Tôi làm hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất có công chứng vào năm tháng 9/2013 (giấy chứng nhận cấp năm 1993), nhưng lúc đó tôi chưa làm thủ tục sang tên. Tháng 10/2014 tôi đến Văn phòng đăng ký quyền sử dụng đất để nộp hồ sơ thì được trả lời là đất cấp cho hộ gia đình mà trong hộ khẩu chỉ có hai cha con (người vợ kết hôn trước năm 1987 nhưng có sổ hộ khẩu khác) nên yêu cầu tôi về văn phòng công chứng làm giấy ủy quyền để người con trong hộ khẩu ủy quyền cho người mẹ. Nhưng phòng công chứng lại yêu cầu làm lại hợp đồng chuyển nhượng. Vây tôi phải làm sao trong trường hợp này?
Quyền sử dụng đất được cấp cho hộ gia đình nên việc chuyển nhượng quyền sử dụng đất phải tuân theo quy định tại Ðiều 109 Bộ luật Dân sự về chiếm hữu, sử dụng, định đoạt tài sản chung của hộ gia đình: - Các thành viên của hộ gia đình chiếm hữu và sử dụng tài sản chung của hộ theo phương thức thỏa thuận. - Việc định đoạt tài sản là tư liệu sản xuất, tài sản chung có giá trị lớn của hộ gia đình phải được các thành viên từ đủ mười lăm tuổi trở lên đồng ý; đối với các loại tài sản chung khác phải được đa số thành viên từ đủ mười lăm tuổi trở lên đồng ý. Theo quy định trên, khi chuyển nhượng quyền sử dụng đất của hộ gia đình thì phải có sự thỏa thuận của tất cả các thành viên trong hộ gia đình. Hiện nay, việc xác định chủ sở hữu tài sản chung của hộ gia đình được dựa trên căn cứ là “Sổ hộ khẩu” của gia đình. Theo đó, những thành viên có tên trong sổ hộ khẩu gia đình tại thời điểm cấp giấy chứng nhận quyền đất mang tên “Hộ gia đình” sẽ là những người có quyền sở hữu/sử dụng chung tài sản đó. Đối chiếu với trường hợp của bạn, sổ hộ khẩu gia đình chỉ có hai người là bố và con thì cả hai người này sẽ là chủ sử dụng thửa đất chung đó. Tuy nhiên, về người vợ thì cần lưu ý: mặc dù vợ không đứng tên trong sổ hộ khẩu gia đình nhưng hai vợ chồng đã kết hôn từ năm 1987 và giấy chứng nhận quyền sử dụng đất được cấp năm 1993 nên quyền sử dụng đất này được coi là tài sản chung vợ chồng, do đó, người vợ cũng là một trong các đồng chủ sử dụng thửa đất của hộ gia đình. Như vậy, khi chuyển nhượng quyền sử dụng đất hộ gia đình thì: bố, mẹ, con đều phải ký vào hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất. Hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất lập từ năm 2013 không có đầy đủ các thành viên trong hộ gia đình ký vào nên không hợp pháp. Do vậy, bạn phải lập lại hợp đồng chuyển nhượng quyền sử dụng đất mới để tất cả các thành viên trong hộ gia đình cùng ký vào văn bản này, sau đó tiến hành thủ tục đăng ký sang tên tại Văn phòng đăng ký nhà đất theo quy định của pháp luật.