b'\n_START_ARTICLE_\nOkularek czarnog\xc5\x82owy\n_START_SECTION_\nTaksonomia\n_START_PARAGRAPH_\nGatunek opisa\xc5\x82 po raz pierwszy Robert Ridgway w roku 1888 pod nazw\xc4\x85 Rhegmatorhina gymnops, na podstawie holotypu z Santar\xc3\xa9m. Nazwa jest obecnie (2014) akceptowana przez IOC. Monotypowy.\n_START_SECTION_\nMorfologia\n_START_PARAGRAPH_\nD\xc5\x82ugo\xc5\x9b\xc4\x87 cia\xc5\x82a wynosi oko\xc5\x82o 13,5-14,5 cm, z czego blisko 5,9 cm przypada na ogon. Skrzyd\xc5\x82o mierzy 7,9 cm. Wyst\xc4\x99puje nieznaczny dymorfizm p\xc5\x82ciowy. U obu p\xc5\x82ci obecna jest naga obr\xc4\x85czka oczna barwy szarozielonkawej i do\xc5\x9b\xc4\x87 dobrze widoczny czub. U samca ca\xc5\x82a g\xc5\x82owa i pier\xc5\x9b czarnoszara. Wierzch cia\xc5\x82a i ster\xc3\xb3wki \xc5\xbc\xc3\xb3\xc5\x82tobr\xc4\x85zowe o rudym odcieniu, skrzyd\xc5\x82a bardziej czerwonawe. Sp\xc3\xb3d cia\xc5\x82a za piersi\xc4\x85 przybiera barw\xc4\x99 szarobr\xc4\x85zow\xc4\x85, najintensywniej br\xc4\x85zow\xc4\x85 na bokach. Pokrywy podskrzyd\xc5\x82owe szarobr\xc4\x85zowe. U samicy g\xc5\x82owa i gard\xc5\x82o czarnobr\xc4\x85zowe, a sp\xc3\xb3d cia\xc5\x82a z\xc3\xb3\xc5\x82tobr\xc4\x85zowy. Masa cia\xc5\x82a to 27-30 g.\n_START_SECTION_\nZasi\xc4\x99g wyst\xc4\x99powania\n_START_PARAGRAPH_\nOkularek czarnog\xc5\x82owy jest endemitem Brazylii, gdzie wyst\xc4\x99puje w po\xc5\x82udniowo-wschodnich rejonach Amazonii. Spotykany mi\xc4\x99dzy wschodnim wybrze\xc5\xbcem Tapaj\xc3\xb3s a rzek\xc4\x85 Iriri; na po\xc5\x82udniu zasi\xc4\x99g si\xc4\x99ga do Teles Pires. Wyst\xc4\x99puje w podszycie wilgotnych nizinnych las\xc3\xb3w wiecznie zielonych. Spotykany do 200 m n.p.m. W okolicach Alta Floresta wyst\xc4\x99puje zar\xc3\xb3wno w lasach terra firme, jak i tych typu v\xc3\xa1rzea.\n_START_SECTION_\nPo\xc5\xbcywienie\n_START_PARAGRAPH_\n\xc5\xbbywi si\xc4\x99 r\xc3\xb3\xc5\xbcnorodnymi owadami i stawonogami. \xc5\x81apie zdobycz niemal wy\xc5\x82\xc4\x85cznie wtedy, gdy pod\xc4\x85\xc5\xbca za mr\xc3\xb3wkami okre\xc5\x9blanymi jako army ants (mr\xc3\xb3wki koczuj\xc4\x85ce), kt\xc3\xb3re wyp\xc5\x82asza. Do stwierdzonego pokarmu okularka czarnog\xc5\x82owego zalicza si\xc4\x99 przedstawicieli \xc5\x9bwierszczowatych, karaczanowate, szara\xc5\x84czowate, paj\xc4\x85ki i pareczniki. Pod\xc4\x85\xc5\xbca szczeg\xc3\xb3lnie za mr\xc3\xb3wkami z gatunku Eciton burchellii. Nad rankiem okularki wyruszaj\xc4\x85 parami, pojedynczo lub w grupach rodzinnych, by szuka\xc4\x87 przechodz\xc4\x85cych mr\xc3\xb3wek, lub sprawdzaj\xc4\x85 ich sta\xc5\x82e trasy. Szukaj\xc4\x85 ich na wysoko\xc5\x9bci do 2 m. Osobniki g\xc5\x82osowo daj\xc4\x85 zna\xc4\x87 o potencjalnym \xc5\xbar\xc3\xb3dle po\xc5\xbcywienia, reaguj\xc4\x85c tak\xc5\xbce na g\xc5\x82os innych gatunk\xc3\xb3w ptak\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3re preferuj\xc4\x85 taki spos\xc3\xb3b znajdywania pokarmu. Niekiedy okularek czarnog\xc5\x82owy przegania ptaki swojego gatunku (lub te\xc5\xbc niekt\xc3\xb3rych innych) z ga\xc5\x82\xc4\x99zi nad najlepszym miejscem do \xc5\xbcerowania. Dominuje wobec pr\xc4\x99gopi\xc3\xb3rk\xc3\xb3w p\xc3\xb3\xc5\x82nocnych (Willisornis poecilinotus) i w\xc4\x99glarza bia\xc5\x82okarkowego (Pyriglena leuconota) \xe2\x80\x93 kt\xc3\xb3re \xc5\xbceruj\xc4\x85 wy\xc5\x82\xc4\x85cznie tak, jak okularek czarnog\xc5\x82owy \xe2\x80\x93 oraz gatunk\xc3\xb3w traktuj\xc4\x85cych ten spos\xc3\xb3b \xc5\xbcerowania jako jeden z wielu, w taki sam spos\xc3\xb3b jak czarnoliczek bia\xc5\x82obrzuchy (Myrmoborus myotherinus) i bia\xc5\x82obrewy (M. leucophrys). Uleg\xc5\x82y wobec gatunk\xc3\xb3w wi\xc4\x99kszych od niego, jak go\xc5\x82ook plamisty (Phlegopsis nigromaculata), t\xc4\x99goster pr\xc4\x85\xc5\xbckowany (Dendrocolaptes certhia) i t\xc4\x99goster p\xc5\x82owy (Xiphorhynchus guttatus).\n_START_SECTION_\nG\xc5\x82os\n_START_PARAGRAPH_\nPie\xc5\x9b\xc5\x84 to kr\xc3\xb3tka seria (np. 5 d\xc5\xbawi\xc4\x99k\xc3\xb3w po 2,8 sekundy) gwizd\xc3\xb3w, pierwszy d\xc5\xbawi\xc4\x99k najd\xc5\x82u\xc5\xbcszy, drugi najkr\xc3\xb3tszy i najni\xc5\xbcszy, kolejne za\xc5\x9b wzrastaj\xc4\x85 w wysoko\xc5\x9bci i d\xc5\x82ugo\xc5\x9bci. Do zawo\xc5\x82a\xc5\x84 nale\xc5\xbcy ostre, wibruj\xc4\x85ce czirr oraz nag\xc5\x82e, szorstkie czip.\n_START_SECTION_\nL\xc4\x99gi\n_START_PARAGRAPH_\nBiologia rozrodu s\xc5\x82abo poznana. Sezon l\xc4\x99gowy trwa najpewniej w listopadzie i grudniu. W Palhao w okresie od 28 stycznia do 3 lutego obserwowano m\xc5\x82odego ptaka \xc5\xbcebrz\xc4\x85cego o pokarm, kt\xc3\xb3ry by\xc5\x82 karmiony przez samca. Mia\xc5\x82 jasne zajady i niebieskaw\xc4\x85 nag\xc4\x85 sk\xc3\xb3r\xc4\x99 na ma\xc5\x82ym obszarze g\xc5\x82owy po bokach. Pierzenie z szaty m\xc5\x82odocianej na doros\xc5\x82\xc4\x85 zachodzi od marca do czerwca. Z zachowa\xc5\x84 godowych stwierdzono karmienie samicy przez samca.\n_START_SECTION_\nStatus zagro\xc5\xbcenia\n_START_PARAGRAPH_\nPrzez IUCN gatunek klasyfikowany jest jako nara\xc5\xbcony (VU, Vulnerable). Zagro\xc5\xbceniem dla gatunku jest wylesianie, szczeg\xc3\xb3lnie w stanie Par\xc3\xa1 oraz w Mato Grosso. Na pewnym fragmencie le\xc5\x9bnym o powierzchni 230 ha populacja gatunku wymar\xc5\x82a 17 lat po tym, jak fragment oddzielono od Amazonii; wymar\xc5\x82y wtedy tak\xc5\xbce mr\xc3\xb3wki Eciton burchelli. Prawdopodobnie, je\xc5\x9bli intensywno\xc5\x9b\xc4\x87 wylesiania nie zmieni si\xc4\x99, przez najbli\xc5\xbcsze 14 lat (3 pokolenia) gatunek straci 32,8-36% powierzchni \xc5\x9brodowiska, jakie zasiedla.'