Belangrikheid van bestuiwers op globale vlak bekyk | Landbou
Belangrikheid van bestuiwers op globale vlak bekyk
Die meeste blomplantspesies maak op bestuiwers staat vir voortplanting. Dit is waar vir die jaarlikse magrietjiespesies wat vir die massa lenteblomvertoon in Suid-Afrika verantwoordelik is. Foto: Prof. Allan Ellis
Die helfte van alle blomplante, ongeveer 175 000 plantspesies, maak gedeeltelik of algeheel staat op dierebestuiwers ten einde saad te kan produseer. 'n Afname in bestuiwergetalle kan dus groot ontwrigtings veroorsaak in natuurlike ekostelsels, onder meer verlies aan biodiversiteit.
Dit is die bevinding van die eerste globale skatting oor die belangrikheid van bestuiwers vir plante in natuurlike ekostelsels wat onlangs in die vaktydskrif Science Advances verskyn het.
Die studie is gelei deur dr. James Rodger, 'n na-doktorale genoot in die departement wiskundige wetenskappe, en prof. Allan Ellis van die Universiteit Stellenbosch. Dit het 21 wetenskaplikes wat by 23 instellings op vyf kontinente geaffilieer is, betrek. Dit is die produk van die sintesesentrum vir biodiversiteitswetenskappe wat in die Duitse sentrum vir geïntegreerde biodiversiteitsnavorsing gesetel is.
Hoewel die meeste plante deur diere bestuif word, benut die meeste plante ook hul gedeeltelike outofertiliteit. Dit beteken dat hulle ten minste 'n paar sade sonder die hulp van bestuiwers kan vorm deur middel van selfbestuiwing.
Die studie dui aan hoe belangrik bestuiwers op globale vlak is vir plante wat in die natuur voorkom. Die navorsers het die bydrae wat bestuiwers tot saadproduksie lewer, gebruik as 'n aanduiding van hul belangrikheid vir plante. Hierdie bydrae is gemeet deur saadproduksie in die afwesigheid van bestuiwers te vergelyk met saadproduksie in die teenwoordigheid van bestuiwers.
Die bevindinge toon 'n afwesigheid van bestuiwers sou beteken dat 'n derde van blomplantspesies geen saad sal produseer nie, en die helfte 'n afname van 80% of meer ten opsigte van vrugbaarheid sou toon. Hoewel outofertiliteit of selfbestuiwing dus algemeen voorkom, vergoed dit geensins ten volle vir 'n afname in bestuiwingsdiens in die meeste plantspesies nie.
"Onlangse studies toon dat baie bestuiwerspesies 'n afname in getalle getoon en sommige selfs uitgesterf het. Ons bevinding dat groot getalle plantspesies in die natuur staatmaak op bestuiwers, toon dat 'n afname in bestuiwergetalle groot ontwrigting in natuurlike ekostelsels kan veroorsaak," waarsku Rodger.
Volgens Rodger is baie plante egter langlewend, wat bestuiwers 'n geleentheid bied om te herstel alvorens plantuitsterwings voorkom as gevolg van 'n gebrek aan bestuiwers.
"Ons het 'n gebrek aan hoëgehalte-, langtermyn-moniteringsdata van bestuiwers in Afrika, wat Suid-Afrika insluit, hoewel daar al 'n begin gemaak is. Ons hoop ons bevindinge sal meer van hierdie sort navorsing stimuleer, sodat ons 'n afname in bestuiwergetalle kan opspoor en hul impak op biodiversiteit kan temper."