b'\n_START_ARTICLE_\nChester Arthur\n_START_SECTION_\nM\xc5\x82odo\xc5\x9b\xc4\x87 i edukacja\n_START_PARAGRAPH_\nChester Arthur urodzi\xc5\x82 si\xc4\x99 5 pa\xc5\xbadziernika 1829 albo 1830 roku, jako syn Williama Arthura i jego \xc5\xbcony Malviny. Z powodu braku pe\xc5\x82nych danych biograficznych, nie ma pewno\xc5\x9bci gdzie si\xc4\x99 urodzi\xc5\x82 \xe2\x80\x93 najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej historycy podaj\xc4\x85 dwie miejscowo\xc5\x9bci: Fairfield albo Waterville. We wczesnych latach \xc5\xbcycia Chestera, jego rodzina cz\xc4\x99sto si\xc4\x99 przeprowadza\xc5\x82a, by oko\xc5\x82o 1838 roku osi\xc4\x85\xc5\x9b\xc4\x87 w Union Village. Tam przysz\xc5\x82y prezydent ucz\xc4\x99szcza\xc5\x82 do szko\xc5\x82y, a nast\xc4\x99pnie wst\xc4\x85pi\xc5\x82 do Union College, kt\xc3\xb3ry uko\xc5\x84czy\xc5\x82 w 1848 roku. Przez nast\xc4\x99pne pi\xc4\x99\xc4\x87 lat pracowa\xc5\x82 jako nauczyciel, jednocze\xc5\x9bnie studiuj\xc4\x85c nauki prawne. Prawo do prowadzenia w\xc5\x82asnej praktyki uzyska\xc5\x82 w 1854 i zosta\xc5\x82 prawnikiem w Nowym Jorku.\n_START_SECTION_\nKariera polityczna\n_START_PARAGRAPH_\nPracuj\xc4\x85c jako prawnik interesowa\xc5\x82 si\xc4\x99 polityk\xc4\x85 \xe2\x80\x93 sympatyzowa\xc5\x82 z Parti\xc4\x85 Wig\xc3\xb3w, a nast\xc4\x99pnie z Parti\xc4\x85 Republika\xc5\x84sk\xc4\x85. Dzi\xc4\x99ki jego zaanga\xc5\xbcowaniu w elekcji Edwina Morgana na stanowisko gubernatora Nowego Jorku, Arthur zosta\xc5\x82 mianowany genera\xc5\x82em brygady w milicji stanowej. W 1862 zosta\xc5\x82 kwatermistrzem nowojorskich \xc5\xbco\xc5\x82nierzy, a w uznaniu dla jego sprawnych dzia\xc5\x82a\xc5\x84, zosta\xc5\x82 mianowany kwatermistrzem ca\xc5\x82ego stanu Nowy Jork. Pod koniec wojny secesyjnej powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 do praktyki prawniczej w Nowym Jorku._NEWLINE_W 1866 przyst\xc4\x85pi\xc5\x82 do konserwatywnego skrzyd\xc5\x82a Partii Republika\xc5\x84skiej, kt\xc3\xb3rej przewodzi\xc5\x82 Roscoe Conckling. Od jesieni 1871 do lata 1878 pracowa\xc5\x82 jako poborca ce\xc5\x82 w Nowym Jorku. Za czas\xc3\xb3w prezydentury Rutherforda Hayesa wykryto nadu\xc5\xbcycia w tym miejscu i prezydent nakaza\xc5\x82 by nie \xc5\x82\xc4\x85czy\xc4\x87 funkcji pa\xc5\x84stwowych z anga\xc5\xbcowaniem si\xc4\x99 w dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 partii politycznych. Kiedy Arthur i jego zast\xc4\x99pca odm\xc3\xb3wili podporz\xc4\x85dkowania si\xc4\x99 tej decyzji, Hayes zwolni\xc5\x82 ich obu, wobec czego przysz\xc5\x82y prezydent powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 do zawodu prawnika._NEWLINE_Podczas konwencji republikan\xc3\xb3w przed wyborami w 1880 roku, nominacj\xc4\x99 prezydenck\xc4\x85 uzyska\xc5\x82 kandydat radykalnego skrzyd\xc5\x82a, James Garfield. Aby zjednoczy\xc4\x87 podzielon\xc4\x85 parti\xc4\x99, stanowisko wiceprezydenta zaproponowa\xc5\x82 Arthurowi. Wbrew stanowisku Concklinga, ten postanowi\xc5\x82 przyj\xc4\x85\xc4\x87 nominacj\xc4\x99. Pe\xc5\x82ni\xc4\x85c urz\xc4\x85d wiceprezydenta, w wi\xc4\x99kszo\xc5\x9bci zgadza\xc5\x82 si\xc4\x99 z lini\xc4\x85 programow\xc4\x85 Garfielda, jednak nominacja Williama Robertsona na poborc\xc4\x99 ce\xc5\x82 w Nowym Jorku spowodowa\xc5\x82a, \xc5\xbce Arthur przesta\xc5\x82 by\xc4\x87 lojalny wobec prezydenta. 2 lipca 1881 roku Charles J. Guiteau dokona\xc5\x82 zamachu na Garfielda, przez co Arthur by\xc5\x82 przekonany, \xc5\xbce w ci\xc4\x85gu kilku godzin lub dni b\xc4\x99dzie musia\xc5\x82 obj\xc4\x85\xc4\x87 najwy\xc5\xbcszy urz\xc4\x85d w pa\xc5\x84stwie. 19 wrze\xc5\x9bnia o p\xc3\xb3\xc5\x82nocy otrzyma\xc5\x82 informacj\xc4\x99, \xc5\xbce prezydent zmar\xc5\x82 i niespe\xc5\x82na dwie godziny p\xc3\xb3\xc5\xbaniej z\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc5\x82 przysi\xc4\x99g\xc4\x99 prezydenck\xc4\x85, w obecno\xc5\x9bci s\xc4\x99dziego S\xc4\x85du Najwy\xc5\xbcszego stanu Nowy Jork Johna Brady\xe2\x80\x99ego. Uroczyst\xc4\x85 przysi\xc4\x99g\xc4\x99 z\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc5\x82 trzy dni p\xc3\xb3\xc5\xbaniej przed prezesem S\xc4\x85du Najwy\xc5\xbcszego w Waszyngtonie. Przez te trzy dni Arthur nie ust\xc4\x99powa\xc5\x82 jednocze\xc5\x9bnie z fotela przewodnicz\xc4\x85cego Senatu, co gwarantowa\xc5\x82a mu Konstytucja, m\xc3\xb3wi\xc4\x85ca \xc5\xbce wiceprezydent jest jednocze\xc5\x9bnie przewodnicz\xc4\x85cym Izby Wy\xc5\xbcszej.\n_START_SECTION_\nPrezydentura\n_START_PARAGRAPH_\nTu\xc5\xbc po obj\xc4\x99ciu urz\xc4\x99du, Arthur zmieni\xc5\x82 sk\xc5\x82ad ca\xc5\x82ego swojego gabinetu, pozostawiaj\xc4\x85c jedynie Roberta Lincolna na stanowisku sekretarza wojny. Trwa\xc5\x82 w\xc3\xb3wczas proces zab\xc3\xb3jcy Garfielda, kt\xc3\xb3ry identyfikowa\xc5\x82 si\xc4\x99 ze stronnictwem nowego prezydenta. Mimo i\xc5\xbc Guiteau uwa\xc5\xbca\xc5\x82 \xc5\xbce dokona\xc5\x82 zamachu w interesie Arthura, zosta\xc5\x82 skazany na \xc5\x9bmier\xc4\x87 przez powieszenie, co zosta\xc5\x82o dokonane 30 czerwca 1882 roku._NEWLINE_Skandal w Departamencie Poczty, ujawniony jeszcze za prezydentury Garfielda, doprowadzi\xc5\x82 do postawienia przed s\xc4\x85dem wysokich urz\xc4\x99dnik\xc3\xb3w. Jednak jedynie najni\xc5\xbcsi rang\xc4\x85, spo\xc5\x9br\xc3\xb3d nich, zostali skazani i to za wzgl\xc4\x99dnie niegro\xc5\xbane przest\xc4\x99pstwa. Mi\xc4\x99dzy innymi ta sytuacja doprowadzi\xc5\x82a do reformy s\xc5\x82u\xc5\xbcby publicznej, kt\xc3\xb3ra dokona\xc5\x82a si\xc4\x99 dzi\xc4\x99ki tzw. ustawie Pendletona, podpisanej przez Arthura na pocz\xc4\x85tku 1863 roku. Ustawa powo\xc5\x82ywa\xc5\x82a Komisj\xc4\x99 S\xc5\x82u\xc5\xbcby Cywilnej, kt\xc3\xb3ra mia\xc5\x82a nadzorowa\xc4\x87 10%  pracownik\xc3\xb3w administracji, sprawdza\xc4\x87 kompetencje kandydat\xc3\xb3w do stanowisk pa\xc5\x84stwowych i kara\xc4\x87 za nadu\xc5\xbcycia._NEWLINE_W czasach jego prezydentury, rz\xc4\x85d mia\xc5\x82 nadwy\xc5\xbcki w bud\xc5\xbcecie w kwocie oko\xc5\x82o 80-100 milion\xc3\xb3w dolar\xc3\xb3w. Arthur planowa\xc5\x82 wydatkowa\xc4\x87 je na obni\xc5\xbcenie podatk\xc3\xb3w, jednak Kongres odrzuci\xc5\x82 ten projekt. Wobec tego prezydent chcia\xc5\x82 zmniejszenia podatk\xc3\xb3w, jednak Kongres uchwali\xc5\x82 wniosek o spo\xc5\xbcytkowanie nadwy\xc5\xbcki na modernizacj\xc4\x99 port\xc3\xb3w._NEWLINE_W 1883 roku Arthur nakaza\xc5\x82 rozbudow\xc4\x99 floty wojennej, kt\xc3\xb3ra zosta\xc5\x82a uko\xc5\x84czona w 1887. Entuzja\xc5\x9bci tego pomys\xc5\x82u domagali si\xc4\x99 jednak dalszej rozbudowy. Rok po inicjatywie prezydenta zosta\xc5\x82a powo\xc5\x82ana Akademia Marynarki Wojennej._NEWLINE_Na okres kadencji Arthura, przypad\xc5\x82o r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc zainteresowanie kolonizacj\xc4\x85 Afryki. Podobne nastroje panowa\xc5\x82y w krajach europejskich, zw\xc5\x82aszcza w Belgii, gdzie kr\xc3\xb3l Leopold II powo\xc5\x82a\xc5\x82 Mi\xc4\x99dzynarodowe Towarzystwo Afryka\xc5\x84skie, kt\xc3\xb3re zajmowa\xc5\x82o si\xc4\x99 kolonizacj\xc4\x85 Konga i zawiera\xc5\x82o umowy handlowe z miejscowymi wodzami plemiennymi. Pomimo sprzeciwu Francji, Wielkiej Brytanii, Prus i Portugalii, Stany Zjednoczone uznawa\xc5\x82y dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 Towarzystwa, gdy\xc5\xbc Arthur uwa\xc5\xbca\xc5\x82, \xc5\xbce zabezpieczy to interesy USA. Takie dzia\xc5\x82anie doprowadzi\xc5\x82o do akceptacji Towarzystwa r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc przez kraje europejskie, jednak obawiano si\xc4\x99 \xc5\xbce Kongo zostanie zaw\xc5\x82aszczone g\xc5\x82\xc3\xb3wnie przez Stany Zjednoczone. Obawy te g\xc5\x82\xc3\xb3wnie artyku\xc5\x82owa\xc5\x82 Otto von Bismarck, dlatego zwo\xc5\x82a\xc5\x82 on specjaln\xc4\x85 konferencj\xc4\x99 w Berlinie 15 sierpnia 1884 roku. USA by\xc5\x82y reprezentowane przez pos\xc5\x82a w Berlinie, Johna Kissona, a tak\xc5\xbce Henry\xe2\x80\x99ego Stanforda i W. Tisdale\xe2\x80\x99a. Uczestnicy konferencji uznali, \xc5\xbce na terenie Konga mo\xc5\xbcna swobodnie \xc5\xbceglowa\xc4\x87 i handlowa\xc4\x87, zakazany jest handel czarnymi niewolnikami oraz ustalono zasady przysz\xc5\x82ej kolonizacji. Pomimo, \xc5\xbce Kisson podpisa\xc5\x82 dokument ko\xc5\x84cowy, rz\xc4\x85d ameryka\xc5\x84ski nigdy go nie ratyfikowa\xc5\x82._NEWLINE_Poniewa\xc5\xbc Arthur stara\xc5\x82 si\xc4\x99 uzyska\xc4\x87 poparcie od obu frakcji Partii Republika\xc5\x84skiej, \xc5\xbcadna z nich mu go nie udzieli\xc5\x82a. Mimo tego, ubiega\xc5\x82 si\xc4\x99 o nominacj\xc4\x99 prezydenck\xc4\x85 w wyborach w roku 1884. Delegaci na konwencji w Chicago, na pocz\xc4\x85tku czerwca, wybrali w czwartym g\xc5\x82osowaniu sekretarza stanu w gabinecie Arthura \xe2\x80\x93 Jamesa Blaine\xe2\x80\x99a. Wybory wygra\xc5\x82 jednak demokrata \xe2\x80\x93 Grover Cleveland.\n_START_SECTION_\nEmerytura i \xc5\x9bmier\xc4\x87\n_START_PARAGRAPH_\nPo ust\xc4\x85pieniu z fotela prezydenckiego, Arthur usi\xc5\x82owa\xc5\x82 powr\xc3\xb3ci\xc4\x87 do polityki poprzez wyb\xc3\xb3r do Senatu w 1885 roku. Przegra\xc5\x82 jednak wybory i powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 do Nowego Jorku z zamiarem kontynuowania praktyki prawniczej. Nie uda\xc5\x82o mu si\xc4\x99 to, gdy\xc5\xbc stan jego zdrowia znacznie si\xc4\x99 pogorszy\xc5\x82. Chester Arthur zmar\xc5\x82 18 listopada 1886 roku w Nowym Jorku.\n_START_SECTION_\n\xc5\xbbycie prywatne\n_START_PARAGRAPH_\nChester Arthur po\xc5\x9blubi\xc5\x82 c\xc3\xb3rk\xc4\x99 oficera marynarki wojennej, Ellen Lewis Herndon 25 pa\xc5\xbadziernika 1859 roku. Para mia\xc5\x82a troje dzieci. Ellen Arthur zmar\xc5\x82a 12 stycznia 1880 roku, czyli ponad rok przed obj\xc4\x99ciem urz\xc4\x99du prezydenta przez jej m\xc4\x99\xc5\xbca. Rol\xc4\x99 pierwszej damy pe\xc5\x82ni\xc5\x82a siostra prezydenta, Mary McElroy.'