b'\n_START_ARTICLE_\nZygmunt Zaremba\n_START_SECTION_\nDzieci\xc5\x84stwo i m\xc5\x82odo\xc5\x9b\xc4\x87\n_START_PARAGRAPH_\nUrodzi\xc5\x82 si\xc4\x99 w rodzinie ziemia\xc5\x84skiej. Ojciec by\xc5\x82 emerytowanym pu\xc5\x82kownikiem armii carskiej, za\xc5\x9b stryjowie uczestniczyli w powstaniu styczniowym._NEWLINE_W trakcie nauki w piotrkowskim gimnazjum w 1905 uczestniczy\xc5\x82 w strajku szkolnym. Dzi\xc4\x99ki przyja\xc5\xbani z Boles\xc5\x82awem Dratw\xc4\x85 z Piotrkowa, razem z Tadeuszem \xc5\xbbarskim, Marianem Nowickim, Tadeuszem Puszczy\xc5\x84skim zapozna\xc5\x82 si\xc4\x99 z ideami socjalistycznymi. W trakcie kontynuacji nauki w Gimnazjum Chrzanowskiego w Warszawie wst\xc4\x85pi\xc5\x82 do konspiracyjnego Zwi\xc4\x85zku M\xc5\x82odzie\xc5\xbcy Post\xc4\x99powo-Niepodleg\xc5\x82o\xc5\x9bciowej (ZMPN), dzia\xc5\x82aj\xc4\x85cego pod patronatem PPS \xe2\x80\x93 Frakcja Rewolucyjna, gdzie po kr\xc3\xb3tkim okresie wybrano go do Zarz\xc4\x85du Warszawskiego. Konflikt z katechet\xc4\x85 zmusi\xc5\x82 Zaremb\xc4\x99 do opuszczenia szko\xc5\x82y i przeniesienia si\xc4\x99 do Gimnazjum Micha\xc5\x82a Kreczmara, sympatyka PPS._NEWLINE_W 1912 zosta\xc5\x82 cz\xc5\x82onkiem Polskiej Partii Socjalistycznej, a w tym samym roku na Zje\xc5\xbadzie Zwi\xc4\x85zku M\xc5\x82odzie\xc5\xbcy Post\xc4\x99powo-Niepodleg\xc5\x82o\xc5\x9bciowej zosta\xc5\x82 wybrany do pi\xc4\x99cioosobowego Centralnego Komitetu (razem ze Stefanem Dziugie\xc5\x82\xc5\x82em, Stefanem Starzy\xc5\x84skim, Tadeuszem \xc5\x9awi\xc4\x99cickim i Tadeuszem \xc5\xbbarskim). _NEWLINE_Po wst\xc4\x85pieniu do PPS przy\xc5\x82\xc4\x85czy\xc5\x82 si\xc4\x99 do zwolennik\xc3\xb3w Feliksa Perla i PPS-Opozycji. _NEWLINE_W 1914 uczestniczy\xc5\x82 w og\xc3\xb3lnokrajowej konferencji PPS-Opozycji w Krakowie. Na kilka tygodni przed wybuchem wojny zosta\xc5\x82 aresztowany i osadzony w wi\xc4\x99zieniu, kt\xc3\xb3re opu\xc5\x9bci\xc5\x82 po o\xc5\x9bmiu tygodniach. W tym samym roku zda\xc5\x82 egzaminy maturalne._NEWLINE_W tym czasie wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracowa\xc5\x82 z Tadeuszem Szturm de Sztremem organizuj\xc4\x85cym Oddzia\xc5\x82 Lotny Wojsk Polskich nawi\xc4\x85zuj\xc4\x85cy do tradycji Organizacji Bojowej PPS. _NEWLINE_Konieczno\xc5\x9b\xc4\x87 ukrywania si\xc4\x99 przed policj\xc4\x85 spowodowa\xc5\x82a, \xc5\xbce wyjecha\xc5\x82 najpierw pod Ostro\xc5\x82\xc4\x99k\xc4\x99, a nast\xc4\x99pnie ju\xc5\xbc z \xc5\xbcon\xc4\x85 Natali\xc4\x85 (poznan\xc4\x85 w ZMPN) do Kijowa i dalej do Charkowa, gdzie pracowa\xc5\x82 i na miejscowym uniwersytecie studiowa\xc5\x82 prawo. W maju 1915 razem z \xc5\xbcon\xc4\x85 za\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc5\x82 na Uniwersytecie Uni\xc4\x99 M\xc5\x82odzie\xc5\xbcy Post\xc4\x99powo-Niepodleg\xc5\x82o\xc5\x9bciowej. Bra\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w wydawaniu nielegalnego pisma i prowadzi\xc5\x82 ko\xc5\x82o samokszta\xc5\x82ceniowe dla polskich robotnik\xc3\xb3w kolejowych._NEWLINE_Po wybuchu rewolucji lutowej 1917 w Rosji by\xc5\x82 tw\xc3\xb3rc\xc4\x85 Zjednoczenia Socjalistycznego Polskiego na Ukrainie, grupuj\xc4\x85cego cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w wszystkich polskich organizacji socjalistycznych na Ukrainie (PPS, PPS-Lewica, SDKPiL). Redagowa\xc5\x82 pismo Zjednoczenia Jedno\xc5\x9b\xc4\x87 Robotnicza. Na tle hase\xc5\x82 niepodleg\xc5\x82o\xc5\x9bciowych oraz taktyki partii rosyjskich we wrze\xc5\x9bniu 1917 w Zjednoczeniu dosz\xc5\x82o do roz\xc5\x82amu. Po jego rozpadzie Zaremba stan\xc4\x85\xc5\x82 na czele Okr\xc4\x99gowego Komitetu Robotniczego PPS Ukrainy lewobrze\xc5\xbcnej i wszed\xc5\x82 w sk\xc5\x82ad Centralnego Komitetu Wykonawczego PPS w Rosji. W lipcu 1918 powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 do Polski.\n_START_SECTION_\nDzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 w II Rzeczypospolitej\n_START_PARAGRAPH_\nWe wrze\xc5\x9bniu 1918 wzi\xc4\x85\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w konspiracyjnym XIV Zje\xc5\xbadzie PPS w Warszawie. Reprezentowa\xc5\x82 tam lewicowe skrzyd\xc5\x82o przeciwstawiaj\xc4\x85c si\xc4\x99 koalicji PPS z partiami prawicy i centrum. Zosta\xc5\x82 \xe2\x80\x93 jako najm\xc5\x82odszy wiekiem \xe2\x80\x93 wybrany do Centralnego Komitetu Robotniczego PPS. 11 listopada 1918 by\xc5\x82 wsp\xc3\xb3\xc5\x82organizatorem manifestacji na rzecz rz\xc4\x85du Daszy\xc5\x84skiego i cz\xc5\x82onkiem delegacji z Tadeuszem Szturm de Sztremem, kt\xc3\xb3ra chcia\xc5\x82a wr\xc4\x99czy\xc4\x87 J\xc3\xb3zefowi Pi\xc5\x82sudskiemu czerwony sztandar. Pi\xc5\x82sudski odm\xc3\xb3wi\xc5\x82, stwierdzaj\xc4\x85c, \xc5\xbce ma obowi\xc4\x85zek dzia\xc5\x82ania w imieniu ca\xc5\x82ego narodu. Uczestniczy\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc w delegacji, kt\xc3\xb3ra 13 listopada po demonstracji PPS zawiesi\xc5\x82a czerwony sztandar na Zamku Kr\xc3\xb3lewskim w Warszawie._NEWLINE_W 1918 z ramienia PPS wchodzi\xc5\x82 w sk\xc5\x82ad Komitetu Wykonawczego Warszawskiej Rady Delegat\xc3\xb3w Robotniczych. Na zjednoczeniowym XV Zje\xc5\xbadzie PPS w Krakowie w 1919 \xc5\x82\xc4\x85cz\xc4\x85cym socjalist\xc3\xb3w trzech zabor\xc3\xb3w zosta\xc5\x82 wybrany do Rady Naczelnej oraz do Centralnego Komitetu Wykonawczego, w kt\xc3\xb3rych zasiada\xc5\x82 do 1945. W 1920 przeciwstawia\xc5\x82 si\xc4\x99 wej\xc5\x9bciu PPS do koalicyjnego rz\xc4\x85du obrony narodowej Wincentego Witosa, uwa\xc5\xbcaj\xc4\x85c, \xc5\xbce nale\xc5\xbcy utworzy\xc4\x87 lewicowy rz\xc4\x85d, kt\xc3\xb3ry pokieruje obron\xc4\x85 kraju._NEWLINE_Od pocz\xc4\x85tku lat dwudziestych by\xc5\x82 jednym z przyw\xc3\xb3dc\xc3\xb3w Zwi\xc4\x85zku Robotniczych Stowarzysze\xc5\x84 Sp\xc3\xb3\xc5\x82dzielczych (wiceprzewodnicz\xc4\x85cy Rady Nadzorczej, przewodnicz\xc4\x85cy zarz\xc4\x85du)._NEWLINE_W 1919 kandydowa\xc5\x82 bez skutku do Sejmu Ustawodawczego z okr\xc4\x99gu cz\xc4\x99stochowsko-radomszcza\xc5\x84skiego. W wyborach w 1922 kandyduj\xc4\x85c na pierwszym miejscu w okr\xc4\x99gu Piotrk\xc3\xb3w-Brzeziny nie uzyska\xc5\x82 mandatu w okr\xc4\x99gu, jednak zosta\xc5\x82 pos\xc5\x82em z listy pa\xc5\x84stwowej. _NEWLINE_W kolejnych wyborach parlamentarnych w 1928 lista PPS w Piotrkowie otrzyma\xc5\x82a blisko 25%, co umo\xc5\xbcliwi\xc5\x82o uzyskanie dw\xc3\xb3ch mandat\xc3\xb3w poselskich: Zygmunta Zaremby i Adama Pr\xc3\xb3chnika. _NEWLINE_W wyborach parlamentarnych w 1930 kandydowa\xc5\x82 z koalicyjnej listy Centrolewu: \xe2\x80\x9eZwi\xc4\x85zku Obrony Prawa i Wolno\xc5\x9bci Ludu\xe2\x80\x9d, uzyskuj\xc4\x85c mandat poselski. _NEWLINE_By\xc5\x82 jednym z najczynniejszych publicyst\xc3\xb3w PPS. Redaktor Pobudki, Robotnika, Tygodnia Robotnika, Dziennika Ludowego, \xc5\x9awiat\xc5\x82a. _NEWLINE_Tw\xc3\xb3rca koncernu Zesp\xc3\xb3\xc5\x82 Czasopism PPS grupuj\xc4\x85cego Dziennik Ludowy, Tydzie\xc5\x84 Robotnika, Ch\xc5\x82opsk\xc4\x85 Prawd\xc4\x99, miesi\xc4\x99czniki G\xc5\x82os Kobiet, M\xc5\x82odzi Id\xc4\x85, \xc5\x9awiat\xc5\x82o. Zgromadzi\xc5\x82 w\xc3\xb3wczas wok\xc3\xb3\xc5\x82 siebie grup\xc4\x99 m\xc5\x82odych dziennikarzy. Byli to m.in. Zbigniew Mitzner, Stanis\xc5\x82aw Niemyski, W\xc5\x82adys\xc5\x82aw Jakubowski, Stefan Matuszewski, Stanis\xc5\x82aw Chudoba, Jan D\xc4\x85browski, Rafa\xc5\x82 Praga, Feliks Gross, Julian Hochfeld, Stefan Arski._NEWLINE_By\xc5\x82 zdecydowanym przeciwnikiem w\xc5\x82adz warszawskiego OKR PPS z przewodnicz\xc4\x85cym Rajmundem Jaworowskim popieraj\xc4\x85cym polityk\xc4\x99 rz\xc4\x85du i J\xc3\xb3zefa Pi\xc5\x82sudskiego. By\xc5\x82 inicjatorem zmian, kt\xc3\xb3re zako\xc5\x84czy\xc5\x82y si\xc4\x99 roz\xc5\x82amem i powstaniem PPS dawna Frakcja Rewolucyjna. By\xc5\x82 oskar\xc5\xbcany przez przeciwnik\xc3\xb3w jako osoba, kt\xc3\xb3ra doprowadzi\xc5\x82a do roz\xc5\x82amu._NEWLINE_Od 1934 do 1939 wiceprzewodnicz\xc4\x85cy Warszawskiego OKR PPS._NEWLINE_By\xc5\x82 przedstawicielem lewicy partyjnej przeciwstawiaj\xc4\x85c si\xc4\x99 jednocze\xc5\x9bnie tendencjom "jednolitofrontowym" z Komunistyczn\xc4\x85 Parti\xc4\x85 Polski. Na XXIV Kongresie PPS w 1937 doprowadzi\xc5\x82 skutecznie do uniemo\xc5\xbcliwienia kandydowania do Rady Naczelnej Wandzie Wasilewskiej. _NEWLINE_Wyst\xc4\x99powa\xc5\x82 jednak w obronie Tadeusza \xc5\xbbarskiego by\xc5\x82ego cz\xc5\x82onka PPS i dzia\xc5\x82acza KPP oskar\xc5\xbcanego i skazanego w ZSRR za \xe2\x80\x9ewsp\xc3\xb3\xc5\x82prac\xc4\x99 z wywiadem polskim\xe2\x80\x9d. Spowodowa\xc5\x82o to gwa\xc5\x82towny atak KPP przeciw Zarembie. _NEWLINE_W 1938 wraz Bronis\xc5\x82awem Ziemi\xc4\x99ckim, W\xc5\x82adys\xc5\x82awem Piontkiem, Tomaszem Arciszewskim, Stanis\xc5\x82awem Dubois, Adamem Pr\xc3\xb3chnikiem, Marianem Nowickim i innymi dzia\xc5\x82aczami PPS uzyska\xc5\x82 mandat radnego w Warszawie.\n_START_SECTION_\nEmigracja\n_START_PARAGRAPH_\nZagro\xc5\xbcony aresztowaniem, w marcu 1946 wyjecha\xc5\x82 do Francji pod fa\xc5\x82szywym nazwiskiem wraz z transportem Polskiego Czerwonego Krzy\xc5\xbca. _NEWLINE_Latem 1946 zosta\xc5\x82 przewodnicz\xc4\x85cym powo\xc5\x82anej z jego inicjatywy Delegacji Zagranicznej PPS (reprezentuj\xc4\x85cej krajowe struktury niezale\xc5\xbcnej Polskiej Partii Socjalistycznej)._NEWLINE_Od 1948 do 1957, a nast\xc4\x99pnie od 1961 do 1967 przewodnicz\xc4\x85cy Rady Centralnej PPS (odpowiednik Rady Naczelnej PPS na emigracji, wsp\xc3\xb3\xc5\x82tw\xc3\xb3rca i przewodnicz\xc4\x85cy Mi\xc4\x99dzynarodowego Biura Socjalistycznego i nast\xc4\x99pnie Unii Socjalistycznej Europy \xc5\x9arodkowo-Wschodniej (organizacji grupuj\xc4\x85cej emigracyjnych socjalist\xc3\xb3w) stowarzyszonej z Mi\xc4\x99dzynarod\xc3\xb3wk\xc4\x85 Socjalistyczn\xc4\x85. Jest autorem dokumentu programowego Unii \xe2\x80\x9eSocjalistyczna alternatywa\xe2\x80\x9d. _NEWLINE_W 1947 za\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc5\x82 w Pary\xc5\xbcu Towarzystwo Wydawnicze \xc5\x9awiat\xc5\x82o. Od 1947 do 1959 pod firm\xc4\x85 Towarzystwa, Zaremba wydawa\xc5\x82 kwartalnik \xc5\x9awiat\xc5\x82o, a p\xc3\xb3\xc5\xbaniej \xe2\x80\x93 w latach 1964\xe2\x80\x931966 \xe2\x80\x93 pismo Droga. Publikowa\xc5\x82 te\xc5\xbc ksi\xc4\x85\xc5\xbcki, przewa\xc5\xbcnie w serii Biblioteka Spo\xc5\x82eczna. Og\xc5\x82osi\xc5\x82 m.in. w\xc5\x82asne prace Narodziny klasy rz\xc4\x85dz\xc4\x85cej w ZSRR (1958) i Przemiany w ruchu komunistycznym (1965), Feliksa Grossa, Druga rewolucja przemys\xc5\x82owa, ksi\xc4\x85\xc5\xbck\xc4\x99 swojej \xc5\xbcony, Natalii Zarembiny Ruski miesi\xc4\x85c (1948) oraz Lidii Cio\xc5\x82koszowej Genera\xc5\x82 Walery Wr\xc3\xb3blewski (1952)._NEWLINE_W 1948 nale\xc5\xbca\xc5\x82 do za\xc5\x82o\xc5\xbcycieli Rady Politycznej skupiaj\xc4\x85cej PPS, Stronnictwo Narodowe, Ruch Niepodleg\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 i Demokracja, Polskie Stronnictwo Ludowe \xe2\x80\x93 Od\xc5\x82am Jedno\xc5\x9bci Narodowej, oraz cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 Stronnictwa Pracy. Zaremba pe\xc5\x82ni\xc5\x82 tam funkcj\xc4\x99 szefa Komisji ds. krajowych. Od 1950 Rada przy wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracy finansowej i organizacyjnej Amerykan\xc3\xb3w pr\xc3\xb3bowa\xc5\x82a dociera\xc4\x87 do kraju i zbiera\xc4\x87 informacje o r\xc3\xb3\xc5\xbcnych aspektach \xc5\xbcycia w Polsce. Akcja zosta\xc5\x82a rozpracowana przez UB doprowadzaj\xc4\x85c do g\xc5\x82o\xc5\x9bnej Afery Bergu._NEWLINE_ _NEWLINE_Po 1956 zacz\xc4\x85\xc5\x82 si\xc4\x99 rozd\xc5\xbawi\xc4\x99k pomi\xc4\x99dzy Zaremb\xc4\x85 a Adamem Cio\xc5\x82koszem na tle strategii i taktyki PPS. Adam Cio\xc5\x82kosz by\xc5\x82 zwolennikiem konsolidacji \xc5\x9brodowisk emigracyjnych broni\xc4\x85cych praw Polski na \xc5\x9bwiecie, trwania pa\xc5\x84stwa na wygnaniu. By\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc zdecydowanym antykomunist\xc4\x85 sceptycznie nastawionym do reform w PRL. Zaremba nie interesowa\xc5\x82 si\xc4\x99 emigracj\xc4\x85, zdecydowany by\xc5\x82 na budowanie lewicowego, ideowego oddzia\xc5\x82ywania na kraj, uwa\xc5\xbcaj\xc4\x85c, \xc5\xbce perspektyw\xc4\x85 Europy \xc5\x9arodkowej jest proces uniezale\xc5\xbcniania i demokratyzacji przebiegaj\xc4\x85cy wewn\xc4\x85trz kraju. _NEWLINE_Sp\xc3\xb3r spowodowa\xc5\x82 wykluczenie z PPS w kwietniu 1960 Adama Cio\xc5\x82kosza, kt\xc3\xb3ry natychmiast powo\xc5\x82a\xc5\x82 Centralny Komitet Odbudowy PPS. Tym samym na emigracji od 1960 do 1987 funkcjonowa\xc5\x82y dwie organizacje pod nazw\xc4\x85 PPS. _NEWLINE_W marcu 1960 w trakcie wizyty Nikity Chruszczowa we Francji wraz z innymi uchod\xc5\xbacami z Europy Wschodniej zosta\xc5\x82 zatrzymany przez policj\xc4\x99 i deportowany na blisko miesi\xc4\x85c do Propriano na Korsyce. Robotnik w specjalnym o\xc5\x9bwiadczeniu wyrazi\xc5\x82 oburzenie, \xc5\xbce \xe2\x80\x9ew kraju, kt\xc3\xb3ry kolebk\xc4\x85 wolno\xc5\x9bci, r\xc3\xb3wno\xc5\x9bci i braterstwa lud\xc3\xb3w [Zaremba] zosta\xc5\x82 potraktowany w spos\xc3\xb3b, kt\xc3\xb3ry by nas nie zdziwi\xc5\x82 w sowieckiej Rosji lub faszystowskiej Hiszpanii\xe2\x80\x9d._NEWLINE_W ostatnim roku \xc5\xbcycia, ci\xc4\x99\xc5\xbcko chory, rozwa\xc5\xbca\xc5\x82 powr\xc3\xb3t do kraju (gdzie mieszka\xc5\x82y jego dzieci i wnuki), ale nie podj\xc4\x85\xc5\x82 w tym kierunku \xc5\xbcadnych dzia\xc5\x82a\xc5\x84. C\xc3\xb3rka \xe2\x80\x93 Olena Blatonowa \xe2\x80\x93 bez wiedzy ojca zwr\xc3\xb3ci\xc5\x82a si\xc4\x99 do wiceministra kultury Kazimierza Rusinka z pytaniem o mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 powrotu oraz wydania ksi\xc4\x85\xc5\xbcki Pokolenie prze\xc5\x82omu. Rusinek po konsultacjach z J\xc3\xb3zefem Cyrankiewiczem i Zenonem Kliszko odpowiedzia\xc5\x82 negatywnie na oba pytania. _NEWLINE_Natalia Zarembina, \xc5\xbcona Zygmunta i dzia\xc5\x82aczka PPS-WRN powr\xc3\xb3ci\xc5\x82a do Polski w 1970. Zmar\xc5\x82a w Warszawie 30 kwietnia 1973._NEWLINE_W okresie PRL funkcjonowa\xc5\x82 na cenzorskiej li\xc5\x9bcie os\xc3\xb3b, kt\xc3\xb3rych nazwiska bezwarunkowo eliminowano (z wyj\xc4\x85tkiem ocen krytycznych), z prasy, radia i TV oraz publikacji periodycznych o nienaukowym charakterze.'