b'\n_START_ARTICLE_\nLibertacja\n_START_PARAGRAPH_\nLibertacja \xe2\x80\x93 w I Rzeczypospolitej zwolnienie od okre\xc5\x9blonych obowi\xc4\x85zk\xc3\xb3w, m.in. podatk\xc3\xb3w, innych ci\xc4\x99\xc5\xbcar\xc3\xb3w w stosunku do miejsca lub osoby.\n_START_SECTION_\nLibertacja ch\xc5\x82op\xc3\xb3w\n_START_PARAGRAPH_\nLibertacja ch\xc5\x82op\xc3\xb3w z podda\xc5\x84stwa nazywana r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc emancypacj\xc4\x85 pojawi\xc5\x82a si\xc4\x99 w XVI wieku. Polega\xc5\x82a na zwolnieniu poddanego ch\xc5\x82opa z podda\xc5\x84stwa za odp\xc5\x82atno\xc5\x9bci\xc4\x85. Odbywa\xc5\x82a si\xc4\x99 poprzez wpis do akt grodzkich lub wr\xc4\x99czenie ch\xc5\x82opu listu uwalniaj\xc4\x85cego z herbem i podpisem pana. Wysoko\xc5\x9b\xc4\x87 wykupu ustalana by\xc5\x82a indywidualnie. Zwalniany mia\xc5\x82 prawo do zabrania ze sob\xc4\x85 ruchomo\xc5\x9bci. Cz\xc4\x99sto stosowana by\xc5\x82a wobec zbieg\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3rzy po zdobyciu poprzez ucieczk\xc4\x99 niezale\xc5\xbcno\xc5\x9bci zdo\xc5\x82ali zdoby\xc4\x87 jaki\xc5\x9b maj\xc4\x85tek a zostali odnalezieni przez pana. Zdarza\xc5\x82o si\xc4\x99, \xc5\xbce uzyskuj\xc4\x85cy poprzez libertacj\xc4\x99 wolno\xc5\x9b\xc4\x87 ch\xc5\x82op nie by\xc5\x82 w stanie si\xc4\x99 utrzyma\xc4\x87 i oddawa\xc5\x82 si\xc4\x99 w podda\xc5\x84stwo innemu panu. Libertacja ch\xc5\x82op\xc3\xb3w by\xc5\x82a zjawiskiem rzadkim.\n_START_SECTION_\nLibertacja nieruchomo\xc5\x9bci\n_START_PARAGRAPH_\nLibertacja nieruchomo\xc5\x9bci szlacheckich i duchownych w miastach od prawa miejskiego by\xc5\x82a udzielana przywilejem kr\xc3\xb3lewskim pojedynczym domom w miastach i powodowa\xc5\x82a wy\xc5\x82\xc4\x85czenie nieruchomo\xc5\x9bci spod jurysdykcji miasta a inkorporacj\xc4\x99 jej do prawa ziemskiego. W\xc5\x82a\xc5\x9bciciel libertowanej nieruchomo\xc5\x9bci nie ponosi\xc5\x82 op\xc5\x82at i innych ci\xc4\x99\xc5\xbcar\xc3\xb3w miejskich. Libertowane nieruchomo\xc5\x9bci \xc5\x82ama\xc5\x82y jednolito\xc5\x9b\xc4\x87 prawn\xc4\x85 terytorium miejskiego i podobnie jak jurydyki os\xc5\x82abia\xc5\x82y miasta pod wzgl\xc4\x99dem gospodarczym._NEWLINE_Libertacja spod prawa miejskiego rozpowszechni\xc5\x82a si\xc4\x99 w XVII i XVIII wieku. Skal\xc4\x99 zjawiska obrazuje spis nieruchomo\xc5\x9bci miasta Krakowa z 1667 roku. Tylko 28,3% nieruchomo\xc5\x9bci w obr\xc4\x99bie mur\xc3\xb3w miasta podlega\xc5\x82o prawu miejskiemu. Reszta by\xc5\x82a libertowana, 55% jako w\xc5\x82asno\xc5\x9b\xc4\x87 ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a i duchownych, 16,7% jako w\xc5\x82asno\xc5\x9b\xc4\x87 szlachecka. Bior\xc4\x85c pod uwag\xc4\x99 otaczaj\xc4\x85ce miasto jurydyki, prawu miejskiemu podlega\xc5\x82 u\xc5\x82amek nieruchomo\xc5\x9bci w obr\xc4\x99bie miejskiej zabudowy._NEWLINE_W Warszawie zwolnienia by\xc5\x82y nadawane przez kr\xc3\xb3la i Sejm w\xc5\x82a\xc5\x9bcicielom nieruchomo\xc5\x9bci szlacheckich, ko\xc5\x9bcielnych i mieszcza\xc5\x84skich, od ci\xc4\x99\xc5\xbcar\xc3\xb3w by\xc5\x82y tak\xc5\xbce zwolnione obiekty miejskie (m.in. Kamienica W\xc3\xb3jtowska). By\xc5\x82y one nadawane na zawsze lub na czas okre\xc5\x9blony np. po po\xc5\xbcarach lub po zniszczeniu miasta w czasie potopu szwedzkiego. Od po\xc5\x82owy XVI wieku do 1736 nadano w Warszawie ok. 40 libertacji sejmowych. Najwi\xc4\x99cej libertowanych nieruchomo\xc5\x9bci znajdowa\xc5\x82o si\xc4\x99 przy Rynku Starego Miasta, Krakowskim Przedmie\xc5\x9bciu i ul. D\xc5\x82ugiej.\n_START_SECTION_\nInne rodzaje libertacji\n_START_PARAGRAPH_\nLibertacja czasowa polega\xc5\x82a na zwolnieniu od podatk\xc3\xb3w i innych ci\xc4\x99\xc5\xbcar\xc3\xb3w na okre\xc5\x9blony czas, w zwi\xc4\x85zku z wydarzeniami losowymi, poniesionymi inwestycjami lub za op\xc5\x82at\xc4\x85._NEWLINE_W zwi\xc4\x85zku ze zniszczeniami wojennymi, na przyk\xc5\x82ad najazdami tatarskimi, udzielano nieraz libertacji dotkni\xc4\x99tym nimi ziemiom od poboru lub miastom od szosu. W przypadku po\xc5\xbcar\xc3\xb3w miasta udziela\xc5\x82y cz\xc4\x99sto pogorzelcom libertacji czasowej od podatk\xc3\xb3w miejskich._NEWLINE_Rajca i burmistrz Warszawy, kupiec winny Jakub Gianotti otrzyma\xc5\x82 w 1628 roku libertacj\xc4\x99 od podatk\xc3\xb3w miejskich na dwana\xc5\x9bcie lat ze wzgl\xc4\x99du na koszt prac poniesionych przy doko\xc5\x84czeniu kamienicy. Libertacja dotyczy\xc5\x82a kamienicy nazywanej \xe2\x80\x9ePod Murzynkiem\xe2\x80\x9d. To przyk\xc5\x82ad libertacji udzielonej przez w\xc5\x82adze miasta, b\xc4\x99d\xc4\x85cej wyrazem, jak mo\xc5\xbcna by dzi\xc5\x9b powiedzie\xc4\x87, polityki inwestycyjnej miasta._NEWLINE_Libertacj\xc4\x99 od okre\xc5\x9blonych ci\xc4\x99\xc5\xbcar\xc3\xb3w mo\xc5\xbcna by\xc5\x82o uzyska\xc4\x87 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc za op\xc5\x82at\xc4\x85. Typowym przyk\xc5\x82adem by\xc5\x82o zwolnienie z obowi\xc4\x85zku udzielania bezp\xc5\x82atnych kwater, kwaterunku wojskowego, a tak\xc5\xbce zapewnienia darmowych nocleg\xc3\xb3w i bezp\xc5\x82atnego wy\xc5\xbcywienia pos\xc5\x82om oraz deputatom do trybuna\xc5\x82\xc3\xb3w. Chc\xc4\x85cy uwolni\xc4\x87 si\xc4\x99 od przymusowego kwaterunku mieszczanin wykupywa\xc5\x82 sobie od w\xc5\x82adz miejskich libertacj\xc4\x99. M\xc3\xb3g\xc5\x82 w\xc3\xb3wczas umie\xc5\x9bci\xc4\x87 na kamienicy, zwykle nad wej\xc5\x9bciem do budynku, odpowiedni\xc4\x85 informacj\xc4\x99 tzw. tablic\xc4\x99 libertacyjn\xc4\x85. Dwie takie tablice zosta\xc5\x82y odtworzone po wojnie w Warszawie na Kamienicy Pra\xc5\xbcmowskich i na kamienicy Szeli\xc5\xbcy\xc5\x84skiej (Metrykant\xc3\xb3w) przy ul. \xc5\x9awi\xc4\x99toja\xc5\x84skiej 21 w Warszawie.'