فرانز کافکا ءِ کتاب میٹامورفوسِس
مریم سلیمان۔گوادر
وشّی ء ُ شاتکامیانی رنگ ءَ تہاری انسان ءِ زِند ءِ ہمراہ اِنت۔ پدا چاگردی ایردستی، زبھری،نگیگی،ایوکیء ُبے سوبی دراہ ہمے تہاری ءِ جتاہیں رنگ اَنت۔ بہ گِند ئے باز براں انسان ہمے جیڑیت کہ آیک بے وسیں مخلوقے، آ ئی ءِ دَست ہچ ءَ نہ رسیت، بید ہمے بے وسی ءِ قہریں درداں درشان کنگ ءِ وسیلہے شوہازگ ءَ۔
فرانز کافکا ءِ آزمانک میٹامورفوسس ھمے بُنگپ ءِ چپ ء ُ چاگردءَ تریت ء ُ مردم ءَ وجودی تکانسیری ءِ جُہلانکیں سیمسراں سر کنَت کہ چہ اُدا واتر بئیگ ارزان نہ اِنت۔چو کہ انسان مُدام وتی نزیکیں مردمانی مہِر، دوستی ء ُ ہمراہداری ءِ وازمند اِنت بلے اگاں اے ہمراہداری آ ئی ءَ مہ ریست، آ چہ وَت ءَ ء ُ چہ اے چاگرد ءَ دلپروش بیتء ُ وڑے نا وڑے ءَ وَت ءَ سزا دَنتء ُ اے تاوان آ ئی ءِ وجود ءِ، آ ئی ءِ زِرد ءِ بہر ے جوڑ بیت۔ کافکا ءِ زِند اگاں ہیرت چمے چارگ بہ بیت تاں مردم زانت کہ آ ئی ءِ زِند مُدام ایر دستی ءِ احساس ءِ ایر جیگ اَت ء ُ اے پیم ءَ میٹامورفوسس گوں آ ئی ءِ زِند ءَ باز نزیکی کنَت۔
کافکا 1883ءَ یک سیریں ء ُ وشحالیں یہودی لوگے ءَ ودی بیتگ اَت،مات ء ُ پت ءِ مستریں ء ُ یکیں بچک اَت بلے سرجمیں زِند وتی زورانکیں کماش ءِ چیر دست بئیگ ءَ گُشئے کافکا ءِ دِل ءَ دائمی گُکّے ودی کُتگ اَت۔ آ ئی ءِ کماش ءِ واہگ اَت کہ آ ئی ءِ یکیں بچک آئی ءِ باپار ءَ دست بزیریت بلے کافکا ءِ د ل ءَ دگہ ہچ چیز ءَ بود نیاؤرتگ بید چہ نبشتہ کاری ءَ۔ اے پہ آ ئی ءِ کماش ءَ ایر برگی گپّے نہ اَتء ُ پہ دائمی کافکا آ ئی ءِ چمّاں یک ناکارہ ء ُ بے سوبیں مردے اَتء ُ ہمے پیم ءَ آ ئی ءِ نبشتانک کہ مرچی لبزانک ءِ دُنیا ءَ شرتریں لبزانکی کارانی تہا پجّارگ بنَت، آئی ءِ کماش ءِ چمّاں ہچ ارزشت نداشت اِش۔ اے گپّ ءَ کافکا سک دلگران کتگ اَت ء ُ آ ئی ءَ وَت ءَ یک انچیں نزوریں مردمے لیکگ بنا کُت کہ آ ئی ءِ دَست ہچ ءَ نہ بیتء ُ آ ہچ نہ کرزیت۔
آئیءِ مستریں مڈّی آ ئی ءِ نبشتانک اِتنت، آ ہانی وشّیءَ ھم آ ئی ءِ دِل ءَ بود نیاؤرت کہ وشّی ءِ مارشت پاہارانی جامگ ءَ ہچ پیم ءَ براہدار نہ بنت۔ پمشکہ کافکا ءَ وتی نبشتانکانی سرابے ستک ء ُ نا وش اَتء ُ 1924ءَ وتی مرگ ءَ پیش آئی ءَ وتی دوست میکس براڈ ءَ دزبندی کُت کہ آ ئی ءِ بیرانی ءَ رند آ ئیءِ دراہیں بنشتانک گار کنگ بہ بنت بلے آ ئی ءَ چوش نہ کُتء ُ کافکا ءِ بیرانی ءَ پد میکس ءَ یک یک ءَ درستیں کار شنگ کنائینت اَنت۔
بلے میٹا مورفوسس کافکا ءِ بیرانی ءَ ساری شنگ بیتگ اَت، اے کتاب مردم ءَ بے وسی ءِ درد ءَ آشنا کنائینیت ء ُ انچو کہ مردم دیما واناں کنَت اے کتاب زِند ءِ پاہار ء ُ تہاریانی ٹٹاتگیں ماہوراں چید ء ُ گیش مانگیشینیت۔
چو ناہااے گریگر سیمسا نامی مردے ءِ قصہ اِنت کہ یک سُہبے وھدے چماں پچ کنَت آ ئی ءَ سما بیت کہ آ چہ یک انسانے ءَ یک کرمے ءِ پیمیں بلاہیں لولوکے ءِ تہا بدل بیتگ۔
آ وَت ءَ جُست کنَت،”من ءَ چے بیتگ؟“ ء ُ پداجیڑیت،”من واب گِند گءَ نیاں؟“ انچو کہ آ سما کنَت کہ آ راستی ءَ پہک بدل بیتگ، آ ئی ءِ زِند گُشئے اوشت ءِ آماچ بیت۔نہ آ کار ءَ شُت کنَت، نہ وتی مات، پت ء ُ گہار ءِ مالی کمکے کُت کنَت،نہ آ ئی ءِ گپّء ُ گالواراں کسے سرپد بیت ء ُ نے کہ آ ئیءِ نوکیں جِند ءَ کسے گِندگ لوٹ اِیت۔
اے پیم ءَ گریگر ءِ زِند یک تہاریں کوٹی یے باہوٹ بیت۔چہ ہمروچیگیں دُنیا ءَ پہک گسِتا بیگ ءَ آ وَت ءَ سک بے وَس لیکیت بلے مزاں مزان ءَ آ گوں وتی اے نوکیں جِند ءَ ہیلدار بیاں بیت۔وھد وھد ءِ سرا وتی لوگ ءِ مردمانی مالی بزّگی ء ُ ذہنی تکاسیری آ ئی ءَ مُدام مُلورکنت بلے آ ئی ءِ دَست ہچ ءَ نرسیت۔ برے برے اگاں کوٹی ءِ دروازگ کمے شہم بیت گُڑا آ ئی ءَ سروک کنان ءَ وتی مات،پت ء ُ گہار چار یت بلے آ چو زانت کہ آ ئی ءِ چہ کوٹی ءَ ڈنءَ درآہگ آ ئی ءَ مات ءَ تُرسینیت۔ چوکہ یک رَندے آئیءِ مات آ ئی ءِ گِند گءَ گوں تُستگ ء ُ کپتگ، ء ُ پدا گریگر ءَ اے ھم زانتگ کہ آ ئی ءِ کماش ءَ نی گوں آ ئی ءَ ہچ دوستی نیست۔ مُدام لٹَّے گون اِت ءِے ء ُانچو کہ گریگرچہ کوٹی ءَ در اَتک، آ لٹ ءَ وھد وھد ءِ سرا زمین ءَ تراپیناں بیت ء ُ تُرندی ءَ گوں ہکّل ء ُ کوکار ءَ آ ئی ءَ گریگر دلترک کُت۔
دگہ یک رندے چوش بیت کہ آئی ءِ کماش سک زہر گپِت ء ُ گریگر ءِ رَند ا کپیت، گریگر ھیسک ء ُ ھمپان،آ تتّران ء ُ چنڈ وران اَت بلے آ ئی ءِ پِت آ پدا ھم نیشت، ہمے وھدءَ گریگر وتی پشتی نیمگ ءَ یک چیزے ءِ کپگ ءِ توار ءَ ھشکنت ء ُ پدا ھمے توار دیمی نیمگ ءَ کئیت، اے سروپ بنت۔نی آ ئیءِ پت آ ئیءِ سرا سروپ ءِ گوارگ بندات کنت ء ُ ہمشاں چہ یک سروپے گریگر ءِ پشت ءَ انچو لگیت کہ ہمے جاہ ءَ پُتریت۔ 
ہمدا چہ گریگر سک پدرد بیت ء ُ تاں ماہے ءَ لنگ بیتء ُ یکیں جاہ ءَ کپیت۔ اے وھد ءَ آ وَت ءَ سک تہنا ماریت ء ُ باز براں دریگ ءِ نیمگ ءَ وت ءَ گِرّاں کنان ءَ ڈن ءَ ھور ء ُ بہارگاہ ءَ چاریت۔ نی گُشئے آئی ءِ لوگ ءِ مردم ھم چہ آئی ءَ شِزار بنت۔ گریگر روچ پہ روچ نزور ترّاں بیت ء ُ وتی مردمانی تکانسیری ءَ گیشتر دلپدرد بیت۔
یک سہُبے وھدے لوگ ءِ مولد گریگر ءِ کوٹی ءَ کئیت تاں گندیت کہ آ ئی ءِ جان ءَ ساہ مان نیست، وھدے کہ آ لوگ ءِ مردماں ھال دَنت تاں گریگر ءِ پت ھدا ءِ شکر ءَ گریت ء ُ پدا لوگ ءِ سئیں مردم کوچگ ءَ تر ء ُ چر ءَ در کا اَنت۔ 
کتاب ءِ اے وڑیں ھلاسی مردم ءَ نگیگء ُ چو کُدیتگیں ریش ءَ بے تاہیر کنت۔ ء ُ پداگریگر یک انچیں مخلوقے ءِ رنگ ءَ گیر کئیت کہ کس آئی ءَ نلوٹیت۔ نی اگاں کافکاءِ زِند ء ُ گریگر ءِ قصہ ھواری ءَ چارگ بہ بنت تاں اے زانگ بیت کہ ہما مارشت، جذّبگ ء ُ دلپدردی گریگر ءِ کارست ءَ ماریتگ اَنت، کافکا ءَ وتی زند ءِ تہا وتی کماش ءِ چیر دستی ءَ انچیں بزّگی دیستگ۔
لبزانکی رنگ ءَ اگاں چارگ بہ بیت تاں اے کتاب ءِ تہا انسان ءِ بزّگی ء ُ بے وسی ازمی رنگ ءَ سک ہیرت چمّے پیش دارگ بیتگ۔ کتاب ءِ درشان داب تچک ء ُ تب ارزانی ءَ سرپد بئیگ بیت بلے پدا ھم باز براں وانوک مانگشیت وھدے گریگر ءِ کارست جیڑگ ءَ پرمائیت۔
پدا کافکا ءَ بازیں گپّ ء ُ چیز چو چیدگی (سمبولزم) ءِ ھساب ءَ کارمرز کُتگ اَنت چو کہ ”بدلی“یک انچیں بدلی یے ءَ چہ کتاب ءِ بندات پدّربیت کہ گریگر یک انسانے ءَ چہ لولوکے ءَ بدل بیت بلے اے پدا ھم سرجمیں بدلی یے نہ اَت کہ آ ئیءِ سر بر ءِ بدن لولوکے یے اَت ء ُ آ ئی ءِ فکر تنیگہ انسانے یے وڑا اِتنت۔
اے بدلی گُشئے انسان ءِ پجّار ءِ گاربئیگءَ پدّر کنگ ءَ اِنت۔پدا آ ئی ءِ جان ءِ تہا سروپ ءِ پُترگ گُشئے ہما دائمی درد ء ُ زیماں پدّر کنت کہ وھد ءِ ہمرائی ءَ گیش بیاں بنت۔ پدا گریگر ءِ تہاریں کوٹی کہ دروازگ ء ُ دریگ دراہ پِر انت ئےِ بلے پہ آ ئیءَ اے در آہگ ءِ راہ ہچ درد نہ ور اَنت کہ نی آ وتی جند ءِ لوگ ءَ چو درآمدے ء ُ ڈن ءِ دُنیا ءَ چدوگیش۔ اے پیم ءَ پہک تہنا ء ُ ایوک بیت۔ اے درستیں مارشت مردم ءَ لپرزگ کن انتء ُ مردم کدی نہ جیڑیت کہ زند انچو ھم گران ھم بیت کنت۔
باسک – لبزانکی دیوان