'Türkiye Irak'ta İhaleler İçin Listeye Alındı' - 2003-12-04
Dışişleri Bakanlığı Müsteşarı Uğur Ziyal, ihaleler için Türkiye’nin de Irak’ta koalisyon ortağı olan ülkelerin listesine girdiğini ve t
Salı ve Çarşamba günleri yapılan Türk-Amerikan Ekonomik Ortaklık Konseyi toplantıları için Washington’a gelen Dışişleri Bakanlığı müsteşarı Uğur Ziyal, Türkiye’nin de, firmaları Irak’ta ihalelere katılabilecek öncelikli ülkeler listesine girdiğini söyledi: "En önemli toplantım Beyaz Saray'daki toplantımdı. Orada Türk firmalarının 'prime contractor' oldukları teyit edildi. Listeye alındık. Bu liste, koalisyon ortağı olup da asker veren ülkelermiş. Biz, koalisyon ortağı olup da asker vermek isteyen ancak veremeyen bir ülke olarak kendimize mahsus bir konumda bu listeye girdik. ikinci nokta, Amerikahükümetinin ve Savunma Bakanlığı'nın alım yaptığı yabancı şirketler listesinde bulunan Türk firmalarını hatırlattık, bunların arttırılması ve bu firmalardan alım yapılması konusunda talimat verilmelerini söyledik. Bu bir ticari alış-veriştir. Türk firmaları bunları en ucuz ve en iyi malı en kısa zamanda verebilir. Bu bağlamda Irak'taki askerlerinin sivil ihtiyaçları var. Bir kısmını zaten Türk firmaları sağlıyor ama daha fazlasını sağlamalarını isteriz." Uğur Ziyal, yaklaşık iki yıl önceki ilk Türk-Amerikan Ekonomik Ortaklık Konseyi toplantısından elde edilen en önemli sonucun, bugün Türk firmalarının Afganistan’a yüzde 90 oranında girmesi olduğunu söyledi ve Irak’ta da benzer bir sonuç için çaba gösterdiklerini kaydetti. Ziyal, ayrıca Eximbank ile Amerikan Dış Özel Yatırım Kurumu OPIC’in Türkiye için bazı fonlar ayırdığını söyledi. Ziyal, OPIC’in sağlayacağı 1 milyar 600 bin dolarlık fon çerçevesinde, Türkiye’de Küçük ve orta Büyüklükteki İşletmeler için çeşitli projeler yapılacağını belirtti. Eximbank’ın henüz miktarı açıklanmayan fonuysa, Irak’taki müteahhitlerin Amerika bağlantılı işlerini desteklemek üzere ayrılmış bulunuyor. Dışişleri Bakanlığı müsteşarı Ziyal, İstanbul’daki terör saldırılarının ardından ekonomik duruma değindi ve şokun atlatıldığını belirtti: "Türk ekonomisinin belirli bir güç kazandığı konusunda mutabık kaldık. Terör olaylarından gelen şoku piyasalar çok iyi atlattı. Demek ki doğru bir yolda gidiliyor. Bunun bazı yatırımcıların gözünden kaçmayacağı konusunda mutabık kaldık ve Amerikalı yetkililer bunu bazı yatırımcılara da duyuracak." Türkiye’nin doğrudan yabancı yatırımlardan neden hak ettiği payı alamadığı hakkında Amerika’nın bir rapor hazırladığını da söyleyen Ziyal, bu raporda doğru tespitler olduğunu ve bu konuların inceleneceğini söyledi. Görüşmelerde gündeme gelen bir konu da, adı QIZ diye geçen ve özellikle kota uygulaması olan mallarda alım-satımları kolaylaştıracak, vergi indirimleri sağlayacak ayrıcalıklı sanayi bölgeleri konusuydu. Ziyal, bir ay içinde Amerikan ve Türk dış ticaret müsteşarlıklarının bir araya gelerek, QIZ uygulaması için Amerika’da yasa çıkarma çalışması yapılacağını vurguladı. Türk tarafı görüşmelerde Bakü-Tiflis-Ceyhan boru hattının inşasının en kısa zamanda tamamlanmasını ve Kerkük-Yumurtalık boru hattının güvenliğinin sağlanması konularını da dile getirdi. Amerika’nın bir güvenlik planı hazırladığını söyleyen Ziyal, Türkiye’nin de bu alanda yapabileceklerini yakında karara bağlayacağını kaydetti. Uğur Ziyal’in Washington’da yapılan ikili ekonomik görüşmelerden aldığı genel izlenim, Amerikalıların ticari ilişkilere büyük önem verdiği ve bu konuda ciddi çalışma içine girdiği şeklindeydi. Ziyal’in siyasi temasları da oldu. Amerika Dışişleri Bakanlığı Müsteşarı Marc Grassman’ın yanı sıra Savunma Bakanı yardımcısı Paul Wolfowitz’le görüşen Ziyal, Irak konusunda daha sıkı temas halinde olacaklarını söyledi: "Önemli olan Irak konusunda bundan sonra daha ciddi, daha periyodik temaslar yapacağız. Bu temaslar Ankara ve Washington'da olacak. Bu temaslar Birleşmiş milletler delegasyonları arasında olacak. En önemlisi bu temaslar Bağdat'ta olacak. Bunun eksikliğini çok ciddi şekilde hissediyorduk." Uğur Ziyal, Washington Yakındoğu Politikaları Enstitüsü’nde yaptığı konuşmadaysa İstanbul’daki terör olaylarına değindi, Türkiye’nin doğru tarafta olduğu için saldırıya uğradığını ve tutumunu değiştirmeyeceğini belirtti. İran ve Suriye’nin teröre desteği konusunda yöneltilen sorulara yanıt olarak Ziyal, bu konuda bilgi sahibi olmadığını, İran’ın rejim ihracı projesinin sona erdiğini söylerken, Türkiye’nin komşularıyla iyi geçinerek temasını koruyacağını kaydetti. Uğur Ziyal, 2004 yılının en önemli konularını Kıbrıs’ın Mayıs ayında Avrupa Birliği’ne katılımı, Haziran ayında Türkiye’de yapılacak NATO zirve toplantısı ve Aralık’ta başlaması beklenen Türkiye’nin Avrupa Birliği’ne üyelik müzakereleri olarak sıraladı. Ziyal, Kıbrıs konusunun Washington’daki görüşmelerde ele alındığını, Türk tarafının çözüm istediğinin vurgulandığını, çözümsüzlüğün çözüm olmadığını belirttiklerini ancak, her çözümün de çözüm olarak kabul edilmeyeceğini vurguladıklarını kaydetti.