Suriyeli Direnişçilere Silah Yardımıyla İlgili Çekinceler
Uzmanlara göre Suriyeli direnişçilere silah yardımı yapmaktan kaçınan Batılı ülkeler, Şam hükümetinin müttefiki Rusya'yı kızdırmak istemiyor
ROMA — Amerika Dışişleri Bakanı John Kerry, Roma’da Suriye muhalefetinin temsilcileriyle yaptığı görüşmenin ardından 60 milyon dolarlık bir yardım paketi açıkladı. Yardım paketi kapsamında isyancılara silah içermeyen malzeme de verilecek. Karar isyancılara doğrudan yardım yapılması açısından Amerika’nın Suriye politikasında önemli değişikliğe işaret etse de, bu yardım aslında silah isteyen Suriyeli muhalefet üyelerini tatmin etmedi. Suriye’de iki yıldır yaşanan ölüm olayları ve yıkım, uluslararası toplumun kaygılarını arttırsa da, stratejik anlamda bir değişim yaşanmadı. Hem Batı hem de Arap ülkeleri, Suriye muhalefetinin askeri kanadını güçlendirecek adımları açık bir şekilde atmaktan kaçınıyor. Geçen hafta Roma’da Suriye muhalefetinin temsilcileriyle görüşen Amerika Dışişleri Bakanı John Kerry ve diğer yabancı ülke liderlerinin yaşadığı açmaz da farklı değildi. Amerika Suriyeli sivillere yaptığı yardımı 60 milyon dolar daha arttırdı. Dışişleri Bakanı Kerry, “Bu ödenek Suriye muhalefetine, yerel konseylerin kurtarılmış bölgelerini yeniden imar etmesi için yardım fırsatı verecek. Bu şekilde bugün tıbbi bakım, gıda ve sağlıklı koşullardan yoksun olan halka temel hizmetlerin ulaştırılması sağlanacak,” şeklinde konuştu. Amerika ilk kez Suriyeli isyancılara doğrudan yardım yapıyor. Bu yardım paketinde kumanya ve tıbbi bakım malzemeleri var, ama isyancıların istediği silahlar, askeri araç ve kurşun geçirmez zırh yok. Amerika’nın kaygısı, başta silah olmak üzere bu yardım malzemelerinin militanların eline geçmesi. Washington’daki Ortadoğu Enstitüsü uzmanı Daniel Serwer’a göre, isyancılara silah verilmemesinin ardında yatan bir başka neden de Esat rejiminin müttefiki Rusya’yı kızdırmamak: “Amerika Afganistan’daki askerlerini kuzey hattından çekmek amacıyla Rusya’ya ihtiyaç duyuyor. Aynı şekilde İran’la yapılan nükleer görüşmelerde de Rusya’ya ihtiyacı var.” Serwer’a göre az da olsa, Suriyeli isyancılara yapılan yardım önemli: “Eğer Suriye’deki muhalefet, rejime gerçek bir alternatif olarak görülmeye başladıysa, bu hem Suriye’de, hem de dünyada büyük bir yankı uyandırır.” Amerika Dışişleri Bakanı Kerry de böyle düşünüyor. Kerry, bu yaklaşımın yalnızca Esat rejimine değil, kurtarılmış bölgelerde halka hizmet sağlayan Suriyeli isyancı gruplara da güvenilir alternatif sunacağını söyledi. Brookings Enstitüsü’nden Salman Shaikh, Amerika’nın Suriye’ye yaptığı yeni yardımda siyasi unsurlar da görüyor. Çünkü 60 milyon dolarlık yardımın pratik anlamda fark yaratacağını düşünmüyor: “Amerika kendini öne çıkarmaya çalışıyor. Ama bisküvi ve yara bandı yardımı, çatışmaların seyrini değiştirmez. Çatışmalar çok tehlikeli hale geldi.” Dışişleri Bakanı Kerry, bu yeni uluslararası yardımın Suriye Devlet Başkanı Beşar Esat’ın istifa etmesi ya da savaşı sürdürmesiyle ilgili kararını etkileyeceğini umuyor. Bir yılı aşkın süredir Esat rejiminin sivillere saldırılarını arttırmış olması da, Amerika’nın çatışmalara taraf olmama ya da isyancılara silah vermeme konusundaki kararını etkilemişe benzemiyor.