Cha mẹ tôi cùng đứng tên quyền sử dụng đất 5 công ruộng và 1 ngôi nhà. Cho tôi hỏi các trường hợp sau: Trong sổ hộ khẩu có cha mẹ, và hai anh em tôi và một cháu trai 3 tuổi. Có 5 công ruộng và 1 ngôi nhà thì chia theo tỷ lệ như thế nào? Cha tự ý cho anh trai tôi hết không chia cho tôi nhưng mẹ tôi không đồng ý thì cơ quan nhà đất có cấp quyền sử dụng đất cho anh trai tôi không? Tôi có quyền nhờ pháp luật can thiệp lấy lại phần của tôi và mẹ tôi không? Tôi phải yêu cầu tại cơ quan nào?
Quyền lợi liên quan đến quyền sử dụng đất và ngôi nhà. Theo thông tin bạn cung cấp thì quyền sử dụng đất và ngôi nhà được cơ quan nhà nước có thẩm quyền cấp giấy chứng nhận mang tên bố mẹ bạn nên chỉ bố, mẹ bạn mới có quyền, nghĩa vụ đối với đất và nhà đó. Quyền sử dụng đất, quyền sở hữu nhà ở cấp cho cá nhân nên không liên quan đến các thành viên khác trong hộ gia đình cũng như số nhân khẩu trong sổ hộ khẩu. Việc cha bạn tự ý cho anh trai bạn toàn bộ nhà đất. Theo quy định tại Điều 28 Luật Hôn nhân và gia đình: vợ, chồng có quyền và nghĩa vụ ngang nhau trong việc chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sản chung; các giao dịch dân sự liên quan đến tài sản chung vợ chồng phải do vợ chồng bạn bạc, thỏa thuận. Vì đất và nhà thuộc quyền sử dụng/sở hữu chung của bố mẹ bạn nên bố bạn không thể tự mình quyết định cho anh trai bạn toàn bộ nhà đất đó. Việc cho anh trai bạn toàn bộ nhà đất phải có sự đồng ý của cả bố và mẹ bạn. Trong trường hợp này, bố mẹ và anh trai bạn sẽ phải thực hiện thủ tục chuyển quyền sử dụng đất theo quy định của pháp luật. Theo quy định tại khoản 2 Điều 689 Bộ luật Dân sự thì: Hợp đồng chuyển quyền sử dụng đất phải được lập thành văn bản, có công chứng, chứng thực theo quy định của pháp luật và theo quy định tại khoản 3 Điều 93 Luật Nhà ở: Hợp đồng về nhà ở phải có chứng nhận của công chứng hoặc chứng thực của Uỷ ban nhân dân cấp huyện đối với nhà ở tại đô thị, chứng thực của Uỷ ban nhân dân xã đối với nhà ở tại nông thôn (hợp đồng phải có chữ ký đồng ý của bố và mẹ bạn). Nếu bố bạn và anh trai bạn tự ý làm thủ tục chuyển toàn bộ quyền sử dụng đất và quyền sở hữu nhà ở của bố mẹ bạn cho anh trai mà không có sự đồng ý của mẹ bạn thì đương nhiên giao dịch đó không hợp pháp và cơ quan nhà đất sẽ không làm thủ tục đăng ký sang tên cho anh trai bạn. Trong trường này, mẹ bạn có thể gửi đơn khởi kiện đến tòa án nhân dân có thẩm quyền để được bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp của mình. Lưu ý: Trong trường hợp mẹ bạn không đồng ý tặng cho nhà đất của mẹ cho anh trai bạn thì bố bạn vẫn có thể tặng cho anh trai bạn nhưng chỉ được tặng cho phần nhà đất thuộc quyền sở hữu/sử dụng của bố bạn. Trong trường hợp này anh trai bạn vẫn có thể làm thủ tục đăng ký sang tên phần tài sản được bố bạn tặng cho theo quy định của pháp luật.