غمخوار حیات نا پن حیات محمد خان ءِ، او کلی مینگل نوشکے بلوچستان اٹی 25مارچ1975 نا دے خواجہ حاجی عبدالمجید ساسولی نا اراٹی ودی مس۔ تعلیم نا بنا ءِ تینا خلق انا اسکول بوائز ہائی اسکول کلی مینگل نوشکے آن کرے۔ مڈل و میٹرک ماڈل ہائی اسکول بازار نوشکے آن، پدا ایف اے، بی اے بوائز ڈگری کالج نوشکے آن کرے۔ ایم اے کننگ آن پد ہندا کالج اٹی لیکچرار لگا، و اونا مضمون براہوئی ءِ۔ داسکان ہندا کالج اٹی لیکچرار نا حیثیت اٹ علم انا چراغ ءِ روشنا کننگ ءِ۔
او تینا ادبی سفر نا بناءِ 1990 آن ہفت روزہ ایلم اخبار مستونگ آن کرے، کہ اونا اولیکو شاعری ہندا اخبار اٹی شینک مس، و اونا اولیکو افسانہ ہم ہفت روزہ ایلم مستونگ اٹی شینک مس۔ 2004ء آن ہفت روزہ تلار کوئٹہ ٹی اونا باقاعدہ نوشت آک بنا کریر۔ و اینو اسکان اونا نوشت آک ہندا اخبار اٹی شینک مننگ ءُ، ہرافتیان کیہی کتاب آک جوڑ مسنو۔ و شینک و تالان مسنو۔ جامعہ بلوچستان براہوئی ڈیپارٹمنٹ نا تحقیقی میگزین البرز، آن بیدس ایلو براہوئی و اردو اخبار و بلاگ آتیٹی ہم اونا چندی نوشت آک شینک مسنو و مننگ اٹی ءُ۔
شاعری نا تے داتم اسکان چار کتاب مون آ بسنو، ہرافتیٹی
-1 ”اُست نا سیخا’“ 2001ء اٹ راسکوہ ادبی دیوان ناکنڈ آن شینک مس۔
-2 ”ورد“ براہوئی حمدیہ نعتیہ مجموعہ 2014ء ٹی راسکوہ ادبی دیوان آن شینک مس۔
-3 ”خڑینک آتا سفر“ 2015ء ٹی مہردر پبلیکشنز آن شینک مس۔
-4 ”مہروان“ 2019ء ٹی اوتان کلچر اکیڈمی نوشکے آن شینک و تالان مس۔
دافتیان بیدس اونا افسانہ غاتا کتاب ”چیدہ“، براہوئی انشائیہ نا کتاب ”ٹیمبو“، مضمون تا کتاب ”کسر مونی کاہک“، براہوئی متل آتا کتاب ”براہوئی متل آک“ و ”کنا داغستان“ ہرا کہ رسول حمزہ نا کتاب اسے نا براہوئی ترجمہ ءِ، پٹ و پول نا کتاب ”براہوئی السی کِسہ غاک“ براہوئی افسانہ غاتا کتاب ”زند زندان اسے“، و پروفیسر عبداللہ جان جمالدینی نا سرگشت آتا  کتاب ”لٹ خانہ“ نا براہوئی ترجمہ شینک مسنو۔
کفایت کرار، کڑد وگُشاد (فن وشخصیت)، کلیات حیات، براہوئی شاعری، گڈیکو تُغ، براہوئی افسانہ غاتا مجموعہ شینک مننگ نا کسر اٹی ءُ۔
دا ئس غمخوار حیات نا اسہ چنکو درستی راستی اس، انتئے کہ او خواجہ نا خذمت آک براہوئی زبان و ادب کین ہنداخہ بھاز ءُ کہ کنا وڑ ءُ اسہ طالب اسے کن اوفتا بیان کننگ ’محال‘ ءِ، غمخوار ءِ ای ہمو وخت آن چاوہ ہراتم پنجگور نا اولیکو براہوئی شاعر ساجد زیب دہوار کنے براہوئی خواننگ نا پارسا منہ رسالہ تس۔ گڑا کنے براہوئی ادب نا شوق مس، ای بلوچی ادب تون اوار براہوئی خواننگ نا بناءِ کریٹ، ولدا کہ فیس بک وٹس ایپ نا زمانہ بس تو غمخوار حیات ءِ گیشتر خواننگ نا وارخواہی دو بس، کنا درستی راستی غمخوار صاحب تون فیس بک اٹی ئس، وخت وخت میسنجر آ ہم سلام دعا اس مسکہ۔ اسہ دے اس کنے آ غمخوار صاحب نا میسنجر آ میسج اس بس، حال حوال آن پد سما تما کہ غمخوار صاحب تینا پین مسہ پروفیسر سنگت آتتون مکران نا ادبی سفر اسے کن پیش تمانے، و اوفتا اولیکو جاگہ باب الجہاد پنجگور ءِ۔ (باب الجہاد دا سوب آن کہ صحابہ غاک برصغیر نا جہاد نا وخت آ پنجگور آن مستی ہنارہ) تو کنے ہندا فکر مس کہ کاش دا علمی آ بندغ آک کنا مہمان مروسر، گڑا کنا خوش نصیبی مس کہ دا خواجہ غاک کنا غریب خانہ ءِ دا شرف ءِ تسر و کنے آ بسر رخشان ادبی کاروان پنجگور نا سنگت آک اوفتا ودار اٹی تولوک ئسر، ولے اوفتے اسہ وار ای سدھا اُرا غا دریٹ انتئے کہ اوفک شام انا آذان آ پنجگور آ سر مسر۔ ای اوفتے پاریٹ کہ خواجہ رخشان ادبی کاروان نا سنگت آک نم کن وداری توسنو، ولے اوفک پاریر کہ اسہ وار اس ٹکانہ غا سر مرین مون دو کرسا نماز اس خوانن اوکان پد سنگت آتیا رخشان ادبی کاروان نا دفتر آ کانہ، ای اوفتے غریب خانہ ٹی ایسٹ حال حوال و شام انا نماز آن پد ای و غمخوار صاحب رخشان ادبی کاروان آ ہنان اکیڈمی نا سنگت آک اوفتا ودار اٹی تولوک ئسر، اوفک غمخوار صاحب ءِ بیا بخیر کریر، درستی راستی آن پد غمخوار حیات نا شرف اَٹ اسہ مشاعرہ اس مس، ہراڑے رخشان ادبی کاروان نا سنگت آک تینا کلام آتے بنفیر، ہرافتیٹی سعید فیض، صدام رضا، انور زیب، کریم اسیر، زبیر ساغر، فیصل شریف، عنایت زیب، یحی ثاقب، عنایت حیات، کامران مسرور، سمیع آزاد، محمد امجد، و کنا جند و پین سنگت اوار ئسر۔ مشاعرہ نا بنا تلاوت کلام آن مس ہرانا بختاوری حافظ فیصل شریف نا بشخ اٹی بس اوکان پد جاچین کریم اسیر مشاعرہ نا بنا ءِ کرے مشاعرہ ٹی شاعر آک تینا کلام آتے بنفیر۔
غمخوار حیات رخشان ادبی کاروان ءِ کتاب ٹیکی کرے، سنگت آتتون گروپ فوٹو ہلنگ آن پد مجلس و دیوان مس، اوکان پد خواجہ موکل کرے، اوفتا ادبی سفر اس ئس، ہندا سوب آن او پنجگور آں پد تربت کین سر ہلکر۔
ہفتئی تلار
تاک: 41
24-30 Oct, 2020
پنہ: 03
