b'\n_START_ARTICLE_\nRyszard Kukli\xc5\x84ski\n_START_SECTION_\nM\xc5\x82odo\xc5\x9b\xc4\x87\n_START_PARAGRAPH_\nUrodzi\xc5\x82 si\xc4\x99 13 czerwca 1930 w Warszawie jako jedyne dziecko Stanis\xc5\x82awa Wincentego Kukli\xc5\x84skiego (1901\xe2\x80\x931943) i Anny z domu Kotaniec (1900\xe2\x80\x931963). Sam Kukli\xc5\x84ski we wczesnej m\xc5\x82odo\xc5\x9bci pos\xc5\x82ugiwa\xc5\x82 si\xc4\x99 jednak jeszcze dwoma innymi datami urodzenia. Jego ojciec podczas II wojny \xc5\x9bwiatowej handlowa\xc5\x82 drewnem. Zosta\xc5\x82 13 maja 1943 aresztowany za dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 konspiracyjn\xc4\x85, zgin\xc4\x85\xc5\x82 w obozie koncentracyjnym w Sachsenhausen. Informacje te ujawni\xc5\x82 sam Kukli\xc5\x84ski w 1987 w wywiadzie dla paryskiej \xe2\x80\x9eKultury\xe2\x80\x9d. Twierdzi\xc5\x82 tak\xc5\xbce, \xc5\xbce jego ojciec by\xc5\x82 cz\xc5\x82onkiem PPS-u. Po aresztowaniu ojca Kukli\xc5\x84ski wyjecha\xc5\x82 do stryja mieszkaj\xc4\x85cego na wsi pod Radomiem. Jak sam twierdzi\xc5\x82, nale\xc5\xbca\xc5\x82 do Armii Krajowej i walczy\xc5\x82 w powstaniu warszawskim, innym razem przypisywa\xc5\x82 sobie przynale\xc5\xbcno\xc5\x9b\xc4\x87 do grupy \xe2\x80\x9eMiecz i P\xc5\x82ug\xe2\x80\x9d, natomiast kolejnym do organizacji \xe2\x80\x9eM\xc5\x82ot i Sierp\xe2\x80\x9d. Z zezna\xc5\x84 \xc5\x9bwiadk\xc3\xb3w i jego w\xc5\x82asnych zezna\xc5\x84 przed komisj\xc4\x85 partyjn\xc4\x85 wynika jednak, \xc5\xbce nie nale\xc5\xbca\xc5\x82 do \xc5\xbcadnej organizacji podziemnej w okresie okupacji. 6 sierpnia 1944 pono\xc4\x87 wywieziono go do Niemiec. Raz utrzymywa\xc5\x82, \xc5\xbce wywieziono go poci\xc4\x85giem wraz z grup\xc4\x85 \xc5\xbbyd\xc3\xb3wek i przebywa\xc5\x82 na Dolnym \xc5\x9al\xc4\x85sku, wed\xc5\x82ug innej swojej relacji mia\xc5\x82 przebywa\xc4\x87 w obozie koncentracyjnym za pobicie niemieckich nastolatk\xc3\xb3w. W konspiracji u\xc5\xbcywa\xc4\x87 mia\xc5\x82 pseudonimu \xe2\x80\x9eBil\xe2\x80\x9d. Pisa\xc5\x82 nawet, \xc5\xbce trzy tygodnie walczy\xc5\x82 na froncie. Wydaje si\xc4\x99 najbardziej prawdopodobne, \xc5\xbce Kukli\xc5\x84skiego jako m\xc5\x82odocianego wywieziono na teren Rzeszy wraz z matk\xc4\x85._NEWLINE_Po zako\xc5\x84czeniu wojny Kukli\xc5\x84ski zamieszka\xc5\x82 we Wroc\xc5\x82awiu przy ul. Blaszanej 15. Pocz\xc4\x85tkowo usi\xc5\x82owa\xc5\x82 uczy\xc4\x87 si\xc4\x99 zawodu \xc5\x9blusarza w Zak\xc5\x82adach Wodoci\xc4\x85gowo-Kanalizacyjnych, ale 17 wrze\xc5\x9bnia 1945 zosta\xc5\x82 przyj\xc4\x99ty do Miejskiej Stra\xc5\xbcy Ochrony Obiekt\xc3\xb3w. Najpierw powierzono mu rol\xc4\x99 go\xc5\x84ca, nast\xc4\x99pnie zosta\xc5\x82 stra\xc5\xbcnikiem w fabryce myd\xc5\x82a. 6 stycznia 1946 wst\xc4\x85pi\xc5\x82 do PPR (legitymacja numer 0655929). Od 7 marca do 13 kwietnia tego roku by\xc5\x82 aresztowany jako podejrzany o napad rabunkowy, ale zosta\xc5\x82 zwolniony. Przyczyna zwolnienia nie jest znana, w 1992 dokumenty dotycz\xc4\x85ce tego okresu usuni\xc4\x99to z akt s\xc4\x85dowych. Na temat \xc5\xbcycia Kukli\xc5\x84skiego w tym okresie nie ma wielu konkretnych informacji. Mia\xc5\x82 on tak\xc5\xbce przez pewien czas nale\xc5\xbce\xc4\x87 do Ochotniczej Rezerwy Milicji Obywatelskiej i jako cz\xc5\x82onek tej formacji wzi\xc4\x85\xc4\x87 udzia\xc5\x82 w referendum ludowym, przeprowadzonym przez Krajow\xc4\x85 Rad\xc4\x99 Narodow\xc4\x85 w czerwcu 1946.\n_START_SECTION_\nPierwsze lata s\xc5\x82u\xc5\xbcby\n_START_PARAGRAPH_\n1 pa\xc5\xbadziernika 1947 zosta\xc5\x82 przyj\xc4\x99ty do Oficerskiej Szko\xc5\x82y Piechoty nr 1 we Wroc\xc5\x82awiu. W 1950 zosta\xc5\x82 oskar\xc5\xbcony o przynale\xc5\xbcno\xc5\x9b\xc4\x87 do AK, \xe2\x80\x9eMiecza i P\xc5\x82uga\xe2\x80\x9d oraz \xe2\x80\x9eSierpa i M\xc5\x82ota\xe2\x80\x9d. Decyzj\xc4\x85 szefa Sztabu Generalnego z 27 lipca 1950 zosta\xc5\x82 wydalony z uczelni i na pocz\xc4\x85tku sierpnia skierowano do odbycia zasadniczej s\xc5\x82u\xc5\xbcby wojskowej bez zaliczenia trzech lat pobytu w szkole do okresu s\xc5\x82u\xc5\xbcby. Po 2 tygodniach, 10 sierpnia, zosta\xc5\x82 przywr\xc3\xb3cony do szko\xc5\x82y, kt\xc3\xb3r\xc4\x85 uko\xc5\x84czy\xc5\x82 we wrze\xc5\x9bniu 1950 roku, uzyskuj\xc4\x85c stopie\xc5\x84 chor\xc4\x85\xc5\xbcego. Promocja na pierwszy stopie\xc5\x84 oficerski (chor\xc4\x85\xc5\xbcego) odby\xc5\x82a si\xc4\x99 3 wrze\xc5\x9bnia 1950 roku. Po uko\xc5\x84czeniu szko\xc5\x82y zosta\xc5\x82 rozkazem ministra obrony narodowej z 23 wrze\xc5\x9bnia 1950 r. skierowany do dyspozycji Departamentu Personalnego MON zamiast dzia\xc5\x82u kadr jednego z okr\xc4\x99g\xc3\xb3w wojskowych i po dw\xc3\xb3ch miesi\xc4\x85cach skierowany do 9 Pu\xc5\x82ku Piechoty w Pile na stanowisko dow\xc3\xb3dcy plutonu. W 1951 roku otrzyma\xc5\x82 awans na podporucznika. W latach od 1951 do 1952 roku odbywa\xc5\x82 kurs metodyczno-strzelecki przy Wy\xc5\xbcszej Szkole Piechoty w Rembertowie, po jego uko\xc5\x84czeniu zosta\xc5\x82 dow\xc3\xb3dc\xc4\x85 kompanii w 9 Pu\xc5\x82ku Zmechanizowanym. W pa\xc5\xbadzierniku 1952 wzi\xc4\x85\xc5\x82 \xc5\x9blub z Joann\xc4\x85._NEWLINE_W maju 1953 roku zosta\xc5\x82 szefem sztabu 15 batalionu przeciwdesantowego w 3 Brygadzie Przeciwdesantowej w Ko\xc5\x82obrzegu. W 1954 roku zosta\xc5\x82 dow\xc3\xb3dc\xc4\x85 18 batalionu przeciwdesantowego (skadrowanego) w 3 Brygadzie Przeciwdesantowej. W 1956 roku s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc5\x82 w 5 Ko\xc5\x82obrzeskim Pu\xc5\x82ku Piechoty._NEWLINE_1 listopada 1956 roku zosta\xc5\x82 skierowany na roczny Kurs Doskonalenia Oficer\xc3\xb3w Piechoty w Weso\xc5\x82ej przy Akademii Sztabu Generalnego WP w Rembertowie, kt\xc3\xb3ry uko\xc5\x84czy\xc5\x82 25 sierpnia 1957 roku. Po kursie dalej s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc5\x82 w 5 Ko\xc5\x82obrzeskim Pu\xc5\x82ku Piechoty na stanowisku pomocnika szefa sztabu ds. operacyjnych. Pod koniec pa\xc5\xbadziernika 1957 roku zosta\xc5\x82 przeniesiony na w\xc5\x82asn\xc4\x85 pro\xc5\x9bb\xc4\x99 do 3 Brygady Obrony Wybrze\xc5\xbca w Ko\xc5\x82obrzegu, a po jej przeformowaniu w 1958 roku by\xc5\x82 w 82 Pu\xc5\x82ku Zmechanizowanym, gdzie s\xc5\x82u\xc5\xbcb\xc4\x99 pe\xc5\x82ni\xc5\x82 do 30 wrze\xc5\x9bnia 1961 roku. W Ko\xc5\x82obrzegu Kukli\xc5\x84ski dzia\xc5\x82a\xc5\x82 w klubie jachtowym, kt\xc3\xb3ry powsta\xc5\x82 w 1956 roku jako Klub Morski Ko\xc5\x82obrzeg LP\xc5\xbb._NEWLINE_W latach od 1958 do 1960 roku uczy\xc5\x82 si\xc4\x99 w I Liceum Ko\xc5\x82obrzeskim (Liceum Og\xc3\xb3lnokszta\xc5\x82c\xc4\x85ce im. Miko\xc5\x82aja Kopernika) dla pracuj\xc4\x85cych, gdzie zda\xc5\x82 matur\xc4\x99. W 1961 roku rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 studia w Akademii Sztabu Generalnego WP.\n_START_SECTION_\nPodj\xc4\x99cie wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracy z kontrwywiadem wojskowym\n_START_PARAGRAPH_\nW 1964 roku jako wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracownik polskiego kontrwywiadu i wywiadu wojskowego, b\xc4\x99d\xc4\x85c studentem ASG WP, maskowa\xc5\x82 zadania wykonywane przez oficera polskiego kontrwywiadu wojskowego mjr Kominka, p\xc5\x82ywaj\xc4\x85c z Ko\xc5\x82obrzegu do Szwecji swoim prywatnym jachtem. W tym samym roku uko\xc5\x84czy\xc5\x82 studia na ASG i zosta\xc5\x82 awansowany do stopnia majora, a nast\xc4\x99pnie przeniesiony do Warszawy, gdzie s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc5\x82 jako oficer sztabowy, m.in. przygotowuj\xc4\x85c plany inwazji wojsk Uk\xc5\x82adu Warszawskiego na Czechos\xc5\x82owacj\xc4\x99._NEWLINE_Przynajmniej od 1962 roku Kukli\xc5\x84ski wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracowa\xc5\x82 z kontrwywiadem wojskowym \xe2\x80\x93 Zarz\xc4\x85dem II Szefostwa Wojskowej S\xc5\x82u\xc5\xbcby Wewn\xc4\x99trznej. Zdaniem niekt\xc3\xb3rych badaczy od ko\xc5\x84ca lat 40. wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracowa\xc5\x82 z Informacj\xc4\x85 Wojskow\xc4\x85, a w czasie przed wst\xc4\x85pieniem do szko\xc5\x82y oficerskiej ze S\xc5\x82u\xc5\xbcb\xc4\x85 Bezpiecze\xc5\x84stwa._NEWLINE_Po studiach w ASG WP s\xc5\x82u\xc5\xbcy\xc5\x82 w Oddziale Szkolenia Operacyjnego Sztabu Generalnego (SG WP), nast\xc4\x99pnie by\xc5\x82 szefem Oddzia\xc5\x82u Planowania Og\xc3\xb3lnego w Zarz\xc4\x85dzie Operacyjnym i ostatecznie szefem Oddzia\xc5\x82u I \xe2\x80\x93 zast\xc4\x99pc\xc4\x85 szefa Zarz\xc4\x85du I Operacyjnego SG WP. Na pocz\xc4\x85tku s\xc5\x82u\xc5\xbcby w Sztabie Generalnym rozpocz\xc4\x85\xc5\x82 dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 w wojskowym klubie \xc5\xbceglarskim \xe2\x80\x9eAtol\xe2\x80\x9d, kt\xc3\xb3rego zosta\xc5\x82 prezesem._NEWLINE_W 1965 roku bra\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w grze wojennej na p\xc3\xb3\xc5\x82nocy Polski (Czersk ko\xc5\x82o Bornego Sulinowa), gdzie marsza\xc5\x82ek Andriej Grieczko pokaza\xc5\x82 kilkudziesi\xc4\x99ciu najwy\xc5\xbcszym rang\xc4\x85 oficerom LWP mobilne wyrzutnie rakiet z g\xc5\x82owicami j\xc4\x85drowymi. Na prze\xc5\x82omie lat 1965\xe2\x80\x931966 by\xc5\x82 wsp\xc3\xb3\xc5\x82autorem \xc4\x87wiczenia egzaminacyjnego dla wy\xc5\xbcszej kadry dow\xc3\xb3dczej w \xc5\xbbaganiu._NEWLINE_W lutym 1967 roku uczestniczy\xc5\x82 w delegacji MON, kt\xc3\xb3rej przewodniczy\xc5\x82 gen. Boles\xc5\x82aw Chocha \xe2\x80\x93 w rozmowie osobistej z Kukli\xc5\x84skim wyrazi\xc5\x82 on swoje w\xc4\x85tpliwo\xc5\x9bci w sprawie zagro\xc5\xbce\xc5\x84 wynikaj\xc4\x85cych dla Polski ze strategii wojennej ze strony ZSRR w stosunku do NATO, z kt\xc3\xb3r\xc4\x85 zosta\xc5\x82a zapoznana polska delegacja. W 1967 odby\xc5\x82 szkolenie w o\xc5\x9brodku szkolenia wywiadowczego.\n_START_SECTION_\nWietnam, Czechos\xc5\x82owacja\n_START_PARAGRAPH_\nW latach 1967\xe2\x80\x931968 pe\xc5\x82ni\xc5\x82 s\xc5\x82u\xc5\xbcb\xc4\x99 w Mi\xc4\x99dzynarodowej Komisji Kontroli i Nadzoru Uk\xc5\x82ad\xc3\xb3w Genewskich w Wietnamie, gdzie zajmowa\xc5\x82 si\xc4\x99 m.in. zbieraniem danych o wojskach bior\xc4\x85cych udzia\xc5\x82 w konflikcie wietnamskim. W lutym 1968 roku bra\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w \xc5\x9bledztwie dotycz\xc4\x85cym ofensywy T\xe1\xba\xbft i zwi\xc4\x85zanymi z nim zbrodniach na ludno\xc5\x9bci cywilnej dokonanych przez Wietkong i jednostki Armii Wietnamu P\xc3\xb3\xc5\x82nocnego._NEWLINE_Po powrocie z Wietnamu w 1968 roku dalej pe\xc5\x82ni\xc5\x82 s\xc5\x82u\xc5\xbcb\xc4\x99 w Oddziale Szkolenia Operacyjnego Sztabu Generalnego WP, gdzie przygotowywa\xc5\x82 \xc4\x87wiczenie \xe2\x80\x9eWiosna-69\xe2\x80\x9d. W sierpniu 1968 roku zosta\xc5\x82 skierowany do sztabu marsza\xc5\x82ka Iwana Jakubowskiego w Legnicy \xe2\x80\x93 tam zorientowa\xc5\x82 si\xc4\x99, \xc5\xbce \xc4\x87wiczenia s\xc4\x85 w istocie przygotowaniem inwazji na Czechos\xc5\x82owacj\xc4\x99._NEWLINE_W latach 70. zaplanowa\xc5\x82 i przeprowadzi\xc5\x82 operacj\xc4\x99 wywiadowcz\xc4\x85 pod przykrywk\xc4\x85 turystycznego rejsu \xc5\xbceglarskiego w rejonie Hamburga i Helgolandu. W latach 60. i 70. we wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracy z polskim wywiadem wojskowym przeprowadzi\xc5\x82 kolejne rejsy z zadaniem rozpoznania przysz\xc5\x82ych rejon\xc3\xb3w inwazji Uk\xc5\x82adu Warszawskiego. W czasie rejs\xc3\xb3w m.in. dokonano za pomoc\xc4\x85 echosondy pomiar\xc3\xb3w g\xc5\x82\xc4\x99boko\xc5\x9bci przepraw wodnych na \xc5\x81abie, rozpoznano rejon Helgolandu z o\xc5\x9brodkiem radarowym NATO, przeprowadzono rekonesanse wywiadowcze Hamburga, Kilonii, Kopenhagi oraz wybrze\xc5\xbcy Wielkiej Brytanii i Szwecji. Rejs\xc3\xb3w zaprzestano w kwietniu 1977 jako zbyt ryzykownych w opinii kontrwywiadu._NEWLINE_W 1971 lub 1972 roku zaproponowano Kukli\xc5\x84skiemu stanowisko dow\xc3\xb3dcy pu\xc5\x82ku w K\xc5\x82odzku, ale ostatecznie dzi\xc4\x99ki jego wybiegom i argumentacji unikn\xc4\x85\xc5\x82 przeniesienia s\xc5\x82u\xc5\xbcbowego ze Sztabu Generalnego. Po awansie na pu\xc5\x82kownika w 1972 roku, w 1973 roku ponowiono propozycj\xc4\x99 skierowania Kukli\xc5\x84skiego na dow\xc3\xb3dcze stanowisko, tym razem na szefa sztabu 4 Dywizji Zmechanizowanej w Kro\xc5\x9bnie Odrza\xc5\x84skim. Pu\xc5\x82kownik Kukli\xc5\x84ski odm\xc3\xb3wi\xc5\x82, zas\xc5\x82aniaj\xc4\x85c si\xc4\x99 stanem zdrowia \xc5\xbcony; w rzeczywisto\xc5\x9bci nie chcia\xc5\x82 odej\xc5\x9b\xc4\x87 z pracy w Warszawie, gdy\xc5\xbc to przerwa\xc5\x82oby jego wsp\xc3\xb3\xc5\x82prac\xc4\x99 z Amerykanami. Ostatecznie w Sztabie Generalnym zarzucono pomys\xc5\x82 powierzenia mu jednostki terenowej.\n_START_SECTION_\n\xe2\x80\x9eAlbatros\xe2\x80\x9d\n_START_PARAGRAPH_\nW maju 1974 roku Kukli\xc5\x84ski zosta\xc5\x82 zapoznany przez szefa Sztabu Generalnego gen. Floriana Siwickiego z projektem pod kryptonimem \xe2\x80\x9eAlbatros\xe2\x80\x9d, kt\xc3\xb3ry zak\xc5\x82ada\xc5\x82 wybudowanie trzech podziemnych schron\xc3\xb3w atomowych na wypadek konfliktu zbrojnego, dla przedstawicieli dow\xc3\xb3dztwa Zjednoczonych Si\xc5\x82 Zbrojnych Uk\xc5\x82adu Warszawskiego. W lutym 1975 roku zosta\xc5\x82 skierowany wraz z grup\xc4\x85 oficer\xc3\xb3w, w tym z gen. Czes\xc5\x82awem Kiszczakiem, na dwumiesi\xc4\x99czny kurs w Akademii Sztabu Generalnego Si\xc5\x82 Zbrojnych ZSRR im. Woroszy\xc5\x82owa w Moskwie. Po kursie gen. Wojciech Jaruzelski zaprosi\xc5\x82 oficer\xc3\xb3w uczestnicz\xc4\x85cych w szkoleniu w ZSRR do swojego gabinetu i poprosi\xc5\x82 o swoje refleksje. Kukli\xc5\x84ski wyrazi\xc5\x82 pogl\xc4\x85d, \xc5\xbce Moskwa wyolbrzymia zagro\xc5\xbcenie ze strony NATO wobec wszcz\xc4\x99cia wojny przeciwko Uk\xc5\x82adowi Warszawskiemu. Podczas spotkania gen. Czes\xc5\x82aw Kiszczak zaprezentowa\xc5\x82 odmienne stanowisko co do tej kwestii._NEWLINE_12 pa\xc5\xbadziernika 1976 roku zosta\xc5\x82 odznaczony przez gen. Siwickiego Krzy\xc5\xbcem Kawalerskim Orderu Odrodzenia Polski. Gratulacje osobi\xc5\x9bcie z\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc5\x82 Kukli\xc5\x84skiemu minister obrony narodowej gen. Wojciech Jaruzelski._NEWLINE_W czerwcu 1977 roku szef zarz\xc4\x85du I Sztabu Generalnego WP gen. Wac\xc5\x82aw Szklarski wyznaczy\xc5\x82 Kukli\xc5\x84skiego na szefa Oddzia\xc5\x82u I Planowania Og\xc3\xb3lnego Zarz\xc4\x85du I, z zaszeregowaniem do stopnia genera\xc5\x82a brygady. W grudniu 1977 roku uczestniczy\xc5\x82 w Budapeszcie w posiedzeniu Komitetu Ministr\xc3\xb3w Obrony pa\xc5\x84stw Uk\xc5\x82adu Warszawskiego. Latem 1977 roku Kukli\xc5\x84ski przeprowadzi\xc5\x82 si\xc4\x99 z rodzin\xc4\x85 do nowego domu przy ulicy Rajc\xc3\xb3w 11._NEWLINE_W 1978 roku pu\xc5\x82kownik przygotowa\xc5\x82 materia\xc5\x82y na rozmowy rozbrojeniowe, kt\xc3\xb3re odbywa\xc5\x82y si\xc4\x99 w Wiedniu. Pod koniec 1978 roku w gabinecie na I pi\xc4\x99trze Zarz\xc4\x85du I Sztabu Generalnego oficer obiektowy pp\xc5\x82k J\xc3\xb3zef Putek zasta\xc5\x82 Kukli\xc5\x84skiego podczas fotografowania dokument\xc3\xb3w. Z\xc5\x82o\xc5\xbcy\xc5\x82 wniosek do prze\xc5\x82o\xc5\xbconego p\xc5\x82k. W\xc5\x82adys\xc5\x82awa Gendery. Na pocz\xc4\x85tku 1979 roku \xc3\xb3w oficer obiektowy otrzyma\xc5\x82 rozkaz wyjazdu s\xc5\x82u\xc5\xbcbowego, a po powrocie otrzyma\xc5\x82 przydzia\xc5\x82 s\xc5\x82u\xc5\xbcbowy poza Sztabem Generalnym. Po czasie okaza\xc5\x82o si\xc4\x99, \xc5\xbce teczka Kukli\xc5\x84skiego z raportami oficera obiektowego jest pusta. W kwietniu 1979 roku Kukli\xc5\x84ski bardzo prze\xc5\xbcy\xc5\x82 \xc5\x9bmier\xc4\x87 Barbary J., z kt\xc3\xb3r\xc4\x85 by\xc5\x82 w bardzo bliskim zwi\xc4\x85zku w okresie oko\xc5\x82o 10 lat._NEWLINE_Historyk S\xc5\x82awomir Cenckiewicz wskazuje, \xc5\xbce znajomo\xc5\x9bci i romanse pu\xc5\x82kownika z kobietami by\xc5\x82y przykrywk\xc4\x85 potrzebn\xc4\x85 do pracy operacyjnej. Dzi\xc4\x99ki wypracowaniu sobie w \xc5\x9brodowisku wojskowych i s\xc5\x82u\xc5\xbcb opinii kobieciarza, Kukli\xc5\x84ski m\xc3\xb3g\xc5\x82 \xc5\x82atwiej przekazywa\xc4\x87 tajne informacje Amerykanom. Dysponowa\xc5\x82 nawet przygotowan\xc4\x85 specjaln\xc4\x85 dacz\xc4\x85 za Warszaw\xc4\x85, niedaleko Mi\xc5\x84ska Mazowieckiego, gdzie wywozi\xc5\x82 swoje znajome. Podczas takich schadzek Kukli\xc5\x84ski wykorzystywa\xc5\x82 okazj\xc4\x99, aby pozostawia\xc4\x87 informacje w tak zwanych martwych skrzynkach, sk\xc4\x85d mog\xc5\x82y by\xc4\x87 nast\xc4\x99pnie bezpiecznie odebrane. Skuteczne wykorzystywanie romans\xc3\xb3w jako metody szpiegowskiej by\xc5\x82o mo\xc5\xbcliwe r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc dzi\xc4\x99ki temu, \xc5\xbce powszechnie by\xc5\x82o wiadomo o konflikcie pu\xc5\x82kownika z \xc5\xbcon\xc4\x85.\n_START_SECTION_\nPrzygotowania do stanu wojennego\n_START_PARAGRAPH_\n14 stycznia 1980 roku Kukli\xc5\x84ski uczestniczy\xc5\x82 w spotkaniu w sali konferencyjnej w budynku Komitetu Centralnego w Warszawie najwy\xc5\xbcszych oficer\xc3\xb3w ZSRR (Kulikow, Gribkow) z polskimi przyw\xc3\xb3dcami celem podpisania statutu na czas wojny, kt\xc3\xb3ry by\xc5\x82 zaaprobowany przez pa\xc5\x84stwa Uk\xc5\x82adu Warszawskiego. Kukli\xc5\x84ski podczas tego spotkania podawa\xc5\x82 dokumenty do podpisu. Pu\xc5\x82kownik stwierdzi\xc5\x82, \xc5\xbce jego rol\xc4\x85 by\xc5\x82o sprawdzenie, czy tre\xc5\x9b\xc4\x87 podpisywanych dokument\xc3\xb3w nie odbiega od sformu\xc5\x82owa\xc5\x84 polskiej strony. Spotkanie nie mia\xc5\x82o charakteru uroczystej sesji wszystkich przyw\xc3\xb3dc\xc3\xb3w pa\xc5\x84stw Uk\xc5\x82adu Warszawskiego, gdy\xc5\xbc Rumunia odm\xc3\xb3wi\xc5\x82a udzia\xc5\x82u. W zwi\xc4\x85zku z tak\xc4\x85 sytuacj\xc4\x85 Kulikow odwiedzi\xc5\x82 oddzielnie ka\xc5\xbcd\xc4\x85 ze stolic pa\xc5\x84stw Uk\xc5\x82adu Warszawskiego._NEWLINE_1 grudnia 1980 roku do Moskwy pojecha\xc5\x82 I zast\xc4\x99pca szefa Sztabu Generalnego gen. Tadeusz Hupa\xc5\x82owski i p\xc5\x82k Franciszek Pucha\xc5\x82a, kt\xc3\xb3rym szef sztabu si\xc5\x82 zbrojnych ZSRR \xe2\x80\x93 marsza\xc5\x82ek Niko\xc5\x82aj Ogarkow \xe2\x80\x93 przedstawi\xc5\x82 plan \xc4\x87wiczenia wkroczenia do Polski si\xc5\x82 interwencyjnych Uk\xc5\x82adu Warszawskiego: ZSRR, Czechos\xc5\x82owacji i NRD. Hupa\xc5\x82owskiemu zezwolono skopiowa\xc4\x87 plan tego \xc4\x87wiczenia z mapy na oleat. Tego samego dnia szef Sztabu Generalnego gen. Florian Siwicki i jego zast\xc4\x99pcy zapoznali si\xc4\x99 z przywiezionym oleatem. Planowana operacja nie mia\xc5\x82a charakteru konwencjonalnych \xc4\x87wicze\xc5\x84, prowadzonych do tej pory, lecz by\xc5\x82a symulacj\xc4\x85 interwencji, takiej jak w 1968 roku w Czechos\xc5\x82owacji. W tym samym czasie w Bukareszcie odby\xc5\x82o si\xc4\x99 posiedzenie Komitetu Ministr\xc3\xb3w Obrony Pa\xc5\x84stw Uk\xc5\x82adu Warszawskiego, w kt\xc3\xb3rym uczestniczy\xc5\x82 Kukli\xc5\x84ski. Po powrocie Kukli\xc5\x84ski dowiedzia\xc5\x82 si\xc4\x99 od p\xc5\x82k Pucha\xc5\x82y o celu wizyty Hupa\xc5\x82owskiego w Moskwie, o planowanym wkroczeniu 18 dywizji 8 grudnia 1980 roku. 5 grudnia odby\xc5\x82o si\xc4\x99 w Moskwie spotkanie przyw\xc3\xb3dc\xc3\xb3w siedmiu pa\xc5\x84stw Uk\xc5\x82adu Warszawskiego. Ostatecznie p\xc3\xb3\xc5\xbanym wieczorem Sztab Generalny Armii Radzieckiej odwo\xc5\x82a\xc5\x82 \xc4\x87wiczenia pod kryptonimem \xe2\x80\x9eSojuz 80\xe2\x80\x9d. 10 grudnia 1980 roku w Zarz\xc4\x85dzie Operacyjnym Sztabu Generalnego podj\xc4\x99to ponownie prace nad wprowadzeniem stanu wojennego, w kt\xc3\xb3rych p\xc5\x82k Kukli\xc5\x84ski odgrywa\xc5\x82 czo\xc5\x82ow\xc4\x85 rol\xc4\x99._NEWLINE_W lutym 1981 roku Kukli\xc5\x84ski przedstawi\xc5\x82 jeden z pierwszych plan\xc3\xb3w ramowych stanu wojennego pod nazw\xc4\x85: Informacja o stanie przygotowa\xc5\x84 pa\xc5\x84stwa na wypadek konieczno\xc5\x9bci wprowadzenia stanu wojennego i wnioski z gry decyzyjnej. W dniach 16\xe2\x80\x9325 marca 1981 roku odby\xc5\x82y si\xc4\x99 na terenie Polski du\xc5\xbce koalicyjne \xc4\x87wiczenie pod kryptonimem \xe2\x80\x9eSojuz 81\xe2\x80\x9d. Rosjanie d\xc4\x85\xc5\xbcyli do stworzenia sobie okoliczno\xc5\x9bci uzasadniaj\xc4\x85cej do przekszta\xc5\x82cenia \xc4\x87wicze\xc5\x84 w zbrojn\xc4\x85 interwencj\xc4\x99. 10 marca gen. Wojciech Jaruzelski usi\xc5\x82owa\xc5\x82 podczas spotkania z Lechem Wa\xc5\x82\xc4\x99s\xc4\x85 przestrzec \xe2\x80\x9eSolidarno\xc5\x9b\xc4\x87\xe2\x80\x9d przed takim niebezpiecze\xc5\x84stwem. W tym czasie mia\xc5\x82a miejsce prowokacja bydgoska, w kt\xc3\xb3rej mi\xc4\x99dzy innymi negatywn\xc4\x85 rol\xc4\x99 odegra\xc5\x82 G\xc5\x82\xc3\xb3wny Zarz\xc4\x85d Polityczny WP, na czele kt\xc3\xb3rego sta\xc5\x82 gen. broni J\xc3\xb3zef Bary\xc5\x82a. Ostatecznie \xc4\x87wiczenie \xe2\x80\x9eSojuz 81\xe2\x80\x9d przed\xc5\x82u\xc5\xbcono i zako\xc5\x84czy\xc5\x82o si\xc4\x99 8 kwietnia 1981 roku. 18 pa\xc5\xbadziernika, po rezygnacji Stanis\xc5\x82awa Kani, plenum KC PZPR wybra\xc5\x82o na stanowisko I sekretarza genera\xc5\x82a Wojciecha Jaruzelskiego. 4 listopada 1981 roku odby\xc5\x82o si\xc4\x99 \xe2\x80\x9espotkanie trzech\xe2\x80\x9d, w kt\xc3\xb3rym wzi\xc4\x99li udzia\xc5\x82 gen. Wojciech Jaruzelski, Lech Wa\xc5\x82\xc4\x99sa i prymas J\xc3\xb3zef Glemp. Kukli\xc5\x84ski o tych wydarzeniach raportowa\xc5\x82 do CIA._NEWLINE_W latach 1980\xe2\x80\x9381 by\xc5\x82 oficerem w Sztabie Generalnym jako jeden z najbli\xc5\xbcszych wsp\xc3\xb3\xc5\x82pracownik\xc3\xb3w genera\xc5\x82\xc3\xb3w \xe2\x80\x93 architekt\xc3\xb3w przysz\xc5\x82ego stanu wojennego: Wojciecha Jaruzelskiego, Floriana Siwickiego, Czes\xc5\x82awa Kiszczaka, Micha\xc5\x82a Janiszewskiego, Tadeusza Tuczapskiego, Jerzego Skalskiego. Od wiosny 1981 roku p\xc5\x82k Kukli\xc5\x84ski by\xc5\x82 szefem zespo\xc5\x82u, kt\xc3\xb3ry planowa\xc5\x82 stan wojenny w Polsce. W tym samym roku zakupi\xc5\x82 sad o powierzchni ponad 10 hektar\xc3\xb3w w Stefan\xc3\xb3wce ko\xc5\x82o Wi\xc4\x85zowny. Transakcji dokona\xc5\x82 na syna Bogdana za sum\xc4\x99 2 milion\xc3\xb3w z\xc5\x82otych._NEWLINE_We wrze\xc5\x9bniu 1981 roku nie powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 z wakacji do Jugos\xc5\x82awii i Grecji p\xc5\x82k W\xc5\x82odzimierz Ostaszewicz, kt\xc3\xb3rego ucieczka skomplikowa\xc5\x82a sytuacj\xc4\x99 pu\xc5\x82kownika Kukli\xc5\x84skiego, b\xc4\x99d\xc4\x85cego w gronie oko\xc5\x82o trzydziestu os\xc3\xb3b, z kt\xc3\xb3rymi Ostaszewicz najcz\xc4\x99\xc5\x9bciej si\xc4\x99 kontaktowa\xc5\x82. Na wi\xc4\x99ksz\xc4\x85 inwigilacj\xc4\x99 ze strony WSW wp\xc5\x82yn\xc4\x99\xc5\x82a w czerwcu tak\xc5\xbce ucieczka kpt. Jerzego Sumi\xc5\x84skiego oraz w sierpniu 1981 roku gen. Leona Dubickiego, kt\xc3\xb3ry w RFN poprosi\xc5\x82 o azyl polityczny. Jesieni\xc4\x85 1981 roku Kukli\xc5\x84ski reprezentowa\xc5\x82 Sztab Generalny podczas odprawy sztabowej w Ministerstwie Spraw Wewn\xc4\x99trznych odno\xc5\x9bnie do ko\xc5\x84cowych przygotowa\xc5\x84 do stanu wojennego.\n_START_SECTION_\n\xc5\x9aledztwo w sprawie przecieku\n_START_PARAGRAPH_\n2 listopada 1981 roku Kukli\xc5\x84ski powr\xc3\xb3ci\xc5\x82 z Budapesztu wojskowym Jak-40 wraz z polsk\xc4\x85 delegacj\xc4\x85 z posiedzenia Rady Wojskowej Uk\xc5\x82adu Warszawskiego. Tego samego dnia o godzinie 14:00 wzi\xc4\x85\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w odprawie w gabinecie zast\xc4\x99pcy szefa Sztabu Generalnego gen. dyw. Jerzego Skalskiego, kt\xc3\xb3ry przekaza\xc5\x82 informacj\xc4\x99, \xc5\xbce nast\xc4\x85pi\xc5\x82 przeciek o najnowszej wersji plan\xc3\xb3w stanu wojennego. W tej odprawie s\xc5\x82u\xc5\xbcbowej uczestniczyli: gen. Jerzy Skalski, gen. Wac\xc5\x82aw Szklarski, p\xc5\x82k Franciszek Pucha\xc5\x82a, p\xc5\x82k Czes\xc5\x82aw Witt i p\xc5\x82k Ryszard Kukli\xc5\x84ski. Gen. Skalski poinformowa\xc5\x82 na odprawie oficer\xc3\xb3w, \xc5\xbce WSW wszcz\xc4\x99\xc5\x82a \xc5\x9bledztwo w sprawie przecieku._NEWLINE_W \xc5\x9brod\xc4\x99, 4 listopada 1981 roku, p\xc5\x82k Kukli\xc5\x84ski spotka\xc5\x82 si\xc4\x99 w swoim gabinecie z p\xc5\x82k Czes\xc5\x82awem Wittem i z oficerem kontrwywiadu odno\xc5\x9bnie stanu wojennego. W czwartek, 5 listopada 1981 roku by\xc5\x82 wezwany przez gen. Skalskiego w zwi\xc4\x85zku z opracowywanym raportem dla gen. Wojciecha Jaruzelskiego. W pi\xc4\x85tek, 6 listopada 1981 roku Kukli\xc5\x84ski w swoim gabinecie rozmawia\xc5\x82 z szefem Oddzia\xc5\x82u Lotnictwa i OPK w Zarz\xc4\x85dzie I Operacyjnym Sztabu Generalnego WP gen. Jerzym Rakowskim, a w godzinach popo\xc5\x82udniowych uczestniczy\xc5\x82 wraz z p\xc5\x82k Stanis\xc5\x82awem Radajem w naradzie partyjnej._NEWLINE_W sobot\xc4\x99 7 listopada 1981 roku wzi\xc4\x85\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w odprawie w Sztabie Generalnym prowadzonej przez gen. Floriana Siwickiego. Tego samego dnia wieczorem by\xc5\x82 w ambasadzie radzieckiej, \xc5\x9bwi\xc4\x99tuj\xc4\x85c kolejn\xc4\x85 rocznic\xc4\x99 rewolucji pa\xc5\xbadziernikowej. W tym uroczystym bankiecie, wydanym przez ambasadora ZSRR w PRL, Borysa Aristowa, uczestniczyli m.in.: radziecki attach\xc3\xa9 wojskowy gen. mjr Aleksander Chomienko, genera\xc5\x82owie Wojciech Jaruzelski, Florian Siwicki, Czes\xc5\x82aw Kiszczak, Wac\xc5\x82aw Szklarski, gen. bryg. MO W\xc5\x82adys\xc5\x82aw Po\xc5\xbcoga oraz kilkuset VIP-\xc3\xb3w, w tym minister spraw wewn\xc4\x99trznych Miros\xc5\x82aw Milewski i wicepremier Mieczys\xc5\x82aw Rakowski. Obecny by\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc pe\xc5\x82nomocnik rz\xc4\x85du PRL do spraw pobytu wojsk radzieckich w Polsce gen. Micha\xc5\x82 Stryga. Kukli\xc5\x84ski podczas tej uroczysto\xc5\x9bci spotka\xc5\x82 genera\xc5\x82a Szklarskiego, z kt\xc3\xb3rym rozmawia\xc5\x82.\n_START_SECTION_\nUcieczka z Polski\n_START_PARAGRAPH_\n7/8 listopada 1981 roku p\xc5\x82k Ryszard Kukli\xc5\x84ski zosta\xc5\x82 ewakuowany z Polski przez funkcjonariuszy CIA. Przypuszczalnie zosta\xc5\x82 ucharakteryzowany na podobie\xc5\x84stwo mieszka\xc5\x84ca Londynu, kt\xc3\xb3ry przyjecha\xc5\x82 do Warszawy kilka dni wcze\xc5\x9bniej i z wygl\xc4\x85du bardzo przypomina\xc5\x82 Kukli\xc5\x84skiego. To w\xc5\x82a\xc5\x9bnie z jego paszportem Kukli\xc5\x84ski mia\xc5\x82 opu\xc5\x9bci\xc4\x87 Polsk\xc4\x99, odlatuj\xc4\x85c tego samego dnia z Ok\xc4\x99cia samolotem British Airways. Po kr\xc3\xb3tkim pobycie w Londynie Kukli\xc5\x84ski, dzia\xc5\x82aj\xc4\x85cy pod pseudonimem Jack Strong, zosta\xc5\x82 przewieziony samolotem do bazy lotniczej USA na po\xc5\x82udniu Niemiec i tam spotka\xc5\x82 si\xc4\x99 z rodzin\xc4\x85._NEWLINE_Wed\xc5\x82ug gen. Franciszka Pucha\xc5\x82y Kukli\xc5\x84ski w pi\xc4\x85tek 6 listopada 1981 roku wieczorem uczestniczy\xc5\x82 w bankiecie z okazji rocznicy rewolucji pa\xc5\xbadziernikowej w ambasadzie ZSRR. Nast\xc4\x99pnie, jak wskazuje Pucha\xc5\x82a, powo\xc5\x82uj\xc4\x85cy si\xc4\x99 na J\xc3\xb3zefa Szaniawskiego, po przyj\xc4\x99ciu w ambasadzie zosta\xc5\x82 przez CIA ulokowany w konspiracyjnym lokalu na \xc5\xbboliborzu. Rano 7 listopada pod innym nazwiskiem odlecia\xc5\x82 rejsowym samolotem LOT-u do Londynu. Nadto Pucha\xc5\x82a podaje, \xc5\xbce rano 7 listopada 1981 roku Kukli\xc5\x84ski bra\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w odprawie u szefa SG WP, co jest zgodne z prawd\xc4\x85. Jednak Franciszek Pucha\xc5\x82a wskazuje sprzeczne fakty w zwi\xc4\x85zku z 6 i 7 listopada. Obecno\xc5\x9b\xc4\x87 Kukli\xc5\x84skiego na porannej odprawie 7 listopada jest potwierdzona przez gen. W\xc5\x82adys\xc5\x82awa Hermaszewskiego, kt\xc3\xb3ry widzia\xc5\x82 pu\xc5\x82kownika tego dnia rano. Natomiast twierdzenie, \xc5\xbce tego samego ranka pod innym nazwiskiem odlecia\xc5\x82 rejsowym samolotem LOT-u do Londynu, jest nadinterpretacj\xc4\x85 (uczestniczy\xc5\x82 przecie\xc5\xbc w odprawie w Sztabie Generalnym). Nadto nie m\xc3\xb3g\xc5\x82 Kukli\xc5\x84ski by\xc4\x87 w ambasadzie ZSRR 6 listopada, gdy\xc5\xbc uroczysty bankiet odby\xc5\x82 si\xc4\x99 7 listopada 1981 roku._NEWLINE_Inny biograf, Krzysztof Dubi\xc5\x84ski podaje, \xc5\xbce Kukli\xc5\x84ski wzi\xc4\x85\xc5\x82 udzia\xc5\x82 w odprawie w Sztabie Generalnym z rana 7 listopada, a wieczorem uczestniczy\xc5\x82 w bankiecie z okazji kolejnej rocznicy rewolucji pa\xc5\xbadziernikowej wydanym przez ambasadora ZSRR. Z kolei historyk S\xc5\x82awomir Cenckiewicz wskazuje, \xc5\xbce w sobot\xc4\x99 7 listopada p\xc5\x82k Ryszard Kukli\xc5\x84ski wezwany przez prze\xc5\x82o\xc5\xbconych uczestniczy\xc5\x82 w odprawie w Zarz\xc4\x85dzie I Sztabu Generalnego WP na temat stanu wojennego. Po odprawie zabra\xc5\x82 do s\xc5\x82u\xc5\xbcbowej wo\xc5\x82gi p\xc5\x82k. Tadeusza Fijo\xc5\x82ka (sekretarz POP PZPR w Zarz\xc4\x85dzie I), kt\xc3\xb3ry by\xc5\x82 ostatnim oficerem Sztabu Generalnego, z jakim Kukli\xc5\x84ski rozmawia\xc5\x82. Wieczorem odwiedzi\xc5\x82 Czes\xc5\x82awa Jakubowskiego, zostawiaj\xc4\x85c u niego psa Zul\xc4\x99, a nast\xc4\x99pnie wraz z \xc5\xbcon\xc4\x85 uda\xc5\x82 si\xc4\x99 do Barbary i Romana Barszcz\xc3\xb3w (Roman by\xc5\x82 przyjacielem Kukli\xc5\x84skiego jeszcze z czas\xc3\xb3w dzieci\xc5\x84stwa). Przypuszczalnie po tym spotkaniu by\xc5\x82 jeszcze na przyj\xc4\x99ciu w ambasadzie ZSRR, ale Cenckiewicz sugeruje, \xc5\xbce jest to ma\xc5\x82o prawdopodobne, gdy\xc5\xbc nigdzie nie odnotowano tego faktu. Niemniej jednak sam Kukli\xc5\x84ski pisarce Marii Nurowskiej przekaza\xc5\x82, \xc5\xbce w ambasadzie ZSRR by\xc5\x82, przywo\xc5\x82uj\xc4\x85c sw\xc4\x85 rozmow\xc4\x99, jak\xc4\x85 w\xc5\x82a\xc5\x9bnie tam odby\xc5\x82 z gen. Szklarskim. Dalej w swojej analizie Cenckiewicz przedstawia tez\xc4\x99, \xc5\xbce 8 listopada 1981 roku o godzinie 8:20 ca\xc5\x82a rodzina Kukli\xc5\x84skich przekroczy\xc5\x82a granic\xc4\x99 w \xc5\x9awiecku, a o 9:55 dyplomatyczny dodge by\xc5\x82 ju\xc5\xbc na terenie ameryka\xc5\x84skiej bazy wojskowej w Berlinie Zachodnim. 9 listopada byli we Frankfurcie, a 11 listopada w bazie lotniczej Suitland w ameryka\xc5\x84skim stanie Maryland._NEWLINE_Podobnie drog\xc4\x99 ewakuacji Kukli\xc5\x84skich przedstawia ameryka\xc5\x84ski dziennikarz Benjamin Weiser, twierdz\xc4\x85c, \xc5\xbce wszyscy cz\xc5\x82onkowie rodziny zostali ukryci w du\xc5\xbcych kartonowych pud\xc5\x82ach za\xc5\x82adowanych do furgonetki z dyplomatycznymi tablicami rejestracyjnymi. Na granicy w \xc5\x9awiecku celnicy dzwonili do Warszawy, by potwierdzi\xc4\x87 numer rejestracyjny furgonetki, gdy\xc5\xbc ambasada ameryka\xc5\x84ska wyst\xc4\x85pi\xc5\x82a niedawno o inny numer, kt\xc3\xb3rego jeszcze na wykazie u celnik\xc3\xb3w nie by\xc5\x82o._NEWLINE_W poniedzia\xc5\x82ek, 9 listopada 1981 roku p\xc5\x82k Ryszard Kukli\xc5\x84ski ju\xc5\xbc si\xc4\x99 nie pojawi\xc5\x82 w Sztabie Generalnym. 10 listopada 1981 roku szef Zarz\xc4\x85du I szefostwa WSW p\xc5\x82k Mieczys\xc5\x82aw Figura oraz oficer obiektowy w Sztabie Generalnym pp\xc5\x82k Benedykt J\xc4\x99drzejewski dekretowali postanowienie o wszcz\xc4\x99ciu operacji pod kryptonimem \xe2\x80\x9eRenegat\xe2\x80\x9d i powo\xc5\x82ano specjaln\xc4\x85 grup\xc4\x99 operacyjno-\xc5\x9bledcz\xc4\x85 WSW, na czele kt\xc3\xb3rej stan\xc4\x85\xc5\x82 p\xc5\x82k Jan Kowalczyk._NEWLINE_W latach 70. i 80. p\xc5\x82k Kukli\xc5\x84ski w Sztabie Generalnym by\xc5\x82 obj\xc4\x99ty pod wzgl\xc4\x99dem kontrwywiadowczo-operacyjnym ochron\xc4\x85 mi\xc4\x99dzy innymi przez nast\xc4\x99puj\xc4\x85cych oficer\xc3\xb3w operacyjnych Wojskowej S\xc5\x82u\xc5\xbcby Wewn\xc4\x99trznej: p\xc5\x82k. Zdzis\xc5\x82awa Kominka, pp\xc5\x82k. J\xc3\xb3zefa Putka (kt\xc3\xb3ry awansowa\xc5\x82 na pu\xc5\x82kownika w 1982 roku), p\xc5\x82k. W\xc5\x82adys\xc5\x82awa Gender\xc4\x99 (w 1983 roku zosta\xc5\x82 on wyr\xc3\xb3\xc5\xbcniony wpisem do \xe2\x80\x9eHonorowej Ksi\xc4\x99gi Czyn\xc3\xb3w \xc5\xbbo\xc5\x82nierskich\xe2\x80\x9d), pp\xc5\x82k. Benedykta J\xc4\x99drzejewskiego (awansowa\xc5\x82 na pu\xc5\x82kownika w 1984 roku)._NEWLINE_Wed\xc5\x82ug samego Kukli\xc5\x84skiego nawi\xc4\x85za\xc5\x82 on wsp\xc3\xb3\xc5\x82prac\xc4\x99 z wywiadem ameryka\xc5\x84skim CIA podczas rejsu do Europy Zachodniej w 1972 roku, wysy\xc5\x82aj\xc4\x85c list do attach\xc3\xa9 wojskowego przy ambasadzie USA w Bonn. Do pierwszego spotkania dosz\xc5\x82o 18 sierpnia 1972 r. w Hadze. Wed\xc5\x82ug jego relacji planowa\xc5\x82 zawi\xc4\x85za\xc4\x87 w Wojsku Polskim spisek przeciw ZSRR, jednak CIA odwiod\xc5\x82a go od tego, jako od dzia\xc5\x82ania skazanego na niepowodzenie. Zamiast tego poproszono go o przekazywanie informacji mog\xc4\x85cych zaszkodzi\xc4\x87 Zwi\xc4\x85zkowi Radzieckiemu. W latach 1971\xe2\x80\x931981 Kukli\xc5\x84ski przekaza\xc5\x82 na Zach\xc3\xb3d ponad 40 tys. stron dokument\xc3\xb3w dotycz\xc4\x85cych PRL, ZSRR i Uk\xc5\x82adu Warszawskiego. Dokumenty te dotyczy\xc5\x82y mi\xc4\x99dzy innymi plan\xc3\xb3w ZSRR u\xc5\xbcycia broni nuklearnej, danych technicznych najnowszych sowieckich broni m.in. czo\xc5\x82gu T-72 i rakiet Strza\xc5\x82a-2, rozmieszczenia radzieckich jednostek przeciwlotniczych na terenach Polski i NRD, metod stosowanych przez Armi\xc4\x99 Czerwon\xc4\x85 w celu unikni\xc4\x99cia namierzenia jej obiekt\xc3\xb3w przez satelity szpiegowskie, plan\xc3\xb3w wprowadzenia stanu wojennego w Polsce.\n_START_SECTION_\nPo ucieczce\n_START_PARAGRAPH_\nTrzy lata po ucieczce, 23 maja 1984 roku, Kukli\xc5\x84ski zosta\xc5\x82 skazany zaocznie przez s\xc4\x85d wojskowy w Warszawie na kar\xc4\x99 \xc5\x9bmierci. Wyrok zosta\xc5\x82 z\xc5\x82agodzony do 25 lat wi\xc4\x99zienia w 1990 r. W 1995 w wyniku rewizji I prezesa S\xc4\x85du Najwy\xc5\xbcszego Adama Strzembosza wyrok uchylono. Minister obrony narodowej decyzj\xc4\x85 Nr 23/MON/Kadr z 12 lutego 1996 roku przywr\xc3\xb3ci\xc5\x82 mu stopie\xc5\x84 pu\xc5\x82kownika. Spraw\xc4\x99 skierowano ponownie do prokuratury wojskowej i postanowieniem z 22 wrze\xc5\x9bnia 1997 \xc5\x9bledztwo umorzono, argumentuj\xc4\x85c, \xc5\xbce Kukli\xc5\x84ski dzia\xc5\x82a\xc5\x82 w stanie wy\xc5\xbcszej konieczno\xc5\x9bci, przy czym uzasadnienie zosta\xc5\x82o utajnione (wbrew opinii wielu badaczy ca\xc5\x82o\xc5\x9b\xc4\x87 tre\xc5\x9bci uzasadnienia jest od kilku lat jawna i og\xc3\xb3lnodost\xc4\x99pna). Ostatecznie p\xc5\x82k Ryszard Kukli\xc5\x84ski zosta\xc5\x82 uniewinniony i zrehabilitowany._NEWLINE_Jego pe\xc5\x82nomocnikiem by\xc5\x82 J\xc3\xb3zef Szaniawski, kt\xc3\xb3rego starania doprowadzi\xc5\x82y do rehabilitacji p\xc5\x82k. Kukli\xc5\x84skiego. Kukli\xc5\x84ski odwiedzi\xc5\x82 Polsk\xc4\x99 w kwietniu 1998 r. By\xc5\x82 inicjatorem powstania Pomnika Katy\xc5\x84skiego w Warszawie, ods\xc5\x82oni\xc4\x99tego 6 maja 1998. Po rehabilitacji nadano mu m.in. honorowe obywatelstwa miast Krakowa i Gda\xc5\x84ska._NEWLINE_Kukli\xc5\x84ski zmar\xc5\x82 11 lutego 2004 w wieku 73 lat w szpitalu. Przyczyn\xc4\x85 \xc5\x9bmierci by\xc5\x82 udar m\xc3\xb3zgu. Urn\xc4\x99 z prochami p\xc5\x82k. Kukli\xc5\x84skiego przywi\xc3\xb3z\xc5\x82 do Polski J\xc3\xb3zef Szaniawski. 19 czerwca 2004 r. w Alei Zas\xc5\x82u\xc5\xbconych na Cmentarzu Wojskowym na Pow\xc4\x85zkach w Warszawie spocz\xc4\x99\xc5\x82y prochy p\xc5\x82k. Kukli\xc5\x84skiego i jego starszego syna Waldemara, kt\xc3\xb3ry zgin\xc4\x85\xc5\x82 w sierpniu 1994 roku w niejasnych okoliczno\xc5\x9bciach (zosta\xc5\x82 kilkukrotnie przejechany przez terenowy samoch\xc3\xb3d na terenie kampusu uniwersyteckiego w Phoenix na oczach \xc5\x9bwiadk\xc3\xb3w. Sprawc\xc3\xb3w nie uj\xc4\x99to \xe2\x80\x93 w odnalezionym samochodzie nie odkryto \xc5\xbcadnych odcisk\xc3\xb3w palc\xc3\xb3w). Drugi syn, Bogdan Kukli\xc5\x84ski, wed\xc5\x82ug oficjalnej wersji zagin\xc4\x85\xc5\x82 bez \xc5\x9bladu podczas morskiego rejsu w 1993 roku. W 2009 roku \xe2\x80\x9eWprost\xe2\x80\x9d wysun\xc4\x99\xc5\x82o hipotez\xc4\x99, \xc5\xbce zagini\xc4\x99cie zosta\xc5\x82o sfingowane przez CIA w ramach programu ochrony \xc5\x9bwiadk\xc3\xb3w._NEWLINE_Ryszard Kukli\xc5\x84ski by\xc5\x82 m\xc4\x99\xc5\xbcem Joanny z domu Christ, urodzonej w Mys\xc5\x82owicach (1932\xe2\x80\x932013)._NEWLINE_W grudniu 2008 r. CIA ujawni\xc5\x82a raporty Kukli\xc5\x84skiego z roku 1981 zawieraj\xc4\x85ce mi\xc4\x99dzy innymi charakterystyk\xc4\x99 gen. Jaruzelskiego.\n_START_SECTION_\nKontrowersje\n_START_PARAGRAPH_\nOcena postaci Ryszarda Kukli\xc5\x84skiego budzi kontrowersje w\xc5\x9br\xc3\xb3d publicyst\xc3\xb3w i emocje opinii publicznej w Polsce. W\xc5\x9br\xc3\xb3d zarzut\xc3\xb3w wymieniane jest z\xc5\x82amanie przysi\xc4\x99gi wojskowej i nara\xc5\xbcenie infrastruktury kraju oraz polskich si\xc5\x82 zbrojnych na wi\xc4\x99ksze straty podczas ewentualnej wojny. W przypadku wojny, jak m\xc3\xb3wi\xc5\x82 dokument podpisany przez Jaruzelskiego, ZSRR przej\xc4\x99\xc5\x82oby kontrol\xc4\x99 nad wojskiem polskim. Dochodzi\xc5\x82o na tym tle do incydent\xc3\xb3w, mi\xc4\x99dzy innymi nieznani sprawcy uszkodzili w nocy z 12 na 13 grudnia 2011 r. popiersie p\xc5\x82k. Kukli\xc5\x84skiego w Parku im. Henryka Jordana w Krakowie. Zamalowano napis \xe2\x80\x9epu\xc5\x82kownik\xe2\x80\x9d i dopisano pod nazwiskiem s\xc5\x82owo \xe2\x80\x9ezdrajca\xe2\x80\x9d. Z boku pomnika namalowano napis \xe2\x80\x9e\xc5\x9bmier\xc4\x87 USA\xe2\x80\x9d, pomalowano te\xc5\xbc czerwon\xc4\x85 farb\xc4\x85 lewe rami\xc4\x99 popiersia._NEWLINE_Ze wzgl\xc4\x99du na tajno\xc5\x9b\xc4\x87 wi\xc4\x99kszo\xc5\x9bci dokumentacji zwi\xc4\x85zanej ze s\xc5\x82u\xc5\xbcbami specjalnymi dzia\xc5\x82alno\xc5\x9b\xc4\x87 Ryszarda Kukli\xc5\x84skiego budzi kontrowersje r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc u historyk\xc3\xb3w. Zdaniem m.in. historyka Paw\xc5\x82a Wieczorkiewicza oraz genera\xc5\x82a Franciszka Pucha\xc5\x82y istnieje mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87, \xc5\xbce by\xc5\x82 on w istocie podw\xc3\xb3jnym agentem, dzia\xc5\x82aj\xc4\x85cym na rzecz wywiadu radzieckiego GRU. Na tak\xc4\x85 mo\xc5\xbcliwo\xc5\x9b\xc4\x87 wskazywa\xc5\x82 r\xc3\xb3wnie\xc5\xbc Czes\xc5\x82aw Kiszczak, a bezpo\xc5\x9brednio twierdzi\xc5\x82 tak by\xc5\x82y radziecki attach\xc3\xa9 wojskowy Jurij Ryliow. Natomiast mecenas W\xc5\x82adys\xc5\x82aw Si\xc5\x82a-Nowicki s\xc4\x85dzi\xc5\x82, \xc5\xbce polskie s\xc5\x82u\xc5\xbcby wypu\xc5\x9bci\xc5\x82y Kukli\xc5\x84skiego z kraju \xc5\x9bwiadomie, aby wykona\xc4\x87 misj\xc4\x99 w zwi\xc4\x85zku ze stanem wojennym. Poinformowanie Amerykan\xc3\xb3w o planach wprowadzenia stanu wojennego, wi\xc4\x85\xc5\xbc\xc4\x85cego si\xc4\x99 z odsuni\xc4\x99ciem ryzyka interwencji radzieckiej w Polsce, mog\xc5\x82o by\xc4\x87 wed\xc5\x82ug tych tez korzystne dla wielu stron, strony radzieckiej, chc\xc4\x85cej unikn\xc4\x85\xc4\x87 nieprzewidywalnych zachowa\xc5\x84 rz\xc4\x85du USA oraz dla polskiej. Historycy ci podkre\xc5\x9blaj\xc4\x85, \xc5\xbce wiedza przypisywana Kukli\xc5\x84skiemu jest wyolbrzymiana, a zw\xc5\x82aszcza nie m\xc3\xb3g\xc5\x82 on zna\xc4\x87 plan\xc3\xb3w wojennych ZSRR, do kt\xc3\xb3rych polscy oficerowie nie mieli dost\xc4\x99pu. Zauwa\xc5\xbca si\xc4\x99 tak\xc5\xbce, \xc5\xbce Kukli\xc5\x84ski w latach 70. \xc5\xbcy\xc5\x82 na wysokiej stopie materialnej, jak na oficera Wojska Polskiego, co nie budzi\xc5\x82o podejrze\xc5\x84, a po jego ucieczce strona radziecka nie wyci\xc4\x85gn\xc4\x99\xc5\x82a \xc5\xbcadnych konsekwencji wobec gen. Kiszczaka, odpowiedzialnego za polski wywiad. Z drugiej strony administracja prezydenta Clintona stan\xc4\x99\xc5\x82a na stanowisku, \xc5\xbce sprzeciwi si\xc4\x99 przyst\xc4\x85pieniu Polski do NATO, dop\xc3\xb3ki pu\xc5\x82kownik Kukli\xc5\x84ski nie zostanie oczyszczony z zarzut\xc3\xb3w.\n_START_SECTION_\nIzba Pami\xc4\x99ci\n_START_PARAGRAPH_\nW 2006 na warszawskiej Star\xc3\xb3wce, przy ul. Kanonii 20/22 (w pobli\xc5\xbcu katedry \xc5\x9bw. Jana Chrzciciela) utworzono Izb\xc4\x99 Pami\xc4\x99ci Pu\xc5\x82kownika Kukli\xc5\x84skiego. 17 listopada 2010 Hanna Gronkiewicz-Waltz podj\xc4\x99\xc5\x82a decyzj\xc4\x99 o jej zamkni\xc4\x99ciu, jednak decyzj\xc4\x99 cofn\xc4\x99\xc5\x82a. Za\xc5\x82o\xc5\xbcycielem i dyrektorem Izby Pami\xc4\x99ci Pu\xc5\x82kownika Kukli\xc5\x84skiego by\xc5\x82 J\xc3\xb3zef Szaniawski; po \xc5\x9bmierci kt\xc3\xb3rego kieruje ni\xc4\x85 jego syn, Filip Fr\xc4\x85ckowiak.'