ماتیں زبان ءِ وانینگ ءِ بستار.
اے دنیا ءَ دو انچیں زبان است کہ اگں ہچ وڑیں وانگ جاه ءَ وانینگ مہ بنت پدا ہم اے دوئیں زباناں ہر کس سرپد بیت ءُ ہبر ہم کت کنت یکے گنگی ءُ دومی ماتیں زبان اِنت.گنگی ءَ یونیورسل لینگویج ہم گش اَنت اے دنیا ءِ هما زبان اِنت کہ ایشی ءِ دربرگ هشدری نہ اِنت بزاں دراهیں راجانی مردم اے زبان ءَ زان اَنت.
دومی ماتی زبان ہما کہ انسان مات ءِ لاپ ءَ بگر داں کٹ ءَ چہ ابرم ءِ نیمگ ءَ دربارت ئے یا ہما چاگرد ءَ کہ انسان زند گوازینگ ءَ اِنت همودا ہم دربارت ئے همے زبان ءَ را ماتی زبان گش اَنت.
ماتی زبان ایوکا یک زبانے سکگ ءُ زانگ ءُ دربرگ ءِ نام نہ اِنت بلکیں، پجار، دود ءُ ربیدگ ، مارشت ءُ جزبگانی یک زیبائیں سیادی ئے نام اِنت پہ درور کسے اگں وتارا بلوچ گشیت بزاں آئی هبر، نندگ ءُ پاد آئیگ ، نوشگ ءُ پوشگ، مہمانداری، بیرگیری ، زبان ءِ موکگ، دلیری، گشگ ءِ مول ایش اِنت دراه بلوچی بہ بنت گڈا بلوچے گشگ بیت ایوکا بلوچے لوگ ءَ ودی بوہگ بلوچی نہ اِنت…..
اے یک ابرمی راستی ئے کہ انسان وتی ماتی زبان ءَ وتی هیال ءُ مارشتانی یک شریں وڑے ءَ دزانگار ءَ کت کنت بزاں دیم ءِ مردم ءَ زوت سرپد کت کنت کہ من گشگ چے لوٹگ ءَ آں چیا کہ دوئیں یکیں زبان ءِ مردم اَنت بزاں دوئینانی ماتی زبان یک اِنت .
پگر کنگ ءُ سرپد بوہگ ہم انسان ءِ زہن ءِ کار اِنت اے ہم لاشعوری حساب ءَ ماتی زبان ءَ چہ ردوم زیر اِیت انسان واب ہم وتی ماتی زبان ءَ گنداِیت.
انسان ساچشتی کارانی ہم وتی ماتیں زبان ءَ بودناک تریں وڑے ءَ درانگازی ءَ کت کنت…
انسان وہدے مات ءِ لاپ ءَ بیت گڈا آئی ءِ اشکنگ ءِ نظام کار کنگ ءَ بندات کنت .ہر توارے کہ انسان اشکنت اے تواراں چہ انسان ءِ مجگ ءِ تہا چاگرد ءِ زانت ءُ لک وڑ ءِ دربرگ ءِ کار بندات بیت من اگں چو ہم بگش آں رد نباں کہ انسان مات ءِ شکم ءَ چہ وتی زبان ءِ لک وڑ ءُ چاگرد ءِ بابت ءَ زانگ ءَ بندات کنت.
اے ہم ابرمی راستی ئے کہ انسان ءِ پہمگ ءِ ءُ پگر کنگ ءِ وڑءُ پیم ماتیں زبانءَ سک باز جہلانک ءُشاہگان بیت ….
آئی بِل ءُ بگر ایشی ءَ سکگ ءُ سکگارینگ ءِ هاترا درستاں چہ ارزان تریں زبان ، ماتیں زبان اِنت. ایشی ءَ ابید دگہ ہچ زبان نہ اِنت .ساچست ءِ ءُ چیزے نوکیں جوڈ کنگ ءِ سیادی اوں تچک ءَ گوں ماتیں زبان ءَ اِنت .ہر ماتیں زبان ءَ را چہ ابرم ءَ اے شاهگانی ءُ توانائی حاصل اِنت کہ آ نوکیں زمانگ ءِ دراهیں علم ءُ زانتاں وتی تہا پہ وشی جاه دنت .آ توری سائنسی علم ءُ زانت بہ بنت، گوں وتی زگریں گالبندانی ہمراہی ءَ ابید رجانک ءَ .
پدا آہانی ترسیل ءُ ابلاغ ہم کت کنت.
ماتیں زبان انسان ءِ پجار ، تشخص ءُ کردار سازی ءَ ہم یک جوانیں کردے پیشدار اِیت.
ہر ہما زبان کہ لبزانک تخلیق کنگ ءِ طاقت دار اِیت ترسیل ءِ علم ءُ زانت ءِ سک باز جوان زانگ بیتگ…
وہدے کہ لبزانک ءِ سیادی ہم گوں ماتیں زبان ءَ بیت اِنت. پمیشکہ تعلیم ءِ زانوگرانی فکر ءُ فلسفہ ءِ رد ءَ دنیا ءِ دراهیں راجاناں وتی جند ءِ زبان ءَ تعلیم دئیگ بہ بیت آہانی هیال اِنت ہچ راج وتی ماتی زبان ءَ ابید شریں وڑے علم ءُ زانت دربرت نہ کنت پد منتگ ءُ پسمانده مان اِیت .همے سوب اِنت کہ دیمروی کرتگیں دنیا ءِ گیشتری ملکاں ماتی زبان ءَ تعلیم دئیگ بیت پمیشکہ چین ءَ چینی زبان، جرمنی ءَ جرمن زبان ، فرانس ءَ فرانسیسی زبان،انگلینڈ، امریکہ، کینیڈا ، آسٹریلیا ءَ انگریزی زبان ءَ تعلیم دئیگ بیت.
اقوام متحده ءِ اداره یونیسکو ءِ مطابق ءَ اگں راجے وتی آوکیں باندات بزاں چکاناں جوانیں تعلیم دئیگ لوٹ اِیت گڈا المی اِنت وتی ماتیں زبان ءَ آهاناں تعلیم بہ دنت .
ماتیں زبان ءِ وانگ ءَ چہ زهگانی ساچستی ءُ پٹ ءُ پولی بود ودیت ، ماتیں زبان ءَ زهگاناں وانینگ ءِ دگہ یک ارزانی اے بیت کہ وتی زبان ءِ بابت ءَ پیسرا چہ زانت ءُ سرپد اِنت بزاں آئی ءَرا زبان سکگ ءِ کار گِرگ نہ بیت نی ہرچی کہ بیت ہما نوکیں علم ءُ زانت ءِ دربرگ ءِ جہد ءَ کنت الم دربر بارت چیاکہ زبان ءِ دراهیں راه ءُ راهبنداں سرپد اِنت …
پمیشکہ زهگ تعلیم حاصل کنگ ءِ وہد ءَ ہجبر بور نہ بنت بلکیں لزت ءُ وشی مار اَنت.
ماتیں زبان ءَ چکانی زہن ءِ سرا انچو زور پِر نہ بیت چو یک دری زبان ءِ وانینگ ءَ بیت بزاں کہ چکانی زہن دری زبان ءِ وانینگ ءِ سوب ءَ سک باز تکانسر بیت ءُ باز گونڈو وتی وانگجاه ءِ روگ ءَ ہم یلہ دنت کہ اے پہ راج ءُ چاگرداں جوانیں پالے نہ اِنت.
یونیسکو اے ہم گشگ اِنت کہ زهگ وتی وانگ ءِ بنداتی دؤر ءَ وتی زبان ءَ گیشتر دربارت دگہ نوکیں زبانے ئے وانینگ ءَ انچو سک اِت نہ کنت انچو کہ وتی جند ءِ زبان ءَ سک اِیت . بلے دومی نیمگ ءَ باز حکومت دری زبان ءِ تعلیم دئیگ ءِ منوگر اِنت اے کار کسانیں زهگانی گٹ ءَ چو ساد ءَ لوپ اِنت ءُ انسانی حقانی لگت مالی اِنت چشیں حکومت اے کار ءَ یا وَ پہ ردی جدیدیت ءِ هاترا کنگ ءَ اَنت یا وَ چاگردی حساب ءَ زبردستیں زبان ءَ زیردستیں زبان ءِ گار ءُ بیگواہی ہاترا کنگ ءَ اَنت چشیں نظام تعلیم ءَ دگہ ہچ مول ءُ مکسد نست…
یونیسکو ءِ اے ہم گشگ اِنت کسانیں زہگ داں بنداتی 6 سال ءَ وتی جند ءِ زبان ءَ تعلیم دئیگ بہ بیت چیا کہ اے زهگانی سکگ ءُ دربرگ ءِ زمانگ اِنت. پہ راجانی گہتریں باندات هاترا ماتیں زبان ءِ وانینگ المی اِنت ایشی ءَ ابید ہچ راج دیمروی کت نہ کنت مدام پد منتگ مان اِیت چشیں راجانی گار ءُ بیگواہی ءَ کس انکار کت نہ کنت.
اردو ، جاوید آصف.
بلوچی ، کریم وفا.