b"\n_START_ARTICLE_\nAk Sunkur al-Bursuki\n_START_PARAGRAPH_\nAk Sunkur al-Bursuki, arab. \xd8\xa2\xd9\x82 \xd8\xb3\xd9\x86\xd9\x82\xd8\xb1 \xd8\xa7\xd9\x84\xd8\xa8\xd8\xb1\xd8\xb3\xd9\x82\xd9\x8a\xe2\x80\x8e (pe\xc5\x82ne imi\xc4\x99: Abu Sa'id Sajf ad-Din Kasim ad-Daula Ak Sunkur al-Bursuki) (ur.\xc2\xa0? - zm. 26 listopada 1126) \xe2\x80\x93 jeden z najwa\xc5\xbcniejszych dow\xc3\xb3dc\xc3\xb3w seld\xc5\xbcuckich su\xc5\x82tan\xc3\xb3w Mohammada Tapara (1105 - 1118) i Mahmuda (1118 - 1131)._NEWLINE_Swoj\xc4\x85 karier\xc4\x99 rozpoczyna\xc5\x82 jako mameluk Bursuka (zm. 1097), dow\xc3\xb3dcy w s\xc5\x82u\xc5\xbcbie Tughril Bega (1038 - 1063) i kolejnych seld\xc5\xbcuckich su\xc5\x82tan\xc3\xb3w. To st\xc4\x85d wzi\xc4\x99\xc5\x82a si\xc4\x99 jego nisba al-Bursuki. W roku 1105 Mohammad Tapar mianowa\xc5\x82 go swoim namiestnikiem (szihna) w Bagdadzie. Na tym stanowisku jego g\xc5\x82\xc3\xb3wnym zadaniem by\xc5\x82a ochrona stolicy Iraku przed zakusami w\xc5\x82adc\xc3\xb3w z arabskiej dynastii Mazjadyd\xc3\xb3w z Al-Hilli. Po \xc5\x9bmierci w roku 1113 namiestnika Mosulu Maududa Ak Sunkur otrzyma\xc5\x82 dodatkowo faktyczn\xc4\x85 w\xc5\x82adz\xc4\x99 nad tym miastem, formalnie b\xc4\x99d\xc4\x85c atabegiem ma\xc5\x82oletniego syna su\xc5\x82tana, Masuda (1135 - 1152). W tej roli mia\xc5\x82 on za zadanie poprowadzi\xc4\x87 d\xc5\xbcihad przeciwko krzy\xc5\xbcowcom oraz przywr\xc3\xb3ci\xc4\x87 autorytet su\xc5\x82tana w\xc5\x9br\xc3\xb3d miejscowych w\xc5\x82adc\xc3\xb3w muzu\xc5\x82ma\xc5\x84skich. W roku 1114 Ak Sunkur przedsi\xc4\x99wzi\xc4\x85\xc5\x82 nieudany atak na Edess\xc4\x99, po czym poni\xc3\xb3s\xc5\x82 dotkliw\xc4\x85 pora\xc5\xbck\xc4\x99 w walce z Ilghazim (1091 - 1122) z rodu Artukid\xc3\xb3w. W rezultacie tych pora\xc5\xbcek Ak Sunkur popad\xc5\x82 w nie\xc5\x82ask\xc4\x99, straci\xc5\x82 swoje stanowiska i lata 1116 - 1118 sp\xc4\x99dzi\xc5\x82 w swojej posiad\xc5\x82o\xc5\x9bci ar-Rahba nad Eufratem. Nowy su\xc5\x82tan Mahmud niezw\xc5\x82ocznie po wst\xc4\x85pieniu na tron w roku 1118 ponownie mianowa\xc5\x82 Ak Sunkura namiestnikiem Bagdadu, bardzo szybko zast\xc4\x85pi\xc5\x82 go jednak Meng\xc3\xbc-Barsem. Masud nada\xc5\x82 w\xc3\xb3wczas Ak Sunkurowi Maragh\xc4\x99 jako ikta. Jednak Dubajs (1108 - 1135) z rodu Mazjadyd\xc3\xb3w zach\xc4\x99ca\xc5\x82 Masuda i jego atabega Aj-Ab\xc4\x99 D\xc5\xbcujusz Bega do buntu przeciwko Mahmudowi i zabicia jego starego wroga, Ak Sunkura. Ten dowiedzia\xc5\x82 si\xc4\x99 o tym i przeszed\xc5\x82 na stron\xc4\x99 Mahmuda, po czym stan\xc4\x85\xc5\x82 na czele armii su\xc5\x82tana i w roku 1120 pokona\xc5\x82 rebeliant\xc3\xb3w w bitwie pod Asadabadem. W roku 1121 Ak Sunkur ponownie otrzyma\xc5\x82 namiestnictwo Mosulu, tym razem od Mahmuda. W nast\xc4\x99pnym roku zosta\xc5\x82 tak\xc5\xbce namiestnikiem Bagdadu i otrzyma\xc5\x82 jako ikta Wasit. Dodatkowo powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 tak\xc5\xbce do sprawowania pieczy nad Masudem jako jego atabeg i o\xc5\xbceni\xc5\x82 si\xc4\x99 z jego matk\xc4\x85, wdow\xc4\x85 po Mohammadzie Taparze. W roku 1123 wsp\xc3\xb3lnie z kalifem Al-Mustarszidem (1118 - 1135) obroni\xc5\x82 Bagdad przed atakiem Dubajsa. Pomimo tego na pro\xc5\x9bb\xc4\x99 kalifa w roku 1124 Ak Sunkur przesta\xc5\x82 by\xc4\x87 namiestnikiem Bagdadu. Mahmud uczyni\xc5\x82 go za to atabegiem jednego ze swoich syn\xc3\xb3w i wys\xc5\x82a\xc5\x82 do Mosulu z misj\xc4\x85 rozpocz\xc4\x99cia d\xc5\xbcihadu przeciwko \xc5\x82acinnikom. We wrze\xc5\x9bniu 1124 roku Aleppo zosta\xc5\x82o obl\xc4\x99\xc5\xbcone przez krzy\xc5\xbcowc\xc3\xb3w wsp\xc3\xb3\xc5\x82dzia\xc5\x82aj\xc4\x85cych z Dubajsem i nie mog\xc4\x85c doczeka\xc4\x87 si\xc4\x99 pomocy od swojego nominalnego w\xc5\x82adcy, Timurtasza (1122 - 1154) z rodu Artukid\xc3\xb3w, mieszka\xc5\x84cy zwr\xc3\xb3cili si\xc4\x99 do Ak Sunkura. Ten przerwa\xc5\x82 obl\xc4\x99\xc5\xbcenie miasta w styczniu 1125 roku i chocia\xc5\xbc nast\xc4\x99pnie zosta\xc5\x82 pokonany w bitwie pod Azaz, to utrzyma\xc5\x82 w\xc5\x82adz\xc4\x99 nad Aleppo. Wydawa\xc5\x82o si\xc4\x99 \xc5\xbce korzystaj\xc4\x85c z silnej bazy w Mosulu i Aleppo podejmie teraz agresywne dzia\xc5\x82ania przeciwko krzy\xc5\xbcowcom, jednak 26 listopada 1126 roku zosta\xc5\x82 zabity przez nizaryt\xc3\xb3w."