തിരിച്ചറിയാം ശരീരഭാഷ ശരീര സംസാര ഭാഷകളെക്കുറിച്ചുള്ള ചിന്ത മനഃശാസ്ത്രപഠനങ്ങളുടെ പ്രധാന ഭാഗം തന്നെ. ന്യൂറോ ലിംഗ്വിസ്റ്റിക് പ്രോഗ്രാമിംഗ്, ട്രാന്സാക്ഷണല് അനാലിസിസ്, തീം സെന്റേര്ഡ് ഇന്ട്രാക്ഷന് തുടങ്ങി അനേകം മനഃശാസ്ത്രശാഖകള് ശരീര സംസാര ഭാഷകളെ അപഗ്രഥിക്കുന്നു. പ്രശസ്ത ശരീരഭാഷാ പണ്ഡിതനായിരുന്ന ആല്ബര്ട്ട് മെക്കാറാബിയന് തന്റെ പഠനങ്ങളില് കണ്ടെത്തിയത് രണ്ട് ലക്ഷണത്തി അമ്ബതിനായിരിത്തോളം മുഖങ്ങളുടെ ഭാവവ്യത്യാസങ്ങളാണ് എന്നത് അത്ഭുതം ജനിപ്പിക്കാം. മാത്രമല്ല, രണ്ടുപേരുടെ മുഖാമുഖ സംഭാഷണത്തില് 35 ശതമാനത്തില് താഴെ മാത്രമേ സംസാരഭാഷയ്ക്ക് സ്വാധീനമുള്ളു എന്നും 65 ശതമാനത്തിലധികവും ശരീരഭാഷയ്ക്കാണ് സ്വാധീനം എന്ന് അദ്ദേഹം കണ്ടെത്തി. ചിലരുടെ കാര്യത്തില് ഇത് 80 ശതമാനം വരെയാകാം. ഇതുമാത്രമല്ല ഒരു വ്യക്തിയുടെ വികാര വിചാരങ്ങളുടെ വ്യക്തമായ പ്രതിഫലനവും ശരീരഭാഷയില് കണ്ടെത്താം. ഇതില് വ്യക്തി സംസാരിക്കുമ്ബോള് ഉണ്ടാകുന്ന ശബ്ദ വ്യതിയാനങ്ങളും നീട്ടിക്കുറുക്കലുകളും ഉള്പ്പെടുന്നു. ശരീരഭാഷ ലോകത്തിന്റെ എല്ലാ ഭാഗങ്ങളിലും ഏകദേശം ഒരുപോലെ ആണ് എന്നതാണ് വസ്തുത. ചില സംസ്കാരങ്ങള് ഇതിന് അപവാദം സൃഷ്ടിച്ചേക്കാം എന്നുമാത്രം. ഡി.ജോണ് ആന്റണി ഒ.എഫ്.എം കപ്പൂച്ചിന്റെ ഈ മേഖലയില് ഉള്ള പഠനങ്ങള് ശ്രദ്ധേയമാണ്. ഒരു വ്യക്തിയുടെ ശരീരഭാഷ പഠിക്കുന്നതും വായിക്കുന്നതും അയാളെ മനസിലാക്കുക എന്നതിനപ്പും നമുക്ക് അയാളോടുള്ള പെരുമാറ്റത്തില് മാറ്റം വരുത്തുവാനും സഹായിക്കുന്നു. ശരീരഭാഷ വായിച്ചെടുക്കുവാന് അത്യാവശ്യം അറിയേണ്ട വസ്തുതകള് താഴെ കൊടുക്കുന്നു. വ്യക്തിത്വം തിരിച്ചറിയാം ഒരൊറ്റ ശരീരഭാഷയില് നിന്ന് വ്യക്തിയുടെ അപ്പോഴുള്ള അവസ്ഥയെ, ചിന്തയെ മനസിലാക്കി എടുക്കുവാന് കഴിയില്ല. കാലിനുമുകളില് കാല് കയറ്റി വച്ചിരിക്കുന്ന ആള് പ്രതിരോധ മറ തീര്ക്കുകയാകാം. കൈ കെട്ടി ഇരിക്കുക, മുഖം ഗൗരവമുള്ളതായിരിക്കുക എന്നീ ശരീര ഭാഷകള് കൂടി അയാള് പ്രകടമാക്കുന്നു എങ്കില് മേല് സൂചിപ്പിച്ച അനുമാനം സ്ഥിരീകരിക്കാം. താന് സന്തോഷവതിയാണ് എന്ന് പറയുന്ന സ്ത്രീയുടെ നിറഞ്ഞ കണ്ണകള് ശ്രദ്ധിച്ചാല് ആ സ്ത്രീ ശരിക്കും സന്തോഷവതിയാണോ സംശയത്തിന് ഇട നല്കുന്നു. ഏത് സാഹചര്യത്തില് എവിടെ വച്ച് ഒരു പ്രത്യേകതരം ശരീരഭാഷ ഉണ്ടായിരുന്നു എന്നത് പ്രസക്തം തന്നെ. മൃഗശാലയിലെ കരടിയെ കണ്ടപ്പോള് ഭയം നിഴലിക്കുന്ന മുഖഭാവം പ്രകടമായെങ്കില് ആ വ്യക്തിയെ സംബന്ധിച്ചിടത്തോളം ആ പ്രത്യേക സാഹചര്യം ഭയം ജനിപ്പിച്ചു എന്ന് മാത്രം. സംസ്കാരവും ശരീരഭാഷയും ചില ശരീരഭാഷകള് ചില സംസ്കാരങ്ങളില് മാത്രം ഒതുങ്ങുന്നവ ആയിരിക്കും. താഴെ പറയുന്ന മേഖലകള് ഇതിനു ഉദാഹരണങ്ങളാണ്. രണ്ട് വ്യക്തികള് തമ്മില് സംസാരിക്കുമ്ബോള് നില്ക്കുന്ന, ഇരിക്കുന്ന അകലം, മുഖത്ത് നോക്കി സംസാരിക്കുന്ന രീതി എന്നിവയെല്ലാം വ്യത്യസ്ത സംസ്കാരങ്ങളുമായി ബന്ധപ്പെട്ടിരിക്കുന്നു. മുത്തം കൊടുക്കുക, കൈകൊടുക്കുക, കെട്ടിപ്പിടിക്കുക എന്നിവ പല രാജ്യങ്ങളിലും സംസ്കാരങ്ങളിലും അതിപ്രാധാന്യം അര്ഹിക്കുന്നതാണെങ്കില് ജപ്പാന്കാര്ക്ക് ഇത് അപമാനിക്കുന്നതിന് തുല്യമാണ് എന്നത് മേല് സൂചിപ്പിച്ച ആശയത്തെ വ്യക്തമാക്കുന്നു. ഒരേ കാര്യത്തോടുള്ള കുട്ടികളുടെ ശരീരഭാഷയും മുതിര്ന്നവരുടെ ശരീരഭാഷയും വ്യത്യാസപ്പെട്ടിരിക്കും. നുണ പറയുന്ന കുട്ടി അവന്റെ മുഖം പെട്ടെന്ന് മറയ്ക്കുന്നു.എന്നാല് മുതിര്ന്നവര് ഇതിന് പകരമായി കൈ മൂക്കില് വയ്ക്കുകയോ ചുണ്ടില് വിരല് വയ്ക്കുകയോ ഒക്കെ ചെയ്യാം. മറച്ചുവയ്ക്കാനാവില്ല ശരീരഭാഷകൊണ്ട് ആരെയും തെറ്റിദ്ധരിപ്പിക്കാന് കഴിയില്ല എന്നതാണ് സത്യം. എന്നാല് വായിക്കുന്ന വ്യക്തി അത്രമാത്രം പരിശീലനം ലഭിക്കാത്ത ആളാണ് എങ്കില് കുറച്ച് കാലത്തേക്ക് ഇത് സാധ്യമാണ്. മ്ലാന മുഖത്തോടു കൂടി ഊഷ്മളമായ സ്വാഗതം അരുളുന്ന വ്യക്തിയുടെ മുഖഭാവവും ഭാഷയും രണ്ടും രണ്ടായിരിക്കും. ഇത് പെട്ടെന്ന് മനസിലാകണമെന്നില്ല. ശരീരഭാഷ പ്രധാനമായും ഏഴ് രീതിയില് പ്രതിപാദിക്കാം. മനഃപൂര്വമായവ, മനഃപൂര്വം അല്ലാത്തവ, സവിശേഷമായവ, തെറ്റിദ്ധരിപ്പിക്കുന്നവ, സൂക്ഷ്മമായവ, മറ്റൊന്നിന് പകരമായവ എന്നിവയാണവ. എഴുന്നേല്ക്കുന്ന സമയം മുന്നോട്ട് കുനിയുന്നത് മനഃപൂര്വമാണ്. എന്നാല് നില്ക്കുന്ന സമയത്ത് കൈ കോര്ക്കുന്നത് മനഃപൂര്വമല്ല. എല്ലാ വ്യക്തികളിലും സവിശേഷമായ ചില ശരീരഭാഷകള് ഉണ്ട്. ഫോട്ടോ എടുക്കുമ്ബോള് നില്ക്കുന്ന രീതി നിങ്ങള് മാത്രം നില്ക്കുന്ന രീതിയായിരിക്കും. ചിലര് ചിരിക്കുമ്ബോള് അത് തെറ്റിദ്ധാരണ ജനിപ്പിക്കുന്നതാവാം. മുഖത്തിന്റെ സങ്കീര്ണങ്ങളായ ഭാവവ്യത്യാസങ്ങള് സൂക്ഷ്മമായവയ്ക്ക് ഉദാഹരണം തന്നെ. അമിത സമ്മര്ദമുള്ള ആള് വയറില് തിരുമ്മുന്നത് മറ്റൊന്നിനു പകരമായ ശരീരഭാഷയുടെ ഉപയോഗമാണ്. ശരീരഭാഷയും സുപ്രധാന തത്വങ്ങളും മുഖത്ത് ഭാവവ്യത്യാസങ്ങള് ഉണ്ടായിരിക്കുക സാഹചര്യമനുസരിച്ച് ഇത് മാറണം മുഖത്ത് നോക്കി മൂക്കിന്റെ അറ്റത്ത് സംസാരിക്കുക. മുകളിലേക്കും താഴേക്കും തലകുലുക്കി പറയുന്ന കാര്യങ്ങള് സ്വീകരിക്കുക, നിവര്ന്ന് ഇരിക്കുക അല്ലെങ്കില് നിവര്ന്ന് നില്ക്കുക, കൈ ആവശ്യത്തിന് എടുത്ത് സംസാരിക്കുക, ആവശ്യമായ ശബ്ദത്തില് സംസാരിക്കുക, സത്യസന്ധമായി ആശയവിനിമയം നടത്തുക, വ്യക്തിയുമായുള്ള അകലം ശ്രദ്ധിക്കുക എന്നിവ വ്യക്തിയുടെ വ്യക്തിത്വം നിര്ണയിക്കാം. ശരീരഭാഷയില് മറ്റൊരാളെ സ്വാധീനിക്കാന് കഴിയുന്ന ചില കാര്യങ്ങള് താഴെ ചേര്ക്കുന്നു. മറ്റൊരാളുടെ ശരീരഭാഷ അയാളുമായി സംസാരിക്കുമ്ബോള് നമ്മുടേതായി സ്വീകരിക്കല് മിററിംഗ്. ഇത് മൂന്നു തരത്തില് നടത്താം. 1. ശരീരഭാഷയെ സ്വീകരിക്കല് 2. ശബ്ദത്തെ സ്വീകരിക്കല് 3. ശബ്ദവ്യതിയാനത്തെ സ്വീകരിക്കല്. ഇത് ആത്മാര്ഥമായ പ്രവൃത്തിയാണ്. വെറും അനുകരണമല്ല. 2. തുടക്കം നല്ലതാക്കുക. പരിചയമില്ലാത്ത ഒരാളുമായി സംസാരിക്കുമ്ബോള് ആദ്യത്തെ 5 മിനിട്ട് സുപ്രധാനമാണ്. ഇത് നഷ്ടമാക്കാതിരിക്കുക. ആവുന്നത്ര ഒതുങ്ങി സംസാരവും ശരീരഭാഷയും ഭംഗിയുള്ളതാക്കുക. മനസില് ഉറപ്പിച്ച വാക്കുകള് ഉപയോഗിക്കുക. വ്യക്തിയുടെ നിറം, വസ്ത്രത്തിന്റെ നിറം പുരുഷനോ സ്ത്രീയോ എന്ന വ്യത്യാസം, വ്യക്തിയുടെ ശരീര പ്രകൃതം, ശിരസിന്റെയും മുഖത്തിന്റെയും ആകൃതി എന്നിവയെല്ലാ ഇതിന് സഹായകരമായ ഘടകങ്ങള് ആണെങ്കില് കൂടിയും സംസാരിക്കുന്ന കാര്യത്തിനും സംസാരിക്കുന്ന വ്യക്തിയുടെ ഉദ്ദേശ ശുദ്ധിക്കുമാണ് മുന്തൂക്കം. നോട്ടം വായുടെ വൃത്തി, കൈ എടുക്കുന്ന രീതി, ശരീര ഗന്ധം എന്നിവ ആവുന്നത്ര വൃത്തിയോടും ശ്രദ്ധയോടും സൂക്ഷ്മതയോടും കൂടി ആയിരിക്കുവാന് ശ്രദ്ധിക്കണം. സാമാന്യ ബുദ്ധി ഉപയോഗിക്കുക ഒരു വ്യക്തിയുമായി സംസാരിക്കുമ്ബോള്, ഇടപഴകുമ്ബോള് സാമാന്യബുദ്ധിയുടെ ഉപയോഗം കൂടിയേ തീരൂ. എങ്കില് ശരി... എന്നൊരാള് പറഞ്ഞാല് പിന്നെ സംസാരം തുടരരുത്. ഒരാള് എഴുന്നേല്ക്കുവാന് തുടങ്ങിയാല് അയാളെ അതിന് അനുവദിക്കുക. നോട്ടം മറ്റ് സ്ഥലങ്ങളിലേക്ക് പോകുന്നു എങ്കില് അയാള്ക്ക് താല്പര്യം കുറയുന്നു എന്ന് അനുമാനിക്കാം. സംസാരിക്കുന്ന സമയത്ത് തല കുലുക്കി അത് സ്ഥിരീകരിച്ചിരുന്ന ആള് പെട്ടെന്ന് അത് നിര്ത്തി മറ്റ് സ്ഥലങ്ങിലേക്ക് നോക്കിയാല് അതിനര്ഥം നിങ്ങള്ക്ക് അയാളെ സ്വാധീനിക്കാന് ഇപ്പോള് കഴിയുന്നില്ല എന്നതാണ്. ഇത്തരത്തില് സാമാന്യബുദ്ധിയെ ഉപയോഗിക്കേണ്ടത് അനിവാര്യം തന്നെ.