Dạ, con kính chào luật sư ạ. Con năm nay 17 tuổi. Theo như con biết thì con đã được lập di chúc để lại tài sản của mình cho người thân nếu con chết rồi, con cũng biết là lập di chúc thì phải lập di chúc bằng văn bản. Nhưng thời điểm hiện tại, vì một số lý do con không thể lập di chúc bằng văn bản. Vậy con có được lập di chúc bằng miệng rồi nhờ người khác đánh máy đi công chứng được hay không ạ?
Theo quy định pháp luật hiện hành thì mọi cá nhân đều bình đẳng về quyền để lại tài sản của mình cho người khác. Cá nhân có quyền lập di chúc để định đoạt tài sản của mình; để lại tài sản của mình cho người thừa kế theo pháp luật. Trong đó, di chúc là sự thể hiện ý chí của cá nhân nhằm chuyển tài sản của mình cho người khác sau khi chết. Theo quy định tại Điều 625 Bộ luật dân sự 2015 thì những người sau đây được lập di chúc: - Người từ đủ 18 tuổi trở lên minh mẫn, sáng suốt trong khi lập di chúc; không bị lừa dối, đe doạ, cưỡng ép. - Người từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi được lập di chúc, nếu được cha, mẹ hoặc người giám hộ đồng ý về việc lập di chúc. Theo quy định tại Điều 627 và Điều 629 Bộ luật dân sự 2015 thì di chúc phải được lập thành văn bản; nếu trường hợp tính mạng một người bị cái chết đe dọa và không thể lập di chúc bằng văn bản thì có thể lập di chúc miệng. Di chúc được coi là hợp pháp khi đáp ứng các điều kiện được quy định tại Điều 630 Bộ luật dân sự 2015. Theo đó, Điều 630 Bộ luật dân sự 2015 quy định như sau: "Điều 630. Di chúc hợp pháp 1. Di chúc hợp pháp phải có đủ các điều kiện sau đây: a) Người lập di chúc minh mẫn, sáng suốt trong khi lập di chúc; không bị lừa dối, đe doạ, cưỡng ép; b) Nội dung của di chúc không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội; hình thức di chúc không trái quy định của luật. 2. Di chúc của người từ đủ mười lăm tuổi đến chưa đủ mười tám tuổi phải được lập thành văn bản và phải được cha, mẹ hoặc người giám hộ đồng ý về việc lập di chúc. 3. Di chúc của người bị hạn chế về thể chất hoặc của người không biết chữ phải được người làm chứng lập thành văn bản và có công chứng hoặc chứng thực. 4. Di chúc bằng văn bản không có công chứng, chứng thực chỉ được coi là hợp pháp, nếu có đủ các điều kiện được quy định tại khoản 1 Điều này. 5. Di chúc miệng được coi là hợp pháp nếu người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng của mình trước mặt ít nhất hai người làm chứng và ngay sau khi người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng, người làm chứng ghi chép lại, cùng ký tên hoặc điểm chỉ. Trong thời hạn 05 ngày làm việc, kể từ ngày người di chúc miệng thể hiện ý chí cuối cùng thì di chúc phải được công chứng viên hoặc cơ quan có thẩm quyền chứng thực xác nhận chữ ký hoặc điểm chỉ của người làm chứng." Như vậy: Căn cứ quy định được trích dẫn trên đây thì di chúc của người từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi được coi là hợp pháp khi đáp ứng các điều kiện sau đây: - Người lập di chúc minh mẫn, sáng suốt trong khi lập di chúc; không bị lừa dối, đe doạ, cưỡng ép; - Nội dung của di chúc không vi phạm điều cấm của luật, không trái đạo đức xã hội; hình thức di chúc không trái quy định của luật. - Di chúc phải được lập thành văn bản và phải được cha, mẹ hoặc người giám hộ đồng ý về việc lập di chúc. Kết luận: Đối với trường hợp mà bạn cung cấp cho chúng tôi thì bạn năm nay 17 tuổi, nếu thuộc trường hợp tính mạng của bạn bị cái chết đe dọa và không thể lập di chúc bằng văn bản thì có thể lập di chúc miệng. Di chúc của bạn (di chúc của người từ đủ 15 tuổi đến chưa đủ 18 tuổi) được coi là hợp pháp khi đáp ứng các điều kiện được phân tích trên đây. Trên đây là quan điểm tư vấn của chúng tôi đối với vấn đề mà bạn đang thắc mắc. Trân trọng!