അനിശ്ചിതത്വത്തിന്റെ നിഴലില് അഫ്ഗാന് ജനത കാബൂള്: അഫ്ഗാനിസ്ഥാന് ചൊവ്വാഴ്ച ഉണര്ന്നത് പുതിയൊരു യുഗത്തിലേക്കാണ്. രണ്ടു പതിറ്റാണ്ടായി പേരിനെങ്കിലും സംരക്ഷണം നല്കിയിരുന്ന അമേരിക്കന് സേന ചൊവ്വാഴ്ച പുലര്ച്ചെ അഫ്ഗാനിസ്ഥാന് വിട്ടു. ഒരിക്കല്ക്കൂടി രാജ്യം താലിബാന് ഭരണത്തില്. ശരിയത്തിന്റെ അടിസ്ഥാനത്തിലുള്ള ഭരണത്തില് സ്ത്രീകളുടെയും കുട്ടികളുടെയും അവകാശങ്ങള്ക്ക് എന്തെങ്കിലും പരിഗണന ലഭിക്കുമോയെന്നതില് മനുഷ്യാവകാശ സംഘടനകള് സംശയം പ്രകടിപ്പിക്കുന്നു. പുതിയ പുലരി അഫ്ഗാന് ജനതയ്ക്കു സമ്മാനിച്ചിരിക്കുന്നത് ആശങ്കയും അനിശ്ചിതത്വവും മാത്രം. 911 ഭീകരാക്രമണവും യുഎസ് സേനയുടെ വരവും 2001 സെപ്റ്റംബര് 11ന് അല്കഖ്വയ്ദ ഭീകരര് ന്യൂയോര്ക്കിലെ ലോകവ്യാപാര ആസ്ഥാനത്തും വാഷിംഗ്ടണ് ഡിസിയിലെ യുഎസ് പ്രതിരോധ ആസ്ഥാനമായ പെന്റഗണിലും നടത്തിയ ആക്രമണത്തില് മൂവായിരത്തോളം നിരപരാധികള് കൊല്ലപ്പെട്ടു. പ്രസിഡന്റ് ജോര്ജ് ഡബ്ല്യു. ബുഷിന്റെ ഉത്തരവു പ്രകാരം ഡിസംബറില് യുഎസ് സേന പ്രതികാരത്തിനായി അഫ്ഗാനിസ്ഥാനിലെത്തി. ബിന് ലാദന് അടക്കമുള്ള അല്ഖ്വയ്ദ നേതൃത്വത്തെ കൈമാറണമെന്ന അമേരിക്കയുടെ ആവശ്യം അന്ന് അഫ്ഗാന് ഭരിച്ചിരുന്ന താലിബാന് നിരസിച്ചു. അമേരിക്കന് സേന താലിബാന് ഭരണകൂടത്തെ പുറത്താക്കി. 2004ല് അമേരിക്കയുടെ പിന്തുണയോടെ ഹമീദ് കര്സായിയുടെ നേതൃത്വത്തില് അഫ്ഗാനിസ്ഥാനില് പുതിയ സര്ക്കാര് അധികാരത്തില് വന്നു. തകര്ക്കാനാവാത്ത ശക്തി രാഷ്ട്രീയ അധികാരം നഷ്ടപ്പെട്ടെങ്കിലും താലിബാന് ശിഥിലമായില്ല. പാക്കിസ്ഥാന് അതിര്ത്തിയോടു ചേര്ന്ന് ഭീകരസംഘടന വീണ്ടും ശക്തിപ്രാപിച്ചു. രാജ്യമൊട്ടുക്ക് സ്ഫോടനങ്ങളും ആക്രമണങ്ങളും നടത്തി സര്ക്കാര് സംവിധാനങ്ങളെ അസ്ഥിരമാക്കാന് തുടങ്ങി. താലിബാനെ നേരിടാന് അഫ്ഗാന് സൈനികരെ പരിശീലിപ്പിക്കുന്നതില് യുഎസ് ശ്രദ്ധ കേന്ദ്രീകരിച്ചു. 2014ല് യുഎസിനൊപ്പമുള്ള നാറ്റോ സേന അഫ്ഗാനിസ്ഥാനില് നേരിട്ടുള്ള യുദ്ധം അവസാനിപ്പിച്ചു. രാജ്യത്തിന്റെ സുരക്ഷാ ചുമതല പൂര്ണമായും അഫ്ഗാന് സൈന്യത്തിനായി. ഇതോടെ താലിബാന്റെ തിരിച്ചുവരവിന് ആക്കം കൂടി. എങ്ങനെയും രക്ഷപ്പെടാന് യുഎസ് അഫ്ഗാന് ദൗത്യത്തിലെ പ്രധാന ലക്ഷ്യമായ ബിന് ലാദനെ 2011ല് പാക്കിസ്ഥാനില് രഹസ്യ ഓപ്പറേഷന് നടത്തി വധിച്ചിരുന്നു. വര്ഷങ്ങള് നീണ്ട യുദ്ധം അമേരിക്കയ്ക്കു മടുത്തുതുടങ്ങി. ആള്നാശവും ധനനഷ്ടവും പെരുകിയപ്പോള് പിന്മാറാനുള്ള ആലോചന ശക്തമായി. അമേരിക്കയുടെ ലോകപോലീസ് കളി ഇനിയില്ലെന്ന മുന് യുഎസ് പ്രസിഡന്റ് ഡോണള്ഡ് ട്രംപിന്റെ നയം അഫ്ഗാനിസ്ഥാനിലെയും ഇറാക്കിലെയും സൈനികരെ പിന്വലിക്കാനുള്ള തീരുമാനത്തില് കലാശിച്ചു. അഫ്ഗാനിസ്ഥാനില് സമാധാനം ഉറപ്പാക്കാന് താലിബാനുമായി അനുരഞ്ജനമാണു പോംവഴിയെന്ന് അമേരിക്ക കരുതി. അവരുമായി സമാധാന ചര്ച്ചകള് ഖത്തര് തലസ്ഥാനമായ ദോഹയില് തുടങ്ങി. 2020 ഫെബ്രുവരിയില് അമേരിക്കയും താലിബാനും ധാരണയിലെത്തി. അല്ക്വയ്ദ അടക്കമുള്ള ഭീകരസംഘടനകളെ അഫ്ഗാനിസ്ഥാനില് വളര്ത്തില്ലെന്ന താലിബാന്റെ ഉറപ്പ് അമേരിക്ക വിശ്വസിച്ചിരിക്കുന്നു. ജനുവരിയില് യുഎസില് അധികാരത്തിലേറിയ പ്രസിഡന്റ് ജോ ബൈഡന് മുന് ഭരണകൂടത്തിന്റെ തീരുമാനപ്രകാരം സൈന്യത്തെ പിന്വലിക്കാനുള്ള പ്രഖ്യാപനം നടത്തി.തിരിച്ചുപിടിച്ച് താലിബാന് മേയില് ബൈഡന്റെ പ്രഖ്യാപനം വന്നതു മുതല് താലിബാന് അഫ്ഗാനിസ്ഥാന്റെ വിവിധ മേഖലകളില് ആക്രമണം ശക്തമാക്കി. പ്രവിശ്യാ തലസ്ഥാനങ്ങള് ഒന്നൊന്നായി പിടിച്ചെടുക്കാന് തുടങ്ങി. ഓഗസ്റ്റ് 15ന് രാജ്യതലസ്ഥാനമായ കാബൂള് വീണു. വെടിപൊട്ടിച്ച് ആഹ്ലാദം അമേരിക്കന് സേനയുടെ പിന്മാറ്റം താലിബാന് ഭീകരര് അന്തരീക്ഷത്തിലേക്കു വെടിയുതിര്ത്താണ് ആഘോഷിച്ചത്. തിങ്കളാഴ്ച അര്ധരാത്രിക്കുശേഷം കാബൂളിലുടനീളം വെടിയൊച്ചകള് കേട്ടു. താലിബാന്കാര് ഉടന്തന്നെ കാബൂളിലെ ഹമീദ് കര്സായി അന്താരാഷ്ട്ര വിമാനത്താവളത്തില് കയറി പൂര്ണ നിയന്ത്രണം ഏറ്റെടുത്തു. അവസാന യുഎസ് സൈനികന് മേജര് ജനറല് ക്രിസ് ഡോണഹേ ആണ് അഫ്ഗാനിസ്ഥാനില്നിന്നു മടങ്ങിയ അവസാന യുഎസ് സൈനികന്. കാബൂളില്നിന്നുള്ള അവസാന വിമാനത്തില് അവസാനം കയറിയത് ഇദ്ദേഹമാണ്. 82ാം എയര്ബോണ് ഡിവിഷന്റെ കമാന്ഡറാണ് ഇദ്ദേഹം. ആള്നാശം അമേരിക്കയിലെ ബ്രൗണ് യൂണിവേഴ്സിറ്റിയുടെ ഗവേഷണപ്രകാരം ഇരുപതു വര്ഷത്തിനിടെ 69,000 അഫ്ഗാന് സൈനികരാണു മരിച്ചത്. 51,000 തീവ്രവാദികളും സാധാരണ ജനങ്ങളും കൊല്ലപ്പെട്ടു. അമേരിക്കയുടെയും സഖ്യകക്ഷികളുടെയും 3,500 സൈനികര് കൊല്ലപ്പെട്ടു ഇതില് മൂന്നില് രണ്ടും അമേരിക്കന് പട്ടാളക്കാരാണ്. 20,000 അമേരിക്കന് പട്ടാളക്കാര്ക്കു പരിക്കേറ്റു. 2012 മുതല് അഫ്ഗാനിസ്ഥാനില്നിന്നു പലായനം ചെയ്തത് അരക്കോടി ജനങ്ങളാണ്. അഫ്ഗാനിസ്ഥാനിലും പാക്കിസ്ഥാനിലുമായി പട്ടാള ആവശ്യങ്ങള്ക്കും പുനര്നിര്മാണത്തിനും യുഎസ് ചെലവഴിച്ചത് 97800 കോടി ഡോളറാണ്. വനിതാ അവകാശങ്ങള് മാനിക്കപ്പെടുമോ? വനിതകളുടെയും ന്യൂനപക്ഷങ്ങളുടെയും അവകാശങ്ങള് ഇസ്ലാമിക മൂല്യങ്ങള് പ്രകാരം മാനിക്കുമെന്നാണ് താലിബാന് അറിയിച്ചിരിക്കുന്നത്. രാജ്യത്ത് അവര് പൊതുമാപ്പ് പ്രഖ്യാപിച്ചിട്ടുണ്ട്. സര്ക്കാരില് വനിതകളും ചേരണമെന്നാണ് അവരുടെ അഭ്യര്ഥന. അതേസമയം, വസ്ത്രധാരണത്തിലും ജോലി ചെയ്യുന്നതിലും വനിതകള്ക്ക് എന്തുമാത്രം സ്വാതന്ത്ര്യം അനുവദിക്കപ്പെടുമെന്നതില് ആശങ്ക നിലനില്ക്കുന്നു. തീവ്രവാദ കേന്ദ്രമാകുമോ? ഒരിക്കല്ക്കൂടി അഫ്ഗാനിസ്ഥാന് ഭീകരസംഘടനകളുടെ വിളനിലമാകുമോ എന്നതില് അന്താരാഷ്ട്ര സമൂഹത്തിന് വലിയ ആശങ്കയുണ്ട്. താലിബാന്റെ തണലില് അല്ഖ്വയ്ദയയും ഇസ്ലാമിക് സ്റ്റേറ്റും ശക്തിപ്രാപിക്കാം. തീവ്രവാദസംഘടനകളെ വളര്ത്തില്ലെന്ന താലിബാന്റെ ഉറപ്പ് വിശ്വാസയോഗ്യമോയെന്നു വൈകാതെ തെളിയും.