b'\n_START_ARTICLE_\nFile Allocation Table\n_START_PARAGRAPH_\nFile Allocation Table (FAT) \xe2\x80\x93 system plik\xc3\xb3w powsta\xc5\x82y pod koniec lat 70. Zastosowany w systemach operacyjnych, m.in. DOS i Windows._NEWLINE_Okre\xc5\x9bla on rozmieszczenie plik\xc3\xb3w, katalog\xc3\xb3w i wolnej przestrzeni na no\xc5\x9bnikach danych: dyskietkach, dyskach twardych i pendrajwach. Najwa\xc5\xbcniejszym elementem systemu jest tablica informuj\xc4\x85ca o rozmieszczeniu plik\xc3\xb3w na partycji (FAT) \xe2\x80\x93 od nazwy tej tablicy pochodzi nazwa systemu.\n_START_SECTION_\nSektor\n_START_PARAGRAPH_\nNo\xc5\x9bniki danych typu dyskietka, dysk itp. przechowuj\xc4\x85 informacje w porcjach zwanych sektorami. Sektor jest zawsze w ca\xc5\x82o\xc5\x9bci odczytywany i zapisywany. Wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 urz\xc4\x85dze\xc5\x84 ma sektory o wielko\xc5\x9bci 512 bajt\xc3\xb3w (0,5 kB).\n_START_SECTION_\nZalety i wady tablicy alokacji\n_START_PARAGRAPH_\nTablica FAT umo\xc5\xbcliwia szybkie odszukanie miejsca dla nowego pliku lub dalszej cz\xc4\x99\xc5\x9bci, \xc5\x82atwe odszukiwanie kolejnych cz\xc4\x99\xc5\x9bci plik\xc3\xb3w. Wad\xc4\x85 systemu FAT jest to, \xc5\xbce dla partycji o du\xc5\xbcej pojemno\xc5\x9bci klaster jest r\xc3\xb3wnie du\xc5\xbcy i znaczna cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 pozostaje pusta (\xc5\x9brednio p\xc3\xb3\xc5\x82 klastra na plik), w trakcie zapisywania i kasowania plik\xc3\xb3w ulegaj\xc4\x85 one fragmentacji (kolejne fragmenty pliku mog\xc4\x85 le\xc5\xbce\xc4\x87 w znacznej odleg\xc5\x82o\xc5\x9bci od siebie), a przestawianie g\xc5\x82owic dysku zajmuje czas. Inn\xc4\x85 wad\xc4\x85 jest to, \xc5\xbce ka\xc5\xbcde za\xc5\x82o\xc5\xbcenie, skasowanie, ka\xc5\xbcda zmiana wielko\xc5\x9bci pliku poci\xc4\x85ga za sob\xc4\x85 konieczno\xc5\x9b\xc4\x87 zmiany tablicy FAT, co przy niepoprawnym dzia\xc5\x82aniu komputera mo\xc5\xbce doprowadzi\xc4\x87 do utraty wszystkich danych na partycji.\n_START_SECTION_\nHistoria systemu FAT\n_START_PARAGRAPH_\nSystem plik\xc3\xb3w FAT zosta\xc5\x82 pierwszy raz zastosowany w sierpniu 1980 roku razem z pierwsz\xc4\x85 wersj\xc4\x85 QDOS-a, czyli poprzednika system\xc3\xb3w PC-DOS oraz MS-DOS. Pierwsza wersja FAT oznaczana jest jako FAT12. Jako system plik\xc3\xb3w przeznaczony dla dyskietek mia\xc5\x82 on wiele ogranicze\xc5\x84. Brakowa\xc5\x82o w nim wsparcia dla katalog\xc3\xb3w. Adresy klastr\xc3\xb3w mia\xc5\x82y tylko 12 bit\xc3\xb3w, co ogranicza\xc5\x82o rozmiar partycji do ok. 2 MB. W tym czasie dyskietki mia\xc5\x82y 360 kB._NEWLINE_W roku 1983 Microsoft wprowadzi\xc5\x82 now\xc4\x85 wersj\xc4\x99 FAT razem z MS-DOS w wersji 2. Nowy system plik\xc3\xb3w powsta\xc5\x82 z my\xc5\x9bl\xc4\x85 o dyskach twardych i pozwala ju\xc5\xbc na tworzenie katalog\xc3\xb3w. Adresy klastr\xc3\xb3w by\xc5\x82y 16-bitowe, co dawa\xc5\x82o teoretycznie 65536 numer\xc3\xb3w. Dla rozmiaru klastra 512 bajt\xc3\xb3w mo\xc5\xbcna by\xc5\x82o uzyska\xc4\x87 ca\xc5\x82e 32 MB pojemno\xc5\x9bci. FAT16 doskonale nadaje si\xc4\x99 do 10\xe2\x80\x9320 MB dysk\xc3\xb3w z komputer\xc3\xb3w XT. Pliki identyfikowano za pomoc\xc4\x85 8-literowej nazwy oraz 3-literowego rozszerzenia, np. plik1234.txt, podobnie jak w systemie operacyjnym CP/M. Nazwa mog\xc5\x82a zawiera\xc4\x87 tylko znaki alfanumeryczne, _ i -. W samym systemie plik\xc3\xb3w kropka (.) nie jest cz\xc4\x99\xc5\x9bci\xc4\x85 nazwy, jednak u\xc5\xbcywa si\xc4\x99 jej w systemie w celu odr\xc3\xb3\xc5\xbcnienia nazwy podstawowej od rozszerzenia._NEWLINE_Kiedy rozmiary dysk\xc3\xb3w si\xc4\x99 zwi\xc4\x99kszy\xc5\x82y, za nimi pod\xc4\x85\xc5\xbcy\xc5\x82 rozmiar klastra, kt\xc3\xb3ry powi\xc4\x99kszono do 8192 bajt\xc3\xb3w. W efekcie mo\xc5\xbcna by\xc5\x82o stworzy\xc4\x87 system plik\xc3\xb3w o rozmiarze 512 MB. Niestety taki zabieg spowodowa\xc5\x82 marnotrawienie du\xc5\xbcej cz\xc4\x99\xc5\x9bci przestrzeni dyskowej. Jeden klaster, nawet je\xc5\x9bli jest bardzo du\xc5\xbcy, mo\xc5\xbce by\xc4\x87 zajmowany tylko przez jeden plik. Skutkiem tego, nawet je\xc5\x9bli plik zajmuje 1 bajt, to w systemie plik\xc3\xb3w okupuje ca\xc5\x82y klaster (w przyk\xc5\x82adzie \xe2\x80\x93 8 kB)._NEWLINE_Z drugiej strony u\xc5\xbcytkownicy komputer\xc3\xb3w chcieli nadawa\xc4\x87 plikom d\xc5\x82u\xc5\xbcsze nazwy zawieraj\xc4\x85ce znaki narodowe. W Windows 95 wprowadzono rozszerzenie na systemu plik\xc3\xb3w nazwan\xc4\x85 VFAT (Virtual FAT). Wsparcie dla niego zawarto te\xc5\xbc w Windows NT od wersji 4.0._NEWLINE_W roku 1997 rozmiar partycji FAT16 sta\xc5\x82 si\xc4\x99 zbyt ma\xc5\x82y. Klaster nie m\xc3\xb3g\xc5\x82 by\xc4\x87 wi\xc4\x99kszy ni\xc5\xbc 32 kB, co dawa\xc5\x82o partycje o pojemno\xc5\x9bci do 2 GB. Microsoft wprowadzi\xc5\x82 now\xc4\x85 wersj\xc4\x99 FAT32, zawieraj\xc4\x85c\xc4\x85 teoretycznie 32-bitowe numery klastr\xc3\xb3w. W rzeczywisto\xc5\x9bci tylko 28-bit\xc3\xb3w by\xc5\x82o dost\xc4\x99pnych dla numeracji. Oznacza\xc5\x82o to mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 adresowania do 268 435 438 klastr\xc3\xb3w. Partycje tego typu mog\xc5\x82yby mie\xc4\x87 rozmiar wielu TiB, jednak ograniczenia napisanego przez Microsoft programu ScanDisk spowodowa\xc5\x82y wprowadzenie ograniczenia do 4 177 920 klastr\xc3\xb3w, co dawa\xc5\x82o partycje o rozmiarze 124,55 GB. FAT32 jest obs\xc5\x82ugiwany przez systemy od wersji Windows 95 OSR 2 wzwy\xc5\xbc (z wyj\xc4\x85tkiem NT4)._NEWLINE_Inne systemy operacyjne, jak OS/2, Linux, FreeBSD, oraz BeOS te\xc5\xbc zosta\xc5\x82y wyposa\xc5\xbcone w obs\xc5\x82ug\xc4\x99 FAT (z VFAT), FAT32. System Mac OS X w komputerach Apple r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc obs\xc5\x82uguje FAT, ale nie na partycji startuj\xc4\x85cej._NEWLINE_Obecnie system FAT jest zast\xc4\x99powany w produktach Microsoft przez NTFS, kt\xc3\xb3ry jest wydajniejszy i pewniejszy. Systemy operacyjne pochodz\xc4\x85ce z innych \xc5\xbar\xc3\xb3de\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc wykorzystuj\xc4\x85 w\xc5\x82asne systemy plik\xc3\xb3w (np. Ext3 w Linuksie). Mimo to FAT jest nadal powszechnie u\xc5\xbcywany w zwi\xc4\x85zku z jego dost\xc4\x99pno\xc5\x9bci\xc4\x85 i prostot\xc4\x85. U\xc5\xbcywa si\xc4\x99 go na dyskach o ma\xc5\x82ej pojemno\xc5\x9bci, dyskietkach, kartach pami\xc4\x99ci flash u\xc5\xbcywanych np. w kamerach i nap\xc4\x99dach USB oraz wsz\xc4\x99dzie tam, gdzie z powod\xc3\xb3w technicznych nie mo\xc5\xbcna zastosowa\xc4\x87 bardziej zaawansowanego systemu b\xc4\x85d\xc5\xba u\xc5\xbcytkownikowi zale\xc5\xbcy na kompatybilno\xc5\x9bci (NTFS nie jest obs\xc5\x82ugiwany w starszych wersjach Windows)._NEWLINE_Microsoft wraz z Windows Vista SP1 oraz Windows Embedded CE 6.0 wprowadzi\xc5\x82 nowy system plik\xc3\xb3w FAT: exFAT (FAT64). exFAT jest systemem plik\xc3\xb3w stworzonym specjalnie na potrzeby pami\xc4\x99ci flash, wed\xc5\x82ug Microsoftu FAT64 mo\xc5\xbce by\xc4\x87 u\xc5\xbcywany wsz\xc4\x99dzie tam, gdzie system plik\xc3\xb3w NTFS nie jest najlepszym rozwi\xc4\x85zaniem ze wzgl\xc4\x99du na du\xc5\xbc\xc4\x85 nadmiarowo\xc5\x9b\xc4\x87 struktury danych.'