b'\n_START_ARTICLE_\nOlgierd \xc5\x81otoczko\n_START_PARAGRAPH_\nOlgierd \xc5\x81otoczko (ur. 13 czerwca 1937 r. w Radomiu, zm. 13 wrze\xc5\x9bnia 1976 r. w g\xc3\xb3rach Hindukuszu) \xe2\x80\x93 historyk sztuki, konserwator zabytk\xc3\xb3w, literat, dzia\xc5\x82acz teatralny i turystyczny.\n_START_SECTION_\n\xc5\xbbyciorys\n_START_PARAGRAPH_\nBy\xc5\x82 absolwentem radomskiego VI Liceum Og\xc3\xb3lnokszta\xc5\x82c\xc4\x85cego im. Jana Kochanowskiego. Po zdaniu matury rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 studia: najpierw zootechniczne w Lublinie, a nast\xc4\x99pnie w zakresie le\xc5\x9bnictwa w Warszawie. Ostatecznie, w 1962 roku uko\xc5\x84czy\xc5\x82 histori\xc4\x99 sztuki na Uniwersytecie Wroc\xc5\x82awskim. W 1963 roku obj\xc4\x85\xc5\x82 posad\xc4\x99 zast\xc4\x99pcy Wojew\xc3\xb3dzkiego Konserwatora Zabytk\xc3\xb3w w Zielonej G\xc3\xb3rze, jednak nie pozosta\xc5\x82 d\xc5\x82ugo na zachodzie Polski; mia\xc5\x82a na to wp\xc5\x82yw fascynacja Bieszczadami, w kt\xc3\xb3re trafi\xc5\x82 jeszcze w 1955 roku. Szybko przeni\xc3\xb3s\xc5\x82 si\xc4\x99 do Przemy\xc5\x9bla, gdzie obj\xc4\x85\xc5\x82 stanowisko Powiatowego Konserwatora Zabytk\xc3\xb3w. Stworzy\xc5\x82 w\xc3\xb3wczas m.in. projekt zagospodarowania turystycznego zespo\xc5\x82u urbanistyczno-architektonicznego w Kalwarii Pac\xc5\x82awskiej. Pr\xc3\xb3bowa\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc ratowa\xc4\x87 niszczej\xc4\x85ce bieszczadzkie cerkwie, co sta\xc5\x82o si\xc4\x99 powodem odwo\xc5\x82ania go z zajmowanej funkcji._NEWLINE_W ko\xc5\x84cu 1968 roku obj\xc4\x85\xc5\x82 funkcj\xc4\x99 gospodarza w studenckim schronisku na \xc5\x81opienniku. R\xc3\xb3wnolegle prowadzi\xc5\x82 prace zwi\xc4\x85zane z ewidencjonowaniem bieszczadzkich zabytk\xc3\xb3w \xe2\x80\x93 jego raporty trafia\xc5\x82y do Wojew\xc3\xb3dzkiego Konserwatora Zabytk\xc3\xb3w w Rzeszowie oraz do tamtejszego Wojew\xc3\xb3dzkiego Biura Dokumentacji Zabytk\xc3\xb3w. W tym czasie podj\xc4\x85\xc5\x82 dwie du\xc5\xbce akcje konserwatorskie: utworzenie sta\xc5\x82ej ekspozycji nagrobnej kamieniarki \xc5\x82emkowskiej (lapidarium) na cmentarzu przycerkiewnym w Kotani (w pracach towarzyszyli mu m.in. Piotr Wojciechowski, Stanis\xc5\x82aw Lata\xc5\x82\xc5\x82o, Karol Broniatowski oraz Ewa Mehl) oraz ratowanie niszczej\xc4\x85cej cerkwi w \xc5\x81opience. Drugie z przedsi\xc4\x99wzi\xc4\x99\xc4\x87 prowadzi\xc5\x82 w\xc5\x82asnymi si\xc5\x82ami i z w\xc5\x82asnych \xc5\x9brodk\xc3\xb3w. Przy okazji prac opracowa\xc5\x82 koncepcj\xc4\x99 utworzenia przy \xc5\x9bwi\xc4\x85tyni studenckiej wioski skansenowej, maj\xc4\x85cej si\xc4\x99 sk\xc5\x82ada\xc4\x87 z przeniesionych z okolicy \xc5\x82emkowskich i bojkowskich chy\xc5\xbcy. Przewidywa\xc5\x82 on przeniesienie w l. 1974-1979 do doliny \xc5\x81opienki 7-8 drewnianych cha\xc5\x82up (z Koma\xc5\x84czy, Wis\xc5\x82oka Wielkiego i Radoszyc \xe2\x80\x93 tzw. grupa g\xc3\xb3rna, maj\xc4\x85cych s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc4\x87 jako schroniska 15-osobowe, oraz z Michniowca, Chmiela i Bystrego \xe2\x80\x93 tzw. grupa dolna, maj\xc4\x85ca s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc4\x87 jako schroniska 12-osobowe plus stajni\xc4\x99), 3 drewnianych cerkwi (z Serednicy i Paniszczowa), 2 dzwonnic (z Michniowca i Chmiela), stodo\xc5\x82y, ku\xc5\xbani i 2 spichlerza (z Bystrego i Smolnika nad Os\xc5\x82aw\xc4\x85. Dzwonnice i spichlerze po adaptacji mia\xc5\x82y s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc4\x87 jako mieszkania personelu, cerkwie \xe2\x80\x93 jako domy plenerowe student\xc3\xb3w malarstwa i teatru; \xc5\x82opiennicka cerkiew mia\xc5\x82a za\xc5\x9b sta\xc4\x87 si\xc4\x99 biurem z recepcj\xc4\x85 wzgl\xc4\x99dnie lapidarium sztuki kamieniarskiej. Ca\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 inwestycji mia\xc5\x82a kosztowa\xc4\x87 wed\xc5\x82ug szacunk\xc3\xb3w 6,5 mln z\xc5\x82 i zajmowa\xc4\x87 obszar 13\xc2\xa0000 ha._NEWLINE_Gro\xc5\xbab\xc4\x85 dla krajobrazu \xc5\x81opienki jest konwencjonalny program rolniczy. Ogo\xc5\x82ocenie jej stok\xc3\xb3w, budowa ob\xc3\xb3r, \xc5\x9bcieki, system ogrodze\xc5\x84, s\xc5\x82upy linii elektrycznej zmieni\xc4\x85 faktur\xc4\x99 doliny, zdejm\xc4\x85 jej skalp (...). My\xc5\x9blimy o \xc5\x81opience jako o miejscu wioski turystycznej. Tak\xc5\xbce \xe2\x80\x93 jako o miejscu rezerwatu krajobrazowego. Tak\xc5\xbce \xe2\x80\x93 jako o miejscu chroni\xc4\x85cym przeniesione tu zabytkowe chaty. Tak\xc5\xbce \xe2\x80\x93 jako o centrum studenckiego ruchu turystycznego w Bieszczadach._NEWLINE_W 1973 roku, w wyniku powierzenia mu stanowiska Bieszczadzkiego Konserwatora Zabytk\xc3\xb3w (od marca 1974), Olgierd \xc5\x81otoczko przeni\xc3\xb3s\xc5\x82 si\xc4\x99 do Leska. W wyniku jego dzia\xc5\x82a\xc5\x84 uda\xc5\x82o si\xc4\x99 uratowa\xc4\x87 oraz odremontowa\xc4\x87 cerkwie w Strwi\xc4\x85\xc5\xbcyku, Ustrzykach Dolnych, Rzepedzi i Turza\xc5\x84sku. Nie uda\xc5\x82o mu si\xc4\x99 przekona\xc4\x87 w\xc5\x82adz do realizacji idei wioski skansenowskiej w \xc5\x81opience, pomimo \xc5\xbce w\xc5\x82a\xc5\x9bnie za ten projekt zosta\xc5\x82 uhonorowany w 1975 roku nagrod\xc4\x85 Ministra Kultury i Sztuki oraz otrzyma\xc5\x82 poparcie G\xc5\x82\xc3\xb3wnego Konserwatora Zabytk\xc3\xb3w w Warszawie. Jednak jeszcze przed nadaniem nagrody \xe2\x80\x93 za spraw\xc4\x85 lokalnych dzia\xc5\x82aczy PZPR \xe2\x80\x93 w pa\xc5\xbadzierniku 1974 Olgierd \xc5\x81otoczko zosta\xc5\x82 zmuszony do rezygnacji z zajmowanego stanowiska. Do wiosny 1976 roku pracowa\xc5\x82 w oddziale Pracowni Konserwacji Zabytk\xc3\xb3w w Rzeszowie. Nast\xc4\x99pnie zosta\xc5\x82 mianowany dyrektorem Domu Pracy Tw\xc3\xb3rczej Stowarzyszenia Historyk\xc3\xb3w Sztuki w Niedzicy. Do jego zada\xc5\x84 mia\xc5\x82o nale\xc5\xbce\xc4\x87 m.in. zorganizowanie mini-skansenu u st\xc3\xb3p niedzickiego zamku._NEWLINE_Zgin\xc4\x85\xc5\x82 podczas wyprawy w g\xc3\xb3ry Hindukusz, na kt\xc3\xb3r\xc4\x85 wyruszy\xc5\x82 wraz z Tomaszem Turczynowiczem, w wodach rzeki Kunhar._NEWLINE_Jeszcze podczas studi\xc3\xb3w, Olgierd \xc5\x81otoczko zaanga\xc5\xbcowa\xc5\x82 si\xc4\x99 w studencki ruch teatralny. Wsp\xc3\xb3\xc5\x82tworzy\xc5\x82 teatr dramatyczny \xe2\x80\x9ePlama\xe2\x80\x9d, w kt\xc3\xb3rym re\xc5\xbcyserowa\xc5\x82 i na potrzeby kt\xc3\xb3rego pisa\xc5\x82 utwory sceniczne. Pr\xc3\xb3cz tego tworzy\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc proz\xc4\x99 i poezj\xc4\x99._NEWLINE_W 1974 po\xc5\x9blubi\xc5\x82 Alicj\xc4\x99 Wr\xc3\xb3blewsk\xc4\x85. Wesele odby\xc5\x82o si\xc4\x99 w schronisku na \xc5\x81opienniku._NEWLINE_Infiltrowany przez S\xc5\x82u\xc5\xbcb\xc4\x99 Bezpiecze\xc5\x84stwa.'