b"\n_START_ARTICLE_\nFre\xc3\x9fgass\n_START_PARAGRAPH_\nFre\xc3\x9fgass lub Fre\xc3\x9fgass' (niem. Fre\xc3\x9fgasse - dos\xc5\x82. Zau\xc5\x82ek \xc5\xbbarcia) \xe2\x80\x93 lokalne okre\xc5\x9blenie cz\xc4\x99\xc5\x9bci strefy pieszej we Frankfurcie nad Menem, obejmuj\xc4\x85cej Kalb\xc3\xa4cher Gasse oraz Gro\xc3\x9fe Bockenheimer Stra\xc3\x9fe mi\xc4\x99dzy Opernplatz i B\xc3\xb6rsenstra\xc3\x9fe. Od 1977 jest to oficjalny przydatek nazw obu ulic._NEWLINE_Wcze\xc5\x9bniej na ulicy panowa\xc5\x82 ruch ko\xc5\x82owy, p\xc3\xb3\xc5\xbaniej przekszta\xc5\x82cono j\xc4\x85 w trzeci\xc4\x85 (po Zeilu i Neue Kr\xc3\xa4me) stref\xc4\x99 piesz\xc4\x85 miasta. Centralny pas szerokiej ulicy jest obsadzony licznymi przycinanymi platanami, ma nawierzchni\xc4\x99 brukow\xc4\x85, uj\xc4\x99t\xc4\x85 obustronnie pasami z bia\xc5\x82ego marmuru. Marmurowa powierzchnia stanowi jednocze\xc5\x9bnie obszar, na kt\xc3\xb3rym restauracje mog\xc4\x85 ustawia\xc4\x87 sto\xc5\x82y, za\xc5\x9b sklepy wystawia\xc4\x87 towary. W centralnym punkcie ulicy, w zag\xc5\x82\xc4\x99bieniu, znajduje si\xc4\x99 zbudowana w czasie przebudowy nawierzchni w 1977 fontanna. Do 1944 znajdowa\xc5\x82 si\xc4\x99 tu S\xc3\xa4upl\xc3\xa4tzi (placyk \xc5\x9awi\xc5\x84ski).\n_START_SECTION_\nNazwa ulicy\n_START_PARAGRAPH_\nWsp\xc3\xb3\xc5\x82czesna nazwa ulicy powsta\xc5\x82a oko\xc5\x82o 1900 roku, gdy\xc5\xbc na dwustumetrowym odcinku ulicy wyst\xc4\x99powa\xc5\x82o szczeg\xc3\xb3lnie du\xc5\xbce zag\xc4\x99szczenie sklep\xc3\xb3w rze\xc5\xbaniczych, piekar\xc5\x84 i delikates\xc3\xb3w, a tak\xc5\xbce tradycyjnych lokali gastronomicznych.\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nFre\xc3\x9fgass le\xc5\xbcy w dzielnicy Frankfurt-Innenstadt (\xc5\x9ar\xc3\xb3dmie\xc5\x9bcie), w cz\xc4\x99\xc5\x9bci okre\xc5\x9blanej do drugiej wojny \xc5\x9bwiatowej jako Neustadt (Nowe Miasto). Nowe Miasto powsta\xc5\x82o po 1333 roku, w ramach powi\xc4\x99kszenia Frankfurtu dokonanego na mocy przywileju wydanego przez cesarza Ludwika IV, po tym jak zbudowano mury otaczaj\xc4\x85ce obszar poza dawniej zabudowan\xc4\x85 cz\xc4\x99\xc5\x9bci\xc4\x85 miasta. A\xc5\xbc do XIX w. Nowe Miasto by\xc5\x82o stosunkowo s\xc5\x82abo zagospodarowane. Zamieszkiwali je przede wszystkim rzemie\xc5\x9blnicy i ubo\xc5\xbcsi mieszczanie, kt\xc3\xb3rych domy by\xc5\x82y znacznie mniejsze i mniej wytworne ni\xc5\xbc kamienice Starego Miasta._NEWLINE_Ci\xc4\x85g ulic Kalb\xc3\xa4cher Gasse i Gro\xc3\x9fe Bockenheimer Gasse stanowi\xc5\x82 obok Gro\xc3\x9fe Gallusgasse jedno z dwu wybiegaj\xc4\x85cych na zach\xc3\xb3d po\xc5\x82\xc4\x85cze\xc5\x84 Ro\xc3\x9fmarkt (Ko\xc5\x84skiego Targu, obecnie nosz\xc4\x85cego nazw\xc4\x99 Rathenauplatz) z bramami miejskimi: Galgentor (Bram\xc4\x85 Szubieniczn\xc4\x85 na obecnym Willy-Brandt-Platz oraz Bockenheimer Tor na obecnym Opernplatz. Ze wzgl\xc4\x99du na to, \xc5\xbce ulica by\xc5\x82a mocno ucz\xc4\x99szczana, stosunkowo wcze\xc5\x9bnie powsta\xc5\x82y przy niej gospody, zajazdy i browary. Piwiarnia Zu den drei Hasen (Pod Trzema Zaj\xc4\x85cami) stanowi\xc5\x82a jeden z najpopularniejszych lokali Frankfurtu. W 1906 wyburzono stary budynek i zast\xc4\x85piono go nowym, historyzuj\xc4\x85cym. Po zniszczeniach wojennych z 1944 zosta\xc5\x82 on najpierw odbudowany w uproszczonej formie, za\xc5\x9b w pocz\xc4\x85tku XXI wieku zast\xc4\x85piony nowym budynkiem przy zachowaniu nielicznych zabytkowych detali elewacji._NEWLINE_Po II wojnie \xc5\x9bwiatowej uwzgl\xc4\x99dniono przy odbudowie Frankfurtu przede wszystkim potrzeby ruchu ko\xc5\x82owego, tote\xc5\xbc w latach 1952-1956 wyburzono p\xc3\xb3\xc5\x82nocn\xc4\x85 pierzej\xc4\x99 Fre\xc3\x9fgass, poszerzaj\xc4\x85c ulic\xc4\x99 o 8 metr\xc3\xb3w, do 32 m, a lokalnie przy S\xc3\xa4upl\xc3\xa4tzi do 40 m. W ten spos\xc3\xb3b powsta\xc5\x82a szeroka ulica mi\xc4\x99dzy dzielnic\xc4\x85 Westend a \xc5\x9br\xc3\xb3dmie\xc5\x9bciem Frankfurtu._NEWLINE_Kilka lat p\xc3\xb3\xc5\xbaniej, w pocz\xc4\x85tku lat 60. zdecydowano si\xc4\x99 odej\xc5\x9b\xc4\x87 od koncepcji miasta dostosowanego do ruchu samochodowego, gdy\xc5\xbc w \xc5\x9br\xc3\xb3dmie\xc5\x9bciu nast\xc4\x85pi\xc5\x82 dokuczliwy jego przesyt. W latach 1969-1977 Fre\xc3\x9fgass by\xc5\x82a ca\xc5\x82kowicie nieprzejezdna ze wzgl\xc4\x99du na budow\xc4\x99 tunelu \xc5\x9brednicowego dla szybkiej kolei miejskiej. Po zako\xc5\x84czeniu budowy ulica przyj\xc4\x99\xc5\x82a obecnie istniej\xc4\x85c\xc4\x85 posta\xc4\x87 deptaku. Poprzez r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc piesz\xc4\x85 Biebergasse \xc5\x82\xc4\x85czy si\xc4\x99 on z ulic\xc4\x85 dom\xc3\xb3w towarowych Zeil i stanowi cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 obszernej strefy pieszej si\xc4\x99gaj\xc4\x85cej od Starej Opery do Konstablerwache i R\xc3\xb6merberg.\n_START_SECTION_\nWsp\xc3\xb3\xc5\x82czesno\xc5\x9b\xc4\x87\n_START_PARAGRAPH_\nFre\xc3\x9fgass uchodzi dzi\xc5\x9b za najwa\xc5\xbcniejszy o\xc5\x9brodek gastronomii we Frankfurcie. Znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 przy nim luksusowe sklepy delikatesowe, kawiarnie i restauracje. W bezpo\xc5\x9brednim s\xc4\x85siedztwie Fre\xc3\x9fgass znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 Frankfurcka Gie\xc5\x82da Papier\xc3\xb3w Warto\xc5\x9bciowych oraz Stara Opera - miejsce sympozj\xc3\xb3w, zjazd\xc3\xb3w i wydarze\xc5\x84 kulturalnych. W szczeg\xc3\xb3lno\xc5\x9bci pracownicy z pobliskich biurowc\xc3\xb3w, w tym licznych wie\xc5\xbcowc\xc3\xb3w sp\xc4\x99dzaj\xc4\x85 tutaj przerw\xc4\x99 obiadow\xc4\x85. Czynsze p\xc5\x82acone przez najemc\xc3\xb3w lokali na Fre\xc3\x9fgass nale\xc5\xbc\xc4\x85 zatem do najwy\xc5\xbcszych we Frankfurcie, co ma r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc wp\xc5\x82yw na ceny oferowanych tam towar\xc3\xb3w i us\xc5\x82ug. Wedle informacji Frankfurter Rundschau z 16 maja 2006 handlowcy p\xc5\x82ac\xc4\x85 do 185 euro za metr kwadratowy powierzchni sklepu._NEWLINE_Zasady u\xc5\xbcytkowania budynk\xc3\xb3w przy ulicy oraz architektoniczno-budowlane przepisy ich dotycz\xc4\x85ce zawarte s\xc4\x85 w tzw. uchwale o Fressgass z 1979 (Fressgassatzung - w dokumencie przyj\xc4\x99to b\xc5\x82\xc4\x99dn\xc4\x85 pisowni\xc4\x99 przez ss zamiast \xc3\x9f!). Uchwalono j\xc4\x85 w celu ochrony struktury funkcjonalnej ulicy oraz tradycyjnych miejscowych lokali przed ponadregionalnymi sieciami handlowymi, przede wszystkim perfumeriami, sklepami odzie\xc5\xbcowymi oraz bankami, kt\xc3\xb3re by\xc5\x82yby w stanie p\xc5\x82aci\xc4\x87 jeszcze wy\xc5\xbcsze czynsze. W ostatnim czasie poszczeg\xc3\xb3lne lokale s\xc4\x85 jednak przejmowane przez wi\xc4\x99ksze sieci, kt\xc3\xb3re zachowuj\xc4\x85 jednak ustalone tradycj\xc4\x85 nazwy."