b'\n_START_ARTICLE_\nProtektorat Malty\n_START_SECTION_\nPod\xc5\x82o\xc5\xbce polityczne\n_START_PARAGRAPH_\nPodczas powstania przeciwko Francuzom Malta\xc5\x84czycy sformowali Zgromadzenie Narodowe jako rz\xc4\x85d tymczasowy. Do brytyjskiej floty na Sycylii wys\xc5\x82ano przedstawicieli z pro\xc5\x9bb\xc4\x85 o pomoc. W drugiej po\xc5\x82owie wrze\xc5\x9bnia 1798, flota 13 okr\xc4\x99t\xc3\xb3w, pod dow\xc3\xb3dztwem kapitana Sir Jamesa Saumareza pokaza\xc5\x82a si\xc4\x99 w pobli\xc5\xbcu wyspy. W pa\xc5\xbadzierniku tego roku Sir Alexander Ball przyby\xc5\x82 na Malt\xc4\x99, a rok p\xc3\xb3\xc5\xbaniej mianowany zosta\xc5\x82 jej Cywilnym Komisarzem._NEWLINE_Francuski garnizon pod dow\xc3\xb3dztwem genera\xc5\x82a Vaubois zepchni\xc4\x99ty zosta\xc5\x82 do Valletty, i w ko\xc5\x84cu podda\xc5\x82 si\xc4\x99 4 wrze\xc5\x9bnia 1800 roku. Z t\xc4\x85 chwil\xc4\x85 Malta sta\xc5\x82a si\xc4\x99 Protektoratem Korony Brytyjskiej. W sierpniu 1801 roku, Cywilny Komisarz Charles Cameron mianowa\xc5\x82 Emmanuela Vitale gubernatorem wyspy Gozo w miejsce Francesco Saverio Cassara. Fakt ten w efekcie oznacza\xc5\x82 koniec niepodleg\xc5\x82o\xc5\x9bci Gozo jako La Nazione Gozitana._NEWLINE_Zgodnie z warunkami pokoju w Amiens, Wielka Brytania zobowi\xc4\x85zana by\xc5\x82a ewakuowa\xc4\x87 wysp\xc4\x99, lecz nie wype\xc5\x82ni\xc5\x82a tego uzgodnienia - jeden z kilku wzajemnych przypadk\xc3\xb3w nieprzestrzegania uzgodnie\xc5\x84 traktatu, co w ko\xc5\x84cu doprowadzi\xc5\x82o do jego upadku i wznowienia dzia\xc5\x82a\xc5\x84 wojennych pomi\xc4\x99dzy Wielk\xc4\x85 Brytani\xc4\x85 i Francj\xc4\x85.\n_START_SECTION_\nDeklaracja Praw\n_START_PARAGRAPH_\nW czerwcu 1802 roku, 104 przedstawicieli malta\xc5\x84skich miast i wiosek, podpisa\xc5\x82o deklaracj\xc4\x99 zatytu\xc5\x82owan\xc4\x85 La Dichiarazione dei Diritti degli abitanti delle Isole di Malta e Gozo (Deklaracja Praw mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w Wysp Malta i Gozo), w kt\xc3\xb3rej og\xc5\x82aszali Jerzego III swoim kr\xc3\xb3lem, z zastrze\xc5\xbceniem, \xc5\xbce nie ma on prawa przekazania Malty pod w\xc5\x82adz\xc4\x99 innego pa\xc5\x84stwa. Og\xc5\x82aszali r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc, \xc5\xbce Malta, b\xc4\x99d\xc4\x85c pod brytyjsk\xc4\x85 protekcj\xc4\x85, powinna mie\xc4\x87 sw\xc3\xb3j rz\xc4\x85d.\n_START_SECTION_\nLampedusa\n_START_PARAGRAPH_\nNa mapie politycznej, Lampedusa by\xc5\x82a r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc cz\xc4\x99\xc5\x9bci\xc4\x85 Kr\xc3\xb3lestwa Sycylii. W p\xc3\xb3\xc5\xbanych latach XVIII wieku, kiedy Malta wci\xc4\x85\xc5\xbc by\xc5\x82a pod rz\xc4\x85dami Joannit\xc3\xb3w, ksi\xc4\x85\xc5\xbc\xc4\x99 Lampedusy (en) wydzier\xc5\xbcawi\xc5\x82 wysp\xc4\x99 Salvatore Gatt, malta\xc5\x84skiemu przedsi\xc4\x99biorcy, kt\xc3\xb3ry osiad\xc5\x82 tam wraz z kilkoma pracownikami._NEWLINE_Brytyjczycy pragn\xc4\x99li przej\xc4\x85\xc4\x87 Lampedus\xc4\x99 jako swoj\xc4\x85 baz\xc4\x99 morsk\xc4\x85 zamiast Malty, ale idea upad\xc5\x82a, poniewa\xc5\xbc wyspa nie mia\xc5\x82a wystarczaj\xc4\x85co g\xc5\x82\xc4\x99bokich port\xc3\xb3w i nie mia\xc5\x82a dobrej infrastruktury. Mimo tego, w\xc5\x82adze na Malcie i rz\xc4\x85d brytyjski ci\xc4\x85gle d\xc4\x85\xc5\xbcy\xc5\x82 do przej\xc4\x99cia wyspy, wierz\xc4\x85c, \xc5\xbce wyspa mo\xc5\xbce zaopatrywa\xc4\x87 Malt\xc4\x99 w \xc5\xbcywno\xc5\x9b\xc4\x87, gdyby Sycylia przypad\xc5\x82a Napoleonowi._NEWLINE_W roku 1800 Ball wys\xc5\x82a\xc5\x82 na Lampedus\xc4\x99 komisj\xc4\x99, w celu oceny wykonalno\xc5\x9bci tego zamierzenia. Komisja stwierdzi\xc5\x82a, \xc5\xbce wyspa mo\xc5\xbce, przy relatywnie ma\xc5\x82ych kosztach, sta\xc4\x87 si\xc4\x99 dostarczycielem produkt\xc3\xb3w \xc5\xbcywno\xc5\x9bciowych, a to za przyczyn\xc4\x85 \xc5\xbcyznej gleby i dobrego zaopatrzenia w wod\xc4\x99. W roku 1803, kilku malta\xc5\x84skich rolnik\xc3\xb3w osiedli\xc5\x82o si\xc4\x99 na Lampedusie, bior\xc4\x85c ze sob\xc4\x85 swoj\xc4\x85 trzod\xc4\x99 i owce, oraz zacz\xc4\x99\xc5\x82o uprawia\xc4\x87 j\xc4\x99czmie\xc5\x84._NEWLINE_W roku 1810, Salvatore Gatt przeni\xc3\xb3s\xc5\x82 prawo dzier\xc5\xbcawy na Alexandra Fernandeza, urz\xc4\x99dnika brytyjskiej Intendentury, kt\xc3\xb3ry p\xc3\xb3\xc5\xbaniej usi\xc5\x82owa\xc5\x82 stworzy\xc4\x87 wielk\xc4\x85 malta\xc5\x84sk\xc4\x85 koloni\xc4\x99 na wyspie. Nie zosta\xc5\x82o to nigdy zrealizowane, gdy\xc5\xbc w roku 1812 Komisja Kr\xc3\xb3lewska uzna\xc5\x82a, i\xc5\xbc by\xc5\x82o to zwyk\xc5\x82e przedsi\xc4\x99wzi\xc4\x99cie handlowe, i Wielka Brytania odm\xc3\xb3wi\xc5\x82a Fernandezowi pomocy. Problemy spot\xc4\x99gowa\xc5\x82y si\xc4\x99, gdy w latach 1813-1814 nawiedzi\xc5\x82a Malt\xc4\x99 d\xc5\xbcuma, i 25 wrze\xc5\x9bnia 1814 roku Sir Thomas Maitland zabra\xc5\x82 brytyjskich \xc5\xbco\xc5\x82nierzy z Lampedusy._NEWLINE_Fernandez zarz\xc4\x85dza\xc5\x82 wysp\xc4\x85 do roku 1818, kiedy powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 Gatt i zosta\xc5\x82 tam z rodzin\xc4\x85 do roku 1824.\n_START_SECTION_\nKolonia Korony Brytyjskiej\n_START_PARAGRAPH_\nW roku 1813 Malta, zgodnie z Konstytucj\xc4\x85 Bathursta, zosta\xc5\x82a przekszta\xc5\x82cona w koloni\xc4\x99 Korony Brytyjskiej. 23 lipca Sir Thomas Maitland zast\xc4\x85pi\xc5\x82 Sir Hildebranda Oakesa, i zosta\xc5\x82 pierwszym Cywilnym Komisarzem, kt\xc3\xb3ry otrzyma\xc5\x82 tytu\xc5\x82 Gubernatora. Malta oficjalnie sta\xc5\x82a si\xc4\x99 koloni\xc4\x85 w roku 1814, na podstawie Pokoju paryskiego.'