b'\n_START_ARTICLE_\nKo\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 \xc5\x9bw. Jakuba i Anny w Przasnyszu\n_START_SECTION_\nRys historyczny\n_START_PARAGRAPH_\nInicjatorem budowy zespo\xc5\x82u klasztornego by\xc5\x82 brat \xc5\x9bw. Stanis\xc5\x82awa, chor\xc4\x85\xc5\xbcy ciechanowski Pawe\xc5\x82 Kostka. W 1586 uzyska\xc5\x82 on od papie\xc5\xbca Sykstusa V pozwolenie na sprowadzenie do Przasnysza zakonu bernardyn\xc3\xb3w. Na budow\xc4\x99 ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a i klasztoru Pawe\xc5\x82 przeznaczy\xc5\x82 ca\xc5\x82e swoje dobra rodzinne w Rostkowie. Budowa, rozpocz\xc4\x99ta w 1588 pod kierunkiem nieznanego architekta, na miejscu dawnego ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a szpitalnego \xc5\x9bw. Jakuba Aposto\xc5\x82a, trwa\xc5\x82a do 1618. Przed 1607 z fundusz\xc3\xb3w El\xc5\xbcbiety Mostowskiej dobudowano do ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a od strony po\xc5\x82udniowej kaplic\xc4\x99 \xc5\x9bw. Anny. Konsekracji ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a dokona\xc5\x82 w 1635 biskup pomocniczy p\xc5\x82ocki Stanis\xc5\x82aw Starczewski. Zabudowania klasztorne wzniesiono staraniem Jana Nowodworskiego i jego \xc5\xbcony Barbary z Kretkowskich (ostatecznie uko\xc5\x84czono je dopiero w 1671 r.)_NEWLINE_W czasie potopu szwedzkiego ko\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 zosta\xc5\x82 spl\xc4\x85drowany. Naje\xc5\xbad\xc5\xbacy zabili o. Stanis\xc5\x82awa Janarowskiego, za\xc5\x9b diakona Felicjana z Sulmierzyc zam\xc4\x99czyli w s\xc4\x85siednim Karb\xc3\xb3wku. Bernardyni u\xc5\xbcytkowali ko\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 i klasztor do kasaty w 1864. Prowadzili ciesz\xc4\x85c\xc4\x85 si\xc4\x99 renom\xc4\x85 szko\xc5\x82\xc4\x99 m\xc4\x99sk\xc4\x85, posiadali bogat\xc4\x85 bibliotek\xc4\x99, z kt\xc3\xb3rej zasob\xc3\xb3w korzysta\xc5\x82 m.in. Joachim Lelewel. Kilku zakonnik\xc3\xb3w zaanga\xc5\xbcowa\xc5\x82o si\xc4\x99 w dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 patriotyczn\xc4\x85 podczas powstania styczniowego. Po 1864 ko\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 by\xc5\x82 zarz\xc4\x85dzany przez rektora, a klasztor przeznaczono na cele \xc5\x9bwieckie._NEWLINE_W czasie I wojny \xc5\x9bwiatowej obiekty te by\xc5\x82y wielokrotnie niszczone. Od 1916 prace konserwatorskie przy ko\xc5\x9bciele i klasztorze prowadzili z ramienia Towarzystwa Opieki nad Zabytkami Przesz\xc5\x82o\xc5\x9bci Kazimierz Sk\xc3\xb3rewicz i Kazimierz To\xc5\x82\xc5\x82oczko. 17 czerwca 1923 nast\xc4\x85pi\xc5\x82o przej\xc4\x99cie klasztoru w Przasnyszu przez Zgromadzenie M\xc4\x99ki Jezusa Chrystusa \xe2\x80\x93 pasjonist\xc3\xb3w, w obecno\xc5\x9bci delegata genera\xc5\x82a zakonu. Pasjoni\xc5\x9bci kontynuowali odbudow\xc4\x99 ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a i klasztoru ze zniszcze\xc5\x84 wojennych. W l. 1924-28 zrekonstruowano dach i strop ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a oraz p\xc3\xb3\xc5\x82nocne i cz\xc4\x99\xc5\x9bciowo pozosta\xc5\x82e skrzyd\xc5\x82a klasztoru._NEWLINE_W okresie okupacji hitlerowskiej siedmiu zakonnik\xc3\xb3w z przasnyskiego konwentu zosta\xc5\x82o wywiezionych do niemieckiego obozu koncentracyjnego Soldau (KL) w Dzia\xc5\x82dowie i tam zamordowanych. Niemcy zamienili ko\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 na spichlerz, a budynki klasztorne na szpital i wi\xc4\x99zienie. Rozebrali te\xc5\xbc zabytkowe ogrodzenie z XVIII w. i kapliczk\xc4\x99-rotund\xc4\x99 \xc5\x9bw. Wawrzy\xc5\x84ca z 1615 r._NEWLINE_Po wojnie ko\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 by\xc5\x82 wielokrotnie remontowany. 26 wrze\xc5\x9bnia 1982 sta\xc5\x82 si\xc4\x99 o\xc5\x9brodkiem parafii pw. \xc5\x9bw. Stanis\xc5\x82awa Kostki.\n_START_SECTION_\nArchitektura\n_START_PARAGRAPH_\nKo\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 \xc5\x9bw. \xc5\x9bw. Anny i Jakuba powtarza uk\xc5\x82ad macierzystej \xc5\x9bwi\xc4\x85tyni w Bydgoszczy z lat 1545-1552. Nawa jest czteroprz\xc4\x99s\xc5\x82owa, z prostok\xc4\x85tn\xc4\x85 kaplic\xc4\x85 od po\xc5\x82udnia, prezbiterium nieco w\xc4\x99\xc5\xbcsze, dwuprz\xc4\x99s\xc5\x82owe, zamkni\xc4\x99te tr\xc3\xb3jbocznie. Od strony p\xc3\xb3\xc5\x82nocnej ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a, przy styku nawy z prezbiterium, wznosi si\xc4\x99 32-metrowa, czworoboczna wie\xc5\xbca. Jej budow\xc4\x99 uko\xc5\x84czono w 1635. \xc5\x9aciany ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a s\xc4\x85 oskarpowane, a du\xc5\xbce okna zamkni\xc4\x99te ostro\xc5\x82ukowo. We wschodniej \xc5\x9bcianie prezbiterium znajduje si\xc4\x99 ostro\xc5\x82ukowa wn\xc4\x99ka i okno koliste, w elewacji po\xc5\x82udniowej kaplicy \xe2\x80\x93 du\xc5\xbca, kolista, otynkowana blenda. Pi\xc4\x99kne s\xc4\x85 gotyckie szczyty nawy i kaplicy ze sterczynami i wimpergami o kolistych prze\xc5\xbaroczach. Ok. 1637 r. wystawiono przed fasad\xc4\x85 ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a nisk\xc4\x85 krucht\xc4\x99, wysuni\xc4\x99t\xc4\x85 ku po\xc5\x82udniowi oraz pomieszczenie mi\xc4\x99dzy krucht\xc4\x85 i kaplic\xc4\x85, z wej\xc5\x9bciem na kolist\xc4\x85 wie\xc5\xbcyczk\xc4\x99 schodkow\xc4\x85. Elewacja po\xc5\x82udniowa kruchty i pomieszczenia przy kaplicy zwie\xc5\x84czona zosta\xc5\x82a szczytem, przekszta\xc5\x82conym w 1923 r., w kt\xc3\xb3rego dolnej strefie zwraca uwag\xc4\x99 zegar s\xc5\x82oneczny. Nad wej\xc5\x9bciem do kruchty znajduje si\xc4\x99 tablica piaskowcowa z napisem \xc5\x82aci\xc5\x84skim po\xc5\x9bwi\xc4\x99conym fundacji Jana i Barbary Nowodworskich. Wy\xc5\xbcej, w przeszklonej wn\xc4\x99ce umieszczono ludow\xc4\x85 figurk\xc4\x99 Matki Boskiej Sk\xc4\x99pskiej.\n_START_SECTION_\nWn\xc4\x99trze\n_START_PARAGRAPH_\nW kruchcie ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a znajduje si\xc4\x99 grobowiec S\xc5\x82ugi Bo\xc5\xbcego o. Bernarda Kryszkiewicza, pasjonisty._NEWLINE_W 1995 uroczy\xc5\x9bcie obchodzono w Przasnyszu 80 rocznic\xc4\x99 urodzin i 30 rocznic\xc4\x99 \xc5\x9bmierci o. Bernarda. 12 listopada mszy \xc5\x9bw. przy jego grobie przewodniczy\xc5\x82 prymas Polski, kardyna\xc5\x82 J\xc3\xb3zef Glemp w asy\xc5\x9bcie biskup\xc3\xb3w polskich i w\xc5\x82adz zakonnych pasjonist\xc3\xb3w z Rzymu. 14 grudnia 2001 przed ko\xc5\x9bcio\xc5\x82em pasjonist\xc3\xb3w w Przasnyszu biskup p\xc5\x82ocki Stanis\xc5\x82aw Wielgus po\xc5\x9bwi\xc4\x99ci\xc5\x82 pomnik o. Bernarda autorstwa Jana St\xc4\x99pkowskiego ze Strzegowa._NEWLINE_Boczne przej\xc5\x9bcie z kruchty prowadzi do kru\xc5\xbcganka, ograniczaj\xc4\x85cego od po\xc5\x82udnia wirydarz klasztorny i zamkni\xc4\x99tego \xc5\x9bcian\xc4\x85 z wej\xc5\x9bciem do zakrystii. Nad drzwiami prowadz\xc4\x85cymi z kruchty do nawy znajduje si\xc4\x99 tablica z czarnego marmuru po\xc5\x9bwi\xc4\x99cona Janowi Kami\xc5\x84skiemu (zm. 1831)._NEWLINE_Po prawej stronie od wej\xc5\x9bcia do nawy wisi \xc5\x82askami s\xc5\x82yn\xc4\x85cy, nadnaturalnej wielko\xc5\x9bci krucyfiks barokowy z ok. 1630 r._NEWLINE_W 2003, w 80. rocznic\xc4\x99 przybycia pasjonist\xc3\xb3w do Przasnysza, obok figury Ukrzy\xc5\xbcowanego umieszczono tablic\xc4\x99 pami\xc4\x85tkow\xc4\x85._NEWLINE_Nawa i prezbiterium ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a nakryte s\xc4\x85 kolebkowym sklepieniem, z gwia\xc5\xbadzist\xc4\x85 siatk\xc4\x85 \xc5\xbceber. Sp\xc5\x82ywy sklepienia wspieraj\xc4\x85 si\xc4\x99 w nawie na filarach przy\xc5\x9bciennych, w prezbiterium za\xc5\x9b \xe2\x80\x93 na pilastrach. Sklepienie zosta\xc5\x82o w znacznej mierze zrekonstruowane po zniszczeniach I wojny \xc5\x9bwiatowej. Polichromie w ko\xc5\x9bciele wykonali w l. 1952-53 Jerzy Hoppen i Kazimierz Kwiatkowski. Autorstwa K. Kwiatkowskiego s\xc4\x85 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc obrazy na \xc5\x9bcianie t\xc4\x99czowej (w tym Serce Jezusa po prawej stronie nawy z namalowan\xc4\x85 w tle sylwet\xc4\x85 ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a i klasztoru) oraz g\xc5\x82owy ewangelist\xc3\xb3w na ambonie wykonanej w 1952 wed\xc5\x82ug projektu o. Stanis\xc5\x82awa Michalczyka. Witra\xc5\xbce w prezbiterium wykona\xc5\x82 w l. 1950-53 Stanis\xc5\x82aw Powalisz. W 1983 postawiono nowy o\xc5\x82tarz g\xc5\x82\xc3\xb3wny w formie krzy\xc5\xbca z pe\xc5\x82noplastyczn\xc4\x85 postaci\xc4\x85 Chrystusa i tabernakulum w kszta\xc5\x82cie s\xc5\x82o\xc5\x84ca._NEWLINE_Na \xc5\x9bcianie t\xc4\x99czowej po lewej stronie nawy zwraca uwag\xc4\x99 obraz \xc5\x9bw. Anny Samotrze\xc4\x87 z XVII w., w sukience z blachy srebrnej, przeniesiony z bocznej kaplicy ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a._NEWLINE_W dawnej kaplicy \xc5\x9bw. Anny, otwartej do nawy p\xc3\xb3\xc5\x82kolist\xc4\x85 arkad\xc4\x85, znajduje si\xc4\x99 cudowny obraz Matki Boskiej z Dzieci\xc4\x85tkiem, czczony jako Niepokalana Przewodniczka z Przasnysza. Przy obrazie liczne wota. 18 wrze\xc5\x9bnia 1977 wizerunek MB Przasnyskiej zosta\xc5\x82 koronowany koronami papieskimi przez ordynariusza p\xc5\x82ockiego Bogdana Sikorskiego. W uroczysto\xc5\x9bciach odpustowych przypadaj\xc4\x85cych w oktaw\xc4\x99 \xc5\x9bwi\xc4\x99ta Niepokalanego Pocz\xc4\x99cia (8-15 grudnia) uczestnicz\xc4\x85 wielotysi\xc4\x99czne rzesze wiernych przybywaj\xc4\x85cych nawet z bardzo odleg\xc5\x82ych stron._NEWLINE_Na filarze po prawej stronie nawy, obok kaplicy, znajduje si\xc4\x99 tablica upami\xc4\x99tniaj\xc4\x85ca pasjonist\xc3\xb3w polskich zamordowanych w hitlerowskich obozach koncentracyjnych w Dzia\xc5\x82dowie i Dachau._NEWLINE_Po tej samej stronie nawy zachowa\xc5\x82y si\xc4\x99: XVII-wieczne epitafium Jana Przeradowskiego, dworzanina kr\xc3\xb3lewskiego (zm. 1617) z napisem w j\xc4\x99zyku \xc5\x82aci\xc5\x84skim oraz nagrobek-epitafium Adriana Szumskiego (zm. 1632)._NEWLINE_Nagrobek Szumskiego ukazuje rze\xc5\xbabion\xc4\x85 w alabastrze p\xc3\xb3\xc5\x82posta\xc4\x87 rycerza w zbroi. Umieszczona poni\xc5\xbcej inskrypcja stanowi bardzo ciekawy przyk\xc5\x82ad staropolskiej poezji nagrobnej. Nieco zmieniony fragment tej inskrypcji zosta\xc5\x82 uwieczniony przez Mari\xc4\x99 D\xc4\x85browsk\xc4\x85 (pochodz\xc4\x85c\xc4\x85 z rodu Szumskich) w Nocach i dniach._NEWLINE_Po lewej stronie nawy znajduje si\xc4\x99 tablica po\xc5\x9bwi\xc4\x99cona o. Juliuszowi Dzidowskiemu (1889-1967), d\xc5\x82ugoletniemu prze\xc5\x82o\xc5\xbconemu pasjonist\xc3\xb3w w Polsce, zas\xc5\x82u\xc5\xbconemu przy odbudowie ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a i klasztoru w Przasnyszu._NEWLINE_W podziemiach ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a spoczywaj\xc4\x85 zakonnicy ze zgromadze\xc5\x84 bernardyn\xc3\xb3w i pasjonist\xc3\xb3w oraz dobrodzieje klasztoru._NEWLINE_17 wrze\xc5\x9bnia 2010 przy ko\xc5\x9bciele ods\xc5\x82oni\xc4\x99to Krzy\xc5\xbc Katy\xc5\x84ski wraz z tablic\xc4\x85 upami\xc4\x99tniaj\xc4\x85c\xc4\x85 ofiary katastrofy polskiego Tu-154 w Smole\xc5\x84sku.\n_START_SECTION_\nKlasztor\n_START_PARAGRAPH_\nDo ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a od p\xc3\xb3\xc5\x82nocy przylega czworobok zabudowa\xc5\x84 klasztornych o cechach wczesnego baroku, pi\xc4\x99trowy, z wirydarzem i kru\xc5\xbcgankami. Jego najciekawsze fragmenty to refektarz, kru\xc5\xbcganek skrzyd\xc5\x82a p\xc3\xb3\xc5\x82nocnego i barokowa fasada szczytu p\xc3\xb3\xc5\x82nocnego skrzyd\xc5\x82a, wysuni\xc4\x99ta ryzalitem ku zachodowi.'