Guantanamo ve Terörle Mücadele
Amerikan Anayasa Mahkemesi uluslararası hukuka aykırı olduğu gerekçesiyle Guantanamo’daki terör zanlılarının kurulacak özel askeri mahk
George Washington Üniversitesi hukuk profesörü Mary Cheh, Katharine Bierman’la aynı görüşü paylaşıyor. Profesör Cheh, savaş esirlerini korumak amacıyla oluşturulan Cenevre Sözleşmesini diğer ülkeler gibi Amerika’nın da imzaladığını hatırlatıyor: Ancak Bush Yönetimi Guantanamo’da tutuklu bulundurduğu kişilerin terörist olduğunu ve bunun için de bu kişileri Cenevre Sözleşmesi kapsamından çıkardığını duyurmuştu. Hükümet bu nedenle Guantanamo’daki terör zanlılarını federal mahkemelerin sunduğu bazı haklardan mahrum bırakarak özel askeri mahkemelerde ve yeni oluşturulan komisyonlarda hızlı bir biçimde yargılama yoluna gitmek istemişti. Özel askeri mahkemelerde, sanık, duruşma salonuna alınmayabiliyor. Hatta yargıç uygun gördüğü sürece söylentilere dayanan ya da işkence yoluyla elde edilen delillerin kullanılmasına izin verebiliyor. Ancak Amerikan Anayasa Mahkemesi, bu özel askeri komisyonların da diğer askeri mahkemelerin izlediği prosedürlere uymak zorunda olduğu yönünde karar verdi. Anayasa Mahkemesi ayrıca özel askeri komisyonların hem federal, hem de uluslararası hukuka aykırı olduğunu bildirdi. Anayasa Mahkemesi’nin bu yöndeki kararı, başkanın savaş sırasındaki yetkilerini sınırlıyor ve Başkan Bush’un yetkilerinin dışına çıktığına işaret ediyor. Washington Legal Foundation adlı kuruluştan avukat Richard Samp, başkanın yetkilerine savaş sırasında sınırlama getirilmesinin yanlış olduğu görüşünde: Anayasa Mahkemesi’ndeki davayı Usame Bin Ladin’in eski şoförü ve fedaisi olan Selim Ahmet Hamdan açmıştı. Mahkemenin Hamdan lehine karar vermesi, Hamdan’ın ya da Guantanamo’da tutuklu bulunan diğer 450 terör zanlısının serbest bırakılacağı ya da hapisanenin yakın gelecekte kapatılacağı anlamına gelmiyor. Guantanamo askeri hapisanesi, tutuklulara işkence yapılması suçlamalarının da gündeme gelmesiyle birlikte uluslararası toplumun da bir süredir geniş çaplı eleştirilerine maruz kalıyor. Amerikan Hükümeti’nin tutuklulara insanca davranıldığına dair güvence vermesine rağmen Haziran ayında 3 tutuklunun intihar etmesi, hapisanenin kapatılması yönündeki uluslararası baskıların artmasına neden olmuştu. İnsan Hakları Gözlem Örgütü’nden Katharine Newell Bierman, Guantanamo’da yaşananlar nedeniyle Amerika’nın itibarının zedelendiğini söylüyor: Ancak bazı uzmanlar, terörle mücadelede olağanüstü adımlar atılması gerektiğine inanıyor. Avukat Richard Samp, şöyle diyor: Başkan Bush da kısa süre önce yaptığı bir konuşmada terörle mücadele sırasında ele geçirilen zanlıların yargılanmasıyla ilgili zorlukları dile getirdi: