b'\n_START_ARTICLE_\nAardbeving C\xc3\xbacuta 1875\n_START_SECTION_\nBeschrijving\n_START_PARAGRAPH_\nIn de dagen voorafgaand aan de ongewoon zware aardbeving voor het gebied waren er al zo\'n drie tot vier voorschokken gevoeld van een dusdanige sterkte dat de bevolking zenuwachtig werd. C\xc3\xbacuta en omliggende plaatsen kenden in die tijd een Spaans-koloniale bouwstijl. Tot op dinsdagmorgen 18 mei het noodlot toesloeg voor de bewoners van de regio. De aardbeving die volgens vele getuigen veertig tot vijftig seconden aanhield, maakten alle getroffen plaatsen met de grond gelijk. De lange duur van de aardbeving zorgde dat mensen kinderen en andere familieleden in veiligheid konden brengen en te behoeden voor het instortingsgevaar.\n_START_SECTION_\nSchade en slachtoffers\n_START_PARAGRAPH_\nDe aardbeving werd in een groot gebied gevoeld en richtte rond het epicentrum veel schade aan. Naast de stad C\xc3\xbacuta werden de Colombiaanse gemeenten Villa del Rosario, Los Patios, San Cayetano en El Zulia volledig verwoest, net als de Venezolaanse gemeenten San Antonio del T\xc3\xa1chira en Capacho. Daarnaast was er veel schade in omliggende nederzettingen als San Crist\xc3\xb3bal, La Mulera, Rubio, Michelena, La Grita en Col\xc3\xb3n._NEWLINE_De beroemde Templo Hist\xc3\xb3rico de C\xc3\xbacuta, de kerk waar 54 jaar voor de aardbeving de politieke onderhandelingen onder leiding van Sim\xc3\xb3n Bol\xc3\xadvar plaatsvonden, werd volledig verwoest door de aardbeving. Om het belangrijke moment in de geschiedenis van beide landen in ere te herstellen, liet men vanaf 1886 het in 1935 als monument vastgelegde bouwwerk herbouwen. In 1812 had Bol\xc3\xadvar nog gezegd over de aardbeving in de Merida-Andes; "Si la naturaleza se opone, lucharemos contra ella y haremos que nos obedezca" - "als de natuur tegenwerkt, zullen we tegen haar strijden en zorgen dat ze naar ons luistert"._NEWLINE_De schattingen over het aantal slachtoffers worden veelal sterk overdreven. De lijst met doden meldt dat in de zwaarst getroffen stad, C\xc3\xbacuta, zo\'n 900 tot 1000 doden vielen. Anderen schattingen stellen dat er meer dan 2000 doden te betreuren waren. Alleen in de hoofdstad van Norte de Santander werden 461 stoffelijke overschotten geteld; 253 mannen en 208 vrouwen._NEWLINE_De economische schade van de aardbeving is beraamd op ongeveer 10 miljoen Colombiaanse peso\'s.\n_START_SECTION_\nGeologie\n_START_PARAGRAPH_\nC\xc3\xbacuta is gelegen op 320 meter boven zeeniveau in de C\xc3\xbacutavallei in het Catatumbo-subbekken, het zuidwestelijke puntje van het zeer olierijke Maracaibobekken. De stad ligt tussen de Cordillera Oriental in het westen en de Merida-Andes in het oosten. Beide gebergtes zijn de noordelijkste uitlopers van de 12.000 kilometer lange Andes. Het gebied, ongeveer anderhalf keer zo groot als Vlaanderen is het enige deel van Colombia dat in het meer van Maracaibo afwatert. In het bekken zijn in de 20e eeuw talrijke olievelden ontdekt._NEWLINE_Breuken in de ondergrond zijn talrijk en hebben een voorkeursori\xc3\xabntatie van ruwweg noord-zuid of noordnoordwest-zuidzuidoost. De structurele geologie van het gebied wordt bepaald door twee grote tektonische bewegingen; vanuit het westen de subductie van de Nazcaplaat onder Zuid-Amerika (het proces dat het Andesgebergte gevormd heeft), wat back-arc-extensie veroorzaakt in het Maracaibobekken en in het noorden de grootschalige transpressiebeweging die de Caribische plaat maakt. Door deze oblique krachten worden in Catatumbo transpressie- en transtensiebreuken gevormd. Deze bewegen anders en langduriger dan zogenaamde afschuivingsbreuken. De transversale S-golven van de aardbevingen bewegen in de mantel 2-3 km/s langzamer dan de longitudinale P-golven. Aan het oppervlak bewegen Lovegolven sneller dan Rayleighgolven. Studie aan de bekendste zijschuivingsbreuk in de wereld, San Andreas en nabijgelegen zusterbreuken San Jacinto en Elsinore toonde het verschil in seismische activiteit ook aan._NEWLINE_Tijdens en na de aardbeving kwamen in de stad en de rurale gebieden eromheen grote hoeveelheden zwavelgas vrij. Ook werden er spontaan hete bronnen gevormd, die nadien commercieel zijn ge\xc3\xabxploiteerd, zoals bij Ure\xc3\xb1a (370 m). De lucht na de aardbeving was ongewoon heet en vochtig. Samen met het kalkstof van de ingestorte huizen zorgde dit voor een dikke wolk in het gebied.\n_START_SECTION_\nTopografie en ligging\n_START_PARAGRAPH_\nOp de topografische kaart rechts is te zien dat de breuklijnen en plooiingen in de ondergrond ook aan het oppervlakte hun sporen hebben nagelaten. De stadskern van de gemeente bevindt zich op een heuvelrug in het Catatumbo-subbekken en oostelijk van de langgerekte bergrug die tot in Venezuela doorloopt. Ten zuiden van C\xc3\xbacuta splitst de Cordillera Oriental zich in een noordelijke uitloper die uiteindelijk overgaat in de Serran\xc3\xada del Perij\xc3\xa1 en een noordoostelijke uitloper die in Venezuela de Merida-Andes genoemd wordt.\n_START_SECTION_\nOrientati\xc3\xab van de bergruggen\n_START_PARAGRAPH_\nDe preferente breukrichting in het Catatumbo-subbekken is ruwweg noordwestnoord-zuidoost-zuid. Door de transpressiebeweging ten gevolge van de vorming van de Andes hebben deze breuken opschuivingen gevormd die zich in het landschap als heuvels uiten. Tezamen vormen ze tektonisch gezien het Catatumboblok. De topografische hoogtes zijn het gevolg van en-echelon plooien, gerelateerd aan de bewegingen van de links-laterale Chin\xc3\xa1cotabreuk.'