b"\n_START_ARTICLE_\nPinot gris\n_START_PARAGRAPH_\nPinot gris \xe2\x80\x93 bia\xc5\x82y szczep winny z gatunku Vitis vinifera pochodz\xc4\x85cy z Francji. Uwa\xc5\xbcany jest za mutacj\xc4\x99 szczepu pinot noir. Nazwa pochodzi od francuskiego s\xc5\x82owa pinot oznaczaj\xc4\x85cego szyszk\xc4\x99 (najprawdopodobniej z uwagi na kszta\xc5\x82t gron) i przymiotnika gris (szary \xe2\x80\x93 jakkolwiek grona maj\xc4\x85 najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej ciemnor\xc3\xb3\xc5\xbcowe zabarwienie).\n_START_SECTION_\nHistoria i synonimy\n_START_PARAGRAPH_\nSzczep pochodzi z Burgundii (gdzie w \xc5\x9bredniowieczu znany by\xc5\x82 pod nazw\xc4\x85 Fromenteau), sk\xc4\x85d rozprzestrzeni\xc5\x82 si\xc4\x99 na inne europejskie kraje. W roku 1300 dotar\xc5\x82 do Szwajcarii i dalej do W\xc5\x82och, gdzie wyst\xc4\x99puje pod nazw\xc4\x85 pinot grigio. W 1375 mnisi cystersi sprowadzili sadzonki szczepu do W\xc4\x99gier (pierwsze nasadzenia w Badacsony nad Balatonem), gdzie znany by\xc5\x82 pod nazw\xc4\x85 sz\xc3\xbcrkebar\xc3\xa1t. W 1711, niemiecki kupiec Johann Seger Ruland znalaz\xc5\x82 dziko rosn\xc4\x85ce krzewy winoro\xc5\x9bli na polach Palatynatu. Wino wyprodukowane z tych winoro\xc5\x9bli trafi\xc5\x82o do handlu pod nazw\xc4\x85 rul\xc3\xa4nder \xe2\x80\x93 p\xc3\xb3\xc5\xbaniej ustalono, \xc5\xbce krzewy te to zdzicza\xc5\x82e ro\xc5\x9bliny pinot gris. Obecnie w Niemczech u\xc5\xbcywa si\xc4\x99 r\xc3\xb3wnolegle termin\xc3\xb3w Rul\xc3\xa4nder (dla win p\xc3\xb3\xc5\x82s\xc5\x82odkich) lub grauburgunder (dla win wytrawnych). W Czechach i na S\xc5\x82owacji szczep znany jest pod nazw\xc4\x85 rulandsk\xc3\xa9 \xc5\xa1ed\xc3\xa9.\n_START_SECTION_\nFrancja\n_START_PARAGRAPH_\nPodstawowy szczep Alzacji, uprawiany na 14,7% obszaru winnic (dane z 2007). Wina produkowane w Alzacji z tego szczepu znane by\xc5\x82y do ko\xc5\x84ca ubieg\xc5\x82ego wieku pod nazw\xc4\x85 Tokay d'Alsace. Nazwa mylna \xe2\x80\x93 pinot gris nie ma nic wsp\xc3\xb3lnego ze szczepami, z kt\xc3\xb3rych wytwarza si\xc4\x99 wino tokaj (furmint, h\xc3\xa1rslevel\xc5\xb1, s\xc3\xa1rgamuskot\xc3\xa1ly, or\xc3\xa9mus), zosta\xc5\x82a nadana w XVI wieku z przyczyn presti\xc5\xbcowo-marketingowych. Przed akcesem W\xc4\x99gier do Unii Europejskiej osi\xc4\x85gni\xc4\x99to porozumienie, na mocy kt\xc3\xb3rego nazwa tokaj zosta\xc5\x82a zastrze\xc5\xbcona dla win w\xc4\x99gierskich z regionu Tokaj._NEWLINE_Opr\xc3\xb3cz Alzacji szczep pinot gris uprawiano r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc w XVIII i XIX wieku na terenie Burgundii, Szampanii i Doliny Loary. Jednak s\xc5\x82abe i zawodne plony spowodowa\xc5\x82y zanik uprawy tego szczepu poza Alzacj\xc4\x85, gdzie znalaz\xc5\x82 on sprzyjaj\xc4\x85ce warunki klimatyczne i glebowe.\n_START_SECTION_\nW\xc5\x82ochy\n_START_PARAGRAPH_\nSzczep znany jest pod nazw\xc4\x85 pinot grigio i jest szczeg\xc3\xb3lnie popularny w p\xc3\xb3\xc5\x82nocnych regionach kraju, takich jak Trydent-G\xc3\xb3rna Adyga i Friuli-Wenecja Julijska. W\xc5\x82oskie wina z tego szczepu, w por\xc3\xb3wnaniu z alzackim pinot gris charakteryzuj\xc4\x85 si\xc4\x99 ja\xc5\x9bniejszym, s\xc5\x82omkowo\xc5\xbc\xc3\xb3\xc5\x82tym kolorem.\n_START_SECTION_\nNiemcy\n_START_PARAGRAPH_\nGrauburgunder (rul\xc3\xa4nder) zajmuje 4,3% powierzchni niemieckich winnic (4413 ha wed\xc5\x82ug danych z roku 2007) i jest czwartym pod tym wzgl\xc4\x99dem bia\xc5\x82ym szczepem winoro\xc5\x9bli. Szczeg\xc3\xb3lnie popularny jest w Badenii (1636 ha), Hesji (1153 ha) i Palatynacie (1044 ha).\n_START_SECTION_\nAustria\n_START_PARAGRAPH_\nSzczep ten, pod nazw\xc4\x85 rul\xc3\xa4nder uprawiany jest na 293 ha, czyli 0,6% powierzchni winnic.\n_START_SECTION_\nPolska\n_START_PARAGRAPH_\nW Polsce uprawiany w okresie mi\xc4\x99dzywojennym w Winiarach ko\xc5\x82o Warki Obecnie uprawiany w wielu rejonach. Dojrzewa wystarczaj\xc4\x85co dobrze._NEWLINE_Uprawa polowa w Skierniewicach:_NEWLINE_2009 rok, zbi\xc3\xb3r 2/10, masa gron 104 g, masa jagody 1,56 g, ekstrakt cukrowy 18,5%._NEWLINE_2012 rok, zbi\xc3\xb3r 27/09, masa gron 69 g, masa jagody 1,45 g, ekstrakt cukrowy 17,8%.\n_START_SECTION_\nNowy \xc5\x9awiat\n_START_PARAGRAPH_\nOd pocz\xc4\x85tku XXI wieku pinot gris zyskuje na popularno\xc5\x9bci w Stanach Zjednoczonych (Oregon, Kalifornia), Australii i Nowej Zelandii."