ABD'de Seçim Yarışı Kızışırken Seçmenin Gündemi Ekonomi
Başkanlık yarışının giderek kızıştığı ve siyasi bölünmenin giderek derinleştiği Amerika da küresel ekonomiyi tartışıyor. Amerika’nın Sesi, bir zamanlar Amerika’nın en büyük üretim merkezlerinden biri olan Philadelphia kentinde seçmenin nabzını tuttu
PHILADELPHIA — Küreselleşme ve göçmenlik kaygılarının hakim olduğu İngiltere’nin Avrupa Birliği’nden ayrılma kararı tüm dünyada şaşkınlık yarattı. Ancak küreselleşme tartışması sadece İngiltere’de yaşanmıyor. Başkanlık yarışının giderek kızıştığı ve siyasi bölünmenin giderek derinleştiği Amerika da küresel ekonomiyi tartışıyor. Amerika’nın Sesi, bir zamanlar Amerika’nın en büyük üretim merkezlerinden biri olan Philadelphia kentinde seçmenin nabzını tuttu. Philadelphia’nın kuzeyindeki bu fabrikanın çevresinde bir zamanlar bisküvi kokusu hakimdi. Ancak gıda devlerinden Mondelez’in geçen yıl üretimi yurt dışına kaydırma kararından sonra bisküvi kokusuyla birlikte 350 fabrika çalışanı da ortadan kayboldu. Caddenin karşı tarafındaysa Millevoi Oto Satış ve Servisi’nin sahibi Art Millevoi işten çıkarılan arkadaşlarını hatırlıyor: “Çok sayıda işsiz var. İşsizlerin büyük bir kısmı da 50’li yaşlarında. Eskiden bizim anne ve babalarımız hayatları boyunca aynı işte çalışır, o işten emekli olur ve sosyal güvenlik maaşı alırdı. Şimdi artık herkes 50’sine gelmeden üç veya dört iş değiştiriyor. Hiçbir güvencemiz yok.” Philadelphia’nın içinde ve çevresinde oto tamirhaneleri işleten Millevoi, tırmanan vergiler ve işletme masrafları yüzünden kesintiye gitmeyi planlıyor. Millevoi hükümetin küçük işletmeleri daha fazla desteklemesi ve Mondelez gibi Amerikan şirketlerinin operasyonlarını Meksika gibi yabancı ülkelere kaydırmasını engellemesi gerektiğini söylüyor: “Kuzey Amerika Serbest Ticaret Anlaşması (NAFTA) Mondelez gibi firmaların ülkeyi terk etmesini kolaylaştırdı. İş sözü verilen bütün çalışanlar ülkenin farklı bölgelerine dağıtılmış. Chicago gibi başka kentlerdeki fabrikalar da kapanıyor.” 20 mil uzakta ise manzara çok farklı. Çok daha yoğun bir sabah yaşanıyor ve tır şoförleri gemilerden kargoları teslim alıyor. Fabrikaların ve kargo gemilerinin hareketliliği ortasında Frank’in Yeri adlı restoran Philadelphia’daki tır şoförlerine ve tershane çalışanlarına 1910’dan beri kahvaltı ve öğle yemeği hizmeti veriyor. Restoranın sahibi Joe Trocino, son yıllarda işlerin ülke ekonomisine göre iniş çıkış kaydettiğini söylüyor. Ancak Trocino yine de memnun: “Eğer iyi bir ürün sunuyorsam, iş yerimi her gün açıyorsam ve müşteriler işimin başında olacağımı bilip bana güveniyorsa, bu, restoranıma sürekli gelecekleri anlamına geliyor.” Restoranın müşterilerinden Kevin Kundla, 2008 yılındaki ekonomik kriz sırasında firmasındaki bütün çalışanların işini kaybettiğini söylüyor. Kundla firmanın son dönemde yeniden büyümeye geçmesinden memnun. Brexit ve küreselleşme tartışmalarına değinen Kundla, Amerika’nın tek başına kalamayacağını söylüyor. Kevin Kundla, “Amerika kendini tecrit edemez. Küresel ekonomi söz konusu. Oğlum okyanusun ötesinde, Güneydoğu Asya’da yaşıyor ve ben iki hafta sonra oğlumu görmeye gidiyorum” şeklinde konuşuyor. Amerika’nın küresel ticaret ve küresel ekonomideki rolü, Kasım ayındaki başkanlık seçimleri yaklaştıkça daha fazla gündeme geleceğe benziyor.