مِہروانیں تاج۔۔۔!!
سلامت باتئے شالا۔!۔
(من اے دانک تئی نبیس اِتگیں کاگد کہ دادؔءَ تو نبشتہ کُتگ اَت ہمائیءِ جہلءَ کمنٹسءَ تہا دئیگی اِتاں بلئے فیس بُکءَ گُشت کہ تئی کارمرز کتگیں لبز 8ہزارءَ گیش اَنت کمنٹسءِ جاگہءَ دئیگ نہ بنت پمشکہ من جتا شنگ کنگءَ اُں۔ پَھِل کن۔)
تئی نویستگیں کاگدءِ پسّہءَدادؔ صاحب کہ گیگ بیت الّمءَ دیم یے دنت۔ بلئے مئے پیمیں بے برداشتءُ کم بہ زانتیں مردُم یے کہ اے جاوراں اے دروشمءَ گِندیت اَلّمءَ مئے سسّا آں بازیں جُست یے ودی بیت۔ھاسیں دروشم یےءَ مئے چاگردءُ وانِندگانی رَوِشتءِ سرا بازیں جُست یے ودی بیت۔تئی کاگدءَ لھتیں ھبر “لابی” اِنگ ئے بابتءَ اَت۔اے وَ اِنسانی چاگِردءِ راستی یے کہ ہر یک لابی یے تُری آ سیاسی یے بہ بیت یا کہ لبزانکی یے بہ بیت آ وتی حقءَ کار کنت۔ما میان اُستمانی پڑا بچاراں کہ یونائیٹڈ نیشنءَ ہر جیڑہ یے کہ ودی بیت ،مردُم وتی واستا لابی اِنگ کن اَنت۔اے انسانی فطرت اِنتء ُ گُناہے نہ اِنت۔ہر کس لوٹ ایت کہ منی ہمراہءُ منی مَنّوک گیش بہ بنت۔کس تہنا بووگ نہ لوٹ ایت۔دُنیاءِ ہر ادبءَ ما بچاراں آؤدا جتا جتائیں دبستانءِ مَنّوک بوتگ انت بلئے آہاں وتی دبستانءِ سرا پریکٹیکلی کار کُتگ۔بازبراں اے اوں گِندگءَ اتکگ کہ یک دبستان یےءِ سرا سیاسی اثر کہ باز بوتگ گڑا آئیءَ را سیاستءِ منّوکاں دیما بُرتگ۔کمیونسٹ جُنزءِ زمانگاں اگں کمیونسٹ پارٹیءِ یک ادیب یےءَ بزگرءِ حقءَ، ءُ سرمایہ دارءِ ھلاپءَ نبشتہ نہ کُتگ ہما نبشتہ کارءِ باسکی چہ پارٹیءَ ھلاس کنگ بوتگ کہ تو مئے لیکہءَ چیا دیما نہ برے۔اے رنگیں روشت انگتءَ دنیاءِ تہا است اَنتء ُ مئے چاگردءَ وَ اے رنگیں کارست سک باز اِنتءُ مھکمیں دروشُمےءَ گوں زَرّ،دولتءُ فنڈءِ سِلاہاں گوں سِلہہ بند اَنتءُ تئی ادب،سیاستءُ چاگردءَ بادشاہی کنگءَ اَنت۔اے ہما قوت اَنت کہ ہر چیزءَ وتی تابع کنگ لوٹ اَنت یا وتی لیکہءُ تھیوریءَ ہر یکےءِ سرا مُشگ لوٹ اَنت۔مئے چاگِرد انگتءَ قبائلی چاگردے۔اگں بازیں جاگہاں ذات پاتءِ قبیلہ نِزور بوتگ گڑاآؤدا ہمے رنگءِ ادبی،سیاسیءُ چاگردی قبیلہ مُھکم بوتگ اَنت کہ وتی توسیپ،وتی نظریہءُ تھیوری آں ہر یکےءِ سرا مُشگ لوٹ اَنت۔
دومی نیمگءَ ما وتی بلوچ چاگردءَ اگں بچاراں تہ برے برے اے ھبر دیمءَ کئیت کہ مئے چاگرد گیشتر مئے دانشور آں بَہرءُ بانگ کُتگ۔ہر یکے گُشیت کہ من نہ کُشتگ ھِلار نہ اِنت۔مئے ہما مردُم کہ آہانءَ ما گیشتر علمءُ زانتءِ واہُند گُشاں آہانی رویّہءُ رَوِشت گیشتر پہ چاگردی ،سیاسی،ادبی تپاکیءَ تُرسناک تِر اِنت۔مئے وانندہ گیشتر انا پرست،ضدّیءُ کَسّ مہ لیِکیءِ نادراہیءِ آماچ اِنت۔
اگں ترا یک مردُم یےءِ سیاسی لیکہ،ادبی ساچشت یا چاگردی کِرد دوست بیت گڑا ترا مُریدیءِ لیبلءَ ہما نادراہیں مردم جن اَنت کہ اے مریدیءِ نادراہی آہانی جندءِ شخصیتءِ تہا گِندگ بیت۔اے لیبل ہمے واستا جنگ بیت کہ تئی بودءُ صلاحیت آں کَس دیمءَ روگءَ نئیل ایتءُ ترا انچیں لیبل یے جنت کہ واجہءِ لابیءِ مردُم ترا آٹومیٹک ھرابیں مردم یے پھم اَنت۔کَس تئی کِردءَ نہ چار ایت،کَس تئی ساچشت آں نہ وانیت بس ہما پرسپشن یا تئی ہما امیج کہ واجہءَ جوڑ کُتگءُ ترا یکےءِ مُریدیءِ بنجاہءَ بستگے آ اوں ترا ہما وڑ سرپد بنتءُ تئی بابتءَ کمنٹ کن اَنت۔
اے وہداں علمءُ زانتءِ پڑا جاپانءُ امریکہ درسیں دنیاءَ ٹاپ اَنت بلئے نفسیاتی نادراہء ُ وت کُشیءِ گیشتریں وئیل جاپانءِ پئیمیں مُلکاں بووگءَ اَنت۔اشی متلب ایش اِنت کہ دولتءُ علمءِ بووگءَ باوجود بنی آدم نفسیاتی نادراہیءِ آماچ بوت کنت۔ءُ ہمے منی چاگردءِ المیہ اِنت ۔ما دُرس اگں یک ساہتے وتی روِشتاں دیمءَ بہ کناںءُ وتی ردی آں بچاراں داں مارا سما کپیت کہ ما دُرس نفسیاتی نادراہ آں۔
دگہ یک ھبرے کہ من مار اِتگ،آ ایشنت کہ مئے بلوچ چاگردءَ “نگد”ءِ جوانیں کنسپٹءُ امیج یے نیست۔مئے گْورا “نگد”تنقیدءُ “ایراد” نقطہ چینی یکیں چیز اَنت۔دوئینانی گُڈی آسر دُشمنیءُ زاہءُ دُژمان اِنت۔البتہ چوش اوں نہ اِنت کہ ما دُرس ہمے رنگءَ نادراہ بباں۔مئے چاگردءَ انچیں کارست است اَنت کہ آ چرے نادراہیءَ بگندے رکھتگ اَنت بلئے بگندے مارا گندگءَ نیا اَنت۔ترا دگہ یک مثال یے دیاں۔گْوستگیں روچءَ وہدے واجہ مُنیر مومنءَ وتی رودپترے نبشتہءُ شنگ کُتگ اَت آؤدا بازیں واجہ کارےءِ نام گِرَگ بوتگ اَت۔اے رودپترشَر اَت یا ھراب اےسوال وتی جاگہءَ جتا اِنتءُ انگتءَ اشی سرا باوست بووگءَ اِنت بلئے اشیءِ ہما “فوری جواب”ءُ ری ایکشن کہ دیمءَ اتک اَنت چراہاں ما بازیں اندازہ یے جت کناں۔ہمے رودپترءِ پسّہءَ واجہ داکتر ھنیپ شریپءَ یک آڈیو یے شنگ کُت کہ ہما گْرانءُ سنگینیں رنگےءَ کہ واجہ مُنیر مومنءَ وتی رودپترءَ ھنیپ شریپءَ را یات کُتگ آت ہما” سنگینیں ” لبزاں گوں ھنیپ صاحبءَ بال چہ وتی کورٹءَ دَرکُتءُ واجہ منیر صاحبءَ را پسّہ دات۔بلئے یک وٹس آپ گروپےءَ کہ من ھواراں آؤدا واجہ قسم فرازؔ اوں گون اِنت۔ہمے گروپءَ منیر مومنؔءِ اے رودپتر یکےءَ شنگ کُت۔اشیءِ وانگءَ پد قاسم فرازؔ صاحبءَ انچیں لھتیں ھبر نبشتہ کُتءُ دیم دات کہ اگں منی پیمیں کور پہمیں مردُم یے بہ بیت آ اے گچیں کُتگیں لبزاں شَرّ نہ گُشیت۔من اے ھبرا نہ گشاں کہ ہر یکےءِسرا ذاتی اُرُش کنگ بہ بیت۔من اے ھبرءِ منْوکاں کہ مئے زانتکاریں مردُم مُدام کہ ھبر کنت یا نبشتہ کنت آ لبزانی گیچینءَ جْوانیں رنگےءَ بہ کنت مئے چاگرد گیشتر میچور تِر بیت۔بلئے ھیف کہ مئے ہما زانتکارءُ کوّاس کہ مئے نِزّءَ گیشتر زان اَنت آہانی گچین اوں انچو پولنگ بنت کہ مئے پیمیں نہ زانت کار شرمندگ بنت۔ ۔۔۔اصلءَ اے کِسّہ کہ مرچی چاگردی تند جاہءَ سر کَشّان اِنت اے مئے رَوِشت بوتگ اَنت کہ زی اوں مارا گون بوتگ اَنت بلئے فرق ایشنت کہ زی سوشل میڈیا نہ بوتگءُ ہرکسءَ دومیءِ کِرّا روگءِ موہ نہ بوتگ پمشکہ ما کَسءَ نزانتگ کہ دومی چونیں روشتءِ مردم اِت۔بلئے سوشل میڈیاءَ مارا پاشک کُت کہ ما چینکس آپءِ تہا ایں۔بلئے ھرابیں ھبر ایشنت کہ جیڑہ آں مئے میاں میاتکی روشتءُ کَس مہ لیکی ھراب کنت۔اگں بقولء تو اچ ما کسّے کہ “جمیل جالبیءِ ارسطو سے ایلیٹ تک”ءَ سرسری وانیت دومیءَ مان نیار ایتءُ وتا مستریں زانتکار لیکھیت۔بلئے اے روشت زانتکاریں چاگرداں نیست اِنت۔یکے دومیءِ احترام،یکے دومیءَ دوست دارگءُ مِہر دئیگ،یکے دومیءَ برداشت کنگ زانندہ ئیں چاگردانی نشانی اِنت۔بلئے مئے کِرّا اختلاف دُشمنیءِ ماناءَ زورگ بیت۔ھالانکہ اختلاف زندگیں چاگردانی نشانی اِنت۔کہ ہر یکے وتی لیکہ یے دارایت بلئے کَسّ دومیءَ بد رَد کنگءِ دُمبءَ نہ کپتگ۔یا کمشرپ کنگءِ رندا نہ اِنت۔ہر یکے وتی سیاسی،چاگردیءُ لبزانکی کاراں گوں گلائیش اِنت۔اگں ما یکےءِ ادبءِ سرا نگد کناں گڑا ما نگدی رھبنداں گوں ھبر بہ کناں وتی دل پسندیءِ ھبرا یا سنگتیءُ دژمنیءَ میانءَ میاریں۔اگں اے وَڑ بوت گڑا بزان کہ ما نگد کنگءَ نیاں بلکنءَ وتی دلءِ زہراں درکنگءَ آں۔ ما مُدام پہ دِگرا ججءُ پہ وتا وکیلءِ کارستے جوڑ بوتگیں۔یک ساہتےءِ واستا ما غیر جانبدار بہ باںءُ وتی جندءِ پلّہ مرزیءَ مہ کناںءُ وتارا وتی عدالتءَ پیش بہ کناں کہ منی رَوِشت،منی ردیءُ منی شَرّی ھرابی چی چی اَنت۔۔۔نوں ما ھبر بہ کناں بگدے ما آبسرےءَ سر بہ باں۔بلئے کئے اے ھمّتءَ کنت۔۔۔؟؟؟
ہر چیز کہ بیت پازیٹیو بہ بیت۔اختلاف،لابی اِنگ،لیکہ ئی تپاوت اے دُرس یک چاگردےءَ الّمی اَنت بلئے گوں سنگینیں رھبندےءَ۔۔۔۔ما گُشیں کہ ہر یکے منی پیمءَ بہ جیڑ ایت،ہر یکے ہما چیزءَ راستءُ شَرّ بہ گُشیت کہ من آئیءَ را شَرّ گُشاں۔۔۔ ہر مردُمے کہ منءَ دوست بیت لازُم دومیءَ دوست بہ بیت۔۔۔اگں آئیءَ ہما مردُمءُ کارست کہ منا دوست اِنت آئیءَ دوست نہ داشت گڑا بزاں کہ آ ھرابیں مردُم یے ءُ آئی گڑا خیر نہ اِنت۔آئیءَ را من چہ مردُمیءِ کَٹّءَ براں۔۔۔
پَھِل کن ھبر دراج کَش بوت ۔چیءَ کہ ہریک جیڑہ یے کہ دیما کارے ھبر شُولّ کَشّان بیتءُ گپ چہ گپّءَ در کئیتءُ انچیں ھبر مئے دپءَ درکئیت کہ مئے چاگردی،سیاسیءُ لبزانکی نادرواہاں دوست نہ بنتءُ مارا الّم یک سرٖیفکیٹ یےدئینت۔دگہ چار زاہ اوں آف دی ریکارڈ مئے بہرءَ کئیت۔
منی گُڈّی دانک کہ ” ہر یکے وتی رَوِشت آں بہ پلگاریتءُ ایوکءَ وتا یا کہ وتی لابیءَ شَرّ بہ زانت بلکنءَ انسانیت،بلوچیتءُ اجتماعی زندءَ چہ بے ھیال مہ بیتءُ برداشتءَ دستءِ گْورا بہ کنت بگندے گِتری یے کئیت۔”
تئی کستر:الطاف بلوچ