پاکستان پیپلز پارٹی بلوچستان نا صدر خواجہ امان اللہ گچکی دا السی رد عمل ءِ محسوس کرسا زُو کوئٹہ ٹی اسہ پریس کانفرنس اس بٹنگا۔ دا وخت آ او گپ و تران کرسا پارے کہ ”شاہ ایران نا دا مطلب اف کہ او بلوچستان آ کوزہ کیک، بلکن بلوچستان ءِ بچفنگ و جلہو گیر دشمن آتا برخلاف پاکستان تون کمک کیک۔“ و بھٹو ہم ہندن ءُ موقف اس مونی ایسوسس۔
میر امان اللہ گچکی نا ہراتم منہ تُو آن پد وزیر اعظم پاکستان مسٹر ذوالفقار علی بھٹو تون اوڑدہی مس، تو میر صاحب دا اوڑدہی نا رد اٹ دن پارے، مسٹرذوالفقار علی بھٹو کنے پارے کہ شاہ ایران تون دا وار اوڑدہی جوان متو۔ او کنے آ ہراتم اوڑدہی کن بس، تو شکاری ءُ پچ بیناسس۔ او بھاز گمر اٹی ئسکہ، اودے امریکہ نا علاقائی چوکیداری نا ہرا زمواری تننگاسس، بھٹو صاحب اوڑان است جم اَلوکہ، ولے ای و بھٹو ڈپلومیسی نا ر داٹ ورندی تسوسن، وخت اس کہ اونا پاننگ نا مطلب اصل اٹ اسُل ہمو ئس، ہرادے نن پاش وڑ اٹ تکاسن، یعنی اونا مطلب سفا و پیدوار ئسکہ کہ ”دن ءُ حالیت اس ودی مس تو ایران بلوچستان ءِ تینا کیک۔“ (ہیت و گپ امان اللہ گچکی 8,12,2020 کراچی۔)
نیپ قومی اسمبلی نا باسک گودی جنیفر موسیٰ دا انٹرویو نا بابت پارے کہ ”شہنشاہ ایران نا امریکی پالیسی تتون ہم گرنچ مننگ تو درسر اسے آن پیدوار ءُ ہیت اس ئسکہ، ولے شہنشاہ ایران نا انٹرویو آ روس انا چُپی ٹی گڑاس ئس۔ مننگ کیک کہ روس شہنشاہ ایران ءِ ایلو ملک آتیٹی نیام تمنگ نا بابت تینے چُپ نشان ترسا ہندن ءُ حالیت اسے ٹی نیام تمنگ خواہک ہرا اخیر ایران نا جند انا بھسکاری آ ایسر مرے۔“ او دا ہم پارے کہ ”ای تو حیران اُٹ کہ شہنشاہِ ایران اسہ خیالی ءُ وڑ اسے ٹی دن پا خدا کپ پاکستان پننگ ءِ، یا کٹنگ انگ ءِ، دا بیان ءِ تس۔ دن تو اف کہ شہنشاہِ ایران نادر شاہ نا رند ءِ دننگ نا فیصلہ کرینے۔ اگہ دا وڑ ءِ تو اونا مزل بلوچستان آخا، بایدے دہلی مرے۔“
دا انٹرویو آن پد ذوالفقار علی بھٹو بلوچستان پیپلز پارٹی نا راہشون میر امان اللہ گچکی ءِ بٹنگا و شاہ ایران نا کلہو ءِ پارے کہ ”شاہ ایران نیپ حکومت نا چٹفنگ کن زور شاغنگ اٹی ءِ۔“
(ہیت و گپ، میر امان اللہ گچکی فروری2019 کراچی)
ہندا وڑ شہنشاہ ایران نا دا بیانیہ نا مطلب ءِ پہہ مرسا میر غوث بخش بزنجو گورنر بلوچستان نا جند تینٹ ایران آ ہنا، حالیت آتے گچین کننگ و شاہ ایران ءِ باور کرفنگ نا کوشست کرے۔ ولے ہچ فائدہ متو۔
دا وڑ شہنشاہِ ایران نا پاننگ آ و شاہ نا خوش کننگ کن بلوچستان اٹی نیپ حکومت نا چٹفنگ نا کوشست آتا بنا کننگا۔ بنجا ٹی دا رد اٹ نیپ حکومت نا منہ ردینک اسے بھاز زیات چنڈیفسا میڈیا نا کمک اٹ السی سلاہ ءِ رَد شاغنگ نا پبی کوشست کننگا۔
داکان مست ہم برٹش دور اٹی میک موہن نا کماشی ٹی شاہ نا خوش کننگ کن بلوچستان نا سیم آتے کچ اٹ کرسا جاشک (جاسک) آن گوتر و بیرجند آن میر جاوا اسکان کننگا، اوکان پد جنرل ایوب خان نا دور اٹی اسہ وار ولدا بلوچستان نا سیم تے گوتر آن جیونی، پیشن آن مند و میر جاوا غان تفتان اسکان شاہِ ایران ءِ ٹیکی آنبار تننگا۔
ایرانی جنرل امان اللہ جہان بانی تینا کتاب (Balochistan and its boundries) اٹی نوشتہ کیک: ”ایران و پاکستان نا ہرا باؤنڈری کمیشن جوڑ مس تو ایران نا کنڈ آن ای (امان اللہ جہان بانی) و پاکستان نا کنڈ آن جنرل رضا ہرا ہمو وخت ایران اٹی پاکستان نا سفیر ئسکہ، کمیشن اٹی اوار ئسن۔ کمیشن نا ہیڈ ای ئسٹہ، ولے پاکستانی ڈَل اسُل بے چرت ہمو علاقہ غاتے ہرافتیٹی معدنیات، تیل و گیس اناکوڑیک ئسر، ایران اٹ اوار کننگ آ امنا کرے۔“
او مونی نوشتہ کیک کہ ”ایرانی حکومت دا باؤنڈری کمیشن آن داخس اسکان است جم ئسکہ کہ او پاکستان نا حکمران آتے اسہ چٹھی اس نوشتہ کرے، ہراٹی دا کمیشن اٹی پاکستان نا باسک آتا سفت ءِ کرے و اوفتے انعام و اکرام، و سند تننگ نا سلاہ تس۔“
جنرل جہان بانی نا دا ہم است خواہی ئسکہ کہ پنجگور ءِ ایران اٹی شاغنگے، ولے معاہدہ نوشتہ کننگ نا وخت آ ایرانی ڈَل ساڑی ڈسٹرکٹ پنجگور ءِ ایران اٹ اوار کننگ نا ٹِک ءِ گیرام کرے۔ اگہ پنجگور ءِ اوار کننگ نا است خواہی پورو مسکہ تو اینو نا دا سی پیک نا گوادر اسکان رسینگ نا گمان ہم مننگ کتوکہ۔
ہمو دور اٹی ون یونٹ نا مخ تف اسمبلی باسک عبدالباقی بلوچ جنرل امان اللہ جہان بانی و جنرل رضا نا نیام اٹ سیم آتا پوسکن آ دنگ کننگ آتے بد پاننگ نا ڈوہ ءِ کرے، ہرانا ورندی ٹی اودے کیہی سال جیل اٹ بند مروئی تما۔
ہفتئی تلار
تاک: 13
16-10 اپریل 2021ء
پنہ:2
