b'\n_START_ARTICLE_\nWrotkarstwo\n_START_PARAGRAPH_\nWrotkarstwo \xe2\x80\x93 grupa dyscyplin sportowych (olimpijskich od 2020 roku) uprawianych na wrotkach dwu\xc5\x9bladowych (tradycyjnych) oraz jedno\xc5\x9bladowych (potocznie nazywanych rolkami). Uprawiane rekreacyjnie i wyczynowo.\n_START_SECTION_\nNa \xc5\x9bwiecie\n_START_PARAGRAPH_\nPierwsze pr\xc3\xb3by stworzenia wrotek datowane s\xc4\x85 na pocz\xc4\x85tek XVIII wieku. Holender Hans Brickner przymocowa\xc5\x82 do but\xc3\xb3w drewniane k\xc3\xb3\xc5\x82ka w jednej linii, u\xc5\xbcywaj\xc4\x85c ich jako \xc5\x9brodek transportu zamienny dla \xc5\x82y\xc5\xbcew podczas lata, gdy\xc5\xbc u\xc5\xbcywane one by\xc5\x82y w zimie do pokonywania du\xc5\xbcych odleg\xc5\x82o\xc5\x9bci na zamarzni\xc4\x99tych kana\xc5\x82ach i rzekach. Wynalazek zosta\xc5\x82 nazwany Skeelers._NEWLINE_Jednak\xc5\xbce wynalezienie pierwszych wrotek przypisuje si\xc4\x99 Belgowi o imieniu John Joseph Merlin oko\xc5\x82o roku 1760. Skonstruowa\xc5\x82 on mocowan\xc4\x85 do but\xc3\xb3w drewnian\xc4\x85 szyn\xc4\x99 z ma\xc5\x82ymi, metalowymi k\xc3\xb3\xc5\x82kami ustawionymi w jednej linii (wrotki jedno\xc5\x9bladowe). U\xc5\xbcywa\xc5\x82 ich z powodzeniem w Londynie, promuj\xc4\x85c swoje muzeum. Jego wynalazek nie by\xc5\x82 jednak doskona\xc5\x82y, wrotki cechowa\xc5\x82 du\xc5\xbcy ci\xc4\x99\xc5\xbcar, ma\xc5\x82a zwrotno\xc5\x9b\xc4\x87 i trudno\xc5\x9bci z wytracaniem pr\xc4\x99dko\xc5\x9bci. Podczas jednego z pokaz\xc3\xb3w, w t\xc5\x82ocznej sali balowej, Merlin wjecha\xc5\x82 w \xc5\x9bcian\xc4\x99 z du\xc5\xbcym lustrem, rozbijaj\xc4\x85c je, co nie przynios\xc5\x82o wrotkom popularno\xc5\x9bci. W latach p\xc3\xb3\xc5\xbaniejszych wynalazca pr\xc3\xb3bowa\xc5\x82 je bezowocnie udoskonali\xc4\x87._NEWLINE_Od czas\xc3\xb3w Merlina nieefektywnie d\xc4\x85\xc5\xbcono do wynalezienia dobrych wrotek. Na pocz\xc4\x85tku XIX wieku zosta\xc5\x82y one nawet po raz pierwszy opatentowane przez Francuza Petibledina, tym razem problem tkwi\xc5\x82 w ich s\xc5\x82abej przyczepno\xc5\x9bci do pod\xc5\x82o\xc5\xbca. Prze\xc5\x82om nast\xc4\x85pi\xc5\x82 w roku 1823, gdy Robert John Tyers opatentowa\xc5\x82 pi\xc4\x99cioko\xc5\x82ow\xc4\x85 szyn\xc4\x99 mocowan\xc4\x85 do podeszwy, nazwan\xc4\x85 Rolito. Ko\xc5\x82a by\xc5\x82y ustawione w jednej linii oraz zewn\xc4\x99trzne by\xc5\x82y mniejsze od wewn\xc4\x99trznych co usprawnia\xc5\x82o mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 wykonywania manewr\xc3\xb3w (poprzednik dzisiejszej szyny rockerowanej). Szyna posiada\xc5\x82a hamulec z przodu i z ty\xc5\x82u. Pomys\xc5\x82 udoskonali\xc5\x82 Francuz Jean Garcin, tworz\xc4\x85c trzyko\xc5\x82owe wrotki jedno\xc5\x9bladowe zwane Cingar. Otworzy\xc5\x82 on tor do jazdy, dawa\xc5\x82 lekcje jazdy i nawet napisa\xc5\x82 ksi\xc4\x85\xc5\xbck\xc4\x99. Zosta\xc5\x82 zmuszony do zamkni\xc4\x99cia swojego przedsi\xc4\x99wzi\xc4\x99cia przez liczne kontuzje klient\xc3\xb3w. W kolejnych latach wielu pr\xc3\xb3bowa\xc5\x82o ulepsza\xc4\x87 wrotki. _NEWLINE_W latach 50. XIX wieku J. Gidman opatentowa\xc5\x82 u\xc5\xbcycie \xc5\x82o\xc5\xbcyska kulkowego (w praktyce u\xc5\xbcyte zosta\xc5\x82o dopiero 30 lat p\xc3\xb3\xc5\xbaniej), otwarto pierwszy publiczny tor do jazdy na wrotkach oraz u\xc5\xbcyto k\xc3\xb3\xc5\x82 gumowych._NEWLINE_W 1863 roku nast\xc4\x85pi\xc5\x82 prze\xc5\x82om. James Plimpton wynalaz\xc5\x82 tradycyjne wrotki dwu\xc5\x9bladowe. Rocking skate posiada\xc5\x82y jedn\xc4\x85 par\xc4\x99 drewnianych k\xc3\xb3\xc5\x82 z przodu i jedn\xc4\x85 z ty\xc5\x82u. Mocowane one by\xc5\x82y na osobnych osiach, co pozwala\xc5\x82o na ich niezale\xc5\xbcny skr\xc4\x99t i usprawni\xc5\x82o zwrotno\xc5\x9b\xc4\x87. Te wrotki by\xc5\x82y produkowane na masow\xc4\x85 skal\xc4\x99 i wypar\xc5\x82y wrotki jedno\xc5\x9bladowe, utworzono wiele publicznych tor\xc3\xb3w wrotkarskich (w samym Londynie by\xc5\x82o ich 60). Cztery lata p\xc3\xb3\xc5\xbaniej dodano przednie hamulce (stopery) u\xc5\xbcywane w wi\xc4\x99kszo\xc5\x9bci wrotek tradycyjnych i rolkach figurowych do dzisiaj. Levant Marvin Richardson w 1884 roku wykorzysta\xc5\x82 rozwi\xc4\x85zanie metalowych \xc5\x82o\xc5\xbcysk kulkowych w k\xc3\xb3\xc5\x82kach co usprawni\xc5\x82o rozwijanie pr\xc4\x99dko\xc5\x9bci i p\xc5\x82ynno\xc5\x9b\xc4\x87 ruch\xc3\xb3w. Na prze\xc5\x82omie XIX i XX wieku zacz\xc4\x99to produkowa\xc4\x87 wrotki z gumowymi ko\xc5\x82ami._NEWLINE_Pierwsze wrotki ze sk\xc3\xb3rzanym butem pojawi\xc5\x82y si\xc4\x99 w 1910 roku. Zosta\xc5\x82y wyprodukowane dla dru\xc5\xbcyny hokeja na wrotkach. Mia\xc5\x82y one trzy ko\xc5\x82a a tylne by\xc5\x82o uniesione w ten spos\xc3\xb3b, \xc5\xbceby wrotkarz m\xc3\xb3g\xc5\x82 swobodnie obraca\xc4\x87 si\xc4\x99 na centralnym kole. K\xc3\xb3\xc5\x82ka gumowe czasami by\xc5\x82y u\xc5\xbcywane we Francji od 1912 roku, lecz nie by\xc5\x82o to popularyzowane._NEWLINE_W 1966 roku Chicago Roller Skate Company zacz\xc4\x99\xc5\x82a produkowa\xc4\x87 wrotki jedno\xc5\x9bladowe przytwierdzone do buta. Posiada\xc5\x82y cztery k\xc3\xb3\xc5\x82ka w jednej linii, a pierwsze i ostatnie wystawa\xc5\x82y poza but, na wz\xc3\xb3r ostrza \xc5\x82y\xc5\xbcew. Mia\xc5\x82o to du\xc5\xbcy wp\xc5\x82yw na rozw\xc3\xb3j wrotkarstwa jedno\xc5\x9bladowego. _NEWLINE_Lata 70. i 80. XX wieku cechowa\xc5\x82 du\xc5\xbcy rozw\xc3\xb3j i popularyzacja wrotek dwu\xc5\x9bladowych, sprzyja\xc5\x82a temu moda na disco. Powstawa\xc5\x82o wiele klub\xc3\xb3w wrotkowych, Hollywood produkowa\xc5\x82o filmy o tej tematyce. Z pocz\xc4\x85tku ko\xc5\x82a by\xc5\x82y plastikowe, p\xc3\xb3\xc5\xbaniej gumowe. _NEWLINE_Hokei\xc5\x9bci z Minneapolis, bracia Scott i Brenan Olson, w 1979 roku unowocze\xc5\x9bnili w swoim gara\xc5\xbcu star\xc4\x85 par\xc4\x99 wrotek Chicago, kt\xc3\xb3r\xc4\x85 znale\xc5\xbali w sklepie, dodaj\xc4\x85c poliuretanowe k\xc3\xb3\xc5\x82ka, szyn\xc4\x99 przytwierdzili do buta hokejowego, a z przodu przymocowali gumowy hamulec. Przeznaczeniem by\xc5\x82 trening hokeja przy braku lodu. Kilka lat p\xc3\xb3\xc5\xbaniej za\xc5\x82o\xc5\xbcyli firm\xc4\x99 Rollerblade, kt\xc3\xb3ra przyczyni\xc5\x82a si\xc4\x99 do wielkiego powrotu wrotek jedno\xc5\x9bladowych tak bardzo, \xc5\xbce zacz\xc4\x99to u\xc5\xbcywa\xc4\x87 terminu rollerblade wymiennie z inline skate. Z pocz\xc4\x85tku produkowali oni wrotki jedno\xc5\x9bladowe posiadaj\xc4\x85ce but z twardej skorupy (jak but narciarski), bez hamulca. W 1994 roku Scott Olson wprowadzi\xc5\x82 tylny hamulec z systemem ABT - Active Break System, co mia\xc5\x82o pom\xc3\xb3c pocz\xc4\x85tkuj\xc4\x85cym czu\xc4\x87 si\xc4\x99 pewniej z mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9bci\xc4\x85 \xc5\x82atwego wytracenia pr\xc4\x99dko\xc5\x9bci._NEWLINE_Firma K2 wprowadzi\xc5\x82a na rynek pierwsze buty mi\xc4\x99kkie w roku 1995, od tego czasu twarda skorupa u\xc5\xbcywana jest w produkcji rolek specjalistycznych - agresywnych i miejskich._NEWLINE_Od roku 2018 rozpowszechniaj\xc4\x85 si\xc4\x99 wrotki jedno\xc5\x9bladowe z trzema ko\xc5\x82ami zamiast czterech. S\xc4\x85 one wi\xc4\x99ksze, pozwalaj\xc4\x85 na lepsz\xc4\x85 zwrotno\xc5\x9b\xc4\x87 i szybsze rozwijanie pr\xc4\x99dko\xc5\x9bci. Ich wad\xc4\x85 jest mniejsza stabilno\xc5\x9b\xc4\x87 i wytrzyma\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 mechaniczna szyny.\n_START_SECTION_\nW Polsce\n_START_PARAGRAPH_\nPopularyzacja wrotek dwu\xc5\x9bladowych nast\xc4\x85pi\xc5\x82a na prze\xc5\x82omie XIX i XX wieku, a pierwsza wrotkarnia zosta\xc5\x82a otwarta w 1913 roku w Dolinie Szwajcarskiej w Warszawie. Po wojnie kilkukrotnie pr\xc3\xb3bowano przywr\xc3\xb3ci\xc4\x87 mod\xc4\x99 na wrotkarstwo. W tym przedsi\xc4\x99wzi\xc4\x99ciu przodowa\xc5\x82 Pozna\xc5\x84, kt\xc3\xb3ry wci\xc4\x85\xc5\xbc posiada\xc5\x82 kilka wrotkarni i klub\xc3\xb3w, a w latach 1962 - 66 odby\xc5\x82y si\xc4\x99 tam mi\xc4\x99dzynarodowe pokazy wrotkarstwa figurowego. _NEWLINE_Do lat 90. XX wieku powo\xc5\x82ano kilka Komisji Wrotkarskich, klub\xc3\xb3w m\xc5\x82odzie\xc5\xbcowych i organizowano r\xc3\xb3\xc5\xbcne imprezy wrotkarskie. Wrotki jedno\xc5\x9bladowe pojawi\xc5\x82y si\xc4\x99 w Polsce dopiero oko\xc5\x82o roku 1990. Dwa lata p\xc3\xb3\xc5\xbaniej w Warszawie powsta\xc5\x82a pierwsza szk\xc3\xb3\xc5\x82ka wrotkarstwa figurowego, zarejestrowano pierwsze warszawskie Towarzystwa Sport\xc3\xb3w Wrotkarskich: TSW "\xc5\xbboliborz" i "Syrena". Nast\xc4\x99pnie, id\xc4\x85c ich przyk\xc5\x82adem, "Cuprum" w Lubiniu, "Orle-Elbrewery" (dzisiejszy "Viking") w Elbl\xc4\x85gu i "Zryw" w Sanoku._NEWLINE_W Warszawie 21 kwietnia 1993 roku oby\xc5\x82o si\xc4\x99 spotkanie za\xc5\x82o\xc5\xbcycielskie Polskiego Zwi\xc4\x85zku Sport\xc3\xb3w Wrotkarskich (PZSW), kt\xc3\xb3ry zrzesza wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 dyscyplin wrotkarskich takich jak jazda szybka, agresywna, freestyle, inline alpine, a tak\xc5\xbce deskorolkowe i longboardowe. Tego samego roku zorganizowano pierwsze nieoficjalne Mistrzostwa Polski w je\xc5\xbadzie szybkiej na torze, a do roku 2000 nast\xc4\x85pi\xc5\x82a wielka popularyzacja wrotkarstwa wyczynowego i odby\xc5\x82o si\xc4\x99 wiele zawod\xc3\xb3w w hokeju na wrotkach, jazdy agresywnej, torowych i ulicznych w je\xc5\xbadzie szybkiej (pierwsze biegi marato\xc5\x84skie i super maratony). W 1997 roku pierwszy raz polscy rolkarze agresywni wyjechali za granic\xc4\x99 na zawody mi\xc4\x99dzynarodowe, odnosz\xc4\x85c sukcesy do dzisiaj. Rok p\xc3\xb3\xc5\xbaniej wpisano wrotkarstwo do Rejestru Dyscyplin UKFiT, uznaj\xc4\x85c je za dyscyplin\xc4\x99 sportow\xc4\x85.\n_START_SECTION_\nDyscypliny\n_START_PARAGRAPH_\nWrotkarstwo obejmuje wiele dyscyplin sportowych mocno si\xc4\x99 od siebie r\xc3\xb3\xc5\xbcni\xc4\x85cych. Ka\xc5\xbcda z nich ma inne zasady i inny sprz\xc4\x99t dostosowany do wykonywanych czynno\xc5\x9bci. Wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 z nich zrzesza Polski Zwi\xc4\x85zek Sport\xc3\xb3w Wrotkarskich.\n_START_SECTION_\nRekreacja/Fitness\n_START_PARAGRAPH_\nNajpopularniejszy rodzaj wrotkarstwa, uprawiany przez najwi\xc4\x99ksz\xc4\x85 liczb\xc4\x99 wrotkarzy. Jest to zwyk\xc5\x82a jazda nie wzbogacona o \xc5\xbcadne ewolucje, polega na przemierzaniu odleg\xc5\x82o\xc5\x9bci tempem odpowiednim i indywidualnym na ka\xc5\xbcdego wrotkarza, czas nie odgrywa znacz\xc4\x85cej roli. Regularna jazda poprawia wydolno\xc5\x9b\xc4\x87 kr\xc4\x85\xc5\xbceniow\xc4\x85, oddechow\xc4\x85, poprawia samopoczucie.\n_START_SECTION_\nSprz\xc4\x99t\n_START_PARAGRAPH_\nU\xc5\xbcywane s\xc4\x85 wrotki jedno\xc5\x9bladowe, kt\xc3\xb3rych konstrukcja to softboot czyli mi\xc4\x99kki but obudowany lekkim, plastikowym szkieletem, umo\xc5\xbcliwiaj\xc4\x85cym swobodne zginanie stawu skokowego w prz\xc3\xb3d i prostowanie go. Najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej u\xc5\xbcywane s\xc4\x85 cztery ko\xc5\x82a o twardo\xc5\x9bci 82/84A i wielko\xc5\x9bci od 72 - 100 mm i szyna aluminiowa proporcjonalnie zwi\xc4\x99kszaj\xc4\x85c\xc4\x85 d\xc5\x82ugo\xc5\x9b\xc4\x87 do ich wielko\xc5\x9bci. \xc5\x81o\xc5\xbcyska zazwyczaj wahaj\xc4\x85 si\xc4\x99 pomi\xc4\x99dzy ABEC 5 a ABEC 7. Zaleca si\xc4\x99 u\xc5\xbcywania ochraniaczy i kasku.\n_START_SECTION_\nJazda Szybka\n_START_PARAGRAPH_\nDynamicznie rozwijaj\xc4\x85ca si\xc4\x99 w Polsce konkurencja sportowa, w kt\xc3\xb3rej liczy si\xc4\x99 przede wszystkim pr\xc4\x99dko\xc5\x9b\xc4\x87, technika i czas w jakim zostaje pokonana dana odleg\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87. Wrotkarze poruszaj\xc4\x85 si\xc4\x99 w tempie minimalnym 40 km/h. Technika jazdy znacznie r\xc3\xb3\xc5\xbcni si\xc4\x99 od jazdy fitness. Dzieli si\xc4\x99 na wy\xc5\x9bcigi na torze, ulicy, sztafety, maratony i sprinty. Najpowa\xc5\xbcniejsza dyscyplina wrotkarstwa jedno\xc5\x9bladowego, wypar\xc5\x82a ca\xc5\x82kowicie jazd\xc4\x99 szybk\xc4\x85 na wrotkach dwu\xc5\x9bladowych.\n_START_SECTION_\nSprz\xc4\x99t\n_START_PARAGRAPH_\nW tej dyscyplinie wykorzystywany jest sprz\xc4\x99t z najwy\xc5\xbcszej p\xc3\xb3\xc5\x82ki a rolki znacznie r\xc3\xb3\xc5\xbcni\xc4\x85 si\xc4\x99 od innych. But jest twardy i niski, nie si\xc4\x99ga za kostk\xc4\x99, bardzo lekki i dopasowany do stopy, termoformowany. Szyna jest d\xc5\x82uga, ko\xc5\x82a stosuje si\xc4\x99 cztery i maj\xc4\x85 wielko\xc5\x9bci od 100 - 125 mm. \xc5\x81o\xc5\xbcyska musza kr\xc4\x99ci\xc4\x87 si\xc4\x99 szybko i bez opor\xc3\xb3w dlatego wykorzystuje si\xc4\x99 ABEC 7 i ABEC 9. Obowi\xc4\x85zkowy jest kask i lekki, przewiewny str\xc3\xb3j, nie kr\xc4\x99puj\xc4\x85cy ruch\xc3\xb3w. Opcjonalnie mo\xc5\xbcna u\xc5\xbcywa\xc4\x87 specjalnych r\xc4\x99kawic ochronnych i ochrony kolan, a tak\xc5\xbce okular\xc3\xb3w. Typowych ochraniaczy rolkarze nie zak\xc5\x82adaj\xc4\x85 ze wzgl\xc4\x99du na zmniejszenie op\xc5\x82ywowych kszta\xc5\x82t\xc3\xb3w i ograniczenia ruch\xc3\xb3w.\n_START_SECTION_\nJazda agresywna\n_START_PARAGRAPH_\nNajbardziej ekstremalna i kontuzjogenna dyscyplina wrotkarstwa jedno\xc5\x9bladowego. Polega na pokonywaniu przeszk\xc3\xb3d i wykonywaniu na nich r\xc3\xb3\xc5\xbcnych akrobacji (trick\xc3\xb3w), takich jak skoki, rotacje, grindy, slide\'y, wykorzystuj\xc4\x85c do tego por\xc4\x99cze, murki, rurki itp. Mo\xc5\xbcna j\xc4\x85 podzieli\xc4\x87 na jazd\xc4\x99 w skateparku, halfpipe (rampie) lub na streecie (wykorzystuj\xc4\x85c infrastruktur\xc4\x99 miejsk\xc4\x85, m.in. \xc5\x82awki, schody, por\xc4\x99cze). Tricki mo\xc5\xbcna \xc5\x82\xc4\x85czy\xc4\x87, tworz\xc4\x85c wiele kombinacji, kt\xc3\xb3re ogranicza jedynie wyobra\xc5\xbania rolkarza. Najwi\xc4\x99kszymi zawodami w Polsce jest Blade Battle.\n_START_SECTION_\nSprz\xc4\x99t\n_START_PARAGRAPH_\nRolki do jazdy agresywnej s\xc4\x85 najbardziej masywnymi, najci\xc4\x99\xc5\xbcszymi  i odpornymi na uszkodzenia. But sk\xc5\x82ada si\xc4\x99 z twardej skorupy, stabilizuj\xc4\x85cej kostk\xc4\x99 i wewn\xc4\x99trznego, mi\xc4\x99kkiego linera, pod pi\xc4\x99t\xc4\x85 znajduje si\xc4\x99 specjalna wk\xc5\x82adka - amortyzator (shock absorber), zmniejszaj\xc4\x85cy odczucie wstrz\xc4\x85s\xc3\xb3w. Innym rodzajem buta jest rolka bezlinerowa, jest ona zbudowana z wewn\xc4\x99trznej skorupy z w\xc5\x82\xc3\xb3kien w\xc4\x99glowych, szklanych lub tworzywa sztucznego i otaczaj\xc4\x85cego j\xc4\x85 u g\xc3\xb3ry cuff\'a. Ostatni przypadek rolki agresywnej jest ta stworzona przez firm\xc4\x99 Xsjado, kt\xc3\xb3ra przypomina konstrukcj\xc4\x99 zapi\xc4\x99\xc4\x87 snowboardowych - szkielet, do kt\xc3\xb3rego wpina si\xc4\x99 swoje buty._NEWLINE_K\xc3\xb3\xc5\x82ka s\xc4\x85 ma\xc5\x82e - 55 - 60 mm, twarde - 88A i w g\xc3\xb3r\xc4\x99, maj\xc4\x85 profil p\xc5\x82aski. \xc5\x81ozyska u\xc5\xbcywa si\xc4\x99 od ABEC 5 do ABEC 9. Szyna jest z wytrzyma\xc5\x82ego plastiku, w systemie UFS (Universal Frame System) co pozwala na jej wymian\xc4\x99. Mi\xc4\x99dzy drugim a trzecim (najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej) k\xc3\xb3\xc5\x82kiem jest przerwa, kt\xc3\xb3ra u\xc5\x82atwia wykonywanie trick\xc3\xb3w. uk\xc5\x82ad k\xc3\xb3\xc5\x82 dzieli si\xc4\x99 na trzy grupy: flat - cztery ko\xc5\x82a o tej samej wielko\xc5\x9bci, anti - rocker - dwa zewn\xc4\x99trzne ko\xc5\x82a dotykaj\xc4\x85 ziemi, dwa \xc5\x9brodkowe s\xc4\x85 du\xc5\xbco mniejsze, freestyle - jest miejsce tylko na dwa zewn\xc4\x99trzne ko\xc5\x82a i du\xc5\xbca przestrze\xc5\x84, \xc5\xbceby si\xc4\x99 \xc5\x9blizga\xc4\x87._NEWLINE_Obecne tylko w rolkach agresywnych soulplate (p\xc3\xb3\xc5\x82ki) czyli wymienne cz\xc4\x99\xc5\x9bci pod butem, kt\xc3\xb3re poszerzaj\xc4\x85 powierzchni\xc4\x99 do \xc5\x9blizgania si\xc4\x99, a tak\xc5\xbce chroni\xc4\x85 but podczas upadku. Zrobione s\xc4\x85 najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej z plastiku, co zapewnia g\xc5\x82adk\xc4\x85 mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 \xc5\x9blizgania si\xc4\x99._NEWLINE_Zaleca si\xc4\x99 noszenie zabudowanych ochraniaczy na nadgarstki, kolana, \xc5\x82okcie, piszczele, kasku a tak\xc5\xbce specjalnych crash - pads, czyli spodenek chroni\xc4\x85cych biodra.\n_START_SECTION_\nFreskate/Urban\n_START_PARAGRAPH_\nJazda miejska, czyli pokonywanie przeszk\xc3\xb3d naturalnie wyst\xc4\x99puj\xc4\x85cych w infrastrukturze, skoki, slide\'y (efektowne rodzaje zatrzyma\xc5\x84, \xc5\x9blizgi), omijanie przeszk\xc3\xb3d, pieszych, rozwijanie pr\xc4\x99dko\xc5\x9bci. Bardzo dowolna dyscyplina, w kt\xc3\xb3rej nie ma prawie \xc5\xbcadnych zasad. Zawody organizowane s\xc4\x85 w slide\'ach, high jump, czyli efektowne i wysokie skoki przez tyczk\xc4\x99, blade cross - pokonywanie toru przeszk\xc3\xb3d na rolkach, a wrotkarze cz\xc4\x99sto sami organizuj\xc4\x85 wy\xc5\x9bcigi miejskie. Najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej spotykana we wrotkarstwie jedno\xc5\x9bladowym, ale uprawiana te\xc5\xbc na wrotkach dwu\xc5\x9bladowych.\n_START_SECTION_\nSprz\xc4\x99t\n_START_PARAGRAPH_\nWrotki jedno\xc5\x9bladowe do urban skatingu sk\xc5\x82adaj\xc4\x85 si\xc4\x99 z twardej skorupy, stabilizuj\xc4\x85cej staw skokowy i wytrzyma\xc5\x82ej mechanicznie, mi\xc4\x99kkiego linera (buta zewn\xc4\x99trznego), kt\xc3\xb3ry powinien by\xc4\x87 jak najlepiej dopasowany do nogi, \xc5\xbceby mie\xc4\x87 dobr\xc4\x85 kontrol\xc4\x99 nad rolk\xc4\x85. Pod pi\xc4\x99ta znajduje si\xc4\x99 gumowy amortyzator. Ca\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 wi\xc4\x85zana jest za pomoc\xc4\x85 sznurowade\xc5\x82 i zapinana na dwie klamry. Szyna jednocz\xc4\x99\xc5\x9bciowa wykonana jest z aluminium i posiada kilka d\xc5\x82ugo\xc5\x9bci dostosowanych do wielko\xc5\x9bci k\xc3\xb3\xc5\x82ek. K\xc3\xb3\xc5\x82ka s\xc4\x85 twarde, od 85A do 90A, co zapobiega ich szybkiemu \xc5\x9bcieraniu si\xc4\x99 i zmniejsza przyczepno\xc5\x9b\xc4\x87 do pod\xc5\x82o\xc5\xbca - zapewnia komfort jazdy. U\xc5\xbcywa si\xc4\x99 trzech (100 - 125 mm) lub czterech (76 - 84 mm) k\xc3\xb3\xc5\x82, zale\xc5\xbcnie od preferencji rolkarza. \xc5\x81o\xc5\xbcyska s\xc4\x85 u\xc5\xbcywane ABEC 7 i ABEC 9. Charakterystyczny jest slider po zewn\xc4\x99trznej stronie skorupy na wysoko\xc5\x9bci ma\xc5\x82ego palca stopy, kt\xc3\xb3ry chroni but podczas upadk\xc3\xb3w.\n_START_SECTION_\nSlalom\n_START_PARAGRAPH_\nPopularna dyscyplina wrotkarstwa jedno\xc5\x9bladowego, mo\xc5\xbce by\xc4\x87 wykonywana tak\xc5\xbce na wrotkach dwu\xc5\x9bladowych. Polega na pokonywaniu toru, czyli omijaniu ustawionych w r\xc3\xb3wnej odleg\xc5\x82o\xc5\x9bci kubeczk\xc3\xb3w. Dzieli si\xc4\x99 go na speed slalom i freestyle slalom. Speed polega na jak najszybszym pokonaniu toru z\xc5\x82o\xc5\xbconego z 20 pacho\xc5\x82k\xc3\xb3w ustawionych w odleg\xc5\x82o\xc5\x9bci 80 cm i nie potr\xc4\x85ceniu ich, za co dolicza si\xc4\x99 karne sekundy. Zawodnicy startuj\xc4\x85 parami. Nieodzownym elementem freestyle slalomu jest muzyka. Rolkarze pokonuj\xc4\x85 trzy rodzaje tor\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3re r\xc3\xb3\xc5\xbcni\xc4\x85 si\xc4\x99 odleg\xc5\x82o\xc5\x9bci\xc4\x85 w jakiej ustawione s\xc4\x85 kubeczki - 50 cm, 80 cm i 120 cm, w rytm muzyki, wykonuj\xc4\x85c rozmaite tricki pomi\xc4\x99dzy ka\xc5\xbcdym z pacho\xc5\x82k\xc3\xb3w. Oceniana jest technika, zgranie ca\xc5\x82ego przejazdu i nie potr\xc4\x85cenie kubeczk\xc3\xb3w. Freestyle mo\xc5\xbcna wykonywa\xc4\x87 samodzielnie parami lub w kilka os\xc3\xb3b - wtedy jest to przejazd synchronizowany. Istnieje ponad sto r\xc3\xb3\xc5\xbcnych trik\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3re s\xc4\x85 zmieniane i interpretowane dowolnie przez wrotkarzy oraz ci\xc4\x85gle powstaj\xc4\x85 nowe.\n_START_SECTION_\nSprz\xc4\x99t\n_START_PARAGRAPH_\nDo slalomu mo\xc5\xbcna u\xc5\xbcywa\xc4\x87 dw\xc3\xb3ch r\xc3\xb3\xc5\xbcnych wrotek jedno\xc5\x9bladowych - hardboot i bezlinerow\xc4\x85. Hardboot jest podobny do rolki urban, jednak posiada kr\xc3\xb3tsz\xc4\x85 szyn\xc4\x99 i mniejsze k\xc3\xb3\xc5\x82ka. Zapewnia mniejsz\xc4\x85 kontrol\xc4\x99 przy wykonywaniu trick\xc3\xb3w ni\xc5\xbc wrotka bezlinerowa. Drugi rodzaj to but zewn\xc4\x99trzny zintegrowany z wewn\xc4\x99trznym i jest wykonany z wysokiej jako\xc5\x9bci materia\xc5\x82\xc3\xb3w, najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej z w\xc5\x82\xc3\xb3kna w\xc4\x99glowego. Szyna jest kr\xc3\xb3tsza i dopasowana do rozmiaru rolki, \xc5\xbceby zapewni\xc4\x87 jak najwi\xc4\x99ksz\xc4\x85 manewrowo\xc5\x9b\xc4\x87 i kontrol\xc4\x99. Rozmiary szyn to 243 mm, 231 mm i 219 mm. Ko\xc5\x82a stosuje si\xc4\x99 o twardo\xc5\x9bci od 82A do 88A, trzy lub cztery ma\xc5\x82e ko\xc5\x82a o \xc5\x9brednicy 72 - 80mm. K\xc3\xb3\xc5\x82ka najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej ustawia si\xc4\x99 w profilu rockerowanym, czyli dwa zewn\xc4\x99trzne s\xc4\x85 mniejsze od wewn\xc4\x99trznych, lub stosuje si\xc4\x99 szyny ju\xc5\xbc przystosowane do takiego ustawienia.\n_START_SECTION_\nInline Alpine\n_START_PARAGRAPH_\nSlalom narciarski na wrotkach jedno\xc5\x9bladowych  W tej dyscyplinie liczy si\xc4\x99 czas, w kt\xc3\xb3rym zostanie pokonany slalom. Wyr\xc3\xb3\xc5\xbcnia si\xc4\x99 slalom, slalom gigant, slalom r\xc3\xb3wnoleg\xc5\x82y. Zawodnicy pokonuj\xc4\x85 tras\xc4\x99 wyznaczon\xc4\x85 przez tyczki zatopione w ci\xc4\x99\xc5\xbckich, \xc5\xbceliwnych podstawach (zazwyczaj jest ich 30 - 40 na odleg\xc5\x82o\xc5\x9bci 150 - 250 m), przemieszczaj\xc4\x85 si\xc4\x99 po nachylonym odcinku asfaltu. W odr\xc3\xb3\xc5\xbcnieniu od narciarskiej wersji tej dyscypliny, tyczki zbija si\xc4\x99 kijem, a nie gard\xc4\x85, co pozwala na bezpieczne omini\xc4\x99cie podstawy tyczki.\n_START_SECTION_\nSprz\xc4\x99t\n_START_PARAGRAPH_\nT\xc4\x85 dyscyplin\xc4\x99 uprawia si\xc4\x99 w dowolnych wrotkach jedno\xc5\x9bladowych, lecz dominuj\xc4\x85 wrotki do jazdy szybkiej, o czterech du\xc5\xbcych ko\xc5\x82ach, do 110 mm. Gdy jest sucho stosuje si\xc4\x99 k\xc3\xb3\xc5\x82ka o \xc5\x9bredniej twardo\xc5\x9bci, \xc5\xbceby przyczepno\xc5\x9b\xc4\x87 do pod\xc5\x82o\xc5\xbca by\xc5\x82a dobra i ko\xc5\x82a szybko si\xc4\x99 nie zu\xc5\xbcywa\xc5\x82y. Natomiast na mokrej powierzchni u\xc5\xbcywa si\xc4\x99 k\xc3\xb3\xc5\x82 mi\xc4\x99kkich, \xc5\xbceby polepszy\xc4\x87 przyczepno\xc5\x9b\xc4\x87. Obowi\xc4\x85zkowo u\xc5\xbcywa si\xc4\x99 kasku, cz\xc4\x99sto z gard\xc4\x85, nagolennik\xc3\xb3w, ochraniaczy typu "zbroja", ochraniaczy na kolana, crash pads, chroni\xc4\x85cych biodra, uda i po\xc5\x9bladki, ochraniaczy na \xc5\x82okcie, r\xc4\x99kawic lub usztywniaczy na nadgarstki. Potrzebne s\xc4\x85 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc kije narciarskie.\n_START_SECTION_\nHokej na rolkach\n_START_PARAGRAPH_\nDyscyplina zespo\xc5\x82owa, bli\xc5\xbaniacza do hokeja na \xc5\x82y\xc5\xbcwach. Obejmuj\xc4\x85 j\xc4\x85 te same zasady co hokej na lodzie, jedyn\xc4\x85 zmienn\xc4\x85 s\xc4\x85 wrotki jedno\xc5\x9bladowe zamiast \xc5\x82y\xc5\xbcew.\n_START_SECTION_\nSprz\xc4\x99t\n_START_PARAGRAPH_\nBut rolek jedno\xc5\x9bladowych jest taki sam jak \xc5\x82y\xc5\xbcwy hokejowej. Zamiast ostrza jest p\xc5\x82oza z czterema ko\xc5\x82ami o dw\xc3\xb3ch rozmiarach - najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej dwa tylne maj\xc4\x85 po 80 mm, a dwa przednie 76 mm, wymusza to pochylenie zawodnika do przodu. Je\xc5\x9bli mecze rozgrywa si\xc4\x99 na halach u\xc5\xbcywa si\xc4\x99 bardzo mi\xc4\x99kkich k\xc3\xb3\xc5\x82ek (74 - 76A), a je\xc5\x9bli na boiskach asfaltowych - twardszych (82 - 85A). Podczas meczu obowi\xc4\x85zkowy jest kask, nagolenniki i r\xc4\x99kawice.\n_START_SECTION_\nDownhill\n_START_PARAGRAPH_\nUprawiany w g\xc3\xb3rzystych terenach. Zjazd ze wzniesie\xc5\x84 kr\xc4\x99t\xc4\x85 szos\xc4\x85, osi\xc4\x85gaj\xc4\x85c bardzo du\xc5\xbce pr\xc4\x99dko\xc5\x9bci, do 100 km/h. Potrzebne s\xc4\x85 dobre umiej\xc4\x99tno\xc5\x9bci wrotkarskie, opanowanie slide\'\xc3\xb3w na najwy\xc5\xbcszym poziomie - jest to jedyny spos\xc3\xb3b, \xc5\xbceby wytraci\xc4\x87 pr\xc4\x99dko\xc5\x9b\xc4\x87 i pokona\xc4\x87 zakr\xc4\x99t.\n_START_SECTION_\nSprz\xc4\x99t\n_START_PARAGRAPH_\nU\xc5\xbcywa si\xc4\x99 wy\xc5\x82\xc4\x85cznie wrotek jedno\xc5\x9bladowych, najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej z pi\xc4\x99cioma ko\xc5\x82ami o wielko\xc5\x9bci 90 mm dla uzyskiwania wysokich pr\xc4\x99dko\xc5\x9bci i du\xc5\xbcej przyczepno\xc5\x9bci oraz kontroli w trakcie jazdy. But jest twardy, najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej do jazdy urban. Szyna r\xc3\xb3\xc5\xbcni si\xc4\x99 od u\xc5\xbcywanych w wi\xc4\x99kszo\xc5\x9bci dyscyplin, pozwala zamontowa\xc4\x87 wi\xc4\x99ksz\xc4\x85 ilo\xc5\x9b\xc4\x87 k\xc3\xb3\xc5\x82ek, jest d\xc5\x82u\xc5\xbcsza. Obowi\xc4\x85zkowe jest noszenie kasku, najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej u\xc5\xbcywane s\xc4\x85 motocyklowe, kompletu zabudowanych ochraniaczy, ochraniaczy typu "zbroja" i crash-pads.\n_START_SECTION_\nJazda figurowa\n_START_PARAGRAPH_\nDyscyplina wykonywana zar\xc3\xb3wno na wrotkach jedno\xc5\x9bladowych i dwu\xc5\x9bladowych, kt\xc3\xb3ra czerpie z \xc5\x82y\xc5\xbcwiarstwa figurowego. Polega na wykonywaniu krok\xc3\xb3w, skok\xc3\xb3w, piruet\xc3\xb3w, figur akrobatycznych w rytm muzyki. Zawody podzielone s\xc4\x85 na kilka konkurencji: jazda solowa, pary sportowe, taniec, jazda synchroniczna, konkurs figur obowi\xc4\x85zkowych.\n_START_SECTION_\nSprz\xc4\x99t\n_START_PARAGRAPH_\nWrotki jedno\xc5\x9bladowe s\xc4\x85 lekkie i bardzo zwrotne. But przypomina but \xc5\x82y\xc5\xbcwy figurowej. Szyna r\xc3\xb3\xc5\xbcni si\xc4\x99 znacznie od szyn w innych dyscyplinach, jest zakrzywiona w \xc5\x82uk, \xc5\xbceby dawa\xc4\x87 z\xc5\x82udzenie ostrza \xc5\x82y\xc5\xbcwy, trzy k\xc3\xb3\xc5\x82ka ustawione s\xc4\x85 na r\xc3\xb3\xc5\xbcnej wysoko\xc5\x9bci. W przedniej cz\xc4\x99\xc5\x9bci szyny znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 stopery imituj\xc4\x85ce z\xc4\x85bek \xc5\x82y\xc5\xbcwy, umo\xc5\xbcliwiaj\xc4\x85ce wykonywanie skok\xc3\xb3w i piruet\xc3\xb3w.\n_START_SECTION_\nRoller Derby\n_START_PARAGRAPH_\nDru\xc5\xbcynowy sport wykonywany na wrotkach tradycyjnych, zdominowany przez kobiety. Wy\xc5\x9bcig na owalnym torze.'