സെപ്റ്റംബറിന്റെ മുറിപ്പാട് അന്നൊരു ചൊവ്വാഴ്ചയായിരുന്നു. അമെരിക്കയില് മഞ്ഞു നിറഞ്ഞൊരു സാധാരണ ദിനം. രാവിലെ പതിവുപോലെ തെരുവുകളിലും ഓഫിസുകളിലും തിരക്കു തുടങ്ങിയ സമയം. യൂറോപ്പ് മധ്യാഹ്നം പിന്നിട്ടു. ഏഷ്യ രാത്രിയിലേക്കുള്ള യാത്രയില്. ഓസ്ട്രേലിയ അര്ധരാത്രിക്കുശേഷമുള്ള ഉറക്കത്തില്.ഇരുപതു വര്ഷം മുന്പുള്ള സെപ്റ്റംബര് 11ലെ 90 മിനിറ്റുകള് ലോകജനതയെയാകെ എക്കാലത്തേക്കുമുള്ള ഭയത്തിന്റെ കയത്തിലാക്കിയിട്ട് ഇന്ന് 20 വര്ഷം. അല് ക്വയ്ദ എന്ന പേരിന് അര്ഥം മനഃസാക്ഷിയില്ലാത്ത ക്രൂരതകളെന്നാണെന്നു ലോകം തിരിച്ചറിയുകയായിരുന്നു അന്ന്. ഇന്ത്യ ഏറെക്കാലമായി നിരന്തരം പറഞ്ഞുകൊണ്ടിരുന്ന ഭീകരതയ്ക്കെതിരായ പോരാട്ടത്തെ അതുവരെ ഗൗനിക്കാതിരുന്ന യുഎസിന്റെയും യൂറോപ്യന് യൂണിയന്റെയും നിലപാടുകളില് മാറ്റത്തിനു തുടക്കമിട്ടതും അവിടെ നിന്നായിരുന്നു. എന്നാല്, രണ്ടു ദശകത്തിലെ യുദ്ധത്തില് യുഎസ് തകര്ത്തുവെന്ന് അവകാശപ്പെട്ട താലിബാന് വീണ്ടും അഫ്ഗാനില് ഉയര്ത്തെഴുന്നേല്ക്കുകയും പുതിയ ഭരണകൂടം പ്രഖ്യാപിക്കുകയും ചെയ്യുമ്ബോഴാണ് 911ന്റെ വാര്ഷികമെന്നത് ചരിത്രത്തിലെ യാദൃച്ഛികത.90 മിനിറ്റ്, ലോകം നടുങ്ങി വിമാനറാഞ്ചലെന്നത് മൂന്നാംലോക രാജ്യങ്ങളില് മാത്രം നടക്കാനിടയുള്ള സംഭവങ്ങളെന്നു കരുതിയിരുന്ന യുഎസിനെ ഞെട്ടിച്ചുകൊണ്ട് 19 അല് ക്വയ്ദ ഭീകരര് ചേര്ന്നു നാലു വിമാനങ്ങളാണ് അന്നു തട്ടിയെടുത്തത്. അമെരിക്കന് എയര്ലൈന്സിന്റെ ഫ്ലൈറ്റ് 11, ഫ്ളൈറ്റ് 77, യുനൈറ്റഡ് എയര്ലൈന്സിന്റെ ഫ്ലൈറ്റ് 175, 93 എന്നീ വിമാനങ്ങളായിരുന്നു ഭീകരര് നിയന്ത്രണത്തിലാക്കിയത്. ബോസ്റ്റണില് നിന്നു പറന്നുയര്ന്ന അമെരിക്കന് എയര്ലൈന്സ് ഫ്ലൈറ്റ് 11 രാവിലെ 8.46ന് ന്യൂയോര്ക്കിലെ 110 നിലകളുള്ള 415 മീറ്റര് ഉയരം ലോകവ്യാപാര കേന്ദ്രത്തിന്റെ വേള്ഡ് ട്രെയ്ഡ് സെന്റര് വടക്കേ ഗോപുരത്തില് ഇടിച്ചുകയറി. എന്താണു സംഭവിച്ചതെന്ന് അറിയാതെ യുഎസ് നടുങ്ങി നില്ക്കെ 17 മിനിറ്റിനുശേഷം 9.03ന് സമാനമായ ഉയരത്തിലുള്ള തെക്കേ ഗോപുരത്തിലേക്കു രണ്ടാമതൊരു വിമാനം കൂടി ഇടിച്ചു കയറി. ബോസ്റ്റണില് നിന്നു തന്നെ പറന്നുയര്ന്ന ഫ്ലൈറ്റ് 175 ആയിരുന്നു ഇവിടെ ഇടിച്ചത്. രണ്ടു ഗോപുരങ്ങളും തീഗോളമായി തകര്ന്നു വീഴുമ്ബോഴാണ്, അപകടമല്ല, ആക്രമണമാണു നടക്കുന്നതെന്നു ലോകം തിരിച്ചറിഞ്ഞത്. യുഎസ് ഭരണകൂടം പകച്ചുനില്ക്കുമ്ബോള് 9.37ന് അമെരിക്കന് പ്രതിരോധ ആസ്ഥാനമായ പെന്റഗണിലും വിമാനം ഇടിച്ചിറങ്ങി. ഡള്ളസില് നിന്നു പറന്നുയര്ന്ന ഫ്ലൈറ്റ്77 ആയിരുന്നു പെന്റഗണില് ഇടിച്ചുതകര്ന്നത്. 26 മിനിറ്റിനു ശേഷം 10.03 നെവാര്ക്കില് നിന്നുള്ള മറ്റൊരു വിമാനം ഷാങ്ക്സ്വില്ലയിലെ പാടത്തു തകര്ന്നുവീണു. കോക്പിറ്റിലെത്തിയ റാഞ്ചികളെ യാത്രക്കാര് ചെറുത്തതോടെ നിയന്ത്രണം നഷ്ടപ്പെട്ടു തകരുകയായിരുന്നു ഈ വിമാനം.ഉണങ്ങാതെ മുറിവുകള് ഒന്നിനു പിറകെ ഒന്നായി യുഎസ് യാത്രാ വിമാനങ്ങള് ഭീകരര് റാഞ്ചിയെടുത്ത് ആക്രമിക്കുന്നുവെന്നു തിരിച്ചറിഞ്ഞതോടെ അക്ഷരാര്ഥത്തില് ഭയന്നുവിറയ്ക്കുകയായിരുന്നു ലോകം. വിമാനസര്വീസുകള് ഏതാണ്ടു പൂര്ണമായി നിര്ത്തിവച്ചു. യുഎസിലുള്പ്പെടെ വിമാനത്താവളങ്ങള് രക്ഷാസേന ഏറ്റെടുത്തു. എല്ലാ രാജ്യങ്ങളും സുരക്ഷാ ജാഗ്രത പ്രഖ്യാപിച്ചു. അടിയന്തര യോഗങ്ങള് ചേര്ന്നു. ഈ സമയവും കത്തിയെരിഞ്ഞുകൊണ്ടിരിക്കുകയായിരുന്നു ലോക വ്യാപാര കേന്ദ്രം. 1966ല് നിര്മാണം തുടങ്ങി 40 കോടി ഡോളര് ചെലവിട്ട് 1975ല് പൂര്ത്തിയാക്കിയ ഇരട്ടഗോപുരങ്ങള് ഏതാണ്ട് രണ്ടു മണിക്കൂറിലേറെ തീഗോളമായി നിന്നശേഷം സമീപത്തെ പത്തോളം കെട്ടിടങ്ങള് കൂടി തകര്ത്തുകൊണ്ട് വീഴുമ്ബോള് 3,000ലേറെ ജീവനുകള് നഷ്ടമായിരുന്നു. എട്ടു മാസമെടുത്തു ഈ തകര്ച്ചയുടെ അവശിഷ്ടങ്ങള് നീക്കം ചെയ്യാന്... എട്ടു ലക്ഷം കോടികള് ചെലവഴിച്ചു, ഭീകരതയ്ക്കെതിരായ പോരാട്ടത്തില് യുഎസ്. എന്നാല്, 911 ആഗോള മനസിനേല്പ്പിച്ച പരുക്കുകള് രണ്ടു പതിറ്റാണ്ടിനിപ്പുറവും മുറിവായി അവശേഷിക്കുന്നു.ഭീകരതയ്ക്കെതിരേ യുദ്ധം സെപ്റ്റംബര് 14ന് ചേര്ന്ന യുഎസ് കോണ്ഗ്രസ് ആക്രമണത്തിനു പിന്നില് പ്രവര്ത്തിച്ചവരെ ഏതു വിധേനയും പിടികൂടുന്നതിനു സൈനികശേഷി ഉപയോഗിക്കാന് യുഎസ് പ്രസിഡന്റിന് അനുമതി നല്കി. അഞ്ചാം ദിവസം യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ജോര്ജ് ബുഷ് ഭീകരതയ്ക്കെതിരായ യുദ്ധം പ്രഖ്യാപിച്ചു. ആക്രമണത്തിന്റെ ഉത്തരവാദിത്വം ഇതിനകം അല് ക്വയ്ദ ഏറ്റെടുത്തിരുന്നു. അഫ്ഗാനിസ്ഥാനില് കഴിയുന്ന അല് ക്വയ്ദ തലവന് ഒസാമ ബിന് ലാദനെ വിട്ടുനല്കാന് 20ന് ബുഷ് ആവശ്യപ്പെട്ടു. തെളിവുവേണമെന്നായിരുന്നു അഫ്ഗാനിലെ അന്നത്തെ താലിബാന് നേതൃത്വത്തിന്റെ മറുപടി. തെളിവു ലഭിച്ചാല് രാജ്യത്തെ ഇസ്ലാമിക കോടതിയില് വിചാരണ ചെയ്യാമെന്ന താലിബാന് വാദം തള്ളിയ യുഎസും സഖ്യസേനയും ഒക്റ്റോബര് ഏഴിന് അഫ്ഗാനില് സൈനിക നടപടിയാരംഭിച്ചു.1996ല് ചേര്ന്ന വേള്ഡ് ഇസ്ലാമിക് ഫ്രണ്ട് ജൂതര്ക്കും ക്രൈസ്തവര്ക്കുമെതിരേ ജിഹാദ് പ്രഖ്യാപിച്ച് ലാദനെ അതിന്റെ നേതാവായി തെരഞ്ഞെടുത്തിരുന്നു. 1996 ഓഗസ്റ്റില് യുഎസിനെ നശിപ്പിക്കുമെന്നു പ്രഖ്യാപിച്ച ലാദന്റെ നേതൃത്വത്തില് 1998ല് കെനിയയിലും ടാന്സാനിയയിലും എംബസികള് ആക്രമിച്ചിരുന്നു അല് ക്വയ്ദ.ആക്രമണം തുടങ്ങി ഒരു മാസത്തിനുള്ളില് കാബൂള് വീണു. താലിബാന് കിഴക്കന് അഫ്ഗാനിലെ തോറബോറ മലനിരകളിലേക്കു പിന്മാറി. ബിന് ലാദന് പാക്കിസ്ഥാനിലേക്കു രക്ഷപെട്ടു. എന്നാല്, സൈനിക നടപടി അവസാനിപ്പിച്ചില്ല സഖ്യസേന. ഭീകരത പൂര്ണമായി തുടച്ചുനീക്കുക എന്ന ലക്ഷ്യത്തോടെ മാര്ച്ചില് സൈനിക നടപടിക്കു പുതിയ രൂപം നല്കി. പിന്നീടു വര്ഷങ്ങള് നീണ്ട പോരാട്ടത്തില് മുല്ല ഒമറും അയ്മന് അല് സവാഹിരിയുമടക്കം ഭീകരരെ യുഎസ് സേന വധിച്ചു. എന്നാല്, ലാദനെ മാത്രം കിട്ടിയില്ല. സഖ്യസേനയ്ക്കുണ്ടായ നഷ്ടവും വലുതായിരുന്നു. യുഎസിനു മാത്രം മൂവായിരത്തോളം സൈനികരെ നഷ്ടമായി. 2003ല് യുഎസിലും പിന്നീട് ലിബിയയിലുമടക്കം യുഎസ് ആക്രമണങ്ങള്ക്കു വഴിമരുന്നിട്ടതും 911ലെ ആക്രമണമായിരുന്നു.ലാദന് വധം 2011 മേയ് 11. ഭീകരതയ്ക്കെതിരായ യുദ്ധത്തില് അന്നായിരുന്നു യുഎസിന്റെ ഡി ഡേ. ഇസ്ലാമാബാദില് നിന്ന് 50കിമീ.മാത്രം അകലെ അബോട്ടാബാദിലെ മൂന്നു നില ബംഗ്ലാവില് എല്ലാ സുഖസൗകര്യങ്ങളോടും കഴിഞ്ഞ ഒസാമ ബിന് ലാദനെ യുഎസ് നേവി സീലുകളും സിഐഎയും ഉള്പ്പെട്ട 79 അംഗ ദൗത്യസംഘം വധിച്ചു. പാക് മിലിറ്ററി അക്കാഡമിയില് നിന്നു 1.21കി.മീ. മാത്രം അകലെയായിരുന്നു ലാദന്റെ വാസം. ആക്രമണം നടക്കുമ്ബോള് ഭാര്യമാരും കുട്ടികളുമടക്കം 18 പേരോളം ആ ബംഗ്ലാവിലുണ്ടായിരുന്നു. ലാദനെ കൂടാതെ മൂന്നു പുരുഷന്മാരും ഒരു സ്ത്രീയും ഈ ആക്രമണത്തില് കൊല്ലപ്പെട്ടു. കൊല്ലപ്പെട്ടവരില് ലാദന്റെ ഒരു ഭാര്യയും ഒരു മകനും അടങ്ങുന്നുവെന്ന് അമേരിക്ക അറിയിച്ചു. പാക്കിസ്ഥാനെ അറിയിക്കാതെയായിരുന്നു യുഎസ് ആക്രമണം. ലാദന്റെയും മകന്റെയും മൃതദേഹങ്ങള് കടലില് മറവുചെയ്തതായി മാധ്യമങ്ങള് റിപ്പോര്ട്ട് ചെയ്തു.ഭയം, യുഎസ്, സുരക്ഷ ഒരിക്കലും ആരാലും ആക്രമിക്കപ്പെടില്ലെന്ന യുഎസിന്റെയും അമെരിക്കന് പൗരന്മാരുടെയും ആത്മവിശ്വാസത്തിനേറ്റ തകര്ച്ച ഭയാനകമായിരുന്നു. പിന്നീടുള്ള ദിവസങ്ങളില് വിമാനയാത്രക്കാരുടെ ഭീതി നിറഞ്ഞ പെരുമാറ്റങ്ങള് ഇതിനു തെളിവായി. വിമാനത്താവളങ്ങളില് സുരക്ഷ ശക്തമാക്കിയിട്ടും സംശയങ്ങളുടെ പേരില് പിടിക്കപ്പടുന്നവരുടെ എണ്ണം ഉയര്ന്നു. തെരുവുകളില് അസ്വാഭാവികമായി ഒന്നു ചുമച്ചാല്പ്പോലും ജനങ്ങള് ഭയന്നു. 911നുശേഷം ദിവസങ്ങള്ക്കുള്ളില് അന്നത്തെ പ്രസിഡന്റ് ജോര്ജ് ബുഷ്, മെക്സിക്കന് പ്രസിഡന്റ് വിന്സെന്റ് ഫോക്സുമായി ചര്ച്ച നടത്തി. രേഖകളില്ലാതെ യുഎസില് കഴിയുന്ന 30 ലക്ഷം മെക്സിക്കന് പൗരന്മാരുയര്ത്തുന്ന സുരക്ഷാ ഭീഷണിയായിരുന്നു വിഷയം. യുഎസ് ഇമിഗ്രേഷന് നിയമങ്ങള് ആഭ്യന്തര സുരക്ഷയുമായി ചേര്ത്ത് പുതിയ ചട്ടങ്ങളും വ്യവസ്ഥകളും രൂപം കൊണ്ടു. അറബ്, മുസ്ലിം, ദക്ഷിണേഷ്യന് വിഭാഗങ്ങള്ക്ക് പ്രത്യേക രജിസ്ട്രേഷന് ഏര്പ്പെടുത്തി. അഭയാര്ഥികളോട് മൃദുസമീപനം പിന്വലിച്ചു. 2016 വരെ നീണ്ട കണക്കെടുപ്പുകള്ക്കൊടുവില് 14,000 പേരെ രാജ്യത്തു നിന്നു പുറത്താക്കി. വര്ണ, മത, വംശ വിവേചനത്തിന്റെ പേരില് എതിര്പ്പുകളുയരുമ്ബോഴും ഇവയൊന്നും പിന്വലിക്കാന് യുഎസ് തയാറായിട്ടില്ലെന്നത് ന്യൂയോര്ക്ക് ആക്രമണം യുഎസ് ഹൃദയത്തിലേല്പ്പിച്ച മുറിവിന്റെ ആഴം വ്യക്തമാക്കുന്നു.സിഐഎയുടെ ഉയര്ത്തെഴുന്നേല്പ്പ് 1989ലായിരുന്നു ബര്ലിന് മതില് തകര്ത്ത് ജര്മനികള് ഒന്നായത്. വൈകാതെ സോവിയറ്റ് യൂണിയന് തകര്ന്നു. യുഎസ് രഹസ്യാന്വേഷണ ഏജന്സി സിഐഎയുടെ ജോലിഭാരം കുറഞ്ഞ നാളുകളായിരുന്നു പിന്നീട്. 911 ഇതിനും മാറ്റം കുറിച്ചു. സിഐഎ വീണ്ടും ശക്തമായി. സോവിയറ്റ് കാലത്ത് വിവരങ്ങള് ചോര്ത്തുക മാത്രമായിരുന്നു ഏജന്സിയുടെ ജോലിയെങ്കില് അടിക്കു മുന്പേ തിരിച്ചടിയെന്നതായി പുതിയ സിഐഎ. പൗരന്മാരുടെ സ്വകാര്യതയടക്കം അവകാശങ്ങളിലേക്കു കടന്നുകയറാന് ഏജന്സികള്ക്കു വഴിയൊരുക്കുകയും ചെയ്തു അല്ക്വയ്ദ ആക്രമണം. ആഭ്യന്തര സുരക്ഷയ്ക്കായി ആരെയും നിരീക്ഷിക്കാനും ഫോണ് ചോര്ത്താനുമടക്കം ഏജന്സികള്ക്ക് അനുമതി ലഭിച്ചു.അന്ന് അല് ക്വയ്ദ മാത്രം 2001ല് യുഎസ് ഭീകരതയ്ക്കെതിരേ യുദ്ധം പ്രഖ്യാപിക്കുമ്ബോള് താലിബാനും അല് ക്വയ്ദയും മാത്രമായിരുന്നു ലക്ഷ്യങ്ങള്. യുദ്ധം അവസാനിപ്പിച്ചു യുഎസ് മടങ്ങുമ്ബോള് ലോക മാനവികതയ്ക്കു ഭീഷണിയായി പുതിയ നിരവധി സംഘടനകള് രൂപംകൊണ്ടു കഴിഞ്ഞു. ഇറാക്കിലും സിറിയയിലുമായി രൂപംകൊണ്ട അബൂബക്കര് അല് ബാഗ്ദാദിയുടെ ഐഎസാണ് ഇതില് പ്രധാനം. ഐഎസ്ഐഎസ്, ഐഎസ്ഐഎല്, ഐഎസ്കെപി, ജബത് അല് നുസ്ര തുടങ്ങി പല പേരുകളില് ഐഎസ് യൂറോപ്പിലും ആഫ്രിക്കയിലും ഏഷ്യയിലുമായി സ്വാധീനം വര്ധിപ്പിച്ചുകൊണ്ടിരിക്കുന്നു.