b'\n_START_ARTICLE_\nAles stenar\n_START_PARAGRAPH_\nAles stenar \xe2\x80\x93 kamienny kompleks znajduj\xc4\x85cy w miejscowo\xc5\x9bci K\xc3\xa5seberga, niedaleko Ystad w po\xc5\x82udniowej Szwecji. Sk\xc5\x82ada si\xc4\x99 z 59 g\xc5\x82az\xc3\xb3w i ma 67 metr\xc3\xb3w d\xc5\x82ugo\xc5\x9bci oraz 19 szeroko\xc5\x9bci. Z lotu ptaka przypomina kszta\xc5\x82t \xc5\x82odzi. Nie wiadomo, kto i w jakim celu go zbudowa\xc5\x82._NEWLINE_Istniej\xc4\x85 r\xc3\xb3\xc5\xbcne teorie dotycz\xc4\x85ce celu w jakim zbudowano ten kompleks. Wed\xc5\x82ug jednej z nich Ales stenar to przypuszczalnie grobowiec z prze\xc5\x82omu VI\xe2\x80\x93VII wieku naszej ery, b\xc4\x99d\xc4\x85cy dzie\xc5\x82em przodk\xc3\xb3w wiking\xc3\xb3w. Archeolodzy z uniwersytetu w Lund uwa\xc5\xbcaj\xc4\x85, \xc5\xbce pochowano w nim kogo\xc5\x9b znacznego, zapewne jakiego\xc5\x9b znamienitego wodza. Nie znaleziono tam jednak \xc5\xbcadnych ludzkich szcz\xc4\x85tk\xc3\xb3w. Koncepcja sakralna zak\xc5\x82ada, \xc5\xbce by\xc5\x82o to miejsce odprawiania religijnych obrz\xc4\x85dk\xc3\xb3w. Szwedzki badacz a zarazem odkrywca-amator Bob Lind przekonuje, \xc5\xbce Ales stenar to pradawne obserwatorium astronomiczne, za\xc5\x9b tworz\xc4\x85ce kompleks g\xc5\x82azy s\xc4\x85 wielkim zegarem s\xc5\x82onecznym. Najwi\xc4\x99kszymi kamieniami s\xc4\x85 niemal 3,5-metrowe kamienie nazwane \xe2\x80\x9edziobem\xe2\x80\x9d i \xe2\x80\x9eruf\xc4\x85\xe2\x80\x9d. S\xc4\x85 one skierowane odpowiednio w kierunku wschodu s\xc5\x82o\xc5\x84ca w chwili przesilenia letniego i zachodu w chwili przesilenia zimowego._NEWLINE_W 1989 w pobli\xc5\xbcu jednego z kamieni znaleziono szcz\xc4\x85tki w\xc4\x99gla drzewnego. Zosta\xc5\x82a przeprowadzona analiza metod\xc4\x85 \xc2\xb9\xe2\x81\xb4C, kt\xc3\xb3ra wykaza\xc5\x82a, \xc5\xbce pochodz\xc4\x85 one z 650 roku naszej ery. Nast\xc4\x99pnie wykonano jeszcze kilka pr\xc3\xb3b, kt\xc3\xb3re przynios\xc5\x82y inne wyniki. W rezultacie szacunki dotycz\xc4\x85ce wieku kamieni wahaj\xc4\x85 si\xc4\x99 od roku 330 po 980. Liczba g\xc5\x82az\xc3\xb3w r\xc3\xb3\xc5\xbcni\xc5\x82a si\xc4\x99 mi\xc4\x99dzy sob\xc4\x85, w zale\xc5\xbcno\xc5\x9bci od okres\xc3\xb3w, w kt\xc3\xb3rych pr\xc3\xb3bowano je policzy\xc4\x87. Rysunek z 1777 przedstawia\xc5\x82 ich kilkadziesi\xc4\x85t, za\xc5\x9b 24 lata p\xc3\xb3\xc5\xbaniej znajdowa\xc5\x82o si\xc4\x99 tam 19 kamieni. P\xc3\xb3\xc5\xbaniejsze \xc5\xbar\xc3\xb3d\xc5\x82a z XIX wieku m\xc3\xb3wi\xc4\x85 o 48 obeliskach. Naukowcy przypuszczaj\xc4\x85, \xc5\xbce na terenie, gdzie obecnie znajduje si\xc4\x99 Ales stenar, ju\xc5\xbc wcze\xc5\x9bniej istnia\xc5\x82a kamienna formacja. Mia\xc5\x82oby o tym \xc5\x9bwiadczy\xc4\x87 odnalezienie w 1995 urny z resztkami jedzenia oraz paleniska.'