, auteurs van Sappho en Sophocles tot Walt Whitman, Henri Borel en de Russische schrijvers. Met tien romans nam Tolstoj de meeste plaats in in Leopolds bibliotheek.\n_START_SECTION_\nThematiek\n_START_PARAGRAPH_\nAls centraal thema in zijn gehele oeuvre wordt beschouwd het onmogelijk te realiseren verlangen om te ontsnappen aan het eigen ik door op te gaan in een groter verband, dat van romantische of metafysische aard kan zijn. In de loop der jaren ontwikkelde zich de thematiek en werd de eenzaamheid niet meer alleen als onafwendbaar maar ook als gewenst voorgesteld.\n_START_SECTION_\nPo\xc3\xabtica: een \'dissident\' symbolist\n_START_PARAGRAPH_\nLeopoldkenner Van Halsema heeft hem een \'dissident\' symbolist genoemd, een aanduiding die vaak wordt aangehaald omdat Leopold niet alleen overeenkomsten met de symbolisten vertoont, maar er ook op belangrijke punten van afwijkt: in zijn po\xc3\xabzie ontbreken enkele aspecten die tot de vaste kenmerken van het symbolisme behoren, terwijl er anderzijds elementen aan te wijzen zijn die niet in het symbolisme thuishoren. Volgens G.J. Dorleijn zijn er zes symbolistische kenmerken die in meer of mindere mate bij Leopold een rol spelen. Ten eerste, bij Leopold in heel geringe mate aanwezig, heeft po\xc3\xabzie een religieus-metafysische aard: de dichter heeft als taak het onsterfelijke te fixeren. Ten tweede verwoordt po\xc3\xabzie fundamentele essenties en is het enige dat het leven zin kan geven. Ten derde is de thematiek van de gedichten vaak (ook) po\xc3\xabticaal, een verband tussen ontstaan en inhoud die het gedicht een zekere in zichzelf besloten zelfstandigheid verleent. Ten vierde is het gedicht geen weergave van een bestaande werkelijkheid maar een werkelijkheid op zichzelf, die nieuwe betekenissen genereert. Ten vijfde heeft po\xc3\xabzie een paradoxale aard, in die zin dat het verheven doel om het onzegbare te verwoorden tegelijk vervuld wordt en mislukt, dit laatste omdat voor de taal een voor dit doel ontoereikend instrument is. Krachtens het onzegbare van hetgeen uitgedrukt wordt, heeft po\xc3\xabzie een indirecte en suggererende aard. Ten zesde gaat het grote belang dat de symbolist hecht aan de vorm samen met de opvatting dat po\xc3\xabzie slechts een complexe vorm zonder inhoud is._NEWLINE_Daar tegenover staat dat vier belangrijke symbolistische kenmerken in de po\xc3\xabtica van Leopold juist geen rol spelen. Ten eerste treft men in zijn werk niet de eis aan om iets nieuws te vervaardigen, maar veeleer lijkt hij zichzelf te zien als iemand die deelt uitmaakt van een traditie die naar believen kan worden aangewend ten bate van het eigen werk. Ten tweede speelt de overheersende metafysische pretentie van de symbolisten bij Leopold juist een bescheiden rol. Ten derde staan zijn gedichten niet geheel los van de maker, maar drukt juist de individuele aandoeningen en gedachten van de dichter uit. Ten vierde is de opvatting dat de dichter als koele architect te beschouwen is afwezig. In plaats daarvan hecht hij veel belang aan de emotie als aandrift tot het dichten, alsmede aan vondsten en invallen. In dit opzicht is Leopold veeleer een romanticus dan een symbolist te noemen._NEWLINE_Vanaf de jaren 1990 zien enkele literatuurwetenschappers, waaronder Jaap Goedegebuure, mogelijkheden om Leopold bij het modernisme in te lijven. Voorwaarde daarvoor is wel dat men Leopolds symbolistische verstechniek minder zwaar laat wegen dan de thematiek en het gedachtegoed die daarmee tot uitdrukking komen, zoals het onvermogen in de werkelijkheid een bezield verband te herkennen._NEWLINE_Historicus Jan Bank en literatuurwetenschapper Maarten van Buuren zien invloed van het Europese decadentisme bij Leopold. Net als Karel van de Woestijne en P.C. Boutens beleed hij \'een vorm van doemdenken\' die lijkt op dat van Baudelaire, Huysmans en Mallarm\xc3\xa9.'