باران کوہءِ دراجیں رِد چہ کراچی ءِ گوریچان(ملیرءُ گڈاپ)ءَ بنگیج بیت داں گنداوگءُ خضدار ءَ روت۔ ھمے کوہءِ ردءِ تہا یک جاگہے ھست کہ مروچاں آئیءَ “گورک ھِل” گُشنت۔ بُندرا اے نام “گوارک(گۍ،وا،رَک) “اِنت۔بوت کنت کہ “ھِل” چہ ”ٹُل”ءَ زورگ بوتگ ۔ اے یک کوہی ٹُلے کہ اودا گوارک(چہ آزمانءَ رِچوکیں برپ/بوَر)گواریت۔اے ھما دمگ اِنت کہ رندءُ لاشار وت ماں وت مان اتکگنتءُ داں سی سالءَ ایشاں گوں یک دومیءَ جنگ دات۔ اے کوہانی نیاما ھمے دوئیں ٹکانی بازیں کبر ھم ھست اَنت۔ اے کبر چہ کراچیءِ گوریچانءَ بنگیج بنت (چریشاں بازیں کبر بحریہ ٹاؤن ءِ ٹکٹرءُ بلڈوزراں گوتکگنت)داں سیبی ءُ ڈاڈرءَ رونت۔ انگریزءِ دؤرءَ ھمے کوہستگءِ مزنیں بہرے ءَ سندءِ تہا ھوار کنگءَ یک قصہے سازگ بوت۔پہ آ قصہءِ راست کنگءَ دلیل پکار اَت گڈا ایشاں چہ رند-لاشارءِ جنگءَ بیران بوتگیں سروکے ءِ(گیشتر گمان ھمیش اِنت کہ لاشاری سردارےءِ) کبرءِ بابتءَ مشہور کت کہ اے کچکی کبرے۔ آ قصہ چوش اِنت:
”چہ سِندءَ یک مردمے شُت ءُ کوہستگءَ یک مردمےءِ کِرا وام ئی زُرت ءُ وامءِ بدلءَ وتی کُچک ئی رہن کت کہ وپاداریں کُچکے اَت۔ یک روچے وام دیوکءِ لوگءَ دُزآتکنت بلے کُچکءَ دُز بے سوب کتنت ءُ دُز جستنت۔ مالءِ واہندءَ پگرجت کہ اے کُچکءَ منی ھمنچو مالءُ دولت چہ دُزاں رکینتگ کہ منی داتگیں وام ھچ ھم نہ ینت۔ آئیءَ کُچک اجازت دات کہ برو وتی واہندءَ، چہ منی نیمگا تئی واہندءَ وام پہل اَنت۔ آئیءَ ھمے درستیں ھبر یک کاگدےءَ نبشتنتءُ کُچکءِ گُٹ ءَ بست۔دومی نیمگا کُچکءِ واہندءَ زر مُچ کتنت ءُ درکپت کہ من رواں وتی واماں دیاں ءُ کچکءَ کاراں ۔یک جاگہےءَ کہ رسِت آئیءَ دیست کہ کُچک پیداک اِنت ،کُچکءِ واہندءَ کُچک ھکل کتءُ گشت کہ پٹ اِنت ترا تو تتکگ ئے!۔ گوں ھمے پِٹءَ کُچک مُرت۔رندا ھمدا ھما کُچک کسارت کنگ بوت”۔
ھمے قصہءِ بنیادءَ ھما بلوچ سردارءِ کبر ”کُتے جوقبر”مشہور کنگ بوت۔ھمے جاگہءِ بابتءَ انگریزءَ اے سُہل(فیصلہ) کت کہ چوشکہ کُچک سِندئیگ اِنت پمیشکا اے دمگ سِندءَ ھوار کنگ بہ بیت ۔
راج ءِ سروکاں اے زانگ لوٹیت کہ نام تئی مِلکت ءَ پدر کنت، اگاں نام تئی نہ انت بزاں مِلکت تئی نہ انت، ھرکسے کہ رِپکءَ زانت مِلکت ھمائیگ اِنت۔بلوچ سروکانی تہا ھمے بود بہ بیت کہ آ کوہنیں ناماں پٹپول ءُ شوہاز بہ کننتءُ پدا رواج بہ دینت۔چوناہا بازیں جاگہانی نام بدل کنگ بوتگنت ھمے دمگءِ یک دو جاگہانی کوہنیں نام کہ اے لبزاں نبشتہ کنگءِ وہدءَ منا گیر آیگنت آ چوش اَنت:کھیرتھر(کوہستگے کہ کراچیءَ بگر داں سیبی روت) ایشیءِ کوہنیں نام “کوہ باران” اِنت ۔ ھمے کوہستگءَ یک کؤرے دنیگاباران ءِ نامءِ سرا اِنت۔ گورک ھِل،”گ وارک ٹُل”۔ کرچاتءِ نام بُندرا”کل چات” اِنت۔ امرڈنڈ ،ھمّل آپدار(ھامون) اِنت۔”حون دان” بدل کنگ ”ھنی دان”ایرکنگ بوت۔”کلمتیانی لٹ” بدل کنگ” کرمتیاڑیں لٹ” ایر کنگ بوتگ۔
(نامور ماہر آثار قدیمہ ڈاکٹر کلیم اللہ لاشاری کا کہنا ہے کہ یہ قبر قدیم دور میں تعمیر کی گئی ہے جس کو دیگر کلاسیکل قبروں کی طرح پتھروں سے بنایا گیا ہے، یہ قبر ایک پہاڑی پر واقع ہے جہاں تک رسائی آسانی سے ہو سکتی ہے جس سے معلوم ہوتا ہے کہ یہ قبر کسی معتبر یا سردار کی ہے۔۔۔ ریاض سہیلبی بی سی اردو ڈاٹ کام، کراچی ) 29مار چ 2018