b'\n_START_ARTICLE_\nEncomienda\n_START_PARAGRAPH_\nEncomienda (hiszp. encomendar: powierza\xc4\x87) \xe2\x80\x93 system niewolniczego gospodarowania i kontroli nad ludno\xc5\x9bci\xc4\x85 india\xc5\x84sk\xc4\x85 na podbitych przez Hiszpani\xc4\x99 posiad\xc5\x82o\xc5\x9bciach kolonialnych w Ameryce \xc5\x81aci\xc5\x84skiej w XVI-XVIII w._NEWLINE_Polega\xc5\x82 na zmuszaniu ludno\xc5\x9bci autochtonicznej do pracy na rzecz konkwistadora lub osadnika z Hiszpanii. Encomendero (ten, kt\xc3\xb3ry uzyska\xc5\x82 encomiend\xc4\x99) mia\xc5\x82 prawo do \xc5\x9bci\xc4\x85gania od Indian trybutu nale\xc5\xbcnego koronie hiszpa\xc5\x84skiej w zamian za opiek\xc4\x99 nad Indianami oraz szerzenie w\xc5\x9br\xc3\xb3d nich chrze\xc5\x9bcija\xc5\x84stwa. System wzorowany by\xc5\x82 na praktyce \xc5\x9bci\xc4\x85gania haraczu z ludno\xc5\x9bci muzu\xc5\x82ma\xc5\x84skiej i \xc5\xbcydowskiej w okresie rekonkwisty. Pocz\xc4\x85tkowo zbli\xc5\xbcony do niewolnictwa, nast\xc4\x99pnie upodobni\xc5\x82 si\xc4\x99 do pa\xc5\x84szczyzny._NEWLINE_W latach 1512\xe2\x88\x921513 oraz w 1542 roku Hiszpania ze wzgl\xc4\x99d\xc3\xb3w politycznych i etycznych podj\xc4\x99\xc5\x82a starania zmierzaj\xc4\x85ce do ograniczenia encomiendy. Pocz\xc4\x85tkowo encomiend\xc4\x99 mo\xc5\xbcna by\xc5\x82o dziedziczy\xc4\x87, w p\xc3\xb3\xc5\xbaniejszym okresie mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 ta zosta\xc5\x82a zlikwidowana (formalnie w 1720 roku). Wszystkie encomiendy przesz\xc5\x82y na w\xc5\x82asno\xc5\x9b\xc4\x87 kr\xc3\xb3la na mocy dekretu z 23 pa\xc5\xbadziernika 1718 roku i odt\xc4\x85d dochody z nich mia\xc5\x82y s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc4\x87 obronno\xc5\x9bci Nowego \xc5\x9awiata oraz r\xc3\xb3\xc5\xbcnym celom charytatywnym. Faktycznie istnia\xc5\x82a do pocz\xc4\x85tku XIX w._NEWLINE_Podobne systemy wyzysku funkcjonowa\xc5\x82y w portugalskich, holenderskich i francuskich posiad\xc5\x82o\xc5\x9bciach kolonialnych. Jednak encomienda rozpowszechni\xc5\x82a si\xc4\x99 g\xc5\x82\xc3\xb3wnie w Meksyku i Peru, daj\xc4\x85c pocz\xc4\x85tek p\xc3\xb3\xc5\xbaniejszym latyfundiom i prowadz\xc4\x85c do wyzysku i marginalizacji Indian.'