b'\n_START_ARTICLE_\nPomnik Bohater\xc3\xb3w na Cytadeli w Poznaniu\n_START_SECTION_\nCharakterystyka\n_START_PARAGRAPH_\nObiekt, stanowi\xc4\x85cy dominant\xc4\x99 zespo\xc5\x82u cmentarnego pozna\xc5\x84skiej Cytadeli, ma 23 metry wysoko\xc5\x9bci. Zrealizowany wed\xc5\x82ug projektu Stanis\xc5\x82awa Pog\xc3\xb3rskiego i Tadeusza P\xc5\x82o\xc5\x84czaka we wrze\xc5\x9bniu 1945, przy wsp\xc3\xb3\xc5\x82udziale \xc5\xbco\xc5\x82nierzy radzieckich. Pod obelisk podprowadza szeroko zakrojona kompozycja, kt\xc3\xb3rej g\xc5\x82\xc3\xb3wnym elementem s\xc4\x85 szerokie schody od ul. Armii Pozna\xc5\x84, na kt\xc3\xb3rych pocz\xc4\x85tku (na flankach) stoj\xc4\x85 cztery haubice rosyjskie, kalibru 152,4 mm. D\xc3\xb3\xc5\x82 obelisku zdobi\xc4\x85 socrealistyczne p\xc5\x82askorze\xc5\xbaby militarne Bazylego Wojtowicza i Czes\xc5\x82awa Wo\xc5\xbaniaka._NEWLINE_Dawniej na wierzcho\xc5\x82ku pomnika znajdowa\xc5\x82a si\xc4\x99 pod\xc5\x9bwietlona 1,5-metrowa czerwona gwiazda. W 1989 prezydent Poznania Andrzej Wituski otrzymywa\xc5\x82 anonimy, z gro\xc5\xbabami wysadzenia obelisku, je\xc5\x9bli nie b\xc4\x99dzie ona zdj\xc4\x99ta. W 1990 sowiecki symbol zosta\xc5\x82 samowolnie zdemontowany przez stra\xc5\xbcak\xc3\xb3w (prawdopodobnie z ul. Masztalarskiej) i przechowany do czasu przekazania w zbiory Muzeum Historii Miasta Poznania w grudniu 2010. W 1997, za\xc5\xbcegnuj\xc4\x85c afer\xc4\x99 dyplomatyczn\xc4\x85, miasto wiesza w po\xc5\x82owie wysoko\xc5\x9bci obelisku gwiazd\xc4\x99 odlan\xc4\x85 z br\xc4\x85zu._NEWLINE_W walkach o Pozna\xc5\x84 zgin\xc4\x99\xc5\x82o oko\xc5\x82o 10\xc2\xa0000 \xc5\xbco\xc5\x82nierzy Armii Czerwonej, z czego 5829 pochowanych jest na cmentarzu wok\xc3\xb3\xc5\x82 pomnika (reszta na cmentarzu mi\xc5\x82ostowskim).\n_START_SECTION_\nHistoria budowy\n_START_PARAGRAPH_\nKonkurs architektoniczny na kszta\xc5\x82t pomnika zosta\xc5\x82 og\xc5\x82oszony 4 sierpnia 1945 r., a rozstrzygni\xc4\x99ty 18 sierpnia 1945 r. Pierwsza nagroda nie zosta\xc5\x82a przyznana; natomiast przyznano dwie nagrody drugie - otrzyma\xc5\x82y je propozycja Tadeusza P\xc5\x82o\xc5\x84czaka i Stanis\xc5\x82awa Pog\xc3\xb3rskiego oraz propozycja kapitana Micha\xc5\x82a Bu\xc5\x82awiencewa. Trzeci\xc4\x85 nagrod\xc4\x99 otrzyma\xc5\x82a praca Jana Cie\xc5\x9bli\xc5\x84skiego i Bazylego Wojtowicza. 43 prace, kt\xc3\xb3re wp\xc5\x82yn\xc4\x99\xc5\x82y na konkurs, by\xc5\x82y eksponowane w gmachu Muzeum Wielkopolskiego pocz\xc4\x85wszy od 1 wrze\xc5\x9bnia 1945. 20 wrze\xc5\x9bnia 1945 Komitet Obywatelski Budowy Pomnika Bohater\xc3\xb3w dokona\xc5\x82 wyboru Komitetu Wykonawczego. Na jego czele stan\xc4\x85\xc5\x82 rektor UAM Stefan D\xc4\x85browski, a cz\xc5\x82onkami byli m.in. Tadeusz Nowak, Jan Cie\xc5\x9bli\xc5\x84ski, Jan Izydorczyk, Stanis\xc5\x82aw Idzior, Jan Janasek, ks. Stanis\xc5\x82aw Mizio\xc5\x82ek i Edmund Pszcz\xc3\xb3\xc5\x82kowski. Komitet zbiera\xc5\x82 datki na budow\xc4\x99, a tak\xc5\xbce organizowa\xc5\x82 ochotnik\xc3\xb3w do pomocy brygadom radzieckim (kierownikiem technicznym budowy by\xc5\x82 kpt. Iwan Kamujkow), buduj\xc4\x85cym monument (m.in. zatrudniono tu pracownik\xc3\xb3w Cegielskiego, tramwajarzy, kolejarzy, student\xc3\xb3w, pocztowc\xc3\xb3w i cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w ZWM). Entuzjazm dla budowy nie by\xc5\x82 zbyt wysoki, w zwi\xc4\x85zku z czym ju\xc5\xbc 22 pa\xc5\xbadziernika 1945 Rada Miejska wezwa\xc5\x82a wszystkich m\xc4\x99\xc5\xbcczyzn z miasta w wieku od 18 do 60 lat do bezp\xc5\x82atnego udzia\xc5\x82u w budowie lub zap\xc5\x82acenia ekwiwalentu w wysoko\xc5\x9bci 50 z\xc5\x82otych. Kierownictwo budowy mie\xc5\x9bci\xc5\x82o si\xc4\x99 przy ul. Pu\xc5\x82askiego 17. Uroczysto\xc5\x9b\xc4\x87 ods\xc5\x82oni\xc4\x99cia monumentu odby\xc5\x82a si\xc4\x99 18 listopada 1945. Po odegraniu hymn\xc3\xb3w polskiego i radzieckiego wst\xc4\x99g\xc4\x99 przeci\xc4\x85\xc5\x82 pu\xc5\x82kownik Gienadij Woronow, przedstawiciel genera\xc5\x82a Wasilija Czujkowa. Przemawiali te\xc5\xbc pu\xc5\x82kownik gwardii W\xc5\x82adimir Szmigiel (komendant garnizonu), wojewoda Feliks Widy-Wirski, prezydent Stanis\xc5\x82aw Sroka i rektor UAM Stefan Tytus D\xc4\x85browski. Wystrzelono tak\xc5\xbce salw\xc4\x99 z armat. Po ods\xc5\x82oni\xc4\x99ciu odby\xc5\x82a si\xc4\x99 defilada piechoty i kawalerii radzieckiej, kompanii Wojska Polskiego, Milicji Obywatelskiej, stra\xc5\xbcak\xc3\xb3w i Cytadelowc\xc3\xb3w. Rosjanie zaci\xc4\x85gn\xc4\x99li wart\xc4\x99 honorow\xc4\x85.'