b'\n_START_ARTICLE_\nLitwa (rejon sto\xc5\x82pecki)\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nLitwa sta\xc5\x82a si\xc4\x99 prawdopodobnie w\xc5\x82asno\xc5\x9bci\xc4\x85 rodziny Mikulicz-Radeckich herbu Gozdawa odmienny na pocz\xc4\x85tku XIX wieku. Pozostawa\xc5\x82a w r\xc4\x99kach tej rodziny do 1939 roku \xe2\x80\x93 ostatnim w\xc5\x82a\xc5\x9bcicielem Litwy by\xc5\x82 Jan Mikulicz-Radecki (1908\xe2\x80\x931944), zamordowany przez partyzant\xc3\xb3w radzieckich._NEWLINE_Po II rozbiorze Polski w 1793 roku Litwa, wcze\xc5\x9bniej nale\xc5\xbc\xc4\x85ca do wojew\xc3\xb3dztwa nowogr\xc3\xb3dzkiego Rzeczypospolitej, znalaz\xc5\x82a si\xc4\x99 na terenie powiatu mi\xc5\x84skiego (ujezdu) w guberni mi\xc5\x84skiej Imperium Rosyjskiego. Po ustabilizowaniu si\xc4\x99 granicy polsko-radzieckiej w 1921 roku wr\xc3\xb3ci\xc5\x82a do Polski, znalaz\xc5\x82a si\xc4\x99 w gminie Rubie\xc5\xbcewicze w powiecie sto\xc5\x82peckim wojew\xc3\xb3dztwa nowogr\xc3\xb3dzkiego. Od 1945 roku Litwa by\xc5\x82a w ZSRR, od 1991 roku \xe2\x80\x93 na terenie Republiki Bia\xc5\x82orusi._NEWLINE_W 2009 roku w Litwie mieszka\xc5\x82o 198 os\xc3\xb3b. We wsi dzia\xc5\x82aj\xc4\x85: szko\xc5\x82a \xc5\x9brednia, dom kultury, biblioteka, ambulatorium i poczta.\n_START_SECTION_\nDawny dw\xc3\xb3r\n_START_PARAGRAPH_\nSiedzib\xc4\x85 kilku pokole\xc5\x84 Mikulicz-Radeckich by\xc5\x82 drewniany dw\xc3\xb3r. Pocz\xc4\x85tkowo by\xc5\x82 to niewielki, parterowy dom, usytuowany na pot\xc4\x99\xc5\xbcnych sklepionych z kamienia piwnicach, mo\xc5\xbcliwe, \xc5\xbce pozosta\xc5\x82o\xc5\x9bciach po wcze\xc5\x9bniejszej siedzibie. W drugiej po\xc5\x82owie XIX wieku dw\xc3\xb3r zosta\xc5\x82 znacznie powi\xc4\x99kszony. Od strony ogrodu dodano dwa skrzyd\xc5\x82a, zapewne wtedy r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc dobudowano przy lewej bocznej elewacji ryzalit i przylegaj\xc4\x85c\xc4\x85 do niego werand\xc4\x99. Powi\xc4\x99kszony w ten spos\xc3\xb3b dom nabra\xc5\x82 charakteru klasycystycznego dworu. Mia\xc5\x82 on od frontu portyk o czterech toska\xc5\x84skich kolumnach podtrzymuj\xc4\x85cych tr\xc3\xb3jk\xc4\x85tny szczyt, by\xc5\x82 pokryty wysokim, gontowym czterospadowym dachem. _NEWLINE_Dom mia\xc5\x82 uk\xc5\x82ad dwutraktowy, bez dziel\xc4\x85cych je korytarzy, z pomieszczeniami r\xc3\xb3\xc5\xbcnej wielko\xc5\x9bci i kszta\xc5\x82tu. Pokoje charakteryzowa\xc5\x82y si\xc4\x99 d\xc4\x99bowymi posadzkami i bia\xc5\x82ymi piecami kaflowymi. Na \xc5\x9bcianach wisia\xc5\x82o kilka cennych obraz\xc3\xb3w, w tym Kapliczka przydro\xc5\xbcna Juliusza Kossaka, meble by\xc5\x82y cz\xc4\x99\xc5\x9bciowo w stylu Ludwika XV. Po 1920 roku pozosta\xc5\x82y jedynie resztki._NEWLINE_Dom sta\xc5\x82 po\xc5\x9brodku siedmiohektarowego parku krajobrazowego z kolistym gazonem przed portykiem. Po przeciwnej stronie dziedzi\xc5\x84ca sta\xc5\x82a parterowa oficyna wybudowana w podobnym stylu jak dw\xc3\xb3r. Obok oficyny bieg\xc5\x82a do dworu nowa droga dojazdowa obsadzona egzotycznymi drzewami (stara droga prowadzi\xc5\x82a do dworu przez zabudowania folwarku)._NEWLINE_Przez park przep\xc5\x82ywa\xc5\x82 strumie\xc5\x84 wpadaj\xc4\x85cy do sadzawki, ku kt\xc3\xb3rej opada\xc5\x82y tarasy parku. Niedaleko by\xc5\x82a druga sadzawka. Przez strumie\xc5\x84 i drzewostan dwustuletnich d\xc4\x99b\xc3\xb3w, klon\xc3\xb3w i modrzewi wiod\xc5\x82y alejki z mostkami. Ostatni w\xc5\x82a\xc5\x9bciciel Litwy, Jan Mikulicz-Radecki zosta\xc5\x82 pochowany w tym parku, zgodnie ze sw\xc4\x85 ostatni\xc4\x85 wol\xc4\x85. Dw\xc3\xb3r zosta\xc5\x82 spalony w 1944 roku przez \xc5\xbco\xc5\x82nierzy Armii Czerwonej, kt\xc3\xb3rzy do rozniecenia ognia u\xc5\x82o\xc5\xbcyli wielki stos ksi\xc4\x85\xc5\xbcek starych ksi\xc4\x99gozbior\xc3\xb3w z tutejszej biblioteki._NEWLINE_Maj\xc4\x85tek Litwa zosta\xc5\x82 opisany w 4. tomie Dziej\xc3\xb3w rezydencji na dawnych kresach Rzeczypospolitej Romana Aftanazego (dodatkowe zdj\xc4\x99cia s\xc4\x85 w tomie 11.).'