b'\n_START_ARTICLE_\nSzczotka (elektrotechnika)\n_START_PARAGRAPH_\nSzczotka \xe2\x80\x93 specjalny rodzaj kontaktu elektrycznego pomi\xc4\x99dzy co najmniej dwiema ruchomymi cz\xc4\x99\xc5\x9bciami. Zazwyczaj szczotki wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracuj\xc4\x85 z komutatorem lub pier\xc5\x9bcieniami \xc5\x9blizgowymi. Spotyka si\xc4\x99 jednak r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc inne rodzaje kontakt\xc3\xb3w, jak to ma miejsce np. w autotransformatorze lub potencjometrze drutowym, gdzie szczotka jest przesuwana bezpo\xc5\x9brednio po uzwojeniu.\n_START_SECTION_\nKonstrukcja szczotek\n_START_PARAGRAPH_\nW zale\xc5\xbcno\xc5\x9bci od rodzaju kontaktu i wymaga\xc5\x84 konstrukcyjnych szczotka mo\xc5\xbce by\xc4\x87 wykonana ze stopu metali (np. z du\xc5\xbc\xc4\x85 zawarto\xc5\x9bci\xc4\x85 miedzi w celu uzyskania niewielkiej rezystancji) lub odpowiednio spreparowanego grafitu odpornego na \xc5\x9bcieranie._NEWLINE_Szczotki wymagaj\xc4\x85 sta\xc5\x82ego docisku, kt\xc3\xb3rego si\xc5\x82a jest z g\xc3\xb3ry okre\xc5\x9blona dla konkretnego rozwi\xc4\x85zania konstrukcyjnego. Zbyt s\xc5\x82aby docisk skutkuje nadmiernym iskrzeniem (spowodowanym \xc5\x82ukiem elektrycznym) i przyspieszonym wypalaniem miejsca kontaktu. Zbyt silny docisk powoduje zwi\xc4\x99kszone straty mocy na tarcie mechaniczne oraz szybsze \xc5\x9bcieranie kontakt\xc3\xb3w._NEWLINE_Docisk jest zazwyczaj zapewniony przez u\xc5\xbcycie odpowiednio zaprojektowanych spr\xc4\x99\xc5\xbcyn (zobacz zdj\xc4\x99cie). W miar\xc4\x99 u\xc5\xbcytkowania urz\xc4\x85dzenia nast\xc4\x99puje \xc5\x9bcieranie szczotek, kt\xc3\xb3re s\xc4\x85 ci\xc4\x85gle dociskane do miejsca kontaktu. Zachodzi wi\xc4\x99c konieczno\xc5\x9b\xc4\x87 elastycznego po\xc5\x82\xc4\x85czenia elektrycznego pomi\xc4\x99dzy sam\xc4\x85 szczotk\xc4\x85 oraz reszt\xc4\x85 uk\xc5\x82adu doprowadzaj\xc4\x85cego lub odprowadzaj\xc4\x85cego pr\xc4\x85d elektryczny. W tym celu zazwyczaj stosuje si\xc4\x99 splecion\xc4\x85 link\xc4\x99 miedzian\xc4\x85 umo\xc5\xbcliwiaj\xc4\x85c\xc4\x85 swobodne przesuwanie szczotek (zobacz zdj\xc4\x99cie)._NEWLINE_W niekt\xc3\xb3rych rozwi\xc4\x85zaniach jak np. autotransformator lub potencjometr drutowy wyst\xc4\x99puje stosunkowo niewielka pr\xc4\x99dko\xc5\x9b\xc4\x87 przesuwu szczotki, wobec czego zu\xc5\xbcycie samej szczotki jest praktycznie zaniedbywalne. Dlatego te\xc5\xbc, szczotki takie mog\xc4\x85 by\xc4\x87 na sta\xc5\x82e przymocowane do spr\xc4\x99\xc5\xbcynuj\xc4\x85cego elementu i nie musz\xc4\x85 by\xc4\x87 konstrukcyjnie przystosowane do cz\xc4\x99stej wymiany.\n_START_SECTION_\nZu\xc5\xbcywanie si\xc4\x99 szczotek\n_START_PARAGRAPH_\nW miar\xc4\x99 pracy urz\xc4\x85dzenia nast\xc4\x99puje miarowe zu\xc5\xbcywanie si\xc4\x99 szczotek, kt\xc3\xb3re co jaki\xc5\x9b czas musz\xc4\x85 by\xc4\x87 zamieniane na nowe. W przypadku wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracy z komutatorem r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc i jego powierzchnia powinna zosta\xc4\x87 poddana regularnej konserwacji w celu zniwelowania efekt\xc3\xb3w mechanicznego \xc5\x9bcierania i wypalania \xc5\x82ukiem elektrycznym.'