İran Trump’ın Kararını Bekliyor
Meclis bugün Trump’ın İran’la ilgili olarak alacağı kararı ve olası etkilerini görüştü. Cumhurbaşkanı, Meclis Başkanı ve Merkez Bankası Başkanı halka olası olumsuz bir karara hazırlıklı oldukları mesajı verdi
İran Cumhurbaşkanı Hasan Ruhani, ABD Başkanı Donald Trump’ın Amerika’yı İran’la nükleer anlaşmadan çekip-çekmeme kararını açıklamasına saatler kala, ülkesinin “bazı sorunlar” yaşayabileceği uyarısında bulundu. Trump’ın dün paylaştığı bir Twitter mesajıyla, İran kararının bugün açıklayacağını duyurmasının ardından İran’dan ilk tepki Cumhurbaşkanı Ruhani’den geldi. Ruhani, Trump’ın ismini doğrudan zikretmeden, “İki ya da üç ay bazı sorunlarla yüz yüze kalabiliriz ama bunu da atlatacağız” dedi. İran Cumhurbaşkanı, ülkesinin “dünyayla birlikte çalışmayı ve yapıcı diyaloğu” sürdürmek istediğini vurguladı. Ruhani’nin bu sözleriyle, nükleer anlaşmada kalmak istediklerini açıklayan ve 2015’te anlaşma imzalandıktan bu yana İran’la bir dizi iş anlaşmaları imzalayan Avrupa ülkelerini kastettiği sanılıyor. İran, AB’nin Avrupa şirketlerini olası Amerikan yaptırımlarından koruyacak yasalar geçirmesini ümit ediyor. Trump ve ABD’yi hedef alan bir tepki de popüler bir reformcu politikacı olan ve adı 2021 seçimleri için geçen İran Cumhurbaşkanı Birinci Yardımcısı Eshaq Jahangiri’den geldi. Yarı resmi ISNA haber ajansına göre, Jahangiri, “Bugün, dünyanın en büyük gücü, anlaşmayı kabul ettiğini bağırıyor. Anlaşmayla ilgili ne yapacakları onlara bağlı ama şu andan itibaren sadece saf bireyler böyle bir ülkeyle görüşmelere başlamayı kabul eder” diye konuştu. Jahangiri, her türlü koşul altında ülkeyi idare etmek için planlarının hazır olduğunu sözlerine ekledi. Ruhani’nin de gülümserken görüldüğü ve İranlıları sakinleştirme yönünde çaba gösterdiği gözlendi. Bu arada İran Meclis Başkanı Ali Larijani’nin de, Trump’ın anlaşmadan çekilmesinin İranlılar arasındaki birliği arttıracağını söylediği belirtiliyor. Meclis bugün Amerika’nın anlaşmadan olası çekilmesi konusunu görüştü. İran Merkez Bankası Başkanı Valiollah Seif de devlet televizyonundan yaptığı açıklamada, Amerika’nın kararlarının İran ekonomisine “bir sorun yaratmayacağını” söyledi. Ancak Tahran ve ülkenin diğer birçok kesiminde halk Trump’ın kararının ülke için ne anlama gelebileceğinden endişe ediyor. Çok sayıda kesim nükleer anlaşmanın yararlarını görmediklerini ifade ediyor. İran’ın zayıf ekonomisi ve yüksek işsizlik oranları nedeniyle geçen Aralık ve Ocak aylarında ülke genelinde protesto gösterileri düzenlenmişti. Protestolarda en az 25 kişi hayatını yitirmiş, haberlere göre 5 bin civarında kişi tutuklanmıştı. Öte yandan AB İran nükleer anlaşmasına verdiği desteği yineledi. Avrupa Komisyonu sözcüsü Maja Kocijancic, “Anlaşmanın işlediğini ve uygulanmasını devam ettirmeye olan bağlılıklarının sürdüğünü” belirtti. Kocijancic, Uluslararası Atom Enerjisi Dairesi’nin de 10 kez İran’ın anlaşmanın yükümlülüklerine uyduğunu tasdik ettiğini hatırlattı. Trump ve İsrail Başbakanı Benyamin Netanyahu ise Tahran’ın nükleer emelleriyle ilgili yalan söylediğini ve bu ülkeye güvenilemeyeceğini savunuyor. Ancak Kocijancic, “Bunun güveni temel alan değil, ortadaki gerçekleri temel alan bir anlaşma olduğunu” kaydetti. Bu arada Trump, nükleer anlaşmanın mimarlarından eski ABD Dışişleri Bakanı John Kerry’ye tepkisini sürdürüyor. Kerry’nin İran nükleer anlaşmasının ayakta kalması için gizlice çaba yürüttüğü haberlerine Twitter üzerinden yanıt veren Trump, “Müzakerelerden uzak dur John, ülkemize zarar veriyorsun” diye yazdı. İtalya’da bir konferansta konuşan Kerry, “yeni bir silahlanma yarışı” başladığı ve bu durumun diğer silahların azaltılması sözleşmelerini tehlikeye attığı uyarısında bulundu.