AQSh senatori: O'zbekiston istasa, vaziyatni o'zgartira oladi
Demokrat senator Tom Xarkin fikricha O'zbekiston o'z qonunlari, qolaversa xalqaro konvensiyalarga amal qilmayapti. <br> "Respublika dal
AQSh Senatida hozirda bu borada taqdim etilgan. O'zbekiston paxta dalalarida o'quvchilarni ishlatish G'arbda anchadan berinorozilikka sababdir. Nafaqat Amerika,balki Yevropa bo'ylab ham katta savdo tizimlari va kiyim-kechak kompaniyalario'zbek paxtasidan voz kechgan va inson huquqlari tashkilotlari respublikadalalarida bolalar ekspluatatsiya qilinadi deb bong urib keladi. AQShdemokrat senatori, Iyova (Iowa) shtatidan saylangan - rezolyutsiya ortida turgan qonunchi. "Amerika Ovozi" bilansuhbatda senator, hujjat yaqin kunlarda tasdiqlanadi, deydi. "Amerika Ovozi": O'zbekistonda bolalar mehnati masalasi AQSh uchun nega bu qadar muhim? Islom Karimov ma'muriyati bu ichki masala deb keladi. Qolaversarezolyutsiya qabul qilingani bilan nima o'zgarishi mumkin? Senator Xarkin: "O'zbekistoninson huquqlariga doir qator xalqaro hujjatlarga imzo chekkan, ularni ratifikatsiyaqilgan, ammo ularga rioya qilmayapti. 182-sonli Xalqaro Mehnat TashkilotiKonvensiyasini eslatib o'tmoqchiman. Bolalarni majburan ishlatish bu qonungazid". "Amerika Ovozi": Lekin Amerikaning o'zi Bolalar huquqi bo'yichaxalqaro konvensiyani ma'qullamagan. BMT a'zolari orasida AQSh va Somali unihali ratifikatsiya qilmagan. Nima uchun boshqa davlatlar, xususan O'zbekistonbu borada AQShga quloq solishi kerak? Senator Xarkin: "Sizaytayotgan qonunni Kongress yaqin orada ko'rib chiqadi degan umiddaman. Lekinmuammo bu yerda bolalarning majburan ishlatilayotganida. Bu aynanekspluatatsiyaga qarshi maxsus konvensiyaga tegishli masala. Dunyoda bu qonunnifaqat O'zbekiston buzayapti deyayotganimiz yo'q. Konvensiyaga uni ma'qullaganhar bir mamlakat, jumladan Amerika ham amal qilishi shart". "Amerika Ovozi": Siz Kongressning boshqa ko'plab a'zolari qatori Markaziy Osiyo, xususan O'zbekistonAmerikaning strategik manfaatlari yotgan hudud va u bilan aloqalarni mustahkamlash juda muhim deb kelasiz. Rezolyutsiya qabul qilinsa, Vashington-Toshkent orasidagi munosabatlar yana sovuqlashishi mumkin... Senator Xarkin: "O'zbekistonMarkaziy Osiyo barqarorligida muhim rol o'ynaydi. Huquq himoya qilinmaganjamiyatda esa xavfsizlik tahdid ostida. Fundamental huquqlar ta'minlanishishart. Bolalar huquqi shulardan biri. Ular hurmat qilinsa respublikaga nisbatanishonch oshadi. Biz bu rezolyutsiya bilan O'zbekiston hukumatini jazolamoqchiyoki bu xalq yetishtiradigan paxtani qora otliq qilmoqchi emasmiz. Bolalarningmajburan dalaga chiqarilishiga yo'l qo'yib hukumatning o'zi bu sanoatga kattazarar keltirayapti, oq oltiniga talabni tushirayapti. Paxta iqtisodiyottayanchi ekan, nega bu soha norasida bolalar yelkasiga yuklanmoqda. Ular hozirbilim olishi, kelajak egalari sifatida parvarish qilinishi kerak emasmi?" "Amerika Ovozi": O'zbekistonhukumati qonunlar amalga oshirilmoqda, yosh avlod zo'rlab ishlatilmaydi debkeladi. Vaziyat o'zgarishi uchun vaqt va sabr-qanoat kerak deyayotganlar hambor. Amerika respublikaga bu borada qanday yordam taklif qila oladi? "O'zbekistonhukumati, sidqidildan harakat qilsa, mavjud qonunlarni hayotga tadbiq etishgaqodir. Ochig'ini aytsam, bunga harakat qilishmayapti. Qo'shma Shtatlar yordamgatayyor. Paxta xalqni boqadigan mahsulot ekan, nega bu sohani rivojlantirish,dehqonga erkinlik berib, uni quvvatlash; uning uchun imkoniyat-sharoit yaratishmumkin emas? Toki paxtakor hosilni bolalarga terdirmay, kattalarning kuchidanfoydalansin, ularga yaxshiroq haq to'lay olsin". "Amerika Ovozi": Huquq tashkilotlari Obamama'muriyatidan ijtimoiy taraqqiyotga ahamiyat qaratishni so'ramoqda. O'zbekistonAmerika bilan asosan harbiy-siyosiy aloqalarni mustahkamlab, huquq masalasichetga surilishi mumkin degan xavotir bor. Sizningcha eng ustuvor masala nima bo'lishi kerak? Senator Xarkin: "O'zbekistonAQShga Afg'onistondagi harbiy harakatlarda yordam berayotganini bilamiz. Bundanalbatta minnatdormiz, biroq Amerika bu bilan huquq poymol etilishiga ko'z yumibo'tirmaydi, ayniqsa bolalar manfaatiga kelganda. AQSh uchun huquq va erkinlikmasalasi hamisha eng ustuvor masala bo'lib kelgan. Men sizni ishontiribaytamanki, shunday bo'lib qoladi".