b'\n_START_ARTICLE_\nSavoia-Marchetti SM.81\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nSamolot zosta\xc5\x82 zaprojektowany przez g\xc5\x82\xc3\xb3wnego konstruktora wytw\xc3\xb3rni Savoia-Marchetti, in\xc5\xbcyniera Alessandro Marchetti w 1934 roku, jako militarne rozwini\xc4\x99cie wcze\xc5\x9bniejszej wersji Savoia-Marchetti SM.73. By\xc5\x82 typowym przedstawicielem modnej w\xc3\xb3wczas we W\xc5\x82oszech konfiguracji tr\xc3\xb3jsilnikowego dolnop\xc5\x82ata o sta\xc5\x82ym podwoziu. SM.81 powsta\xc5\x82 w odpowiedzi na zapotrzebowanie Regia Aeronautica na nowoczesny samolot bojowy zdolny do s\xc5\x82u\xc5\xbcby we w\xc5\x82oskich koloniach w Afryce._NEWLINE_Pierwszy lot prototypu mia\xc5\x82 miejsce 8 lutego 1935 roku. Ju\xc5\xbc w tym samym roku seryjne egzemplarze zosta\xc5\x82y u\xc5\xbcyte w wojnie z Abisyni\xc4\x85. Kolejnym konfliktem, w kt\xc3\xb3rym wzi\xc4\x99\xc5\x82y udzia\xc5\x82 bombowce SM.81, by\xc5\x82a hiszpa\xc5\x84ska wojna domowa. Jednak tam ujawni\xc5\x82a si\xc4\x99 powa\xc5\xbcna wada konstrukcyjna samolotu: bomby w komorze bombowej u\xc5\x82o\xc5\xbcone by\xc5\x82y w pozycji pionowej i spadaj\xc4\x85c rozsypywa\xc5\x82y si\xc4\x99 na wszystkie strony, nie daj\xc4\x85c odpowiedniego skupienia pokrycia celu. Dyskwalifikowa\xc5\x82o to samolot jako bombowiec. Wad\xc4\x99 t\xc4\x99 usuni\xc4\x99to dopiero w roku 1938, gdy i tak g\xc5\x82\xc3\xb3wne zadania bombowe w Hiszpanii przej\xc4\x99\xc5\x82o lotnictwo niemieckie a do s\xc5\x82u\xc5\xbcby w Regia Aeronautica wchodzi\xc5\x82y nowoczesne bombowce Savoia-Marchetti SM.79. Egzemplarze u\xc5\xbcywane przez W\xc5\x82och\xc3\xb3w w Hiszpanii zosta\xc5\x82y p\xc3\xb3\xc5\xbaniej przekazane lotnictwu hiszpa\xc5\x84skiemu._NEWLINE_W 1937 roku opracowano dwusilnikow\xc4\x85 wersj\xc4\x99 samolotu z bogato oszklonym dziobem, oznaczon\xc4\x85 SM.81 bis. By\xc5\x82a ona przeznaczona na eksport i wyprodukowano tylko kr\xc3\xb3tk\xc4\x85 seri\xc4\x99. _NEWLINE_Produkcja wersji bombowej samolotu SM.81 zosta\xc5\x82a wstrzymana w marcu 1938 roku po dostarczeniu 534 egzemplarzy. Zast\xc4\x99powane w linii przez nowsze samoloty, by\xc5\x82y u\xc5\xbcywane do cel\xc3\xb3w transportowych, g\xc5\x82\xc3\xb3wnie we w\xc5\x82oskich posiad\xc5\x82o\xc5\x9bciach w Afryce. W chwili przyst\xc4\x85pienia W\xc5\x82och do II wojny \xc5\x9bwiatowej w 1940 roku Regia Aeronautica dysponowa\xc5\x82a wci\xc4\x85\xc5\xbc 304 maszynami tego typu. W trakcie dzia\xc5\x82a\xc5\x84 przeciwko Grecji i w Afryce P\xc3\xb3\xc5\x82nocnej cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 maszyn zosta\xc5\x82a u\xc5\xbcyta jako nocne bombowce. Wtedy te\xc5\xbc otrzyma\xc5\x82y nazw\xc4\x99 Pipistrello._NEWLINE_Jako samoloty transportowe SM.81 s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc5\x82y te\xc5\xbc w Corpo Aereo Spedizione in Russia i obs\xc5\x82ugiwa\xc5\x82y transport materia\xc5\x82\xc3\xb3w wojskowych dla Afrika Korps. Ich u\xc5\xbcyteczno\xc5\x9b\xc4\x87 w tej roli spowodowa\xc5\x82a wznowienie produkcji wersji transportowej (oznaczonej SM.81/T) w 1943 roku. Do zawieszenia broni 8 wrze\xc5\x9bnia 1943 roku wyprodukowano oko\xc5\x82o 80 maszyn. Tylko cztery pozosta\xc5\x82y na zaj\xc4\x99tym przez Aliant\xc3\xb3w po\xc5\x82udniu W\xc5\x82och, pozosta\xc5\x82e dzia\xc5\x82a\xc5\x82y w sk\xc5\x82adzie lotnictwa W\xc5\x82oskiej Republiki Socjalnej. Jeden, nosz\xc4\x85cy nieoficjaln\xc4\x85 nazw\xc4\x99 Tartaruga (w\xc5\x82. \xc5\xbc\xc3\xb3\xc5\x82w), s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc5\x82 jako osobisty samolot transportowy Benito Mussoliniego. W 1944 roku niewielk\xc4\x85 grup\xc4\x99 maszyn przej\xc4\x99\xc5\x82a Luftwaffe._NEWLINE_Kilka ocala\xc5\x82ych egzemplarzy s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc5\x82o po zako\xc5\x84czeniu II wojny \xc5\x9bwiatowej w Aeronautica Militare Italiana.\n_START_SECTION_\nOpis konstrukcji\n_START_PARAGRAPH_\nPi\xc4\x99cio- lub sze\xc5\x9bciomiejscowy samolot bombowy i transportowy. Tr\xc3\xb3jsilnikowy dolnop\xc5\x82at konstrukcji mieszanej o sta\xc5\x82ym podwoziu. Samoloty Pipistrello by\xc5\x82y, zale\xc5\xbcnie od wersji, wyposa\xc5\xbcane w r\xc3\xb3\xc5\xbcne typy silnik\xc3\xb3w: Alfa Romeo 125 i 126, Piaggio P.X oraz budowane we W\xc5\x82oszech na licencji francuskie Gn\xc3\xb3me-Rh\xc3\xb3ne E.14. Wersja bombowa uzbrojona by\xc5\x82a w dwa zdwojone karabiny maszynowe kal. 7,7 mm w obrotowych wie\xc5\xbcyczkach na grzbiecie i pod kad\xc5\x82ubem oraz jeden dodatkowy karabin maszynowy strzelaj\xc4\x85cy przez boczne okno w tylnej cz\xc4\x99\xc5\x9bci kad\xc5\x82uba, przenoszony w razie potrzeby z jednej na drug\xc4\x85 stron\xc4\x99 samolotu. Wersja SM.81/T posiada\xc5\x82a tylko grzbietow\xc4\x85 wie\xc5\xbcyczk\xc4\x99 z jednym karabinem maszynowym kal. 12,7 mm. Normalny \xc5\x82adunek bomb wynosi\xc5\x82 1 200 kg, maksymalny (przy znacznie zmniejszonym zasi\xc4\x99gu) do 2 000 kg.'