b'\n_START_ARTICLE_\nPartia Rewolucyjno-Instytucjonalna\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nUgrupowanie zosta\xc5\x82o za\xc5\x82o\xc5\xbcone pod nazw\xc4\x85 Partia Narodowo-Rewolucyjna w 1929 roku przez prezydenta Plutarco El\xc3\xadas Callesa. Tw\xc3\xb3rcy partii zale\xc5\xbca\xc5\x82o na skonsolidowanie w\xc5\x82adzy po d\xc5\x82ugim okresie konflikt\xc3\xb3w wewn\xc4\x99trznych wywo\xc5\x82anych rewolucj\xc4\x85 meksyka\xc5\x84sk\xc4\x85. Rok utworzenia partii zwi\xc4\x85zany by\xc5\x82 z rozbiciem powstania Cristero b\xc4\x99d\xc4\x85cego ostatnim z konflikt\xc3\xb3w w porewolucyjnym Meksyku i porozumieniem z Ko\xc5\x9bcio\xc5\x82em katolickim. Partia Narodowo-Rewolucyjna sta\xc5\x82\xc4\x85 si\xc4\x99 parti\xc4\x85 masow\xc4\x85 sprawuj\xc4\x85c\xc4\x85 w\xc5\x82adz\xc4\x99 przez kolejne dziesi\xc4\x99ciolecia. Pocz\xc4\x85tkowo odwo\xc5\x82ywa\xc5\x82a si\xc4\x99 do idei rolniczo-robotniczych, nie odwo\xc5\x82uj\xc4\x85c si\xc4\x99 przy tym do \xc5\xbcadnej konkretnej ideologii politycznej. Najwi\xc4\x99kszym poparciem cieszy\xc5\x82a si\xc4\x99 w\xc5\x9br\xc3\xb3d robotnik\xc3\xb3w i ch\xc5\x82op\xc3\xb3w oraz wojskowych._NEWLINE_Nast\xc4\x99pca Callesa, L\xc3\xa1zaro C\xc3\xa1rdenas del R\xc3\xado przej\xc4\x85\xc5\x82 urz\xc4\x85d prezydenta w roku 1934. w 1938 roku przekszta\xc5\x82ci\xc5\x82 on Parti\xc4\x99 Narodowo-Rewolucyjn\xc4\x85 w Parti\xc4\x99 Rewolucji Meksyka\xc5\x84skiej. Nowe ugrupowanie przyj\xc4\x99\xc5\x82o o wiele bardziej lewicowy i \xe2\x80\x9eproludowy\xe2\x80\x9d charakter. C\xc3\xa1rdenas del R\xc3\xado zrezygnowa\xc5\x82 z pragmatyzmu i umiarkowania przy\xc5\x9bpieszaj\xc4\x85c reformy. Przeprowadzi\xc5\x82 on nacjonalizacj\xc4\x99 z\xc5\x82\xc3\xb3\xc5\xbc ropy naftowej i reform\xc4\x99 roln\xc4\x85. Cho\xc4\x87 najwi\xc4\x99ksi plantatorzy byli co prawda wy\xc5\x82\xc4\x85czeni z programu wyw\xc5\x82aszczenia, w ramach reformy rolnej ziemia trafi\xc5\x82a w r\xc4\x99ce prawie jednej trzeciej ludno\xc5\x9bci Meksyku. C\xc3\xa1rdenas skupi\xc5\x82 zwolennik\xc3\xb3w reformy rolnej w Cofederacion Nacional de Campesinos (Narodowa Federacja Rolnik\xc3\xb3w), w 1936 roku natomiast z inicjatywy dzia\xc5\x82aczy marksistowskich za\xc5\x82o\xc5\xbcona zosta\xc5\x82a Confederacion de Trabajadores Mexicanos (Konfederacja Robotnik\xc3\xb3w Meksyka\xc5\x84skich). Obydwa skupiaj\xc4\x85ce miliony pracownik\xc3\xb3w, zwi\xc4\x85zki zawodowe sta\xc5\x82y si\xc4\x99 jednym z fundament\xc3\xb3w Partii Rewolucji Meksyka\xc5\x84skiej. Coraz bardziej radykalne reformy C\xc3\xa1rdenasa przyczyni\xc5\x82y si\xc4\x99 do pogorszenia relacji Meksyku ze Stanami Zjednoczonymi i Wielk\xc4\x85 Brytani\xc4\x85._NEWLINE_W latach 1940\xe2\x80\x931946 urz\xc4\x85d prezydenta z ramienia PRN sprawowa\xc5\x82 Manuel \xc3\x81vila Camacho. W okresie jego rz\xc4\x85d\xc3\xb3w partia przesun\xc4\x99\xc5\x82a si\xc4\x99 w stron\xc4\x99 centrum i zbli\xc5\xbcy\xc5\x82a si\xc4\x99 w polityce zagranicznej do Stan\xc3\xb3w Zjednoczonych. Kurs ten kontynuowany by\xc5\x82 w okresie rz\xc4\x85d\xc3\xb3w Miguela Vald\xc3\xa9sa (1946\xe2\x80\x931952), w czasie prezydentury Vald\xc3\xa9sa PRN zmieni\xc5\x82a nazw\xc4\x99 na wsp\xc3\xb3\xc5\x82czesn\xc4\x85. Alem\xc3\xa1n Vald\xc3\xa9s kontynuowa\xc5\x82 reformy \xc3\x81vily Camacho korzystaj\xc4\x85c z pomocy grupy doradc\xc3\xb3w ameryka\xc5\x84skiego prezydenta Franklina Delano Roosevelta. Pod jego rz\xc4\x85dami modernizacji uleg\xc5\x82a kolei oraz powsta\xc5\x82a sie\xc4\x87 autostrad. W czasie jego rz\xc4\x85d\xc3\xb3w do rz\xc4\x85du wesz\xc5\x82a grupa m\xc5\x82odych ludzi kt\xc3\xb3ra podj\xc4\x99\xc5\x82a dalsze reformy. Adolfo Ruiz Cortines (1952\xe2\x80\x931958) kontynuowa\xc5\x82 reformy, do kraju ponownie powr\xc3\xb3cili zagraniczni inwestorzy. Rz\xc4\x85d nada\xc5\x82 kobietom prawa wyborcze a liczba obywateli Meksyku w ci\xc4\x85gu 24 lat podwoi\xc5\x82a si\xc4\x99. Od politycznego centrum w lew\xc4\x85 stron\xc4\x99, PRI na kr\xc3\xb3tko powr\xc3\xb3ci\xc5\x82a w okresie w\xc5\x82adzy Adolfo L\xc3\xb3peza Mateosa (1958\xe2\x80\x931964). Mateos rozda\xc5\x82 obywatelom 12 milion\xc3\xb3w hektar\xc3\xb3w ziemi, wykupi\xc5\x82 udzia\xc5\x82y sp\xc3\xb3\xc5\x82ek zagranicznych w przemy\xc5\x9ble (jednocze\xc5\x9bnie koniunktura gospodarcza przyci\xc4\x85ga\xc5\x82a zagranicznych inwestor\xc3\xb3w), rozbudowa\xc5\x82 system opieki socjalnej i medycznej oraz zapocz\xc4\x85tkowa\xc5\x82 budownictwo spo\xc5\x82eczne. Has\xc5\x82em jego prezydentury by\xc5\x82o zdanie \xe2\x80\x9eSk\xc5\x82aniam si\xc4\x99 ku lewicy, lecz w ramach konstytucji\xe2\x80\x9d. Mimo lewicowych pogl\xc4\x85d\xc3\xb3w wydali\xc5\x82 ze zwi\xc4\x85zk\xc3\xb3w zawodowych nauczycieli i kolejarzy ich dotychczasowe komunizuj\xc4\x85ce przyw\xc3\xb3dztwo. Represjom zostali poddani dzia\xc5\x82acze i tw\xc3\xb3rcy o komunistycznych pogl\xc4\x85dach._NEWLINE_Ostateczny odwr\xc3\xb3t od lewej cz\xc4\x99\xc5\x9bci polityki rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 si\xc4\x99 w latach 1964\xe2\x80\x931970, gdy w\xc5\x82adz\xc4\x99 w PRI przej\xc4\x85\xc5\x82 konserwatywny Gustavo D\xc3\xadaz Ordaz. System rz\xc4\x85d\xc3\xb3w partii PRI uleg\xc5\x82 pewnym przeobra\xc5\xbceniom wskutek rozbitych przez rz\xc4\x85d protest\xc3\xb3w studenckich w 1968, a tak\xc5\xbce p\xc3\xb3\xc5\xbaniejszego kryzysu naftowego w 1982. W latach 80. coraz widoczne sta\xc5\x82o si\xc4\x99 dryfowanie partii w stron\xc4\x99 prawicy. PRI przyj\xc4\x99\xc5\x82a w\xc3\xb3wczas neoliberalny kurs prowadzenia gospodarki. W wyniku neoliberalnych reform PRI w 1987 roku deficyt spad\xc5\x82 do 17% a w 1992 roku inflacja spad\xc5\x82a z 159% do 12%. PKB ros\xc5\x82o na sta\xc5\x82ym poziomie 3,9%. Z drugiej strony wzros\xc5\x82o bezrobocie kt\xc3\xb3re si\xc4\x99gn\xc4\x99\xc5\x82o 18% populacji (a jeszcze wy\xc5\xbcsze by\xc5\x82o bezrobocie cz\xc4\x99\xc5\x9bciowe), spadkowi uleg\xc5\x82a te\xc5\xbc zdolno\xc5\x9b\xc4\x87 nabywcza pracy. _NEWLINE_W 1988 roku g\xc5\x82\xc3\xb3wnym ideologiem partii sta\xc5\x82 si\xc4\x99 absolwent Harwardu Carlos Salinas de Gortari zajmuj\xc4\x85cy stanowisko technokratyczne i bliskie \xe2\x80\x9eliberalizmowi spo\xc5\x82ecznemu\xe2\x80\x9d. Z inicjatywy Salinasa uchwalono nowy dokument programowy PRI zatytu\xc5\x82owany jako Liberalizm spo\xc5\x82eczny, w dokumencie odrzucono etatyzm i neoliberalizm (cho\xc4\x87 PRI realizowa\xc5\x82a wiele postulat\xc3\xb3w tej doktryny) i postulowano polityk\xc4\x99 trzeciej drogi. Sukcesem de Gortari okaza\xc5\x82o si\xc4\x99 utworzenie programu walki z bied\xc4\x85 - Narodowy Program Solidarno\xc5\x9bci (nazw\xc4\x99 zainspirowano polskim ruchem opozycyjnym NSZZ \xe2\x80\x9eSolidarno\xc5\x9b\xc4\x87\xe2\x80\x9d). Cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 rozentuzjazmowanej sukcesem frakcji technokratycznej rozwa\xc5\xbca\xc5\x82a nawet mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 zmiany nazw\xc4\x99 partii na \xe2\x80\x9eSolidaridad\xe2\x80\x9d._NEWLINE_Salinas prowadzi\xc5\x82 program prywatyzacji i deregulacji na skutek kt\xc3\xb3rej liczba pa\xc5\x84stwowych przedsi\xc4\x99biorstw uleg\xc5\x82a radykalnemu zmniejszeniu. W wyniku liberalnych reform PRI w 1987 roku deficyt spad\xc5\x82 do 17% a w 1992 roku inflacja spad\xc5\x82a z 159% do 12%. PKB ros\xc5\x82o na sta\xc5\x82ym poziomie 3,9%. Z drugiej strony wzros\xc5\x82o bezrobocie kt\xc3\xb3re si\xc4\x99gn\xc4\x99\xc5\x82o 18% populacji (a jeszcze wy\xc5\xbcsze by\xc5\x82o bezrobocie cz\xc4\x99\xc5\x9bciowe), spadkowi uleg\xc5\x82a te\xc5\xbc zdolno\xc5\x9b\xc4\x87 nabywcza pracy Pod koniec pierwszej po\xc5\x82owy lat 90. rz\xc4\x85dy PRI podkopane zosta\xc5\x82y podkopane przez za\xc5\x82amanie gospodarcze z 1994._NEWLINE_PRI utrzymywa\xc5\x82a si\xc4\x99 przy w\xc5\x82adzy przez 71 lat wygrywaj\xc4\x85c wybory 14 razy z rz\xc4\x99du. Kres jej monopolowi przynios\xc5\x82y wybory w 2000 roku, kiedy po raz pierwszy urz\xc4\x85d prezydenta obj\xc4\x85\xc5\x82 kandydat innego ugrupowania, konserwatywnej Partii Akcji Narodowej (Partido Acci\xc3\xb3n Nacional, PAN), Vicente Fox Quesada. Zdoby\xc5\x82 on 43% g\xc5\x82os\xc3\xb3w, pokonuj\xc4\x85c kandydata PRI Francisco Labastida. Po wyborach generalnych w 2012 stanowisko prezydenta obj\xc4\x85\xc5\x82 kandydat PRI Enrique Pe\xc3\xb1a Nieto.'