b'\n_START_ARTICLE_\nKatarzyna (poemat)\n_START_PARAGRAPH_\nKatarzyna (oryg. ukr. \xd0\x9a\xd0\xb0\xd1\x82\xd0\xb5\xd1\x80\xd0\xb8\xd0\xbd\xd0\xb0) \xe2\x80\x93 poemat Tarasa Szewczenki napisany w 1838. Opublikowany w tomie Kobziarz dwa lata p\xc3\xb3\xc5\xbaniej po drobnych zmianach wprowadzonych przez cenzur\xc4\x99. Dedykowany Wasylowi \xc5\xbbukowskiemu.\n_START_SECTION_\nOkoliczno\xc5\x9bci powstania utworu\n_START_PARAGRAPH_\nPoemat Katarzyna powsta\xc5\x82 najprawdopodobniej z inspiracji romantycznym europejskim poematem lirycznym, przeniesionej we wsp\xc3\xb3\xc5\x82czesne poecie realia spo\xc5\x82eczne Ukrainy. Prawdopodobnie Szewczenko zna\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc wcze\xc5\x9bniejsze utwory poet\xc3\xb3w i pisarzy rosyjskich, poruszaj\xc4\x85cych problem ubogiej dziewczyny uwiedzionej i porzuconej przez szlachcica (np. Biedna Liza Niko\xc5\x82aja Karamzina, Eda Eugeniusza Baraty\xc5\x84skiego).\n_START_SECTION_\nTre\xc5\x9b\xc4\x87\n_START_PARAGRAPH_\nPoemat rozpoczyna si\xc4\x99 wezwaniem do dziewcz\xc4\x85t ukrai\xc5\x84skich, by nie wchodzi\xc5\x82y w zwi\xc4\x85zki uczuciowe z Moskalami (tj. \xc5\xbco\xc5\x82nierzami rosyjskimi). Zdaniem podmiotu lirycznego relacja taka mo\xc5\xbce sko\xc5\x84czy\xc4\x87 si\xc4\x99 jedynie nieszcz\xc4\x99\xc5\x9bciem, czego przyk\xc5\x82adem ma by\xc4\x87 los tytu\xc5\x82owej bohaterki poematu._NEWLINE_Katarzyna, wiejska dziewczyna, wbrew ostrze\xc5\xbceniom rodzic\xc3\xb3w spotyka\xc5\x82a si\xc4\x99 noc\xc4\x85 z \xc5\xbco\xc5\x82nierzem rosyjskim imieniem Iwan, nie dbaj\xc4\x85c o z\xc5\x82\xc4\x85 opini\xc4\x99 w\xc5\x9br\xc3\xb3d ludzi, jak\xc4\x85 w ten spos\xc3\xb3b zdoby\xc5\x82a. Nieoczekiwanie \xc5\xbco\xc5\x82nierz zosta\xc5\x82 wezwany do udania si\xc4\x99 na front, przed odjazdem obieca\xc5\x82 jednak Katarzynie, \xc5\xbce je\xc5\x9bli nie zginie, wr\xc3\xb3ci, by si\xc4\x99 z ni\xc4\x85 o\xc5\xbceni\xc4\x87. Po jego odje\xc5\xbadzie dziewczyna odkry\xc5\x82a, \xc5\xbce jest w ci\xc4\x85\xc5\xbcy; urodzi\xc5\x82a syna. Sta\xc5\x82a si\xc4\x99 obiektem plotek i szyderstw we wsi, zosta\xc5\x82a wyp\xc4\x99dzona z domu przez rodzic\xc3\xb3w. Opu\xc5\x9bci\xc5\x82a z dzieckiem rodzinn\xc4\x85 wie\xc5\x9b, chc\xc4\x85c piechot\xc4\x85 uda\xc4\x87 si\xc4\x99 do Moskwy i tam odnale\xc5\xba\xc4\x87 ukochanego. Po wielu upokorzeniach i trudach spotka\xc5\x82a wreszcie Iwana na go\xc5\x9bci\xc5\x84cu, na czele oddzia\xc5\x82u konnicy. Ten jednak odepchn\xc4\x85\xc5\x82 j\xc4\x85, nie chcia\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc przyzna\xc4\x87 si\xc4\x99 do ojcostwa jej dziecka. Oszala\xc5\x82a z rozpaczy Katarzyna zostawi\xc5\x82a dziecko przy drodze, sk\xc4\x85d zabra\xc5\x82 je le\xc5\x9bnik, sama za\xc5\x9b pobieg\xc5\x82a do lasu i rzuci\xc5\x82a si\xc4\x99 do stawu._NEWLINE_Po kilku latach drog\xc4\x85 do Kijowa szed\xc5\x82 stary lirnik, prowadzony przez nadzwyczajnej urody ch\xc5\x82opczyka. Nagle drog\xc4\x85 przeje\xc5\xbcd\xc5\xbca\xc5\x82 wspania\xc5\x82y, sze\xc5\x9bciokonny w\xc3\xb3z, a w nim zamo\xc5\xbcne rosyjskie ma\xc5\x82\xc5\xbce\xc5\x84stwo z dzie\xc4\x87mi. Jad\xc4\x85ca powozem kobieta wezwa\xc5\x82a ch\xc5\x82opca do siebie, by da\xc4\x87 mu grosz ja\xc5\x82mu\xc5\xbcny. Jej m\xc4\x85\xc5\xbc odwr\xc3\xb3ci\xc5\x82 g\xc5\x82ow\xc4\x99 - pozna\xc5\x82 w dziecku w\xc5\x82asnego syna.\n_START_SECTION_\nForma utworu\n_START_PARAGRAPH_\nW poemacie g\xc5\x82\xc3\xb3wna tre\xc5\x9b\xc4\x87 fabularna przeplata si\xc4\x99 z refleksj\xc4\x85 moralno-filozoficzn\xc4\x85 nad opisywanymi wydarzeniami, pot\xc4\x99pienie post\xc4\x99powania rosyjskiego \xc5\xbco\xc5\x82nierza i skarga nad losem Katarzyny - z ostrze\xc5\xbceniem dla innych dziewcz\xc4\x85t, by nie powtarza\xc5\x82y jej b\xc5\x82\xc4\x99du. Podmiot liryczny pyta o przyczyny z\xc5\x82a i niesprawiedliwo\xc5\x9bci na \xc5\x9bwiecie, kt\xc3\xb3rych symbolem staje si\xc4\x99 los tytu\xc5\x82owej bohaterki, nie jest jednak w stanie znale\xc5\xba\xc4\x87 na nie odpowiedzi - zna je tylko B\xc3\xb3g. Dzie\xc5\x82o zawiera r\xc3\xb3wnocze\xc5\x9bnie liczne opisy ukrai\xc5\x84skiej przyrody, kt\xc3\xb3rej pi\xc4\x99kno - dziki las, kwitn\xc4\x85cy sad, step - pozostaje w silnym kontra\xc5\x9bcie z tragicznym losem g\xc5\x82\xc3\xb3wnej bohaterki (podobny zabieg zostanie zastosowany w poemacie Sen)._NEWLINE_Poemat by\xc5\x82 t\xc5\x82umaczony na j\xc4\x99zyk polski przez Bohdana \xc5\x81epkiego, Antoniego Gorza\xc5\x82czy\xc5\x84skiego i W\xc5\x82adys\xc5\x82awa Syrokoml\xc4\x99, za\xc5\x9b fragmentarycznie - tak\xc5\xbce przez Leonarda Sowi\xc5\x84skiego.'