b'\n_START_ARTICLE_\nJames Dunlop\n_START_PARAGRAPH_\nJames Dunlop (ur. 31 pa\xc5\xbadziernika 1793 w Dalry w hrabstwie Ayrshire, zm. 22 wrze\xc5\x9bnia 1848 w Boora Boora w Nowej Po\xc5\x82udniowej Walii) \xe2\x80\x93 szkocki astronom, odkrywca wielu gromad gwiazd, mg\xc5\x82awic i galaktyk._NEWLINE_James Dunlop urodzi\xc5\x82 si\xc4\x99 31 pa\xc5\xbadziernika 1793 w Dalry. Uczy\xc5\x82 si\xc4\x99 w szkole w Dalry. W wieku 14 lat zatrudni\xc5\x82 si\xc4\x99 w fabryce w\xc5\x82\xc3\xb3kienniczej w s\xc4\x85siednim miasteczku Beith, jednocze\xc5\x9bnie ucz\xc4\x99szcza\xc5\x82 te\xc5\xbc do szko\xc5\x82y wieczorowej. Ju\xc5\xbc w m\xc5\x82odym wieku zainteresowa\xc5\x82 si\xc4\x99 astronomi\xc4\x85, by\xc5\x82 jednak samoukiem. Sw\xc3\xb3j pierwszy teleskop zbudowa\xc5\x82 w 1810._NEWLINE_W 1820 zawar\xc5\x82 znajomo\xc5\x9b\xc4\x87 z Thomasem Brisbane\xe2\x80\x99em, kt\xc3\xb3ry w 1821 zosta\xc5\x82 wys\xc5\x82any do Australii jako Gubernator Nowej Po\xc5\x82udniowej Walii. Brisbane postanowi\xc5\x82 zbudowa\xc4\x87 prywatne obserwatorium astronomiczne w Paramatta (obecnie Parramatta) i do pomocy mianowa\xc5\x82 dw\xc3\xb3ch asystent\xc3\xb3w naukowych \xe2\x80\x93 Karla R\xc3\xbcmkera i Jamesa Dunlopa, kt\xc3\xb3rzy wraz z nim udali si\xc4\x99 do Australii. Do Sydney dotarli w listopadzie 1821. Obserwatorium, zbudowane w pobli\xc5\xbcu domu gubernatora, zacz\xc4\x99\xc5\x82o funkcjonowa\xc4\x87 w maju 1822 i wraz ze zbudowanym w 1820 obserwatorium po\xc5\x82udniowoafryka\xc5\x84skim na Przyl\xc4\x85dku Dobrej Nadziei by\xc5\x82o w\xc3\xb3wczas najwa\xc5\xbcniejszym obserwatorium astronomicznym na p\xc3\xb3\xc5\x82kuli po\xc5\x82udniowej. R\xc3\xbcmker, kt\xc3\xb3ry by\xc5\x82 pierwszym asystentem Brisbane\xe2\x80\x99a, czu\xc5\x82 si\xc4\x99 niedoceniany, popad\xc5\x82 w konflikt ze swoim pracodawc\xc4\x85 i opu\xc5\x9bci\xc5\x82 obserwatorium w 1823. W\xc3\xb3wczas jego stanowisko obj\xc4\x85\xc5\x82 Dunlop. Mimo \xc5\xbce nie studiowa\xc5\x82 astronomii, wiele nauczy\xc5\x82 si\xc4\x99 od R\xc3\xbcmkera i Brisbane\xe2\x80\x99a. Pomi\xc4\x99dzy czerwcem 1823 a lutym 1826 wykona\xc5\x82 40\xc2\xa0000 obserwacji i skatalogowa\xc5\x82 7385 gwiazd._NEWLINE_Na pocz\xc4\x85tku 1826 Brisbane powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 do Anglii, przed swoim wyjazdem sprzeda\xc5\x82 obserwatorium pa\xc5\x84stwu. Dunlop mia\xc5\x82 nadziej\xc4\x99 zosta\xc4\x87 dyrektorem obserwatorium, lecz stanowisko to przyznano R\xc3\xbcmkerowi. Rozczarowany Dunlop opu\xc5\x9bci\xc5\x82 obserwatorium w marcu 1826, lecz postanowi\xc5\x82 pozosta\xc4\x87 w Paramatta, by prywatnie prowadzi\xc4\x87 obserwacje gwiazd podw\xc3\xb3jnych, gromad gwiazd i mg\xc5\x82awic. Obserwacje prowadzi\xc5\x82 w swoim ogrodzie, a najwi\xc4\x99kszym teleskopem jakiego u\xc5\xbcywa\xc5\x82 by\xc5\x82 w\xc5\x82asnor\xc4\x99cznie skonstruowany 22,8 cm teleskop zwierciadlany. Pomi\xc4\x99dzy 27 kwietniem a 24 listopadem 1826 odkry\xc5\x82 629 gromad gwiazd i obiekt\xc3\xb3w mg\xc5\x82awicowych. Gdy ksi\xc4\x99\xc5\xbcyc by\xc5\x82 zbyt jasny lub widoczno\xc5\x9b\xc4\x87 by\xc5\x82a zbyt s\xc5\x82aba, obserwowa\xc5\x82 gwiazdy podw\xc3\xb3jne, skatalogowa\xc5\x82 ich \xc5\x82\xc4\x85cznie 254._NEWLINE_W 1827 Dunlop powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 do Londynu. Przez cztery kolejne lata pracowa\xc5\x82 w prywatnym obserwatorium Brisbane\xe2\x80\x99a w Roxburgh w Szkocji. W lutym 1828 Dunlop i Brisbane otrzymali Z\xc5\x82oty Medal Kr\xc3\xb3lewskiego Towarzystwa Astronomicznego._NEWLINE_Rezultaty swych prywatnych obserwacji obiekt\xc3\xb3w niegwiazdowych w Australii Dunlop opublikowa\xc5\x82 w 1828 w pracy A catalogue of nebulae and clusters of stars in the southern hemisphere, observed at Paramatta in New South Wales. Pocz\xc4\x85tkowo dzie\xc5\x82o to zosta\xc5\x82o przyj\xc4\x99te przez innych astronom\xc3\xb3w z entuzjazmem, by\xc5\x82 to bowiem dopiero drugi w historii katalog gromad gwiazd i obiekt\xc3\xb3w mg\xc5\x82awicowych widocznych z p\xc3\xb3\xc5\x82kuli po\xc5\x82udniowej (pierwszy opublikowa\xc5\x82 de Lacaille w 1755, lecz u\xc5\xbcywa\xc5\x82 ma\xc5\x82ego teleskopu soczewkowego o aperturze zaledwie 1,3 cm, dlatego dostrzeg\xc5\x82 tylko 42 obiekty). P\xc3\xb3\xc5\xbaniej jednak praca Dunlopa spotka\xc5\x82a si\xc4\x99 z krytyk\xc4\x85 i cz\xc4\x99sto by\xc5\x82a ignorowana, czego g\xc5\x82\xc3\xb3wnym powodem jest niedok\xc5\x82adno\xc5\x9b\xc4\x87 pozycji oraz fakt, \xc5\xbce oko\xc5\x82o po\xc5\x82owy wymienionych przez niego obiekt\xc3\xb3w nie uda\xc5\x82o si\xc4\x99 zidentyfikowa\xc4\x87. John Herschel, kt\xc3\xb3ry prowadzi\xc5\x82 obserwacje na Przyl\xc4\x85dku Dobrej Nadziei w latach 1834\xe2\x80\x931838 odnalaz\xc5\x82 tylko 211 (34%) obiekt\xc3\xb3w z katalogu Dunlopa. Nowsze analizy z wykorzystaniem oryginalnych notatek Dunlopa zwi\xc4\x99kszy\xc5\x82y ilo\xc5\x9b\xc4\x87 zidentyfikowanych obiekt\xc3\xb3w do oko\xc5\x82o 355 (56%)._NEWLINE_W kwietniu 1831 Dunlop zosta\xc5\x82 mianowany superintendentem obserwatorium w Paramatta, jako nast\xc4\x99pca R\xc3\xbcmkera. Dotar\xc5\x82 do Sydney 6 listopada 1831, lecz zasta\xc5\x82 obserwatorium w bardzo z\xc5\x82ym stanie. Podczas remontu obserwatorium zbudowano mu te\xc5\xbc nowy dom. W 1835 stan zdrowia Dunlopa zacz\xc4\x85\xc5\x82 si\xc4\x99 pogarsza\xc4\x87, nie mia\xc5\x82 on \xc5\xbcadnych asystent\xc3\xb3w, a obserwatorium atakowane przez termity zn\xc3\xb3w zacz\xc4\x99\xc5\x82o stopniowo popada\xc4\x87 w ruin\xc4\x99. W sierpniu 1847 Dunlop zrezygnowa\xc5\x82 ze swej funkcji i zamieszka\xc5\x82 na farmie przy Brisbane Water. Zmar\xc5\x82 22 wrze\xc5\x9bnia 1848.'