b'\n_START_ARTICLE_\nTunel trasy tramwajowej os. Lecha-Franowo\n_START_SECTION_\nBudowa\n_START_PARAGRAPH_\nTunel zosta\xc5\x82 wybudowany w ramach budowy trasy tramwajowej na Franowo, jako jeden z projekt\xc3\xb3w na Euro 2012 w Poznaniu. Umowa z projektantem zosta\xc5\x82a zawarta 13 pa\xc5\xbadziernika 2009, decyzja o ustaleniu lokalizacji przedsi\xc4\x99wzi\xc4\x99cia Euro 2012 zosta\xc5\x82a wydana 17 czerwca 2010. Pozwolenie na budow\xc4\x99 uzyskane zosta\xc5\x82o 9 listopada 2010. Umow\xc4\x99 z Generalnym Wykonawc\xc4\x85 zawarto 21 marca 2011, pierwsze prace rozpocz\xc4\x99to 4 kwietnia 2011._NEWLINE_Podczas budowy tunelu wywiezione zosta\xc5\x82o ok. 100\xc2\xa0000 m\xc2\xb3 ziemi (ok. 7000 ci\xc4\x99\xc5\xbcar\xc3\xb3wek). Rozebrano wiadukt w ci\xc4\x85gu ul. Chartowo, a w jego miejscu zosta\xc5\x82 wybudowany nowy, b\xc4\x99d\xc4\x85cy cz\xc4\x99\xc5\x9bci\xc4\x85 tunelu. Ze wzgl\xc4\x99du na kolizje prze\xc5\x82o\xc5\xbcone zosta\xc5\x82y magistrale wodoci\xc4\x85gowe w rejonie ul. Szwedzkiej i Chartowo, gazowe przy przystanku Pia\xc5\x9bnicka/Rynek i ul. Szwedzkiej, ciep\xc5\x82ownicze przy ul. Kurlandzkiej, elektroenergetyczne w 20 miejscach i teletechniczne._NEWLINE_Trasa wraz z tunelem uzyska\xc5\x82a warunkowe pozwolenie na u\xc5\xbcytkowanie 27 lipca 2012. 11 sierpnia 2012 o 17:00 odby\xc5\x82a si\xc4\x99 uroczysto\xc5\x9b\xc4\x87 otwarcia tunelu oraz ca\xc5\x82ej trasy._NEWLINE_Inwestorem by\xc5\x82o Miasto Pozna\xc5\x84, reprezentowane przez Zarz\xc4\x85d Transportu Miejskiego (inwestor zast\xc4\x99pczy: Infrastruktura Euro Pozna\xc5\x84 2012 Sp. z o.o.). Cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 \xc5\x9brodk\xc3\xb3w na budow\xc4\x99 trasy i tunelu pochodzi\xc5\x82o z funduszy Unii Europejskiej w ramach Wielkopolskiego Regionalnego Programu Operacyjnego.\n_START_SECTION_\nKontrowersje\n_START_PARAGRAPH_\nBudowa i eksploatacja tunelu trasy na Franowo wzbudza\xc5\x82a kontrowersje. Wiadukt w ci\xc4\x85gu ulicy Chartowo (cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 tunelu) mia\xc5\x82 zosta\xc4\x87 oddany z ko\xc5\x84cem pa\xc5\xbadziernika 2011, a oddanie do u\xc5\xbcytku ca\xc5\x82ej trasy planowane by\xc5\x82o przed rozpocz\xc4\x99ciem si\xc4\x99 Euro 2012 w Poznaniu. Ca\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 uzyska\xc5\x82a warunkowe pozwolenie na u\xc5\xbcytkowanie 27 lipca 2012 (miesi\xc4\x85c po Euro 2012 w Poznaniu)._NEWLINE_Podczas budowy niezgodnie z projektem zosta\xc5\x82 przestawiony p\xc5\x82ot. Kotwy podtrzymuj\xc4\x85ce ogrodzenie przebi\xc5\x82y kabel energetyczny, wskutek czego cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 metalowego ogrodzenia znajdowa\xc5\x82a si\xc4\x99 napi\xc4\x99ciem. Do interwencji zosta\xc5\x82a wezwana stra\xc5\xbc po\xc5\xbcarna. Jeden ze stra\xc5\xbcak\xc3\xb3w zosta\xc5\x82 \xc5\x9bmiertelnie ra\xc5\xbcony pr\xc4\x85dem w momencie z\xc5\x82apania jednocze\xc5\x9bnie cz\xc4\x99\xc5\x9bci ogrodzenia pod napi\xc4\x99ciem i ogrodzenia uziemionego._NEWLINE_W\xc4\x85tpliwo\xc5\x9bci w\xc5\x9br\xc3\xb3d pracownik\xc3\xb3w stra\xc5\xbcy po\xc5\xbcarnej wzbudza\xc5\x82y czujniki dymu (Vesda) i temperatury (DST). Czujniki dymu by\xc5\x82y zbyt czu\xc5\x82e, powsta\xc5\x82a tak\xc5\xbce w\xc4\x85tpliwo\xc5\x9b\xc4\x87 czy mog\xc4\x85 by\xc4\x87 instalowane w budowlach (certyfikat odnosi\xc5\x82 si\xc4\x99 do angielskiego s\xc5\x82owa building - budynek, kt\xc3\xb3re wed\xc5\x82ug producenta oznacza tak\xc5\xbce budowl\xc4\x99). Czujniki temperatury mia\xc5\x82y nie posiada\xc4\x87 wymaganych certyfikat\xc3\xb3w z uwagi na nieuko\xc5\x84czone badania. Poza tym stra\xc5\xbcacy mieli dodatkowo ponad 50 uwag._NEWLINE_W\xc5\x9br\xc3\xb3d innych b\xc5\x82\xc4\x99d\xc3\xb3w przy projektowaniu i budowie tunelu wskazywane s\xc4\x85 m.in. brak biletomat\xc3\xb3w i punkt\xc3\xb3w sprzeda\xc5\xbcy bilet\xc3\xb3w, \xc5\x9bliskie p\xc5\x82ytki na schodach (fot.), skomplikowane i kosztowne od\xc5\x9bnie\xc5\xbcanie dachu przystanku (fot.), zepsute windy (fot.), woda przeciekaj\xc4\x85ca do tunelu i gromadz\xc4\x85ca si\xc4\x99 w szybach wind (fot.), brud na przystankach (fot.).'