b'\n_START_ARTICLE_\nAEG C.IV\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nAEG C.IV by\xc5\x82 nast\xc4\x99pc\xc4\x85 wcze\xc5\x9bniejszych modeli firmy AEG: C.I i C.II. Zaprojektowano go na prze\xc5\x82omie 1915/1916 r., prototyp oblatano na pocz\xc4\x85tku 1916 roku. W maszynie powi\xc4\x99kszono rozpi\xc4\x99to\xc5\x9b\xc4\x87 skrzyde\xc5\x82, wyposa\xc5\xbcono j\xc4\x85 w mocniejszy silnik i dodano zsynchronizowany karabin maszynowy pilota. Aby poprawi\xc4\x87 stateczno\xc5\x9b\xc4\x87 maszyny, przed\xc5\x82u\xc5\xbcono o 2 prz\xc4\x99s\xc5\x82a kratownicy kad\xc5\x82ub (0,85 m), nazywaj\xc4\x85c t\xc4\x99 wersj\xc4\x99 v.R (verl\xc3\xa4ngernen Rumpf)._NEWLINE_W 1917 roku opracowano powi\xc4\x99kszon\xc4\x85 wersj\xc4\x99 C.IVN, przeznaczon\xc4\x85 do nocnego bombardowania, z silnikiem Benz Bz.III. W latach 1916-1917 zbudowano 658 samolot\xc3\xb3w C.IV, nie tylko w wytw\xc3\xb3rni macierzystej, ale tak\xc5\xbce na licencji w zak\xc5\x82adach Fokkera (zbudowano tam 250 egzemplarzy wersji C.IVa z silnikiem Argus As.III o mocy 132 kW (180 KM).\n_START_SECTION_\nOpis konstrukcji\n_START_PARAGRAPH_\nBy\xc5\x82 to dwumiejscowy dwup\xc5\x82at konstrukcji mieszanej z przewag\xc4\x85 element\xc3\xb3w metalowych. Kad\xc5\x82ub stanowi\xc5\x82a spawana z rur stalowych kratownica kryta z g\xc3\xb3ry sklejk\xc4\x85, za\xc5\x9b d\xc3\xb3\xc5\x82 i boki p\xc5\x82\xc3\xb3tnem; skrzyd\xc5\x82a o du\xc5\xbcym wyd\xc5\x82u\xc5\xbceniu z d\xc5\xbawigarami z rur stalowych z drewnianymi \xc5\xbcebrami kryte p\xc5\x82\xc3\xb3tnem, po\xc5\x82\xc4\x85czone ze sob\xc4\x85 stojakami z rur stalowych; lotki tylko na g\xc3\xb3rnym p\xc5\x82acie. Usterzenie o p\xc5\x82askim profilu r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc z rurek stalowych, kryte p\xc5\x82\xc3\xb3tnem, statecznik pionowy wsparty zastrza\xc5\x82ami. Nap\xc4\x99d najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej stanowi\xc5\x82 6-cylindrowy silnik rz\xc4\x99dowy Mercedes D.III o mocy 118 kW (160 KM), z metalow\xc4\x85 os\xc5\x82on\xc4\x85 i charakterystycznym kolektorem wydechowym z wylotem wysoko ponad g\xc3\xb3rnym p\xc5\x82atem (w samolotach kompletowanych w Polsce stosowano r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc silniki Opel, Stoewer i Deutzer o mocy 132 kW (180 KM)). Podwozie klasyczne dwuko\xc5\x82owe sta\xc5\x82e z p\xc5\x82oz\xc4\x85 ogonow\xc4\x85. Uzbrojenie: 1 zsynchronizowany karabin maszynowy lMG 08/15 Spandau 7,92 mm pilota oraz ruchomy karabin maszynowy obserwatora Parabellum lMG14 7,92 mm z zapasem 500 naboi na k.m. Samolot m\xc3\xb3g\xc5\x82 tak\xc5\xbce przenosi\xc4\x87 4 bomby o masie do 90 kg, umieszczane w kabinie obserwatora.\n_START_SECTION_\nU\xc5\xbcycie w lotnictwie\n_START_PARAGRAPH_\nSamoloty AEG C.IV szeroko stosowano na froncie zachodnim do dzia\xc5\x82a\xc5\x84 rozpoznawczych, eskortuj\xc4\x85cych, bombowych i szturmowych, a tak\xc5\xbce korygowania ognia artylerii. Opr\xc3\xb3cz tego s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc5\x82y na froncie w\xc5\x82oskim, a tak\xc5\xbce w Macedonii - wchodzi\xc5\x82y w sk\xc5\x82ad si\xc5\x82 lotniczych Bu\xc5\x82garii i Turcji. W czerwcu 1917 r. na wszystkich frontach operowa\xc5\x82o ok. 170 maszyn tego typu, a w sierpniu 1918 r. ju\xc5\xbc tylko 40 sztuk. Pod koniec wojny zast\xc4\x85pi\xc5\x82y je nowsze konstrukcje i wycofywano je do szk\xc3\xb3\xc5\x82 lotniczych i sk\xc5\x82adnic samolot\xc3\xb3w.\n_START_SECTION_\nS\xc5\x82u\xc5\xbcba w lotnictwie polskim\n_START_PARAGRAPH_\nW Polsce znalaz\xc5\x82o si\xc4\x99 91 sztuk tych maszyn, kt\xc3\xb3re pochodzi\xc5\x82y ze zdobyczy wojennych. Najwi\xc4\x99cej, bo a\xc5\xbc 51 p\xc5\x82atowc\xc3\xb3w zdobyto w hali Zeppelina na Winiarach, w wi\xc4\x99kszo\xc5\x9bci bez silnik\xc3\xb3w. W latach 1919-20 zmontowano w bazie \xc5\x81awica ponad 30 sztuk C.IV, wyposa\xc5\xbcaj\xc4\x85c w r\xc3\xb3\xc5\xbcne dost\xc4\x99pne silniki. Samoloty u\xc5\xbcytkowane by\xc5\x82y nast\xc4\x99pnie w polskim lotnictwie podczas wojny polsko-bolszewickiej w latach 1919-20, s\xc5\x82u\xc5\xbc\xc4\x85c m.in. w 2, 5, 8, 9, 11 i 14 Eskadrze Wywiadowczej, a tak\xc5\xbce w 21 Eskadrze Niszczycielskiej. Niemal wszystkie samoloty tego typu zosta\xc5\x82y skasowane w 1921 r. ze wzgl\xc4\x99du na du\xc5\xbce zu\xc5\xbcycie.'