واجہ جان محمد دشتی ءِ
 ” بلوچی لَبز بَلد”
یک زُبانے ءِ بابت ءَزانگ ءِ ھاتر ءَ آئی ءِ راجدپتر ءِ زانگ الّمی اِنت ءُ راجدپتر ءَ ابید زُبان ءِ لَبز ءُ گالانی باروا آژنائی دو ہمینچو۔
 ءُ لَبز ءُ گالانی شوھازگ ءَ ھما شیدائیں سر در کپنت کہ آھاں گوں وتی ماتی زُبان ءَ چہ دِل ءَ مہر اِنت ءُ زُبان ءِ کار اگاں سائینٹیفک بُنیادانی سرا بیت تہ آ راج ءَ گیشتر پائدگ دات کنت ءُ دیر مانوک ہم بیت۔
 لَبز بَلد زُبانانی دیمرئی ءُ آھانی گال ءُ لَبزانی پہریزگ ءَ بلائیں کِردے ادا کنت۔تنی وھدی ماں بلوچی زُبان ءَ لہتے بلوچی لَبز بَلد چاپ بُوتگ اَنت پہ بلوچی زُبان ءَ گراں بہائیں گنج ءُ گوھر لیکھگ بنت۔بلئے ھمے زُوتاں کہ چہ بلوچی اکیڈمی کوئتہ ءِ نیمگ ءَ واجہ جان محمد دشتی ءِ ” بلوچی لَبز بَلد” (دومی چاپ) کہ چاپ ءُ شِنگ بُوتگ پہ بلوچی زُبان ءُ لَبزانک ءَ یک گنج ءُ مڈّی یے ءَ کمتر نہ اِنت۔ اے لَبز بَلد اوّلی رند 2015 ءَ چاپ بُوتگ ءُ 2017 ءَ دومی رند ءَ چاپ بُوتگیں لَبز بَلد گوں بازین لبزانی گیشی ، آھانی معنا ءُ بِزانت ءُ گیشیں گیشواری ءَ جْوانیں وڑے ءَ چاپ ءُ شِنگ بُوتگ۔گوں جْوانیں سرتاک ءُ پلگاریں کاگد ءَ چاپ بُوتگیں اے کتاب ءِ نہاد ایوک 500 کلدار اِنت کہ اے گْرانی ءِ زمانگ ءَ پہ ہمک وانوک ءَ ارزانی ءَ دست کپت کنت۔
 لبز گنج ءِ ارزشت ءُ آئی ءِ کار پہ زُبان ءَ چے بُوھگ لُوٹیت ؟ اے باروا واجہ جان محمد دشتی وت نبشتہ کنت کہ “لبز گنج ءِ کار ایش اِنت کہ آ ، لبز ءِ اصل رُوھ یا آئی ءِ معنا ءُ بِزانت ءَ پدّر بہ کنت۔آئی ءِ پٹّ ءُ پول یا صفتی معناہانی گِشّینگ لَبز بَلد ءِ کار نہ اِنت۔بلئے مروچان بازیں انچیں ع،لمی ءُ اَدبی گنج است انت کہ آ چہ معناہاں ہما دیم ءَ رؤنت۔لبز ءِ سر ءُ بُن ءَ گِشّیننت ، معنا اِش کننت ءُ باز رندان آئی ءِ صفتی معناہاں ہم زُورنت۔اے گنج ءَ لبزانی بُنیاد یا ہمے لَبز چون بدل ءُ سَدل ءَ رند اے رنگ ءَ سر بُوتگ ، دْراج نہ اَنت، بلئے لبزانی صفتی معنا کہ گوں ہمے ل۔بزاں بندوکیں بتل ءُ گالوار ءَ آہانی معنا ءَ دئینت مان کنگ بُوتگ اَنت۔ بازیں لَبز کہ فکرے ءِ یا دود ءُ ربیدگی زانت ءِ شون ءَ دئینت چوشیں لبزانی معنا ہم گِشّینگ بُوتگ اَنتءُ بازیں َردءُ گچینے ءَ رَند لَبز بَلد ءَ مان اَنت۔”
 اے یک مزنیں جکانسری ءِ کارے ءُ چُشیں گراں بہائیں کارانی دیناں زِند ءِ بازیں سال رؤنت ۔۔۔ چُشیں کسانیں مُدّتے ءَ اینچُکیں بلاھیں کارے ءِ دیما آرگ چہ کوہ ءَ ش،یر ءِ در کَنگ ءِ برابر اِت۔
 اے گال گنج ءِ تہا گالانی ،گالاتواراں ابید گالانی گونڈ گِیری ہم دَیگ بُوتگ اَنت تانکہ نوکیں وانوک مان مہ گیشّ ایت۔
 چو کہ : پہ انگریزی ءَ ” اِنگر” پہ براہوئی ءَ ” برا” ، پہ پشتو ءَ ” پَش” پہ جدگالی ءَ ” ج” ، پہ درآمدیں زُرتگیں گالانی ھاتر ءَ ” د” پہ سرائیکی ءَ ” سرا” پہ سندھی ءَ ” س” پہ عبرانی ءَ ” عب” ءُ پہ عربی ءَ ” عر”۔
 ہمے ہساب ءَ اے گال گنج ءِ تہا گالانی تَہر ہم دَیگ بُوتگ اَنت کہ وانوک زُوت چرآ گالاں آژناگ ءُ سر بُوت کنت۔ چو کہ نامگال، کارگال، ستاء گال، پنّام گال، جاورگال، گْرنچ گال، گْوانگال، بہمانگال، فرمانگالءُ کمکارگال۔
 اے گال گنج ءِ تہا نوکیں ءُ کوہنین لبزانی ارزانیں معناءُ بِزانت، لبزانی پکّائیں ہجّی ءُ گالتوار، لَبزانی تب ، دود ءُ ربیدگی ءُ صفتی بِستارءُ ارزشت جْوانین ورے دَیگ بُوتگ اَنت۔ بلوچی زپبان ءِ پہکیں ،عِلمی ءُ لبزانکی جہت ءَ اے لبز بَلد یک جتا ءُ مزنیں بِستارے داریت ءُ ہستیں وہد ءِ لوٹ ءِ رِد ءَ اے گال گنج ہمک لوگ، ہمک کتاب جاہ ءُ ہمک مکتب ءَ ایر بُوہگ لُوٹیت۔
 ٭٭٭