b'\n_START_ARTICLE_\nTrimetyloaminuria\n_START_SECTION_\nHistoria\n_START_PARAGRAPH_\nPierwszy kliniczny opis TMAU opublikowano w 1970 w pi\xc5\x9bmie medycznym The Lancet, lecz odniesienia w literaturze pi\xc4\x99knej si\xc4\x99gaj\xc4\x85 wiek\xc3\xb3w wstecz._NEWLINE_Mahabharata, jeden z najstarszych epickich poemat\xc3\xb3w, opisuje pi\xc4\x99kn\xc4\x85 dziewczyn\xc4\x99, do kt\xc3\xb3rej przylgn\xc4\x99\xc5\x82a wo\xc5\x84 ryb._NEWLINE_W komedii Burza Szekspira Trinkulo tak komentuje posta\xc4\x87 Kalibana: "I c\xc3\xb3\xc5\xbc my tu mamy, cz\xc5\x82owieka czy ryb\xc4\x99? \xc5\xbcyw\xc4\x85 czy martw\xc4\x85? to ryba, on \xc5\x9bmierdzi jak ryba: bardzo staro\xc5\xbcytna i bardzo rybia wo\xc5\x84".\n_START_SECTION_\nObjawy\n_START_PARAGRAPH_\nW organizmie pacjent\xc3\xb3w dotkni\xc4\x99tych trimetyloaminuri\xc4\x85 powstaje nadmiar trimetyloaminy. Jest ona uwalniana z potem, moczem, nasieniem i w oddechu powoduj\xc4\x85c silny rybi zapach cia\xc5\x82a.  Niekt\xc3\xb3re osoby z trimetyloaminuri\xc4\x85 stale wydzielaj\xc4\x85 silny smr\xc3\xb3d, lecz wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 ma umiarkowany zapach o nat\xc4\x99\xc5\xbceniu zmiennym w czasie. Poza tym schorzenie nie daje fizycznych objaw\xc3\xb3w, i osoby takie s\xc4\x85 og\xc3\xb3lnie zdrowe._NEWLINE_Z nieznanych przyczyn schorzenie wyst\xc4\x99puje cz\xc4\x99\xc5\x9bciej u kobiet. Naukowcy przypuszczaj\xc4\x85, \xc5\xbce hormony p\xc5\x82ciowe, takie jak progesteron i estrogen, pot\xc4\x99guj\xc4\x85 objawy. Istniej\xc4\x85 obserwacje wskazuj\xc4\x85ce, \xc5\xbce objawy nasilaj\xc4\x85 si\xc4\x99 w okresie dojrzewania. U kobiet objawy mog\xc4\x85 si\xc4\x99 nasila\xc4\x87 tu\xc5\xbc przed i w czasie menstruacji, po przyjmowaniu doustnych \xc5\x9brodk\xc3\xb3w antykoncepcyjnych i w czasie menopauzy._NEWLINE_Wiadomo, \xc5\xbce nasilenie zapachu zmienia si\xc4\x99 w zale\xc5\xbcno\xc5\x9bci od r\xc3\xb3\xc5\xbcnych czynnik\xc3\xb3w, m.in. diety, zmian hormonalnych, innych zapach\xc3\xb3w obecnych w miejscu przebywania oraz indywidualnej wra\xc5\xbcliwo\xc5\x9bci na zapachy.\n_START_SECTION_\nDiagnostyka\n_START_PARAGRAPH_\nStandardowym badaniem przesiewowym jest pomiar stosunku st\xc4\x99\xc5\xbcenia trimetyloaminy (TMA) do jej tlenku (TMAO) w moczu. Istnieje r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc test genetyczny z krwi. G\xc5\x82\xc3\xb3wny enzym odpowiedzialny za N-utlenianie TMA kodowany jest przez gen FMO3._NEWLINE_Podobny test wykorzysta\xc4\x87 mo\xc5\xbcna do wykrywania nosicieli tego schorzenia \xe2\x80\x93 os\xc3\xb3b, kt\xc3\xb3re nie maj\xc4\x85 objaw\xc3\xb3w lecz maj\xc4\x85 jedn\xc4\x85 kopi\xc4\x99 zmutowanego genu. Badanej osobie podaje si\xc4\x99 du\xc5\xbc\xc4\x85 dawk\xc4\x99 choliny (jednego z prekursor\xc3\xb3w TMA) a nast\xc4\x99pnie bada, czy w moczu podnosi si\xc4\x99 poziom trimetyloaminy.\n_START_SECTION_\nDziedziczenie\n_START_PARAGRAPH_\nGen FMO3, odpowiedzialny za trimetyloaminuri\xc4\x99, dziedziczy si\xc4\x99 jako gen autosomalny recesywny \xe2\x80\x93 chorzy maj\xc4\x85 zmienione obie kopie genu. Rodzice os\xc3\xb3b z zaburzeniami autosomalnymi recesywnymi s\xc4\x85 nosicielami pojedynczej kopii zmutowanego genu. Nosiciele mog\xc4\x85 mie\xc4\x87 ograniczone objawy choroby lub do\xc5\x9bwiadcza\xc4\x87 kr\xc3\xb3tkotrwa\xc5\x82ych nasile\xc5\x84 \'rybnego\' zapachu cia\xc5\x82a._NEWLINE_Trimetyloaminuri\xc4\x99 wywo\xc5\x82uj\xc4\x85 mutacje genu FMO3, znajduj\xc4\x85cego si\xc4\x99 na d\xc5\x82ugim ramieniu chromosomu 1. Gen ten koduje enzym rozk\xc5\x82adaj\xc4\x85cy pochodz\xc4\x85ce z po\xc5\xbcywienia zwi\xc4\x85zki chemiczne zawieraj\xc4\x85ce azot, mi\xc4\x99dzy innymi trimetyloamin\xc4\x99. Zwi\xc4\x85zki te produkowane s\xc4\x85 w jelicie przez bakterie trawi\xc4\x85ce bia\xc5\x82ka z jaj, mi\xc4\x99sa, soi i innych pokarm\xc3\xb3w. Normalnie enzym FMO3 przeprowadza trimetyloamin\xc4\x99 w bezwonny tlenek trimetyloaminy, je\xc5\x9bli jednak wskutek mutacji genu FMO3 enzymu brakuje lub ma on ograniczon\xc4\x85 aktywno\xc5\x9b\xc4\x87, nie utleniona TMA odk\xc5\x82ada si\xc4\x99 w organizmie. Wydalanie nadmiaru substancji z potem, moczem i w oddechu powoduje silny, przykry zapach charakterystyczny dla TMAU. Badacze uwa\xc5\xbcaj\xc4\x85, \xc5\xbce r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc stres i dieta mog\xc4\x85 wywo\xc5\x82ywa\xc4\x87 objawy._NEWLINE_Znanych jest ponad 40 mutacji zwi\xc4\x85zanych z TMAU._NEWLINE_Trzy najcz\xc4\x99stsze z nich to mutacje punktowe: utrata funkcjonalno\xc5\x9bci, missens i nonsens. Dwie ostatnie skutkuj\xc4\x85 najpowa\xc5\xbcniejszymi zmianami fenotypu (nasileniem objaw\xc3\xb3w)._NEWLINE_Chocia\xc5\xbc zazwyczaj trimetyloaminuria spowodowana jest przez mutacje genu FMO3, znane s\xc4\x85 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc przypadki wywo\xc5\x82ane przez inne przyczyny. "Rybi" zapach cia\xc5\x82a mo\xc5\xbce by\xc4\x87 skutkiem spo\xc5\xbcywania nadmiaru pewnych bia\xc5\x82ek lub wzrostu ilo\xc5\x9bci bakterii w uk\xc5\x82adzie pokarmowym. Nieliczne przypadki TMAU u doros\xc5\x82ych powi\xc4\x85zano z uszkodzeniami w\xc4\x85troby spowodowanymi przez wirusowe zapalenie w\xc4\x85troby.'