b'\n_START_ARTICLE_\nMierzeja Wi\xc5\x9blana\n_START_SECTION_\nNazwa\n_START_PARAGRAPH_\nNazw\xc4\x99 \xe2\x80\x9eMierzeja Wi\xc5\x9blana\xe2\x80\x9d wprowadzono urz\xc4\x99dowo w 1950 roku, zast\xc4\x99puj\xc4\x85c poprzedni\xc4\x85 niemieck\xc4\x85 nazw\xc4\x99 mierzei \xe2\x80\x93 Frische Nehrung. Wcze\xc5\x9bniej polsk\xc4\x85 nazw\xc4\x85 by\xc5\x82a Mierzeja \xc5\x9awie\xc5\xbca. Stosowano tak\xc5\xbce nazw\xc4\x99 Mierzeja Fryska (analogiczne do nazw Zatoka \xc5\x9awie\xc5\xbca i Zatoka Fryska stosowanych w odniesieniu do Zalewu Wi\xc5\x9blanego).\n_START_SECTION_\nGranice\n_START_PARAGRAPH_\nMierzeja Wi\xc5\x9blana ma oko\xc5\x82o 96 km d\xc5\x82ugo\xc5\x9bci i 1\xe2\x80\x932 km szeroko\xc5\x9bci. W tym oko\xc5\x82o 30 km przypada na odcinek \xc5\xbbu\xc5\x82aw Wi\xc5\x9blanych, 56 km na odcinek oddzielaj\xc4\x85cy Zalew Wi\xc5\x9blany od Zatoki Gda\xc5\x84skiej (w tym 30 km po stronie polskiej) do Cie\xc5\x9bniny Pi\xc5\x82awskiej oraz ok. 10 km przypada na odcinek za Cie\xc5\x9bnin\xc4\x85 Pi\xc5\x82awsk\xc4\x85 do Lochstedt. P\xc3\xb3\xc5\x82nocn\xc4\x85 granic\xc4\x85 mezoregionu jest Zatoka Gda\xc5\x84ska, b\xc4\x99d\xc4\x85ca cz\xc4\x99\xc5\x9bci\xc4\x85 Morza Ba\xc5\x82tyckiego. Od po\xc5\x82udnia graniczy z \xc5\xbbu\xc5\x82awami Wi\xc5\x9blanymi oraz przez zalew z Wybrze\xc5\xbcem Staropruskim. Granic\xc4\x99 uzupe\xc5\x82nia od zachodu Pobrze\xc5\xbce Gda\xc5\x84skie._NEWLINE_Mezoregion le\xc5\xbcy na terenie miasta Gda\xc5\x84ska i powiatu nowodworskiego oraz obwodu kaliningradzkiego (Rosja)._NEWLINE_Wcze\xc5\x9bniej ten mezoregion, podobnie jak Mierzeja Helska, Wybrze\xc5\xbce S\xc5\x82owi\xc5\x84skie oraz Wysoczyzna \xc5\xbbarnowiecka, by\xc5\x82 zaliczany do Pobrze\xc5\xbca Kaszubskiego, w systemie regionalizacji Kondrackiego s\xc4\x85 one osobnymi mezoregionami.\n_START_SECTION_\nGeologia i geomorfologia\n_START_PARAGRAPH_\nMierzeja Wi\xc5\x9blana jest wielk\xc4\x85 piaszczyst\xc4\x85 wydm\xc4\x85, kt\xc3\xb3rej wysoko\xc5\x9b\xc4\x87 w niekt\xc3\xb3rych miejscach przekracza 30 metr\xc3\xb3w. Mierzeja zosta\xc5\x82a zbudowana przez morze w wyniku dzia\xc5\x82a\xc5\x84 fal morskich. Drugim, obok falowania morskiego, r\xc3\xb3wnie wa\xc5\xbcnym czynnikiem kszta\xc5\x82tuj\xc4\x85cym wydmy Mierzei Wi\xc5\x9blanej by\xc5\x82 (a teraz w mniejszym stopniu jest) wiatr. Najwy\xc5\xbcsza wydma, Wielb\xc5\x82\xc4\x85dzi Grzbiet (te\xc5\xbc Garb) (56 m n.p.m.) znajduje si\xc4\x99 kilka kilometr\xc3\xb3w na wsch\xc3\xb3d od Krynicy Morskiej.\n_START_SECTION_\nSie\xc4\x87 wodna\n_START_PARAGRAPH_\nMierzeja Wi\xc5\x9blana zamyka delt\xc4\x99 Wis\xc5\x82y i w mezoregionie nie ma \xc5\xbcadnej sieci wodnej opr\xc3\xb3cz uj\xc5\x9b\xc4\x87 Wis\xc5\x82y: Wis\xc5\x82y \xc5\x9amia\xc5\x82ej (powsta\xc5\x82ej w roku 1840) i Przekopu Wis\xc5\x82y (1891-1895). Ponadto na zachodnim kra\xc5\x84cu Mierzei w latach 1901-1904 zbudowano Kana\xc5\x82 Kaszubski. _NEWLINE_Na terenie gminy Sztutowo planowana jest na rok 2022 budowa Kana\xc5\x82u \xc5\xbbeglugowego Nowy \xc5\x9awiat.\n_START_SECTION_\nTemperatura powietrza\n_START_PARAGRAPH_\nWarunki klimatyczne w mezoregionie s\xc4\x85 wyra\xc5\xbanie inne od tych w g\xc5\x82\xc4\x99bi kraju, ale podobne do tych w innych nadmorskich mezoregionach. \xc5\x9arednia temperatura roczna jest nieco wy\xc5\xbcsza ni\xc5\xbc na pojezierzach, jednak nieco ni\xc5\xbcsza ni\xc5\xbc w centrum Polski. Wiosn\xc4\x85 jest ch\xc5\x82odniej ni\xc5\xbc w g\xc5\x82\xc4\x99bi kraju, lecz jesieni\xc4\x85 wyra\xc5\xbanie cieplej. \xc5\x9arednia roczna oraz \xc5\x9brednia dobowa amplituda temperatur s\xc4\x85 mniejsze ni\xc5\xbc w g\xc5\x82\xc4\x99bi kraju, ze wzgl\xc4\x99du na wi\xc4\x99ksze ciep\xc5\x82o w\xc5\x82a\xc5\x9bciwe wody w morzu. Wp\xc5\x82yw Ba\xc5\x82tyku jest r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc widoczny w d\xc5\x82ugo\xc5\x9bci p\xc3\xb3r roku \xe2\x80\x93 na wybrze\xc5\xbcu zimy s\xc4\x85 znacznie kr\xc3\xb3tsze, a jesie\xc5\x84 d\xc5\x82u\xc5\xbcsza. Prawie nie wyst\xc4\x99puje przedwio\xc5\x9bnie. W zachodniej cz\xc4\x99\xc5\x9bci mezoregionu na klimat wp\xc5\x82yw ma r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc oddzia\xc5\x82ywanie aglomeracji tr\xc3\xb3jmiejskiej.\n_START_SECTION_\nFlora\n_START_PARAGRAPH_\nWarunki klimatyczne oraz glebowe powoduj\xc4\x85, \xc5\xbce na terenie mierzei wykszta\xc5\x82ci\xc5\x82a si\xc4\x99 ro\xc5\x9blinno\xc5\x9b\xc4\x87 charakterystyczna dla wybrze\xc5\xbca. W podziale geobotanicznym ro\xc5\x9blinno\xc5\x9b\xc4\x87 ta jest zaliczona do \xe2\x80\x9eKrainy Wybrze\xc5\xbca\xe2\x80\x9d._NEWLINE_Ro\xc5\x9blinno\xc5\x9b\xc4\x87 Mierzei Wi\xc5\x9blanej wyst\xc4\x99puje w charakterystycznych pasmach. Podstawow\xc4\x85 ro\xc5\x9blinno\xc5\x9bci\xc4\x85 pla\xc5\xbcy jest honkenia piaskowa, rukwiel nadmorska, powoduj\xc4\x85ca mi\xc4\x99dzy innymi hamowanie wydm. Opr\xc3\xb3cz tego wyst\xc4\x99puj\xc4\x85 inne s\xc5\x82onoro\xc5\x9bla zwi\xc4\x85zane z siedliskami pla\xc5\xbc np. solanka kolczysta._NEWLINE_Na wydmie bia\xc5\x82ej dominuj\xc4\x85 lu\xc5\xbano rosn\xc4\x85ce trawy. Typowymi trawami polskiego wybrze\xc5\xbca s\xc4\x85 piaskownica zwyczajna oraz wydmuchrzyca piaskowa. Opr\xc3\xb3cz traw rzadko wyst\xc4\x99puje lepi\xc4\x99\xc5\xbcnik oraz groszek nadmorski, a tak\xc5\xbce bylica polna, kt\xc3\xb3ra ro\xc5\x9bnie r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc poza stref\xc4\x85 nadmorsk\xc4\x85._NEWLINE_Na wydmie szarej opr\xc3\xb3cz ro\xc5\x9blin wyst\xc4\x99puj\xc4\x85cych na wydmie bia\xc5\x82ej pojawia si\xc4\x99 wiele zielenic, sinic oraz turzyca piaskowa, szczotlicha siwa, kocanki piaskowe. Dzi\xc4\x99ki zwiewaniu obumieraj\xc4\x85cych ro\xc5\x9blin na wydmach tych tworzy si\xc4\x99 niewielka warstwa pr\xc3\xb3chnicy._NEWLINE_Naturaln\xc4\x85 ro\xc5\x9blinno\xc5\x9bci\xc4\x85 centralnej cz\xc4\x99\xc5\x9bci mierzei jest b\xc3\xb3r sosnowy. Sosna zwyczajna jest drzewem, kt\xc3\xb3re bardzo dobrze radzi sobie w trudnych warunkach. Sosna jest ro\xc5\x9blin\xc4\x85 pioniersk\xc4\x85 na wydmie szarej. Ze wzgl\xc4\x99du na dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci wiatru sosny rosn\xc4\x85ce na wydmach s\xc4\x85 mocno zdeformowane korony oraz pnie s\xc4\x85 niesymetryczne. Opr\xc3\xb3cz sosny w borach sosnowych rosn\xc4\x85: ja\xc5\x82owiec pospolity i wierzba piaskowa. W runie boru sosnowego wyst\xc4\x99puje wrzos zwyczajny, ba\xc5\xbcyna czarna oraz bor\xc3\xb3wka brusznica.\n_START_SECTION_\nLudno\xc5\x9b\xc4\x87 i urbanizacja\n_START_PARAGRAPH_\nMimo \xc5\xbce wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 terenu Mierzei zajmuj\xc4\x85 miasta Gda\xc5\x84sk, Krynica Morska oraz Ba\xc5\x82tyjsk w Rosji, tereny s\xc4\x85 s\xc5\x82abo zurbanizowane, szczeg\xc3\xb3lnie na terenie Gda\xc5\x84ska, poza przemys\xc5\x82owo-mieszkaniow\xc4\x85 dzielnic\xc4\x85 Stogi z Przer\xc3\xb3bk\xc4\x85.\n_START_SECTION_\nGospodarka\n_START_PARAGRAPH_\nMierzeja jest wykorzystywana g\xc5\x82\xc3\xb3wnie w celach turystycznych. Ze wzgl\xc4\x99du na niestabilno\xc5\x9b\xc4\x87 gruntu poza zachodnim skrawkiem obszar ten nie jest zindustrializowany._NEWLINE_W zachodniej cz\xc4\x99\xc5\x9bci na granicy z Pobrze\xc5\xbcem Kaszubskim znajduje si\xc4\x99 Port Gda\xc5\x84sk.\n_START_SECTION_\nKomunikacja kolejowa\n_START_PARAGRAPH_\nNa terenie mezoregionu znajduje si\xc4\x99 p\xc3\xb3\xc5\x82nocny fragment w\xc4\x85skotorowej, obecnie dzia\xc5\x82aj\xc4\x85cej w ograniczonym zakresie tylko w sezonie letnim, \xc5\xbbu\xc5\x82awskiej Kolei Dojazdowej \xe2\x80\x93 15 stacji i przystank\xc3\xb3w: Lewy Brzeg Wis\xc5\x82y, Prawy Brzeg Wis\xc5\x82y, Mikoszewo, Jantar-Le\xc5\x9bnicz\xc3\xb3wka, Jantar, Jantar Port, Jantar M\xc5\x82yn, Junoszyno, Stegna Gda\xc5\x84ska, Stegna PKS, Sztutowo Muzeum\n_START_SECTION_\nDrogi\n_START_PARAGRAPH_\nPrzez ca\xc5\x82\xc4\x85 d\xc5\x82ugo\xc5\x9b\xc4\x87 mezoregionu przebiega droga wojew\xc3\xb3dzka nr 501, krzy\xc5\xbcuj\xc4\x85ca si\xc4\x99 w Stegnie z drog\xc4\x85 wojew\xc3\xb3dzk\xc4\x85 nr 502. Na 13. kilometrze trasy na Przekopie Wis\xc5\x82y znajduje si\xc4\x99 przeprawa promowa.'