b'\n_START_ARTICLE_\nCmentarz \xc5\xbcydowski w Pszczynie\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nCmentarz zosta\xc5\x82 oficjalnie za\xc5\x82o\xc5\xbcony w 1814. Pierwsz\xc4\x85 pochowan\xc4\x85 osob\xc4\x85 by\xc5\x82a Jettel, c\xc3\xb3rka rabina Hirschela Guttmanna, zmar\xc5\x82a 10 wrze\xc5\x9bnia 1814 w wieku 4 lat. Wcze\xc5\x9bniej cz\xc5\x82onkowie pszczy\xc5\x84skiej gminy \xc5\xbcydowskiej byli chowani na cmentarzu \xc5\xbcydowskim w Miko\xc5\x82owie. W 1830 powo\xc5\x82ano do \xc5\xbcycia \xc5\x9bwi\xc4\x99te bractwo pogrzebowe Chewra Kadisza, na czele kt\xc3\xb3rego stan\xc4\x99li Wolf Armuth oraz Samuel B\xc3\xa4ndel. W 1888 rozszerzono teren cmentarza, a od strony ulicy zbudowano ceglane ogrodzenie z dwoma stylizowanymi kutymi furtkami oraz neogotycki dom przedpogrzebowy, wed\xc5\x82ug projektu Ernsta Betza. Prowadzi do niego 35-metrowa aleja, po obu stronach kt\xc3\xb3rej rosn\xc4\x85 jesiony._NEWLINE_Ostatni pogrzeb na cmentarzu odby\xc5\x82 si\xc4\x99 w 1941. Podczas II wojny \xc5\x9bwiatowej cmentarz nie uleg\xc5\x82 zniszczeniu. Po zako\xc5\x84czeniu wojny na cmentarzu nie odbywa\xc5\x82y si\xc4\x99 ju\xc5\xbc oficjalne poch\xc3\xb3wki, mimo i\xc5\xbc w mie\xc5\x9bcie mieszka\xc5\x82a oko\xc5\x82o dwustu osobowa grupa ocalonych \xc5\xbbyd\xc3\xb3w. Zmarli po wojnie \xc5\xbbydzi pszczy\xc5\x84scy byli grzebani na cmentarzach innych wyzna\xc5\x84 i na cmentarzu komunalnym w Piasku. W 1959 cmentarz zosta\xc5\x82 zamkni\xc4\x99ty dla cel\xc3\xb3w grzebalnych._NEWLINE_Na cmentarzu zachowa\xc5\x82o si\xc4\x99 oko\xc5\x82o 400 nagrobk\xc3\xb3w, murowane ogrodzenie oraz dom przedpogrzebowy. Najwi\xc4\x99kszy z nagrobk\xc3\xb3w, okaza\xc5\x82y bazaltowy pomnik z dwiema kolumnami wspieraj\xc4\x85cymi tr\xc3\xb3jk\xc4\x85tny szczyt, pochodzi z prze\xc5\x82omu XIX i XX wieku. Nale\xc5\xbcy on do Heinricha i Henriette Simon\xc3\xb3w.'