b'\n_START_ARTICLE_\nFlotylla Kaspijska\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nHistoria flotylli datuje si\xc4\x99 od listopada 1722 roku, kiedy to z postanowienia cara Piotra I zosta\xc5\x82a ona utworzona w Astrachaniu. Bra\xc5\x82a udzia\xc5\x82 w ekspedycji perskiej w latach 1722\xe2\x80\x931723, wsp\xc3\xb3\xc5\x82dzia\xc5\x82a\xc5\x82a z wojskami l\xc4\x85dowymi w zaj\xc4\x99ciu w 1796 Derbentu i Baku, bra\xc5\x82a udzia\xc5\x82 w wojnie rosyjsko-ira\xc5\x84skiej zako\xc5\x84czonej gulista\xc5\x84sk\xc4\x85 umowa pokojow\xc4\x85 w 1813 roku. Od 1867 jej g\xc5\x82\xc3\xb3wn\xc4\x85 baz\xc4\x85 by\xc5\x82o Baku. W miar\xc4\x99 stabilizacji sytuacji w tym rejonie, si\xc5\x82y flotylli by\xc5\x82y redukowane. W ko\xc5\x84cu XIX wieku flotylla mia\xc5\x82a tylko 2 kanonierki i kilka uzbrojonych parowc\xc3\xb3w. Marynarze Flotylli Kaspijskiej uczestniczyli w wydarzeniach rewolucyjnych w Baku w latach 1903\xe2\x80\x931905.\n_START_SECTION_\nI wojna \xc5\x9bwiatowa\n_START_PARAGRAPH_\nW czasie I wojny \xc5\x9bwiatowej flotylla nie bra\xc5\x82a wi\xc4\x99kszego udzia\xc5\x82u w dzia\xc5\x82aniach wojennych. W 1917 roku marynarze flotylli brali udzia\xc5\x82 w organizacji w\xc5\x82adzy radzieckiej. W celu wsp\xc3\xb3\xc5\x82dzia\xc5\x82ania z Armi\xc4\x85 Czerwon\xc4\x85 pomi\xc4\x99dzy kwietniem a czerwcem 1918 roku w Astrachaniu zosta\xc5\x82a sformowana Flota Kraju Astracha\xc5\x84skiego, kt\xc3\xb3ra zosta\xc5\x82a wzmocniona jesieni\xc4\x85 z Floty Ba\xc5\x82tyckiej stawiaczami min i okr\xc4\x99tami podwodnymi. W sierpniu 1918 roku flotylla zosta\xc5\x82a zaj\xc4\x99ta przez prawicowy rz\xc4\x85d tzw. Centrokaspia. Po przej\xc5\x9bciu na stron\xc4\x99 rewolucji 13 pa\xc5\xbadziernika 1918 zosta\xc5\x82a przemianowana na Flotyll\xc4\x99 Astracha\xc5\x84sko-Kaspijsk\xc4\x85._NEWLINE_W lipcu 1919 roku po po\xc5\x82\xc4\x85czeniu z Flotyll\xc4\x85 Wo\xc5\x82\xc5\xbca\xc5\x84sk\xc4\x85 zosta\xc5\x82a przemianowana na Flotyll\xc4\x99 Wo\xc5\x82\xc5\xbca\xc5\x84sko-Kaspijsk\xc4\x85. 1 maja 1920 okr\xc4\x99ty flotylli wesz\xc5\x82y do Baku i tym samym utworzona zosta\xc5\x82a Flota Kaspijska w sk\xc5\x82adzie 3 kr\xc4\x85\xc5\xbcownik\xc3\xb3w pomocniczych, 10 niszczycieli, 4 okr\xc4\x99t\xc3\xb3w podwodnych i okr\xc4\x99t\xc3\xb3w pomocniczych. Jednocze\xc5\x9bnie z Flot\xc4\x85 Kaspijsk\xc4\x85 w Baku stacjonowa\xc5\x82a Czerwona Flota Sowieckiego Azerbejd\xc5\xbcanu. Obie floty bra\xc5\x82y udzia\xc5\x82 w 1920 roku w walce z wojskami bia\xc5\x82ych. W czerwcu 1920 obie floty zosta\xc5\x82y po\xc5\x82\xc4\x85czone i przyj\xc4\x99\xc5\x82y nazw\xc4\x99 Si\xc5\x82 Morskich Morza Kaspijskiego, przemianowane 27 czerwca 1931 we Flotyll\xc4\x99 Kaspijsk\xc4\x85.\n_START_SECTION_\nII wojna \xc5\x9bwiatowa i zimna wojna\n_START_PARAGRAPH_\nW II wojnie \xc5\x9bwiatowej w latach 1941\xe2\x80\x931945 Flotylla Kaspijska zabezpiecza\xc5\x82a transport wojsk, techniki i towar\xc3\xb3w. Mia\xc5\x82a szczeg\xc3\xb3lne zas\xc5\x82ugi w tych dzia\xc5\x82aniach w latach 1942\xe2\x80\x931943, w czasie bitwy stalingradzkiej i bitwy o Kaukaz. W trakcie operacji "Y" desantem z morza zosta\xc5\x82o zaj\xc4\x99te Bandar-e Pahlavi na wybrze\xc5\xbcu Morza Kaspijskiego. Dosz\xc5\x82o w\xc3\xb3wczas do pomy\xc5\x82kowego ostrzelania w\xc5\x82asnej piechoty przez radzieckie samoloty i okr\xc4\x99ty wojenne._NEWLINE_Pod os\xc5\x82on\xc4\x85 flotylli alianci do ko\xc5\x84ca wojny przetransportowali g\xc5\x82\xc3\xb3wnie do ZSRR ponad 5 mln ton materia\xc5\x82\xc3\xb3w wojennych w ramach Lend-Lease Act._NEWLINE_W sk\xc5\x82ad w flotylli wchodzi\xc5\x82y w tym czasie kanonierki "Lenin", "Krasnyj Azerbejd\xc5\xbcan" i inne mniejsze jednostki._NEWLINE_W 1945 roku Flotylla Kaspijska zosta\xc5\x82a odznaczona Orderem Czerwonego Sztandaru._NEWLINE_Podczas zimnej wojny Morze Kaspijskie by\xc5\x82a u\xc5\xbcywane do test\xc3\xb3w ekranoplan\xc3\xb3w uzbrojonych w pociski.'