b'\n_START_ARTICLE_\nTraktat z Shimonoseki\n_START_SECTION_\nReakcje na traktat\n_START_PARAGRAPH_\nWielka Brytania przyj\xc4\x99\xc5\x82a traktat z zadowoleniem, w szczeg\xc3\xb3lno\xc5\x9bci otwarcie Chongqingu i Jangcy, poniewa\xc5\xbc (zgodnie z wcze\xc5\x9bniej uzyskan\xc4\x85 klauzul\xc4\x85 najwy\xc5\xbcszego uprzywilejowania) rozszerza\xc5\x82o to tak\xc5\xbce jej przywileje handlowe na terenie, kt\xc3\xb3ry uwa\xc5\xbca\xc5\x82a za swoj\xc4\x85 sfer\xc4\x99 wp\xc5\x82yw\xc3\xb3w. Podobnie zareagowali Amerykanie._NEWLINE_Na traktat szybko zareagowa\xc5\x82a Rosja, zaniepokojona obecno\xc5\x9bci\xc4\x85 japo\xc5\x84sk\xc4\x85 w "rosyjskiej strefie wp\xc5\x82yw\xc3\xb3w" w Mand\xc5\xbcurii. Nak\xc5\x82oni\xc5\x82a rz\xc4\x85dy Francji i Niemiec do wsp\xc3\xb3lnej interwencji dyplomatycznej (23 kwietnia 1895). Mocarstwa sk\xc5\x82oni\xc5\x82y Japoni\xc4\x99 do wycofania si\xc4\x99 z aneksji Liaodongu w zamian za dodatkowe 30 mln taeli srebra (ponad 1000 ton). Rz\xc4\x85d japo\xc5\x84ski, nie b\xc4\x99d\xc4\x85c si\xc4\x99 w stanie militarnie przeciwstawi\xc4\x87 pot\xc4\x99gom europejskim, a nie mog\xc4\x85c liczy\xc4\x87 na wsparcie Wlk. Brytanii i USA, zgodzi\xc5\x82 si\xc4\x99 na te warunki, sformalizowane w Konwencji Liaotu\xc5\x84skiej (podpisanej 8 listopada 1895)._NEWLINE_\xc5\x81atwe zwyci\xc4\x99stwo rozbudzi\xc5\x82o ogromne oczekiwania japo\xc5\x84skiej opinii publicznej, kt\xc3\xb3ra pocz\xc4\x85tkowe warunki traktatu przyj\xc4\x99\xc5\x82a z zadowoleniem, ale interwencj\xc4\x99 pa\xc5\x84stw zachodnich uzna\xc5\x82a za upokorzenie. Jej gniew skierowa\xc5\x82 si\xc4\x99 g\xc5\x82\xc3\xb3wnie przeciw w\xc5\x82asnemu rz\xc4\x85dowi, ale te\xc5\xbc przeciw Europejczykom, w szczeg\xc3\xb3lno\xc5\x9bci Rosji. P\xc3\xb3\xc5\xbaniejsze poparcie dla konfliktu z Rosj\xc4\x85 by\xc5\x82o w znacznej mierze spowodowane interwencj\xc4\x85 z 1895 r. W stosunku do Chin reakcje by\xc5\x82y mieszane: z jednej strony poczucie triumfu i "w\xc5\x82asnej si\xc5\x82y", z drugiej niepewno\xc5\x9b\xc4\x87 co do realnej si\xc5\x82y Chin i przysz\xc5\x82o\xc5\x9bci stosunk\xc3\xb3w; w szczeg\xc3\xb3lno\xc5\x9bci istotna by\xc5\x82a kwestia licznych chi\xc5\x84skich imigrant\xc3\xb3w w Japonii._NEWLINE_W Chinach poczucie kl\xc4\x99ski by\xc5\x82o tym wi\xc4\x99ksze, \xc5\xbce nie tylko zada\xc5\x82o j\xc4\x85 pa\xc5\x84stwo teoretycznie s\xc5\x82absze, lecz tak\xc5\xbce od wiek\xc3\xb3w postrzegane jako (formalny) wasal, kt\xc3\xb3ry winien by\xc4\x87 lojalny wobec Chin. Chi\xc5\x84scy reformatorzy, dot\xc4\x85d nastawieni bardzo pozytywnie do Japonii i daj\xc4\x85cy j\xc4\x85 jako godny na\xc5\x9bladowania wz\xc3\xb3r udanych reform, byli zdruzgotani postaw\xc4\x85 swojego "idola". Od wojny chi\xc5\x84sko-japo\xc5\x84skiej datuje si\xc4\x99 silny antyjaponizm w chi\xc5\x84skich mediach.\n_START_SECTION_\nJaponia\n_START_PARAGRAPH_\nEgzekwuj\xc4\x85c postanowienia, Japo\xc5\x84czycy w maju 1895 wyl\xc4\x85dowali na Tajwanie. W prote\xc5\x9bcie, lokalni urz\xc4\x99dnicy proklamowali Republik\xc4\x99 Tajwanu; lokalne oddzia\xc5\x82y stawia\xc5\x82y zaci\xc4\x99ty, cho\xc4\x87 bezskuteczny op\xc3\xb3r a\xc5\xbc do pa\xc5\xbadziernika. Japo\xc5\x84czycy przekszta\xc5\x82cili Tajwan w swoj\xc4\x85 modelow\xc4\x85 koloni\xc4\x99, inwestuj\xc4\x85c w rozw\xc3\xb3j wyspy znaczn\xc4\x85 cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 chi\xc5\x84skich kontrybucji._NEWLINE_Traktat udowodni\xc5\x82 sukces japo\xc5\x84skich reform Meiji. Japonia sta\xc5\x82a si\xc4\x99 licz\xc4\x85cym si\xc4\x99 graczem w regionie, cho\xc4\x87 (jak wykaza\xc5\x82a interwencja w sprawie Liaodongu) jeszcze nie mocarstwem \xe2\x80\x93 ale maj\xc4\x85cym wielk\xc4\x85 przysz\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 przed sob\xc4\x85. Japo\xc5\x84skie elity polityczne, obserwuj\xc4\x85c polityk\xc4\x99 zachodnich imperi\xc3\xb3w nielicz\xc4\x85c\xc4\x85 si\xc4\x99 z nikim s\xc5\x82abszym, zdecydowa\xc5\x82y o konieczno\xc5\x9bci budowy pot\xc4\x99gi militarnej, jako jedynej drogi do odgrywania wa\xc5\xbcnej roli politycznej oraz o konieczno\xc5\x9bci zawarcia sojuszy z zachodnimi pot\xc4\x99gami, najch\xc4\x99tniej z Wlk. Brytani\xc4\x85._NEWLINE_Zaj\xc4\x99cie Liaodongu przez Rosj\xc4\x99 doprowadzi\xc5\x82o do bezpo\xc5\x9bredniego konfliktu interes\xc3\xb3w, jako \xc5\xbce Japonia postrzega\xc5\x82a po\xc5\x82udniow\xc4\x85 Mand\xc5\xbcuri\xc4\x99 jako obszar swoich wp\xc5\x82yw\xc3\xb3w. Konflikt ten znalaz\xc5\x82 sw\xc4\x85 kulminacj\xc4\x99 w wojnie rosyjsko-japo\xc5\x84skiej. Kontynuacj\xc4\x85 ekspansywnej polityki japo\xc5\x84skiej by\xc5\x82o zaj\xc4\x99cie Mand\xc5\xbcurii i ostatecznie druga wojna chi\xc5\x84sko-japo\xc5\x84ska_NEWLINE_Traktat da\xc5\x82 Japonii woln\xc4\x85 r\xc4\x99k\xc4\x99 w Korei: chi\xc5\x84skiemu uznaniu pe\xc5\x82nej niepodleg\xc5\x82o\xc5\x9bci Korei nie towarzyszy\xc5\x82a identyczna deklaracja Japonii; w rzeczywisto\xc5\x9bci Japo\xc5\x84czycy przekszta\xc5\x82cili Kore\xc4\x99 w sw\xc3\xb3j protektorat, a w 1910 dokonali jej pe\xc5\x82nej aneksji.\n_START_SECTION_\nChiny\n_START_PARAGRAPH_\nWojna i traktat ponownie wykaza\xc5\x82y s\xc5\x82abo\xc5\x9b\xc4\x87 Chin pora\xc5\xbck\xc4\x99 cz\xc4\x99\xc5\x9bciowych reform ruchu samoumocnienia. Cesarstwo utraci\xc5\x82o terytoria nie tylko na rzecz Japonii, ale i Rosji, kt\xc3\xb3ra wymusi\xc5\x82a przekazanie jej w dzier\xc5\xbcaw\xc4\x99 teren\xc3\xb3w opuszczonych przez Japoni\xc4\x99 na mocy Konwencji Liaotu\xc5\x84skiej. Rosjanie natychmiast przyst\xc4\x85pili do rozbudowy i fortyfikowania Port Artura i budowy Kolei Transmand\xc5\xbcurskiej, po\xc5\x82udniowej nitki kolei Transsyberyjskiej. Dla Rosji Port Artur by\xc5\x82 kluczowy jako niezamarzaj\xc4\x85ca baza marynarki wojennej na Dalekim Wschodzie._NEWLINE_Widz\xc4\x85c s\xc5\x82abo\xc5\x9b\xc4\x87 Chin, kt\xc3\xb3re nie by\xc5\x82y w stanie zapobiec de facto aneksji Liaodongu, Niemcy, Francja i Wlk. Brytania tak\xc5\xbce zaj\xc4\x99\xc5\x82y fragmenty wybrze\xc5\xbcy chi\xc5\x84skich, wymuszaj\xc4\x85c stosowne dzier\xc5\xbcawy. Sta\xc5\x82o si\xc4\x99 to po\xc5\x9brednim powodem powstania bokser\xc3\xb3w i dalszych kl\xc4\x99sk chi\xc5\x84skich._NEWLINE_Natychmiast po og\xc5\x82oszeniu postanowie\xc5\x84 traktatu, podnios\xc5\x82y si\xc4\x99 g\xc5\x82osy, domagaj\xc4\x85ce si\xc4\x99 reform. W 1889 cesarz Guangxu z grup\xc4\x85 reformator\xc3\xb3w podj\xc4\x85\xc5\x82 pr\xc3\xb3b\xc4\x99 znan\xc4\x85 jako sto dni reform, kt\xc3\xb3ra wszak\xc5\xbce sko\xc5\x84czy\xc5\x82a si\xc4\x99 kompletnym fiaskiem, ze wzgl\xc4\x99du na op\xc3\xb3r konserwatyst\xc3\xb3w, zw\xc5\x82aszcza Cixi.\n_START_SECTION_\nAnulowanie postanowie\xc5\x84\n_START_PARAGRAPH_\nJaponia zrzek\xc5\x82a si\xc4\x99 terytori\xc3\xb3w nabytych w ramach traktatu z Shimonoseki podpisuj\xc4\x85c ko\xc5\x84cz\xc4\x85cy II w. \xc5\x9bw. traktat z San Francisco, nie okre\xc5\x9blaj\xc4\x85c jednak do kogo maj\xc4\x85 wr\xc3\xb3ci\xc4\x87._NEWLINE_Republika Chi\xc5\x84ska w chwili wybuchu wojny w 1937 uzna\xc5\x82a wszystkie dotychczasowe traktaty za niewi\xc4\x85\xc5\xbc\xc4\x85ce, co zosta\xc5\x82o p\xc3\xb3\xc5\xbaniej potwierdzone Traktatem z Tajpej (tak\xc5\xbce ten traktat nie zawiera klauzuli przekazania terytorium). Tajwan i Peskadory, przej\xc4\x99te od Japonii przez Republik\xc4\x99 Chi\xc5\x84sk\xc4\x85 25 pa\xc5\xbadziernika 1945 pozostaj\xc4\x85 w jej w\xc5\x82adaniu po dzi\xc5\x9b dzie\xc5\x84, a anulowanie Traktatu z Shimoseki powoduje, \xc5\xbce s\xc4\x85 jej legaln\xc4\x85 w\xc5\x82asno\xc5\x9bci\xc4\x85 (jako sukcesora Cesarstwa Chi\xc5\x84skiego)._NEWLINE_Chi\xc5\x84ska Republika Ludowa nie uznaje traktatu z Shimonoseki, uwa\xc5\xbcaj\xc4\x85c go za nier\xc3\xb3wnoprawny, twierdz\xc4\x85c w efekcie, \xc5\xbce Tajwan nigdy legalnie nie zosta\xc5\x82 oddzielony od Chin i dlatego jest cz\xc4\x99\xc5\x9bci\xc4\x85 jej terytorium (jako sukcesora zar\xc3\xb3wno Cesarstwa jak i Republiki Chi\xc5\x84skiej).'