b'\n_START_ARTICLE_\nJaskinia Malowide\xc5\x82\n_START_SECTION_\nOdkrycie i badania\n_START_PARAGRAPH_\nJaskini\xc4\x99 odkry\xc5\x82 w 1849 roku angielski przyrodnik Alfred Russel Wallace, kt\xc3\xb3ry szkicowa\xc5\x82 napotkane w okolicy skalne rysunki. P\xc3\xb3\xc5\xbaniej zorganizowano kilka wypraw badawczych, jednak wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 z nich ograniczy\xc5\x82a si\xc4\x99 do skopiowania przedstawionych tam malowide\xc5\x82. Powa\xc5\xbcniejsze badania przeprowadzi\xc5\x82a dopiero na pocz\xc4\x85tku lat 90. XX wieku Anna Roosevelt. W\xc3\xb3wczas okaza\xc5\x82o si\xc4\x99, \xc5\xbce w jaskini poza malowid\xc5\x82ami, znajduje si\xc4\x99 prehistoryczne \xc5\x9bmietnisko. Kilka centymetr\xc3\xb3w pod ostatni\xc4\x85, jak si\xc4\x99 wydawa\xc5\x82o, zamieszka\xc5\x82\xc4\x85 warstw\xc4\x85 odkry\xc5\x82a kolejn\xc4\x85. Znajdowa\xc5\x82y si\xc4\x99 w niej m.in. pozosta\xc5\x82o\xc5\x9bci farby, jedzenia, ro\xc5\x9blin oraz grot\xc3\xb3w, co sugeruje, \xc5\xbce pierwsi mieszka\xc5\x84cy jaskini prowadzili zbieracko-\xc5\x82owiecki tryb \xc5\xbcycia. Na podstawie analizy znalezionego pigmentu wiek najstarszej warstwy oszacowano na 13 000 lat. Mniej wi\xc4\x99cej w tym samym czasie w Ameryce P\xc3\xb3\xc5\x82nocnej rozwija\xc5\x82a si\xc4\x99 kultura Clovis, kt\xc3\xb3rej ludno\xc5\x9b\xc4\x87 przez d\xc5\x82ugi czas uwa\xc5\xbcano za pierwszych mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w Nowego \xc5\x9awiata._NEWLINE_To odkrycie pokaza\xc5\x82o, \xc5\xbce Paleoindianie w\xc4\x99druj\xc4\x85c z Ameryki P\xc3\xb3\xc5\x82nocnej do Po\xc5\x82udniowej nie przemieszczali si\xc4\x99 tylko wzd\xc5\x82u\xc5\xbc And\xc3\xb3w, jak s\xc4\x85dzi\xc5\x82o wcze\xc5\x9bniej wielu archeolog\xc3\xb3w. Anna Roosevelt powiedzia\xc5\x82a, \xc5\xbce Paleoindianie podr\xc3\xb3\xc5\xbcowali daleko i potrafili przystosowa\xc4\x87 si\xc4\x99 do r\xc3\xb3\xc5\xbcnych \xc5\x9brodowisk. Doda\xc5\x82a te\xc5\xbc, \xc5\xbce wsp\xc3\xb3lnie ze swoim zespo\xc5\x82em znalaz\xc5\x82a twarde dowody na istnienie ca\xc5\x82kowicie odmiennej kultury od tej z Ameryki P\xc3\xb3\xc5\x82nocnej, lecz znajduj\xc4\x85cej 8000 km na po\xc5\x82udnie. Wed\xc5\x82ug niej oznacza to, \xc5\xbce Amazonii nie zasiedli\xc5\x82y od\xc5\x82amy kultury Clovis, lecz zupe\xc5\x82nie odr\xc4\x99bna kultura. Mieszka\xc5\x84cy jaskini \xc5\xbcyli jednak zupe\xc5\x82nie inaczej ni\xc5\xbc ludy z p\xc3\xb3\xc5\x82nocy, gdy\xc5\xbc nie polowali na du\xc5\xbce zwierz\xc4\x99ta i nie wytwarzali grot\xc3\xb3w. Zamiast tego zbierali owoce i \xc5\x82owili ryby, zw\xc5\x82aszcza pirarucu. Malowali r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc ska\xc5\x82y i zostawiali na nich swoje odbicia d\xc5\x82oni. Jaskini\xc4\x99 porzucili po oko\xc5\x82o dwunastu wiekach. Kolejni mieszka\xc5\x84cy zasiedlili j\xc4\x85 oko\xc5\x82o 6000 lat p.n.e. jednak\xc5\xbce przypuszczalnie by\xc5\x82a ona dla nich tylko tymczasowym schronieniem. Od pobliskiej wioski Anna Roosevelt nazwa\xc5\x82a ich kultur\xc4\x85 Paituna. Wykopaliska ujawni\xc5\x82y, \xc5\xbce potrafili wytwarza\xc4\x87 ceramiczne misy najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej barwione na czerwono lub szaro-br\xc4\x85zowo. Ich pozosta\xc5\x82o\xc5\x9bci okaza\xc5\x82y si\xc4\x99 najstarszymi znanymi wyrobami garncarskimi w obu Amerykach.'