يا شيواز قانوونی و ، وه‌گشتی ڕی وشوون ئداری بووگ . وه‌گووره‌ی تاريف بانك جه‌هانی و ريكخرياگ شه‌فافيه‌ت ناوده‌وڵه‌تی ، گه‌ناته‌كاری خراوه‌كاريه‌ له‌ده‌سڵات ده‌وڵه‌ت (ده‌سڵات گشتی) ئه‌را وه‌ده‌سهاوردن به‌رژه‌وه‌ندی تاكه‌كه‌سی يا ئه‌را به‌رژه‌وه‌ندی تايبه‌ت .
له‌ئاست ناوده‌وڵه‌تی له‌بان ئی تاريفه‌ ريككه‌فتنه‌ ك وه‌شيوه‌يگ گشتی وه‌پيان له‌يواسه‌ ك قه‌يريگ قانوون و ڕی وشوون دانرياگ ئداری هه‌س ك له‌چوارچيوه‌ی چالاكيه‌يل ريگه‌وه‌پيدرياگ ئداری دياری كرياگه‌و هه‌ر جووره‌ ره‌فتاريگ ئداری ك چه‌واشه‌ی ئی قانوونه‌يله‌ بووگ و له‌وه‌يش به‌رژه‌وه‌ندی تاكه‌كه‌س له‌وه‌رچه‌و بگيريه‌يگ ، چووگه‌ خانه‌ی گه‌ناته‌كاری و ئداريه‌وه‌ .
بيگومان گه‌ناته‌كاری له‌كوومه‌ڵگا نسبيه‌و ، وه‌گووره‌ی سستم وشيواز هه‌ر كوومه‌ڵگايگ تاريف كريه‌يگ ، گه‌ناته‌كاری پيكهاتگه‌ له‌ كه‌ڵك وه‌رگرتن له‌ده‌سڵات گشتی ئه‌را وه‌ده‌سهاوردن به‌رژه‌وه‌ندی تايبه‌ت ئداری له‌ژير كاريگه‌ری به‌رژه‌وه‌ندی تاكه‌كه‌سی يا په‌يوه‌ندی بنه‌ماڵه‌يی ، وه‌ل ئه‌وه‌يشا ديارده‌يگه‌و كه‌م تا فره‌ له‌گشت وڵاته‌يل جه‌هان دوينريه‌يگ ، وه‌لی له‌ڕوی جوور وشيواز و نسبيه‌وه‌ جياوازه‌ . ئمجا هووكار كزبوين و سياسه‌ت ده‌وڵه‌ته‌يل له‌دژ به‌رژه‌وه‌ندی زوورمينه‌ ئه‌وه‌سه ك بووگه‌ سه‌به‌ب وه‌تاڵان چگن به‌رژه‌وه‌ندی نه‌ته‌وه‌يی و له‌هه‌مان وه‌خت كاريگه‌ری ده‌وڵه‌ت له‌وه‌ڕيه‌وبردن كاره‌يلی كزه‌و بووگ و له‌ی ريگه‌يشه‌وه‌ دڵنيايی مه‌ردم له‌وه‌رده‌م ده‌زگايه‌يل ده‌وڵه‌تی و ناوده‌وڵه‌تی كه‌مه‌و بووگ و كه‌مته‌رخه‌می و ته‌مه‌ڵی له‌لی كه‌فيگه‌وه‌ .
گه‌ناته‌كاری بووگه‌ مايه‌ی كه‌زوكردن هويروباوه‌ڕ و سفه‌ته‌يل ئه‌خلاقی ، وه‌ل ئه‌وه‌يشا له‌خه‌رج وه‌ڕيه‌وبردن كاره‌يل كاره‌يل به‌يگه‌ بان و هه‌وڵ خه‌بات دژ فه‌قيری بی ئه‌نجام بووگ و بيجگه‌ ئه‌وه‌يش ره‌شبينی پيك تيه‌ريگ ، ئمجا گه‌ناته‌كاری ئداری بووگه‌ وه‌ربه‌س و گرفت له‌وه‌رده‌م وه‌به‌رهاوردن و بيجگه‌ ئه‌وه‌يش ريڕه‌و گه‌شه‌كردن و په‌ره‌سه‌ندن ئابووری خه‌يگه‌ ناو كيشه‌و گرفت له‌ڕی ئه‌و كه‌سه‌يله‌وه‌ ك په‌يڕه‌و كار گه‌ناته‌كاری كه‌ن . له‌لايگ تريشه‌وه‌ له‌هه‌ر كوورا گه‌ناته‌كاری په‌ڵ بكوتيگ ئه‌وه‌ رووژ وه‌ رووژ زياتره‌و بووگ و چاره‌سه‌ركردنيشی فره‌ سه‌خته‌و له‌هه‌مان وه‌خت ريشگ كوتيگ ئه‌را ناو كوومه‌ڵگا ، مه‌عنای ئه‌وه‌سه‌ روی وه‌ڕوی بوينه‌وه‌ی ديارده‌ی گه‌ناته‌كاری له‌ئاست ئداری هه‌وه‌جه‌يگ حاشا هه‌ڵنه‌گره‌ . مه‌سه‌له‌ی گه‌ناته‌كاری ئداری هه‌ر له‌سه‌ره‌تای پيكهاوردن شارستانيه‌يله‌وه‌ وجوود داشتگه‌و زوورم ده‌وڵه‌ته‌يل له‌سه‌ده‌يل وه‌رينيش هه‌ر روی وه‌ڕوی كيشه‌ی گه‌ناته‌كاری له‌ناو دام و ده‌زگايه‌يليان بوينه‌سه‌وه‌و تاوانه‌يليگ جوير ده‌سپيسی و دزی و رشبه‌تخواردن و چشته‌يل تر تاوانه‌يل تازه‌يگ نين و تاريخيان وه‌گووره‌ی تاريخ ده‌وڵه‌ته‌يله‌ . ئمجا وه‌دريژايی سه‌ده‌يل گوزه‌يشت وه‌رده‌وام په‌يوه‌ندی چه‌واشه‌يگ له‌ناونی وه‌كارهاوردن دروس ده‌سڵات و گه‌ناته‌كاری بويه‌و له‌وه‌ختيگ له‌ده‌سڵات وه‌شيوه‌ی گه‌نجياگيگ كه‌ڵك وه‌رگيرياگه‌ دی راده‌ی گه‌ناته‌كاری كه‌مه‌و بويه‌ . بيگومان خه‌بات دژ گه‌ناته‌كاری وه‌ دروشم يا شعار به‌رزه‌وكردن ده‌سه‌وه‌ر نيه‌كريه‌يگ ، ئی كاره‌ هه‌وه‌جه‌ وه‌ ئيراده‌يگ نيشتمانی و داواكاری گشت مه‌ردم و مكوڕبوين ده‌وڵه‌ت له‌بان لاورنی ديريگ و ئی كاره‌ بايه‌سه‌ به‌رنامه‌ ئه‌ڕای دابنريه‌يگ و بايه‌سه‌ وه‌هاوكاری گشت لايه‌نيگ بنبڕ كريه‌يگ .
