Vợ chồng tôi có hai con chung và tài sản chung là một căn nhà. Căn nhà này được xây trên mảnh đất của bố mẹ chồng tôi cho sau khi vợ chồng tôi kết hôn. Xin hỏi nay chúng tôi muốn ly hôn thì phần tài sản này sẽ được chia như thế nào? Nhiều người cho rằng đó là căn nhà được xây trên mảnh đất của bố mẹ chồng tôi nên tôi sẽ không được chia, vậy có đúng không?
Theo quy định tại Điều 33 Luật hôn nhân và gia đình 2014: “Tài sản chung của vợ chồng gồm tài sản do vợ, chồng tạo ra, thu nhập do lao động, hoạt động sản xuất, kinh doanh, hoa lợi, lợi tức phát sinh từ tài sản riêng và thu nhập hợp pháp khác trong thời kỳ hôn nhân; tài sản mà vợ chồng được thừa kế chung hoặc được tặng cho chung và tài sản khác mà vợ chồng thỏa thuận là tài sản chung (trừ trường hợp có thỏa thuận khác). Quyền sử dụng đất mà vợ, chồng có được sau khi kết hôn là tài sản chung của vợ chồng, trừ trường hợp vợ hoặc chồng được thừa kế riêng, được tặng cho riêng hoặc có được thông qua giao dịch bằng tài sản riêng.” Như vậy, theo thông tin bạn cung cấp, chúng tôi chưa xác định được quyền sử dụng đất của bố mẹ chồng bạn đã tặng cho riêng chồng bạn hay là tặng cho cả vợ chồng bạn. Nếu tặng cho riêng thì đó là tài sản riêng của chồng bạn, khi ly hôn “quyền sử dụng đất là tài sản riêng của bên nào thì khi ly hôn vẫn thuộc về bên đó” (Khoản 1 – Điều 62 Luật Hôn nhân gia đình). Nếu căn nhà do hai vợ chồng cùng xây dựng và tạo lập trong thời kỳ hôn nhân là tài sản chung của vợ chồng. Căn nhà này thuộc sở hữu chung hợp nhất của hai vợ chồng, do vậy khi ly hôn nếu không thể tự thỏa thuận được việc phân chia căn nhà, mỗi bên có quyền yêu cầu Tòa án giải quyết, việc phân chia được áp dụng theo các nguyên tắc được quy định tại Khoản 2 và 3, Điều 59 - Luật hôn nhân gia đình như sau: “2. Tài sản chung của vợ chồng được chia đôi nhưng có tính đến các yếu tố sau đây: a) Hoàn cảnh của gia đình và của vợ, chồng; b) Công sức đóng góp của vợ, chồng vào việc tạo lập, duy trì và phát triển khối tài sản chung. Lao động của vợ, chồng trong gia đình được coi như lao động có thu nhập; c) Bảo vệ lợi ích chính đáng của mỗi bên trong sản xuất, kinh doanh và nghề nghiệp để các bên có điều kiện tiếp tục lao động tạo thu nhập; d) Lỗi của mỗi bên trong vi phạm quyền, nghĩa vụ của vợ chồng. 3. Tài sản chung của vợ chồng được chia bằng hiện vật, nếu không chia được bằng hiện vật thì chia theo giá trị; bên nào nhận phần tài sản bằng hiện vật có giá trị lớn hơn phần mình được hưởng thì phải thanh toán cho bên kia phần chênh lệch.” Nếu căn nhà được xây dựng trên đất không thuộc sở hữu chung của vợ chồng bạn (sở hữu riêng của chồng bạn) thì việc chia tài sản bằng hiện vật, nghĩa là chỉ cho mỗi người sở hữu một phần căn nhà hoặc tháo dỡ căn nhà để phân chia sẽ không thực hiện được. Do vậy phải phân chia theo giá trị, nghĩa là bên chồng nếu nhận toàn bộ căn nhà thì phải thanh toán cho bện vợ một khoản tiền xác định theo giá trị thị trường của căn nhà theo nguyên tắc chia đôi và có xem xét đến các yếu tố quy định tại Khoản 2 – Điều 59 ở trên. Do vậy, hai vợ chồng bạn nên thỏa thuận về giá trị ngôi nhà, xác định số tiền yêu cầu bên chồng thanh toán cho vợ khi ly hôn. Nếu không thể thỏa thuận được, bạn có thể yêu cầu Tòa án có thẩm quyền giải quyết việc phân chia căn nhà.