b'\n_START_ARTICLE_\nHezbollah\n_START_SECTION_\nGeschiedenis\n_START_PARAGRAPH_\nIn 1978, tijdens de Libanese Burgeroorlog, was het Libanese leger niet meer in staat om de Palestijnse strijdgroepen in het land in toom te houden. Het zuiden van Libanon werd daarom bezet door het Isra\xc3\xablische leger. Er ontstonden Libanese verzetsbewegingen die de door Isra\xc3\xabl bezette gebieden wilden bevrijden en het Isra\xc3\xablische leger wilden dwingen Libanon te verlaten. Hezbollah is voortgekomen uit deze verzetsbewegingen. Het noemde zich Hizb Allah, wat staat voor \'Partij van God\'. Tot de oprichting van Hezbollah, in 1982, was Amal de militante sjiitische beweging in Libanon met grote aanhang in het zuiden van Libanon. Volgens de oprichters van Hezbollah bood Amal te weinig weerstand aan de Isra\xc3\xablische invasie, inmiddels is Amal een van de bondgenoten van Hezbollah. De sjiitische Hezbollah heeft nauwe banden met en wordt gesteund door het eveneens sjiitische Iran. Ook Syri\xc3\xab beschouwt de Hezbollah als bondgenoot maar ook als concurrent in de strijd om de macht in het noorden van Libanon._NEWLINE_Hezbollah trad voor het eerst naar buiten op 16 februari 1985 met het Hezbollah Programma (ook wel Hezbollah Handvest genoemd), dit programma werd voorgelezen in de al-Ouzai moskee in West-Beiroet door sjeik Ibrahim al-Aminen en tegelijk gepubliceerd in de Libanese krant al-Safir als \'een open brief aan alle onderdrukten in Libanon en de rest van de wereld\'. Het programma werd in 1987 voor het eerst in het Engels uitgegeven._NEWLINE_Sheik Hassan Nasrallah volgde in 1992 sjeik Abbas Moussaoui op nadat die door het Isra\xc3\xablische leger was doodgeschoten in het zuiden van Libanon. Nasrallah bouwde de beweging uit tot een politieke partij die een belangrijke rol speelt in het parlement van Libanon._NEWLINE_Op 6 februari 2006 sloot de Vrije Patriottische Beweging, een Libanese politieke partij met vooral christelijke aanhangers, een overeenkomst met Hezbollah.\n_START_SECTION_\nMei 2008: gevechten tussen Hezbollah en aanhangers van de Libanese regering\n_START_PARAGRAPH_\nEind 2007 raakte Libanon verzeild in een regeringscrisis, het lukte Libanon maar niet om een regeringsleider te benoemen. Elk voorstel (in totaal 19) ketste af op verzet van Hezbollah en andere kleinere partijen in het parlement. Op 7 mei braken in de Libanese hoofdstad Beiroet gevechten uit tussen Hezbollah en regeringstroepen na een toespraak van Hezbollah-leider Hassan Nasrallah. In zijn toespraak beschuldigde Nasrallah de regering ervan de oorlog aan Hezbollah te hebben verklaard door het communicatienetwerk van Hezbollah illegaal te verklaren en door een aan Hezbollah gelieerde functionaris bij het vliegveld te Beiroet uit zijn functie te zetten. In een videoboodschap zei Nasrallah dat Hezbollah bij iedereen die probeerde het communicatienetwerk van Hezbollah stil te leggen de handen zouden worden afgesneden. Volgens Nasrallah zaten Amerika en Isra\xc3\xabl achter het ingenomen regeringsstandpunt. Op 9 mei vuurde Hezbollah een raket af op de woning van Saad al-Hariri, de leider van het soennitische regeringsblok in Libanon. Hezbollah had op dat moment de islamitische helft van Beiroet grotendeels in handen en had alle media (drie tv-zenders, een krant en een radiostation) die eigendom waren van de familie al-Hariri gesloten. Op 10 mei trok Hezbollah zich terug uit de straten van Beiroet omdat Hezbollah gebruik mocht blijven maken van het eigen telefoonnetwerk en de Hezbollah functionaris op het vliegveld zijn baan had teruggekregen. Op 12 mei braken weer gevechten uit in Tripoli tussen de prowesterse regering en aanhangers van Hezbollah. Tijdens de gevechten in Beiroet en Tripoli kwamen 46 mensen om en raakten 132 mensen gewond. De gevechten zetten zich voort, op 13 mei werd er in zowel Beiroet als in Tripoli gevochten. Het Libanese leger hield zich op 13 mei afzijdig. Volgens analisten heeft Hezbollah door het gebruik van geweld in grote delen van het land de feitelijke macht in handen. Het terugdraaien van beide regeringsmaatregelen werd door aanhangers van Hezbollah wederom als overwinning van Hezbollah gezien.\n_START_SECTION_\nNovember 2009: nieuw politiek handvest van de Hezbollah\n_START_PARAGRAPH_\nEind 2009 riep de Hezbollah een nieuw handvest in het leven. Dit handvest vervangt het oorspronkelijke handvest dat midden tijdens de burgeroorlog in 1982 werd opgesteld._NEWLINE_Het handvest bepaalt opnieuw de doeleinden en de visie van de Hezbollah op lange termijn. De voornaamste prioriteit voor de Hezbollah is het verzet tegen de bedreiging van de aartsvijand Isra\xc3\xabl tegen het moederland Libanon. De Hezbollah verdrijft terloops ook het beeld van een gesloten partij zoals de tegenstanders haar aftekenen. Zo roept de Hezbollah de Libanese staat op om de rol van de vrouw in de maatschappij, de onafhankelijkheid van het gerecht, de strijd tegen omkoperij, de decentralisatie en het behoud van alle publieke vrijheden te versterken. Deze partij neemt ook stelling tegen eender welke vorm van indeling van Libanon en verdedigt het multicommunautarisme. De Hezbollah weigert alle vormen van vestiging of naturalisatie van Palestijnse vluchtelingen maar ijvert wel voor een uitbreiding van hun rechten._NEWLINE_Dit handvest gaat gepaard met een semantische verschuiving: de Hezbollah wou oorspronkelijk de oprichting van een islamitische staat, maar strijdt nu voor een toepasselijk politiek systeem van een moderne staat met verwijzingen naar normen van het internationaal recht. De Hezbollah zet tevens haar onderdompeling in het Libanese kader voort door het woord \'moederland\' of \'natie\' te gebruiken. De meerdere in het handvest aangehaalde beginselen (geen discriminatie van vrouwen, democratie) worden volgens sommige bronnen niet nageleefd. Een ander heel belangrijk punt is het feit het handvest geen melding meer maakt van het principe van \'velayat-e faqih\xe2\x80\x9d. Dit principe gaf een moreel en godsdienstig gezag aan Iran en meer bepaald aan de religieuze leiders van Iran.\n_START_SECTION_\n2012: betrokkenheid bij Syrische Burgeroorlog\n_START_PARAGRAPH_\nIn 2012 raakte Hezbollah betrokken bij de Syrische burgeroorlog als bondgenoot van de regering van Syri\xc3\xab, waarbinnen prominente alawieten belangrijke invloed uitoefenen. Hezbollah sloot op verzoek van de Syrische regering de grens tussen Libanon en Syri\xc3\xab gedeeltelijk af voor wapenleveranties aan de rebellen. Daarnaast vochten Hezbollah-eenheden in de provincie Homs, terwijl Hezbollah-officieren stadsguerilla en asymmetrische oorlogsvoering doceerden in Syrische legereenheden. In Libanon heeft Hezbollah echter bij enkele gelegenheden opgeroepen tot kalmte om een escalatie in Libanon van dit conflict te voorkomen. Als reactie op Hezbollahs rol in het conflict in Syri\xc3\xab pleegden soennitische militanten aanslagen op sjiitische wijken waar veel aanhangers van de beweging wonen.\n_START_SECTION_\n2015: betrokkenheid bij Jemenitische burgeroorlog\n_START_PARAGRAPH_\nIn 2015 raakte Hezbollah betrokken bij de Jemenitische burgeroorlog als bondgenoot van de Houthi\'s.\n_START_SECTION_\nPublieke opinie\n_START_PARAGRAPH_\nVolgens Michel Samaha, de Libanese minister van informatie, wordt Hezbollah gezien als een legitieme verzetsbeweging die haar land heeft verdedigd tegen een Isra\xc3\xablische bezettingsmacht en consequent op stond tegen het Isra\xc3\xablische leger._NEWLINE_Volgens een opiniepeiling vrijgegeven op 26 juli 2006 tijdens de Isra\xc3\xablisch-Libanese Oorlog steunde 87 procent van de Libanezen vergeldingsaanvallen van Hezbollah op Noord-Isra\xc3\xabl. 80 procent van de ondervraagde christenen steunde Hezbollah, samen met 80 procent van de Druzen en 89 procent van de soennieten._NEWLINE_Uit een opiniepeiling die is vrijgegeven in oktober 2014 blijkt dat twee derde van de christenen gelooft dat "het bevechten van Takfiri groepen in Syri\xc3\xab door Hezbollah in het belang is van Libanon".\n_START_SECTION_\nStatus\n_START_PARAGRAPH_\nHezbollah wordt door Canada, Isra\xc3\xabl en de Verenigde Staten als een terroristische organisatie gezien. Australi\xc3\xab en het Verenigd Koninkrijk beschouwen niet heel de organisatie, maar alleen de militaire vleugel van Hezbollah als een terroristische organisatie. Ook de Europese Unie besloot in juli 2013 om deze kwalificatie toe te passen op de militaire tak. De Verenigde Naties waarschuwen tegen terreur van de organisatie. Volgens het Amerikaanse ministerie van buitenlandse zaken heeft Hezbollah meer dan 300 Amerikaanse staatsburgers gedood, met name tijdens de Libanese Burgeroorlog. Hezbollah hanteerde voor het eerst sinds de Japanse kamikazepiloten in de Tweede Wereldoorlog zelfmoordaanslagen; de organisatie paste deze voor het eerst toe in 1983.\n_START_SECTION_\nPolitieke beweging\n_START_PARAGRAPH_\nIn de jaren 90 onderging Hezbollah een transformatie, van een militante organisatie veranderde Hezbollah in een politieke partij. Hezbollah won aan populariteit onder het Libanese volk \xe2\x88\x92 vooral onder de sjiieten \xe2\x88\x92 door de vele sociale werken die Hezbollah voor zijn aanhangers verrichtte. Hezbollah organiseerde goedkope huisvesting, gezondheidszorg, onderwijs en inkomenssteun voor de vaak achtergestelde sjiitische bevolking. Gaandeweg ontwikkelde Hezbollah zich tot een sociale beweging met een solide organisatie. Vanaf 1992 manifesteert Hezbollah zich ook als politieke partij, daarnaast heeft Hezbollah nog steeds een eigen leger: de Externe Veiligheidsorganisatie van Hezbollah. Ook blijken aanhangers van Hezbollah telkens weer bereid om de gewapende strijd aan te gaan als Hezbollah dat nodig acht. De meningen over Hezbollah zijn sinds de jaren 90 verdeeld. Volgens sommigen is Hezbollah een terroristische organisatie, terwijl anderen Hezbollah zien als een legitieme politieke en gewapende verzetsbeweging.\n_START_SECTION_\nTegen "islamitische extremisten"\n_START_PARAGRAPH_\nNa de aanslag op het Franse satirische weekblad Charlie Hebdo op 7 januari 2015, waarbij twaalf mensen om het leven kwamen, verklaarde Hezbollah-leider Hassan Nasrallah dat "islamitische extremisten" de islam en de profeet Mohammed ernstiger beledigd hadden dan degenen die satirische tekeningen gepubliceerd hadden waarin deze godsdienst bespot wordt. Hij stelde dat extremisten die mensen onthoofden en afmaken de islam meer kwaad gedaan hebben dan wie dan ook in de geschiedenis.\n_START_SECTION_\nInternationale samenwerking\n_START_PARAGRAPH_\nFormeel is Hezbollah niet actief buiten Libanon, wel werkt de beweging samen met Hamas en voorziet hen van wapens en training. Ook is Hezbollah bereid om Hamas te ondersteunen door het openen van een tweede front tegen Isra\xc3\xabl: Hamas in het zuiden van Isra\xc3\xabl en Hezbollah in het noorden. Hezbollah ziet de Palestijnse gebieden als bezet gebied, volgens Hezbollah hebben de Palestijnen recht op het grondgebied van het voormalig Mandaatgebied Palestina exclusief Jordani\xc3\xab. Dit komt neer op het grondgebied van Isra\xc3\xabl en de Palestijnse gebieden. Hezbollah vindt daarom dat Isra\xc3\xabl geen bestaansrecht heeft._NEWLINE_ Hezbollah werkt alleen samen met Hamas en niet met de Palestijnse Autoriteit (PA), de PA verdenkt Hezbollah er zelfs van hun leider Mahmoud Abbas te willen vermoorden vanwege zijn gematigde houding ten opzichte van Isra\xc3\xabl._NEWLINE_Hezbollah steunt ook andere Palestijnse militante organisaties, hoewel de samenwerking met deze groeperingen minder ver gaat dan de samenwerking met Hamas. Hezbollah heeft onder andere banden met de Tanzim, de Islamitische Jihad en het Volksfront voor de Bevrijding van Palestina._NEWLINE_Hezbollah wordt gesteund en werkt samen met Syri\xc3\xab en Iran. Iran helpt bij de opleiding van strijders, het inrichten van de organisatie en voorziet Hezbollah van wapens en explosieven. Geschat wordt dat Hezbollah jaarlijks tussen de 25 en 50 miljoen dollar aan financi\xc3\xable hulp ontvangt uit Iran. Meer financi\xc3\xable middelen ontvangt Hezbollah via donaties, dit geld wordt binnengehaald via charitatieve organisaties die als dekmantel dienen voor Hezbollah, een model dat bijvoorbeeld ook Al-Qaida toepast.\n_START_SECTION_\nActiviteiten\n_START_PARAGRAPH_\nVanaf de oprichting van de beweging in 1982 voert Hezbollah strijd tegen Isra\xc3\xabl en de Verenigde Staten. Op 25 mei 2000 trok Isra\xc3\xabl zich volledig terug uit Zuid-Libanon. Hezbollah, dat jarenlang op Isra\xc3\xabl gerichte guerrilla-acties uitvoerde in en vanuit Zuid-Libanon, zag de Isra\xc3\xablische terugtrekking als een overwinning. De beweging nam vervolgens de militaire controle over Zuid-Libanon over, vanwaar het \xe2\x88\x92 ondanks de terugtrekking \xe2\x88\x92 acties tegen Isra\xc3\xabl bleef uitvoeren. In die periode verplaatste Hezbollah zijn strijdtoneel ook naar de Palestijnse gebieden. Na de Isra\xc3\xablische terugtrekking uit Zuid-Libanon onthield Hezbollah zich van grootschalige acties in het Isra\xc3\xablisch-Libanese grensgebied wel werden er kleinschalige aanslagen gepleegd waarbij Isra\xc3\xablische militairen werden ontvoerd. De ontvoerde militairen werden door Hezbollah gebruikt om te ruilen voor Libanese gevangen in Isra\xc3\xabl. De Isra\xc3\xablische soldaten werden meestal dood teruggegeven. Door deze anti-Isra\xc3\xablische activiteiten kreeg Hezbollah veel aanzien onder zijn aanhangers in Libanon en onder de Palestijnen. Tot op de dag van vandaag worden er regelmatig raketten en granaten op Isra\xc3\xabl afgevuurd, waardoor de grens tussen Isra\xc3\xabl en Libanon niet veilig is._NEWLINE_In de jaren 80 van de 20ste eeuw hield Hezbollah zich ook bezig met ontvoeringen van westerse personen, zoals de Brit Terry Waite. Voorts is Hezbollah verantwoordelijk voor het kapen van TWA-vlucht 847 en wordt het ervan verdacht een tweetal bomaanslagen op de Joodse gemeenschap in Buenos Aires op zijn geweten te hebben (deze vonden in 1992 en 1994 plaats). Een bomaanslag op een bus met Isra\xc3\xablische toeristen in Bulgarije in 2013 werd door de Bulgaarse autoriteiten aan Hezbollah toegeschreven, wat de organisatie echter ontkent._NEWLINE_Inmiddels is Hezbollah de grootste Libanese moslimbeweging. Vanaf de jaren 90 vervult Hezbollah ook publieke en burgerlijke taken in de Libanese maatschappij gericht op geloofsgenoten. De beweging verstrekt leningen aan Libanese moslims, geeft inkomenssteun en heeft eigen scholen en ziekenhuizen. Daarnaast beheert Hezbollah een eigen televisie-station, Al Manar dat in Europa en Amerika verboden is omdat het zou aanzetten tot haat. Vanaf 1992 manifesteert Hezbollah zich ook als politieke partij. Hezbollah doet als politieke partij sinds 2000 mee met de Libanese verkiezingen en heeft sindsdien zetels in het Libanese parlement. In 2008 had Hezbollah 15% van de zetels in het overwegend pro-westerse parlement.\n_START_SECTION_\nGewapende strijd\n_START_PARAGRAPH_\nHezbollah is naast een politieke partij nog steeds een gewapende militie. Internationaal wordt druk op Hezbollah uitgeoefend om de gewapende strijd te laten varen. Ondanks druk van onder andere de Verenigde Naties tot het neerleggen van de wapens zoals vastgelegd in resolutie 1559 aangenomen in oktober 2004, blijft Hezbollah een gewapende strijd voeren. Een van de redenen die Hezbollah hiervoor aanvoert is dat Isra\xc3\xabl nog altijd een stukje land van Libanon bezet zou houden, namelijk de Shebaa-boerderijen. Daarom is Hezbollah nog steeds aanwezig bij de door de VN bepaalde Isra\xc3\xablische grens tussen Zuid-Libanon en Noord-Isra\xc3\xabl: de Blauwe Linie. De VN zijn het niet eens met de claim van Hezbollah en bepaalden in 2000 dat Isra\xc3\xabl zich van het gehele Libanese grondgebied heeft teruggetrokken. Volgens de VN is de Blauwe Linie de grens en behoren de Shebaa-boerderijen bij Syri\xc3\xab (en dus bij de door Isra\xc3\xabl bezette Golan-hoogvlakte en niet bij Libanon). Hezbollah stelt echter dat Syri\xc3\xab het gebied van de Shebaa-boerderijen aan Libanon geschonken heeft en zet daarom de strijd voort. Isra\xc3\xabl stelt dat dit kleine stukje land niet meer is dan een excuus om Isra\xc3\xabli\xc3\xabrs aan te blijven vallen; Isra\xc3\xabl zou het gebied ontruimd hebben als de VN dit hadden bepaald, aldus Isra\xc3\xabl._NEWLINE_Een andere reden voor Hezbollah om de gewapende strijd tegen Isra\xc3\xabl voort te zetten is het feit dat het land militante leden van Hezbollah gevangen houdt. Hezbollah zegt pas bereid te zijn de wapens neer te leggen als Libanon en de Libanezen volledig zijn "bevrijd". Volgens Hezbollah had het eind 2008 meer dan 40.000 raketten op Isra\xc3\xabl gericht en kan het de strijd zo beginnen.\n_START_SECTION_\nZelfmoordaanslagen\n_START_PARAGRAPH_\nHezbollah introduceerde als eerste militante groepering zelfmoordaanslagen, dat deed ze in 1983. Dit toentertijd nieuwe fenomeen zorgde voor veel publiciteit in het Westen. Bij de zelfmoordaanslagen kwamen veel Isra\xc3\xablische burgers en militairen om het leven. Andere radicaalislamitische bewegingen zoals de Palestijnse Hamas, de Islamitische Jihad en de Al Qaida-beweging hebben dit soort acties overgenomen. Dergelijke daden worden door de genoemde bewegingen verdedigd als oorlogsmanoeuvres; volgens Amnesty International echter zijn dit soort aanslagen op de burgerbevolking misdaden tegen de menselijkheid.\n_START_SECTION_\nBondgenootschap met de christenen van de Vrije Patriottische Beweging\n_START_PARAGRAPH_\nOp 6 februari 2006 ondertekende de Hezbollah een onderling ontwerpovereenkomst met de christelijke partij van de generaal Michel Aoun, de Vrije Patriottische Beweging. Deze overeenkomst vormde het uitgangspunt dat op 10 gezamenlijke thema\xe2\x80\x99s berust, namelijk het voorstel van een strategie van nationale verdediging, de strijd tegen omkoperij binnen de Libanese Staat, het lot van de verdwenen na de burgeroorlog, de terugkomst van de Libanezen die naar Isra\xc3\xabl zijn gevlucht na de overwinning van Libanon, het opstellen van diplomatieke betrekkingen met Syri\xc3\xab, de weigering van eender welke buitenlandse voogdij en de oprichting van een moderne staat. Dit overeenstemmingsdocument is de eerste tekst waarin de Hezbollah het vraagstuk van haar voorraad wapens aankaart door middel van een voorstel van strategie van nationale verdediging. De term \xe2\x80\x9cIsra\xc3\xabl\xe2\x80\x9d wordt erin aangehaald en laat vermoeden dat de Hebreeuwse staat impliciet wordt erkend, maar deze stelling is nooit door de Hezbollah bevestigd._NEWLINE_Dankzij haar populaire en politieke overwinning na de oorlog van zomer 2006 kreeg de nieuwe coalitie, waarbij meerdere kleine partijen zich aansloten, de meerderheid in termen van uitgebrachte stemmen tijdens de parlementsverkiezingen maar blijft van de minderheid in de Nationale Vergadering omwille van de ingewikkelde en bijzondere stemmingsprocedure.'