b'\n_START_ARTICLE_\nChromosom X\n_START_PARAGRAPH_\nChromosom X \xe2\x80\x93 u cz\xc5\x82owieka i innych ssak\xc3\xb3w chromosom p\xc5\x82ciowy, kt\xc3\xb3rego obecno\xc5\x9b\xc4\x87 w dw\xc3\xb3ch kopiach w kom\xc3\xb3rkach organizmu determinuje p\xc5\x82e\xc4\x87 \xc5\xbce\xc5\x84sk\xc4\x85 (nie zawsze, istniej\xc4\x85 wyj\xc4\x85tki [niekt\xc3\xb3re gatunki ptak\xc3\xb3w, \xc5\xbcab, motyli]). Faktyczn\xc4\x85 obecno\xc5\x9b\xc4\x87 \xe2\x80\x9eChromosomu X\xe2\x80\x9d okre\xc5\x9bla informacja zawarta w mRNA_NEWLINE_W pocz\xc4\x85tkowych etapach rozwoju embrionalnego kobiety jeden z dw\xc3\xb3ch chromosom\xc3\xb3w X w niemal wszystkich kom\xc3\xb3rkach somatycznych ulega losowej inaktywacji. Proces ten nazywa si\xc4\x99 lionizacj\xc4\x85, a w jego wyniku powstaje tzw. cia\xc5\x82ko Barra. Celem tej inaktywacji jest zmniejszenie r\xc3\xb3\xc5\xbcnic w aktywno\xc5\x9bci gen\xc3\xb3w po\xc5\x82o\xc5\xbconych na chromosomie X mi\xc4\x99dzy osobnikami \xc5\xbce\xc5\x84skimi a m\xc4\x99skimi._NEWLINE_Ludzki chromosom X zbudowany jest ze 152 milion\xc3\xb3w par zasad. Na chromosomie X zidentyfikowano 1184 geny, w\xc5\x9br\xc3\xb3d nich determinuj\xc4\x85ce r\xc3\xb3\xc5\xbcne cechy osobnicze niezwi\xc4\x85zane z p\xc5\x82ci\xc4\x85, np. widzenie barw._NEWLINE_Istnienie i rola chromosomu X zosta\xc5\x82y opisane przez Nettie Stevens w 1905 roku.'