b"\n_START_ARTICLE_\nNS 8100\n_START_SECTION_\nSS-periode\n_START_PARAGRAPH_\nOmdat de SS omstreeks de eeuwwisseling van 1900 de behoefte kreeg aan korte rangeerlocomotieven werd een serie van tien stuks besteld bij de Machinefabriek Breda, welke in 1901 als SS 651-660 werden geleverd. Uitbreidingen van deze serie werden in eigen beheer in de Centrale Werkplaatsen van de SS in Tilburg en Zwolle vervaardigd. In 1903 werden de in Tilburg vervaardigde 661-667 en de in Zwolle vervaardigde 668-670 in dienst gesteld, gevolgd door de in Tilburg vervaardigde 671-672, 673-677 en 678-680 in respectievelijk 1905, 1906 en 1907.\n_START_SECTION_\nNS-periode\n_START_PARAGRAPH_\nBij de samenvoeging van het materieelpark van de HSM en de SS in 1921 kregen de locomotieven van deze serie de NS-nummers 8101-8130. Ter vervanging van de af te voeren serie 6800, die waren aangepast voor de inzet op de tramlijn Ede - Wageningen, werden tussen 1931 en 1934 de 8124-8126 en 8128-8130 geschikt gemaakt voor deze lijn. Diverse benodigde onderdelen werden van afgevoerde 4600-en, 6200-en, 6800-en en 9500-en afgenomen en hergebruikt.\n_START_SECTION_\nVerhuur tijdens de Tweede Wereldoorlog\n_START_PARAGRAPH_\nVan 1940 tot 1941 werden de 8101, 8118 en 8122 verhuurd aan de Nederlandsche Tramweg Maatschappij (NTM). In 1941 werd de defect geraakte 8122 vervangen door de 8119._NEWLINE_Van 1942 tot 1944 werden de 8104, 8109, 8112 en 8129 verhuurd aan de Gooische Tramweg-Maatschappij (GoTM). De 8104 keerde al in 1943 terug naar de NS, om later in dat jaar met de 8105 te worden verhuurd aan de NTM. In 1944 werd ook de 8130 verhuurd aan de NTM._NEWLINE_Voor beide maatschappijen waren de schoorstenen van de 8100-en te hoog om in de loodsen te passen. De aan de GoTM verhuurde locomotieven werden daarop van een lagere schoorsteen voorzien. Bij de NTM werd de toegang tot de loods in Drachten vergroot. Tijdens de spoorwegstaking van 1944-'45 werden er 13 8100-en door de Duitsers naar het oosten afgevoerd, die alle tussen 1945 en 1947 weer terug naar Nederland keerden. Na de Tweede Wereldoorlog keerden alle verhuurde locomotieven weer terug naar de NS en werden alle in de oorlogsjaren uitgevoerde wijzigingen teruggedraaid. De aan de GoTM verhuurde locomotieven kregen hun oude schoorsteen weer terug."