b'\n_START_ARTICLE_\nNiemieckie represje wobec ludno\xc5\x9bci \xc5\x81asina (1939)\n_START_PARAGRAPH_\nNiemieckie represje wobec ludno\xc5\x9bci \xc5\x81asina (1939) \xe2\x80\x93 masowe represje wobec ludno\xc5\x9bci \xc5\x81asina i okolicznych miejscowo\xc5\x9bci, zastosowane przez okupant\xc3\xb3w niemieckich jesieni\xc4\x85 1939. W ramach akcji \xe2\x80\x9epolitycznego oczyszczania terytorium\xe2\x80\x9d cz\xc5\x82onkowie paramilitarnego Selbstschutzu zamordowali w\xc3\xb3wczas ok. 150 mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w powiatu grudzi\xc4\x85dzkiego.\n_START_SECTION_\nDzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87  Nordewina Koerbera\n_START_PARAGRAPH_\nW okresie mi\xc4\x99dzywojennym w okolicach \xc5\x81asina aktywnie dzia\xc5\x82a\xc5\x82y niemieckie organizacje mniejszo\xc5\x9bciowe o zabarwieniu pronazistowskim. Jednym z lider\xc3\xb3w miejscowej spo\xc5\x82eczno\xc5\x9bci niemieckiej by\xc5\x82 Nordewin von Diest-Koerber \xe2\x80\x93 w\xc5\x82a\xc5\x9bciciel maj\xc4\x85tku ziemskiego w Nowych Jankowicach. Pe\xc5\x82ni\xc5\x82 on funkcj\xc4\x99 przewodnicz\xc4\x85cego Zwi\xc4\x85zku M\xc5\x82odych Niemc\xc3\xb3w (niem. Deutsches Jungblock), m\xc5\x82odzie\xc5\xbcowej przybud\xc3\xb3wki tzw. Zjednoczenia Niemieckiego (niem. Deutsche Vereinigung). Na terenie swojego maj\xc4\x85tku Koerber zorganizowa\xc5\x82 o\xc5\x9brodek treningowy, w kt\xc3\xb3rym miejscowi Niemcy przechodzili przeszkolenie ideologiczne i wojskowe. Niekt\xc3\xb3rzy uczestnicy organizowanych tam kurs\xc3\xb3w byli kierowani na dalsze przeszkolenie do Rzeszy lub Wolnego Miasta Gda\xc5\x84ska. Polska opinia publiczna by\xc5\x82a informowana o prawdziwym charakterze dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci Koerbera przez cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w Zwi\xc4\x85zku Podoficer\xc3\xb3w Rezerwy z Grudzi\xc4\x85dza, kt\xc3\xb3rzy postawili sobie za cel monitorowanie antypolskiej dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci niemieckich organizacji mniejszo\xc5\x9bciowych._NEWLINE_Wkr\xc3\xb3tce po rozpocz\xc4\x99ciu kampanii wrze\xc5\x9bniowej w rejonie \xc5\x81asina ujawni\xc5\x82y si\xc4\x99 niemieckie boj\xc3\xb3wki. Ju\xc5\xbc 1 wrze\xc5\x9bnia 1939 w komunikacie sztabu Armii \xe2\x80\x9ePomorze\xe2\x80\x9d, informuj\xc4\x85cym o przebiegu dzia\xc5\x82a\xc5\x84 wojennych w pierwszej po\xc5\x82owie dnia (godz. 9:00-14:00), pojawi\xc5\x82a si\xc4\x99 informacja, i\xc5\xbc w tamtejszych okolicach \xe2\x80\x9euzbrojone bandy miejscowej ludno\xc5\x9bci niemieckiej morduj\xc4\x85 Polak\xc3\xb3w\xe2\x80\x9d. Kilka dni p\xc3\xb3\xc5\xbaniej tereny powiatu grudzi\xc4\x85dzkiego zosta\xc5\x82y opanowane przez oddzia\xc5\x82y Wehrmachtu. K\xc3\xb6rber, kt\xc3\xb3ry w kwietniu 1939 roku zbieg\xc5\x82 na terytorium Wolnego Miasta Gda\xc5\x84ska, powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 w\xc3\xb3wczas do Nowych Jankowic.\n_START_SECTION_\nPo wojnie\n_START_PARAGRAPH_\nPo wojnie odnalezione zw\xc5\x82oki ofiar niemieckiego terroru zosta\xc5\x82y w wi\xc4\x99kszo\xc5\x9bci przypadk\xc3\xb3w ekshumowane i przeniesione na cmentarz parafialny w \xc5\x81asinie. Cia\xc5\x82a Polak\xc3\xb3w zamordowanych w \xc5\xbcwirowni pochowano natomiast na cmentarzu parafialnym w Grucie. Przy ul. Dworcowej w \xc5\x81asinie (w pobli\xc5\xbcu parku miejskiego) postawiono pomnik d\xc5\x82uta artysty-rze\xc5\xbabiarza Ignacego Zelka, upami\xc4\x99tniaj\xc4\x85cy mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w \xc5\x81asina i okolic zamordowanych przez Selbstschutz w 1939 roku. Pomnik ma kszta\xc5\x82t prostok\xc4\x85ta, w kt\xc3\xb3rego \xc5\x9brodkowej cz\xc4\x99\xc5\x9bci, na postumencie, umieszczono posta\xc4\x87 \xc5\xbco\xc5\x82nierza z wzniesion\xc4\x85 praw\xc4\x85 r\xc4\x99k\xc4\x85, a powy\xc5\xbcej \xe2\x80\x93 rze\xc5\xbab\xc4\x99 or\xc5\x82a z rozpostartymi skrzyd\xc5\x82ami. Po obu stronach zapisano nazwiska 148 ofiar niemieckiego terroru. Na postumencie widnieje napis \xe2\x80\x9eJeszcze Polska nie zgin\xc4\x99\xc5\x82a\xe2\x80\x9d, a u st\xc3\xb3p figury umieszczono p\xc5\x82yt\xc4\x99 nagrobn\xc4\x85 z napisem: \xe2\x80\x9eTu le\xc5\xbc\xc4\x85 ofiary barbarzy\xc5\x84stwa hitlerowskiego 1939 \xe2\x80\x93 1945. Cze\xc5\x9b\xc4\x87 ich pami\xc4\x99ci\xe2\x80\x9d. Pami\xc4\x85tkowy krzy\xc5\xbc postawiono tak\xc5\xbce na miejscu strace\xc5\x84 w \xc5\xbcwirowni (1989)._NEWLINE_Nordwin K\xc3\xb6rber zgin\xc4\x85\xc5\x82 w 1943 roku podczas po\xc5\xbcaru maj\xc4\x85tku nale\xc5\xbc\xc4\x85cego do jego c\xc3\xb3rki, Anny Kleinschmidt z B\xc5\x82onowa.'