Tôi muốn hỏi: tôi sinh con 1 mình, con gái mang họ tôi. Giấy khai sinh chỉ đề họ tên mẹ (phần Người mẹ). Hiện bố cháu vẫn thăm nom và có tất cả các trách nhiệm nuôi con. Nhưng hiện tại bố cháu đã có gia đình riêng (hôn thú chính thức). Con gái tôi năm nay tới tuổi đi học, và tôi muốn đổi họ cho con từ họ mẹ sang họ cha để giấy khai sinh có đầy đủ tên của cha và mẹ, như vậy có hợp lệ không? Thủ tục cần những gì?
Theo quy định tại điểm d khoản 1 Điều 27 Bộ luật Dân sự năm 2005, bạn có quyền yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền công nhận việc thay đổi họ cho con chưa thành niên từ họ mẹ sang họ cha đã được đăng ký đúng trong bản chính Giấy khai sinh được cấp cho con bạn. Tuy nhiên, bạn sinh con 1 mình, trong Giấy khai sinh của con bạn chỉ ghi tên người mẹ, mà không có tên người cha. Vì vậy, trước hết bạn phải làm thủ tục đăng ký việc nhận cha, mẹ, con. Do bạn không nói rõ cha cháu là công dân Việt Nam hay là người nước ngoài nên chúng tôi trả lời bạn theo trường hợp chung và không có yếu tố nước ngoài như sau: Thủ tục đăng ký nhận cha, mẹ, con được thực hiện tại Ủy ban nhân dân cấp xã nơi bạn đang cư trú hoặc nơi cha cháu đang cư trú theo quy định tại Điều 34 Nghị định số 158/2005/NĐ-CP ngày 27/12/2005 về đăng ký và quản lý hộ tịch. Bạn cần lưu ý việc nhận cha, mẹ, con phải là tự nguyện và không có tranh chấp. “Điều 34. Thủ tục đăng ký việc nhận cha, mẹ, con 1. Người nhận cha, mẹ, con phải nộp Tờ khai (theo mẫu quy định). Trong trường hợp cha hoặc mẹ nhận con chưa thành niên, thì phải có sự đồng ý của người hiện đang là mẹ hoặc cha, trừ trường hợp người đó đã chết, mất tích, mất năng lực hoặc hạn chế năng lực hành vi dân sự. Kèm theo Tờ khai phải xuất trình các giấy tờ sau đây: a) Giấy khai sinh (bản chính hoặc bản sao) của người con; b) Các giấy tờ, đồ vật hoặc các chứng cứ khác để chứng minh quan hệ cha, mẹ, con (nếu có) 2. Trong thời hạn 5 ngày, kể từ ngày nhận đủ giấy tờ hợp lệ, nếu xét thấy việc nhận cha, mẹ, con là đúng sự thật và không có tranh chấp, thì Ủy ban nhân dân cấp xã đăng ký việc nhận cha, mẹ, con. Trường hợp cần phải xác minh, thì thời hạn nói trên được kéo dài thêm không quá 5 ngày. 3. Khi đăng ký việc nhận cha, mẹ, con, các bên cha, mẹ, con phải có mặt, trừ trường hợp người được nhận là cha hoặc mẹ đã chết. Cán bộ Tư pháp hộ tịch ghi vào Sổ đăng ký việc nhận cha, mẹ, con và Quyết định công nhận việc nhận cha, mẹ, con. Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã ký và cấp cho mỗi bên một bản chính Quyết định công nhận việc nhận cha, mẹ, con. Bản sao Quyết định được cấp theo yêu cầu của các bên.” Căn cứ vào Quyết định công nhận việc nhận cha, mẹ, con, Ủy ban nhân dân cấp xã nơi đã đăng ký khai sinh cho con bạn sẽ thực hiện việc ghi bổ sung phần khai về người cha trong Sổ đăng ký khai sinh và bản chính Giấy khai sinh của con bạn. Sau khi hoàn thành thủ tục đăng ký việc nhận cha, mẹ, con, bạn có thể yêu cầu Ủy ban nhân dân cấp xã nơi đã đăng ký khai sinh cho con bạn thay đổi họ cho con bạn từ họ mẹ sang họ cha. Theo quy định tại khoản 1 Điều 38 Nghị định số 158/2005/NĐ-CP ngày 27/12/2005 về đăng ký và quản lý hộ tịch, bạn có thể nộp Tờ khai theo mẫu quy định và xuất trình bản chính Giấy khai sinh của con bạn để làm căn cứ cho việc thay đổi họ cho con. Nếu việc thay đổi họ cho con bạn là có căn cứ và đúng pháp luật, Chủ tịch Ủy ban nhân dân cấp xã sẽ ký và cấp cho bạn 01 bản chính Quyết định cho phép thay đổi họ cho con bạn. Nếu cần thiết bạn có thể xin cấp thêm bản sao Quyết định nói trên.