بلوچی دستونک (ازم ءُ بن گپ )۔
رحیم بخش مہر۔
بلوچی عہدی شاعری کہ وتی اولی دَور ءُ زمانگ ءَ ذگریں بلوچی رنگ ءِ تہا ات، نوزدہمی کرنءَ
چہ فارسی ءُ عربی زبانءَ اثر مند بوت۔ اے دور ءُ باریءِ شاعریءَ را مُلّائی عہدءِ شاعریءِ نامءَ یات کنگ بیت۔
اے عہدءِ گیشتریں شاعر وانندگ اتنت ءُ آیاں ماں عربی ءُ فارسی زبانءَ علم دربرتگ ات۔ بلوچی عہدی شاعریءِ اے دومی دئورءَ اے نوکی المءَ دیما اہتگ ات کہ ۔۔۔۔۔ فارسی ءُ عربی لبزاں بلوچی شاعریءِ تہا جاگہ کت ءُ پدا بلوچ چوشکہ نیگراہی مردم اتنت پمشکہ آہاں وتی لچہءِ بنداتءَ پاک نازینک(حمد) ءُ وزبت(نعت) ءُ منقبت،خلفاء راشدین ءُ اولیاء اللہ ءُ بزرگا نِ دین ءِ توصیفءُ ستا کرت کہ عہدی شاعریءِ اولی دورءُ زمانگ ءَ گندگ نہ بیت۔دومی ایش کہ فارسیءِ تہا داستان امیر حمزہ، جنگ نامہ حضرت علی، قصہ ورقا گلشاہ ءُ چشیں بازیں چیزاںچہ وہدے بلوچ آشنا بوتنت تہ آیاں ہمے رنگیں لچہ گوٛشگ بنا کرت کہ وت بلوچی شاعریءِ تہا نوکیں تہرے ات ، اے وڑیں شاعریءَ بلوچ بنگپی جہتءَ اسلامی لچہ، پیگمبری لچہ ءُ کتابی لچہ گوشت انت۔اے زمانگءِ شاعریءِ تہا کارمرز بوئوکیں چہر ،شبین ءُ تلمیح فارسی ءُ عربی رنگءِ تہا انت ، قرآن، حدیث ءُ اسلامی تاریخءِ بازیں واقعہ اوں ہمے زمانگءَ بلوچی شاعریءِ بہر جوڑ بوتنت۔
اے دراہیں چیز نقّالی صورتءَ دیما نیاتک انت بلکیں ہما زمانگءِ شاعراں اے توامیں چیز ساچشتی کردءِ پدا ارتقائی درچءَ بلوچی شاعریءِ بہر جوڑکت انت کہ ایشانی وانگءَ مردمءَ ہچ وڑیں وت گڑی ءُ ترپلیءِ سما نہ بیت۔ ایشیءِ سوب بگندئے ایش بہ بیت کہ اے دئورءَ لہتے انچیں نام بلوچی شاعریءِ تہا دیما اتک انت کہ آ ابرمی ازمکار اتنت ءُ آہاں وتی ساچشتی زور ءُ توانءَ گوں اے توامیں کارپدءَ را ازمی بنیاتءَ دیمروی دات۔دومی ایش کہ ’’ آ وہداں شاعریءِ شرّیءِ کیلو ہم ہمیش ات کہ آئیءِ توکءَ فارسی گپ گیش مان بہ بیت ‘‘۔
بلوچی دستونکءِ اولی شاعر بابا ملنگ شاہ انت (۵۴)وہدے آئیءِ شاعریءِ سرا اے زبانانی اثرءِ تپاس کنیں تہ آئی شعری درشان ءِ تہا تچکءَ اردو شاعریءِ رنگ گندگ ءَ کئیت۔ ملنگ شاہءَ پد اے سلسلو کسانیں مدتےءَ مہتل بیت وہدے نوکیں شاعریءِ بن حشت ایر کنگ بوت تہ سری مردمانی تہا میر گل خان نصیر ، محمد حسین عنقا، آزات جمالدینی ، عبدالحکیم حقگو ، عبدالرحیم صابر ، دوست محمد بیکس، اسحاق شمیم، محمد حسین عاجز، محمد قاسم ہوت ، سید ہاشمی ، مراد ساحر ءُ دگہ بازیں نام بلوچی شاعری حاص دستونکءِ دیمروی ءَ وتی کردءَ ساز انت ، چوشکہ اے دستونکءِ بنداتی زمانگ بیت پمشکہ مارا اے شاعرانی گوٛرا اردو ءُ فارسی ءِ اثر تچکءَ گندگ کاینت۔
بلوچی نوکیں شاعریءِ بنداتی شاعر بلوچیءِ نیمگءَ دلگوش دئیگءَ پیش اردو ءُ فارسی زبانءِ تہا وتی حیالانی درشانی کنگءَ اتنت، ایشانی تہا میر گل خان نصیر ، محمد حسین عنقا، اسحاق شمیم ، دوست محمد بیکس ءُ ایندگہ گیشتریں شاعر بلوچی شاعریءِ نیمگءَ آئیگءَ پیش اردو ءُ فارسی زبانءِ تہا شاعر ی کنگءَ اتنت، دومی ایش کہ اے گیشتریں شاعراں علم اوں ہمے زباناںدربرتگ ات، بلوچی زبانءِ تہا نویسگءِ رواج اوں نیست ات، ہمے سوب انت کہ وہدے اے شاعر بلوچی شاعریءِ نیمگءَ دلگوش بوتنت تہ ایشانی علمی ءُ فکری پژدرہ اردو ءُ فارسی زبانءِ اثرات است اتنت۔
٭٭٭٭٭٭٭٭٭٭٭٭٭٭
زُرتگ چَہ ھیبتان عمر ءِ ایف بی وال ءَ