ป้องกันตัวจากภาวะ Heat Stress แยกภาวะ Heat Stress แต่ละชนิดให้ออกเพื่อการปฐมพยาบาลอย่างเหมาะสม
จะได้เป็นเกราะกำบังให้ร่างกาย ป้องกันผิวไหม้แดด แถมหายใจคล่องกว่าตอนใส่เสื้อผ้าเข้ารูปเยอะเลย  อย่าใส่เสื้อผ้าสีดำเพราะจะดูดความร้อนจากแดด พยายามใส่เสื้อผ้าบางเบาที่ทำจากเส้นใยธรรมชาติ เพราะระบายอากาศได้ดีกว่าใยสังเคราะห์ เพิ่มเกราะกำบังด้วยหมวกปีกกว้าง ถ้าต้องทำงานหรือออกกำลังกลางแดดหรือในที่ร้อนๆ ให้หยุดพักเป็นระยะ และจะยิ่งดีถ้าเลี่ยงไม่ทำงานหรือออกกำลังกายกลางแจ้งระหว่างช่วงร้อนจัดของวันได้ (11 โมงเช้าถึงบ่าย 3 โมง) ร่วมถึงไม่หักโหมฝืนตัวเองด้วย . ถ้าคุณใส่พวกผ้าทอหลวมๆ อย่าลืมทาครีมกันแดดตามตัวด้วย ไม่ใช่เฉพาะส่วนที่โผล่ออกมาจากเสื้อผ้า ถ้าคุณรู้สึกหิวน้ำเมื่อไหร่ แสดงว่าคุณขาดน้ำเข้าให้แล้ว ถ้ารู้ตัวว่าต้องออกแดดก็หมั่นดื่มน้ำเรื่อยๆ ถึงยังไม่หิวน้ำก็ต้องดื่ม ปกติในประเทศที่ภูมิอากาศอบอุ่น (temperate climate) ผู้ชายควรดื่มน้ำประมาณ 13 แก้ว / 3 ลิตร ต่อวัน ส่วนผู้หญิงควรดื่มประมาณ 9 แก้ว / 2.2 ลิตรต่อวัน เพราะฉะนั้นคนเมืองร้อนแบบบ้านเรายิ่งต้องระวัง  ถ้าคุณฉี่น้อยลงหรือฉี่ออกมาสีเข้มขึ้น แปลว่าคุณดื่มน้ำน้อยไปแล้วแหละ ห้ามดื่มแอลกอฮอล์ รวมถึงเครื่องดื่มน้ำตาลสูง หรือมีคาเฟอีนจัดๆ อันนี้นอกจากอันตรายแล้วยังผิดกฎหมาย คือสารเสพติดที่ชวนเคลิบเคลิ้ม (recreational drugs) อย่างยาบ้า โคเคน และยาอี พวกนี้จะทำให้ร่างกายคุณไวต่อความร้อนขึ้นอีกเยอะ ยาบ้ากับโคเคนนี่เป็นตัวเพิ่มอุณหภูมิร่างกายคุณเลยด้วยซ้ำ บางทีก็หลายเดือนนู่นกว่าร่างกายคุณจะทนถึกเหมือนคนท้องที่ แค่อยู่ในอากาศร้อนๆ ก็ทำเอาเพลียแล้ว เพราะงั้นบอกเลยว่าจะทำอะไรก็เหนื่อยกว่าที่คิดแน่นอน  อย่าเพิ่งออกแรงเยอะช่วงร้อนที่สุดของวัน (10 โมงเช้าถึง 4 โมงเย็น) พักบ่อยๆ ร่างกายจะได้ cool down กลุ่มเสี่ยงเป็นพิเศษที่ว่าก็เช่น  คนสูงอายุ เด็กเล็ก คนท้อง คนใช้แรงงาน คนที่ไม่ชินอากาศเขตร้อน คนที่มีโรคประจำตัว โดยเฉพาะหอบหืด ความดัน เบาหวาน โรคปอด หรือโรคอ้วน  คนที่ขาดน้ำง่าย รวมถึงคนที่มีปัญหาเรื่องทางเดินอาหาร  ยาบางตัวก็ใช้แล้วร่างกายไวต่อความร้อนขึ้น เช่น ยาขับปัสสาวะ (diuretics), ยาแก้แพ้ (antihistamines), ยาลดอัตราการเต้นของหัวใจ (beta-blockers), ยากล่อมประสาท (tranquilizers) หรือยารักษาโรคจิต (antipsychotics) เป็นต้น ให้ปรึกษาคุณหมอก่อนว่าถ้าใช้ยาตัวนี้แล้วออกแดดได้ไหม (โดยเฉพาะแดดจัดๆ) คุณจะได้คอยระวังตัวในช่วงนั้นให้มากๆ เพราะอากาศอาจร้อนถึงขั้นผิดปกติ  วันที่อากาศร้อนชื้นระวังเหงื่อออกแล้วตัวเหนียวเหนอะหนะ ทำให้ร่างกายระบายความร้อนได้ยาก  Heat stress นั้นเกิดรวดเร็วในไม่กี่นาที แต่บางทีก็ค่อยๆ เพิ่มความรุนแรงถ้าคุณอยู่กลางแดดติดต่อกันหลายๆ วัน หรือก็คือระดับที่ร้ายแรงที่สุดของ heat stress นั่นเอง ระดับนี้ถือว่าอันตรายถึงตายได้ โดย heat stroke มักเกิดตอนร่างกายคุณไม่สามารถระบายความร้อนได้เอง จนอุณหภูมิตัวสูงถึง 39 องศาขึ้นไป   อาการที่พบก็เช่น ตัวร้อน (ไม่จำเป็นต้องเหงื่อออกร่วมด้วย เพราะบางทีเราอาจขาดน้ำจนไม่มีเหงื่อ) เห็นภาพหลอน หนาวสั่น ปวดหัวรุนแรง สับสน วิงเวียน พูดไม่ชัดลิ้นแข็ง โทรเรียกรถพยาบาลหรือหน่วยฉุกเฉินด่วน เพราะนอกจาก heat stroke จะทำคุณถึงตายได้แล้ว ยังอาจเป็นอันตรายถาวรต่อสมอง หัวใจ ปอด ตับ แล้วก็ไตได้ด้วย  ห้ามดื่มแอลกอฮอล์หรือเครื่องดื่มที่มีคาเฟอีนเด็ดขาด (อย่างน้ำอัดลม)  พยายามลดอุณหภูมิตัวระหว่างรอความช่วยเหลืออย่างรถพยาบาล โดยนั่งหรือนอนลงในที่ร่มหรือห้องที่ติดแอร์ ทำเสื้อผ้าให้เปียกชื้นหน่อย หรือนั่งหน้าพัดลมก็ได้ พอไปถึงแผนกฉุกเฉินของโรงพยาบาลแล้ว คุณหมออาจขอตรวจวินิจฉัยว่ามีภาวะ heat stroke จริงหรือไม่ แล้วค่อยเริ่มรักษาโดยลดอุณหภูมิร่างกายด้วยพัดลม เจลแพ็ค หรือผ้าห่มเย็นแบบใช้ไฟฟ้า (cooling blankets) หรือให้คุณแช่ตัวในน้ำเย็น นอกจากนี้ก็อาจมีการตรวจเลือดร่วมด้วย เพื่อวัดระดับ electrolyte ของคุณ ตรวจฉี่เพื่อดูว่าขาดน้ำไหมและไตเสียหายหรือเปล่า ทดสอบการทำงานของกล้ามเนื้อ และตรวจด้วยรังสีวิทยาอย่างเอ็กซเรย์เพื่อดูว่าอวัยวะภายในของคุณยังอยู่ดี  ถ้าจำเป็น คุณหมออาจให้สารน้ำ (intravenous fluids) กับคุณด้วยเพื่อรักษาอาการขาดน้ำ Heat exhaustion หรืออาการเพลียแดด มักเกิดตอนคุณเสียน้ำและเกลือแร่ในร่างกายมากเกินไป ส่วนใหญ่ก็เพราะเหงื่อออกมากนั่นแหละ ตอนที่คุณเป็น heat exhaustion อุณหภูมิร่างกายจะสูงขึ้นนิดหน่อย แต่ต้องได้รับการดูแลรักษาทันทีจะได้ไม่พัฒนาต่อไปเป็น heat stroke  อาการที่พบก็เช่น เหงื่อออกท่วมตัว อ่อนแรง เพลีย วิงเวียน มึนงง คลื่นไส้ อาเจียน ตัวเหนียวเหนอะหนะ ตัวซีดหรือแดง เป็นตะคริว และหายใจหอบถี่ เป็นต้น ให้คุณรีบเติมน้ำเข้าร่างกายโดยดื่มน้ำหรือเครื่องดื่มอะไรที่มี electrolytes อย่างพวกน้ำเกลือแร่ (sports drink) หรือน้ำผลไม้ รีบลดอุณหภูมิร่างกายโดยนั่งหรือนอนเฉยๆ ในที่ร่มหรือในห้องแอร์ อาบน้ำเย็น ไม่ก็นั่งหน้าพัดลม ถ้าอาการแย่ลง ไม่ดีขึ้นภายใน 1 ชั่วโมง หรืออุณหภูมิพุ่งสูงถึง 40 องศาขึ้นไป ให้รีบไปหาหมอเลย Heat syncope ก็คืออาการหมดสติหรือหน้ามืดจากความร้อน ปัจจัยเสี่ยงก็เช่น การขาดน้ำ หรืออยู่ในที่ที่อากาศร้อนแบบที่ร่างกายไม่คุ้นเคย ยิ่งถ้านั่งหรือยืนกลางแดดหรือในอากาศร้อนเป็นเวลานานๆ หรืออีกกรณีคือลุกขึ้นเร็วเกินไป  อาการที่พบบ่อยก็เช่น เป็นลมหมดสติ หรือหน้ามืด รู้สึกไม่ดีเมื่อไหร่ให้รีบนั่งหรือนอนลงทันที หลังจากนั้นตามด้วยดื่มน้ำ น้ำผลไม้ หรือน้ำเกลือแร่ก็ได้ แล้วทำใจให้สบายอยู่ในที่ร่มหรือที่ที่อากาศเย็นๆ ถ้าคุณเหงื่อออกเยอะๆ นานๆ จนเสียน้ำ เกลือแร่ และ electrolytes จำนวนมาก ทำให้อาจเป็น heat cramps หรือตะคริวแดด ขึ้นมา  อาการที่พบบ่อยก็เช่น กล้ามเนื้อท้อง ขา หรือแขนกระตุกเกร็ง บรรเทาอาการเป็นตะคริวโดยหยุดกิจกรรมหนักๆ ที่คุณทำอยู่ทันที แล้วไปนั่งหรือนอนพักในที่ที่อากาศเย็น เติม electrolytes กับเกลือแร่กลับเข้าร่างกายโดยดื่มน้ำเกลือแร่หรือน้ำผลไม้ ในกรณีนี้ดื่มน้ำเปล่าอาจไม่ค่อยช่วยอะไร เพราะตอนนี้ที่ร่างกายคุณต้องการคือ electrolytes ถ้าคุณเป็นโรคหัวใจ กินอาหารโซเดียมต่ำอยู่ หรือเป็นตะคริวไม่หายนานเป็นชั่วโมง ให้รีบไปหาหมอทันที Heat rash หรือผดร้อน มักเกิดตอนคุณเหงื่อออกเกินพิกัด โดยเฉพาะถ้าอยู่ในอากาศร้อนชื้นแบบบ้านเรา เพราะผิวหนังชื้นแฉะจนระคายเคืองขึ้นมา  อาการจะเห็นเป็นตุ่มแดงหรือตุ่มใสเล็กๆ ตามผิวหนัง อาจมีคันบ้าง อย่าเพิ่งออกไปถูกแดดหรือเจออากาศร้อนๆ และให้ล้างทำความสะอาดส่วนที่เป็นผดแล้วซับให้แห้ง
ใส่เสื้อผ้าหลวมๆ ที่ปกคลุมแขนขา. ถึงใส่เสื้อผ้ามิดชิดก็ยังถูกแดดเผาได้! ระวังอย่าให้ขาดน้ำ. ถ้าคุณย้ายเขตภูมิอากาศ ให้เวลาร่างกายได้เคยชินกับอากาศร้อนหน่อย. ถ้าคิดว่าคุณเสี่ยงเป็น heat stress ต้องยิ่งระวัง. คอยติดตามข่าวอากาศให้ดี เผื่อช่วงไหนมีคลื่นความร้อน (heatwaves). ระวัง heat stroke. สังเกตอาการเพลียแดด. หมดสติจากความร้อนก็มี. ระวังตะคริวแดด. สำรวจผดร้อนบนร่างกาย.
https://www.wikihow.com/Recognize-Symptoms-of-Heat-Stress https://www.wikihow.com/Recognize-Symptoms-of-Heat-Stress
Preventing Heat Stress Recognizing the Types of Heat Stress and Providing First Aid