b'\n_START_ARTICLE_\nOrkiestry w Bydgoszczy\n_START_SECTION_\nTradycje\n_START_PARAGRAPH_\nPr\xc3\xb3by organizacji zawodowej orkiestry miejskiej w Bydgoszczy podejmowano ju\xc5\xbc w ko\xc5\x84cu XIX wieku. W 1898 r. powsta\xc5\x82o niemieckie Towarzystwo Orkiestrowe. Pocz\xc4\x85wszy od lat 80. XIX w. do miasta przybywali znani w \xc5\x9bwiecie soli\xc5\x9bci i zespo\xc5\x82y, m.in.: 80-osobowa orkiestra z mediola\xc5\x84skiej \xe2\x80\x9eLa Scali\xe2\x80\x9d pod dyrekcj\xc4\x85 Pietro Mascagniego (1899), orkiestra Johanna Straussa, kierowana przez syna s\xc5\x82ynnego muzyka \xe2\x80\x93 Eduarda Straussa (1900), orkiestra z Meiningen, pod dyrekcj\xc4\x85 Hansa von B\xc3\xbclowa (1885) i Maxa von Regera (1912). W 1905 r. powo\xc5\x82ano pierwszy zawodowy zesp\xc3\xb3\xc5\x82 orkiestralny w Bydgoszczy, z\xc5\x82o\xc5\xbcony z pedagog\xc3\xb3w Bydgoskiego Konserwatorium Muzycznego. Na jego czele stan\xc4\x99li: Arnold Schattschneider, Wilhelm von Winterfeld i Emil Bergman._NEWLINE_Po w\xc5\x82\xc4\x85czeniu Bydgoszczy do odrodzonego pa\xc5\x84stwa polskiego w 1920 r. wydarzeniami artystycznymi by\xc5\x82y koncerty symfoniczne zespo\xc5\x82\xc3\xb3w go\xc5\x9bcinnych. Dzia\xc5\x82aj\xc4\x85ce w Bydgoszczy towarzystwa niemieckie zaprasza\xc5\x82y orkiestry zespo\xc5\x82y operowe, kameralne i solist\xc3\xb3w, g\xc5\x82\xc3\xb3wnie z Berlina, Drezna, Gda\xc5\x84ska i Kr\xc3\xb3lewca. Polskie \xc5\x9brodowisko muzyczne d\xc4\x85\xc5\xbcy\xc5\x82o do powo\xc5\x82ania w\xc5\x82asnej, miejskiej orkiestry symfonicznej. Gdy w 1922 r. zawi\xc4\x85za\xc5\x82o si\xc4\x99 Bydgoskie Towarzystwo Muzyczne, jedn\xc4\x85 z jego sekcji by\xc5\x82a sekcja orkiestralna pod kierownictwem Zygmunta Urbanyi. Jednak\xc5\xbce mimo usilnych stara\xc5\x84, nie dosz\xc5\x82o w latach 20. do powstania zespo\xc5\x82u symfonicznego, zdolnego do produkcji na wysokim poziomie artystycznym. W mi\xc4\x99dzyczasie zadowala\xc5\x82a gusty meloman\xc3\xb3w agenda koncertowa Towarzystwa Muzycznego, kt\xc3\xb3ra do 1930 r. organizowa\xc5\x82a systematycznie wyst\xc4\x99py z oddzia\xc5\x82em wybitnych polskich i zagranicznych artyst\xc3\xb3w, koncerty orkiestr miejscowych, wojskowych, orkiestry Bydgoskiego Konserwatorium Muzycznego pod dyrekcj\xc4\x85 Wilhelma von Winterfelda, a tak\xc5\xbce orkiestr z innych miast, jak np. orkiestry Teatru Wielkiego w Poznaniu._NEWLINE_W styczniu 1936 r., dzi\xc4\x99ki spo\xc5\x82ecznej inicjatywie muzyk\xc3\xb3w, zawi\xc4\x85za\xc5\x82a si\xc4\x99, na zasadzie dobrowolno\xc5\x9bci \xe2\x80\x93 Miejska Orkiestra Symfoniczna. Pierwotnie zespo\xc5\x82em dyrygowa\xc5\x82 kapelmistrz Teatru Miejskiego Karol Kulecki, a nast\xc4\x99pnie dyrektor Bydgoskiego Konserwatorium Muzycznego Wilhelm von Winterfeld, kt\xc3\xb3ry przewodniczy\xc5\x82 inauguracyjnemu koncertowi 8 maja 1936 r. w sali \xe2\x80\x9eStrzelnicy\xe2\x80\x9d przy ul. Toru\xc5\x84skiej. Podstawy organizacyjne i fachowe dla utrzymania i rozwoju bydgoskiej orkiestry symfonicznej da\xc5\x82 w nast\xc4\x99pnych latach jej kolejny dyrygent Alfons Rezler. Zasili\xc5\x82 on zesp\xc3\xb3\xc5\x82 profesorami Miejskiego Konserwatorium Muzycznego, zdolniejszymi uczniami i instrumentalistami orkiestr wojskowych. W 1938 r. mecenat nad orkiestr\xc4\x85 obj\xc4\x99\xc5\x82o Towarzystwo Muzyczne w Bydgoszczy, a w\xc5\x82adze samorz\xc4\x85dowe miasta udziela\xc5\x82y zespo\xc5\x82owi wydatnej pomocy. Opr\xc3\xb3cz miejskiej orkiestry w\xc5\x82asne zespo\xc5\x82y symfoniczne posiada\xc5\x82y: Miejskie Konserwatorium Muzyczne i Bydgoskie Konserwatorium Muzyczne. Koncerty dawa\xc5\x82y tak\xc5\xbce orkiestry i zespo\xc5\x82y organizowane przez Agencj\xc4\x99 Koncertow\xc4\x85 Towarzystwa Muzycznego w Bydgoszczy oraz orkiestry sprowadzane przez mniejszo\xc5\x9b\xc4\x87 niemieck\xc4\x85. Opr\xc3\xb3cz zespo\xc5\x82\xc3\xb3w symfonicznych, istnia\xc5\x82o kilkadziesi\xc4\x85t orkiestr d\xc4\x99tych amatorskich i zawodowych. Wyr\xc3\xb3\xc5\xbcnia\xc5\x82y si\xc4\x99 zw\xc5\x82aszcza orkiestry wojskowe \xe2\x80\x93 pu\xc5\x82kowe stacjonuj\xc4\x85cych w Bydgoszczy jednostek, orkiestra kolejowa, a tak\xc5\xbce orkiestry szkolne i zak\xc5\x82adowe. Od 1926 do 1939 r. na Placu Wolno\xc5\x9bci, naprzeciw fontanny \xe2\x80\x9ePotop\xe2\x80\x9d odbywa\xc5\x82y si\xc4\x99 co tydzie\xc5\x84 godzinne koncerty orkiestry 61 lub 62 Pu\xc5\x82ku Piechoty Wielkopolskiej, za\xc5\x9b co niedziel\xc4\x99 \xe2\x80\x93 koncerty le\xc5\x9bne w Lesie Gda\xc5\x84skim._NEWLINE_W okresie mi\xc4\x99dzywojennym istnia\xc5\x82a w Bydgoszczy niemiecko-polska orkiestra teatralna, zapewniaj\xc4\x85ca opraw\xc4\x99 muzyczn\xc4\x85 spektakli teatralnych, operetek i wodewili wystawianych przez Deutsche B\xc3\xbchne (Scen\xc4\x99 Niemieck\xc4\x85). Jednocze\xc5\x9bnie przy Teatrze Miejskim podobn\xc4\x85 rol\xc4\x99 spe\xc5\x82nia\xc5\x82y polskie orkiestry wojskowe. Orkiestra 62 Pu\xc5\x82ku Piechoty Wielkopolskiej wyst\xc4\x99powa\xc5\x82a w operetkach w sezonie 1921-1922, za\xc5\x9b w latach 1923-1926 orkiestra 61 Pu\xc5\x82ku Piechoty Wielkopolskiej. W latach 1927-1930 w Teatrze gra\xc5\x82a orkiestra 15 Wielkopolskiego Pu\xc5\x82ku Artylerii Polowej, a w latach 30. ponownie Orkiestra 61 PP Wlkp. pod dyrekcj\xc4\x85 kapelmistrza por. Paw\xc5\x82a Kuczery, Leona Turkiewicza, a od 1933 r. Karola Kuleckiego._NEWLINE_II wojna \xc5\x9bwiatowa i lata okupacji zniszczy\xc5\x82y dorobek bydgoskich zespo\xc5\x82\xc3\xb3w, w tym Miejskiej Orkiestry Symfonicznej. Alfons Rezler poleg\xc5\x82 w kampanii wrze\xc5\x9bniowej, wielu muzyk\xc3\xb3w zgin\xc4\x99\xc5\x82o, inni rozproszyli si\xc4\x99 po \xc5\x9bwiecie. W 1940 r. przy Teatrze Miejskim Niemcy za\xc5\x82o\xc5\xbcyli w\xc5\x82asn\xc4\x85 Miejsk\xc4\x85 Orkiestr\xc4\x99 Symfoniczn\xc4\x85, kt\xc3\xb3ra poza opraw\xc4\x85 spektakli muzycznych, oferowa\xc5\x82a co roku kilkana\xc5\x9bcie koncert\xc3\xb3w symfonicznych._NEWLINE_Po zako\xc5\x84czeniu wojny wykonawc\xc4\x85 \xe2\x80\x9eartystycznego testamentu\xe2\x80\x9d Alfonsa Rezlera sta\xc5\x82 si\xc4\x99 jego m\xc5\x82odszy brat \xe2\x80\x93 Arnold, przyby\xc5\x82y do Bydgoszczy z Wilna. W maju 1945 r. zorganizowa\xc5\x82 on zesp\xc3\xb3\xc5\x82 muzyczny, zal\xc4\x85\xc5\xbcek przysz\xc5\x82ej orkiestry radiowej w Bydgoszczy, a rok p\xc3\xb3\xc5\xbaniej orkiestr\xc4\x99 symfoniczn\xc4\x85. Wraz z nim przyjecha\xc5\x82 Jerzy Jasie\xc5\x84ski, recenzent muzyczny bydgoskiego miesi\xc4\x99cznika kulturalnego \xe2\x80\x9eArkona\xe2\x80\x9d, przysz\xc5\x82y dyrektor administracyjny Pomorskiej Orkiestry Symfonicznej. Kilkunastoosobowa grupa muzyk\xc3\xb3w Arnolda Rezlera rozros\xc5\x82a si\xc4\x99 w ci\xc4\x85gu kilku miesi\xc4\x99cy i z orkiestry salonowej graj\xc4\x85cej popularny repertuar narodzi\xc5\x82a si\xc4\x99 Orkiestra Symfoniczna Polskiego Radia. W latach 1945-1955 by\xc5\x82a wizyt\xc3\xb3wk\xc4\x85 artystycznej Bydgoszczy na arenie og\xc3\xb3lnopolskiej, zyskuj\xc4\x85c za po\xc5\x9brednictwem fal rozg\xc5\x82o\xc5\x9bni du\xc5\xbc\xc4\x85 renom\xc4\x99 w kraju, a nawet za granic\xc4\x85. Oficjalny jej debiut w eterze nast\xc4\x85pi\xc5\x82 1 lipca 1945 roku. Gdy w 1950 r. pojawi\xc5\x82y si\xc4\x99 magnetofony w rozg\xc5\x82o\xc5\x9bni PR \xe2\x80\x93 rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 si\xc4\x99 drugi etap dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci orkiestry. Zacz\xc4\x99li do Bydgoszczy przyje\xc5\xbcd\xc5\xbca\xc4\x87 znani soli\xc5\x9bci i \xc5\x9bpiewacy, by nagrywa\xc4\x87 najlepsze pozycje swego repertuaru z towarzyszeniem do\xc5\x9bwiadczonej w studyjnej pracy orkiestry, m.in.: Wanda Wermi\xc5\x84ska, Antonina Kawecka, Bogdan Paprocki, Andrzej Hiolski, Jerzy Sergiusz Adamczewski, Maria Fo\xc5\x82tyn, W\xc5\x82adys\xc5\x82aw K\xc4\x99dra, Stanis\xc5\x82aw Szpinalski, Barbara Hesse-Bukowska, Bogus\xc5\x82aw Gimpel i inni. Dyrygentami Orkiestry Radiowej poza Arnoldem Rezlerem byli tak\xc5\xbce: Henryk Czy\xc5\xbc, Walerian Paw\xc5\x82owski i Zdzis\xc5\x82aw Wendy\xc5\x84ski._NEWLINE_Muzycy Rezlera, pocz\xc4\x85wszy od 1946 r. wsp\xc3\xb3\xc5\x82tworzyli nowo powsta\xc5\x82\xc4\x85 Miejsk\xc4\x85 Orkiestr\xc4\x99 Symfoniczn\xc4\x85. Szczeg\xc3\xb3ln\xc4\x85 okoliczno\xc5\x9bci\xc4\x85, kt\xc3\xb3ra zadecydowa\xc5\x82a o podj\xc4\x99ciu przez w\xc5\x82adze miasta Bydgoszczy decyzji o utworzeniu tej orkiestry by\xc5\x82y obchody 600-lecia nadania praw miejskich miastu przez kr\xc3\xb3la Kazimierza Wielkiego. Wiosn\xc4\x85 1945 r. przy Rozg\xc5\x82o\xc5\x9bni Pomorskiej Polskiego Radia w Bydgoszczy powsta\xc5\x82a tzw. Ma\xc5\x82a Orkiestra Symfoniczna pod kierownictwem Arnolda Rezlera. Pierwszy jej wyst\xc4\x99p odby\xc5\x82 si\xc4\x99 w marcu 1946 r. w auli Gimnazjum Kupieckiego w Bydgoszczy. Jednym z wa\xc5\xbcniejszych wydarze\xc5\x84 obchod\xc3\xb3w 600-lecia lokacji miasta by\xc5\x82 wyst\xc4\x99p orkiestry 7 maja 1946 r. w sali nowo otwartego Pomorskiego Domu Sztuki przy ul. Gda\xc5\x84skiej 20. Wiosn\xc4\x85 i latem 1946 r. orkiestra gra\xc5\x82a kilka koncert\xc3\xb3w z udzia\xc5\x82em znanych polskich pianist\xc3\xb3w: Stanis\xc5\x82awa Szpinalskiego, Zdzis\xc5\x82awa Drzewieckiego, czy te\xc5\xbc skrzypaczki Ireny Dubiskiej, w ramach Festiwalu Muzyki Polskiej. Jesieni\xc4\x85 1946 r. wprowadzono now\xc4\x85 nazw\xc4\x99 zespo\xc5\x82u: Pomorska Orkiestra Symfoniczna i rozszerzono jego dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 (koncerty symfoniczne, poranki, koncerty popularne, terenowe). Zesp\xc3\xb3\xc5\x82 ten pod kierunkiem Arnolda Rezlera, potem Mieczys\xc5\x82awa Tomaszewskiego, przy wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracy dyrygent\xc3\xb3w Olgierda Straszy\xc5\x84skiego, Edwarda Burego, Tadeusza Wilczaka, Jerzego Procnera i Romana Mackiewicza dociera\xc5\x82 z muzyk\xc4\x85 klasyczn\xc4\x85, romantyczn\xc4\x85 i wsp\xc3\xb3\xc5\x82czesn\xc4\x85 do mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w wojew\xc3\xb3dztwa pomorskiego. Realizowa\xc5\x82 symfoniczny, d\xc5\x82ugofalowy program koncertowy w Bydgoszczy, Toruniu, Inowroc\xc5\x82awiu i W\xc5\x82oc\xc5\x82awku, uczestniczy\xc5\x82 w wykonawstwie operomonta\xc5\xbcy i dzie\xc5\x82 kantatowo-oratoryjnych._NEWLINE_Z dniem 1 stycznia 1953 roku Pomorska Orkiestra Symfoniczna zosta\xc5\x82a upa\xc5\x84stwowiona i przyj\xc4\x99\xc5\x82a nazw\xc4\x99 Pa\xc5\x84stwowej Filharmonii Pomorskiej w Bydgoszczy. Jednocze\xc5\x9bnie Ministerstwo Kultury w Warszawie uzna\xc5\x82o w tej sytuacji za zb\xc4\x99dne istnienie w Bydgoszczy drugiej orkiestry symfonicznej przy Rozg\xc5\x82o\xc5\x9bni Polskiego Radia. W konsekwencji Arnolda Rezlera wraz z cz\xc4\x99\xc5\x9bci\xc4\x85 Radiowej Orkiestry Symfonicznej przeniesiono do Filharmonii Narodowej w Warszawie. Ostoj\xc4\x85 muzyki na najwy\xc5\xbcszym poziomie w Bydgoszczy pozosta\xc5\x82a Filharmonia Pomorska, dla kt\xc3\xb3rej w latach 1954-1958 zbudowano nowy okaza\xc5\x82y budynek. Orkiestry i zespo\xc5\x82y powsta\xc5\x82e przy tej plac\xc3\xb3wce sta\xc5\x82y si\xc4\x99 na d\xc5\x82ugie lata muzyczn\xc4\x85 wizyt\xc3\xb3wk\xc4\x85 Bydgoszczy i regionu, koncertuj\xc4\x85c w Polsce i na \xc5\x9bwiecie, nagrywaj\xc4\x85c p\xc5\x82yty, wykonuj\xc4\x85c prawykonania polskich wsp\xc3\xb3\xc5\x82czesnych kompozytor\xc3\xb3w._NEWLINE_Opr\xc3\xb3cz zawodowych Orkiestr Filharmonii, Capelli Bydgostiensis i Opery bydgoskiej, istnia\xc5\x82y tak\xc5\xbce orkiestry p\xc3\xb3\xc5\x82zawodowe i amatorskie: Orkiestra ZNTK, b\xc4\x99d\xc4\x85ca kontynuatork\xc4\x85 tradycji kolejarzy z okresu mi\xc4\x99dzywojennego, Orkiestra Reprezentacyjna Pomorskiego Okr\xc4\x99gu Wojskowego, kilka orkiestr szkolnych z najpopularniejsz\xc4\x85 Orkiestr\xc4\x85 Zespo\xc5\x82u Szk\xc3\xb3\xc5\x82 Elektronicznych kierowan\xc4\x85 przez Leona Eliasza, orkiestry akademickie szk\xc3\xb3\xc5\x82 muzycznych w Bydgoszczy. Po 1990 r. powsta\xc5\x82o kilka nowych zespo\xc5\x82\xc3\xb3w kameralnych i symfonicznych, z kt\xc3\xb3rych wyr\xc3\xb3\xc5\xbcnia si\xc4\x99 m.in. Orkiestra Symfonik\xc3\xb3w Bydgoskich, Kwartet Pomorski i inne.'