Có được phép đổi họ và xóa tên cha trong giấy khai sinh của con? Tôi có 1 con gái sinh năm 2015 tên khai sinh mang cả họ cha và họ mẹ. Chúng tôi đã ly hôn từ năm 2016 do chồng cũ tôi bị nghiện và anh ấy đã bị đi tù 7 năm. Lý lịch của bố cháu như vậy tôi rất lo lắng và muốn đổi họ của cháu thành mang họ mẹ và xóa hẳn tên người cha trong giấy khai sinh của cháu để sau này cháu không bị ảnh hưởng về lý lịch. Vậy xin hỏi tôi có thể làm như vậy được không? Mong nhận được tư vấn của Ban biên tập Thư Ký Luật. Chân thành cảm ơn!
Điều 7 Nghị định 123/2015/NĐ-CP ngày 15/11/2015 của Chính phủ về đăng ký và quản lý hộ tịch quy định: 1. Việc thay đổi họ, chữ đệm, tên cho người dưới 18 tuổi theo quy định tại Khoản 1 Điều 26 của Luật Hộ tịch phải có sự đồng ý của cha, mẹ người đó và được thể hiện rõ trong Tờ khai; đối với người từ đủ 9 tuổi trở lên thi còn phải có sự đồng ý của người đó. 2. Cải chính hộ tịch theo quy định của Luật Hộ tịch là việc chỉnh sửa thông tin cá nhân trong Sổ hộ tịch hoặc trong bản chính giấy tờ hộ tịch và chỉ được thực hiện khi có đủ căn cứ để xác định có sai sót do lỗi của công chức làm công tác hộ tịch hoặc của người yêu cầu đăng ký hộ tịch. Theo đó, với quy đinh tại Điều 27 Bộ luật Dân sự 2005 thì cá nhân có quyền yêu cầu cơ quan nhà nước có thẩm quyền công nhận việc thay đổi họ tên trong trường hợp sau: Việc sử dụng họ tên đang dùng gây nhầm lẫn, ảnh hưởng đến tình cảm gia đình, đến danh dự, quyền và lợi ích hợp pháp của người đó; Thay đổi họ cho con từ họ của cha sang họ của mẹ hoặc ngược lại. Căn cứ vào các quy định trên thì việc thay đổi họ cho con phải có lý do chính đáng, phải xuất phát từ quyền và lợi ích hợp pháp của con bạn và việc thay đổi họ không được gây ảnh hưởng đến tình cảm gia đình, đến danh dự, nhân phẩm, tinh thần của người khác. Nếu việc yêu cầu thay đổi từ họ cho con bạn với mục đích là cản trở quyền và nghĩa vụ người cha trong việc cấp dưỡng, thăm nom, chăm sóc, bảo vệ quyền lợi hợp pháp của con bạn, chia rẽ tình cảm của con với cha như bạn trình bày, thì việc yêu cầu đó được coi là không có lý do chính đáng và không được cơ quan Nhà nước có thẩm quyền chấp thuận. Mặt khác, mặc dù hai bạn đã ly hôn từ năm 2016, bạn là người mẹ trực tiếp nuôi con nhưng người cha vẫn có nghĩa vụ cấp dưỡng nuôi con, có quyền thăm nom, chăm sóc, bảo vệ quyền, lợi ích hợp pháp của con. Như vậy, mặc dù quan hệ hôn nhân giữa hai bạn đã chấm dứt, chồng bạn là người không trực tiếp nuôi con sau ly hôn, nhưng quyền và nghĩa vụ của chồng bạn đối với con của bạn không thay đổi và được pháp luật thừa nhận. Hiện nay, con của hai bạn chưa thành niên, do vậy cả cha và mẹ sẽ là người đại diện theo pháp luật của con, có quyền và nghĩa vụ ngang nhau đối với các con của mình (theo quy định tại Bộ Luật Dân sự 2005; Luật Hôn nhân và Gia đình 2014) . Vì vậy, trường hợp yêu cầu thay đổi họ cho con của bạn từ họ cha sang họ mẹ phải xuất phát từ quyền lợi hợp pháp của con và phải được sự thỏa thuận, đồng ý của cả cha và mẹ. Do đó, việc bạn thay đổi họ cho cháu như lý do mà bạn đã trình bày sẽ không có cơ sở pháp lý để cơ quan có thẩm quyền giải quyết. Trên đây là tư vấn về việc đổi họ và xóa tên cha trong giấy khai sinh của con. Bạn nên tham khảo chi tiết Nghị định 123/2015/NĐ-CP để nắm rõ quy định này. Trân trọng!