Trang trại của tôi hay xảy ra trộm cắp, tôi cùng hàng xóm muốn đặt bẫy điện chống trộm nhưng nhiều người nói pháp luật không cho phép làm điều này, có đúng vậy không?
Việc phòng ngừa trộm cắp là việc làm cần thiết. Tuy nhiên, các biện pháp chống trộm phải phù hợp với quy định của pháp luật. Về việc đặt bẫy điện để chống trộm, đây là hành vi khá nguy hiểm và thực tế cũng đã xảy ra nhiều hậu quả đáng tiếc, thậm chí gây thiệt hại đến tính mạng của người khác. Hệ thống tải điện được coi là nguồn nguy hiểm cao độ và theo Điều 601 Bộ luật Dân sự 2015, chủ sở hữu nguồn nguy hiểm cao độ phải vận hành, sử dụng, bảo quản, trông giữ và vận chuyển nguồn nguy hiểm cao độ theo đúng quy định của pháp luật. Nếu gây thiệt hại thì phải bồi thường theo quy định. Khoản 7 Điều 7 Luật Điện lực 2004 nghiêm cấm hành vi sử dụng điện để bẫy, bắt động vật hoặc làm phương tiện bảo vệ, trừ trường hợp được quy định tại Điều 59 của Luật này. Điều 59 Luật Điện lực quy định đối với hành vi sử dụng điện làm phương tiện bảo vệ trực tiếp như sau: 1. Sử dụng điện làm phương tiện bảo vệ trực tiếp là dùng nguồn điện có mức điện áp thích hợp đấu nối trực tiếp vào hàng rào, vật cản, vật che chắn của khu vực được bảo vệ (sau đây gọi chung là hàng rào điện) để ngăn cản việc xâm phạm khu vực được bảo vệ và phát tín hiệu báo động cho người bảo vệ khu vực đó biết. 2. Sử dụng điện làm phương tiện bảo vệ trực tiếp chỉ được thực hiện khi sử dụng các biện pháp bảo vệ khác không hiệu quả và phải được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép. 3. Hàng rào điện phải được thiết kế, lắp đặt tránh được mọi tiếp xúc ngẫu nhiên đối với người và gia súc, có biển báo nguy hiểm, không gây ảnh hưởng tới hoạt động của hệ thống điện, không gây nguy hiểm cho khu vực lân cận và môi trường sống. Người quản lý, sử dụng hàng rào điện phải được đào tạo, huấn luyện chuyên môn, nghiệp vụ về điện. 4. Bộ trưởng Công an, Bộ trưởng Quốc phòng trong phạm vi nhiệm vụ và quyền hạn của mình quy định khu vực được phép sử dụng hàng rào điện. 5. Bộ trưởng Công thương quy định tiêu chuẩn và điều kiện sử dụng điện làm phương tiện bảo vệ trực tiếp. Như vậy, việc sử dụng điện làm phương tiện bảo vệ trực tiếp phải đáp ứng nhiều điều kiện rất nghiêm ngặt và đặc biệt là “phải được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cho phép”. Lỗi vi phạm về việc đặt bẫy điện tùy tính chất, mức độ sẽ bị xử lý vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự. Điểm đ khoản 4 Điều 15 Nghị định số 134/2013/NĐ-CP quy định phạt tiền từ 20.000.000 đến 30.000.000 đồng với hành vi sử dụng điện để bẫy, bắt động vật hoặc làm phương tiện bảo vệ trực tiếp trái quy định của pháp luật. Nếu đặt bẫy điện trái phép để chống trộm mà làm chết người sẽ bị xử lý về tội giết người (Mục 12 Phần I Công văn số 81/2002/TANDTC ngày 10/6/2002 của Tòa án nhân dân tối cao về việc giải đáp các vấn đề nghiệp vụ). Về hành vi đặt chông để chống trộm, hiện nay chưa có quy định nào của pháp điều chỉnh cụ thể hoặc cấm hành vi này. Tuy nhiên, hành vi đặt chông chống trộm (“bẫy người”) lại là hành vi có khả năng gây tổn hại đến sức khỏe, tính mạng của người khác (dù là kẻ trộm) nên tùy theo tính chất, mức độ, người vi phạm có thể bị xử lý vi phạm hành chính hoặc truy cứu trách nhiệm hình sự. Vì những lẽ trên, có thể thấy rằng đặt bẫy điện, bẫy chông để chống trộm là hành vi nguy hiểm đến sức khỏe, tính mạng của người khác và không phù hợp với quy định của pháp luật.