b'\n_START_ARTICLE_\nJan Strelau\n_START_SECTION_\nWykszta\xc5\x82cenie i dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 zawodowa\n_START_PARAGRAPH_\nStudia rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 na Katolickim Uniwersytecie Lubelskim, po dw\xc3\xb3ch latach przeni\xc3\xb3s\xc5\x82 si\xc4\x99 na Uniwersytet Warszawski, gdzie w 1958 uko\xc5\x84czy\xc5\x82 psychologi\xc4\x99. Od tego czasu do 2001 pozostawa\xc5\x82 pracownikiem naukowym tej uczelni, przechodz\xc4\x85c kolejne szczeble kariery zawodowej. W 1963 uzyska\xc5\x82 stopie\xc5\x84 naukowy doktora. Habilitowa\xc5\x82 si\xc4\x99 w 1968 na podstawie rozprawy zatytu\xc5\x82owanej Temperament i typ uk\xc5\x82adu nerwowego. W 1976 otrzyma\xc5\x82 tytu\xc5\x82 profesora nauk humanistycznych i obj\xc4\x85\xc5\x82 stanowisko profesora nadzwyczajnego. W 1982 zosta\xc5\x82 profesorem zwyczajnym. W latach 1978\xe2\x80\x931981 pe\xc5\x82ni\xc5\x82 funkcj\xc4\x99 dyrektora Instytutu Psychologii. By\xc5\x82 organizatorem i nast\xc4\x99pnie kierownikiem (1984\xe2\x80\x932001) pierwszej w Polsce Katedry Psychologii R\xc3\xb3\xc5\xbcnic Indywidualnych na Wydziale Psychologii, a tak\xc5\xbce tw\xc3\xb3rc\xc4\x85 i kierownikiem (1998\xe2\x80\x932001) Interdyscyplinarnego Centrum Genetyki Zachowania._NEWLINE_By\xc5\x82 pierwszym przewodnicz\xc4\x85cym Europejskiego Towarzystwa Psychologii Osobowo\xc5\x9bci (1984\xe2\x80\x931988), przewodniczy\xc5\x82 tak\xc5\xbce Mi\xc4\x99dzynarodowemu Towarzystwu Psychologii R\xc3\xb3\xc5\xbcnic Indywidualnych (1993\xe2\x80\x931995). Zajmowa\xc5\x82 stanowiska wiceprezydenta Mi\xc4\x99dzynarodowej Unii Nauk Psychologicznych (1996\xe2\x80\x932000) oraz wiceprezesa Polskiej Akademii Nauk (2002\xe2\x80\x932006). Obejmowa\xc5\x82 funkcje redakcyjne w czasopismach naukowych, tj. \xe2\x80\x9ePolish Psychological Bulletin\xe2\x80\x9d, \xe2\x80\x9eEuropean Psychologist\xe2\x80\x9d i \xe2\x80\x9eAkademia. Magazyn Polskiej Akademii Nauk\xe2\x80\x9d. By\xc5\x82 sekretarzem generalnym i cz\xc5\x82onkiem prezydium zarz\xc4\x85du Polskiego Towarzystwa Psychologicznego. Jest cz\xc5\x82onkiem Europejskiej Akademii Nauk (Academia Europaea), cz\xc5\x82onkiem rzeczywistym Polskiej Akademii Nauk i cz\xc5\x82onkiem zagranicznym Fi\xc5\x84skiej Akademii Nauk i Literatury._NEWLINE_Pod jego kierunkiem w 1992 stopie\xc5\x84 naukowy doktora uzyska\xc5\x82 Bogdan Zawadzki._NEWLINE_W 2001 przeni\xc3\xb3s\xc5\x82 si\xc4\x99 do Szko\xc5\x82y Wy\xc5\xbcszej Psychologii Spo\xc5\x82ecznej, gdzie zosta\xc5\x82 pierwszym dziekanem Wydzia\xc5\x82u Psychologii. W 2002 obj\xc4\x85\xc5\x82 stanowisko prorektora ds. nauki i wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracy mi\xc4\x99dzynarodowej, a w 2010 prorektora ds. nauki, kt\xc3\xb3r\xc4\x85 to funkcj\xc4\x99 pe\xc5\x82ni\xc5\x82 do 2012. Nast\xc4\x99pnie zosta\xc5\x82 przewodnicz\xc4\x85cym rady powierniczej tej uczelni.\n_START_SECTION_\nBadania naukowe\n_START_PARAGRAPH_\nJan Strelau jest autorem Regulacyjnej Teorii Temperamentu (RTT), koncentruj\xc4\x85cej si\xc4\x99 na formalnych aspektach zachowania obejmuj\xc4\x85cych charakterystyk\xc4\x99 energetyczn\xc4\x85 (E) i temporaln\xc4\x85 (T), na kt\xc3\xb3re sk\xc5\x82adaj\xc4\x85 si\xc4\x99 takie cechy jak wra\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 sensoryczna, reaktywno\xc5\x9b\xc4\x87 emocjonalna, wytrzyma\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 i aktywno\xc5\x9b\xc4\x87 (E) oraz \xc5\xbcwawo\xc5\x9b\xc4\x87 i perseweratywno\xc5\x9b\xc4\x87 (T). Do ich pomiaru s\xc5\x82u\xc5\xbcy skonstruowany przez niego i Bogdana Zawadzkiego inwentarz Formalna Charakterystyka Zachowania \xe2\x80\x93 Kwestionariusz Temperamentu. FCZ-KT zosta\xc5\x82 zaadaptowany do wielu wersji j\xc4\x99zykowych, podobnie jak Kwestionariusz Temperamentu rozpowszechniony zagranic\xc4\x85 jako Strelau Temperament Inventory (STI), a od 1998 w nowej adaptacji jako Kwestionariusz PTS (kt\xc3\xb3ry stworzy\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc z Bogdanem Zawadzkim) znany jako Pavlovian Temperament Survey (PTS) zaadaptowany do 16 wersji j\xc4\x99zykowych._NEWLINE_Badania prowadzone w ramach RTT koncentruj\xc4\x85 si\xc4\x99 na funkcjonalnej roli temperamentu w procesie adaptacji, ze szczeg\xc3\xb3lnym uwzgl\xc4\x99dnieniem funkcjonowania cz\xc5\x82owieka w warunkach trudnych (stresowych), a tak\xc5\xbce na jego znaczeniu jako jednego z czynnik\xc3\xb3w wp\xc5\x82ywaj\xc4\x85cych na zaburzenia w zachowaniu (m.in. PTSD). W ramach licznych bada\xc5\x84 prowadzonych w paradygmacie genetyki zachowania Jan Strelau i jego wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracownicy wykazali, \xc5\xbce za r\xc3\xb3\xc5\xbcnice indywidualne w cechach temperamentu w oko\xc5\x82o 40% odpowiada czynnik genetyczny, co podkre\xc5\x9bla rol\xc4\x99 \xc5\x9brodowiska, w tym g\xc5\x82\xc3\xb3wnie \xc5\x9brodowiska specyficznego (dla ka\xc5\xbcdego cz\xc5\x82onka rodziny) w kszta\xc5\x82towaniu cech temperamentu.'