b'\n_START_ARTICLE_\nWirusowa biegunka byd\xc5\x82a i choroba b\xc5\x82on \xc5\x9bluzowych\n_START_SECTION_\nWyst\xc4\x99powanie\n_START_PARAGRAPH_\nBVD/MD jest chorob\xc4\x85 zaka\xc5\xban\xc4\x85 stwierdzan\xc4\x85 we wszystkich krajach \xc5\x9bwiata (z wyj\xc4\x85tkiem Islandii), gdzie wyst\xc4\x99puj\xc4\x85 prze\xc5\xbcuwacze. Uwa\xc5\xbcana jest dzisiaj za g\xc5\x82\xc3\xb3wn\xc4\x85 przyczyn\xc4\x99 strat ekonomicznych w hodowli byd\xc5\x82a. Z danych pochodz\xc4\x85cych z r\xc3\xb3\xc5\xbcnych rejon\xc3\xb3w \xc5\x9bwiata wynika, \xc5\xbce odsetek kr\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3re mia\xc5\x82y kontakt z wirusem waha si\xc4\x99 od 60-90%. Wirusow\xc4\x85 biegunk\xc4\x99 byd\xc5\x82a i chorob\xc4\x99 b\xc5\x82on \xc5\x9bluzowych (BVD/MD) wywo\xc5\x82uje  Pestiwirus z rodziny Flaviviridae. Wyr\xc3\xb3\xc5\xbcnia si\xc4\x99 2 genotypy tego wirusa (I i II) ka\xc5\xbcdy z nich mo\xc5\xbce wyst\xc4\x99powa\xc4\x87 w 2 biotypach (cytopatycznym i niecytopatyczny). Wed\xc5\x82ug encyklopedii wirusologicznej Webstera czynnikiem etiologicznym choroby granicznej owiec (BDV) jest wirus BVD, nie ma bowiem wystarczaj\xc4\x85cych danych (opr\xc3\xb3cz gospodarza jako \xc5\xbar\xc3\xb3d\xc5\x82a) do rozdzielania tych wirus\xc3\xb3w. Nadto obserwowana jest tu, jak we wszystkich wirusach typu RNA, du\xc5\xbca zmienno\xc5\x9b\xc4\x87 wirus\xc3\xb3w i tak np. pomi\xc4\x99dzy szczepem Osloss i NADL stwierdzono tylko 78% homologii. Stwierdzono ponad 400 serotyp\xc3\xb3w tego drobnoustroju. Zaka\xc5\xbceniu wirusem BVD ulega\xc4\x87 mog\xc4\x85 poza tym kozy, dziko \xc5\xbcyj\xc4\x85ce prze\xc5\xbcuwacze wszystkich kontynent\xc3\xb3w a tak\xc5\xbce \xc5\x9bwinie. Do tej pory nie udowodniono jednak u tych gatunk\xc3\xb3w wyra\xc5\xbanych objaw\xc3\xb3w klinicznych zwi\xc4\x85zanych z infekcj\xc4\x85 wirusem BVD. Gatunki te stanowi\xc4\x85 natomiast rezerwuar zarazka. _NEWLINE_RNA wirusy a w\xc5\x9br\xc3\xb3d nich i BVD posiadaj\xc4\x85 zdolno\xc5\x9b\xc4\x87 do mutacji tworz\xc4\x85c wielo\xc5\x9b\xc4\x87 typ\xc3\xb3w antygenowych jako wynik presji immunologicznej gospodarzy. Tworzenie nowych grup antygenowych jest wi\xc4\x99c form\xc4\x85 ucieczki przed uk\xc5\x82adem odporno\xc5\x9bciowym i drog\xc4\x85 do utrzymywania si\xc4\x99 w populacji byd\xc5\x82a. Jak wszystkie pestiwirusy, wirus BVD traci szybko aktywno\xc5\x9b\xc4\x87 zaka\xc5\xban\xc4\x85 przy kontakcie ze \xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82k\xc4\x85 zw\xc5\x82aszcza kiedy pH przekracza zakres 5,7-9,3. Jego wra\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 ro\xc5\x9bnie wraz ze wzrostem temperatury ponad 40\xc2\xa0\xc2\xb0C. Wirus w \xc5\x9brodowisku zewn\xc4\x99trznym zachowuje w\xc5\x82asno\xc5\x9bci zaka\xc5\xbane nie d\xc5\x82u\xc5\xbcej ni\xc5\xbc 2 tyg. Szereg tanich \xc5\x9brodk\xc3\xb3w dezynfekcyjnych skutecznie inaktywuje wirusa. Nale\xc5\xbc\xc4\x85 do nich jodofory, zwi\xc4\x85zki fenolowe, aldehydy oraz podchloryny.\n_START_SECTION_\nZaka\xc5\xbcenie\n_START_PARAGRAPH_\nWirus ten wykazuje mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 oddzia\xc5\x82ywania na wszystkie uk\xc5\x82ady organizmu, a w szczeg\xc3\xb3lno\xc5\x9bci na uk\xc5\x82ad rozrodczy i odporno\xc5\x9bciowy. Kontakt z  wirusem powoduje obni\xc5\xbcenie oporno\xc5\x9bci, trwaj\xc4\x85ce oko\xc5\x82o 7 do 10 dni. Sprzyja to pojawianiu si\xc4\x99 wt\xc3\xb3rnych zaka\xc5\xbce\xc5\x84, obejmuj\xc4\x85cych r\xc3\xb3\xc5\xbcne narz\xc4\x85dy, zw\xc5\x82aszcza uk\xc5\x82adu oddechowego i pokarmowego._NEWLINE_Na zaka\xc5\xbcenie wra\xc5\xbcliwe jest byd\xc5\x82o w ka\xc5\xbcdym wieku, kt\xc3\xb3re wcze\xc5\x9bniej nie mia\xc5\x82o kontaktu z wirusem i nie posiada przeciwcia\xc5\x82 dla tego wirusa. Najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej jednak choroba pojawia si\xc4\x99 mi\xc4\x99dzy 3 a 18 miesi\xc4\x85cem \xc5\xbcycia. Wi\xc4\x85\xc5\xbce si\xc4\x99  to z zanikiem przeciwcia\xc5\x82 matczynych. W literaturze nie notowane jest nasilenie choroby w zale\xc5\xbcno\xc5\x9bci od p\xc3\xb3r roku, przypadkowe zale\xc5\xbcno\xc5\x9bci wynikaj\xc4\x85 z metod obrotu stadem (\xc5\x82\xc4\x85czenie w grupy, remonty, pastwisko, krycia itp.). _NEWLINE_Wrotami zaka\xc5\xbcenia jest g\xc5\x82\xc3\xb3wnie przew\xc3\xb3d pokarmowy, ale do zaka\xc5\xbce\xc5\x84 dochodzi r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc drog\xc4\x85 oddechow\xc4\x85. Wirus pocz\xc4\x85tkowo replikuje si\xc4\x99 w nosogardzieli, po czym jako wirus wolny b\xc4\x85d\xc5\xba w kom\xc3\xb3rkach krwi rozprzestrzenia si\xc4\x99 po ca\xc5\x82ym organizmie. Podczas wiremii dochodzi do zaka\xc5\xbcenia p\xc5\x82odu. _NEWLINE_Utrzymywanie si\xc4\x99 wirusa w organizmie zaka\xc5\xbconego zwierz\xc4\x99cia nie przekracza zwykle 15 dni, w pojedynczych przypadkach si\xc4\x99ga 6 tygodni. Nast\xc4\x99pnie uwidaczniaj\xc4\x85 si\xc4\x99 skutki infekcji uk\xc5\x82adu rozrodczego, zale\xc5\xbcne od biotypu wirusa i fazy ci\xc4\x85\xc5\xbcy, w kt\xc3\xb3rej dojdzie do zaka\xc5\xbcenia. Wi\xc4\x85\xc5\xbce si\xc4\x99 to ze zdolno\xc5\x9bci\xc4\x85 wirusa do przenikania przez barier\xc4\x99 \xc5\x82o\xc5\xbcyskow\xc4\x85._NEWLINE_Zaka\xc5\xbcenie ci\xc4\x99\xc5\xbcarnej krowy do 40 dnia ci\xc4\x85\xc5\xbcy zwykle ko\xc5\x84czy si\xc4\x99 obumarciem zarodka i jego resorpcj\xc4\x85, a u krowy pojawia si\xc4\x99 kolejna, nieterminowa ruja. Zaka\xc5\xbcenia w okresie 50 - 100 dnia ci\xc4\x85\xc5\xbcy skutkuj\xc4\x85 poronieniami lub mumifikacj\xc4\x85 p\xc5\x82od\xc3\xb3w. Pojawianie si\xc4\x99 wad wrodzonych jest wynikiem zaka\xc5\xbce\xc5\x84 maj\xc4\x85cych miejsce pomi\xc4\x99dzy 100 a 150 (180) dniem ci\xc4\x85\xc5\xbcy. Do wad tych zalicza si\xc4\x99 nieprawid\xc5\x82owo\xc5\x9bci dotycz\xc4\x85ce rozwoju o\xc5\x9brodkowego uk\xc5\x82adu nerwowego (ma\xc5\x82om\xc3\xb3zgowie, niedorozw\xc3\xb3j m\xc3\xb3\xc5\xbcd\xc5\xbcku, wodom\xc3\xb3zgowie, zaburzenia mielinizacji rdzenia kr\xc4\x99gowego), oczu (ma\xc5\x82oocze, zapalenie nerwu wzrokowego, zwyrodnienie siatk\xc3\xb3wki, za\xc4\x87ma), w\xc5\x82osa (niedorozw\xc3\xb3j lub brak ow\xc5\x82osienia), zanik grasicy i niedorozw\xc3\xb3j p\xc5\x82uc. Zaka\xc5\xbcenia powy\xc5\xbcej 150-180 dnia ci\xc4\x85\xc5\xbcy mog\xc4\x85 rozwin\xc4\x85\xc4\x87 si\xc4\x99 dwukierunkowo. P\xc5\x82\xc3\xb3d jest ju\xc5\xbc w tym czasie w stanie zareagowa\xc4\x87 samodzielnie na obecno\xc5\x9b\xc4\x87 wirusa (immunokompetencja). Je\xc5\xbceli pokona infekcj\xc4\x99, to w momencie urodzenia, jeszcze przed pobraniem siary, ciel\xc4\x99 takie b\xc4\x99dzie posiada\xc5\x82o przeciwcia\xc5\x82a przeciwko ww. wirusowi i b\xc4\x99dzie odporne na zaka\xc5\xbcenie. Je\xc5\xbceli organizm ciel\xc4\x99cia nie poradzi sobie z wirusem, to o ile ci\xc4\x85\xc5\xbca zostanie donoszona, osobnik taki urodzi si\xc4\x99 z objawami choroby._NEWLINE_Szczeg\xc3\xb3ln\xc4\x85 posta\xc4\x87 infekcji stanowi\xc4\x85 zaka\xc5\xbcenia ci\xc4\x99\xc5\xbcarnych matek, wywo\xc5\x82ane przez niecytopatyczny biotyp wirusa w okresie pomi\xc4\x99dzy 40 a 125 dniem ci\xc4\x85\xc5\xbcy. Wirus swobodnie przechodzi przez \xc5\x82o\xc5\xbcysko i nie uszkadzaj\xc4\x85c w wi\xc4\x99kszym stopniu rozwijaj\xc4\x85cego si\xc4\x99 p\xc5\x82odu, namna\xc5\xbca si\xc4\x99 nim. W tym okresie p\xc5\x82\xc3\xb3d nie jest jeszcze immunokompetentny i nie mo\xc5\xbce si\xc4\x99 samodzielnie broni\xc4\x87. Je\xc5\xbceli zaka\xc5\xbcony p\xc5\x82\xc3\xb3d "dotrwa" do 125 dnia ci\xc4\x85\xc5\xbcy, to rozwijaj\xc4\x85cy si\xc4\x99 i nabywaj\xc4\x85cy dopiero wtedy kompetencji uk\xc5\x82ad odporno\xc5\x9bciowy nie rozpozna zarazka jako obcego elementu (kom\xc3\xb3rki zgodno\xc5\x9bci tkankowej MHC przyjmuj\xc4\x85 antygeny wirusa jako w\xc5\x82asne i nie wytworz\xc4\x85 reakcji obronnych skutkiem czego jest nieograniczone namna\xc5\xbcania si\xc4\x99 wirusa w organizmie). Je\xc5\x9bli ci\xc4\x85\xc5\xbca zostanie donoszona, ciel\xc4\x99 urodzi si\xc4\x99 jako osobnik trwale zaka\xc5\xbcony (P.I.- persistent infection), kt\xc3\xb3ry stale wydala wirusa z wszystkimi wydzielinami i wydalinami i nie potrafi wytwarza\xc4\x87 skierowanych przeciwko niemu przeciwcia\xc5\x82. Zjawisko to jest donios\xc5\x82e dla diagnostyki schorzenia - osobnik P.I. jest seroujemny.  Zwierz\xc4\x99ta takie mog\xc4\x85 po urodzeniu nie wykazywa\xc4\x87 \xc5\xbcadnych objaw\xc3\xb3w klinicznych lub mog\xc4\x85 by\xc4\x87 s\xc5\x82absze, wolniej przyrasta\xc4\x87, a wska\xc5\xbanik \xc5\x9bmiertelno\xc5\x9bci w tej grupie mo\xc5\xbce przekracza\xc4\x87 50%. W stadzie zaka\xc5\xbconym po raz pierwszy, gdzie choroba ma ostry przebieg, liczba rodz\xc4\x85cych si\xc4\x99 zwierz\xc4\x85t trwale zaka\xc5\xbconych (P.I.) mo\xc5\xbce si\xc4\x99ga\xc4\x87 nawet 27%. Ze wzgl\xc4\x99du na du\xc5\xbc\xc4\x85 \xc5\x9bmiertelno\xc5\x9b\xc4\x87 tych ciel\xc4\x85t (\xc5\xbcyj\xc4\x85 zwykle od 6 m-cy do 2 lat), po ustabilizowaniu sytuacji w stadzie, liczba zwierz\xc4\x85t trwale zaka\xc5\xbconych (P.I.) kszta\xc5\x82tuje si\xc4\x99 zwykle na poziomie 0,5 do 2%, chocia\xc5\xbc opisywano przypadki nawet >5%._NEWLINE_W przypadku zetkni\xc4\x99cia si\xc4\x99 osobnika P.I zaka\xc5\xbconego szczepem niecytopatycznym z identycznym antygenowo cytopatycznym wirusem BVD (do zjawiska dochodzi albo wskutek nadka\xc5\xbcenia szczepem pochodz\xc4\x85cym spoza fermy lub te\xc5\xbc wskutek transformacji obecnego w stadzie wirusa niecytopatycznego w wirus cytopatyczny), dochodzi do \xc5\x9bmiertelnej w skutkach choroby b\xc5\x82on \xc5\x9bluzowych (MD). W przypadku zaka\xc5\xbcenia szczepem heterogennym zwykle dochodzi do serokonwersji (tworzenie i narastanie przeciwcia\xc5\x82) z towarzyszeniem objaw\xc3\xb3w obserwowanych w BVD. Przypadek ten jest istotny z punktu widzenia diagnostyki schorzenia - osobnik P.I staje si\xc4\x99 seropozytywny._NEWLINE_Po uzyskaniu dojrza\xc5\x82o\xc5\x9bci i wprowadzeniu do rozrodu, samice P.I. b\xc4\x99d\xc4\x85 rodzi\xc5\x82y trwale zaka\xc5\xbcone ciel\xc4\x99ta. Krowy takie b\xc4\x99d\xc4\x85 tak\xc5\xbce \xc5\xbar\xc3\xb3d\xc5\x82em zaka\xc5\xbcenia dla innych, wra\xc5\xbcliwych zwierz\xc4\x85t w stadzie. Je\xc5\xbceli osobnikiem trwale zaka\xc5\xbconym b\xc4\x99dzie buhaj, sta\xc5\x82a obecno\xc5\x9b\xc4\x87 wirusa w jego nasieniu, b\xc4\x99dzie powodowa\xc5\x82a wczesne obumieranie zarodk\xc3\xb3w u krytych lub inseminowanych kr\xc3\xb3w. W przypadku buhaj\xc3\xb3w zaka\xc5\xbconych poziomo od innych osobnik\xc3\xb3w, przebieg choroby jest typowy. R\xc3\xb3\xc5\xbcnica polega na tym, \xc5\xbce u niekt\xc3\xb3rych samc\xc3\xb3w po pojawieniu si\xc4\x99 swoistych przeciwcia\xc5\x82 i wyeliminowaniu wirusa z krwi (po oko\xc5\x82o 15 dniach choroby), mo\xc5\xbce on by\xc4\x87 nadal obecny w nasieniu (nawet przez 7 m-cy od zaka\xc5\xbcenia). Zjawisko takie mo\xc5\xbce pojawia\xc4\x87 si\xc4\x99 wielokrotnie u tego samego buhaja (np. po sezonie pastwiskowym, po wprowadzeniu osobnik\xc3\xb3w w fazie szewstwa). U samc\xc3\xb3w obserwuje si\xc4\x99 takie zjawisko nie tylko w przypadku tej jednostki ale i np. PRRS u trzody czy arteritis u koni (zwi\xc4\x85zane z poziomem testosteronu)._NEWLINE_Wirus rozsiewany jest w du\xc5\xbcych ilo\xc5\x9bciach (106 jednostek wirusa/ml) ze wszystkimi wydalinami i wydzielinami (ka\xc5\x82, mocz, wydzielina b\xc5\x82on \xc5\x9bluzowych nosa, \xc5\x9blina). Po zaka\xc5\xbceniu eksperymentalnym stwierdzono wydalanie wirusa najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej przez okres 10-14 dni jednak\xc5\xbce niekiedy izolowano go po 7 tyg. od zaka\xc5\xbcenia. U zwierz\xc4\x85t trwale zaka\xc5\xbconych wirus siany jest przez ca\xc5\x82e \xc5\xbcycie i obecny  we wszystkich narz\xc4\x85dach. Przyjmuje si\xc4\x99, \xc5\xbce jedno zwierz\xc4\x99 jest w stanie zakazi\xc4\x87 przeci\xc4\x99tnie 3,9 zwierz\xc4\x85t przy siewstwie wirusa nie przekraczaj\xc4\x85cym zazwyczaj 15 dni. W stadzie licz\xc4\x85cym 200 szt. szerzenie choroby zostaje przerwane dopiero po 400 dniach (w jednym z przypadk\xc3\xb3w 14% zwierz\xc4\x85t pozosta\xc5\x82o nadal seroujemnych po 32 miesi\xc4\x85cach od wtargni\xc4\x99cia wirusa do stada). Choroba szerzy si\xc4\x99 szybciej w obecno\xc5\x9bci trwa\xc5\x82ych nosicieli w stosunku do zaka\xc5\xbce\xc5\x84 tylko poprzez zwierz\xc4\x99ta przej\xc5\x9bciowo wiremiczne. U tych ostatnich czas siewstwa uzale\xc5\xbcniony jest od stopnia serokonwersji. St\xc4\x85d, immunoprofilaktyka hamuje rozprzestrzenianie wirusa._NEWLINE_\xc5\xb9r\xc3\xb3d\xc5\x82em infekcji stada jest wprowadzenie trwa\xc5\x82ego nosiciela lub sztuki przej\xc5\x9bciowo wiremicznej. Wa\xc5\xbcnym wektorem zaka\xc5\xbcenia s\xc4\x85 zwierz\xc4\x99ta obcogatunkowe (zw\xc5\x82aszcza owce). Owady mog\xc4\x85 przenosi\xc4\x87 zaka\xc5\xbcenie, pch\xc5\x82y przenosz\xc4\x85 wirus do 96 godzin. \xc5\xb9r\xc3\xb3d\xc5\x82em wirusa opr\xc3\xb3cz zaka\xc5\xbconych zwierz\xc4\x85t jest ska\xc5\xbcona pasza, woda, sprz\xc4\x99t, w tym weterynaryjny (ig\xc5\x82y, r\xc4\x99kawice, badania rektalne). Obecnie wa\xc5\xbcn\xc4\x85 drog\xc4\x85 zaka\xc5\xbcenia stada mo\xc5\xbce sta\xc4\x87 si\xc4\x99 sztuczna inseminacja oraz transfer zarodk\xc3\xb3w. U\xc5\xbcywanie dawczy\xc5\x84 trwale lub przej\xc5\x9bciowo zaka\xc5\xbconych po pierwsze szerzy infekcj\xc4\x99, a po drugie cz\xc4\x99sto jest przyczyn\xc4\x85 niepowodze\xc5\x84 zabiegu. Nasienie buhaja mo\xc5\xbce zawiera\xc4\x87 wirusy nawet w\xc3\xb3wczas, kiedy w innych wydzielinach si\xc4\x99 ich nie stwierdza (namna\xc5\xbcanie wirusa w gruczo\xc5\x82ach p\xc4\x99cherzykowych i prostacie). Nasienie staje si\xc4\x99 wektorem zaka\xc5\xbcenia, a dodatkowo wska\xc5\xbanik zap\xc5\x82odnie\xc5\x84 jest niski, mo\xc5\xbce spada\xc4\x87 nawet o 50%. Do rozwoju choroby dochodzi w 2-14 dni po wtargni\xc4\x99ciu wirusa do organizmu. BVD rozwija\xc4\x87 si\xc4\x99 mo\xc5\xbce w stadzie w spos\xc3\xb3b eksplozywny, zwykle trwa to jednak tygodniami. Przebieg choroby jest wypadkow\xc4\x85 wirulentno\xc5\x9bci szczepu wirusa, dawki infekuj\xc4\x85cej, wieku zwierz\xc4\x99cia, stanu odporno\xc5\x9bci. Przeciwcia\xc5\x82a s\xc4\x85 wykrywalne po 10 dniach od infekcji jednak u cz\xc4\x99\xc5\x9bci zwierz\xc4\x85t pojawiaj\xc4\x85 si\xc4\x99 znacznie p\xc3\xb3\xc5\xbaniej, prawdopodobnie wskutek w\xc5\x82a\xc5\x9bciwo\xc5\x9bci immunosupresyjnych tego wirusa. Narastanie poziomu przeciwcia\xc5\x82 obserwuje si\xc4\x99 do 3 miesi\xc4\x99cy po infekcji. Powszechnie przyjmuje si\xc4\x99, \xc5\xbce immunosupresja powodowana przez BVD jest odpowiedzialna za zaka\xc5\xbcenia oportunistyczne (zw\xc5\x82aszcza uk\xc5\x82adu oddechowego i pokarmowego) towarzysz\xc4\x85ce chorobie i za ci\xc4\x99\xc5\xbcki ich przebieg. Immunosupresja ma charakter przej\xc5\x9bciowy i zwi\xc4\x85zana jest zaburzaniem funkcji limfocyt\xc3\xb3w, neutrofil\xc3\xb3w i monocyt\xc3\xb3w w wyniku namna\xc5\xbcania si\xc4\x99 w nich wirusa.  Obni\xc5\xbcenie odporno\xc5\x9bci i wsp\xc3\xb3\xc5\x82dzia\xc5\x82anie wirusa z bakteriami, w tym np. Mannheimia haemolytica (dawniej Pasteurella haemolytica), skutkuje pojawieniem si\xc4\x99 objaw\xc3\xb3w ze strony uk\xc5\x82adu oddechowego takich jak: przyspieszony oddech i duszno\xc5\x9b\xc4\x87, kt\xc3\xb3rym towarzysz\xc4\x85 wyp\xc5\x82ywy z nosa i work\xc3\xb3w spoj\xc3\xb3wkowych. Nale\xc5\xbcy podkre\xc5\x9bli\xc4\x87, \xc5\xbce podejmowane w tym czasie leczenie zwykle nie przynosi szybkich i wyra\xc5\xbanych efekt\xc3\xb3w, mo\xc5\xbce przyczyni\xc4\x87 si\xc4\x99 do ograniczenia upadk\xc3\xb3w pojedynczych sztuk. Po kilku-kilkunastu dniach widoczne objawy stopniowo zanikaj\xc4\x85. Pojawia si\xc4\x99 swoista odporno\xc5\x9b\xc4\x87, a wirus jest eliminowany z organizmu.\n_START_SECTION_\nObjawy\n_START_PARAGRAPH_\nSama nazwa choroby (wirusowa biegunka byd\xc5\x82a i choroba b\xc5\x82on \xc5\x9bluzowych) obrazuje jedynie cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 skutk\xc3\xb3w, wywo\xc5\x82anych dzia\xc5\x82aniem wirusa BVD. Takie objawy wyst\xc4\x99puj\xc4\x85 w stadzie byd\xc5\x82a zw\xc5\x82aszcza przy pierwszym kontakcie z wirusem, gdy zwierz\xc4\x99ta s\xc4\x85 w pe\xc5\x82ni wra\xc5\xbcliwe na zaka\xc5\xbcenie. Jest to tak zwana ostra posta\xc4\x87 zaka\xc5\xbcenia wirusem BVD. Niezale\xc5\xbcnie od wieku, u byd\xc5\x82a obserwuje si\xc4\x99 objawy niespecyficzne takie jak: przemijaj\xc4\x85ca gor\xc4\x85czka, brak apetytu, osowia\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87. Nast\xc4\x99pnie pojawia si\xc4\x99 wodnista biegunka, kt\xc3\xb3ra u cz\xc4\x99\xc5\x9bci zwierz\xc4\x85t mo\xc5\xbce zawiera\xc4\x87 domieszk\xc4\x99 krwi. W tym czasie u zwierz\xc4\x85t znajduj\xc4\x85cych si\xc4\x99 w laktacji nast\xc4\x99puje znacz\xc4\x85cy spadek produkcji mleka. Zwykle jednostka ta kojarzy si\xc4\x99 jednak z silnymi biegunkami. Niemniej jednak jest to tylko jedna z wielu mo\xc5\xbcliwych postaci tej choroby. Podczas analizy zdrowotno\xc5\x9bci stada, zwi\xc4\x99kszona liczba ronie\xc5\x84, sk\xc5\x82onno\xc5\x9b\xc4\x87 do zachorowa\xc5\x84, niezadowalaj\xc4\x85ce przyrosty mog\xc4\x85 wskazywa\xc4\x87 na problemy z BVD. Choroba w stadzie obserwowana jest zwykle przez tygodnie a nawet miesi\xc4\x85ce. Zwykle tylko kilka zwierz\xc4\x85t jednocze\xc5\x9bnie ma objawy kliniczne. Po ostrej fazie zaka\xc5\xbcenia nast\xc4\x99puje czasowe uodpornienie zwierz\xc4\x85t, kt\xc3\xb3re przechorowa\xc5\x82y. Matczyne przeciwcia\xc5\x82a chroni\xc4\x85 p\xc5\x82\xc3\xb3d przed zaka\xc5\xbceniem drog\xc4\x85 \xc5\x82o\xc5\xbcyskow\xc4\x85, a przekazywane z siar\xc4\x85, nie dopuszczaj\xc4\x85 do infekcji w pierwszych miesi\xc4\x85cach \xc5\xbcycia ciel\xc4\x99cia. M\xc5\x82ode ja\xc5\x82\xc3\xb3wki po zaniku odporno\xc5\x9bci siarowej staj\xc4\x85 si\xc4\x99 podatne na zaka\xc5\xbcenie i w zale\xc5\xbcno\xc5\x9bci od czasu, w kt\xc3\xb3rym do niego dojdzie pojawiaj\xc4\x85 si\xc4\x99 r\xc3\xb3\xc5\xbcne jego nast\xc4\x99pstwa._NEWLINE_Obraz choroby zmienia si\xc4\x99 w stadach, w kt\xc3\xb3rych utrzymuje si\xc4\x99 ona od d\xc5\x82u\xc5\xbcszego czasu. Kliniczne zmiany dotycz\xc4\x85ce uk\xc5\x82adu pokarmowego staj\xc4\x85 si\xc4\x99 mniej wyra\xc5\xbane, a dominowa\xc4\x87 zaczynaj\xc4\x85 problemy w rozrodzie. Stado podejrzewa si\xc4\x99 o zaka\xc5\xbcenie wirusem BVD je\xc5\xbceli pojawiaj\xc4\x85 si\xc4\x99 ostre objawy choroby lub problemy w rozrodzie w postaci zaburze\xc5\x84 p\xc5\x82odno\xc5\x9bci, ronie\xc5\x84 lub wad wrodzonych u potomstwa.\n_START_SECTION_\nRozpoznanie\n_START_PARAGRAPH_\nRozpoznanie kliniczne wobec wielo\xc5\x9bci postaci nie jest \xc5\x82atwe. Objawy kliniczne i anatomopatologiczne oraz analiza ekonomiczna stada mog\xc4\x85 nasuwa\xc4\x87 podejrzenie choroby, jednak zasadnicze rozpoznanie opiera si\xc4\x99 na stwierdzeniu obecno\xc5\x9bci wirusa w badaniach laboratoryjnych. _NEWLINE_Zapoznaj si\xc4\x99 z zastrze\xc5\xbceniami dotycz\xc4\x85cymi poj\xc4\x99\xc4\x87 medycznych i pokrewnych w Wikipedii.'