Tirkîya de polîtîkayanê îqtîdarê AKPyî yê vera cinîyan ra semed kiştişê cinîyan bîyî zêde. Goreyê eşkerayîyanê fermîyan ê dewleta tirke serra 2016î de Tirkîya de 304, serra 2017î de 353, serra 2018î de 280 cinîyî û serra 2019î de zî 299 cinîyî hetê camêrdan ra ameyî kiştene. Goreyê doneyanê Platformê 'Ma Verê Kiştişê Cinîyan Bigêrê' serra 2017î de 409 cinîyî, serra 2018î de 440 cinîyî û serra 2019î de zî 474 cinîyî hetê camêrdan ra ameyî kiştene.
Platformî da zanayene ke serra 2019î de 185 cinîyî bi çeke, 100 cinîyî bi kardî, 29 cinîyî ameyî fetisnayene, 6 cinîyî bi dermanê kîmyewîyî, 27 cinîyî bi pirodayîşî, 6 cinîyî bi vêşnayîşî û 19 cinîyî zî bi wareştişî ameyî kiştene. 155 cinîyê ke ameyî kiştene wayîrê domanî bîyî, 7ê ci digan bîyî. 115 kiştişê cinîyî sey kiştişê gumandarî ameyî qeydkerdene. Mabênê doneyanê fermîyan û yê platformî de cîyayî estî. No zî mojneno ke dewlete serebûtê kiştişê cinîyan rayaumûmîye ra nimnena.
Avûkat Cemal Demîrî ard ziwan ke teda û şîdetê vera cinîyan meselêka xorin a û bi taybetî bi kiştişê cinîyan şîdetê vera cinîyan bi zêde.
Demîrî vat: ''Kiştişê cinîyan rayaumûmîye ra yeno nimitene. Naye ra çareserîyêka huqûqîye ya vera şîdetê serê cinîan tim kêm manena. Mehkemeyî cezaya eslîye nêdanê û rayaumûmîye reyde pare nêkenê. No zî mesele giranêr keno. Bi taybetî Wan û qezayanê ci de û şaristananê herême de na mesele tim vejîyaye verê ma. Coka ma dî ke naye ra tim kiştişê cinîyan benê zêde.

Bi vurnayîşê qanûnî û huqûqîyî verê şîdetê serê cinîyan, verê kiştişê cinîyan eşkeno bêrê girewtene. Hetê huqûqî ra kêmasîyê pîlî estî. Bi îdîaya 'tehrîk bîye' mehkeme cezayê kêmî danê camêrdan û no zî beno sebeb ke cinîyî hîna zaf bêrê kiştene. Heyfo ke serebûtanê kiştişê cinîyan de cezayê kêmî yenê dayene. Ganî na babete de şar hisger bo û bieşko nêrazîbîyayîşê xo bimojno. Kêmasîyê şarî zî estê."
