b'\n_START_ARTICLE_\nWa\xc5\x82dowo Kr\xc3\xb3lewskie\n_START_SECTION_\nPo\xc5\x82o\xc5\xbcenie\n_START_PARAGRAPH_\nMiejscowo\xc5\x9b\xc4\x87 po\xc5\x82o\xc5\xbcona jest na historycznej Ziemi Che\xc5\x82mi\xc5\x84skiej, rozlokowana na wysoczy\xc5\xbanie morenowej nale\xc5\xbc\xc4\x85cej do Pojezierza Che\xc5\x82mi\xc5\x84skiego. Z uwagi na rozleg\xc5\x82y i pofa\xc5\x82dowany teren rozr\xc3\xb3\xc5\xbcnia si\xc4\x99 Wa\xc5\x82dowo Kr\xc3\xb3lewskie G\xc3\xb3rne (na p\xc3\xb3\xc5\x82nocy) i Dolne (na po\xc5\x82udniu).\n_START_SECTION_\nDemografia\n_START_PARAGRAPH_\nWed\xc5\x82ug Narodowego Spisu Powszechnego (III 2011 r.) Wa\xc5\x82dowo Kr\xc3\xb3lewskie liczy\xc5\x82o 516 mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w. Jest sz\xc3\xb3st\xc4\x85 co do wielko\xc5\x9bci miejscowo\xc5\x9bci\xc4\x85 gminy D\xc4\x85browa Che\xc5\x82mi\xc5\x84ska.\n_START_SECTION_\nKomunikacja\n_START_PARAGRAPH_\nWie\xc5\x9b po\xc5\x82o\xc5\xbcona jest 23,5 km od centrum Bydgoszczy. Liczne drogi prowadz\xc4\x85 do: D\xc4\x85browy Che\xc5\x82mi\xc5\x84skiej (odleg\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 4,8 km), Boluminka (2,2 km), Bolumina (2,7 km), Czarnowa (14,2 km), Nowego Dworu (3,6 km) oraz nowo powsta\xc5\x82a droga asfaltowa ze szlakiem rowerowym do Ostromecka (5 km).\n_START_SECTION_\nPrzyroda i rekreacja\n_START_PARAGRAPH_\nWa\xc5\x82dowo Kr\xc3\xb3lewskie od p\xc3\xb3\xc5\x82nocy i po\xc5\x82udnia otoczone jest kompleksem le\xc5\x9bnym o urozmaiconym drzewostanie. Przez Wa\xc5\x82dowo dolne przebiega  szlak rowerowy Bydgoszcz-Toru\xc5\x84.\n_START_SECTION_\nDawne cmentarze\n_START_PARAGRAPH_\nZnajduje si\xc4\x99 tutaj niewielki (pow. 0,12 ha), zadbany i ogrodzony cmentarz ewangelicki, za\xc5\x82o\xc5\xbcony w XIX wieku.\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nNajstarsze wiadomo\xc5\x9bci o Wa\xc5\x82dowie Kr\xc3\xb3lewskim pochodz\xc4\x85 z 1279 roku, kiedy w\xc5\x82ada\xc5\x82 nim zamo\xc5\xbcny rycerz, posiadaj\xc4\x85cy r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc okoliczne wsie. W 1418 roku wie\xc5\x9b znajdowa\xc5\x82a si\xc4\x99 pod zarz\xc4\x85dem administracyjnym krzy\xc5\xbcackiej prokuratorii Pie\xc5\x84. Powierzchnia p\xc3\xb3l uprawnych wynosi\xc5\x82a 13 \xc5\x82an\xc3\xb3w. W 1472 roku kr\xc3\xb3l Kazimierz IV Jagiello\xc5\x84czyk zapisa\xc5\x82 Adamowi Ostromeckiemu pewn\xc4\x85 kwot\xc4\x99 od wsi Wa\xc5\x82dowo (okr\xc4\x99g unis\xc5\x82awski). W XVI w. maj\xc4\x99tno\xc5\x9bci w Wa\xc5\x82dowie Kr\xc3\xb3lewskim naby\xc5\x82 na w\xc5\x82asno\xc5\x9b\xc4\x87 szlachcic Ambro\xc5\xbcy Wa\xc5\x82dowski. W 1570 posiada\xc5\x82 on tu i w Boluminku 2 \xc5\x82any i 6 zagr\xc3\xb3d. W 1610 roku dobra wsi Wa\xc5\x82dowo naby\xc5\x82y siostry benedyktynki dla ich klasztoru w Che\xc5\x82mnie za 4400 z\xc5\x82otych polskich (w tym czasie dzi\xc4\x99ki posagowi ksieni Magdaleny Mort\xc4\x99skiej, benedyktynki naby\xc5\x82y r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc m.in. Pie\xc5\x84, Janowo, cze\xc5\x9b\xc4\x87 Czar\xc5\xbca i Czemlewo)._NEWLINE_W XIX wieku wie\xc5\x9b zajmowa\xc5\x82a obszar 264 ha, w tym 211 ha grunt\xc3\xb3w ornych, 4 ha \xc5\x82\xc4\x85k i 7 ha lasu. W I po\xc5\x82owie XIX w. w ramach pruskiej ustawy uw\xc5\x82aszczeniowej dokonano przej\xc4\x99cia d\xc3\xb3br klasztoru benedyktynek, oraz parcelacji grunt\xc3\xb3w na rzecz ch\xc5\x82op\xc3\xb3w oraz nowych osadnik\xc3\xb3w-kolonist\xc3\xb3w, g\xc5\x82\xc3\xb3wnie Niemc\xc3\xb3w. Ewangelicy nale\xc5\xbceli do parafii ewangelickiej w Ostromecku, a katolicy do parafii w Boluminku. We wsi by\xc5\x82a karczma, wiatrak, kilku rzemie\xc5\x9blnik\xc3\xb3w. W 1885 we wsi by\xc5\x82o 39 dom\xc3\xb3w mieszkalnych, oraz 69 tzw. dym\xc3\xb3w. Zaludnienie wynosi\xc5\x82o 340 os\xc3\xb3b, w tym 169 katolik\xc3\xb3w i 171 ewangelik\xc3\xb3w. Na miejscu znajdowa\xc5\x82a si\xc4\x99 szko\xc5\x82a ewangelicka, natomiast dzieci katolickie ucz\xc4\x99szcza\xc5\x82y do szko\xc5\x82y w Boluminku. _NEWLINE_W okresie mi\xc4\x99dzywojennym w Wa\xc5\x82dowie Kr\xc3\xb3lewskim funkcjonowa\xc5\x82a czteroklasowa szko\xc5\x82a elementarna, kt\xc3\xb3ra dawa\xc5\x82a mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 zdobycia wykszta\xc5\x82cenia podstawowego, lecz uniemo\xc5\xbcliwia\xc5\x82a dost\xc4\x99p do szk\xc3\xb3\xc5\x82 wy\xc5\xbcszego typu. Wzrasta\xc5\x82o rozdrobnienie gospodarstw, kt\xc3\xb3rych w 1938 roku by\xc5\x82o 94. _NEWLINE_Urodzi\xc5\x82 si\xc4\x99 tu Franciszek Ksawery Hanelt  \xe2\x80\x93 ksi\xc4\x85dz, proboszcz w parafii farnej w Bydgoszczy (1945-1966), kanonik honorowy.\n_START_SECTION_\nIzbice\n_START_PARAGRAPH_\nW sk\xc5\x82ad wsi wchodzi dawna wie\xc5\x9b i folwark Izbice, od XVI w. nale\xc5\xbc\xc4\x85ca do maj\xc4\x85tku ostromeckiego. Na pocz\xc4\x85tku XIX wieku w folwarku pracowa\xc5\x82o 40 os\xc3\xb3b, a w cz\xc4\x99\xc5\x9bci wiejskiej mieszka\xc5\x82o 141 os\xc3\xb3b. Po uchwaleniu pruskiej ustawy uw\xc5\x82aszczeniowej w 1823 roku, ch\xc5\x82opi z Izbic przez 17 lat prowadzili sp\xc3\xb3r s\xc4\x85dowy z w\xc5\x82a\xc5\x9bcicielem Ostromecka Jakubem Marcinem Schoenbornem, kt\xc3\xb3ry zamierza\xc5\x82 zamieni\xc4\x87 ich w s\xc5\x82u\xc5\xbcb\xc4\x99 folwarczn\xc4\x85. Wyrok s\xc4\x85dowy z 5 lipca 1840 roku pozbawi\xc5\x82 ch\xc5\x82op\xc3\xb3w prawa do ziemi. Odebrane im grunty w\xc5\x82\xc4\x85czono do folwarku w Nowym Dworze oraz zaprzestano u\xc5\xbcywa\xc4\x87 nazwy Izbice. W latach 20. XX w. w\xc5\x82a\xc5\x9bciciel Ostromecka Joachim von Avensleben rozparcelowa\xc5\x82 reszt\xc4\x99 grunt\xc3\xb3w z Izbic na rzecz polskich gospodarzy. Obecnie stanowi\xc4\x85 one cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 Wa\xc5\x82dowa Kr\xc3\xb3lewskiego.'