Başbakan Hariri’nin Dönmesi Lübnan’da Krizi Bitirir mi?
Lübnan hükümetinin üyesi olan ve kabinede bakanları bulunan Hizbullah, Başbakan Hariri'nin ülkeyi diğer Arap ülkeleriyle çatışmalardan uzak tutma kararına katılıyor. Ancak Hizbullah’ın Suriye başta olmak üzere bölgesel ve uluslararası krizlerden çekilip çekilmeyeceği henüz belirsiz
BEYRUT — Lübnan Başbakanı Saad Hariri, istifasını geri çektiğini açıkladı. Hariri’nin açıklaması Lübnan Cumhurbaşkanı Mişel Aon başkanlığında hükümet üyelerinin birararaya geldiği olağanüstü toplantıdan sonra yapıldı. Hariri’yle Aon’un olağanüstü toplantı öncesi basına kapalı bir görüşme yaptığı bildiriliyor. Hariri ve Aon, Hariri’nin Lübnan’a dönmesinin ardından birkaç kez görüştü ancak hükümet üyeleri istifa krizinin ardından ilk kez toplandı. Hariri açıklamasında, “istifa kararından vazgeçtiğini” belirtirken toplantının ardından Lübnan Hükümeti tarafından yapılan resmi açıklamada Hariri’ye “istifa kararını geri aldığı için” teşekkür edildi. Hariri’nin hükümet üyelerinin toplantısında “bölgede yeni bir çatışma dalgası getirebilecek gelişmeler olduğunu ve bu durumun Lübnan’ı da tehlikeli bir sürece sürükleyebileceğini” söylediği belirtiliyor. Hariri, Kasım ayının başında Suudi Arabistan’da yaptığı istifa açıklamasında İran ve Hizbullah’a yönelik suçlamalarda bulunmuştu. Lübnan siyasetini ve ekonomisini yönlendiren iki ana siyasi grup bulunuyor. Hariri’nin de dahil olduğu gruplardan biri Suudi Arabistan ve Körfez ülkelerine, Hizbullah’ın da yer aldığı ikinci grupsa İran ve müttefiklerine yakın duruyor. Hariri, Beyrut’a döndükten sonra “istifa kararını askıya aldığını ancak Hizbullah’ın bölgesel politikalardan çekilmemesi halinde istifa edebileceğini” açıklamıştı. Hariri’nin bu yöndeki açıklamalarına paralel olarak Lübnan içindeki İran kampına yakın olanlar ve Suudi Arabistan’a eleştirel yaklaşan taraflar son gelişmelerden Suudi Arabistan’ı sorumlu tutan değerlendirmeler yapmıştı. İstifa krizinin ardından Lübnan basınında ve ülke için siyasi figürlerin açıklamalarında Suudi Arabistan ve körfez ülkelerine yönelik sert ifadeler ve suçlamalar yöneltildi. Hariri bugün yaptığı açıklamada, “Körfez ülkelerine yönelik medya ve siyasi çevreler tarafından yapılan sert değerlendirmeler ve suçlamaların Lübnan’ın çıkarlarını olumsuz etkilediğini” belirterek Körfez ülkelerinde çok sayıda Lübnanlı’nın hala çalışmaya devam ettiğini hatırlattı. Hizbullah’ın ismini açıkça belirtmeyen Hariri’nin, “Herhangi bir ülkenin Lübnan’ın içişlerine karışmasına nasıl karşı çıkıyorsak Lübnan’daki herhangi bir kesimin Arap ülkelerinin içişlerine müdahalesine de karşıyız” demesi dikkat çekti. Lübnan hükümetinin bugünkü olağanüstü toplantının ardından yaptığı açıklama, Hariri tarafından basına okundu. Açıklamada, “Bütün hükümet üyeleri Lübnan’ın ekonomik ve siyasi ilişkilerini korumak için kendilerini kardeş Arap ülkelerinin içişlerinden, çatışmalardan, tartışmalardan ve savaşlardan uzak tutma kararı aldı” denildi. Lübnan hükümetinin üyesi olan ve kabinede bakanları bulunan Hizbullah’ın da bu karara katıldığı belirtiliyor ancak Hizbullah’ın Suriye başta olmak üzere bölgesel ve uluslararası krizlerden çekilip çekilmeyeceği henüz belirsiz. Diğer taraftan Suriye’deki savaşın bitmek üzere olduğu ve Hizbullah’ın askeri düzeyde Suriye’den çekilmeye başlayacağı konuşuluyor. Bu durumun mevcut tansiyonu biraz düşürebileceği belirtilse de Suudi Arabistan başta olmak üzere çeşitli ülkeler tarafından dile getirilen “Hizbullah’ın silahsızlandırılması” tartışmalarına bugün yapılan hükümet toplantısında yer verilmemesi dikkat çekiyor. Yine Suudi Arabistan ve İran arasında devam eden çekişme sert suçlamalarla devam ediyor. Hariri, hükümet üyeleriyle yaptığı görüşmenin ardından Lübnan krizinin görüşüleceği ve Amerika Dışişleri Bakanı Rex Tillerson’un da katılacağı görüşmeler için Fransa’ya gitti. Saad Hariri, Kasım ayı başında Suudi Arabistan’ın Riyad kentinde bir televizyon yayınında istifa ettiğini duyurmuş ancak Lübnan Cumhurbaşkanı Mişel Aon “Hariri ülkeye dönmeden istifayla ilgili işlem yapmayacağını” açıklamıştı. Hariri, Lübnan içindeki görüşmelerin ve Fransa başta olmak üzere çeşitli ülkelerin dahil olduğu diplomatik temasların ardından 21 Kasım’da Beyrut’a dönmüş ve “istifasını askıya aldığını” açıklamıştı. Krizin sona erdirilmesi ve iç siyasi taraflar arasında asgari düzeyde uzlaşma sağlanması için çok sayıda görüşme yapıldı.