b'\n_START_ARTICLE_\nMillipede\n_START_PARAGRAPH_\nMillipede \xe2\x80\x93 modu\xc5\x82 polimerowej mikropami\xc4\x99ci elektromechanicznej, stworzony przez firm\xc4\x99 IBM.\n_START_SECTION_\nInformacje og\xc3\xb3lne\n_START_PARAGRAPH_\nNazwa tego nap\xc4\x99du pochodzi od angielskiego okre\xc5\x9blenia krocionoga. Jest to specjalnie zaprojektowany mikrouk\xc5\x82ad elektromechaniczny \xe2\x80\x93 czyli do\xc5\x9b\xc4\x87 rewolucyjne podej\xc5\x9bcie, gdy\xc5\xbc po\xc5\x9br\xc3\xb3d wielu rodzaj\xc3\xb3w pami\xc4\x99ci komputerowych uk\xc5\x82ady typowo mechaniczne by\xc5\x82y niezwykle rzadko stosowane. Technologia wykorzystana w Millipede jest zbli\xc5\xbcona do sposobu dzia\xc5\x82ania mikroskopu si\xc5\x82 atomowych._NEWLINE_Millipede to macierz o rozmiarach 64x64, czyli 4096 krzemowych igie\xc5\x82. Niekt\xc3\xb3rzy twierdz\xc4\x85, \xc5\xbce wyobra\xc5\xbcaj\xc4\x85 one mikroskopijnej wielko\xc5\x9bci n\xc3\xb3\xc5\xbcki i st\xc4\x85d nazwa pami\xc4\x99ci. Macierz mo\xc5\xbce przesuwa\xc4\x87 si\xc4\x99 wzd\xc5\x82u\xc5\xbc osi X i Y, po polimerowym pod\xc5\x82o\xc5\xbcu, odczytuj\xc4\x85c w ten spos\xc3\xb3b utrwalon\xc4\x85 w nim wcze\xc5\x9bniej informacj\xc4\x99. Ka\xc5\xbcda n\xc3\xb3\xc5\xbcka ma oko\xc5\x82o p\xc3\xb3\xc5\x82 mikrometra \xc5\x9brednicy i 70 mikrometr\xc3\xb3w d\xc5\x82ugo\xc5\x9bci.\n_START_SECTION_\nZapis, odczyt i kasowanie\n_START_PARAGRAPH_\nZapisanie informacji odbywa si\xc4\x99 przez wykonanie w polimerowym pod\xc5\x82o\xc5\xbcu trwa\xc5\x82ego zag\xc5\x82\xc4\x99bienia. Uzyskuje si\xc4\x99 to przy pomocy n\xc3\xb3\xc5\xbcki rozgrzanej do temperatury oko\xc5\x82o 400\xc2\xa0\xc2\xb0C._NEWLINE_Odczyt danych przyjmuje reprezentacje bitow\xc4\x85: Zag\xc5\x82\xc4\x99bienie jest traktowane jako binarna jedynka, jego brak \xe2\x80\x93 to binarne zero. Odczytowi towarzyszy rozgrzanie mikron\xc3\xb3\xc5\xbcki do temperatury ok. 350\xc2\xa0\xc2\xb0C. Proces odczytu wykorzystuje kompilacje zjawisk termicznych i elektrycznych. Rozgrzana n\xc3\xb3\xc5\xbcka przesuwaj\xc4\x85c si\xc4\x99 po powierzchni cienkiego polimeru \xe2\x80\x93 jest do\xc5\x9b\xc4\x87 dobrze izolowana termicznie \xe2\x80\x93 je\xc5\x9bli za\xc5\x9b natrafi na wy\xc5\xbc\xc5\x82obiony pit \xe2\x80\x93 ca\xc5\x82a n\xc3\xb3\xc5\xbcka zag\xc5\x82\xc4\x99bia si\xc4\x99, a izolacja termiczna mi\xc4\x99dzy rozgrzan\xc4\x85 n\xc3\xb3\xc5\xbck\xc4\x85 a podstaw\xc4\x85 chipu maleje \xe2\x80\x93 n\xc3\xb3\xc5\xbcka stygnie o kilka stopni ... co z kolei zmienia jej rezystancj\xc4\x99 \xe2\x80\x93 proces ten jest rejestrowany przez czujnik zamontowany w ramieniu ig\xc5\x82y, tym sposobem mo\xc5\xbcna zarejestrowa\xc4\x87 pity wielko\xc5\x9bci kilku nanometr\xc3\xb3w._NEWLINE_Usuwanie zapisanych danych nast\xc4\x99puje w bardzo podobny spos\xc3\xb3b, jak zapis. Mikron\xc3\xb3\xc5\xbcka wykonuje wok\xc3\xb3\xc5\x82 istniej\xc4\x85cego zag\xc5\x82\xc4\x99bienia szerzeg niewielkich dziurek, zmuszaj\xc4\x85c tym samym polimerowe pod\xc5\x82o\xc5\xbce do rozprostowania si\xc4\x99. Drugim sposobem wymazania danych jest nagrzanie wi\xc4\x99kszej powierzchni no\xc5\x9bnika do temperatury topnienia \xe2\x80\x93 powierzchnia r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc rozprostowuje si\xc4\x99, tylko \xc5\xbce mazany jest ca\xc5\x82y obszar danych za jednym razem.\n_START_SECTION_\nSzokuj\xc4\x85ca miniaturyzacja\n_START_PARAGRAPH_\nWyniki osi\xc4\x85gni\xc4\x99te przez firm\xc4\x99 IBM s\xc4\x85 naprawd\xc4\x99 imponuj\xc4\x85ce. Obecny prototyp (2007 r.) pami\xc4\x99ci wyposa\xc5\xbcono w klaster g\xc5\x82owic o wymiarze 64x64 daje to 4096 igie\xc5\x82 zdolnych do zapisywania i odczytywania informacji w spos\xc3\xb3b asynchroniczny. Ka\xc5\xbcda g\xc5\x82owica pracuje na w\xc5\x82asnym obszarze polimeru \xe2\x80\x93 a ca\xc5\x82y klaster ulega wsp\xc3\xb3lnemu pozycjonowaniu. Wymiary jednej ig\xc5\x82y to obecnie oko\xc5\x82o 1 \xc2\xb5m szeroko\xc5\x9bci i 70 \xc2\xb5m d\xc5\x82ugo\xc5\x9bci, za\xc5\x9b grubo\xc5\x9b\xc4\x87 warstwy ulegaj\xc4\x85cej zapisowi (warstwy polimetakrylanu metylu) wynosi jedynie 40 nm. G\xc4\x99sto\xc5\x9b\xc4\x87 zapisu w tym prototypie osi\xc4\x85ga teoretyczn\xc4\x85 warto\xc5\x9b\xc4\x87 na poziomie 1 Tb/in^2 i tym samym przekracza obecnie wytyczon\xc4\x85 granic\xc4\x99 dla dysk\xc3\xb3w magnetycznych.\n_START_SECTION_\nKilka lat pracy\n_START_PARAGRAPH_\nNad stworzeniem i rozwijaniem koncepcji Millipede, oddzia\xc5\x82 IBM Research, a konkretnie laboratorium IBM Zurich Reasearch Laboratory w Szwajcarii pracowa\xc5\x82o od 1959 roku, czyli od opracowania teoretycznych podstaw technologii mikrouk\xc5\x82ad\xc3\xb3w elektromechanicznych opracowanej przez Richarda Feynmana. Pierwsz\xc4\x85 dzia\xc5\x82aj\xc4\x85c\xc4\x85 pami\xc4\x99\xc4\x87 w tej technologii w IBM przetestowano na pocz\xc4\x85tku lat 90. \xe2\x80\x93 \xc3\xb3wczesny mechanizm wykorzystywa\xc5\x82 jedn\xc4\x85 ig\xc5\x82\xc4\x99 oraz obrotowy dysk z poliw\xc4\x99glanu. W pe\xc5\x82ni sprawny prototyp tej mikropami\xc4\x99ci mechanicznej zosta\xc5\x82 zaprezentowany dopiero przy okazji hanowerskich targ\xc3\xb3w CeBIT w 2005 roku. W 2007 roku zaprezentowano nowy prototyp o g\xc4\x99sto\xc5\x9bci zapisu zbli\xc5\xbconej do 1Tb/in^2, za\xc5\x9b wprowadzenie technologii mikrouk\xc5\x82ad\xc3\xb3w elektromechanicznych do rozwi\xc4\x85za\xc5\x84 komercyjnych zosta\xc5\x82o ponownie prze\xc5\x82o\xc5\xbcone.'