b'\n_START_ARTICLE_\nPami\xc4\x99\xc4\x87 magnetostrykcyjna\n_START_PARAGRAPH_\nPami\xc4\x99\xc4\x87 magnetostrykcyjna to rodzaj pami\xc4\x99ci operacyjnej, odmiana pami\xc4\x99ci na akustycznych liniach op\xc3\xb3\xc5\xbaniaj\xc4\x85cych. Nazwa pochodzi od zasady dzia\xc5\x82ania przetwornik\xc3\xb3w elektroakustycznych._NEWLINE_Pami\xc4\x99ci o pojemno\xc5\x9bci jednego s\xc5\x82owa stosowano jako rejestry w komputerach szeregowych._NEWLINE_W pami\xc4\x99ci tej wyeliminowano k\xc5\x82opoty z nieszczelno\xc5\x9bciami i gro\xc5\xbab\xc4\x85 zatrucia rt\xc4\x99ci\xc4\x85 w pami\xc4\x99ci rt\xc4\x99ciowej.\n_START_SECTION_\nZasada dzia\xc5\x82ania\n_START_PARAGRAPH_\nPrzechowywan\xc4\x85 informacj\xc4\x85 jest przesuwaj\xc4\x85ce si\xc4\x99 wzd\xc5\x82u\xc5\xbc drutu odkszta\xc5\x82cenie spr\xc4\x99\xc5\xbcyste._NEWLINE_Dzia\xc5\x82anie pami\xc4\x99ci magnetostrykcyjnej opiera si\xc4\x99 na fakcie, \xc5\xbce pr\xc4\x99dko\xc5\x9b\xc4\x87 rozchodzenia si\xc4\x99 ka\xc5\xbcdej fali akustycznej (tak\xc5\xbce ultrad\xc5\xbawi\xc4\x99k\xc3\xb3w) przez metal, jest znacznie mniejsza od szybko\xc5\x9bci rozchodzenia si\xc4\x99 fal elektromagnetycznych i impuls\xc3\xb3w elektrycznych, co znakomicie nadawa\xc5\x82o si\xc4\x99 do budowy linii op\xc3\xb3\xc5\xbaniaj\xc4\x85cych._NEWLINE_Z informatycznego punktu widzenia by\xc5\x82 to rejestr przesuwaj\xc4\x85cy, inaczej kolejka (FIFO) z kr\xc4\x85\xc5\xbc\xc4\x85c\xc4\x85 ze sta\xc5\x82\xc4\x85 pr\xc4\x99dko\xc5\x9bci\xc4\x85 informacj\xc4\x85.\n_START_SECTION_\nKonstrukcja\n_START_PARAGRAPH_\nPami\xc4\x99\xc4\x87 tego typu skonstruowana by\xc5\x82a jako zbi\xc3\xb3r spiralnych linii op\xc3\xb3\xc5\xbaniaj\xc4\x85cych wykonanych z drutu metalowego. _NEWLINE_Po jednej stronie ka\xc5\xbcdej ze spiral znajdowa\xc5\x82 si\xc4\x99 przetwornik elektroakustyczny \xe2\x80\x93 generator ultrad\xc5\xbawi\xc4\x99k\xc3\xb3w, a po drugiej \xe2\x80\x93 drugi przetwornik, odbiornik. Impulsy elektryczne zmieniane by\xc5\x82y w g\xc5\x82owicy nadawczej w ultrad\xc5\xbawi\xc4\x99kowe drgania skr\xc4\x99tne, kt\xc3\xb3re po drugiej stronie spirali przetwarzane by\xc5\x82y z powrotem na impulsy elektryczne, kt\xc3\xb3re ponownie uruchamia\xc5\x82y nadajnik ultrad\xc5\xbawi\xc4\x99k\xc3\xb3w. Uzyskane w ten spos\xc3\xb3b op\xc3\xb3\xc5\xbanienie umo\xc5\xbcliwia\xc5\x82o zapami\xc4\x99tanie . Innymi s\xc5\x82owy ka\xc5\xbcdy pojedynczy bit pami\xc4\x99ci przechowywany by\xc5\x82 w spirali w postaci pojedynczego zaburzenia fal\xc4\x85 akustyczn\xc4\x85. W jednej spirali "mie\xc5\x9bci\xc5\x82o si\xc4\x99" wi\xc4\x99cej ni\xc5\xbc jedno zaburzenie, w trakcie przemieszczania si\xc4\x99 fali g\xc5\x82owica nadawcza generowa\xc5\x82a kolejne impulsy._NEWLINE_Przetworniki elektroakustyczne wykorzystywa\xc5\x82y magnetostrykcj\xc4\x99 pr\xc4\x99t\xc3\xb3w niklowych._NEWLINE_Przetwornik sk\xc5\x82ada\xc5\x82 si\xc4\x99 z umieszczonego w cewce pr\xc4\x99ta niklowego zamocowanego stycznie do linii op\xc3\xb3\xc5\xbaniaj\xc4\x85cych. W nadajniku wywo\xc5\x82ane pr\xc4\x85dem w cewce zmiany wymiar\xc3\xb3w niklu przenosi\xc5\x82y si\xc4\x99 na linie op\xc3\xb3\xc5\xbaniaj\xc4\x85c\xc4\x85._NEWLINE_W odbiorniku wyst\xc4\x99powa\xc5\x82o zjawisko odwrotne.\n_START_SECTION_\nEksploatacja\n_START_PARAGRAPH_\nPami\xc4\x99ci by\xc5\x82y tanie i \xc5\x82atwe w produkcji, ale k\xc5\x82opotliwe w eksploatacji \xe2\x80\x93 wymaga\xc5\x82y sta\xc5\x82ej temperatury lub kompensacji zmian temperatury zmian\xc4\x85  cz\xc4\x99stotliwo\xc5\x9bci zegara. Ci\xc4\x85g\xc5\x82y odczyt i zapis powodowa\xc5\x82 ponadto powstawanie b\xc5\x82\xc4\x99d\xc3\xb3w._NEWLINE_Pami\xc4\x99ci tego rodzaju stosowane by\xc5\x82y we wczesnych konstrukcjach maszyn licz\xc4\x85cych w latach sze\xc5\x9b\xc4\x87dziesi\xc4\x85tych XX\xc2\xa0w., np. w maszynie ZAM-2 z 1961. _NEWLINE_W komputerach szeregowych konkurowa\xc5\x82a z pami\xc4\x99ci\xc4\x85 b\xc4\x99bnow\xc4\x85 b\xc4\x99d\xc4\x85c od niej o rz\xc4\x85d wielko\xc5\x9bci szybsz\xc4\x85 ale posiada\xc5\x82a znacznie mniejsz\xc4\x85 pojemno\xc5\x9b\xc4\x87._NEWLINE_W dalszym rozwoju komputer\xc3\xb3w pami\xc4\x99ci na liniach op\xc3\xb3\xc5\xbaniaj\xc4\x85cych zosta\xc5\x82y zast\xc4\x85pione pami\xc4\x99ciami ferrytowymi, a\xc5\xbc wreszcie \xe2\x80\x93 p\xc3\xb3\xc5\x82przewodnikowymi.'