شەممه ٢٣/٠٧/٢٠٢٢ی، جە شارو لۆزان-و ووڵاتو سویسرا-ی، کوردۍٚ و ژمارێو جە دۆستەکاش کۆبیێوە و چالاکیێوی گرنگشان ئەنجامدا.
چالاکییەکە ئامانجش چنەش شەرمەزارکەردەی پەیماننامەو لۆزانی بێ. چالاکگەرەکۍٚ جە ٩٩مین ساڵەشەنە پەیماننامەکەشان شەرمەزار کەرد کە نیشتمان و گەلو کوردیش پارچە کەرد. چالاکییەکە سەعات ١٥:٠٠و دمانیمەڕۆی، جە وەردەمو کۆشکەو ڕێپۆن-یەنە بە گلێربییەی و ڕێزگێرتەی جە گیانبەختەردانو ڕاو ئازادی دەستش پنەکەرد. ڕیپۆ ئا کۆشکێنە کە لایەنە سەرکەوتەکێ جەنگو جیهانی یوەمی و دوڵەتە ئەرەگێرەکێ کوردستانی دلێشەنە کۆبیێوە و بڕیارە شومەکەشان دژ بە گەل و خاکو کوردستانی دا.
دماتەر تارەو کۆمیتەو ئامادەکاری و پارتۍٚ و لایەنەکان پێشکەش کریێ. شۆنیشە جەماوەری هەزاران کەسی جە ڕێپۆنەوە دەستشان بە ڕاپیمای و وێنیشاندای متودادرێژ کەرد ڕووەو کۆشکەو ئۆشو-ی کە مگنۆنە کەناو دەریاچەو لۆزانی. کۆشکەو ئۆشوی ئا کۆشکێنە کە جە ٢٤/٠٧/١٩٢٣نە پەیمانەو لۆزانیش چنە مۆرە کریا.
ڕاپیمەرۍٚ و وێنیشاندەرەکۍٚ بە بەرزکەردەی ئاڵایێ و هێماکێ کوردا و کوردستانی و واتەیۆ دروشما کوجیێ و شەقامەکێ شاریشا هەژنێوە و بە یەک دەنگ پەیماننامەکەشان ڕەتکەردەوە.
بە یاوای جەماوەی بە وەردوم کۆشکەو ئۆشوی، کۆبییەی ئەنجامدریا و جە ئاگەیچە واترێ چنڎین پارتێ و لانێ و کەسایەتیێ پێشکەشێ کریێ. جە سەرجەم وتارەکانە، پارتێ و لایەنە کوردیێ و سویسرێ و بێگانەکێ تەرێ، پەیماننامەو لۆزانیشان شەرمەزار کەرد و ڕەتشان کەردەوە و بە ناهەقی و ستەمێوی گەورە دژ بە گەل و خاکو کوردستانی بەنامێشان کەرد. هاموەخت هەم لایەنەکێ و هەم جەماوەر جەختشانکەردەوە؛ ئارۆ کورد کوردو ۋیەردەی نییەن و خوتان ئیرادەن و ڕێکوزیان و بە یۆگێرتەیی پەیماننامەو لۆزانی هۆربوەشانۆنەوە و ڕاچ نەڎۆنە جارێوتەر پەیماننامەی چامنە سەرشەرە فەرز بکریۆنە. چالاکییەکە سەعات ١٨:٠٠و ئێوارەگای بە واتەیۆ دروشما کە گوزارە جە یۆگێرتەیی کوردی، شەرمەزارکەردەی دوژمنا و  دەوڵەتە ئەرەگێرەکانو کوردستانی، پەشتیوانی جە شۆڕشو ڕۆئاقاو کوردستانی، مدرامانو گەریلای بێ،دماییش ئاما.
ئارۆ یەکشەمەیچ سەعات ١٠:٠٠، سەرو پەیماننامەو لۆزای، جە کۆشکەو ڕیپۆنی کۆنفڕانسێو بەنامێ ”کۆنفڕانس جە ٩٩مین ساڵیادو پەیمانو لۆزان-یەنە، هەڵوێستو گەلانو کوردستانی“ ساز بکریۆنە و زیاتەر جە ٥٧ پارتێ و لایەنێ کوردیێ و بیگانێ بەشدارێ ببانێ.
کۆنفڕانسەکە چنڎن پانێلێ و ئەرەنیشتێ جەوێش بگێرۆنە و تا سەعات ١٧/٠و ئێوارەگای بەردەوام ببۆنە.
