“سْیاھگ”
 گپور درمُلکی
 مرد نادْراہ اَت. سیاہ تپءَ گپتگ ات .بازار ءِ مردماں دیوان کتگ ات .مرد ءَ کمبل پرداتگ ات ءُ .ھرچ مردمے کہ آتک. یک شورے دات ئِے
 “بابا اشیءَ ڈاکٹر ءَ براِت”
 دگہ یکے آتک
 “بابا اے ڈاکٹری جنّے نہ انت اے نیکراھی جنّے اشیءَ نیکراھیاں بَر اِت”
 دگہ یکے آتک
 “اناں اے ھکیمی جنّے “
 لوگ ءِ مردم بزّگ وت سَک دل سیاہ اِت اَنت.
 ھر کَس ءَ کہ گپے کُت اے بَزگاں ھما گَپ زُرت. برت پہ نیکراھیاں , ڈکٹراں بُرت بلے ھچ تَپ نہ سِست. اپو برت اِش پہ ھکیماں. بلے اے تپ ھچ نہ سِست .ڈاکٹر ءَ اِش کہ بُرت گڑا ڈاکٹر ءَ لھتے سیچِّن جت. لھتے جوشُکی گولی دات. گڑا اے سوچناں بھتر کت. ڈاکٹر ءَ گوشت کہ شما وَ اے کُشتگ ءُ نوں آؤرتگ. اے بَزگ سَک کمزور انت. اشیءَ لھتے سروپ پرتکال بدے اِت ئِے. شَر بیت. اشی ءِ جانی زھکت ھلاس انت .
 شَر واجہ انچوش کنیں بلے ناں اودءَ لوگءَ شت انت.شَپ کہ بوت. پد ءَ بازار ءِ مردم آتک انت
 “ھاں چون ئے؟”
 “مرچی بھترُک بوتگاں بلے بزان وش وش نھاں”
 “من گوشتگ ترا کہ اے ڈاکٹری جنّے نہ انت شما اشیءَ بابا نیکراھیاںَ بَر اِت”
 “شَریں نیکراھی است کہ یک ءُ ٹک انت”
 “کج انت؟”
 پلان میتگ ءَ اِنت”
 “شَر بیا رویں”
 مرد برت اِش پہ پانگ ء نیکراھی ءَ.
 نیکراھی ءَ کتاب پچ کت.
 “اے بابا شپءَ راہءَ بوتگ. ایشیءَ جنّی چُکّے لَگت کتگ. ایشی ءِ الاج وھد زیر ایت بلے شَر بیت. اے َتاویزاں ھپت پوش ءَ بگراتءُ ھپت رنگ ئِے کن اِت, نادْراہ ءِ گور ءَ اش بدے اِت”
 شَر واجہ.
 نادْراہ پد ءَ لوگ ءَ اتک لھتے تاویز چیر سوچگی ءُ لھتے کل کنگی ملاہ ءَ داتگ اَت . بلے اے بیچارگیں مرد ءِ نوں گُٹ تاویز ندارگ ءَ ات. گُٹ ءَ بل لوگ ءِ دیم کمبانی تل چہ ملائی تاویزءَ پُرّاِت اَنت. بلے اے تَپ انگت نہ سَِست.
 پدءَ شَپ بوت بازار ءِ مردم اتک انت
 “ھاں چون ئے؟”
 ” من بھتر نھاں ھما آں کہ پیسرءَ بوتگاں. بلے من کہ ڈاکٹر ءِ دواھاں وراں کمُک بھتر باں بلے من ءَ اے تاویزاں کہ دوت دیاں من گنتر باں”
 “من زانت ترا ملائی جنّ گون نیست ترا ھکیمءِ الاج لوٹ ایت. یک ھَکیمے ھست کہ اے مرد بزاں ساہ ماں نہ کنت دگہ درستیں چیزانی الاج ءَ کنت.”
 کجا اِنت؟
 “پلاں میتگ ءَ اِنت.”
 “باندا روان!”
 باند بوت, بَزگ برت اِش پہ ھکیم ءَ. ھَکیمءَ مرد ءِ چَم لِیپُّڑینت اَنت. دپءُ مَپ, گوش موش ئِے چاریت اَنت.
 “اے شما ساریءَ بُرتگ جاگھے؟”
 “ھَو واجہ ما ڈاکٹر, ملا, میّا, تبیب, ھچ نہ اِشتگ. بلے مارا ھالءَ گپتگ کہ تو شَریں ھکیمی یے ما نوں پانگ ء تو اتکگیں.”
 ھکیم ءَ جت بچکندگے
 “نوں ھچ پکر مہ کن اِت. منی دستءَ کپتگ.اے وَ ھچے نہ انت من مَستریں بیمار الاج کتگ اَنت. شما اے ٹَگیں نیکراھیانی کرّ ءَ مہ رواِت. اے بس زر پچگرانت. یکے اے ڈاکٹر ھاک پُر نہ زان انت. اشان چار کتاب ونتگ انگریزی مردماں رد دے اَنت”
 ھَکیمءَ لھتے دَوائی دات. زیرُّکی بار,سیاھیں اسپنتان لھتے جَکو بور کہ اشان بْور تو جلدی وش بئے.
 مرد لوگءَ آتک. بلے اناں مرد روچ پہ روچ گنتر بوان بوت .بلے شَری ءِ نامءَ نَزانت.
 ھیر پدءَ شپ اتکَ. پد ءَ دیوان بوت. شیر چاہ اتک, چلیم اتک, مرچی ڈُھلی اوں اتک اَنے. مرد نارگ ءَ اَت, ڈُھلیاں ڈُھل جت, مرد ءِ سرءَ نہ سَگ اِت, لھتے گپءُ ھبر ئِے کت. پد ءَ ھمے دیوان ءِ مردماں گوشت کہ
 “بابا اے مردءَ جنّے گوں. پرچا کہ ڈُھل مرد ءِ پُٹاں پاد کنگءَ انت. بلے اے ڈُھلی شَر ڈُھل جنگَ نَزان انت”
 بلے اے دیوان ءِ گپاں مردم ءَ انچوش مار اِت کہ گوش ئے اے وش نہ اَنت کہ اے مرد وش بہ بیت .
 پرچا ساری ءَ اے بازارءَ چوشین دیوان نیست اَت. مرچان نوں دیوان گرم انت .چاہءُ چلیم گپءُ مجلس پدا ڈُھل ئِے کش ءَ اِنت.
 مرد پد ءَ تپءَ رُپت. بلے اے بری پہ گْوھر لبجگءَ لَگ اَت. زاہ ءُ بد کنگ ءَ لگّ اِت. یکے ءَ درّائینت
 “من چے گْوشت سازءَ گپتگ بابا براِت ئِے واجہ نیکراھی پلانی کِرّءََ.”
 بلے نوں دیوان سے ٹولی اَت. لھتے گوشگ ءَ اَت کہ ملا ھچ نہ زان اَنت. لھتے ءَ گْوشت کہ ھَکیم ھاک ءُ پُر نَزان انت. لھتے ءَ گوشت نوں ڈاکٹر ءَ بِلّ اِت.
 نادْراہ ءَ اے وت من وت جاکءُ کوکّار ءَ دیست اَنت. مرد نوں زرد ترّتگ اَت. مرد زَرد زَرد چوں ھَلکدار ءَ اِنت. بلے بَزگیں ڈاکٹرءَ گوشت کہ تاگت ئِے ھلاس انت. ورگ ئِے بدے اِت. بلے کس ءَ اے گپ گوش نداشت.ھمے دیوانءَ لھتے سَنگت شَرّیں ھم ھست اَت. اے پہ چاہ ءُ چلیم ءَ نیاتکگ انت. بس پہ دلءُ ستک نادْراہ ءِ چارگ ءَ اتکّگ اِت اَنت.
 اے نادْراہ ساہ نوں سِدءُ بیدءَ اَت.
 بلوچی سیاھگ ءُ راست نبیسگ چوش ھمے نادْراہ ءَ اِنت .ساہ ئِے نوں پونزءَ اتکگءُ سَر انت. بلے ھر کَس کَیت وتی شورءَ دنت بلے دْراہ کنگ ءَ کس دیم ءَ نہ رَوت. باید ملا ڈاکٹر ھَکیم درست یک بہ بنت اے نادْراہ دْراہ بہ کن انت. بلے اگاں اے یک نہ بنت گڑا 66 سال انت اے جیڑہ چہ مئے سر ءَ نہ چُٹّ اِتگ. انگت ھم چُٹّگ ءِ گُمان نیست. نیکراھی گوش انت کہ ڈاکٹراں سائنس ونتگ ما ایشاں نہ منّیں. ھَکیم گوش انت اے ڈاکٹر ءُ ملاہ ھچ نزان انت. ڈاکٹر گوش انت کہ ملا شَر اَنت بلے ملا جاھلی کن انت. بلے انگت ڈاکٹرانی سوچن دردے بَُورانت بلے نیکراھیانی تاویزاں بس گوٹءَ کن ءُ ھچ. اگاں نیکراہ پہ نیکین نیتءَ تاویز ءُ بند بہ کن انت دردے پہ دو بیت .
 منی گپانی مراد ایش انت کہ بلوچ ءُ بلوچی سیاھگ ءُراست نبیسگ ءِ جیڑہ اگاں اے وڑ ءَ بہ بیت گڑا پد ءَ گَپ ھما بیت کہ پلانیءَ لھتے کتاب نبشتگ کتگ ات. بلے مَرگءَ موہ نہ دات اگاں مرگءَ موہ بدات اِنت سیاھگ راست بوتگ اَت. شَر آ ھلاس نوں ھدامرزی بوت بلے ھمے زندگیں کہ است اَنت زاناں اے لوٹ انت پدا نوکین پَد ریچ ھمے گپاں بہ جنت؟
 من گوشان اے زبانءِ جیڑہ انت اے جیڑہ باید گیشینگ بہ بیت .واجہ سیدءَ کِشک مارا پیش داشتگ رَوگ مئے کار انت.
 مرچی مئے راج ءَ شَریں ادیب زانت کار دانشور است باید بہ نند اَنت. اے جیڑہ ءَ ھلاس بہ کن اَنت کہ دیوان ءِ شیرچاہ وار بَزگ یک کاریءَ برو اَنت.
 باید کہ روچ دراتکی بلوچستان بگر تاں روچ ایرشتی بلوشستان ءِ ندکار, زانتکار ءُ زبان زانت یک مُشت ءُ ھم دیوان بہ بنت اے جیڑہءَ ھمدا ھلاس بہ کن انت. اے زمّہ واری باید واجہ ڈاکٹر ناگمان، واجہ اے آرداد، واجہ آبدآسکانی، واجہ گوس بھار، واجہ تاج بلوچ،واجہ زیا بلوچ،واجہ سدیک آزاد، واجہ مجیب ولی، واجہ مھمد ازیزی، واجہ میجر مجید ،واجہ ڈاکٹریاسین شوھاز بلوچ،واجہ الی جما زامرانی،واجہ نزرت استور ، واجہ منیر مومن ،واجہ منزوربسمل ،من گوشاں ھرچ زبان زانت ءُ ندکارے ھست یکجا بہ بنت اے جیڑہءَ شَر بہ کن انت .پرچہ من گندگاں کہ زبان مرچاں ٹولی جوڑ بوتگ لھتے گوش ایت کہ سید ءِ رھبند شَر نہ انت.
 واجہ شھید سباہ ءَ گوشتگ کہ درستیں آباں بزیر اِت. باز گوش ایت کہ سید ءِ سیاھگ بس پہ مکرانءَ جوڑ بوتگ. لھتے گوش ایت کہ رومن نبشتگ بہ کن اِت کہ اے آب مئے نہ انت.
 زاناں رومن کجا مئے آب انت؟ بلے ھیر.
 منی گَپ ایش انت کہ وتی زند ءَ اے جیڑہ ءَ شَر بہ کن انت اے وڑ مہ بیت کے شمئے لوٹوک باندا پد ءَ بگْوش انت. واجہ پلانی ءَ گوشتگ زبان ءَ اے وڑ نبشتگ کن اِت. اے نادْراہ نوں بَزگ مرگی انت. پد ءَ من گوشاں ڈاکٹر, نیکراھی, ھَکیم, دیوان ءِ نشتگیں ءُ ڈُھلیاں بزورت اِت. اگاں ھمراہ بوت اَنت اگاں نہ بوت اَنت. بلّے ڈُھل جن انت داں کہ دم بہ براَنت. بلے اے کار ءَ بہ کن اِت. مَیل اِت کہ پد ءَ بے بلاہ دگہ پنجاہ 50 یا 60 شست سال پہ زوال بہ گْوز اِیت.
 بلوچ بلوچستان بلوچی زبان زندگ بات