Tôi có một câu hỏi xin được hỏi Sở Tư pháp như sau: 1. Bố mẹ tôi có một thửa đất mua lại từ năm 1998 đã được cấp giấy chứng nhận quyền sử dụng đất đứng tên hộ gia đình. Nay Bố mẹ tôi muốn làm thủ tục cho tặng quyền sử dụng đất cho tôi nhưng khi ra phòng công chứng thì phòng công chứng lại yêu cầu gia đình tôi phải có được sự nhất trí của tất cả các anh em khi cho tặng và cùng đến để làm hợp đồng cho tặng. Vì vậy, tôi xin hỏi: phòng công chúng yêu cầu như thế là đúng hay sai. vì nếu như vậy thì chỉ cần 1 trong các anh em tôi không thống nhất, nhất trí cho đất thì bố mẹ tôi không thể cho được tôi. mà tài sản đó được xác lập khi anh em chúng tôi còn bé. chưa thể góp sức vào mua tài sản đó. hay nếu anh em tôi có một người đi làm xa thì cũng không thể thực hiện được. Tôi xin trân thành cảm ơn! xin được nhận câu trả lời vào maill: tientha***@gmail.com
Vấn đề bạn hỏi chúng tôi xin trả lời như sau: Sở Tư pháp giải thích như sau (Trả lời mang tính chất tham khảo) Điều 116 - Bộ Luật Dân sự năm 1995 quy định: “Hộ gia đình 1- Những hộ gia đình mà các thành viên có tài sản chung để hoạt động kinh tế chung trong quan hệ sử dụng đất, trong hoạt động sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp và trong một số lĩnh vực sản xuất, kinh doanh khác do pháp luật quy định, là chủ thể trong các quan hệ dân sự đó. 2- Những hộ gia đình mà đất ở được giao cho hộ cũng là chủ thể trong quan hệ dân sự liên quan đến đất ở đó. Điều 118 quy định về trách nhiệm dân sự của hộ gia đình: “1- Hộ gia đình phải chịu trách nhiệm dân sự về việc thực hiện quyền, nghĩa vụ dân sự do người đại diện xác lập, thực hiện nhân danh hộ gia đình. 2- Hộ gia đình chịu trách nhiệm dân sự bằng tài sản chung của hộ; nếu tài sản chung của hộ không đủ để thực hiện nghĩa vụ chung của hộ, thì các thành viên phải chịu trách nhiệm liên đới bằng tài sản riêng của mình.” Bộ Luật Dân sự 2005 quy định: Theo Điều 106 BLDS quy định, hộ gia đình là những hộ mà các thành viên có tài sản chung, cùng đóng góp công sức để hoạt động kinh tế chung trong sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp hoặc một số lĩnh vực sản xuất kinh doanh khác do pháp luật quy định. Hộ gia đình là chủ thể khi tham gia quan hệ dân sự thuộc các lĩnh vực này. Quyền tài sản của hộ gia đình Theo Điều 107 BLDS quy định: 1. Chủ hộ là đại diện của hộ gia đình trong các giao dịch dân sự vì lợi ích chung của hộ. Cha, mẹ hoặc 1 thành viên khác đã thành niên có thể là chủ hộ. Chủ hộ có thể ủy quyền cho thành viên khác đã thành niên làm đại diện của hộ quan hệ dân sự. 2. Giao dịch dân sự do người đại diện của hộ gia đình xác lập, thực hiện vì lợi ích chung của hộ làm phát sinh quyền, nghĩa vụ của cả hộ gia đình. Điều 108 BLDS quy định: “Tài sản chung của hộ gia đình gồm QSD đất, QSD rừng, rừng trồng của hộ gia đình, tài sản docác thành viên đóng góp, cùng nhau tạo lập nên hoặc được tặng cho chung, được thừa kế chung và các tài sản khác mà các thành viên thỏa thuận là tài sản chung của hộ”. Bên cạnh đó, Hộ gia đình phải chịu trách nhiệm dân sự bằng tài sản chung của hộ; nếu tài sản chung của hộ không đủ để thực hiện nghĩa vụ chung của hộ thì các thành viên phải chịu trách nhiệm liên đới bằng tài sản riêng của mình (theo khoản 2, Điều 110 BLDS). Về định đoạt tài sản là QSĐ đất của hộ gia đình: Tại khoản 2, Điều 146 Nghị định số 181/2004/NĐ-CP ngày 29/10/2004 của Chính phủ về thi hành Luật Đất đai: “Hợp đồng chuyển đổi, chuyển nhượng, thuê, thuê lại quyền sử dụng đất; hợp đồng hoặc văn bản tặng cho QSD đất; hợp đồng thế chấp, bảo lãnh, góp vốn bằng QSD đất thuộc QSD chung của hộ gia đình phải được tất cả các thành viên có đủ năng lực hành vi dân sự trong hộ gia đình đó thống nhất và ký tên hoặc có văn bản ủy quyền theo quy định của pháp luật về dân sự”. Hiện nay, chưa có văn bản nào hướng dẫn cụ thể về việc xác định thành viên trong hộ gia đình. Tuy nhiên, Điều 8 khoản 10 Luật hôn nhân và gia đình thì “Gia đình là tập hợp những người gắn bó với nhau do hôn nhân, quan hệ huyết thống hoặc do quan hệ nuôi dưỡng, làm phát sinh các nghĩa vụ và quyền giữa họ với nhau theo quy định”. Từ những quy định trên, Sở Tư pháp thấy rằng việc Phòng Công chứng hướng dẫn ông là có căn cứ theo quy định của pháp luật. Tuy nhiên, để có hướng dẫn cụ thể, chi tiết hơn thì ông cần cung cấp thêm các thông tin khác như: Giấy CNQSDĐ được cấp năm nào; gia đình ông còn lưu giữ hợp đồng chuyển nhượng trước đây không? Anh, chị, em ông hiện bao nhiêu tuổi…