b'\n_START_ARTICLE_\nSymphysodon\n_START_SECTION_\nWyst\xc4\x99powanie\n_START_PARAGRAPH_\nW warunkach naturalnych Symphysodon s\xc4\x85 endemitami dorzecza Amazonki, szeroko rozprzestrzenionymi w jej dop\xc5\x82ywach. Wyst\xc4\x99puj\xc4\x85 we wszystkich trzech dominuj\xc4\x85cych typach w\xc3\xb3d amazo\xc5\x84skich: \xe2\x80\x9eczarnych\xe2\x80\x9d, \xe2\x80\x9ebia\xc5\x82ych\xe2\x80\x9d i czystych wodach stoj\xc4\x85cych lub wolno p\xc5\x82yn\xc4\x85cych. S\xc4\x85 to zazwyczaj wody bardzo mi\xc4\x99kkie i kwa\xc5\x9bne, nasycone garbnikami. Twardo\xc5\x9b\xc4\x87 wody wynosi zwykle poni\xc5\xbcej 1\xc2\xb0n, a temperatura poni\xc5\xbcej 28\xc2\xa0\xc2\xb0C. Przebywaj\xc4\x85 w strefie przybrze\xc5\xbcnej (litoral), przy stromych brzegach, w\xc5\x9br\xc3\xb3d daj\xc4\x85cych im schronienie zwalonych do wody ga\xc5\x82\xc4\x99zi i korzeni, na g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9bci 3\xe2\x80\x935 m.\n_START_SECTION_\nNazwy zwyczajowe\n_START_PARAGRAPH_\nNazw dyskowiec i paletka nie nale\xc5\xbcy przyjmowa\xc4\x87 jako polskich nazw rodzajowych dla Symphysodon, cho\xc4\x87 takie propozycje pojawia\xc5\x82y si\xc4\x99 w starszej literaturze. Binominalne nazwy (np. paletka br\xc4\x85zowa, p. niebieska, p. zielona) nadawane by\xc5\x82y wyr\xc3\xb3\xc5\xbcnianym w\xc3\xb3wczas podgatunkom lub odmianom barwnym. W tej kwestii od wielu lat tocz\xc4\x85 si\xc4\x99 dyskusje zar\xc3\xb3wno w kr\xc4\x99gach naukowych, jak i w\xc5\x9br\xc3\xb3d mi\xc5\x82o\xc5\x9bnik\xc3\xb3w akwarystyki. W nowszej literaturze (od 1990 roku) obydwie nazwy traktowane s\xc4\x85 jako zwyczajowe nazwy 2 powszechnie akceptowanych gatunk\xc3\xb3w podanych poni\xc5\xbcej. Dodatkowym utrudnieniem sta\xc5\x82y si\xc4\x99, nawi\xc4\x85zuj\xc4\x85ce do ubarwienia, nazwy niekonsekwentnie stosowane w literaturze popularnej.\n_START_SECTION_\nBudowa\n_START_PARAGRAPH_\nPrzedstawiciele tego rodzaju maj\xc4\x85 wysokie cia\xc5\x82o w kszta\xc5\x82cie dysku, o profilu niemal kolistym, silnie bocznie sp\xc5\x82aszczone. Maj\xc4\x85 ma\xc5\x82\xc4\x85 g\xc5\x82ow\xc4\x99, ma\xc5\x82y pysk i du\xc5\xbce oczy. P\xc5\x82etwy grzbietowa i odbytowa s\xc4\x85 niskie, ale bardzo d\xc5\x82ugie \xe2\x80\x93 otaczaj\xc4\x85 niemal ca\xc5\x82y obw\xc3\xb3d tu\xc5\x82owia. P\xc5\x82etwy brzuszne d\xc5\x82ugie i w\xc4\x85skie. Symphysodon spp. dorastaj\xc4\x85 do ponad 20\xc2\xa0cm.\n_START_SECTION_\nBiologia i ekologia\n_START_PARAGRAPH_\n\xc5\xbbyj\xc4\x85 w stadach od 100 do 1000 osobnik\xc3\xb3w. Stadu przewodzi intensywnie ubarwiony, silny i szybki samiec alfa. Przewodnik odwraca uwag\xc4\x99 drapie\xc5\xbcnik\xc3\xb3w swoim wygl\xc4\x85dem i zachowaniem, co zwi\xc4\x99ksza szans\xc4\x99 ucieczki pozosta\xc5\x82ych cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w stada. Sam rzadko pada ofiar\xc4\x85 napastnika._NEWLINE_Jak wszystkie piel\xc4\x99gnicowate,  Symphysodon maj\xc4\x85 silnie rozwini\xc4\x99ty instynkt opieki nad potomstwem, ale zachowania rozrodcze przebiegaj\xc4\x85 u nich inaczej ni\xc5\xbc u wi\xc4\x99kszo\xc5\x9bci piel\xc4\x99gnic. Para przyst\xc4\x99puj\xc4\x85ca do rozrodu oczyszcza miejsce planowanego z\xc5\x82o\xc5\xbcenia ikry, nie wykazuj\xc4\x85c przy tym szczeg\xc3\xb3lnej ekscytacji (wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 piel\xc4\x99gnicowatych staje si\xc4\x99 w tym czasie agresywna, a nawet terytorialna). Rodzice pomagaj\xc4\x85 potomstwu ju\xc5\xbc w czasie wyl\xc4\x99gu \xe2\x80\x93 chwytaj\xc4\x85c pyskiem jajo zmi\xc4\x99kczaj\xc4\x85 jego otoczk\xc4\x99, a wyklute larwy przenosz\xc4\x85 i przyklejaj\xc4\x85 do oczyszczonej powierzchni (zwykle jest to li\xc5\x9b\xc4\x87). Narybek_NEWLINE_ma cia\xc5\x82o wyd\xc5\x82u\xc5\xbcone. Owalny kszta\xc5\x82t przyjmuje po oko\xc5\x82o 3 miesi\xc4\x85cach._NEWLINE_Szczeg\xc3\xb3ln\xc4\x85 cech\xc4\x85 rodzaju jest spos\xc3\xb3b karmienia narybku, gdy ten wykorzysta ju\xc5\xbc zapasy \xc5\xbc\xc3\xb3\xc5\x82tka. Sk\xc3\xb3ra obojga rodzic\xc3\xb3w zawiera szaro-\xc5\xbc\xc3\xb3\xc5\x82taw\xc4\x85 wydzielin\xc4\x99 bogat\xc4\x85 w od\xc5\xbcywcze substancje proteinowe. Narybek \xc5\xbcywi si\xc4\x99 t\xc4\x85 wydzielin\xc4\x85, skubi\xc4\x85c boki obojga rodzic\xc3\xb3w naprzemiennie. W czasie gdy jedno z rodzic\xc3\xb3w karmi m\xc5\x82ode, drugie regeneruje zapasy od\xc5\xbcywczej wydzieliny. W ten spos\xc3\xb3b rodzice karmi\xc4\x85 m\xc5\x82ode, dop\xc3\xb3ki te nie zaczn\xc4\x85 samodzielnie zdobywa\xc4\x87 pokarmu.\n_START_SECTION_\nOdmiany hodowlane\n_START_PARAGRAPH_\nPrzez d\xc5\x82ugi czas od odkrycia ryby te osi\xc4\x85ga\xc5\x82y wysokie ceny w handlu akwarystycznym. Brak znajomo\xc5\x9bci ich ekologii powodowa\xc5\x82, \xc5\xbce trudno by\xc5\x82o utrzyma\xc4\x87 je przy \xc5\xbcyciu i nie umiano ich rozmno\xc5\xbcy\xc4\x87._NEWLINE_Odkrywane w kolejnych latach odmiany barwne rodzaju Symphysodon (m.in. niebieska, br\xc4\x85zowa, zielona i czerwona) oraz wzrastaj\xc4\x85ce zainteresowanie hodowl\xc4\x85 dla potrzeb akwarystyki przyczyni\xc5\x82y si\xc4\x99 do powstanie wielu odmian hodowlanych._NEWLINE_Pierwsze udane pr\xc3\xb3by rozmna\xc5\xbcania tych ryb w akwariach dosz\xc5\x82y do skutku w 1938 r. w Stanach Zjednoczonych. Jednak prze\xc5\x82om dokona\xc5\x82 si\xc4\x99 dopiero pod koniec lat 50., kiedy Eduard Schmidt-Focke po raz pierwszy odchowa\xc5\x82 paletki niebieskie i zielone. Nast\xc4\x99pne lata przynosi\xc5\x82y nowe odmiany ryb i usprawnienie ich hodowli. Kolejny prze\xc5\x82om dokona\xc5\x82 si\xc4\x99 pod koniec XX wieku, kiedy za spraw\xc4\x85 post\xc4\x99pu technicznego i rosn\xc4\x85cej popularno\xc5\x9bci tych ryb pojawi\xc5\x82y si\xc4\x99 ogromne fermy paletek w Azji Po\xc5\x82udniowo-Wschodniej. Ostatnie lata przynios\xc5\x82y wiele nowych odmian barwnych, od jednolicie bia\xc5\x82ych po ryby czerwone z turkusowymi c\xc4\x99tkami. Pojawi\xc5\x82a si\xc4\x99 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc moda na dzikie ryby od\xc5\x82awiane w dorzeczu Amazonki. Nie s\xc4\x85 one tak efektowne jak odmiany hodowlane, jednak dla koneser\xc3\xb3w liczy si\xc4\x99 fakt, \xc5\xbce s\xc4\x85 one w stu procentach naturalne i bardzo wymagaj\xc4\x85ce._NEWLINE_Organizowane s\xc4\x85 wystawy i konkursy akwarystyczne, na kt\xc3\xb3rych hodowcy wystawiaj\xc4\x85 najpi\xc4\x99kniejsze okazy. W 2002 roku powsta\xc5\x82 Polski Klub Mi\xc5\x82o\xc5\x9bnik\xc3\xb3w Dyskowc\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3ry zajmuje si\xc4\x99 popularyzacj\xc4\x85 hodowli dyskowc\xc3\xb3w.'