چیرووک
د. فەرهاد عزەتی زادە
پێشەنیان ئۊشن :
ک لە ناوچەی کرماشان، لە پەڕاوێز شاروچکەی گیەڵان، پیاگی وەگەرد ژنەی و داڵگ پیاگە لە ناو ڕەشەماڵێگ ژیان.
پیاێ لە دار دنیا خەرێگ داشت کە تەمام تۊک گیانێ چەرمێ بۊ و تەنیا لە بان دو ساق نواێ، دو خاڵ سیە دیارۊ.
پیاێ مانگێ چەن جار، سوار خەرکەو بۊ و لە کوورەڕی و لە ڕێیەیل هشار، خوەی ڕەسانە گوند نەێکەنە لە شان شار خانەقین.
پرتاڵ و خوراک و دڵنگ و دواڵ و چای و سابوون و قەن سەن و هەوگل کردەو ئەڕا گیەڵان.
ژیان هەر لەوا بەردوام بۊ و پیاێ گاجار سەر نا لە بن گووش خەر و وەت:
خەرکەو! گیان ژن و مناڵم هەر ها وە دەس خوەد!!!
خەرکەو سەر لەقان و دۊ فل دا و نەرمەسەڕەێگ کرد و ئمجا، سەر کردە تۊرەێا و لە وەر خوەێەو پرمان...
ساڵان چۊ دەنگ پاێ سمکوو خەزاڵان هاتن و چێین...
لە ڕۆژان ڕۆژی، خەرکەو لە وەر خەوێەو خوت و بووڵ کرد و وەت:
ئەر ئێ جارە، بردەم ئەڕا خانەقین، خوەم خەمە خەڕێاوێگ و دی هێز نیەگرم تا دەس لە قەومەو بکەێ.
لە شەوەکیانێگ بێخوەر، پیاێ لە شار خانەقین، بار خەر کرد و تەنگ و بەسێ تنەو کرد و نقیزەی دا لە خەر...
خەر لە وەر خەوەێەو وەت:
تیردە وژدنگم! بیلا لە شار بەیمنەو دەیشت، دەسێ بەێمە پیدەو مەگەر ناێر دا لە تووپاڵ!!!
تازە لە شار خانەقین ڕەد کردۊن کە خەر زگ نا لە زۊ و خوەی جوور بێهووش خسە کومار جادە و ڕێیەگەێا...
پیاێ، زانس کە ئێ کارە بێمدوو نیە و ئێ خەرە مەکرێ ها کارێ و نخشەێگ دێرێ...
سان بەرزی دیەو، نیشتەو بانێ و وە نەرم نەرم، سیکارێ چاخ کرد، ئمجا ماوەیگ لە شوون قاو و چەوماخ و کووچگ‌ئاگرە، گیرفانەیلی گەردی، ئێکەش وە نەرم و سەور، بنیاێ چەقەچەق سیکار ڕووشن کردن نا. ماوەێگ کیشا تا سیکار داگرسان، ئیکەش چەو خڕ دا و چەو گل دا و ڕێوارێگ دی، چڕی:
وە ها ها ڕێوار!
ڕێوار وەت: بەڵێ
پیاێ وەت:
تن خودا، ئەگەر رێید کەفتەو گیەڵان و ئەگەر نەکەفت، ئەگەر لە شان ڕاس مورت سەراو ڕەێ بۊد و ئەگەر نەۊد، ئەگەر ماڵ ئیمە ناسید و و ئەر نەناسید، ئەر ژنەم ئێمڵە بۊ و ئەگەر نەۊ، ئەگەر مناڵێ پێیا بۊ و ئەگەر نەۊ، ئەگەر دۊەت بۊ یاگەر کوڕ، ئەگەر مردۊد یا ژیاۊد؛
بۊشە ژنەم، ئەو مناڵە کل بکەێدە هانام و بۊشێ وە پێ کە خەرەگەێ باوگێ وە بارەو لە هاڵەکەوێگ کەفتێیە و دەسمەێەتدەر نەێرێ!!!
خەر، گووشەقوڵاخ وسا و وەل خوەێا وەت:
هەێ هەێ لەێ کارەساتە!!!
تا ئەو مناڵە باێدە هانا، م لە ژێر ئێ بارە مرم!!
هازێگ دا وە خوەی و هەردگ دەس چقان و زوور هاوردە خوەێ، ڕاسەو بۊ و کاتێگ دنیا و واێ زگ دا و ئمجا کەفتە ڕێیا وەرەو شار گیەڵان...
پیاێ لە شوون خەر، کیسەێ تەمەکوو تەکان و کەفتە ڕێیا...
