b'\n_START_ARTICLE_\nAdam Wa\xc5\xbcyk\n_START_SECTION_\nDwudziestolecie mi\xc4\x99dzywojenne\n_START_PARAGRAPH_\nBy\xc5\x82 cz\xc5\x82onkiem Awangardy Krakowskiej, w latach 1924\xe2\x80\x931925 cz\xc5\x82onkiem redakcji \xe2\x80\x9eAlmanachu Nowej Sztuki\xe2\x80\x9d, wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracownik \xe2\x80\x9eZwrotnicy\xe2\x80\x9d. By\xc5\x82 recenzentem filmowym dziennika \xe2\x80\x9eNasz Przegl\xc4\x85d\xe2\x80\x9d. W okresie przedwojennym wyda\xc5\x82 m.in. zbi\xc3\xb3r opowiada\xc5\x84 \xe2\x80\x9eCz\xc5\x82owiek w burym ubraniu\xe2\x80\x9d (1930) i powie\xc5\x9b\xc4\x87 \xe2\x80\x9eMity rodzinne\xe2\x80\x9d (1938).\n_START_SECTION_\nII wojna \xc5\x9bwiatowa\n_START_PARAGRAPH_\nPo wybuchu II wojny \xc5\x9bwiatowej przebywa\xc5\x82 we Lwowie, gdzie sta\xc5\x82 si\xc4\x99 entuzjast\xc4\x85 wcielenia ziem polskich do sowieckiej Ukrainy. 19 listopada 1939 roku podpisa\xc5\x82 o\xc5\x9bwiadczenie pisarzy polskich entuzjastyczne wobec przy\xc5\x82\xc4\x85czenia Zachodniej Ukrainy do Ukrainy Radzieckiej. Publikowa\xc5\x82 m.in. w gazecie \xe2\x80\x9eCzerwony Sztandar\xe2\x80\x9d. Od wrze\xc5\x9bnia 1940 r. nale\xc5\xbca\xc5\x82 do Zwi\xc4\x85zku Radzieckich Pisarzy Ukrainy. W latach 1942\xe2\x80\x931944 s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc5\x82 w Polskich Si\xc5\x82ach Zbrojnych w ZSRR. Od 1943 by\xc5\x82 dzia\xc5\x82aczem Zwi\xc4\x85zku Patriot\xc3\xb3w Polskich. Wtedy to napisa\xc5\x82 s\xc5\x82owa \xe2\x80\x9eMarszu 1 Korpusu\xe2\x80\x9d autorstwa Aleksandra Barchacza (Spoza g\xc3\xb3r i rzek...) dla \xc5\xbco\xc5\x82nierzy Polskich Si\xc5\x82 Zbrojnych w ZSRR._NEWLINE_Wr\xc3\xb3ci\xc5\x82 do kraju z 1 Armi\xc4\x85 Wojska Polskiego, gdzie pe\xc5\x82ni\xc5\x82 funkcj\xc4\x99 oficera politycznego. Podczas wojny pisa\xc5\x82 liryk\xc4\x99 polityczn\xc4\x85.\n_START_SECTION_\nOkres socrealizmu\n_START_PARAGRAPH_\nW latach powojennych, jeszcze w Lublinie, wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracowa\xc5\x82 z pismem \xe2\x80\x9eRzeczpospolita\xe2\x80\x9d, organem PKWN. Potem wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracowa\xc5\x82 z \xe2\x80\x9eOdrodzeniem\xe2\x80\x9d, tygodnikami \xe2\x80\x9eKu\xc5\xbanica\xe2\x80\x9d i \xe2\x80\x9eNowa Kultura\xe2\x80\x9d. Jako sekretarz Zwi\xc4\x85zku Zawodowego Literat\xc3\xb3w Polskich by\xc5\x82 jednym z g\xc5\x82\xc3\xb3wnych propagator\xc3\xb3w socrealizmu i szar\xc4\x85 eminencj\xc4\x85 literatury polskiej. Stefan Kisielewski pisa\xc5\x82 o nim: (...) sta\xc5\x82 si\xc4\x99 politrukiem od sztuki i heroldem socrealizmu. Niszczy\xc5\x82 nas wszystkich okropnie. Jedn\xc4\x85 z ofiar donos\xc3\xb3w Wa\xc5\xbcyka by\xc5\x82 Ferdynand Goetel, kt\xc3\xb3ry po denuncjacji z\xc5\x82o\xc5\xbconej przez Wa\xc5\xbcyka musia\xc5\x82 uda\xc4\x87 si\xc4\x99 na przymusow\xc4\x85 emigracj\xc4\x99. Niemniej pami\xc4\x99ta\xc5\x82 przy tym o Aleksandrze Wacie, wci\xc4\x85\xc5\xbc przebywaj\xc4\x85cym na zes\xc5\x82aniu w ZSRR, i pisa\xc5\x82 memoria\xc5\x82y w jego sprawie._NEWLINE_Napisa\xc5\x82 scenariusze do film\xc3\xb3w \xc5\x9alepy tor (1947) i Niedaleko Warszawy (1954). By\xc5\x82 autorem opracowa\xc5\x84 teoretycznych: Mickiewicz i wersyfikacja narodowa (1951), Przemiany S\xc5\x82owackiego (1955) oraz Esej o wierszu (1964)._NEWLINE_By\xc5\x82 cz\xc5\x82onkiem Polskiej Zjednoczonej Partii Robotniczej.\n_START_SECTION_\nDzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 krytyczna wobec komunizmu\n_START_PARAGRAPH_\nW wydrukowanym w 1955 w \xe2\x80\x9eNowej Kulturze\xe2\x80\x9d Poemacie dla doros\xc5\x82ych jako jeden z pierwszych z dawnych piewc\xc3\xb3w nowej epoki podj\xc4\x85\xc5\x82 pr\xc3\xb3b\xc4\x99 rozrachunku z epok\xc4\x85 stalinizmu w Polsce (krytykuj\xc4\x85c m.in. socrealizm, fa\xc5\x82sz propagandy komunistycznej i demoralizacj\xc4\x99 obyczajow\xc4\x85 robotnik\xc3\xb3w, a zw\xc5\x82aszcza jedno z g\xc5\x82\xc3\xb3wnych przedsi\xc4\x99wzi\xc4\x99\xc4\x87 stalinizmu w Polsce \xe2\x80\x93 Now\xc4\x85 Hut\xc4\x99). Utw\xc3\xb3r wywo\xc5\x82a\xc5\x82 nies\xc5\x82ychany rezonans, egzemplarze pisma sprzedawano na bazarach, a sam utw\xc3\xb3r masowo kopiowano. Podra\xc5\xbcniony aparat partyjny odwo\xc5\x82a\xc5\x82 redaktora czasopisma oraz zainicjowa\xc5\x82 zmasowany atak propagandy. Niemniej echa poematu spowodowa\xc5\x82y powo\xc5\x82anie specjalnej komisji partyjnej i odwo\xc5\x82anie zarz\xc4\x85du kombinatu oraz dymisj\xc4\x99 miejscowej organizacji PZPR, a tak\xc5\xbce zmiany na lepsze w warunkach socjalnych pracownik\xc3\xb3w. Sam Wa\xc5\xbcyk zmieni\xc5\x82 tak\xc5\xbce sw\xc3\xb3j stosunek do os\xc3\xb3b, kt\xc3\xb3re wcze\xc5\x9bniej atakowa\xc5\x82._NEWLINE_W 1957 zosta\xc5\x82 cz\xc5\x82onkiem redakcji krajowego miesi\xc4\x99cznika \xe2\x80\x9eEuropa\xe2\x80\x9d, jednak po zawieszeniu pisma przez komunistyczne w\xc5\x82adze i wstrzymania druku pierwszego numeru pod koniec tego roku wyst\xc4\x85pi\xc5\x82 z PZPR w ge\xc5\x9bcie protestu. W 1959 zosta\xc5\x82 skrytykowany przez Komitet Centralny PZPR m.in. za \xe2\x80\x9ewrog\xc4\x85 postaw\xc4\x99\xe2\x80\x9d w specjalnej uchwale partii. W 1964 Adam Wa\xc5\xbcyk podpisa\xc5\x82 si\xc4\x99 pod protestacyjnym Listem 34, przeciwstawiaj\xc4\x85cym si\xc4\x99 \xc5\x82amaniu wolno\xc5\x9bci s\xc5\x82owa w PRL. W konsekwencji w\xc5\x82adze wyda\xc5\x82y Wa\xc5\xbcykowi zakaz wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracy z polskim radiem i z telewizj\xc4\x85._NEWLINE_W marcu 1968 ponowi\xc5\x82 protest, b\xc4\x99d\xc4\x85c wraz z innymi intelektualistami sygnatariuszem listu do rektora Uniwersytetu Warszawskiego (by\xc5\x82 nim Stanis\xc5\x82aw Turski), w kt\xc3\xb3rym broni\xc5\x82 praw student\xc3\xb3w represjonowanych po sprzeciwie wobec decyzji w\xc5\x82adz PRL o usuni\xc4\x99ciu z programu Teatru Narodowego inscenizacji \xe2\x80\x9eDziad\xc3\xb3w\xe2\x80\x9d Adama Mickiewicza. W styczniu 1976 podpisa\xc5\x82 si\xc4\x99 tak\xc5\xbce pod Memoria\xc5\x82em 101, krytykuj\xc4\x85cym planowany przez ekip\xc4\x99 Edwarda Gierka projekt zmiany Konstytucji PRL (przewiduj\xc4\x85cy m.in. wpis o \xe2\x80\x9ewiecznej przyja\xc5\xbani z ZSRR\xe2\x80\x9d).\n_START_SECTION_\nT\xc5\x82umaczenia\n_START_PARAGRAPH_\nAdam Wa\xc5\xbcyk t\xc5\x82umaczy\xc5\x82 poezj\xc4\x99 francusk\xc4\x85 (Rimbaud, Apollinaire, Aragon, \xc3\x89luard), a tak\xc5\xbce dzie\xc5\x82a Horacego, Puszkina (Eugeniusz Oniegin), Blaise Cendrarsa, Gerarda de Nervala oraz Maxa Jacoba.'