b'\n_START_ARTICLE_\n\xc5\x81yntupy\n_START_SECTION_\nNazwa miejscowo\xc5\x9bci\n_START_PARAGRAPH_\nNazwa \xe2\x80\x9e\xc5\x81yntupy\xe2\x80\x9d zosta\xc5\x82a utworzona od nazwy rzeki \xc5\x81yntupki. Ba\xc5\x82towie i Finowie dos\xc5\x82ownie t\xc5\x82umacz\xc4\x85 t\xc4\x99 nazw\xc4\x99 jako \xe2\x80\x9eptak raka\xe2\x80\x9d. Wed\xc5\x82ug J\xc3\xb3zefa Byhowca, nazwa taka mog\xc5\x82a by\xc4\x87 nadana tylko w czasie pobytu na terytorium Bia\xc5\x82orusi, Ba\xc5\x82t\xc3\xb3w (IV-IX w.).\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nPierwsza pisemna wzmianka o \xc5\x81yntupach pochodzi z 1385, kiedy le\xc5\xbca\xc5\x82y w Wielkim Ksi\xc4\x99stwie Litewskim. W 1459 wojewoda wile\xc5\x84ski Andrzej Do\xc5\x82girdowicz ufundowa\xc5\x82 drewniany ko\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 \xc5\x9bw. Andrzeja. Wed\xc5\x82ug reformy administracyjno-terytorialnej (1565-1566) \xc5\x81yntupy sta\xc5\x82y si\xc4\x99 cz\xc4\x99\xc5\x9bci\xc4\x85 powiatu oszmia\xc5\x84skiego w wojew\xc3\xb3dztwie wile\xc5\x84skim. Jako pierwsi w\xc5\x82a\xc5\x9bciciele maj\xc4\x85tku \xc5\x81yntupy wymieniani s\xc4\x85 Hylzenowie._NEWLINE_Wed\xc5\x82ug inwentarza, od 1591 \xc5\x81yntupy sk\xc5\x82ada\xc5\x82y si\xc4\x99 z obszaru i dw\xc3\xb3ch ulic \xe2\x80\x93 \xe2\x80\x9eDo m\xc5\x82yna\xe2\x80\x9d i \xe2\x80\x9eDo wsi Sudowska\xe2\x80\x9d, by\xc5\x82o 28 dym\xc3\xb3w. Maj\xc4\x85tek dworski sk\xc5\x82ada\xc5\x82 si\xc4\x99 ze starego domu z sze\xc5\x9bcioma pokojami i z budynk\xc3\xb3w gospodarczych. W drugiej po\xc5\x82owie XVII wieku jako w\xc5\x82a\xc5\x9bciciel maj\xc4\x85tku figuruje cze\xc5\x9bnik oszmia\xc5\x84ski i szambelan kr\xc3\xb3la Stanis\xc5\x82awa Augusta Poniatowskiego Daniel Buczy\xc5\x84ski, po kt\xc3\xb3rym dobra \xc5\x82yntupskie dziedziczy jego syn Maurycy._NEWLINE_Prywatne miasto magnackie po\xc5\x82o\xc5\xbcone by\xc5\x82o w ko\xc5\x84cu XVIII wieku w powiecie oszmia\xc5\x84skim wojew\xc3\xb3dztwa wile\xc5\x84skiego._NEWLINE_W wyniku III rozbioru Polski (1795) \xc5\x81yntupy sta\xc5\x82y si\xc4\x99 cz\xc4\x99\xc5\x9bci\xc4\x85 Imperium Rosyjskiego, a od 9 wrze\xc5\x9bnia 1801 le\xc5\xbca\xc5\x82y w powiecie zawilejskim w guberni wile\xc5\x84skiej. Podczas powstania listopadowego 5 maja 1831 roku do miasteczka wesz\xc5\x82y oddzia\xc5\x82y powsta\xc5\x84c\xc3\xb3w, sk\xc4\x85d uda\xc5\x82y si\xc4\x99 do powiatu oszmia\xc5\x84skiego. W 1843 \xc5\x81yntupy sta\xc5\x82y si\xc4\x99 siedzib\xc4\x85 powiatu \xc5\x9bwi\xc4\x99cia\xc5\x84skiego. W 1864 roku maj\xc4\x85tek kupuje Jerzy Biszewski herbu Abdank, petersburski adwokat. Maj\xc4\x85tek odziedziczyli dwaj synowie J\xc3\xb3zef i Edward, jednak ten drugi wcze\xc5\x9bnie zmar\xc5\x82. J\xc3\xb3zef by\xc5\x82 w\xc5\x82a\xc5\x9bcicielem maj\xc4\x85tku do 1939 roku._NEWLINE_W 1885 roku w \xc5\x81yntupach by\xc5\x82o 13 dwor\xc3\xb3w, ko\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82, synagoga, szko\xc5\x82a (otwarta w 1866), hospicjum, 3 kramy, karczma, odbywa\xc5\x82y si\xc4\x99 targi. W 1897 wybudowano lini\xc4\x99 kolejow\xc4\x85 Wilno-Po\xc5\x82ock. Pod koniec XIX wieku maj\xc4\x85tek \xc5\x81yntupy stanowi\xc5\x82y wioski Szudowce, Kaznodzieiszki, Pozhliki, Peszkowce i tortury izby Stukavshchyzna, Jawneliszki, Venter, Ba\xc5\x82duk, Sienkiszki lub Balduchok, Trabuciszki, Ignaciszki (wszystkie z nich nale\xc5\xbca\xc5\x82a do \xc5\x81yntupy spo\xc5\x82eczno\xc5\x9bci wiejskich). Przez miasteczko przechodzi\xc5\x82a linia kolei w\xc4\x85skotorowej Nowe \xc5\x9awi\xc4\x99ciany \xe2\x80\x93 G\xc5\x82\xc4\x99bokie._NEWLINE_W 1904 roku prac\xc4\x99 rozpocz\xc4\x99\xc5\x82a destylarnia. W 1908 na miejscu starego, drewnianego ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a zbudowano murowany. W 1909 w \xc5\x81yntupach otwarto szko\xc5\x82\xc4\x99 publiczn\xc4\x85. Podczas I wojny \xc5\x9bwiatowej w 1915 przez miasto przechodzi\xc5\x82a linia frontu._NEWLINE_Zgodnie z traktatem pokojowym z Rygi (1921) \xc5\x81yntupy sta\xc5\x82y si\xc4\x99 cz\xc4\x99\xc5\x9bci\xc4\x85 II Rzeczypospolitej Polskiej, jako siedziba gminy w powiecie \xc5\x9bwi\xc4\x99cia\xc5\x84skim. Miejscowa szko\xc5\x82a zosta\xc5\x82a zreorganizowana w pre-gimnazjum. W 1937 w mie\xc5\x9bcie by\xc5\x82y 194 domy._NEWLINE_W 1939 \xc5\x81yntupy znalaz\xc5\x82y si\xc4\x99 w granicach Bia\xc5\x82oruskiej SRR, w powiecie postawskim. Od czerwca 1941 do 8 lipca 1944 miasto znalaz\xc5\x82o si\xc4\x99 pod okupacj\xc4\x85 niemieck\xc4\x85. W 1941 roku Niemcy utworzyli getto dla \xc5\xbbyd\xc3\xb3w. Do 22 grudnia 1942 roku zabito oko\xc5\x82o 250 os\xc3\xb3b._NEWLINE_W 1967 r. osadzie nadano statut osiedla typu miejskiego. 8 kwietnia 2004 rozwi\xc4\x85zano rad\xc4\x99 wiejsk\xc4\x85 \xc5\x81yntupy (posi\xc5\x82kowy sowiet), zamiast tego powsta\xc5\x82 sielsowiet \xc5\x81yntupy (\xc5\x81yntupy nie s\xc4\x85 jego cz\xc4\x99\xc5\x9bci\xc4\x85, ale jest tu siedziba). 28 lutego 2011 oficjalnie zatwierdzono herb i flag\xc4\x99 miasta.\n_START_SECTION_\nInfrastruktura\n_START_PARAGRAPH_\nW \xc5\x81yntupach prowadzone s\xc4\x85 apteka, szpital, stacja weterynaryjna, dwa przedszkola, gorzelnia, le\xc5\x9bnicz\xc3\xb3wka, posterunek policji, 5 sklep\xc3\xb3w, sauna, stacja pogodowa, ATC, Filia Banku Oszcz\xc4\x99dno\xc5\x9bci, sp\xc3\xb3\xc5\x82ka zale\xc5\xbcna PMC-21, stra\xc5\xbc po\xc5\xbcarna, poczta, stacja benzynowa, stolarnia, jadalnia, szko\xc5\x82a \xc5\x9brednia, biblioteka.\n_START_SECTION_\nGospodarka\n_START_PARAGRAPH_\nW miejscowo\xc5\x9bci istnieje przemys\xc5\x82 spo\xc5\xbcywczy. Znajduje si\xc4\x99 tu stacja pogodowa oraz punkty odprawy celnej \xc5\x81yntupy-1 i 2.'