( تژن ءُ بچکند,, کڑک چاہ /تارک پیشوکانی)
تیوگیں دُنیا ءَ یک سد ءُ نود ءُ پنچ مُلک کم ءُ گیشر ھست اِنت- ءُ تیوگیں دنیا ءَ شش ھزار ءُ پنچ سد زبان ءَ مردم گپّ جَن اَنت-،،
بِل اِت دنیا ءَ ایوک ءَ ھندوستان ءِ توک ءَ بیست ءُ سئے ءَ چہ گیش زبان ھست اِنت- دگہ ھپتاد اَنچیں زبان ھم درکئیت کہ آ رجسٹر نہ اَنت-
پرواہ نیست- من ءَ اے مُلک ءُ زبانی سر ءَ کُنّت نہ کنت- بلے مئے کسانیں مُلک ءَ (مشکت) ءَ کہ کول ء رجیت بالن ئیگ ءَ شُمئے عمان مئے کیرلا ءَ چہ ھم کستر اِنت-
نوں کائے بُنگپّ ءِ نیمگ ءَ مئے مشکت ءِ توک ءَ کڑک چاہ آنی دُکان چہ مئے مُلکی مردماں گیش اَنت- پد ءَ ھمے کڑک چاہ آنی دُکان ءَ اگاں شُمارا سِتک ءُ باور کنت- بیست ءُ پنچ کِسم ءِ چاہ بھا کنگ ءُ ورگ بیت-
ھرچ کِسم ءِ چاہ کہ من ءَ پہ دل یات اِنت- من ھماھانی پجّار ءَ شمئے دیم ایر کن آں-،،
کڑک چاہ، کڑک زاپرانی چاہ، کڑک ھیری چاہ، کڑک زنجبیلی چاہ، کڑک مسالا چاہ، کڑک کشمیری چاہ، کڑک لیمبو چاہ ءُ کڑک سبز چاہ،،
1- کڑک چاہ:- وتی منّاں یک چاھے کہ اے چاہ سکّ بَز بیت- بزاں چاہ ءِ پُشت ءَ اگاں شُما گلاسے آپ مہ ور اِت- گڑا چاہ چو لھڑ داتگیں ھیکاں شُمئے گُٹّاناں بَد ایت-،،
کڑک چاہ، چہ ناکو احمد پٹیل ءَ ھتم، ناکو احمد ءَ ھردے کہ وتی چُلّ ءَ کڑک چاہ گْراستگ گڑا آئی چکاّسگ ءِ ھاتر ءَ کوپے چاہ چُلّ ءِ دیوال ءَ جتگ ئےِ ءُ پد ءَ چار اِتگ ئےِ کہ اے چاہ چنکس وھد ءَ ءُ کجام گُشادی ءَ چہ دیوال ءَ بیرو کنت اِنت-،،
2:- زاپرانی کڑک چاہ:- اے چاہ ءِ ھمے زور مان کتگیں زاپران شُمارا (گوادریاں) آسکانی ھوٹل ءِ ورگ گْراد لالا گُل خان ءِ ترانگ ءَ گیج اَنت- آ چو اے وڑ ءَ کہ شُما باریں ھیال کتگ کہ ناں، بلے ھردے ما آسکانی ھوٹل ءَ نارُشتے ءِ آرڈر داتگ گڑا الّم ءَ مئے نارُشتانی توک ءَ یک ناں یک بلکیں یکّے ءَ گیش وزمو جتگیں مِیدانی ٹالے ناں ٹالے زلور مئے چماناں کپتگ-
اے زاپرانی چاہ ھمیکہ دل ءَ بَد کن اَنت، کہ لالا گُل خان ءِ مِیدانی رنگ ءَ جَن اَنت-
یکرندے ما کہ نارُشتانی توک ءَ مِید نہ دیست گڑا ما جُست کُت کہ لالا! زاناں نادراہ اِنت کہ نارُشت دگے یکّے گْراستگ اَنت؟ گڑا مارا گُشت اِش کہ ناں لالا چُٹی ءَ وتی مُلک ءَ بزاں سواد ءَ شُتگ-
3-ھیری کڑک چاہ:- اے چاہ من کہ پیسر ءَ وارتگ- گڑا من ءَ وشّ ھم بیتگ اَنت- بلے ھما اِنت کہ من وتی کارمستر پُرن سنگھ جُست کُتگ کہ سَر! ترا مُدام ھیر دپ ءَ اِنت ءُ جاھگ ءَ ئے پرچا؟ گڑا آئی ءَ من ءَ پسّو دات کہ اگاں من گند ئے ھیر مہ جاھاں گڑا من دپ چو گیتّ ءِ پیم ءَ بُوہ کنت- پمیشکا من ھیرے ھیرے جاھان کن آں-،،
بلے منی جند، ھیری کڑک چاہ ءِ آرڈر ءَ چو اے وڑ ءَ بنگالی کارھندہ ءَ دنت اِنت-
دیشی! من زان آں شُمئے گْور ءَ دو ترمس اِنت یکّے ھمے جاپانی پیلّ چاپ اِنت کہ ایشی ءِ توک ءَ داں ھپتگے ءَ چاہ بہہ سرت نہ بنت- من ءَ اے ترمس ءَ چہ چاہ مہ دئے کہ چاہ یے کْوھن اَنت من ءَ مرچیگیں بلکیں انّیگیں چاہ بہ دئے، سُتکگ تئی سر ءَ تو سد پیسہ گیش بہ زیر،
پد ءَ من اے ھیری چاھاں ایوک ءَ بُوہ چِن آں پرچا کہ یکرندے من ءَ پشّانک ءَ سکّ بے وار کتگ اَت ءُ منی باتن ھیداں چہ گیش گوں لِمپاں مینچیل اَت- ءُ ساھت ءَ منی استاد عیسیٰ گل ءِ فون ھم آتکگ اَت- گپّ گپّ ءَ آئی ءَ من ءَ گُشت- شیتان! تو مرچی پورو اِبّوک ھَر گاڑی والا ءِ گیگاناں گرگ ءَ ئے- من آئرا پسّو دات کہ استاد! من کسّی گیگانی نیاں، من ءَ پشّانک ءَ بے وار کتگ-،، گڑا آئی ءَ درّائینت- کہ اے وَ مزنیں نادراھی یے نئیں بلکیں نادراھی ءِ ھساب نہ اِنت- تو چو کن کہ بالڈی یے آپ گرم بہ کن بلے بچار گرمیں آپاں جان نہ شود ئے کہ تئی جان ءِ پوسٹ بہ لِڑ اِیت، ھمے گرمیں آپاں بہ زیر ءُ لوگ ءِ دل ءَ بہ بند پد ءَ چِلّیں اگاں نُنّکی مِسی ئیں رَلّی یے بیت چدو شَرّ تِر اِنت، بہ زیر پد ءَ شیر چاپ ھمے ٹائیگر بام ءَ گوں گَڈّی ایں لنکُک ءِ سرا آپانی توک ءَ مان بہ کن- بلے اگاں تو ھمے بام ءَ گندئے شیر چاپیں چپسُک ءَ ھم آپانی توک ءَ مان بہ کن ئے گڑا اے درمان کمّو گیشتر زور جَن اَنت- پد ءَ پنچ ءُ دہ مِلٹ ءَ وتارا باپ بہ دئے، گڑا بچار! پونز ءِ ھوری ءَ تئی نود ءُ نوھیں ٹُنگ اگاں بچ نہ بیت اَنت- گڑا من ءَ وتی استاد مہ لیک ءُ منی بدل ءَ عابد آسکانی وتی استاد بکن ، من اَنچُش کُت ءُ اَنچُش بیت،،-
ھمے واست ءَ بلکیں ھمے تُرس ءَ من ھیری کڑک چاھاں بُوہ چناں، کہ ھما پیسریگیں پشّانک من ءَ گپتگ مہ پتائیت-،،
4-کشمیری کڑک چاہ: اے چاہ ءَ زاناں چنچُک بستہ، بادام ءُ کاجہ ءُ بگر بدار مان اِنت- اے چاہ ءِ آپ ھمے چیزانی توک ءَ ھُشک بنت اَنت-،، کول ء ھپیز لال ئیگ ءَ بسکوٹاں چاہ وارتگ اَنت-
من اے چاہ ءَ جان محمد دشتی ءِ یات ءَ ور آں پیسر ءَ کہ گچین کاری ءُ سیاست ءَ ساری واجہ دشتی ءَ مشکت ءَ چَکرّ چَکرّے جتگ، کدی من ءُ ھاسل جان ءُ کدی من گوں ڈاکٹر بیزن ءَ واجہ ءِ چارگ ءَ شُتگ آں، گڑا آئی ءَ مارا بستہ، بادام ءُ کاجہ چارینتگ- ھردے کہ آ دمانے ءِ واست ءَ دومی کوٹی ءَ پہ کتابے ءِ آرگ ءَ شتگ، گڑا من وتی دوھیں اربی کندورہ آنی کیسّگ چہ ھمیشاں سرّیچ کُتگ اَنت-
پرچا کہ مئے گْور ءَ کسّ بستہ، بادام ءُ کاجہ پہ زَرّ نہ گریت ءُ نہ وارت اَنت-،، مارا سئیں بیلانی ورگ گران ءَ کَپ اَنت-
ھمیکہ من ءَ کمشیری چاہ وشّ بنت،
5: کڑک زبجبیل چاہ- اے چاہ ءَ یکبرے من شُمارا چو اکبر موال ءَ سرپد کن آں، داں شُما بزان اِت کہ زنجبیل چی یے ءُ پائدگ ئےِ چی اَنت- اکبر ءِ نام من پمیشکا گپت کہ آئی ءَ ھردے کہ مارا ھندوستانی تامُر پیش داشتگ گڑا یک یک لبزے ءِ مانا ءُ بزانت مارا گُشتگ اَنت ئےِ، “چْوشکہ یک تامُرے ءِ تہ ءَ جنکّے کَور ءَ جان شودگ بیت، گڑا شادویے جِنکّ ءِ گُدناں دُزّ ایت ءُ برگ ءَ لگّ ایت- جنکّ ءِ چمّ کہ شادو ءَ کپتگ اَنت-آ گش ایت,, بندر کا بچّہ میرے کپڑے واپس کرو،، ھمے دمان ءَ اکبر موال مارا گُش ایت، بندر بزاں گُرک ءَ گش اَنت- ما نوں چمّ ء وت چارگ ءَ ایں کہ شادو جنکّ ءِ گُداں برگ ءَ اِنت-،، بلے ھیر! من زنجبیل ءَ شُمارا آئی ءِ ھساب ءَ سرپد نہ کنائیناں، پرچا کہ من وَ زاناں زنجبیل بلوچی ءَ سُنڈ ءَ گُش اَنت-،، اے زنجبیل ءَ من وت نزاناں پرچا اے بنگالی کڑکیں چاھانی توک ءَ مان کن اَنت؟ پرچا کہ سُنڈ وَ نارُشت ءُ بٹّ ئےِ سامانے، ھمے واست ءَ من انگہ اے چاہ دپ نہ جتگ کہ منی دپ بسوچ ایت-،،
5- مسالا کڑک چاہ، چاھے کہ بہ بیت گڑا
مسالا چاہ بہ بیت- ایشی ءِ ورگ ءَ شُما سیر نہ کن اِت- من گش آں اگاں اے چاہ ءَ گوں جان ءَ بشود ئے انگت بسّ نہ اِنت- ایشی ءِ وتی یک تام ءُ لِذّتے بلے ھاں! اے چاہ ءَ مہ سُرک اِت کہ ایشی ءِ توک ءَ مسالا بزاں بزار مان اِنت- اگاں ایشی ءِ مزا ءَ زیرگ لوٹ ئے گڑا اے چاھاں جاھان ءُ وران کن ئے- شُمارا ایشی ءِ مزا رس ایت- ھردے کہ دنتانی تہ ءَ اے مسالاآنی ٹُکرّ پسّ اَنت ءُ شُما گوں کُچکّی لِلک ءَ ایشاناں چُرنڈان ءَ کشّان کن اِت- ھر یک مسالایے ءِ وتی یک تامے شمارا سما کپ ایت-،،
لیمبو کڑک چاہ :- چوناھا منی ھیال ءَ واجہیں ھُدا اے چاہ مردین زات ءِ واست ءَ جوڑ نہ کتگ، بلے نزاناں پرچا اے چاہ ءِ زیرونکاں من کہ گنداں ریشّ ءُ بروت ساھتگیں لھتے ارب اَنت گوں وتی رنگ رنگی یے کندورہ ءَ اَنچُش اے چاہ ءِ سر ءَ کپتگ اَنت- گُش ئے زاناں بینگ ءُ آئی مگسک-،،
مارا باء اِے لیمبو کڑک چاہ ءِ ورگ ءَ بیزار انت-،،
6- سبز کڑک چاہ :- اے چاھے نہ اِنت، تھلگے، بزاں یک اَنچیں درمانے کہ شُمئے گیشیں ھرامیں وارتگینانی پیگّ ءُ گوشتاں آپ کنت اِنت-،،
منی جند چوناھا ھمک روچ یک یک سبز چاہے ھمے لالچ ءَ وارت کہ بلکیں منی وزن آپ بزاں کم بہ بیت- بلے ھرام بات کہ منی جند ءِ وزن ءَ سوچ چمپلانی وزن ھم تُشے کم نہ بیتگ-،،
بلے ھاں! اے چاہ پورو یک جتائیں مزایے دنت اِنت- آ مزا ایش اِنت کہ شمئے لُنٹاں اَنچُش ھُشک کنت اِنت- گُش ئے زاناں شُما عمران هاشمی اِت ءُ اے سبز چاہ ملائکہ شراوت انت-،،
اے بیت اَنت- کڑک چاھانی توسیپ اگاں چاھے کارے پَشت کپتگ گڑا زھر مہ گِر اِت کہ ائید اِنت- ءُ وتی ھَکّاناں پھل بہ کن اِت-،،