b'\n_START_ARTICLE_\nOviraptor\n_START_SECTION_\nVondst en naamgeving\n_START_PARAGRAPH_\nHet fossiel van Oviraptor werd op 13 juli 1923 tijdens een van de beroemde Mongoolse expedities van Roy Chapman Andrews in opdracht van het American Museum of Natural History door George Olsen ontdekt bij Sjabarach Oesoe ofwel de Flaming Cliffs, op een vindplaats met veel fossielen van de kleine planteneter Protoceratops. Het skelet werd aangetroffen boven op een nest met eieren._NEWLINE_De typesoort Oviraptor philoceratops is in 1924 benoemd en kort beschreven door Henry Fairfield Osborn in hetzelfde artikel waarin ook Velociraptor en Saurornithoides benoemd werden. Osborn was eerst van plan geweest het dier de naam "Fenestrosaurus" te geven wegens de grote openingen (fenestrae) in de schedel en had dit reeds vermeld in een eerdere publicatie uit 1924. Hij was echter al tot de conclusie gekomen dat de eieren in het nest van Protoceratops waren en dat de roofsauri\xc3\xabr gefossiliseerd was juist toen hij op het punt stond het nest leeg te roven. Daarom veranderde hij de geslachtsnaam in Oviraptor, "eierdief", afgeleid van het Latijnse ovum, "ei" en raptor, "rover". De soortaanduiding is afgeleid van het Klassiek Griekse philein, "liefhebben", keras, "hoorn", en oops, "gezicht". De combinatie philoceratops betekent aldus "houdend van ceratopi\xc3\xabrs", de diergroep waartoe Protoceratops behoort. Osborn zelf vatte het op als "dol op ceratopische eieren". Later zou overigens blijken dat de eieren niet van die soort waren._NEWLINE_Het holotype, AMNH 6517, is gevonden in lagen van de Djadochtaformatie die dateren uit het Campanien, ongeveer 80 tot 75 miljoen jaar oud. Het bestaat uit een gedeeltelijk skelet met schedel en onderkaken. Het fossiel is erg fragmentarisch en de platgedrukte schedel werd op enige afstand van de rest van het lichaam, de postcrania, gevonden dat ook al niet in verband lag. Dat omvatte de laatste negen halswervels, de eerste zeven ruggenwervels, ribben, losse processus uncinati (ribuitsteeksels), een schouderblad, een gedeeltelijk ravenbeksbeen, het vorkbeen, borstribben, een linkervoorpoot, een rechterhand en een stuk darmbeen. Achterpoten en staart ontbreken dus._NEWLINE_De ontdekking van het vorkbeen of furcula, een primeur wat de basale dinosauri\xc3\xabrs betreft, had van groot belang kunnen zijn voor het debat over de oorsprong van de vogels omdat Gerhard Heilmann op het punt stond een invloedrijk boek te publiceren waarin hij stelde dat vogels geen dinosauri\xc3\xabrs konden zijn juist omdat de laatsten dit vorkbeen, een samengroeiing van de sleutelbeenderen of clavicula, misten. Helaas, Osborn onderkende het element niet als zodanig; hij identificeerde het als het interclaviculum, een deelelement dat in feite vermoedelijk met de clavicula vergroeid is, wat de mogelijkheid openliet dat de echte sleutelbeenderen afwezig waren._NEWLINE_Tijdens de laatste decennia van de twintigste eeuw werden vondsten van oviraptoriden uit Mongoli\xc3\xab vaak aan Oviraptor toegewezen. Zo ontstond het beeld dat vrij veel van het dier bekend was. Al die vondsten bleken achteraf echter van andere soorten te zijn. In de jaren zeventig betrof dit skeletten van Conchoraptor. In 1981 meldde Rinchen Barsbold een erg compleet skelet, specimen IGM 100/42. Dit vormde daarna talloze malen de basis van illustraties van Oviraptor, niet alleen in populair-wetenschappelijke boeken maar ook in wetenschappelijke artikelen. De meeste modellen en skeletten die in musea het opschrift Oviraptor dragen, zijn in feite van dit exemplaar. In 2002 werd echter duidelijk dat het ook hier een andere, nog onbenoemde, soort betreft. Anders dan deze soort heeft de echte Oviraptor geen grote schedelkam. In de jaren negentig werden nog meer fossielen ten onrechte aan Oviraptor toegewezen. Hier gaat het in werkelijkheid om exemplaren van Citipati._NEWLINE_In 1986 benoemde Barsbold een tweede soort van Oviraptor: Oviraptor mongoliensis. In 2004 kreeg deze echter een eigen geslacht Rinchenia. In 1988 hernoemde Gregory S. Paul "Ingenia" Barsbold 1981, het huidige Ajancingenia, tot een Oviraptor yanshini maar hij is daarin door niemand gevolgd._NEWLINE_In 2015 was dus het enige fossiel dat van Oviraptor bekend was het oorspronkelijke holotype. Daarnaast wordt nog van een nest van vijftien eieren, specimen AMNH 6508, aangenomen dat het aan Oviraptor heeft toebehoord, het gaat hier om de eieren die tien centimeter onder het holotype waren gevonden. In 2018 werd gemeld dat in het nest van het holotype een klein scheenbeen is aangetroffen, specimen AMNH FARB 33092, kennelijk van een net uitgekomen jong._NEWLINE_Het holotype is in 1990 en 1992 wat beter beschreven door David Smith. In 2002 gaf James Clark een nauwkeurige beschrijving van de schedel waarbij bleek dat Smith, die minder goed vergelijkingsmateriaal ter beschikking had gehad, zich op vele punten vergist had. Het skelet is onlangs opnieuw geprepareerd en een verbeterde beschrijving is in voorbereiding.\n_START_SECTION_\nBeschrijving\n_START_PARAGRAPH_\nOviraptor is een relatief kleine oviraptoride. G.S. Paul schatte in 2010 zijn lichaamslengte op 1,6 meter, het gewicht op twee\xc3\xabntwintig kilogram. Soms wordt een grotere lengte genoemd van zo\'n twee\xc3\xabnhalve meter maar dat berust opnieuw op een verwarring met Citipati_NEWLINE_De precieze kenmerken van Oviraptor zijn lastig aan te geven omdat het achterdeel van het lichaam volledig onbekend is en de wel gevonden delen vaak zwaarbeschadigd zijn. Als zijn bouw dezelfde was als die van andere oviraptoriden had hij grote achterpoten en werd een horizontale romp in evenwicht gehouden door een vrij korte dikke staart. De handen waren met twintig centimeter lengte relatief groot voor een oviraptoride; de arm had een lengte van zo\'n vijfenvijftig centimeter._NEWLINE_De tamelijk lange nek wordt bekroond door een korte hoge schedel met zeer grote schedelopeningen. De vorm daarvan is uiterst bizar: echte tanden ontbreken, er zijn uitsteeksels in het verhemelte die kennelijk werden gebruikt om iets te kraken, de sterk gekromde kaken zijn stevig en dragen een hoornsnavel. De vogelachtige indruk die dit maakt, wordt nog versterkt door een verenkleed, een waaier van veren aan de staart en het feit dat de armen zo lang waren dat het wel vleugels leken \xe2\x80\x94 en inderdaad vermoedelijk voorzien waren van lange slagpennen. Van het verenkleed zijn geen resten gevonden; het bestaan ervan wordt aangenomen wegens de aantoonbare aanwezigheid ervan bij verwante soorten als Caudipteryx. De lichaamsisolatie duidt op warmbloedigheid. Daarvoor bestaat bij het fossiel van Oviraptor wel een directe aanwijzing: de haakvormige processus uncinati op de ribben dienden om de achterste luchtzakken aan te drijven die zich bij de ademhalingscyclus eerst vol lucht zogen en deze daarna naar voren door de longen stieten om zo steeds verse zuurstof te leveren voor de hoge stofwisseling. Een dergelijk zeer effici\xc3\xabnt systeem hebben de vogels nog steeds._NEWLINE_De schedel heeft een lengte van ongeveer twintig centimeter. Oviraptor wordt meestal afgebeeld met een hoge schedelkam op de snuit. Bij het fossiel ontbreekt echter juist de bovenkant van de neusbeenderen dus de aanwezigheid, laat staan de grootte van zo\'n mogelijke kam zijn zeer onzeker. Gezien de voor zover valt te bepalen platte neusgaten, zal de hoogte van een mogelijke kam niet extreem zijn geweest. De helling van de voorhoofdsbeenderen, die naar voren toe oplopen, wijst er echter op dat de kam hoger lag dan het achterhoofd._NEWLINE_Bij Oviraptor is de schedelopening v\xc3\xb3\xc3\xb3r de oogkas, de fenestra antorbitalis, plat en ovaal, in tegenstelling met de meeste oviraptoriden waar zij hoger is. De maxilla in de bovenkaak en het dentarium in de onderkaak zijn vooraan tamelijk lang, een teken dat de hele kop relatief langgerekt moet zijn geweest, een basaal kenmerk onder de oviraptoriden waarvan de meer afgeleide leden hogere koppen hadden.'