b'\n_START_ARTICLE_\nJohn Forbes Nash jr.\n_START_SECTION_\nJeugd\n_START_PARAGRAPH_\nNash werd geboren als zoon van John Nash sr. en Virginia Martin. Zij hadden ook nog een dochter, Martha. Nash\' vader was elektrotechnicus, zijn moeder taallerares. Als jonge jongen spendeerde hij veel tijd aan lezen en aan experimenteren op zijn eigen kamer, die hij had omgetoverd tot laboratorium.\n_START_SECTION_\nStudies\n_START_PARAGRAPH_\nVan juni 1945 tot juni 1948 studeerde Nash aan het Carnegie Institute of Technology in Pittsburgh, met het doel net als zijn vader elektrotechnicus te worden. In plaats daarvan ontwikkelde hij een grote liefde voor de wiskunde en een levenslange interesse in onderwerpen als de getaltheorie, diofantische vergelijkingen, kwantummechanica en de relativiteitstheorie. _NEWLINE_Hij hield ervan problemen op te lossen. Aan Carnegie raakte hij ge\xc3\xafnteresseerd in het onderhandelingsprobleem (negotiation problem), dat John von Neumann en Oskar Morgenstern onbeantwoord hadden gelaten in hun boek Theory of Games and Economic Behavior (De speltheorie en economisch gedrag) (1944). Hij nam er ook deel aan de discussiegroep voor speltheorie._NEWLINE_Na Carnegie ging Nash naar de Universiteit van Princeton, waar hij aan zijn evenwichtstheorie (equilibrium theory) werkte. In 1950 ontving hij zijn Ph.D. (doctoraat) voor zijn dissertatie Non-cooperative games (Niet-co\xc3\xb6peratieve spellen). Daarin bewees Nash dat in elk non-co\xc3\xb6peratief spel met gemengde strategie\xc3\xabn een evenwicht bestaat - het Nash-evenwicht. Deze dissertatie zou hem 44 jaar later de Nobelprijs bezorgen._NEWLINE_Van 1951 tot 1952 was Nash wetenschappelijk assistent aan het MIT (Massachusetts Institute of Technology) in Cambridge, Massachusetts.\n_START_SECTION_\nHuwelijk, relaties en kinderen\n_START_PARAGRAPH_\nAan MIT ontmoette hij de wiskundestudente Alicia Larde, met wie hij in februari 1957 trouwde. Samen hadden zij een zoon, John Charles. Nash had ook een zoon (John David) uit een eerdere relatie met Eleanor Stier.\n_START_SECTION_\nHex\n_START_PARAGRAPH_\nNash zou in 1942 tegelijkertijd met de Deense wetenschapper Piet Hein het bordspel Hex hebben uitgevonden. Hij gaf het de naam Nash.\n_START_SECTION_\nSchizofrene periode\n_START_PARAGRAPH_\nIn februari 1958 openbaarden zich bij Nash de eerste verschijnselen van zijn psychische ziekte. Hij werd parano\xc3\xafde en werd opgenomen in het McLean Hospital, waar hij gedurende de maanden april en mei verbleef. De diagnose luidde parano\xc3\xafde schizofrenie._NEWLINE_Na een problematisch verblijf in Parijs en Gen\xc3\xa8ve keerde Nash in 1960 op Princeton terug. Daar zou hij, onderbroken door opnames in psychiatrische klinieken, tot 1970 blijven. Al die tijd was hij niet in staat om te werken, serieus te studeren, of werk van enig wetenschappelijk belang te produceren. Illustratief is de 30 jaar durende publicatiestilte tussen 1966 en 1996. In 1978 werd hem de John von Neumann Theory Prize toegekend voor zijn uitvinding van het niet-co\xc3\xb6peratieve evenwicht, wat nu het Nash-evenwicht (Nash equilibrium) genoemd wordt._NEWLINE_Nash\' lichamelijke conditie verbeterde heel langzaam. Zijn belangstelling voor wiskundige problemen kwam even geleidelijk terug en daarmee ook zijn logisch denkvermogen. Hij ontwikkelde tevens een nieuwe interesse: het programmeren van computers. In de jaren negentig keerde Nash\' oude genialiteit terug, hoewel hij ouder was geworden en bleef kampen met een enigszins kwetsbare geest.\n_START_SECTION_\nNobelprijs en Abelprijs\n_START_PARAGRAPH_\nIn 1994 ontving Nash de Nobelprijs voor de Economie, voor zijn werk aan de speltheorie toen hij nog studeerde op Princeton. Sindsdien vulde Nash zijn tijd met lesgeven, het houden van lezingen en studeren. Nog altijd hoopte hij goede wetenschappelijke resultaten te boeken. In 2015 ontving hij samen met Louis Nirenberg de Abelprijs, de wiskundige tegenhanger van de Nobelprijzen, voor zijn werk aan niet-lineaire parti\xc3\xable differentiaalvergelijkingen en toepassingen daarvan in complexe analyse en meetkunde. Nash was de eerste persoon aan wie zowel een Nobelprijs als de Abelprijs is toegekend.\n_START_SECTION_\nEredoctoraten\n_START_PARAGRAPH_\nIn april 2007 ontving Nash een eredoctoraat van de Universiteit Antwerpen.\n_START_SECTION_\nWerk\n_START_PARAGRAPH_\nIn de zomer van 1950 werkte Nash bij de RAND Corporation in Santa Monica, Californi\xc3\xab, waar hij voor korte perioden terugkeerde in 1952 en 1954. Van 1950-1951 doceerde hij calculus op Princeton. Daarnaast studeerde hij. _NEWLINE_De studies van Nash in de speltheorie leidden tot enkele baanbrekende wetenschappelijke artikelen. Het eerste was Equilibrium Points in N-person Games, gepubliceerd in het bulletin van de National Academy of Sciences USA (1950); de andere twee werden gepubliceerd in de Econometrica, namelijk The Bargaining Problem, (april 1950) en Two-person Cooperative Games (januari 1953). Verder in 1951 "Non-cooperative games", (Annals of mathematics Journal 54, (1951) pp. 286-295)\'. Overigens waren de enige economielessen die hij ooit volgde een serie colleges over internationale handel._NEWLINE_Nash heeft ook baanbrekend werk verricht op het gebied van re\xc3\xable algebra\xc3\xafsche meetkunde. In 1952 werd zijn artikel Real algebraic manifolds gepubliceerd in de Annals of Mathematics._NEWLINE_Zijn meest bekende werk in de zuivere wiskunde is de inbeddingstelling van Nash. In deze stelling toont hij aan dat elke Riemann-vari\xc3\xabteit isometrisch kan worden gerealiseerd als een deelvari\xc3\xabteit van de Euclidische ruimte. Hij leverde ook bijdragen aan de theorie van de niet-lineaire parabolische parti\xc3\xable differentiaalvergelijkingen en aan de singulariteitstheorie._NEWLINE_Tussen 1945 en 1996 publiceerde Nash in totaal 23 wetenschappelijke artikelen, plus een autobiografisch essay, \'Les Prix Nobel\' (De Nobelprijzen), 1994, waarvan de eerste druk in Zweden verscheen.\n_START_SECTION_\nOverlijden\n_START_PARAGRAPH_\nIn 2015 kwam Nash op 86-jarige leeftijd evenals zijn echtgenote om het leven toen de taxi waarin zij zaten verongelukte als gevolg van een verkeerde inhaalmanoeuvre door de bestuurder. Nash en zijn echtgenote werden hierbij uit de wagen geslingerd, de taxichauffeur liep slechts lichte verwondingen op.\n_START_SECTION_\nVerwijzingen in populaire cultuur\n_START_PARAGRAPH_\nIn december 2001 kwam een film uit over een aantal episoden uit Nash\' leven, onder de titel A Beautiful Mind, geregisseerd door Ron Howard. Nash wordt gespeeld door Russell Crowe. Scenarist Akiva Goldsman baseerde zich hiervoor op de gelijknamige biografie die Sylvia Nasar in 1998 over Nash schreef (in het Nederlands verschenen als Een schitterend brein), maar permitteerde zich een aantal vrijheden ten opzichte van de werkelijkheid.'