b"\n_START_ARTICLE_\nSocjalizm w Stanach Zjednoczonych\n_START_SECTION_\nWczesny socjalizm ameryka\xc5\x84ski i jego liderzy\n_START_PARAGRAPH_\nSocjalistyczna Partia Pracy zosta\xc5\x82a za\xc5\x82o\xc5\xbcona w 1876 roku w czasie zjazdu w Newark, w New Jersey. Partia sk\xc5\x82ada\xc5\x82a si\xc4\x99 g\xc5\x82\xc3\xb3wnie z niemieckich imigrant\xc3\xb3w, kt\xc3\xb3rzy przyprowadzili do Ameryki P\xc3\xb3\xc5\x82nocnej idea\xc5\x82y marksistowskie. Pozycja Niemc\xc3\xb3w by\xc5\x82a tak wysoka, \xc5\xbce przez trzy pierwsze lata dzia\xc5\x82ania partii j\xc4\x99zykiem urz\xc4\x99dowym by\xc5\x82 j\xc4\x99zyk niemiecki. Partia nie by\xc5\x82a pocz\xc4\x85tkowo sp\xc3\xb3jna ideowo i \xc5\x82\xc4\x85czy\xc5\x82a szeroki zakres r\xc3\xb3\xc5\xbcnych filozofii socjalistycznych. W Chicago ju\xc5\xbc w 1875 powsta\xc5\x82a \xe2\x80\x9eLehr und Wehr Verein\xe2\x80\x9d, milicja zwi\xc4\x85zana z Socjalistyczn\xc4\x85 Parti\xc4\x85 Pracy. W 1890 roku SLP zosta\xc5\x82a zreorganizowana jako partia marksistowska, a filozofia partyjna zosta\xc5\x82a ujednolicona, prze\xc5\x82om XIX i XX wieku by\xc5\x82 okresem szybkiego wzrostu wp\xc5\x82yw\xc3\xb3w partii._NEWLINE_Ameryka\xc5\x84ski socjalizm opiera si\xc4\x99 na ideologii, znanej wsp\xc3\xb3\xc5\x82cze\xc5\x9bnie jako \xe2\x80\x9edemokratyczny socjalizm\xe2\x80\x9d. Ostatecznym celem ruchu by\xc5\x82o przejecie kontroli nad \xc5\x9brodkami produkcyjnymi i przekazanie je w r\xc4\x99ce klasy robotniczej. Demokratyczni socjali\xc5\x9bci chcieli osi\xc4\x85gn\xc4\x85\xc4\x87 swoje cele poprzez zwyci\xc4\x99stwo w wyborach, st\xc4\x85d te\xc5\xbc socjali\xc5\x9bci domagali si\xc4\x99 powszechnego prawa wyborczego kt\xc3\xb3re mia\xc5\x82o obj\xc4\x85\xc4\x87 tak\xc5\xbce klas\xc4\x99 robotnicz\xc4\x85. Konkurencyjne ruchy postulowa\xc5\x82y natomiast ustanowienie socjalizmu na drodze rewolucji lub strajku generalnego._NEWLINE_Pierwszym znacz\xc4\x85cym liderem Socjalistycznej Partii Pracy by\xc5\x82 Daniel De Leon. Leon pozostawa\xc5\x82 zwolennikiem skupienia si\xc4\x99 na dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci zwi\xc4\x85zkowej, co wywo\xc5\x82a\xc5\x82o roz\xc5\x82am w partii mi\xc4\x99dzy zwolennikami de Leona i jego przeciwnikami. Przeciwnicy Daniela de Leona z Morrisem Hillquit odeszli z partii i przy\xc5\x82\xc4\x85czyli si\xc4\x99 w 1901 roku do Partii Socjaldemokratycznej, przekszta\xc5\x82conej wkr\xc3\xb3tce w Socjalistyczn\xc4\x85 Parti\xc4\x99 Ameryki. Pocz\xc4\x85tkowo liderem obydwu ugrupowa\xc5\x84 pozostawa\xc5\x82 Eugene V. Debs. Debs da\xc5\x82 si\xc4\x99 pozna\xc4\x87 jako nowy lider ruchu socjalistycznego i charyzmatyczny m\xc3\xb3wca._NEWLINE_Partia osi\xc4\x85gn\xc4\x99\xc5\x82a sw\xc3\xb3j szczyt w 1912 roku, kiedy mog\xc5\x82a pochwali\xc4\x87 si\xc4\x99 33 burmistrzami miast, miejscami w legislaturze stanowej i dwoma cz\xc5\x82onkami Izby Reprezentant\xc3\xb3w USA. Eugene V. Debs jako oficjalny kandydat Socjalistycznej Partii Ameryki wystartowa\xc5\x82 w wyborach prezydenckich w 1912 roku, uzyskuj\xc4\x85c 6% g\xc5\x82os\xc3\xb3w.\n_START_SECTION_\nSocjalizm a ruch zwi\xc4\x85zkowy\n_START_PARAGRAPH_\nObydwie partie socjalistyczne zawi\xc4\x85za\xc5\x82y silne sojusze z wieloma organizacjami spo\xc5\x82ecznymi. Robotnicy, w prote\xc5\x9bcie przeciwko nadu\xc5\xbcyciom korporacji, zak\xc5\x82adali zwi\xc4\x85zki zawodowy i organizowali strajki wstrzymuj\xc4\x85ce prace w fabrykach lub kopalniach, zmuszaj\xc4\x85c zarz\xc4\x85dy firm do spe\xc5\x82niania ich \xc5\xbc\xc4\x85da\xc5\x84. Od pocz\xc4\x85tku dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci Daniela De Leon'a ruch zwi\xc4\x85zkowy i socjalistyczny by\xc5\x82y ze sob\xc4\x85 \xc5\x9bci\xc5\x9ble powi\xc4\x85zane. Jedn\xc4\x85 z g\xc5\x82\xc3\xb3wnych cech \xc5\x82\xc4\x85cz\xc4\x85cych dwa ruchy by\xc5\x82a wiara w kolektywizm._NEWLINE_Najwi\xc4\x99kszymi zwi\xc4\x85zkami zawodowymi tego okresu by\xc5\x82a Ameryka\xc5\x84ska Federacja Pracy, Rycerze Pracy oraz Robotnicy Przemys\xc5\x82owi \xc5\x9awiata. Organizacja Rycerzy Pracy zosta\xc5\x82a za\xc5\x82o\xc5\xbcona przez U. Stephensona, grupa mia\xc5\x82a tworzy\xc4\x87 aur\xc4\x99 do \xe2\x80\x9etworzenia poczucia solidarno\xc5\x9bci\xe2\x80\x9d wszystkich pracownik\xc3\xb3w. W 1886 roku, w czasie zjazdu delegat\xc3\xb3w dwudziestu r\xc3\xb3\xc5\xbcnych zwi\xc4\x85zk\xc3\xb3w utworzono Ameryka\xc5\x84sk\xc4\x85 Federacj\xc4\x99 Pracy z Samuelem Gompersem jako przewodnicz\xc4\x85cym, zwi\xc4\x85zek ten liczy\xc5\x82 pocz\xc4\x85tkowo 4 miliony cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w. Robotnicy Przemys\xc5\x82owi \xc5\x9awiata zostali utworzeni na tych samych zasadach co Rycerze Pracy, b\xc4\x99d\xc4\x85c organizacj\xc4\x85 zrzeszaj\xc4\x85c\xc4\x85 wszystkich pracownik\xc3\xb3w. Robotnicy Przemys\xc5\x82owi \xc5\x9awiata znale\xc5\xbali wielu cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w w\xc5\x9br\xc3\xb3d wczesnych zwolennik\xc3\xb3w Debsa i De Leona._NEWLINE_Ruch socjalistyczny by\xc5\x82 w stanie zdominowa\xc4\x87 ruch zwi\xc4\x85zkowy. Korporacje nie chc\xc4\x85c rezygnowa\xc4\x87 z przywilej\xc3\xb3w i zysk\xc3\xb3w, podj\xc4\x85\xc5\x82 kroki przeciwko strajkuj\xc4\x85cym, zatrudniaj\xc4\x85c \xc5\x82amistrajk\xc3\xb3w, jednocze\xc5\x9bnie naciskaj\xc4\x85c na rz\xc4\x85d do u\xc5\xbcycia przeciwko robotnikom zbrojnych milicji. W ten spos\xc3\xb3b w Stanach Zjednoczonych dosz\xc5\x82o do brutalnych pacyfikacji strajkuj\xc4\x85cych pracownik\xc3\xb3w. Gdy w maju 1896, Rycerze Pracy demonstrowali na Haymarket Square w Chicago, \xc5\xbc\xc4\x85daj\xc4\x85c o\xc5\x9bmiogodzinnego dnia pracy we wszystkich bran\xc5\xbcach, na miejsce przyjecha\xc5\x82a policja. W czasie zamieszania nieznana osoba rzuci\xc5\x82a bomb\xc4\x99 w t\xc5\x82um, zabijaj\xc4\x85c jedn\xc4\x85 osob\xc4\x99 i rani\xc4\x87 kilka innych. Wydarzenie to by\xc5\x82o pretekstem do zatrzymania siedmiu dzia\xc5\x82aczy anarchistycznych, kt\xc3\xb3rzy zostali nast\xc4\x99pnie skazani na \xc5\x9bmier\xc4\x87, mimo braku dowod\xc3\xb3w na ich udzia\xc5\x82 w zamieszkach._NEWLINE_Na pocz\xc4\x85tku 1884 roku dosz\xc5\x82o do konfrontacji mi\xc4\x99dzy Pullmanem i jego pracownikami. Debs, \xc3\xb3wczesny lider Ameryka\xc5\x84skiej Unii Kolejowej, zorganizowa\xc5\x82 w odpowiedzi strajk. W odpowiedzi na to prokurator generalny Olney i prezydent Grover Cleveland podj\xc4\x99li dzia\xc5\x82ania przeciwko ruchowi socjalistycznemu. By\xc5\x82a to pierwsza oznaka narastaj\xc4\x85cego konfliktu rz\xc4\x85du z organizacjami socjalistycznymi. W 1914 roku, dosz\xc5\x82o do jednego z najbrutalniej st\xc5\x82umionych strajk\xc3\xb3w w historii USA. G\xc3\xb3rnicy z kolonii Ludlow domagaj\xc4\x85cy si\xc4\x99 o\xc5\x9bmiogodzinnego dnia pracy, zostali brutalnie spacyfikowani przez Gwardi\xc4\x99 Narodow\xc4\x85. Wydarzenie te przesz\xc5\x82o do historii jako Masakra w Ludlow. W odpowiedzi na atak, strajkuj\xc4\x85cy zabili czterech \xc5\xbco\xc5\x82nierzy. genera\xc5\x82 Chase kieruj\xc4\x85cy masakr\xc4\x85 nakaza\xc5\x82 zniszczy\xc4\x87 w odwecie ca\xc5\x82\xc4\x85 koloni\xc4\x99. Zimy tego samego roku gwardzi\xc5\x9bci aresztowali 172 robotnik\xc3\xb3w. W rezultacie, strajk zako\xc5\x84czy\xc5\x82 si\xc4\x99 niepowodzeniem, a Unia Kolejowa znacznie ucierpia\xc5\x82a na skutek rz\xc4\x85dowych represji.\n_START_SECTION_\nI wojna \xc5\x9bwiatowa i represje polityczne\n_START_PARAGRAPH_\nW czasie I wojny \xc5\x9bwiatowej socjali\xc5\x9bci przyj\xc4\x99li postaw\xc4\x99 pacyfistyczn\xc4\x85. W dniu 7 kwietnia 1917 roku, dzie\xc5\x84 po tym jak Stany Zjednoczone przy\xc5\x82\xc4\x85czy\xc5\x82y si\xc4\x99 do I wojny \xc5\x9bwiatowej, konwencja Partii Socjalistyczne odby\xc5\x82a si\xc4\x99 w St Louis. Kierownictwo partii og\xc5\x82osi\xc5\x82o wojn\xc4\x99 jako \xe2\x80\x9ezbrodnie przeciwko narodowi Stan\xc3\xb3w Zjednoczonych\xe2\x80\x9d i rozpocz\xc4\x99\xc5\x82o dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 antywojenn\xc4\x85. Pacyfistyczne protesty przyci\xc4\x85gn\xc4\x99\xc5\x82y a\xc5\xbc 20 000 uczestnik\xc3\xb3w._NEWLINE_W czerwcu 1917 roku prezydent Woodrow Wilson podpisa\xc5\x82 ustaw\xc4\x99 Act Espionage, kt\xc3\xb3ra zawiera\xc5\x82a klauzul\xc4\x99 przewiduj\xc4\x85 kary wi\xc4\x99zienia na okres do dwudziestu lat za odmow\xc4\x99 s\xc5\x82u\xc5\xbcby wojskowej i umy\xc5\x9blne utrudnianie rekrutacji. Ustawa uderzy\xc5\x82a w ameryka\xc5\x84ski ruch socjalistyczny, stanowi\xc4\x85cy g\xc5\x82\xc3\xb3wny nurt antywojennej opozycji. Wielu dzia\xc5\x82aczy lewicy sta\xc5\x82o si\xc4\x99 obiektem prze\xc5\x9bladowa\xc5\x84, wielu dzia\xc5\x82aczy zosta\xc5\x82o skazanych za \xe2\x80\x9ezdrad\xc4\x99\xe2\x80\x9d i osadzonych w wi\xc4\x99zieniu. Eugene V. Debs odwiedzi\xc5\x82 trzech wi\xc4\x99\xc5\xbani\xc3\xb3w politycznych uwi\xc4\x99zionych w Canton w stanie Ohio, po odwiedzinach wyg\xc5\x82osi\xc5\x82 na ulicach miasta dwugodzinn\xc4\x85 mow\xc4\x99 w kt\xc3\xb3rej pot\xc4\x99pi\xc5\x82 wojn\xc4\x99. Po zako\xc5\x84czeniu przemowy zosta\xc5\x82 aresztowany i wkr\xc3\xb3tce skazany na podstawie ustawy o szpiegostwie. Podczas procesu, nie korzysta\xc5\x82 z obrony i odm\xc3\xb3wi\xc5\x82 wezwania \xc5\x9bwiadka w jego obronie._NEWLINE_Korporacje wywiera\xc5\x82y presj\xc4\x99 na rz\xc4\x85d, aby ten t\xc5\x82umi\xc5\x82 wyst\xc4\x85pienia niezadowolonych pracownik\xc3\xb3w. W dniu 5 wrze\xc5\x9bnia 1917 roku, na wniosek prezydenta Wilsona, Departament Sprawiedliwo\xc5\x9bci przeprowadzi\xc5\x82 nalot na Robotnik\xc3\xb3w Przemys\xc5\x82owych \xc5\x9awiata. Inspekcje pod zarzutami o szpiegostwo zaj\xc4\x99\xc5\x82y wszystkie 48 centrali IWW w kraju.\n_START_SECTION_\nRoz\xc5\x82am w ruchu\n_START_PARAGRAPH_\nRok 1919, przyni\xc3\xb3s\xc5\x82 seri\xc4\x99 wewn\xc4\x99trznych spor\xc3\xb3w kt\xc3\xb3re doprowadzi\xc5\x82y do schizmy w ruchu socjalistycznym. Po udanej rewolucji W\xc5\x82odzimierza Lenina w Rosji, III Mi\xc4\x99dzynarod\xc3\xb3wka zwr\xc3\xb3ci\xc5\x82a si\xc4\x99 do Partii Socjalistycznej o przy\xc5\x82\xc4\x85czenie si\xc4\x99 do jej struktur. Propozycja wywo\xc5\x82a\xc5\x82a debat\xc4\x99 na temat wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracy z Leninem. Referendum dotycz\xc4\x85ce przyst\xc4\x85pienia partii do Kominternu zako\xc5\x84czy\xc5\x82o si\xc4\x99 pora\xc5\xbck\xc4\x85 radyka\xc5\x82\xc3\xb3w,  90% cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w partii zag\xc5\x82osowa\xc5\x82o przeciw cz\xc5\x82onkostwu w III Mi\xc4\x99dzynarod\xc3\xb3wce, skrzyd\xc5\x82o radykalne wkr\xc3\xb3tce potem zosta\xc5\x82o wykluczone z partii. Radyka\xc5\x82owie za\xc5\x82o\xc5\xbcyli Komunistyczn\xc4\x85 Parti\xc4\x99 Pracy i Komunistyczn\xc4\x85 Parti\xc4\x99 Ameryki. Partia Socjalistyczna natomiast przesun\xc4\x99\xc5\x82a si\xc4\x99 w stron\xc4\x99 umiarkowanej lewicy._NEWLINE_Po zako\xc5\x84czeniu wojny i rewolucji rosyjskiej przez kraj przesz\xc5\x82a fala podsycanej przez rz\xc4\x85d nacjonalistycznej \xe2\x80\x9eczerwonej paniki\xe2\x80\x9d. W odpowiedzi na kolejne represje, anarchi\xc5\x9bci wys\xc5\x82ali prominentnym biznesmenom i rz\xc4\x85dz\xc4\x85cym ma\xc5\x82e \xc5\x82adunki wybuchowe._NEWLINE_Prokurator generalny Palmer po tym, jak sam otrzyma\xc5\x82 bomb\xc4\x99, postanowi\xc5\x82 rozbi\xc4\x87 \xe2\x80\x9ekomunistyczn\xc4\x85 konspiracje\xe2\x80\x9d. Celem dalszych represji nie pad\xc5\x82y jedynie organizacje anarchistyczne lecz g\xc5\x82\xc3\xb3wnie cudzoziemcy i zwi\xc4\x85zki zawodowe. Rz\xc4\x85d stworzy\xc5\x82 tajn\xc4\x85 organizacj\xc4\x99 kierowan\xc4\x85 przez J. Edgara Hoovera. Hoover wkr\xc3\xb3tce zgromadzi\xc5\x82 karty katalogowe ponad 150\xc2\xa0000\xc2\xa0os\xc3\xb3b i 60.000 grup. Nast\xc4\x99pnie rozpocz\xc4\x99to kampanie przeciwko obcokrajowcom, pierwszym celem by\xc5\x82 znajduj\xc4\x85cy si\xc4\x99 na Manhattanie rosyjski Dom Ludowy gdzie 183 os\xc3\xb3b zosta\xc5\x82o aresztowanych i szczeg\xc3\xb3lnie brutalnie pobitych. Jednego dnia agenci rz\xc4\x85du aresztowali 6000\xc2\xa0os\xc3\xb3b. Kongres ustanowi\xc5\x82 uchwa\xc5\x82\xc4\x99 deportuj\xc4\x85c\xc4\x85 obywateli innych kraj\xc3\xb3w przebywaj\xc4\x85cych w USA ze wzgl\xc4\x99du na ich dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 w organizacjach lewicowych. Kolejnym krokiem by\xc5\x82o zaostrzenie ustawy imigracyjnej, mocno ograniczaj\xc4\x85cej imigracj\xc4\x99 z Europy po\xc5\x82udniowej i wschodniej._NEWLINE_Fala propagandy skierowanej przeciwko lewicy doprowadzi\xc5\x82a do rasistowskich zamieszek zwanych \xe2\x80\x9eczerwonym latem\xe2\x80\x9d. Do ostatnich takich zamieszek dosz\xc5\x82o 1 pa\xc5\xbadziernika 1919 roku w Elaine w stanie Arkansas. Zamordowano tam od 100 do 200 Afroamerykan\xc3\xb3w oraz 5 bia\xc5\x82ych mieszka\xc5\x84c\xc3\xb3w. Powodem linczu by\xc5\x82o przekonanie, \xc5\xbce czarni farmerzy ze zwi\xc4\x85zku Progressive Farmers and Household Union of America tworz\xc4\x85 niebezpieczn\xc4\x85 organizacj\xc4\x99 socjalistyczn\xc4\x85.\n_START_SECTION_\nSpadek popularno\xc5\x9bci\n_START_PARAGRAPH_\nLata 20. przynios\xc5\x82y znaczne os\xc5\x82abienie jednego z najsilniejszych rewolucyjnych zwi\xc4\x85zk\xc3\xb3w zawodowych, Robotnik\xc3\xb3w Przemys\xc5\x82owych \xc5\x9awiata. W tym okresie rozpad\xc5\x82a si\xc4\x99 ostatecznie Socjalistyczna Partia Ameryki. Socjali\xc5\x9bci stracili powa\xc5\xbcnego sojusznika w postaci IWW, a ich dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 zosta\xc5\x82a ograniczona poprzez wprowadzanie coraz ostrzejszej cenzury. Imigranci b\xc4\x99d\xc4\x85cy baz\xc4\x85 ruchu socjalistycznego byli dyskryminowani przez pa\xc5\x84stwo. Eugene V. Debs siedzia\xc5\x82 w wi\xc4\x99zieniu wraz z setkami innych dysydent\xc3\xb3w. W obawie przed lewic\xc4\x85 powo\xc5\x82ano Krajow\xc4\x85 Rad\xc4\x99 Pracy kt\xc3\xb3ra w za\xc5\x82o\xc5\xbceniu mia\xc5\x82a z\xc5\x82agodzi\xc4\x87 trudn\xc4\x85 sytuacj\xc4\x99 pracownik\xc3\xb3w. Partia Socjalistyczna by\xc5\x82a obarczana przez rz\xc4\x85d incydentami terrorystycznymi dokonywanymi przez anarchist\xc3\xb3w w okresie czerwonej paniki, takimi jak zamachy bombowe na Wall Street._NEWLINE_Wed\xc5\x82ug Wernera Stombarta, socjalizm nie mia\xc5\x82 szerokiego wp\xc5\x82ywu na ameryka\xc5\x84skie spo\xc5\x82ecze\xc5\x84stwo z powodu rzekomo wy\xc5\xbcszych standard\xc3\xb3w \xc5\xbcycia w por\xc3\xb3wnaniu z Europ\xc4\x85.\n_START_SECTION_\n1919-1945\n_START_PARAGRAPH_\nW 1919 roku John Reed, Benjamin Gitlow i inni socjali\xc5\x9bci utworzyli Komunistyczn\xc4\x85 Parti\xc4\x99 Pracy, a Karol Ruthenberg i radykalni dzia\xc5\x82acze organizacji socjalistycznych nale\xc5\xbc\xc4\x85cy g\xc5\x82\xc3\xb3wnie do mniejszo\xc5\x9bci narodowych za\xc5\x82o\xc5\xbcyli Parti\xc4\x99 Komunistyczn\xc4\x85. Z czasem dwie grupy po\xc5\x82\xc4\x85czy si\xc4\x99 w Komunistyczn\xc4\x85 Parti\xc4\x99 Stan\xc3\xb3w Zjednoczonych (CPUSA). Komuni\xc5\x9bci utworzyli reprezentuj\xc4\x85ca 50.000 pracownik\xc3\xb3w \xe2\x80\x9eTrade Union Unity League\xe2\x80\x9d._NEWLINE_W 1928 roku w nast\xc4\x99pstwie podzia\xc5\x82\xc3\xb3w wewn\xc4\x85trz Zwi\xc4\x85zku Radzieckiego, Jay LoveStone zast\xc4\x85pi\xc5\x82 Ruthenberga na stanowisku sekretarza generalnego CPUSA. Nowy sekretarz generalny wydali\xc5\x82 z partii lewe skrzyd\xc5\x82o na czele z Fosterem, Jamesem P. Cannon'em i Maxem Shachtmanem kt\xc3\xb3rzy byli zwolennikami Lwa Trockiego. Po kolejnych wewn\xc4\x85trzpartyjnych spor\xc3\xb3w z partii wykluczono LoveStona i Giltowa a nowym przewodnicz\xc4\x85cym zosta\xc5\x82 Earl Browder. Cannon, Shachtman i Martin Abern utworzyli nast\xc4\x99pnie trockistowsk\xc4\x85 Komunistyczn\xc4\x85 Lig\xc4\x99 Ameryki. Liga po\xc5\x82\xc4\x85czy\xc5\x82a si\xc4\x99 z Ameryka\xc5\x84sk\xc4\x85 Parti\xc4\x85 Robotnicz\xc4\x85 AJ Muste, tworz\xc4\x85c w 1934 roku Parti\xc4\x99 Robotnicz\xc4\x85. Do partii do\xc5\x82\xc4\x85czyli mi\xc4\x99dzy innymi James Burnham i Sidney Hook._NEWLINE_W 1930 Partia Socjalistyczna by\xc5\x82a podzielona mi\xc4\x99dzy star\xc4\x85 gwardi\xc4\x99 na czele z Hillguitem a m\xc5\x82odych dzia\xc5\x82aczy, bardziej pozytywnie nastawionych do Zwi\xc4\x85zku Radzieckiego, na czele frakcji \xe2\x80\x9em\xc5\x82odych\xe2\x80\x9d sta\xc5\x82 Norman Thomas. Stara gwardia opu\xc5\x9bci\xc5\x82a z czasem parti\xc4\x99 i utworzy\xc5\x82a Federacj\xc4\x99 Socjaldemokratyczn\xc4\x85. Po rozmowach wst\xc4\x99pnych Partia Robotnicza przyst\xc4\x85pi\xc5\x82a do zdominowanej przez frakcj\xc4\x99 \xe2\x80\x9em\xc5\x82odych\xe2\x80\x9d Partii Socjalistycznej, jednak ju\xc5\xbc rok p\xc3\xb3\xc5\xbaniej z partii zostali wydaleni trocki\xc5\x9bci. Trocki\xc5\x9bci za\xc5\x82o\xc5\xbcyli Socjalistyczn\xc4\x85 Parti\xc4\x85 Robotnicz\xc4\x85 i m\xc5\x82odzie\xc5\xbcow\xc4\x85 Socjalistyczn\xc4\x85 Lig\xc4\x99 M\xc5\x82odych. W 1940 roku z Socjalistycznej Partii Robotniczej zosta\xc5\x82 wydalony Shachtman i kilku innych czo\xc5\x82owych dzia\xc5\x82aczy. W ci\xc4\x85gu nast\xc4\x99pnych miesi\xc4\x99cy z partii odesz\xc5\x82o wielu cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w partii, w\xc5\x82\xc4\x85cznie z Burnhamem. W 1949 roku Socjalistyczna Partia Robotnicza przemianowa\xc5\x82a si\xc4\x99 na Niezale\xc5\xbcn\xc4\x85 Lig\xc4\x99 socjalistyczn\xc4\x85 (ISL) i przesta\xc5\x82a by\xc4\x87 parti\xc4\x85 polityczn\xc4\x85._NEWLINE_Niekt\xc3\xb3rzy cz\xc5\x82onkowie starej gwardii Partii Socjalistycznej za\xc5\x82o\xc5\xbcyli przy wsparciu Kongresu Organizacji Przemys\xc5\x82owych (CIO) w Nowym Jorku, Ameryka\xc5\x84sk\xc4\x85 Parti\xc4\x99 Pracy (ALP). Prawe skrzyd\xc5\x82o partii w 1944 roku oderwa\xc5\x82o si\xc4\x99 tworz\xc4\x85c Parti\xc4\x99 Liberaln\xc4\x85. Kolejno w latach 1936, 1940 i 1944 otrzyma\xc5\x82a 274.000, 417.000 i 496.000 g\xc5\x82os\xc3\xb3w w stanie Nowy Jork, dla por\xc3\xb3wnania libera\xc5\x82owie w 1944 roku otrzymali 392.000 g\xc5\x82os\xc3\xb3w.\n_START_SECTION_\nLata 50-90, walka o prawa obywatelskie, walka z ub\xc3\xb3stwem i Nowa Lewica\n_START_PARAGRAPH_\nW 1958 rozwi\xc4\x85zana zosta\xc5\x82a Niezale\xc5\xbcna Liga Socjalistyczna, wi\xc4\x99kszo\xc5\x9b\xc4\x87 jej cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w zasili\xc5\x82a szeregi Partii Socjalistycznej, w kt\xc3\xb3rej w 1956 roku na stanowisko przewodnicz\xc4\x85cego wybrany zosta\xc5\x82 Max Shachtman._NEWLINE_Shachtman rozwin\xc4\x85\xc5\x82 krytyk\xc4\x99 komunizmu sowieckiego jako \xe2\x80\x9ebiurokratycznego kolektywizmu\xe2\x80\x9d, nowej formy spo\xc5\x82ecze\xc5\x84stwa klasowego, kt\xc3\xb3re by\xc5\x82o bardziej widoczne ni\xc5\xbc w jakiejkolwiek formie kapitalizmu. Teoria Shachtmana zdoby\xc5\x82a poparcie wielu dysydent\xc3\xb3w i uchod\xc5\xbac\xc3\xb3w z pa\xc5\x84stw komunistycznych, kt\xc3\xb3rzy wkr\xc3\xb3tce zacz\xc4\x99li przejmowa\xc4\x87 jego teorie. Jugos\xc5\x82owia\xc5\x84ski dysydent Milovan \xc4\x90ilas rozszerzy\xc5\x82 tezy Shachtmana o teorie \xe2\x80\x9eNowej Klasy\xe2\x80\x9d. ISL jeszcze przed po\xc5\x82\xc4\x85czeniem z Parti\xc4\x85 Socjalistyczn\xc4\x85 przyj\xc4\x99\xc5\x82o w swe szeregi wielu m\xc5\x82odych dzia\xc5\x82aczy takich jak Irving Howe, Michael Harrington, Tom Kahn i Rachelle Horowitz. Co prawda za\xc5\x82o\xc5\xbcona wcze\xc5\x9bniej Socjalistyczna Liga M\xc5\x82odzie\xc5\xbcy rozpad\xc5\x82a si\xc4\x99 lecz partia powo\xc5\x82a\xc5\x82a now\xc4\x85 grup\xc4\x99 pod t\xc4\x85 sam\xc4\x85 nazw\xc4\x85._NEWLINE_M\xc5\x82odzi dzia\xc5\x82acze wywodz\xc4\x85cy si\xc4\x99 z ISL tacy jak Kahnm, Horowitz, Hill i Rustin zaj\xc4\x99li si\xc4\x99 walk\xc4\x85 o prawa obywatelskie. Rustin a w szczeg\xc3\xb3lno\xc5\x9bci jego pogl\xc4\x85dy dotycz\xc4\x85ce niestosowania przemocy uczyni\xc5\x82y go nieformalnym liderem ruchu praw cz\xc5\x82owieka, czym wp\xc5\x82yn\xc4\x85\xc5\x82 na dzia\xc5\x82aczy takich jak Martin Luther King. Rustin i Philip Randolph zorganizowali w 1963 roku marsz na Waszyngton, gdzie swoje przem\xc3\xb3wienie wyg\xc5\x82osi\xc5\x82 Martin Luther King._NEWLINE_Shachtman, Michael Harrington, Kahn i Rustin promowali autorsk\xc4\x85 strategi\xc4\x99 polityczn\xc4\x85 o nazwie \xe2\x80\x9eprzbudowa\xe2\x80\x9d, u\xc5\xbcywali \xc5\xbce priorytetem dla socjalist\xc3\xb3w powinno by\xc4\x87 umacnianie zwi\xc4\x85zk\xc3\xb3w zawodowych i innych organizacji post\xc4\x99powych aktywnych w Partii Demokratycznej. Wp\xc5\x82ywy ruchu na rzecz praw obywatelskich, pracowniczych pomog\xc5\x82y w ewolucji polityk\xc3\xb3w Partii Demokratycznej w kierunku pozycji \xe2\x80\x9esocjalno-liberalnych\xe2\x80\x9d przynajmniej w strefie praw obywatelskich i walki z ub\xc3\xb3stwem. Harrington, Kahn i Horowitz za\xc5\x82o\xc5\xbcyli Lig\xc4\x99 na rzecz Demokracji (League for Industrial Democracy), kt\xc3\xb3ra przyczyni\xc5\x82a si\xc4\x99 do powstania ruchu studenckiego \xe2\x80\x9eNew Left Students for a Democratic Society\xe2\x80\x9d. Obydwie organizacje w 1965 podpisa\xc5\x82y klauzul\xc4\x99 wykluczaj\xc4\x85c\xc4\x85 z organizacji zwolennik\xc3\xb3w autorytarnych wariant\xc3\xb3w komunizmu, co powsta\xc5\x82a w 1961 roku Post\xc4\x99powa Partia Pracy (Progressive Labor Party) okre\xc5\x9bli\xc5\x82a jako pocz\xc4\x85tek ko\xc5\x84ca Nowej Lewicy._NEWLINE_Michael Harrington wkr\xc3\xb3tce sta\xc5\x82 si\xc4\x99 najbardziej pupilarnym dzia\xc5\x82aczem socjalistycznym w Stanach Zjednoczonych, kiedy jego ksi\xc4\x85\xc5\xbcka \xe2\x80\x9eInna Ameryka\xe2\x80\x9d sta\xc5\x82a si\xc4\x99 bestsellerem, Harrington i inni socjali\xc5\x9bci zostali wezwani do Waszyngtonu, aby pom\xc3\xb3c administracji demokratycznych prezydentom Kennedy\xe2\x80\x99emu i Johnsonowi w przygotowaniu program\xc3\xb3w spo\xc5\x82ecznych do walki z ub\xc3\xb3stwem i problemami spo\xc5\x82ecznymi._NEWLINE_Lata 60. by\xc5\x82y te\xc5\xbc okresem ponownego zainteresowania nurtem anarchistycznym, oraz wzrostem poparcia dla nowych ruch\xc3\xb3w takich jak Nowa Lewica. Organizacje anarchistyczne nabra\xc5\x82y na popularno\xc5\x9bci po kampanii antynuklearnej w 1970 roku._NEWLINE_W 1972 roku, Partia Socjalistyczna zmieni\xc5\x82a nazw\xc4\x99 na \xe2\x80\x9eSocial Democrats, USA (SDUSA)\xe2\x80\x9d g\xc5\x82osami 73 do 34 w grudniowej konwencji partii. W 1973 roku Michael Harrington zrezygnowa\xc5\x82 z cz\xc5\x82onkostwa w SDUSA i za\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc5\x82 \xe2\x80\x9eDemocratic Socialist Organizing Committee (DSOC)\xe2\x80\x9d, przyci\xc4\x85gaj\xc4\x85c grup\xc4\x99 by\xc5\x82ych dzia\xc5\x82aczy Partii Socjalistycznej. W tym samym roku McReynolds David  dzia\xc5\x82acze pacyfistycznego skrzyd\xc5\x82a SDUSA utworzyli Parti\xc4\x99 Socjalistyczn\xc4\x85 USA. Od roku 1979 do 1989 cz\xc5\x82onkowie SDUSA na czele z Tomem Kahn organizowali w ramach dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci w AFL\xe2\x80\x93CIO (American Federation of Labor and Congress of Industrial Organizations) sk\xc5\x82adki pieni\xc4\x99dzy przeznaczonych na wsparcie polskiego opozycyjnego ruchu Solidarno\xc5\x9b\xc4\x87.\n_START_SECTION_\nWsp\xc3\xb3\xc5\x82czesne grupy socjalistyczne\n_START_PARAGRAPH_\nPo 1960 roku Partia Socjalistyczna funkcjonowa\xc5\x82a \xe2\x80\x9ejako organizacja wychowawcza\xe2\x80\x9d. Cz\xc5\x82onkowie Partii Socjalistycznej pomagali w rozwijaniu nowych ruch\xc3\xb3w spo\xc5\x82ecznych, w tym ruchu na rzecz praw obywatelskich i Nowej Lewicy. Podobnie, wsp\xc3\xb3\xc5\x82czesne socjaldemokratyczne i demokratyczno-socjalistyczne organizacje, s\xc4\x85 znane z powodu dzia\xc5\x82a\xc5\x84 ich cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w w innych organizacjach.\n_START_SECTION_\nSocjaldemokraci Stan\xc3\xb3w Zjednoczonych Ameryki\n_START_PARAGRAPH_\nSocjaldemokraci, USA maj\xc4\x85 histori\xc4\x99 si\xc4\x99gaj\xc4\x85c\xc4\x85 Eugene V. Debsa. W 1973 od partii odszed\xc5\x82 Michael Harrington kt\xc3\xb3ry utworzy\xc5\x82 \xe2\x80\x9eDemokratyczno-Socjalistyczny Komitet Organizacyjny\xe2\x80\x9d. SDUSA organizowa\xc5\x82a konferencje naukowe odbywaj\xc4\x85ce si\xc4\x99 co dwa lata. Do udzia\xc5\x82u w tych konferencjach, SDUSA zaprasza\xc5\x82a szereg dzia\xc5\x82aczy i pracownik\xc3\xb3w akademickich, politycznych i zwi\xc4\x85zkowych. Spotkania te mia\xc5\x82u charakter zjazd\xc3\xb3w dzia\xc5\x82aczy politycznych i intelektualist\xc3\xb3w. Partia publikowa\xc5\x82a tak\xc5\xbce okazjonalne wydawnictwa dotycz\xc4\x85ce dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci partii. Pocz\xc4\x85wszy od 2011, SDUSA jest mniej aktywna._NEWLINE_W 2008 roku, grupa skupiona wok\xc3\xb3\xc5\x82 cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w pensylwa\xc5\x84skiej SDUSA pr\xc3\xb3bowa\xc5\x82a wznowi\xc4\x87 dzia\xc5\x82anie organizacji. Konwencja partii odby\xc5\x82a si\xc4\x99 w maju 2009 roku, w czasie konwencji wybrany zosta\xc5\x82 Krajowy Komitet Wykonawczy.\n_START_SECTION_\nDemokratyczni Socjali\xc5\x9bci Ameryki\n_START_PARAGRAPH_\nMichael Harrington zrezygnowa\xc5\x82 z dzia\xc5\x82alno\xc5\x9bci w SDUSA na pocz\xc4\x85tku 1973 roku. Odrzuci\xc5\x82 stanowisko SDUSA (wi\xc4\x99kszo\xc5\x9bci wcze\xc5\x9bniejszej Partii Socjalistyczna) w sprawie wojny w Wietnamie, kt\xc3\xb3ra \xc5\xbc\xc4\x85da\xc5\x82a zako\xc5\x84czenia bombardowa\xc5\x84 i wynegocjowanego porozumienia pokojowego. Harrington wzywa\xc5\x82 natomiast do zawieszenia broni i natychmiastowego wycofania wojsk ameryka\xc5\x84skich z Wietnamu. Jeszcze przed konwencj\xc4\x85 z grudnia 1972 roku, Michael Harrington zrezygnowa\xc5\x82 z tytu\xc5\x82u honorowego przewodnicz\xc4\x85cego Partii Socjalistycznej, a na pocz\xc4\x85tku wiosny 1973 roku, zrezygnowa\xc5\x82 z cz\xc5\x82onkostwa w SDUSA. W tym samym roku, Harrington i jego zwolennicy utworzyli Demokratyczno-Socjalistyczny Komitet Organizacyjny (DSOC). Na pocz\xc4\x85tku, DSOC mia\xc5\x82 840 cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w, oko\xc5\x82o 200 z nich by\xc5\x82o cz\xc5\x82onkami SDUSA lub jej poprzedniczek._NEWLINE_DSOC zosta\xc5\x82a cz\xc5\x82onkiem Mi\xc4\x99dzynarod\xc3\xb3wki Socjalistycznej. DSOC w wyborach wspiera\xc5\x82a g\xc5\x82\xc3\xb3wnie post\xc4\x99powych demokrat\xc3\xb3w, w tym kongresmena Rona Dellumsa. Obecnie liczy 6000 cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w, co czyni j\xc4\x85 najwi\xc4\x99ksz\xc4\x85 socjalistyczno-demokratyczn\xc4\x85 i socjaldemokratyczn\xc4\x85 parti\xc4\x85 Stan\xc3\xb3w Zjednoczonych._NEWLINE_W 1982 DSOC po\xc5\x82\xc4\x85czy\xc5\x82 si\xc4\x99 z organizacj\xc4\x85 demokratycznych socjalist\xc3\xb3w, wywodz\xc4\x85cych si\xc4\x99 g\xc5\x82\xc3\xb3wnie z Nowej Lewicy \xe2\x80\x9eNew American Movement\xe2\x80\x9d, w wyniku fuzji organizacja zmieni\xc5\x82a nazw\xc4\x99 na Demokratyczni Socjali\xc5\x9bci Ameryki. Najbardziej znanymi dzia\xc5\x82aczami ugrupowania s\xc4\x85 by\xc5\x82y kongresmen Major Owens i dzia\xc5\x82acz zwi\xc4\x85zkowy William Wayne Winpisinger.\n_START_SECTION_\nSocjalistyczna Partia USA\n_START_PARAGRAPH_\nPowsta\xc5\x82a w 1973 roku SPUSA odwo\xc5\x82uje si\xc4\x99 do tradycji Socjalistycznej Partii Ameryki Eugene V. Debsa. W wyborach dzia\xc5\x82acze partii popieraj\xc4\x85 zazwyczaj kandydat\xc3\xb3w demokratycznych. Cz\xc5\x82onkowie partii pocz\xc4\x85tkowo wywodzili si\xc4\x99 g\xc5\x82\xc3\xb3wnie z antywojennych grup takich jak \xe2\x80\x9eStudenci dla Spo\xc5\x82ecze\xc5\x84stwa Demokratycznego\xe2\x80\x9d oraz dzia\xc5\x82aczy SDUSA. Organem prasowym partii by\xc5\x82a Socialist Tribune wsp\xc3\xb3\xc5\x82cze\xc5\x9bnie wydawana jako The Socialist. SPUSA obecnie bierze udzia\xc5\x82 w wyborach lokalnych, w 1972 roku popar\xc5\x82a kampani\xc4\x99 prezydenck\xc4\x85 Bejmaina Spocka z Partii Ludowej. W 2000 roku kandydatem SPUSA na prezydenta by\xc5\x82 David McReynold.\n_START_SECTION_\n\xc5\x9awiatowa Socjalistyczna Partia Stan\xc3\xb3w Zjednoczonych\n_START_PARAGRAPH_\nPartia pierwotnie nazywa\xc5\x82a si\xc4\x99 jako \xe2\x80\x9eSocjalistyczna Partia Stan\xc3\xb3w Zjednoczonych\xe2\x80\x9d (SPUS), analogicznie do Socjalistycznej Partii Wielkiej Brytanii (SPGB) i Socjalistycznej Partii Kanady (SPC). Partia zosta\xc5\x82a za\xc5\x82o\xc5\xbcona w dniu 7 lipca 1916 przez 42 cz\xc5\x82onk\xc3\xb3w Socjalistycznej Partii Ameryki z Detroit. SPUS postulowa\xc5\x82a wycofanie si\xc4\x99 USA z I wojny \xc5\x9bwiatowej i pocz\xc4\x85tkowo popiera\xc5\x82a rewolucj\xc4\x99 bolszewick\xc4\x85, z czasem jednak dzia\xc5\x82acze partii uznali \xc5\xbce nowy system radziecki mo\xc5\xbce by\xc4\x87 jedynie pa\xc5\x84stwem kapitalistycznym, wiec nie powinien by\xc4\x87 wspierany przez socjalist\xc3\xb3w. W 1947 roku partia zmieni\xc5\x82a nazw\xc4\x99 na obecn\xc4\x85, maj\xc4\x85c\xc4\x85 podkre\xc5\x9bla\xc4\x87 zwi\xc4\x85zek ze \xc5\x9bwiatowym ruchem socjalistycznym.\n_START_SECTION_\nWsp\xc3\xb3\xc5\x82cze\xc5\x9bnie\n_START_PARAGRAPH_\nW opublikowanym w kwietniu 2009 roku sonda\xc5\xbcu, przeprowadzonym w czasie kryzysu finansowego, sugerowa\xc5\x82 \xc5\xbce w Stanach Zjednoczonych wzros\xc5\x82o poparcie dla socjalizmu. Wyniki ankiety stwierdza\xc5\x82y \xc5\xbce 53% doros\xc5\x82ych Amerykan\xc3\xb3w uwa\xc5\xbca kapitalizm za lepszy od socjalizmu, w przypadku doros\xc5\x82ych poni\xc5\xbcej 30 roku \xc5\xbcycia: 37% deklarowa\xc5\x82o poparcie dla kapitalizmu, 33% dla socjalizmu, a 30% badanych by\xc5\x82o niezdecydowanych._NEWLINE_Bernie Sanders, obecny senator z Vermont, okre\xc5\x9bla si\xc4\x99 jako demokratyczny socjalista. W stanie Vermont dzia\xc5\x82a wspieraj\xc4\x85ca senatora Partia Post\xc4\x99powa Vermont."