കുറവന്മലയ്ക്കും കുറത്തിമലയ്ക്കും ഇടയിലൂടെ പാഞ്ഞൊഴുകിയ പെരിയാറിനെ പിടിച്ചുകെട്ടി അണക്കെട്ടിന്റെ പിറവിക്ക് വഴിയൊരുക്കിയതുകൊലുമ്ബനെന്ന ആദിവാസി വൈദ്യുതി ക്ഷാമത്താല് മഹാനഗരങ്ങള് ഇരുട്ടിലായപ്പോഴും കേരളത്തിന് വെളിച്ചമേകിയ ജല വൈദ്യുതി പദ്ധതി ഇടുക്കി അണക്കെട്ട് നാളെ വീണ്ടും തുറക്കുമ്ബോള് കേരളം 2018ലെ മഹാപ്രളയത്തിന്റെ ഓര്മ്മകളില് ഇടുക്കി: ഇടുക്കി അണക്കെട്ട് നാളെ രാവിലെ 11 മണിക്ക് തുറക്കുമെന്നാണ് മന്ത്രിമാര് നല്കിയ അറിയിപ്പ്. അണക്കെട്ടിന്റെ വൃഷ്ടിപ്രദേശത്ത് മഴ കുറയുകയും നീരൊഴുക്കു കുറയുകയും ചെയാതാല് മാത്രമേ അണക്കെട്ട് തുറക്കുന്ന കാര്യത്തില് എന്തെങ്കിലും മാറ്റം ഉണ്ടാകുകയുള്ളൂ. ഇതിന് മുമ്ബ് 2018ലെ മഹാപ്രളയത്തിന്റെ സമയത്താണ് അവസാനമായി അണക്കെട്ട് തുറന്നത്. അതുകൊണ്ട് തന്നെ സമാനായ വിധത്തില് വന് വര്ഷപാതത്തിന്റെ വേളയിലാണ് നാളെ വീണ്ടും അണക്കെട്ട് തുറക്കുന്നത്. മുമ്ബ് അണക്കെട്ട് തുറന്നപ്പോള് പരക്കെ നാശനഷ്ടങ്ങള് ഉണ്ടാക്കിയിരുന്നു. ദുരന്തനിവാരണത്തിന്റെ അപാകതയെന്ന വിമര്ശനങ്ങളും അന്നുയര്ന്നു. ഇതിന് ശേഷം താട്ടുപിന്നാലെ 2018 ഒക്ടോബര് ആറിന് അതിതീവ്ര മഴയെന്ന കാലാവസ്ഥാ മുന്നറിയിപ്പിനെ തുടര്ന്ന് ഡാമിന്റെ ഒരു ഷട്ടര് മാത്രം തുറന്നിരുന്നു. ഇടുക്കി ആര്ച്ച് ഡാം, ചെറുതോണി ഡാം, കുളമാവ് ഡാം. ഇതില് വെള്ളം പുറത്തേക്കുവിടാന് ക്രമീകരണമുള്ളത് ചെറുതോണി അണക്കെട്ടില് മാത്രമാണ്. അണക്കെട്ടു തുറന്നാല് വെള്ളം എങ്ങനെ ഒഴുകും? ഷട്ടര് തുറന്നാല് ചെറുതോണി പുഴയിലേക്കാണ് ആദ്യം വെള്ളം എത്തുക. സ്പില്വേയിലൂടെ വെള്ളം ചെറുതോണി പുഴയിലൂടെ ഒഴുകി വെള്ളക്കയത്ത് പെരിയാറില് ചേരും. മഴ കനത്താല് സാഹചര്യം വീണ്ടും പ്രശ്നങ്ങള്ക്ക് വഴിവെക്കും. കുറവന്മലയ്ക്കും കുറത്തിമലയ്ക്കും ഇടയിലൂടെ പാഞ്ഞൊഴുകുകയായിരുന്ന പെരിയാറിനെ പിടിച്ചുകെട്ടി തളച്ചിടുകയായിരുന്നു ഇടുക്കി അണക്കെട്ടില്. പെരിയാറിന്റെ കുതിച്ചുപായലിനെ തടയാന് ഇടുക്കി അണക്കെട്ടിന് ഒറ്റയ്ക്ക് കഴിയാത്തതിനാല് ചെറുതോണി പുഴയില് ചെറുതോണി അണക്കെട്ട് നിര്മ്മിച്ചു. ഈ രണ്ടു അണക്കെട്ടുകള്ക്കൊപ്പം കുളമാവ് അണക്കെട്ട് കൂടി ചേരുന്നതാണ് ഇടുക്കി ജലവൈദ്യുതിപദ്ധതി. 60 ചതുരശ്ര കിലോമീറ്റര് വിസ്തൃതിയുള്ള ജലസംഭരണി, 6,000 മീറ്ററിലധികം നീളമുള്ള വ്യത്യസ്ത വലുപ്പത്തിലെ തുരങ്കങ്ങള്, മലതുരന്ന് നിര്മ്മിച്ച ഭൂഗര്ഭ വൈദ്യുതി നിലയം ഇങ്ങനെ അനവധി പ്രത്യേകതകള് ഇടുക്കി ജലവൈദ്യുതി പദ്ധതിക്കുണ്ട്. ഇടുക്കി അണക്കെട്ടില്നിന്ന് മൂലമറ്റം വൈദ്യുതി ഉല്പ്പാദന നിലയത്തിലേക്ക് വെള്ളം കൊണ്ടുപോകുന്നത് മലതുരന്നുണ്ടാക്കിയ തുരങ്കത്തിലൂടെയാണ്. തുരങ്കത്തില് വെള്ളം എത്തിക്കുന്നതിന് അണക്കെട്ടിനുള്ളിലായി പ്രവേശന ഗോപുരമുണ്ട്. നിര്മ്മാണം പൂര്ത്തിയാക്കി അണക്കെട്ടില് വെള്ളം നിറച്ചതിനുശേഷം ഈ പ്രവേശനഗോപുരം എന്നും വെള്ളത്തിനടിയിലാണ്. 1968 ഫെബ്രുവരി 17 ന് അണക്കെട്ടിന്റെ നിര്മ്മാണ പ്രവര്ത്തനങ്ങള് ആരംഭിച്ചു. 1976 ഫെബ്രുവരി 12ന് പ്രധാനമന്ത്രി ഇന്ദിരാഗാന്ധി ഉദ്ഘാടനം ചെയ്തു. അണക്കെട്ടിന്റെ നിര്മ്മാണത്തിനിടെ 83 പേര്ക്ക് ജീവഹാനിയുമുണ്ടായി. അണക്കെട്ടിന്റെ പിറവിക്ക് പിന്നില് കൊലുമ്ബനെന്ന ആദിവാസി മലങ്കര എസ്റ്റേറ്റ് സൂപ്രണ്ടായിരുന്ന ഡബ്ല്യു.ജെ.ജോണാണ് ഇടുക്കി പദ്ധതിയുടെ സാധ്യതയെപറ്റി 1932 ല് തിരുവിതാംകൂര് സര്ക്കാരിനെ അറിയിച്ചത്. അതിന് അദ്ദേഹത്തിന് വഴികാട്ടിയായത് പ്രദേശവാസിയായ കരുവെള്ളായന് കൊലുമ്ബന് എന്ന ആദിവാസിയും. പദ്ധതിയെക്കുറിച്ച് 1937ല് പഠനം നടന്നെങ്കിലും കാര്യങ്ങള് മുന്നോട്ടുപോയില്ല. 1947 ല് പ്രാഥമിക റിപ്പോര്ട്ടായി. 1957 ല് കേന്ദ്രജലവൈദ്യുതി കമ്മിഷന് പഠനം ആരംഭിച്ചു. 1963 ല് പ്ലാനിങ് കമ്മിഷന്റെ അനുമതി ലഭിച്ചു. 1966ല് ഇടുക്കി പദ്ധതിക്ക് 78 ലക്ഷം കനേഡിയന് ഡോളറിന്റ സഹായവും 115 ലക്ഷം കനേഡിയന് ഡോളറിന്റെ ദീര്ഘകാല വായ്പയും അനുവദിച്ചു. ഇടുക്കി അണക്കെട്ടിന്റെയും ഭൂഗര്ഭ വൈദ്യുതി നിലയത്തിന്റെയും നിര്മ്മാണ ചുമതല കാനഡയ്ക്കായിരുന്നു. ഇടുക്കിയില് അണക്കെട്ട് നിര്മ്മിക്കണമെങ്കില് പെരിയാറിനെയും ചെറുതോണി അണക്കെട്ട് നിര്മ്മിക്കാന് ചെറുതോണി ആറിനെയും വഴി തിരിച്ചു വിടണമായിരുന്നു. ചെറുതോണി പുഴയില് ഒരു താല്ക്കാലിക അണക്കെട്ട് നിര്മ്മിച്ച്, രണ്ടു പുഴകള്ക്കും ഇടയിലുണ്ടായിരുന്ന കുന്നിലൂടെ തുരങ്കം നിര്മ്മിച്ച് ചെറുതോണിയെ പെരിയാറിലേക്കൊഴുക്കി. പെരിയാറിലും ഒരു താല്ക്കാലിക അണക്കെട്ട് നിര്മ്മിച്ചു. കമാനത്തിന്റെ ആകൃതിയാണ് ഇടുക്കി അണക്കെട്ടിന്. ഇന്ത്യയിലെ ഏക ആര്ച് ഡാം. രണ്ടായിരം ദശലക്ഷം ടണ്ണോളം വെള്ളം സംഭരിക്കാന് കഴിയുന്ന അണക്കെട്ടിന്റെ മര്ദ്ദം താങ്ങാന് കഴിയുന്ന ഏറ്റവും അനുയോജ്യമായ മാതൃകയെന്ന നിലയിലാണ് ആര്ച്ച് ഡാം പണിതത്. വെള്ളം നിറയുമ്ബോള് പുറത്തേക്ക് അല്പം തള്ളുന്ന രീതിയിലാണ് അണക്കെട്ടിന്റെ ഘടന. നിര്മ്മാണത്തിനായി 4,64,000 ഘനമീറ്റര് കോണ്ക്രീറ്റ് ഉപയോഗിച്ചു. ഇടുക്കി അണക്കെട്ടില് ജലം സൃഷ്ടിക്കുന്ന മര്ദം സൂക്ഷ്മമായി നീരീക്ഷിക്കുന്നുണ്ട്. ഇതിനു പ്രത്യേക നിരീക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങളുണ്ട്. അണക്കെട്ടിന്റെ വലതുകരയില് കുറത്തിമലയ്ക്കുള്ളില് അണക്കെട്ടിലേക്കിറങ്ങാനായി 13 അടി വ്യാസത്തിലും 550 അടി ഉയരത്തിലും പാറ തുറന്ന് ലിഫ്റ്റ് നിര്മ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഇതുമായി ബന്ധപ്പെട്ട് അണക്കെട്ടിനുള്ളില് വ്യത്യസ്ത നിലകളിലായി ഇന്സ്പെക്ഷന് ഗ്യാലറികളുമുണ്ട്. ഇടുക്കി ജലവൈദ്യുതി പദ്ധതിയിലെ ഏറ്റവും പ്രധാന ഘടകമാണ് ചെറുതോണി അണക്കെട്ട്. ഗ്രാവിറ്റി ഡാമായതിനാല് ഇടുക്കി അണക്കെട്ടിനേക്കാള് കോണ്ക്രീറ്റ് ചെറുതോണി അണക്കെട്ടിന്റെ നിര്മ്മാണത്തിന് ഉപയോഗിച്ചിട്ടുണ്ട്. അണക്കെട്ടിന്റെ ഉയരം 138.38 മീറ്റര്. നീളം 650.90 മീറ്റര്. അടിയിലെ വീതി 107.78 മീറ്ററും മുകളിലെ വീതി 7.32 മീറ്ററും. ആകെ 39 ബ്ലോക്കുകളുള്ള അണക്കെട്ടില് നാല് നിരീക്ഷണ കേന്ദ്രങ്ങളുണ്ട്. എന്തിനാണ് ഇടുക്കി അണക്കെട്ടിന് തൊട്ടടുത്ത് മറ്റൊരു അണക്കെട്ട് കൂടി നിര്മ്മിച്ചത്? ഇടുക്കിയിലെ അണക്കെട്ടിലൂടെ മാത്രം പെരിയാറിനെ തടഞ്ഞുനിര്ത്താന് കഴിയില്ല. ഇടുക്കി അണക്കെട്ട് മാത്രമാണെങ്കില് ചെറുതോണി പുഴയിലൂടെ ജലം കവിഞ്ഞൊഴുകും. അങ്ങനെ സംഭവിക്കാതിരിക്കാനും കൂടുതല് ജലം സംഭരിക്കാനുമാണ് ചെറുതോണി അണക്കെട്ട് നിര്മ്മിച്ചത്. കുറവന്മലയിലെ പാറയാണ് രണ്ടു അണക്കെട്ടുകളുടേയും നിര്മ്മാണത്തിന് ഉപയോഗിച്ചത്. മൂന്ന് അണക്കെട്ടുകളുടേയും മുകള്ഭാഗം ഒരേ തലത്തിലാണ്. സമുദ്രനിരപ്പില്നിന്ന് 736.09 മീറ്റര്. ഇടുക്കിയിലും ചെറുതോണിയിലും സംഭരിക്കുന്ന ജലം കുളമാവു വരെ വ്യാപിച്ചു കിടക്കുന്നു. മൂവാറ്റുപുഴയാറിന്റെ പോഷകനദിയായ കിളിവള്ളി വരെയെത്തുന്ന ജലസംഭരണി കിളിവള്ളിത്തോടിന് കുറുകേ പണിത കുളമാവ് അണക്കെട്ടുകൊണ്ടാണ് തടഞ്ഞുനിര്ത്തുന്നത്. ഇടുക്കി ജലവൈദ്യുതി പദ്ധതിയിലെ ഏറ്റവും ചെറിയ അണക്കെട്ടാണിത്. 1966 ല് നിര്മ്മാണം ആരംഭിച്ച് 1969 ല് മൂന്നിലൊന്ന് നിര്മ്മാണം പൂര്ത്തിയായെങ്കിലും തൊഴില് പ്രശ്നങ്ങള് കാരണം പണി തടസപ്പെട്ടു. 1975ല് കോണ്ക്രീറ്റ് ചെയ്യുന്ന പണികള് ആരംഭിച്ചു. ഡാമിന് അടിത്തറയില്നിന്ന് 100മീറ്റര് ഉയരമുണ്ട്. 16 ബ്ലോക്കുകളായാണ് നിര്മ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. ഇടുക്കി അണക്കെട്ടിലെ വെള്ളം മൂലമറ്റത്തെ ഭൂഗര്ഭനിലയത്തിലുള്ള കേന്ദ്രത്തിലെത്തിച്ചാണ് വൈദ്യുതി ഉല്പ്പാദിപ്പിക്കുന്നത്. ഭൂഗര്ഭ തുരങ്കങ്ങളിലൂടെയാണ് വെള്ളം കൊണ്ടുപോകുന്നത്. അടുത്തിടെ കല്ക്കരി ക്ഷാമത്താല് രാജ്യത്തെ പല സംസ്ഥാനങ്ങളും ഇരുട്ടിലായപ്പോഴും ഇടുക്കി ഡാമിലെ വെള്ളം കൊണ്ടാണ് കേരളം ഇരുട്ടിലാകാതെ പിടിച്ചു നിന്നത്. മൂലമറ്റം പവര്ഹൗസ് കേരളത്തിന്റെ പവര്ഹൗസായി മാറുകയാണ് ഉണ്ടായത്. തുരങ്കത്തിലേക്ക് വെള്ളം കടക്കുന്ന സ്ഥലത്ത് ഒരു പ്രവേശന ഗോപുരം നിര്മ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഗോപുരത്തെയും തുരങ്കത്തെയും 7.01 മീറ്റര് വലുപ്പമുള്ള കോണ്ക്രീറ്റ് കുഴല്വഴി ബന്ധിപ്പിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഒരു സെക്കന്റില് 153 ഘനമീറ്റര് വെള്ളമാണ് കുഴലിലൂടെ പ്രവഹിക്കുന്നത്. പ്രവേശന ഗോപുരത്തിന് 30 മീറ്റര് ഉയരവും മുകളില് 17.88 മീറ്റര് വ്യാസവുമുണ്ട്. മുകള് ഭാഗം കോണ്ക്രീറ്റ് കൊണ്ട് മൂടിയിരിക്കുന്ന ഇതിന്റെ വശങ്ങളിലൂടെയാണ് വെള്ളം തുരങ്കത്തിലേക്ക് പോകുന്നത്. എപ്പോഴും വെള്ളത്തില് മുങ്ങിയ നിലയിലായിരിക്കും പ്രവേശന ഗോപുരം. തുരങ്കത്തിലൂടെ ജലം മൂലമറ്റം പവര്ഹൗസിലേക്ക് പോകുമ്ബോഴുണ്ടാകുന്ന മര്ദം കുറയ്ക്കാന് നാടുകാണി മലതുരന്ന് സര്ജ് ഷാഫ്റ്റ് നിര്മ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. ജലത്തെ നിയന്ത്രിക്കുന്നതിന് ബട്ടര്ഫ്ളൈവാല്വ് ചേംബറുണ്ട്. നാടുകാണി മലയ്ക്കുള്ളില് 750 മീറ്റര് താഴ്ചയിലാണ് മൂലമറ്റം വൈദ്യുതി നിലയം നിര്മ്മിച്ചിരിക്കുന്നത്. 84,000 ഘനമീറ്റര് പാറയാണ് ഇതിന്റെ നിര്മ്മാണത്തിനായി തുരന്ന് മാറ്റിയത്. വൈദ്യുതി നിലയത്തിലേക്ക് എത്താനുള്ള കമാനാകൃതിയിലുള്ള തുരങ്കത്തിന് 600 മീറ്റര് നീളമുണ്ട്. ഇടുക്കി അണക്കെട്ടില്നിന്നും തുരങ്കം വഴി വൈദ്യുതി നിലയത്തിലേക്കെത്തുന്ന വെള്ളമാണ് ജനറേറ്ററുകളുടെ ടര്ബൈന് കറക്കുന്നത്. മിനിറ്റില് 375 പ്രാവശ്യമാണ് കറക്കം. ആറു ജനറേറ്ററുകളാണ് നിലയത്തില്. ഉല്പ്പാദിപ്പിക്കേണ്ട വൈദ്യുതിയുടെ അളവിനനുസരിച്ച് വെള്ളത്തിന്റെ അളവ് നിയന്ത്രിക്കും. ഉല്പ്പാദിപ്പിക്കുന്ന വൈദ്യുതി ട്രാന്സ്ഫോമറുകളില്നിന്ന് സ്വിച്ച് യാര്ഡിലേക്കെത്തുന്നത് പ്രത്യേക കേബിളുകള്വഴി. കേബിളുകള്ക്കായി രണ്ടു തുരങ്കങ്ങള് ഭൂഗര്ഭ നിലയത്തില്നിന്ന് സ്വിച്ച് യാര്ഡിലേക്ക് നിര്മ്മിച്ചിട്ടുണ്ട്. ഉപകരണങ്ങളുടെ പ്രവര്ത്തനം നിയന്ത്രിക്കുന്നതിനായി ഭൂഗര്ഭ നിലയത്തിനകത്ത് ഒരു കണ്ട്രോള് റൂം പ്രവര്ത്തിക്കുന്നുണ്ട്. വൈദ്യുതി ഉല്പ്പാദനത്തിനുശേഷം ടര്ബൈനുകളില്നിന്ന് പുറത്തേക്കൊഴുകുന്ന ജലം വിവിധ തോടുകളിലൂടെ തൊടുപുഴയാറില് എത്തിച്ചേരുകയാണ് ചെയ്യുക. ഇടുക്കി ഡാം തുറന്നാല് എവിടെ വരെ വെള്ളമെത്തും? ചെറുതോണി ഡാമിന് അഞ്ചു ഷട്ടറുകളുണ്ട്. മധ്യഭാഗത്തെ ഷട്ടറാണ് ആദ്യം തുറക്കുന്നത്. പിന്നീട് വലത്തെ അറ്റത്തെയും ഇടത്തെ അറ്റത്തെയും ഏതെങ്കിലും ഒരു ഷട്ടര് ഉയര്ത്തും പിന്നാലെ മറ്റു രണ്ടു ഷട്ടറുകള്. സാധാരണയായി 1015 സെന്റിമീറ്ററാണ് ഓരോ ഷട്ടറും ഉയര്ത്തുക. മുഴുവന് ഷട്ടറുകളും വൈദ്യുതിയില് പ്രവര്ത്തിക്കുന്നവയാണ്. 1981ല് 11 ദിവസമാണു ഷട്ടറുകള് ഉയര്ത്തിയത്. 1221.222 മെട്രിക് ഘന അടി വെള്ളം അന്നു പെരിയാറിലേക്ക് ഒഴുക്കി. 1992 ല് 13 ദിവസം ഷട്ടറുകള് ഉയര്ത്തിയപ്പോള് 2774.734 മെട്രിക് ഘന അടി വെള്ളം ഒഴുക്കിവിട്ടു. 2018 ഓഗസ്റ്റിലാണ് മൂന്നാം തവണ തുറന്നത്. അന്ന് ഓഗസ്റ്റ് 9 ന് തുറന്ന ഷട്ടറുകള് സെപ്റ്റംബര് ഏഴിനാണ് താഴ്ത്തിയത്. ശക്തമായ മഴ ഉണ്ടാകുമെന്ന കാലാവസ്ഥാ മുന്നറിയിപ്പിനെതുടര്ന്നാണ് 2018 ഒക്ടോബര് 6 ന് ഡാം വീണ്ടും തുറന്നത്. 1956ല് കേരള സര്ക്കാരിനു വേണ്ടിയും അടുത്ത വര്ഷം കേന്ദ്ര ജലവൈദ്യുത കമ്മിഷനു വേണ്ടിയും സമഗ്രമായ പഠനങ്ങള് നടന്നു. എങ്കിലും 1961ലാണ് ഇടുക്കി അണക്കെട്ടിന്റെ രൂപകല്പന ഉണ്ടാക്കിയത്. 1963ല് പദ്ധതിക്ക് കേന്ദ്ര ആസൂത്രണ കമ്മിഷന്റെ അംഗീകാരം ലഭിച്ചു. തുടര്ന്ന് ഇടുക്കി പദ്ധതിയുടെ നിര്മ്മാണ ചുമതല കേരള വൈദ്യുതി വകുപ്പ് ഏറ്റെടുത്തു. 1966ല് കൊളംബോ പദ്ധതി പ്രകാരം കാനഡ സര്ക്കാര് സഹായഹസ്തം നീട്ടുകയും ഇന്ത്യയും കാനഡയും ഇതു സംബന്ധിച്ചുള്ള കരാര് ഉണ്ടാക്കുകയും ചെയ്തു. 1976ല് ഇടുക്കി ഡാം കമ്മിഷന് ചെയ്തു. കനേഡിയന് സര്ക്കാര് ഡാം നിര്മ്മാണ ജോലികള് ഏറ്റെടുത്തപ്പോള് വിശിഷ്ടാഥിതി ആയിരുന്നതുകൊലുമ്ബന് തന്നെയായിരുന്നു. Stories you may Like