b'\n_START_ARTICLE_\nAbisal\n_START_PARAGRAPH_\nAbisal, abysal, strefa g\xc5\x82\xc4\x99binowa, strefa abysalna (od gr. \xc3\xa1byssos \xe2\x80\x93 bezdenna g\xc5\x82\xc4\x99bia, otch\xc5\x82a\xc5\x84) \xe2\x80\x93 strefa g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9bciowa m\xc3\xb3rz, ocean\xc3\xb3w i g\xc5\x82\xc4\x99bokich jezior pomi\xc4\x99dzy stref\xc4\x85 batialn\xc4\x85 a hadaln\xc4\x85 (g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9bci od ok. 1700 m pod poziomem lustra wody). Jest najubo\xc5\xbcsza w sk\xc5\x82adniki pokarmowe, pozbawiona \xc5\x9bwiat\xc5\x82a, charakteryzuje si\xc4\x99 nisk\xc4\x85 temperatur\xc4\x85 (ok. 3 \xc2\xb0C) i wysokim ci\xc5\x9bnieniem wody (ok. 300-600 atmosfer). _NEWLINE_W du\xc5\xbcych jeziorach, kt\xc3\xb3rych woda jest mniej przezroczysta, abisal zaczyna si\xc4\x99 na g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9bci ok. 400 m. _NEWLINE_To\xc5\x84 wodna tej strefy nazywana jest abisopelagialem, a dno abisobentalem. Obejmuje ok. 75% obszar\xc3\xb3w ocean\xc3\xb3w. _NEWLINE_Brak \xc5\x9bwiat\xc5\x82a i ro\xc5\x9blinno\xc5\x9bci oraz olbrzymie ci\xc5\x9bnienie wody i jej niska temperatura sprawi\xc5\x82y, \xc5\xbce \xc5\xbcycie w g\xc5\x82\xc4\x99binach oceanicznych przybra\xc5\x82o osobliwe formy. Fauna abisalu cechuje si\xc4\x99 zanikiem lub nadmiernym rozwojem narz\xc4\x85d\xc3\xb3w wzroku w postaci organ\xc3\xb3w \xc5\x9bwietlnych, wytworzeniem delikatnych narz\xc4\x85d\xc3\xb3w dotyku oraz niezwyk\xc5\x82ymi kszta\xc5\x82tami. Organizmy dostosowa\xc5\x82y si\xc4\x99 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc do panuj\xc4\x85cego tam wysokiego ci\xc5\x9bnienia (wy\xc5\x82owione, po wyci\xc4\x85gni\xc4\x99ciu na powierzchni\xc4\x99 najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej p\xc4\x99kaj\xc4\x85). Faun\xc4\x99 abisalu tworz\xc4\x85 g\xc5\x82\xc3\xb3wnie nekrofagi (trupojady \xe2\x80\x93 \xc5\xbcywi\xc4\x85ce si\xc4\x99 padlin\xc4\x85, patrz nekrofauna) i drapie\xc5\xbcniki. \xc5\xb9r\xc3\xb3d\xc5\x82em ich po\xc5\xbcywienia jest materia organiczna docieraj\xc4\x85ca tam z pr\xc4\x85dami morskimi i opadaj\xc4\x85ca grawitacyjnie z litoralu oraz pelagialu._NEWLINE_Bakterie chemoautotroficzne mog\xc4\x85 tu pe\xc5\x82ni\xc4\x87 rol\xc4\x99 producent\xc3\xb3w_NEWLINE_W sk\xc5\x82ad osad\xc3\xb3w abysalnych (eupelagicznych) wchodz\xc4\x85 g\xc5\x82\xc3\xb3wnie mu\xc5\x82y utworzone z nagromadzonych szcz\xc4\x85tk\xc3\xb3w organicznych (mu\xc5\x82y globigerynowe, pteropodowe, radiolariowe, okrzemkowe) oraz czerwony i\xc5\x82 g\xc5\x82\xc4\x99binowy, powsta\xc5\x82y na dnie morza g\xc5\x82\xc3\xb3wnie z rozk\xc5\x82adu ska\xc5\x82 wulkanicznych. Niewiele jest natomiast materia\xc5\x82u przyniesionego z l\xc4\x85du (materia\xc5\x82u terygenicznego), poniewa\xc5\xbc wyst\xc4\x99puje on g\xc5\x82\xc3\xb3wnie w postaci najdrobniejszych zawiesin._NEWLINE_Ni\xc5\xbcej od tej strefy znajduje si\xc4\x99 strefa denna (bental) lub g\xc5\x82\xc4\x99bia row\xc3\xb3w oceanicznych (hadal \xe2\x80\x93 poni\xc5\xbcej 6000 m)._NEWLINE_Cz\xc5\x82owiek osi\xc4\x85gn\xc4\x85\xc5\x82 stref\xc4\x99 abisalu dopiero w 1953, kiedy szwajcarski badacz August Piccard w pierwszym zbudowanym przez siebie batyskafie zszed\xc5\x82 na g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9b\xc4\x87 3150 m. W roku 1960 syn konstruktora Jacques Piccard i Don Walsh w batyskafie "Trieste" dotarli do najg\xc5\x82\xc4\x99bszego zmierzonego w\xc3\xb3wczas miejsca na ziemi \xe2\x80\x93 G\xc5\x82\xc4\x99bi Challengera na dnie Rowu Maria\xc5\x84skiego.'