എന്മകജെയും സഭയുടെ വേദനകളും തിളക്കമുറ്റ കണ്ണുകളോടെ ചുറ്രും നോക്കി ഗംഭീരസ്വരത്തില് കഴുത പറഞ്ഞു. എല്ലാവരും കേള്ക്കണം. എനിക്ക് പറയാനുണ്ട്, പ്രധാനപ്പെട്ട ചില കാര്യങ്ങള്. സ്ത്രീയും പുരുഷനും മാത്രമല്ല, സര്വചരാചരങ്ങളും ശ്രദ്ധാലുക്കളായി ഡോ. അംബികാസുതന് മാങ്ങാടിന്റെ എന്മകജെ നോവല് അവസാനിക്കുന്നതിങ്ങനെയാണ്. കാസര്കോട്ടെ എന്ഡോസള്ഫാന് ദുരിതബാധിതരുടെ കദനകഥ കേള്ക്കുമ്ബോള്, എന്മകജെ നോവലിലെ ഗുഹയ്ക്കകത്തെത്തിയ ജീവജാലങ്ങളെപ്പോലെ, നിയമസഭയിലെ സര്വസാമാജികരും സഭാഗുഹയ്ക്കകത്ത് ശ്രദ്ധാലുക്കളാകാറുണ്ട്. ദുരിതബാധിതരോട് സഹാനുഭൂതി പ്രകടിപ്പിക്കാന് എല്ലാവരും മത്സരിക്കുന്നത് പോലെ. പക്ഷേ കാര്യത്തോടടുക്കുമ്ബോള് ആശ്വാസവഞ്ചി എന്മകജെയിലോ ഏറിപ്പോയാല് കാസര്കോട് ടൗണിലോ തന്നെ! ദുരിതബാധിതരുടെ കണ്ണീര് ഇന്നലെയും സഭയിലുയര്ന്നു. കാസര്കോട് അംഗം എന്.എ. നെല്ലിക്കുന്ന് ഗംഭീരമായി വിഷയമവതരിപ്പിച്ചു. അതിനേക്കാള് ഗംഭീരമായി സാമൂഹ്യനീതി മന്ത്രി ആര്.ബിന്ദു മറുപടിയും നല്കി. ഒടുവില് പ്രതിപക്ഷനേതാവിന്റെ വികാരവിക്ഷുബ്ധമായ പ്രസംഗവുമുണ്ടായി. ദുരിതബാധിതര് ഇന്നലെയും സെക്രട്ടേറിയറ്റ് നടയില് സമരമിരിക്കാനെത്തിയത് അദ്ദേഹം ഓര്മ്മിപ്പിച്ചു. അവരെ സഹായിക്കാനുള്ള ദൗത്യം ഉദ്യോഗസ്ഥരുടെ കൈകളിലേക്കിട്ട് കൊടുക്കാത്ത സാമൂഹ്യപ്രതിബദ്ധതയാണ് അദ്ദേഹം സര്ക്കാരിനോടാവശ്യപ്പെട്ടത്. മുഖ്യമന്ത്രിയുടെ നിലപാടറിയാന് ആഗ്രഹിച്ച് അദ്ദേഹം വാക്കൗട്ട് നടത്താതെ ഇരുന്നെങ്കിലും മുഖ്യമന്ത്രി മൗനം പാലിച്ചതേയുള്ളൂ. അദ്ദേഹം ഇനിയിടപെടുമായിരിക്കും എന്നാശ്വസിക്കുക. അംബികാസുതന് മാങ്ങാടിന്റെ എന്മകജെ നോവല് ശൂന്യവേളയില് സംവാദത്തിന്റെ കേന്ദ്രബിന്ദുവാകാന് നിമിത്തമായത് എന്.എ. നെല്ലിക്കുന്നിന്റെ അവതരണമാണ്. നെല്ലിക്കുന്ന് പഴിച്ചത് മുഴുവന് കാസര്കോട്ടെ മുന് കളക്ടറെയാണ്. മുന് കളക്ടര് ദുരിതബാധിതരെയാകെ പുച്ഛത്തോടെ കണ്ടതിലദ്ദേഹം സങ്കടപ്പെട്ടു. മുന്കളക്ടര് മലയാളം വാരികയ്ക്ക് നല്കിയ അഭിമുഖത്തില് എന്മകജെ നോവലിനെ അപഹസിച്ചത് നെല്ലിക്കുന്നിനെ വേദനിപ്പിച്ചു. സംഘപരിവാറും കോര്പ്പറേറ്റ് രാഷ്ട്രീയവും എന്ന പുസ്തകമെഴുതിയ അങ്ങയെ, എം.ബി.രാജേഷ് കോര്പ്പറേറ്റ് രാഷ്ട്രീയത്തെ വിറ്റ് കാശാക്കുന്നയാളെന്ന് പറഞ്ഞാല് ആരെങ്കിലും വിശ്വസിക്കുമോ, സാര്? നെല്ലിക്കുന്ന് സ്പീക്കറോടായി ചോദിച്ചു. നെല്ലിക്കുന്നിന്റെ ഭാവപ്രകടനം മന്ത്രി ബിന്ദുടീച്ചറിലും ഹാങ് ഓവര് സൃഷ്ടിച്ചു! വളരെ മൂര്ത്തമായ നിലയില്ത്തന്നെ ഇരകളാക്കപ്പെട്ടവരുടെ സങ്കടവും കണ്ണീരും ഹൃദയമിടിപ്പുകളുമെല്ലാം ഏറ്റെടുത്ത പ്രസ്ഥാനത്തിന്റെ പ്രതിനിധികളാണ് അധികാരത്തിലിരിക്കുന്നത് എന്നതിനാല് അവര്ക്കാശ്വാസമെത്തിക്കാന് സര്ക്കാര് പ്രതിജ്ഞാബദ്ധമാണ്, സാര് മന്ത്രി പറഞ്ഞുനിറുത്തി. എന്ഡോസള്ഫാന് ദുരിതബാധിതര് പൈങ്കിളിനോവലിലെ കഥാപാത്രങ്ങളെപ്പോലെയാണെന്ന് പറഞ്ഞ മുന് കളക്ടര് സര്ക്കാരിന്റെ പ്രതിനിധിയോ, അതോ കീടനാശിനി കമ്ബനിയുടെ ഏജന്റോ എന്നാണ് പ്രതിപക്ഷനേതാവിന്റെ ചോദ്യം. വിദ്യാഭ്യാസവകുപ്പിലെ ചുരുങ്ങിയ കാലത്തെ അനുഭവം മന്ത്രി ശിവന്കുട്ടിയിലും ഉദ്യോഗസ്ഥ ദുഷ്പ്രഭുത്വത്തെപ്പറ്റി ചിന്തയുണര്ത്തിയിരിക്കുന്നു. എങ്ങനെ നാട്ടുകാരെ ബുദ്ധിമുട്ടിലാക്കാമെന്ന് ചിന്തിക്കുന്ന ഉദ്യോഗസ്ഥര് വിരളമായെങ്കിലും ഉണ്ട്, സാര് സ്കൂള് തുറക്കാനൊരുങ്ങവേ, വീടിനടുത്തുള്ള സ്കൂളിലേക്ക് ടി.സി വാങ്ങിപ്പോകാനാഗ്രഹിക്കുന്ന രക്ഷിതാക്കളുടെ പ്രശ്നമുയര്ത്തി എ.എന്. ഷംസീറിന്റെ ഉപേക്ഷപത്തിനുള്ള മറുപടിക്കിടെ മന്ത്രി പറഞ്ഞു. വ്യവസായനിക്ഷേപങ്ങള് എളുപ്പമാക്കാനുള്ള സൂക്ഷ്മചെറുകിട ഇടത്തരം വ്യവസായസ്ഥാപനങ്ങള് സുഗമമാക്കല് ഭേദഗതി ബില്ലുള്പ്പെടെ ഇന്നലെ സഭയിലെത്തിയത് നാല് ബില്ലുകള്. കഴിഞ്ഞ രണ്ട് ദിവസവും രാത്രിയോളം നീണ്ട ചര്ച്ചകള് ആവര്ത്തിക്കാതിരിക്കാന് സ്പീക്കര് ഉപായം നിര്ദ്ദേശിച്ചു: ബില്ചര്ച്ചയ്ക്ക് സമയപരിധിയില്ലെങ്കിലും ഒരാള് 12 മിനിറ്റ് വീതമെടുത്താല് ഇരുട്ടും മുന്പേ തീര്ക്കാം. പ്രസംഗത്തിന്റെ ഒഴുക്കിനെ ബാധിക്കാതിരിക്കാന് സംശയങ്ങള്ക്ക് വഴങ്ങിക്കൊടുക്കുന്നത് ഒഴിവാക്കാം. സാമാജികരുടെ മൗനം സമ്മതമെന്ന് തോന്നിയെങ്കിലും കാര്യത്തോടടുത്തപ്പോള് സംഗതി പഴയ ചാക്കായി. ആദ്യബില്ലിന് നിരാകരണപ്രമേയമവതരിപ്പിച്ച എന്. ഷംസുദ്ദീന് വര്ഗീയത, മതനിരപേക്ഷതയുടെ തകര്ച്ച, കര്ഷകസമരം, പൗരത്വപ്രശ്നം, മോന്സന് തട്ടിപ്പ്, ബെഹ്റ വിഷയങ്ങളെല്ലാം കടന്ന് ബില്ലിലേക്കെത്തിയപ്പോഴേക്കും 12 മിനിറ്റിന്റെ ബെല് മുഴങ്ങിക്കഴിഞ്ഞു. മൂന്ന്,നാല് സംശയങ്ങള്ക്ക് വഴങ്ങി പ്രസംഗമവസാനിച്ചപ്പോള് 20 മിനിറ്റ്. കൊമ്ബന് പോയ വഴിയേ മോഴയുമെന്ന മട്ടില് പിന്നാലെയെത്തിയവരും നീങ്ങിയപ്പോള് സമയമൊരു വഴിക്ക് !