b'\n_START_ARTICLE_\nKurdystan (region autonomiczny)\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nKurdyjski region autonomiczny zosta\xc5\x82 pocz\xc4\x85tkowo utworzony w 1970 roku w wyniku porozumienia iracko-kurdyjskiego. W praktyce autonomia ta by\xc5\x82a fikcyjna a\xc5\xbc do roku 1991, kiedy to w wyniku przegranej przez Irak wojny w Zatoce ustanowiono na p\xc3\xb3\xc5\x82nocy i po\xc5\x82udniu kraju strefy wy\xc5\x82\xc4\x85czone dla lotnictwa irackiego. Do pa\xc5\xbadziernika 1991 roku si\xc5\x82y kurdyjskie wypar\xc5\x82y wojska irackie z Kurdystanu, ustanawiaj\xc4\x85c de facto niezale\xc5\xbcne pa\xc5\x84stwo kurdyjskie (nigdy jednak nie og\xc5\x82oszono niepodleg\xc5\x82o\xc5\x9bci Kurdystanu). W\xc5\x82adz\xc4\x85 w regionie podzieli\xc5\x82y si\xc4\x99 dwie konkuruj\xc4\x85ce ze sob\xc4\x85 partie: Demokratyczna Partia Kurdystanu (Mustafy Barzaniego) i Patriotyczna Unia Kurdystanu (D\xc5\xbcalala Talabaniego)._NEWLINE_Po wojnie z 2003 roku i ustanowieniu nowych w\xc5\x82adz irackich, podpisano nowe porozumienia z w\xc5\x82adzami kurdyjskimi. Nowa konstytucja Iraku z 2005 roku usankcjonowa\xc5\x82a istnienie Kurdyjskiego Rz\xc4\x85du Regionalnego posiadaj\xc4\x85cego pe\xc5\x82n\xc4\x85 wewn\xc4\x99trzn\xc4\x85 autonomi\xc4\x99 na obszarze Kurdystanu oraz przekazywanie Kurdom 20% zysk\xc3\xb3w z wydobycia ropy w polach naftowych Iraku. 7 kwietnia 2005 parlament Iraku wybra\xc5\x82 na urz\xc4\x85d prezydenta kraju D\xc5\xbcalala Talabaniego. W latach 2014\xe2\x80\x932018 prezydentem Iraku by\xc5\x82 inny kurdyjski polityk \xe2\x80\x93 Fu\xe2\x80\x99ad Masum. Region kurdyjski uzna\xc5\x82 zwierzchnictwo Iraku, ale de facto budowa\xc5\x82 samodzielne pa\xc5\x84stwo, a na granicach regionu z reszt\xc4\x85 kraju wyznaczono przej\xc5\x9bcia graniczne._NEWLINE_Region Kurdystanu, w odr\xc3\xb3\xc5\xbcnieniu od reszty Iraku by\xc5\x82 obszarem spokojnym i dobrze prosperuj\xc4\x85cym gospodarczo. Po wybuchu sunnickiej rebelii w 2014 roku i og\xc5\x82oszeniu przez dzihadyst\xc3\xb3w Pa\xc5\x84stwa Islamskiego na p\xc3\xb3\xc5\x82nocy Iraku i wschodzie Syrii, Kurdowie opanowali opuszczony przez armi\xc4\x99 rz\xc4\x85dow\xc4\x85 region Kirkuku, do kt\xc3\xb3rego ro\xc5\x9bcili sobie pretensje. Rz\xc4\x85d Iraku, oskar\xc5\xbcaj\xc4\x85c autonomi\xc4\x99 kurdyjsk\xc4\x85 o wsparcie d\xc5\xbcihadyst\xc3\xb3w, zaprzesta\xc5\x82 przekazywania Kurdystanowi dochod\xc3\xb3w z ropy naftowej, przez co Kurdowie wycofali ministr\xc3\xb3w z koalicyjnego rz\xc4\x85du Iraku._NEWLINE_Armia kurdyjska (tzw. peszmergowie) skutecznie odpar\xc5\x82a ataki Pa\xc5\x84stwa Islamskiego i aktualnie sprawuje pe\xc5\x82n\xc4\x85 kontrol\xc4\x99 nad niemal ca\xc5\x82ym p\xc3\xb3\xc5\x82nocnym Irakiem._NEWLINE_We wrze\xc5\x9bniu 2017 r. prezydent Kurdystanu Masud Barzani og\xc5\x82osi\xc5\x82 zamiar zorganizowania referendum w sprawie niepodleg\xc5\x82o\xc5\x9bci. 25 wrze\xc5\x9bnia 2017 roku odby\xc5\x82o si\xc4\x99 referendum niepodleg\xc5\x82o\xc5\x9bciowe, do kt\xc3\xb3rego uprawnionych by\xc5\x82o 4,58 mln mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w. Frekwencja wynios\xc5\x82a 72,16%, za niepodleg\xc5\x82o\xc5\x9bci\xc4\x85 zag\xc5\x82osowa\xc5\x82o 92,7% wyborc\xc3\xb3w. Chocia\xc5\xbc sam rz\xc4\x85d kurdyjski podkre\xc5\x9bla\xc5\x82 niewi\xc4\x85\xc5\xbc\xc4\x85cy i konsultacyjny charakter referendum, Irak uzna\xc5\x82 je za pretekst do zaostrzenia kursu wobec autonomii kurdyjskiej. Kr\xc3\xb3tko po referendum iracka armia i szyickie milicje po kilkudniowej kampanii opanowa\xc5\x82y wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 teren\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3re Kurdowie zdobyli w trakcie kampanii przeciwko ISIS. Wobec zako\xc5\x84czenia wojny z ISIS, USA popar\xc5\x82y rz\xc4\x85d iracki i integralno\xc5\x9b\xc4\x87 terytorialn\xc4\x85 pa\xc5\x84stwa._NEWLINE_Iracka inwazja wywo\xc5\x82a\xc5\x82a konflikt pomi\xc4\x99dzy kurdyjskimi ugrupowaniami. PUK skrytykowa\xc5\x82a referendum jako przyczyn\xc4\x99 irackiej inwazji, w odpowiedzi DPK oskar\xc5\xbcy\xc5\x82a j\xc4\x85 o zdrad\xc4\x99 i wycofanie si\xc4\x99 bez walki z teren\xc3\xb3w okupowanych w Iraku.'