Serra 2021î de şer asta tewr girane bi. Seba ke têgêrayîşê azadîye bêro qedînayene pêro erjê merdimîye binpaykerdene, pêro cebilxaneyê qedexekerdeyî şuxilîyayî. Hêrişê vera goranê gerîlayan û şero psîkolojîk zêdîyayî. Dewleta tirke bombaya nukleere ra ber cebilxaneyê NATOyî de kamye çekî estê vera gerîlayan şuxilnayî. Rixmê ney zî şer asta tewr girane de qewimîya, xoverdayîş war nêverda. Bi rikdarî, qerardarîya pîle, bi îrade û cehdî gerîlayan xo ver da û planê dewleta tirke pûç kerdî.
Çarçewa 'Planê Çokdayîşî' de ke 2014 de dewlete daye destpêkerdene, nê 6 serran de vera Têgêrayîşê Azadîye qirkerdişî ameyî kerdene. Huqûqo mîyanneteweyî ame betalkerdene û qirkerdişê dewleta tirke hetê leşkerî û ekonomî ra ame fînansekerdene.
Verî ma çim bierzê prosesê verî û dimayê Operasyonê Garê ke sibata 2021î de dîya destpêkerdene û armancê ci qedînayîşê têgêrayîşê kurdan û gerîlayan bi.
Verê Prosesê Garê
Wezîrê Pawitişî yê Tirkîya Hulusî Akarî zîyaretê Bexdad û Hewlêrî ra dima eşkerayîyî dayî û vat rojdemê înan o verê PKK yo. Zîyaretê Berlinî de zî na babete zêde arde ziwan. Qesawetê hukmatê Merkele estbi coka Akar na babete de amebi hişyarkerdene. La dima de xeberê ke qala Garê de şuxilîyayîşê çeka kîmyewîye kerdêne vila bîyî, sersefîrê Tirkîya yê Almanya bi panîkî eşkerayîyêke daye û resim bi eşkera. La dewleta tirke seba hemkaranê xo PDK û Kazimî bi heman hîsgerî tênêgêraye û seba îfşakerdişê înan xîret kerd.
Pê Peymana 9ê Teşrîna Verêne ya serê Şingalî ya ke mabênê Bexdad û Hewlêrî de amebî kerdene zemînêko qanûnî dabi Tirkîya. Bi nê hawayî PDK do bieşkayêne pê bahaneya PKKyî venga dewleta tirke bida ke bêra herême û dewleta tirke do bieşkayêne herême îşxal bikera. Xora Başîka de cergê Cepheyê Tirkmenan û cergê DAÎŞî yê bi nameyê Heşd El-Wetanî ameybî cakerdene. Hêzê binê sîwana PDKyî zî dora xo pawitêne. Bi nê hawayî do Başûr biameyêne îşxalkerdene, Şingal biameyêne çinkerdene û Rojawan zî biameyên ablûqakerdene.
La seba ke nê cayan de PKK çinbi û sey Kobanê nêrazîbîyayîşo mîyanneteweyî nêro mojnayene dewleta tirke verî çim vist Garê. Erdoganî rê seba ke dîktatorîya xo bido dewamkerdene serfîrazîyêke hewce bîye. Coka Planê Garê kewt dewre. Rolê Almanya zî no bi ke verê pêro nêrazîbîyayîşanê mîyanneteweyîyan bigêra û îxracatê xo yê çekan hîra bikera.
Hêrişê Îşxalî yê vera Garê
Dewleta tirke 10ê sibata 2021î de hêrişê Garê kerd û no sey 'operasyonê xelisnayîşê rehîneyan' mojna. Pê nê hêrişan înan waştêne ke Garê îşxal bikera. Çunke operasyonê xelisnayîşê rehîneyan pê bomb, çeka kîmyewîye û topan nêno kerdene. Seba nê rehîneyan bi serran xîret nêamebi mojnayenene çira nişka ra Erdogan seba înan bi hîsger? Rixmo ke HPGyî daqîqayê verênî yê hêrişan de eşkerayîye daye û da pêhesnayene ke uca de esîrî estê çira dewleta tirke di rojan uca daye bombayan ver, çeka kîmyewîye şuxilnaye? Armanc eşkera bi. Eke dewleta tirke warê rehîneyan de bieşkayêne bimana do pêro Garê îşxal bikerdêne û dima zî pê pêro hêzanê xo hêrişê Herêmanê Pawitişî yê Medya bikerdêne. La wird rewşan de zî esîrî do nêxelisîyayêne.
Hela verêne de derba mergî
Artêşa tirke hela yewine ya îşxalî de derba mergî werde. Gerîlayan cara 2017 ra nata ters û taktîkê xo newe kerdêne û 2019-2020 de Heftanîn de nê çîyî pratîze kerdbî. Armancê nê taktîk û terzanê neweyan xoverdayîşî ra zêdêr hêriş, têgêrayîş û şerê xopawitişî bîyî. Bi nê hawayî gerîlayanê Kurdîstanî teorîya xo newe ra viraşte, newekerdişê xo vera vera vistî dewre, awanîya tîmanê hereketînan ê profesyonelan kerde, perwerdeyî girewtî, bernameyê xo viraştî û çarçewa bernameyê vera şerê psîkolojîkî û metodanê taybetan hîra kerde. Hêzê gerîlayan pê na awanîya newîye Heftanîn de ser kewtbî û Garê de zî bi nê hawayî têgêrayêne.Coka artêşa îşxalkere hema ke helîkopterî ra ameye war derba mergî girewte.
Tunelê şerî û tîmê hareketînî
Prosesê Garê kerd ke gerîlayî tesbîtanê neweyan bikerê, noqtayanê zeyîfan ê dewleta tirke kefş bikerê û terzê neweyî yê hareketê xo dîyar bikerê. Mîsal prosesê Garê de tesîrê şerê tunelan ame tesbîtkerdene û netîceya nê şerî pêro serre taktîko verên ê artêşa tirke pûç kerde. Heta prosesê Garê binawanîya tunelanê şerî amebî amadekerdene. Reyna prosesê Garê de ame tesbîtkerdene ke ganî vera hêrişanê kîmyewîyan tedbîrê senînî bêrê girewtene. Reyna terzê tîmanê hareketînan û asta hêzê pirodayîşî yê înan ameyî tûjkerdene. Rixmo ke hewa de hende teyarayê şer û keşfî estbîyî gerîlayan mudaxeleyê înan kerdêne. Yanî nê teyarayî ameybî pûçkerdene.
Vejîya werte ke tunelê şerî tim bi hawayêkê aktîfî vera hêrişan amade bibê. Prosesê Garê de kêmasîya taktîk û terzanê neweyan ê gerîlayan ameyî temamkerdene. Xora reyna zî kêmasîyê gerîlayan estê la oyo girîng no yo ke kêmasîyî bêrê tesbîtkerdene û bêrê holkerdene. Hêzê gerîlayî na çarçewe de têgêrayî û înan netîce girewte.
Binkewtişê dewleta tirke
Dewleta tirke hêrişê vera Garê de raştîya ke nêpawitêne de têrî bîye. Gerîlayan nêverda ke artêşa îşxalkere nefes zî bigêra, leşkerê ke helîkopterî ra ameyî warardene tanêameyî ke têbigêrê. Seba ke şertê hewayî qey artêşa îşxalkere weş bîyî îşxalê Garê 10ê sibate de dîyabî destpêkerdene û dewleta tirke waştêne 15ê Sibate de ke serrgêra Komployê Mîyanneteweyî bîye serfîrazîya xo îlan bikera. La hema helanê verênan de planê înan sercêr bîyî. Roja diyîne de rewşe seba îşxalkeran bîye giranêr. 14ê sibate de hewa varayîş bi û îşxalkerî rojêke verî 'nişka ra' remayî şîyî.
Analîzkerdişê prosesê Garê seba ke xoverdayîşê gerîlayan ê 2021î bêro famkerdene girîng o. Serfîrazîya Garê têna yê awanîya newîye ya gerîlayan nêbî serfîrazîya îrade û cehdî bîye. Yewina gerîlayan a ke fermandarîya ci Şoreş Beytuşşebabî kerdêne berhemê nê îradeyî yo. Tîya de pers no yo; ganî awanîya şerwanan û fermandaran a ke teorî pratîze kenê û îradeyê înan zixm ê senî biba? Yewina gerîlayan a Şoreş Beytuşşebabî cewabê nê persî da.
Do dewam bikero...
