b'\n_START_ARTICLE_\nEwagriusz z Pontu\n_START_PARAGRAPH_\nEwagriusz z Pontu (ur. 345, zm. 399) \xe2\x80\x93 mnich pontyjski, teolog, mistyk. Jeden z najznamienitszych ojc\xc3\xb3w pustyni.\n_START_SECTION_\n\xc5\xbbycie\n_START_PARAGRAPH_\nUrodzi\xc5\x82 si\xc4\x99 w roku 345 w Iborze (obecnie p\xc3\xb3\xc5\x82nocna Turcja), w zamo\xc5\xbcnej rodzinie kap\xc5\x82ana z Ibory. Wykszta\xc5\x82cony w Cezarei Kapadockiej. Bazyli Wielki, z kt\xc3\xb3rym jego rodzina utrzymywa\xc5\x82a \xc5\xbcywy kontakt, ustanowi\xc5\x82 go lektorem tamtejszego Ko\xc5\x9bcio\xc5\x82a. Po \xc5\x9bmierci swego ojca oraz Bazylego, Ewagriusz uda\xc5\x82 si\xc4\x99 do Konstantynopola, gdzie by\xc5\x82 wiernym towarzyszem Grzegorza z Nazjanzu w trudnym dla\xc5\x84 okresie. Grzegorz wy\xc5\x9bwi\xc4\x99ci\xc5\x82 go na diakona. Dzi\xc4\x99ki swej znajomo\xc5\x9bci Pisma oraz bystro\xc5\x9bci umys\xc5\x82u, Ewagriusz zyska\xc5\x82 w Konstantynopolu wielk\xc4\x85 s\xc5\x82aw\xc4\x99, odnosz\xc4\x85c du\xc5\xbce sukcesy jako kaznodzieja i walcz\xc4\x85c z arianami._NEWLINE_Aby jednak wypl\xc4\x85ta\xc4\x87 si\xc4\x99 z intryg zwi\xc4\x85zanych z w\xc5\x82adz\xc4\x85 oraz pochopnej znajomo\xc5\x9bci z bli\xc5\xbcej nieustalon\xc4\x85, zakochan\xc4\x85 w nim kobiet\xc4\x85, uciek\xc5\x82 do Jerozolimy, podejmuj\xc4\x85c \xc5\xbcycie monastyczne na Wielkanoc w 383 roku w klasztorze prowadzonym przez Melani\xc4\x99 Starsz\xc4\x85 oraz Rufina z Akwilei. Po d\xc5\x82ugiej chorobie, kt\xc3\xb3rej pod\xc5\x82o\xc5\xbce mog\xc5\x82o mie\xc4\x87 natur\xc4\x99 duchow\xc4\x85, w roku 383 uda\xc5\x82 si\xc4\x99 na Pustyni\xc4\x99 Egipsk\xc4\x85, ko\xc5\x82o Aleksandrii. Tam, po dw\xc3\xb3ch latach swoistego nowicjatu odbytego w Nitrii, zamieszka\xc5\x82 w p\xc3\xb3\xc5\x82pustelniczej osadzie Cele (Kellia). Przyja\xc5\xbani\xc5\x82 si\xc4\x99 z przebywaj\xc4\x85cymi tam Makarym Wielkim (Egipskim) i Makarym Aleksandryjskim oraz z innymi s\xc5\x82ynnymi anachoretami z Cele, Sketis i Nitrii. Odm\xc3\xb3wi\xc5\x82 przyj\xc4\x99cia biskupstwa Thmuis, kt\xc3\xb3re chcia\xc5\x82 mu ofiarowa\xc4\x87 arcybiskup Teofil z Aleksandrii. Umar\xc5\x82 tu\xc5\xbc po \xc5\x9bwi\xc4\x99cie Objawienia Pa\xc5\x84skiego w 399 roku, wycie\xc5\x84czony chorob\xc4\x85 \xc5\xbco\xc5\x82\xc4\x85dka, kt\xc3\xb3ra zosta\xc5\x82a wywo\xc5\x82ana niezwykle ascetycznym trybem \xc5\xbcycia i surowymi postami. Cz\xc4\x99\xc5\x9b\xc4\x87 \xc5\xbcyciorysu Ewagriusza spisa\xc5\x82 jego ucze\xc5\x84 Palladiusz (Vita Evagrii) w swoim dziele Historia Lausiaca._NEWLINE_Ko\xc5\x9bcio\xc5\x82y wschodnie uznaj\xc4\x85 Ewagriusza za \xc5\x9bwi\xc4\x99tego, a Ko\xc5\x9bci\xc3\xb3\xc5\x82 Ormia\xc5\x84ski wspomina go 11 stycznia.\n_START_SECTION_\nPogl\xc4\x85dy teologiczne\n_START_PARAGRAPH_\nBy\xc5\x82 pierwszym mnichem, kt\xc3\xb3ry podda\xc5\x82 do\xc5\x9bwiadczenie eremity systematycznej i wnikliwej refleksji teologicznej. Jego uwagi na ten temat nie trac\xc4\x85 aktualno\xc5\x9bci, b\xc4\x99d\xc4\x85c cennym \xc5\xbar\xc3\xb3d\xc5\x82em do bada\xc5\x84 nad  duchowo\xc5\x9bci\xc4\x85 anachoret\xc3\xb3w._NEWLINE_Ewagriusz sta\xc5\x82 si\xc4\x99 ascet\xc4\x85, ale jako filozof by\xc5\x82 pod wielkim wp\xc5\x82ywem neoplatonik\xc3\xb3w, co wida\xc4\x87 w jego koncepcji b\xc3\xb3stwa._NEWLINE_Wed\xc5\x82ug Ewagriusza nauki mistyczne winny mie\xc4\x87 charakter zar\xc3\xb3wno praktyczny, jak i teoretyczny. Praktyka ma oczyszcza\xc4\x87 dusz\xc4\x99 i umo\xc5\xbcliwi\xc4\x87 jej osi\xc4\x85gni\xc4\x99cie ca\xc5\x82kowitego zoboj\xc4\x99tnienia, milczenia wobec Boga. Prowadzi ona do \xe2\x80\x9eteorii\xe2\x80\x9d lub gnozy, dziel\xc4\x85cej si\xc4\x99 na dwa stopnie: \xe2\x80\x9efizyczny\xe2\x80\x9d (b\xc4\x99d\xc4\x85cy kontemplacj\xc4\x85 natury, boskiego stworzenia) i \xe2\x80\x9eteologiczny\xe2\x80\x9d (bezpo\xc5\x9brednie uczestnictwo w anielskim poznaniu niestworzonego \xc5\x9awiat\xc5\x82a). Dusza, podlegaj\xc4\x85ca stopniowemu oczyszczeniu i sublimacji, w trakcie swego wznoszenia si\xc4\x99 odkrywa nowe \xc5\x9bwiaty. Jednak dopiero u kresu swej ascezy cz\xc5\x82owiek mo\xc5\xbce ostatecznie odzyska\xc4\x87 pierwotn\xc4\x85 jedno\xc5\x9b\xc4\x87, kt\xc3\xb3rej utrata spowodowa\xc5\x82a jego nieszcz\xc4\x99\xc5\x9bcie i upadek._NEWLINE_Postulowa\xc5\x82 odciele\xc5\x9bnienie intelektu._NEWLINE_By\xc5\x82 tw\xc3\xb3rc\xc4\x85 s\xc5\x82ownika mistycznego rozpowszechnionego przez ca\xc5\x82e \xc5\x9bredniowiecze._NEWLINE_Nieprzemijaj\xc4\x85c\xc4\x85 warto\xc5\x9b\xc4\x87 w nauczaniu Ewagriusza ma jego nauka o o\xc5\x9bmiu rodzajach pokus, kt\xc3\xb3rych \xc5\xbar\xc3\xb3d\xc5\x82em, jego zdaniem, s\xc4\x85 z\xc5\x82e duchy, a ka\xc5\xbcdy z nich odpowiada za jeden z ich rodzaj\xc3\xb3w. Szczeg\xc3\xb3lnie du\xc5\xbco uwagi po\xc5\x9bwi\xc4\x99ci\xc5\x82 acedii, kt\xc3\xb3ra jest w jego przekonaniu najniebezpieczniejszym zagro\xc5\xbceniem, jakie czyha na ka\xc5\xbcdego cz\xc5\x82owieka duchowego. Katalog ten o\xc5\x9bmiu nami\xc4\x99tno\xc5\x9bci zosta\xc5\x82 przekszta\xc5\x82cony na Zachodzie w katechizmowy spis grzech\xc3\xb3w g\xc5\x82\xc3\xb3wnych. Jest te\xc5\xbc Ewagriusz autorem ciekawej koncepcji czystej modlitwy. Nauka tego Ojca Pustyni zosta\xc5\x82a p\xc3\xb3\xc5\xbaniej podj\xc4\x99ta przez Jana Kasjana oraz Grzegorza I Wielkiego. Na pogl\xc4\x85dach Ewagriusza w zakresie chrystologii opar\xc5\x82 si\xc4\x99 Babaj Wielki, dokonuj\xc4\x85c reformy nauczania nestoria\xc5\x84skiego. Ewagriusz w odpowiedzi na zagro\xc5\xbcenia duchowe proponowa\xc5\x82 metod\xc4\x99 antyrretyczn\xc4\x85, kt\xc3\xb3r\xc4\x85 rozwin\xc4\x85\xc5\x82 w dziele Antirrhetikon (Kontrargumenty).'