b'\n_START_ARTICLE_\nTorbiel korzeniowa\n_START_SECTION_\nObjawy\n_START_PARAGRAPH_\nW pocz\xc4\x85tkowym okresie torbiel korzeniowa rozwija si\xc4\x99 bezobjawowo. Wykrycie zmiany we wczesnym etapie zwykle nast\xc4\x99puje przypadkowo podczas badania RTG. W p\xc3\xb3\xc5\xbaniejszym etapie, w miar\xc4\x99 wzrostu torbieli mo\xc5\xbce pojawia\xc4\x87 si\xc4\x99 wewn\xc4\x85trzustne wyg\xc3\xb3rowanie na szcz\xc4\x99ce lub \xc5\xbcuchwie. W badaniu palpacyjnym z\xc4\x85b przyczynowy zwykle daje dodatni objaw Smrekera, gdy\xc5\xbc zwykle tkwi on w torbieli. Post\xc4\x99puj\xc4\x85cy zanik ko\xc5\x9bci skutkuje uginaniem si\xc4\x99 jej w badaniu dotykowym i wyst\xc4\x99powaniem objawu Dupuytrena, gdy za\xc5\x9b torbiel w szcz\xc4\x99ce ro\xc5\x9bnie ku g\xc3\xb3rze uwypukla ona dno jamy nosowej przemieszczaj\xc4\x85c w g\xc3\xb3r\xc4\x99 doln\xc4\x85 ma\xc5\x82\xc5\xbcowin\xc4\x99 nosow\xc4\x85._NEWLINE_Rozrost torbieli mo\xc5\xbce wywo\xc5\x82ywa\xc4\x87 parestezj\xc4\x99 okolicy wargi g\xc3\xb3rnej i dolnej. Torbiel w stanie zapalnym mo\xc5\xbce dawa\xc4\x87 silne dolegliwo\xc5\x9bci b\xc3\xb3lowe okolicy twarzoczaszki.\n_START_SECTION_\nEtiopatogeneza\n_START_PARAGRAPH_\nTorbiel korzeniowa rozwija si\xc4\x99 z tkanki ziarninowej powsta\xc5\x82ej w przebiegu przewlek\xc5\x82ego zapalenia tkanek oko\xc5\x82owierzcho\xc5\x82kowych z\xc4\x99ba. Z up\xc5\x82ywem czasu w przestrzeniach mi\xc4\x99dzykom\xc3\xb3rkowych ziarniny gromadzi si\xc4\x99 wysi\xc4\x99k. Zjawisko to doprowadza do destrukcji kom\xc3\xb3rek nab\xc5\x82onkowych i martwicy rozp\xc5\x82ywnej ziarniny. Wzrastaj\xc4\x85ce ci\xc5\x9bnienie osmotyczne p\xc5\x82ynu doprowadza do ekscentrycznego przesuni\xc4\x99cia pozosta\xc5\x82ych kom\xc3\xb3rek nab\xc5\x82onka. Proces ten prowadzi do tworzenia si\xc4\x99 jamy torbieli wype\xc5\x82nionej p\xc5\x82ynem, wy\xc5\x9bcielonej za\xc5\x9b nab\xc5\x82onkiem wielowarstwowym p\xc5\x82askim oraz otoczonej torebk\xc4\x85 \xc5\x82\xc4\x85cznotkankow\xc4\x85. Pomi\xc4\x99dzy kom\xc3\xb3rkami ziarniny obserwowa\xc4\x87 mo\xc5\xbcna liczne kom\xc3\xb3rki immunokompetentne, m.in. plazmocyty, mastocyty, limfocyty oraz makrofagi.\n_START_SECTION_\nDiagnostyka\n_START_PARAGRAPH_\nRozpoznanie torbieli korzeniowej opiera si\xc4\x99 na badaniu przedmiotowym oraz radiologicznym. Najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej wykonuje si\xc4\x99 zdj\xc4\x99cie pantomograficzne oraz zdj\xc4\x99cia wewn\xc4\x85trzustne._NEWLINE_W obrazie RTG torbiel korzeniowa widoczna jest w postaci jednolitego przeja\xc5\x9bnienia o g\xc5\x82adkich zarysach, wyra\xc5\xbanie odgraniczonego od otoczenia. Korzenie z\xc4\x99b\xc3\xb3w s\xc4\x85siaduj\xc4\x85cych z torbiel\xc4\x85 s\xc4\x85 rozsuni\xc4\x99te przez powi\xc4\x99kszaj\xc4\x85c\xc4\x85 si\xc4\x99 zmian\xc4\x99. Torbiel przybiera w szcz\xc4\x99ce kszta\xc5\x82t kulisty, w \xc5\xbcuchwie za\xc5\x9b owalnie sp\xc5\x82aszczony._NEWLINE_W celu okre\xc5\x9blenia wielko\xc5\x9bci i topografii torbieli oraz wyboru drogi operacyjnej pomocne mog\xc4\x85 okaza\xc4\x87 si\xc4\x99 badanie ultrasonograficzne, scyntygrafia ko\xc5\x9bci, technika rezonansu magnetycznego._NEWLINE_Ostatecznym potwierdzeniem rozpoznania jest badanie cytologiczne zaaspirowanej tre\xc5\x9bci zmiany oraz badanie histopatologiczne wy\xc5\x82uszczonego mieszka torbieli.\n_START_SECTION_\nR\xc3\xb3\xc5\xbcnicowanie\n_START_PARAGRAPH_\nW rozpoznaniu r\xc3\xb3\xc5\xbcnicowym torbieli korzeniowej nale\xc5\xbcy uwzgl\xc4\x99dni\xc4\x87: z\xc4\x99biak, szkliwiak, guz olbrzymokom\xc3\xb3rkowy, naczyniak oraz inne wewn\xc4\x85trzkostne guzy \xc5\x82agodne i z\xc5\x82o\xc5\x9bliwe, zapalenie ko\xc5\x9bci oraz choroby og\xc3\xb3lnoustrojowe.\n_START_SECTION_\nLeczenie\n_START_PARAGRAPH_\nTorbiele o \xc5\x9brednicy nie wi\xc4\x99kszej ni\xc5\xbc 8\xc2\xa0mm, cz\xc4\x99sto poddaj\xc4\x85 si\xc4\x99 terapii zachowawczej, polegaj\xc4\x85cej na odpowiednim leczeniu endodontycznym z\xc4\x99ba przyczynowego. Leczenie wi\xc4\x99kszych torbieli korzeniowych jest chirurgiczne. Zabieg zwykle w znieczuleniu miejscowym wykonywany jest w warunkach ambulatoryjnych przez chirurga szcz\xc4\x99kowo twarzowego lub chirurga stomatologa. Operacje wy\xc5\x82uszczenia torbieli zwykle \xc5\x82\xc4\x85czy si\xc4\x99 z resekcj\xc4\x85 korzenia z\xc4\x99ba przyczynowego, wzgl\xc4\x99dnie z jego ekstrakcj\xc4\x85. Du\xc5\xbce ubytki kostne powsta\xc5\x82e po wy\xc5\x82uszczeniu torbieli wype\xc5\x82nia si\xc4\x99 materia\xc5\x82em ko\xc5\x9bciozast\xc4\x99pczym a wyci\xc4\x99t\xc4\x85 zmian\xc4\x99 podaje si\xc4\x99 rutynowo badaniu histopatologicznemu w celu wykluczenia zmiany nowotworowej.\n_START_SECTION_\nPowik\xc5\x82ania\n_START_PARAGRAPH_\nNieleczona torbiel korzeniowa rozrasta si\xc4\x99 i osi\xc4\x85gaj\xc4\x85c du\xc5\xbce rozmiary mo\xc5\xbce powodowa\xc4\x87 rozsuwanie z\xc4\x99b\xc3\xb3w, zniekszta\xc5\x82cenia twarzy, zaburzenia zgryzu. \xc5\x9acie\xc5\x84cza\xc5\x82a ko\xc5\x9b\xc4\x87 staje si\xc4\x99 podatna na z\xc5\x82amania patologiczne. Zawarto\xc5\x9b\xc4\x87 torbieli korzeniowej mo\xc5\xbce ulec wt\xc3\xb3rnemu zaka\xc5\xbceniu i w konsekwencji zropieniu. Najgro\xc5\xbaniejszym \xe2\x80\x93 cho\xc4\x87 rzadkim \xe2\x80\x93 powik\xc5\x82aniem jest zez\xc5\x82o\xc5\x9bliwienie zmiany, najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej w kierunku szkliwiaka lub raka p\xc5\x82askonab\xc5\x82onkowego.'