گوازی دنیا نا بھاز متکن ءُ گڑاسے کہ ہر جاگہ نا بندغ آک تینا مشغولی و وخت گدریفنگ کن اسہ نہ اسہ گوازی اسے نا بنا ءِ کرینو، انتئے کہ مست انا زمانہ ٹی مخلوق تون وخت انا کمتی الو کہ ہڑدُڑ کروسر، مست وخت بھاز بے کچ ئس کہ کاریم و زمانہ غان پد مخلوق اسیجا مچ مرسا کِسہ و چاچا خلکرہ تو ہندن گوازی ہم تینا مشغول کننگ کن اسہ بھلو سوب اس تکنگاکہ۔ بھاز آ گوازیک تو دا سوب آن بنا کریر کہ اوفتا گوازی کروک آک سخت جان و پہلوان مسرہ، اوفتیٹی داخس وس و طاقت ئس کہ گوازی تیان ودی مسکہ پین ہچ گڑا غان مننگ کتوکہ، گڑا دا گوازی کروک آ وس آتا خواجہ غاک زمغ و تلوار تا جنگ آتیٹی تینا دور انا بہادر و شیر تکنگارہ۔
گوازی تا تاریخ بھاز متکن و قدیم خننگک دنکہ 1938ء اٹی ہومو لیوڈنز تینا کتاب (Homo ludens) اٹی لکھسا شرہ کیک کہ گوازیک انسان نا دود ربیدہ غاتیان ہم مست انا گڑا ءُ و او دعویٰ کرسا پاہک کہ بلکن انسانی دود و رسم آک ہندا گوازی تا منتوار مریر کہ دا اوفتے ودی کننگ اٹی کمکار مسر۔ اونا رد اٹ گوازی کننگ ہمو اسٹ انگا گڑا ءِ کہ رسم و دود آن ہم متکن ءِ و ہندا گوازیک ئسر کہ انسان ءِ سرفیر و زبان، جنگ، کانود و مصوری ہیل تسر۔
ہندن یونان نا شار اولمپیا ٹی رمب گوازی و گو تیٹی مخلوق است خواہی نشان ترسا اولمپیا نا شار اٹ مچ مرسا کریکہ کہ 776 مستر مسیح ٹی ہمو وخت انا بادشاہ و ہیرو ”ہرکولیس“ اولمپک گوازی تا بنداو ءِ تخا کہ مخلوق ءِ اسیجا مچ کرسا تینا کنڈ آ چکار کرفنگ تون اوار اوار جوان گچین ءُ جنگیڑَو ہم ودی کے۔ ہمو شار اٹی گوازی و بھازی مچی تا سوب آن چندی گوازی تیان بیدس کل ءِ اولمپک گوازی تا پن تننگا۔ یات سلے کہ اولمپک گوازی تا جہانی ٹورنامنٹ آک ہر چار سال آن پد مرسا کارہ و اسہ ملک اس اوفتا مہمانداری ءِ کیک، اوڑے کٹنگ با تننگ نا عجب ءُ ندارہ اس مریک۔ مزغ اٹ سوج ودی مرو کہ ہر سال انتئے مفک؟ چار سال نا گیپ اٹی انت راز اسے؟ تو نما مہر آتا نظر آن کشسا پاو کہ یونان اٹ ہمے زمانہ ٹی کلینڈر آک چار سال آن پد بدلینگسا ہنارہ، بھلے کہ کلینڈر کاغد الو ولے مصوری و نقشہ نگاری اٹ ہر چار سال آن پد کلینڈر بروک آ چار سال اکن جوڑ مسکہ۔ دن کہ داسہ ہرسال نا تینا جتا ءُ کلینڈر اس مریک۔ ہندن مرسا وخت آک کہ بدل مسر و یونان ءِ اسہ عیسائی بادشاہ اس فتح کرسا اونا مست انا کٹوک آ پن و تاریخ تے مش تا کرے و ہمو دنز اٹ یونان اٹی ودی مروک انگا گوازیک اسہ وار پدا گم و گار مسر۔ چاہندار آک پارہ کہ تاریخ اسل گم مفک، تاریخ مدام تینے پدی دورائفک دن کہ یونان نا شار اولمپیا نا شار اٹی مروک آ گوازیک ہژدہ سد سال آن پد 1894ء اٹی یورپین تاریخ دان فریڈی چارلس کوبرٹن (fredy charles coubertin) نا دو تیان پدی زندہ مسر کہ ہراتم او انٹرنیشنل اولمپک کمیٹی (OIC) نا بنداو ءِ تخا و اِرا (2) سال آن پد ہندا کمیٹی نا کماشی ٹی یونان نا دارالحکومت ایتھنز اٹی اسہ میچ اس مس، ہندن مدان مدان مچ آ جہان اٹ دا گوازیک مخلوق نا است اٹ جاگہ کرسا ہنار۔
اولمپک گوازی تا بھاز پنی مننگ آن پد 1924ء اٹی دافتے اِرا بشخ کرسا باسنی ٹی اولمپک نا گوازیک (summer Olympic games) و یخ اٹی اولمپک نا گوازی (winter Olympic games) نا پن تننگار، کہ باسنی ٹی باسنی نا وڑ انگا گوازی و یخ اٹ ہمو وڑ انا گوازیک گوازی کننگار و مچ آ جہان ءِ دوست ہم بسر۔ و ہندن اولمپک گوازی تیٹی حساب مروک انگا چندی گوازی تا پنک دا وڑ ءُ۔
ہاکی، فٹبال، بیس بال، ٹینس، گولف، کشتی، مچ کاری، بلیئرڈ، بیڈمنٹن، والی بال و منہ پین اس ہم اوار اریر، ہرافتا پن مضمون نا بھلن مننگ نا سوب مننگ کیک، ہمو گوازی تیان منٹ اسے آ ہم نظر شاغنگے تو ہرا شک اٹی ءُ کہ اوفک اولمپک گوازی تیٹی حساب مفسہ دن کہ پولو، داڑٹ، اسکوائش، باؤلنگ و کرکٹ ءِ ہم چاہندار آک شک انا نظر اٹ ہرسا اولمپک گوازی تا بشخ تکپسہ۔
ہندن نما معلومداری کن نوشتہ کرسا پاو کہ سمر اولمپک گوازی تیٹی بیست و ہشت گوازی (sports) و سی و ہشت ڈسپلن (discipline) اوار ءُ و ہندن ونٹر اولمپک گوازی تیٹی ہفت گوازی (sports) و پانزدہ ڈسپلن اوار ءُ ولے مزہ نا ہیت دا کہ 1896ء اٹی اولمپک گوازی تیٹی بیرہ نہہ (9) اسپورٹس اوار ئسرہ ہرافتا پن دا وڑ ءِ، ایتھلیٹکس، سائیکلنگ، فینسنگ، جمناسٹک، ویٹفیٹنگ، شوٹنگ، سوئمنگ، ٹینس و ریسلنگ۔
حیرانی مریک کہ یورپ نا اے کنڈ آن بروک آ گوازیک ننا ملک علاقہ و رسم دود آتا بشخ امر جوڑ مسر۔ یخین اٹ دا ہمو وخت انا بندغ آتا خواری و کوشست آک ئسر کہ اوفتے کن تاریخ اٹی بھلو پن الار ولے ڈکھیائی مریک کہ ہندا گوازی و گوازی گر تے کن آسراتی، گراؤنڈ و سرسہبی نا کنڈ آ حکومت نا چکار اف۔ چاہندار آک پارہ کہ ہراڑے گوازی تا میدانک خالی مریرہ تو اوڑے ہسپتال آک پر مریرہ و داڑے ہندا نظام برسا مخلوق ءِ گوازی تا کنڈ آن بیزار کننگ اٹی ءِ۔
ہفتئی تلار
تاک: 30
20-14 اگست 2021ء
پنہ: 03
