Mẹ em có làm một bản thỏa thuận chia phần tài sản thừa kế là 100 mét vuông đất cho con của dì em. Điều kiện kèm theo được ghi trên bản thỏa thuận là người con của dì phải rút đơn kiện, không được kiện lại và giao cho mẹ em số tiền là 30 triệu. Văn bản thỏa thuận này cả 2 bên đã ký. Ngoài ra, trước mặt nhiều người trong tổ thi hành án và người con của dì, mẹ có nói miệng là thỏa thuận này chỉ có hiệu lực trong vòng 2 tháng, phải giao tiền 1 lần và xây hàng rào ngăn cách. Điều kiện nói miệng này người con của dì cũng đã đồng ý ngay lúc đó. Nhưng quá 3 tháng người con của dì không công chứng được giấy tờ, không giao đủ số tiền cũng như xây hàng rào ngăn cách. Vì thế, mẹ em quyết định không thực hiện thỏa thuận nữa và chưa lấy bất cứ khoảng tiền nào mà người con của dì đưa. Vậy việc mẹ em không thực hiện thỏa thuận trên có hợp pháp hay không và người con của dì em có thể kiện mẹ em lại không?
Giữa mẹ bạn và người con của dì bạn đã có thỏa thuận về việc phân chia phần tài sản thừa kế là 100m2 đất cũng như việc con của dì bạn phải rút đơn khởi kiện, giao cho mẹ bạn số tiền là 30 triệu đồng. Thỏa thuận này đã được hai bên lập thành văn bản. Sau khi văn bản thỏa thuận này được hai bên ký kết thì giữa mẹ bạn và người con của dì bản có thỏa thuận bằng miệng về thời gian thực hiện nghĩa vụ của hai bên. Căn cứ theo quy định tại Điều 423 Bộ luật Dân sự 2005 thì: “Trong trường hợp hợp đồng được lập thành văn bản, được công chứng, chứng thực, đăng ký hoặc cho phép thì việc sửa đổi hợp đồng cũng phải tuân theo hình thức đó”. Như vậy, việc mẹ bạn và người con của dì bạn muốn thỏa thuận về thời gian thực hiện thỏa thuận của hai bên thì việc thỏa thuận bổ sung này cũng phải được lập thành văn bản. Thỏa thuận bằng miệng như vậy không phù hợp với quy định của pháp luật. Do hai bên đã thỏa thuận bằng văn bản nên các bên phải thực hiện theo đúng thỏa thuận và quy định của pháp luật. Điều 412 Bộ luật Dân sự 2005 quy định việc thực hiện hợp đồng phải tuân theo các nguyên tắc sau: - Thực hiện đúng hợp đồng, đúng đối tượng, chất lượng, số lượng, chủng loại, thời hạn, phương thức và các thoả thuận khác; - Thực hiện một cách trung thực, theo tinh thần hợp tác và có lợi nhất cho các bên, bảo đảm tin cậy lẫn nhau; - Không được xâm phạm đến lợi ích của Nhà nước, lợi ích công cộng, quyền, lợi ích hợp pháp của người khác Như vậy, khi đã thỏa thuận thì mẹ bạn phải có trách nhiệm thực hiện đúng, đầy đủ các nghĩa vụ đã thỏa thuận giữa hai bên. Trường hợp mẹ bạn không thực hiện thỏa thuận mà xâm phạm đến quyền và lợi ích hợp pháp của con của dì bạn thì người đó hoàn toàn có quyền khởi kiện mẹ bạn đến Tòa án có thẩm quyền.