b'\n_START_ARTICLE_\nObrazowanie metod\xc4\x85 rezonansu magnetycznego\n_START_PARAGRAPH_\nObrazowanie metod\xc4\x85 rezonansu magnetycznego, badanie rezonansem magnetycznym, w skr\xc3\xb3cie rezonans magnetyczny \xe2\x80\x93 nieinwazyjna metoda uzyskiwania obraz\xc3\xb3w wn\xc4\x99trza obiekt\xc3\xb3w. Ma zastosowanie w medycynie, gdzie jest jedn\xc4\x85 z podstawowych technik diagnostyki obrazowej (tomografii), oraz w badaniach naukowych._NEWLINE_Stosowane w literaturze skr\xc3\xb3ty to RM (rezonans magnetyczny), MRI (ang. magnetic resonance imaging), NMR (ang.\xc2\xa0nuclear magnetic resonance), MR (ang. magnetic resonance), cz\xc4\x99sto zamiennie ze\xc2\xa0znaczeniem \xe2\x80\x9espektroskopia magnetycznego rezonansu j\xc4\x85drowego\xe2\x80\x9d.\n_START_SECTION_\nZasada dzia\xc5\x82ania\n_START_PARAGRAPH_\nObrazowanie magnetycznorezonansowe opiera si\xc4\x99 na zjawisku magnetycznego rezonansu j\xc4\x85drowego. Zjawisko to mo\xc5\xbce zaj\xc5\x9b\xc4\x87 w pr\xc3\xb3bce zawieraj\xc4\x85cej j\xc4\x85dra o r\xc3\xb3\xc5\xbcnym od zera momencie magnetycznym i umieszczonej w silnym sta\xc5\x82ym polu magnetycznym. W takich warunkach pr\xc3\xb3bka ulega cz\xc4\x99\xc5\x9bciowej polaryzacji opisywanej wektorem magnetyzacji. Je\xc5\x9bli tak spolaryzowana pr\xc3\xb3bka zostanie poddana dzia\xc5\x82aniu innego pola magnetycznego, kt\xc3\xb3re rotuje w p\xc5\x82aszczy\xc5\xbanie prostopad\xc5\x82ej do pola g\xc5\x82\xc3\xb3wnego, dla pewnej dok\xc5\x82adnie okre\xc5\x9blonej cz\xc4\x99sto\xc5\x9bci tej rotacji zaobserwowa\xc4\x87 mo\xc5\xbcna oddzia\xc5\x82ywanie mi\xc4\x99dzy wiruj\xc4\x85cym polem a magnetyzacj\xc4\x85 pr\xc3\xb3bki. Efektem tego oddzia\xc5\x82ywania jest obr\xc3\xb3t pewnej cz\xc4\x99\xc5\x9bci magnetyzacji pr\xc3\xb3bki wok\xc3\xb3\xc5\x82 rotuj\xc4\x85cego wektora indukcji magnetycznej, co w efekcie pozwala wyprowadzi\xc4\x87 magnetyzacj\xc4\x99 z ustalonego stanu r\xc3\xb3wnowagi, w kt\xc3\xb3rym pocz\xc4\x85tkowo si\xc4\x99 znajduje. _NEWLINE_Wyprowadzona ze stanu r\xc3\xb3wnowagi magnetyzacja precesuje wok\xc3\xb3\xc5\x82 kierunku pola g\xc5\x82\xc3\xb3wnego, przy czym ruch ten mo\xc5\xbce by\xc4\x87 obserwowany. Zanikaj\xc4\x85cy sygna\xc5\x82, nazywany sygna\xc5\x82em zaniku indukcji swobodnej, ma cz\xc4\x99sto\xc5\x9b\xc4\x87 rezonansow\xc4\x85 dan\xc4\x85 bardzo prost\xc4\x85 zale\xc5\xbcno\xc5\x9bci\xc4\x85 \xe2\x80\x93 jest ona proporcjonalna do pola, w jakim znajduje si\xc4\x99 pr\xc3\xb3bka. _NEWLINE_Je\xc5\x9bli r\xc3\xb3\xc5\xbcne cz\xc4\x99\xc5\x9bci pr\xc3\xb3bki znajduj\xc4\x85 si\xc4\x99 w r\xc3\xb3\xc5\xbcnych polach, nie mo\xc5\xbcna m\xc3\xb3wi\xc4\x87 o jednej cz\xc4\x99sto\xc5\x9bci odbieranego sygna\xc5\x82u; mamy do czynienia z wieloma cz\xc4\x99sto\xc5\x9bciami a najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej z ci\xc4\x85g\xc5\x82ym jej widmem. Je\xc5\x9bli mapa pola, w jakim znajduje si\xc4\x99 pr\xc3\xb3bka, jest znana, informacja przestrzenna mo\xc5\xbce zosta\xc4\x87 odkodowana, a zebrane sygna\xc5\x82y mog\xc4\x85 zosta\xc4\x87 zamienione na obraz pr\xc3\xb3bki. Modulowanie pola g\xc5\x82\xc3\xb3wnego i jednoczesny pomiar sygna\xc5\x82u rezonansu magnetycznego s\xc4\x85 podstaw\xc4\x85 tej metody obrazowania. _NEWLINE_Odkodowanie obrazu nazywane jest rekonstrukcj\xc4\x85. J\xc4\x85drem rezonansowym najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej wykorzystywanym w obrazowaniu RM jest proton \xe2\x80\x94 j\xc4\x85dro atomu wodoru maj\xc4\x85ce niezerowy moment magnetyczny i wyst\xc4\x99puj\xc4\x85ce powszechnie w cz\xc4\x85steczkach wody zawartej w obiektach biologicznych.\n_START_SECTION_\nZastosowania\n_START_PARAGRAPH_\nObrazowanie za pomoc\xc4\x85 rezonansu magnetycznego nie wymaga u\xc5\xbcycia potencjalnie szkodliwego promieniowania rentgenowskiego i jest szczeg\xc3\xb3lnie przydatne do wykrywania zmian chorobowych w tkankach, zw\xc5\x82aszcza zas\xc5\x82oni\xc4\x99tych ko\xc5\x9b\xc4\x87mi, co wykorzystywane jest cz\xc4\x99sto do badania m\xc3\xb3zgu, mi\xc4\x99\xc5\x9bni i serca._NEWLINE_Obrazowanie metod\xc4\x85 RM wykorzystywane jest w badaniach praktycznie ca\xc5\x82ego cia\xc5\x82a.\n_START_SECTION_\nZastosowania pozamedyczne\n_START_PARAGRAPH_\nStandardowe aparaty medyczne do obrazowania metod\xc4\x85 rezonansu magnetycznego mog\xc4\x85 by\xc4\x87 u\xc5\xbcywane do wykrywania kokainy rozpuszczonej w winie, bez otwierania butelek. W tym celu aparat powinien pracowa\xc4\x87 w trybie rejestrowania widma protonowego, na kt\xc3\xb3rym mo\xc5\xbcliwe jest zidentyfikowanie dodatkowych sygna\xc5\x82\xc3\xb3w pochodz\xc4\x85cych od kokainy. Szczeg\xc3\xb3lnie istotne analitycznie s\xc4\x85 sygna\xc5\x82y rezonansowe proton\xc3\xb3w aromatycznych w zakresie 7\xe2\x80\x938 ppm, w kt\xc3\xb3rym brak sygna\xc5\x82\xc3\xb3w pochodz\xc4\x85cych od czystego wina. Czu\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 metody si\xc4\x99ga st\xc4\x99\xc5\xbcenia 5 mM kokainy (oko\xc5\x82o 1 g/butelk\xc4\x99), to znaczy 80 razy mniej ni\xc5\xbc podczas pr\xc3\xb3b przemytu narkotyku w winie.\n_START_SECTION_\nZagro\xc5\xbcenia\n_START_PARAGRAPH_\nJe\xc5\x9bli pacjent otrzymuje \xc5\x9brodek cieniuj\xc4\x85cy, istnieje niewielkie ryzyko wyst\xc4\x85pienia reakcji alergicznej, ale jest ono mniejsze ni\xc5\xbc przy substancjach kontrastowych zawieraj\xc4\x85cych jod (powszechnie stosowanych do zdj\xc4\x99\xc4\x87 rentgenowskich i tomografii komputerowej). Poniewa\xc5\xbc badanie RM wi\xc4\x85\xc5\xbce si\xc4\x99 z oddzia\xc5\x82ywaniem silnego pola magnetycznego, mo\xc5\xbce nie by\xc4\x87 wskazane u tych, kt\xc3\xb3rym wszczepiono r\xc3\xb3\xc5\xbcnego rodzaju aparaty lub metalowe implanty._NEWLINE_Niekt\xc3\xb3re preparaty zawieraj\xc4\x85ce gadolin znacz\xc4\x85co zwi\xc4\x99kszaj\xc4\x85 ryzyko nerkopochodnego w\xc5\x82\xc3\xb3knienia og\xc3\xb3lnoustrojowego, zwanego te\xc5\xbc nefrogennym w\xc5\x82\xc3\xb3knieniem uk\xc5\x82adowym (NSF, od ang. nephrogenic systemic fibrosis).\n_START_SECTION_\nNagroda Nobla 2003\n_START_PARAGRAPH_\nPaul Lauterbur z Uniwersytetu Illinois w Urbanie i Champaign oraz Peter Mansfield z Uniwersytetu w Nottingham otrzymali w 2003 roku Nagrod\xc4\x99 Nobla w dziedzinie fizjologii lub medycyny za \xe2\x80\x9eodkrycia dotycz\xc4\x85ce obrazowania metod\xc4\x85 rezonansu magnetycznego\xe2\x80\x9d.'